Wikipedia tlwiki https://tl.wikipedia.org/wiki/Unang_Pahina MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter Midya Natatangi Usapan Tagagamit Usapang tagagamit Wikipedia Usapang Wikipedia Talaksan Usapang talaksan MediaWiki Usapang MediaWiki Padron Usapang padron Tulong Usapang tulong Kategorya Usapang kategorya Portada Usapang Portada TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 5 2209402 2175138 2026-05-28T01:15:54Z Jojit fb 38 /* Tala ng mga Wikipedia */ 2209402 wikitext text/x-wiki {{redirect|Wikipediang bot|sa patakaran ng bot sa Wikipediang Tagalog|WP:BOT}} {{Infobox Website | name = [[Image:Wikipedia-favicon.png|16px|Favicon ng Wikipedia]] Wikipedia | logo = [[Talaksan:Wikipedia-v2-logo.svg|[[Tandang pagkakakilanlan]] ng Wikipediang Ingles]] | screenshot = [[Talaksan:Www.wikipedia.org screenshot 2018.png|240px|Unang Pahina ng Wikipediang Ingles]] | collapsible = Oo | headquarters = [[Saint Petersburg, Florida]] | country_of_origin = {{flag|United States}} | owner = [[Pundasyong Wikimedia]] | authors = {{Unbulleted list|[[Jimmy Wales]]|Larry Sanger<ref name="autogenerated1" />}} | url = [http://en.wikipedia.org en.wikipedia.org] | commercial = Hindi | type = Proyektong Ensiklopedyang Pang-Internet | language = 325 wika | registration = Hindi sapilitan | launch_date = {{Start date and age|mf=yes|p=yes|br=yes|2001|1|15}} | current_status = Aktibo | author = }} Ang '''Wikipedia''' ay isang [[ensiklopedya]] na may basehang [[wiki]] at may [[malayang nilalaman]]. Ito ay tinatawag na malaya sa kadahilanang ito ay malayang magagamit at mapapalitan ng kung sino man. Ang Wikipedia ay nakasulat sa maraming wika at pinamamahalaan ng [[Wikimedia Foundation]]. Ang Wikipedia ay sinimulan bilang isang proyektong nasa wikang Ingles noong Enero 15, 2001 at sumunod na lamang ang mga proyektong Wikipedia sa iba't ibang wika. == Pangunahing karakter == Ang proyektong Wikipedia ay mayroong tatlong pangunahing karakter na nagbibigay ng mga katangiang ito sa [[World Wide Web]]: # Ito ay ikaw, o may pangunahing layunin na maging isang [[ensiklopedya]]. # Ito ay isang [[wiki]] na maaaring palitan ng kung sino man maliban sa ilang natatanging pahina. # Ito ay may malayang nilalaman at gumagamit ng tinatawag na [[copyleft]] [[GNU Lisensiya para sa Malayang Dokyumentasyon]]. Lahat ng ''software'' para sa Wikipedia ay [[malayang software]] ([[MediaWiki]], [[GNU/Linux]], [[MySQL]], at [[Apache]]). ==Tala ng mga Wikipedia== {{main|Talaan ng mga Wikipedia}} ===1,000,000+ mga artikulo=== العربية • Deutsch • English • Español • Français • Polski • Italiano • Nederlands • ガンからジョー • Português • Русский • Sinugboanong Binisaya • Svenska • Українська • Việt / 越南語 • Winaray • 中文 === 100,000+ mga artikulo === Afrikaans • Shqip • Armãneashce • Azərbaycanca / Азәрбајҹан / آذربایجان دیلی • Asturianu • Български • Bân-lâm-gú / Hō-ló-oē / 闽南语 • Беларуская (Акадэмічная) • Català • Нохчийн • Česky • Dansk • Eesti • Ελληνικά • Esperanto • Euskara • فارسی • Filipino • Galego • Հայերեն • မြန်မာဘာသာ • देवनागरी और हाउस • Hrvatski • Indonesia • עברית • Latina • Latviešu • Lietuvių • Lumbaart • Македонски • Malagasy • Magyar • Melayu / بهاس ملايو • Minangkabau • Norsk (bokmål • nynorsk) • Nnapulitano • Occitan • Oʻzbekcha / Ўзбекча / اوزبیکچه • Қазақша / Qazaqşa / قازاقشا • Română • Cymraeg • Simple English • Slovenčina • Slovenščina • Српски / Srpski • Srpskohrvatski / Српскохрватски • Suomi • Tagalog / ᜊᜌ᜔ᜊᜌᜒᜈ᜔ • தமிழ் • Татарча / Tatarça • Тоҷикӣ / تاجیکی / Tojikī • تۆرکجه • Türkçe • اردو • Volapük • ภาษาไทย • Ślůnski • Zazaki • 한국어 • ქართული === 10,000+ mga artikulo === Acèh / بهسا اچيه • Alemannisch • አማርኛ • Aragonés • Kreyòl Ayisyen • বাংলা • Banyumasan • Башҡортса • Беларуская (Тарашкевіца) • भोजपुरी • Bikol Central • Boarisch • Bosanski • Brezhoneg • Буряад • Чӑвашла • Chavacano de Zamboanga • Corsu • Diné Bizaad • Emigliàn–Rumagnòl • Fiji Hindi / फ़िजी बात • Føroyskt • Frysk • Gaeilge • Gàidhlig • ગુજરાતી • Hak-kâ-fa / 客家話 • Hmoob • Hornjoserbsce • Ido • Ilokano • ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী • Interlingua • Иронау • Íslenska • Jawa / ꦧꦱꦗꦮ • Kapampangan • ಕನ್ನಡ • Kurdî / كوردی • • کوردیی ناوەندی Кыргызча / qırğızça / اوزبیکچه • Мары • Kotava • Lëtzebuergesch • Limburgs • Malti • मैथिली • 古文 / 文言文 • മലയാളം • मराठी • مصرى • / Mäzeruni مازِرونی • მარგალური • Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ / 閩東語 • Монгол • Молдовеняскэ • Nāhuatlahtōlli • नेपाल भाषा • नेपाली • Nordfriisk • Марий • ଓଡି଼ଆ • ਪੰਜਾਬੀ (ਗੁਰਮੁਖੀ) • پښتو • Piemontèis • Plattdüütsch • Ripoarisch • Runa Simi • संस्कृतम् • Саха Тыла • شاہ مکھی پنجابی (شاہ مکھی) • Scots • Sesotho sa Leboa • Сибирской говор • Sicilianu • سنڌي / सिनधि • Melayu sareng Buku / ᮘᮞ ᮞᮥᮔ᮪ᮓ • Kiswahili • Tarandíne • བོད་ཡིག • తెలుగు • Türkmençe / түркмен / تۆرکمنچه‎ • ᨅᨔ ᨕᨙᨁᨗ / Basa Ugi • Vèneto • Walon • 吳語 • ייִדיש • Yorùbá • Žemaitėška • 粵語 / 粤语 • ភាសាខ្មែរ • සිංහල === 1,000+ mga artikulo === Адыгэбзэ • Аҧсуа • արեւմտահայերէն • अंगिका • Arpitan • ܐܬܘܪܝܐ • asụsụ bekee maọbụ asụsụ oyibo • Atikamekw • Avañe’ẽ • Авар • अवधी • Aymar • Ænglisc • Bali / ᬩᬲᬩᬮᬶ • Banjar • Bislama • црногорски / crnogorski • Vahcuengh / Vaƅcueŋƅ / 話僮 • Deitsch • Dolnoserbski • डोटेली • Эрзянь • Estremeñu • Ἑλληνική ἀρχαία • Eʋegbe • Furlan • Viti • Gaelg • Gagauz • Gĩkũyũ • گیلکی • 贛語 • ГӀалгӀай мотт • गोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni • gwiyannen • Хальмг • Hausa / هَوُسَا • ʻŌlelo Hawaiʻi • Hulontalo • Interlingue • Iñupiak • Kalaallisut • كشميري • Kaszëbsczi • Kabɩyɛ • Kernuack / Kernewek / Kernewek / Kernowek • کهووار • Kinyarwanda • Kinaray-a • K’iche’ • Koyraboro Senni • Коми • Kongo • Krio • Dzhudezmo / לאדינו • Лакку • لکی • Ladin • Latgaļu • ພາສາລາວ • Лезги • Líguru • Lingála • līvõ kēļ • Livvinkarjala • Lingua franca nova • lojban • لۊری شومالی • Luganda • Saro Mandailing • Maaya t'aan • Reo Mā’ohi • Māori • ꯃꯩꯇꯩꯂꯣꯟ • Mirandés • Мокшень • Naoero • isiNdebele saseNyakatho • Nedersaksisch • Normaund / Nouormand / Normand • Novial • Oromoo • অসমীযা় • पाऴि • Pangasinán • Pangcah / 阿美族 • Papiamentu • Patois • Перем Коми • Pfälzisch • Picard • Къарачай–Малкъар • Qaraqalpaqsha • Qırımtatarca • Rumantsch • Runyankore • Русиньскый Язык • سرائیکی • Sakizaya / 撒奇莱雅 • Sámegiella • Sāmoa • ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤ • Sardu • Seeltersk • ChiShona • Soomaaliga • Sranantongo • kerol seselwa • ၵႂၢမ်းတႆးယႂ် • Taqbaylit • Tayal / 泰雅 • Толыши • Tetun • Tok Pisin • faka Tonga • ತುಳು • chiTumbuka • Tsėhesenėstsestotse • ᏣᎳᎩ • Тыва дыл • Удмурт • Uyghur / ئۇيغۇرچه • Võro • Vepsän • West-Vlams • Wolof • Хакас • isiXhosa • Zeêuws • isiZulu • ދިވެހި === 100+ mga artikulo === Acholi • Akan • Адыгэбзэ • Langue des Signes Américaine • Bamanankan • Ichibemba • Bewtai • ဘာသာ မန် • Chamoru • Ciluba • Chichewa • Dusun Bundu-liwan • Fulfulde / 𞤆𞤵𞤤𞤢𞤪 • Gã • ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ / Inuktitut • jysk • Lazuri • Lingít • Lozi • Lwo • Maarrênga'twich • ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ • kreol morisien • isiNdebele seSewula • Ñhähñu • Nēhiyawēwin / Nehithawewin / Nehinawewin / ᓀᐦᐃᔭᐍᐏᐣ • Nigerian Pidgin • Ko e vagahau Niuē • Norfuk / Pitkern • ߒߞߏ • Ποντιακά • Prūsiskan • Toba Qom • къумукъ тил • རྫོང་ཁ • Romani • Kirundi • Sängö • Ganda ke Lava • Setswana • Словѣ́ньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ • SiSwati • Chaouïa • ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ • Thuɔŋjäŋ • ትግርኛ • Xitsonga • Tshivenḓa • Twi • Vaďďa • Yugtun • 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 === 10+ mga artikulo === Afar • Choctaw • Ebon • Hiri Motu • Kanuri • Kuanyama • Muskogee • Oshiwambo • Otsiherero • tlhIngan Hol /   • tokipona • ꆇꉙ == Patakaran == Ang mga kalahok sa Wikipedia ay may sinusunod na pinagtibay na patakaran. Una, dahil sa iba't ibang [[ideolohiya]] ng mga lumalahok sa Wikipedia, gagawin ng nito ang lahat ng makakaya upang manatili na walang pinapanigan ang nilalaman nito. Ang layunin ay para ipakita ang lahat ng pananaw sa mga usapin o isyu ng artikulo. Ikalawa, maraming pamantayan sa pagngangalan ng mga artikulo; halimbawa, kung maraming ngalan ang maaaring ibigay sa isang artikulo, ang pinakakaraniwang ngalang ginagamit sa wika ang gagamitin. Ikatlo, gumagamit ng pahinang "''talk'' o magsalita" ang mga lumalahok sa Wikipedia upang mapag-usapan ang pagbabago ng mga artikulo, at upang maiwasan na mismo sa artikulo isulat ang pag-uusap. Kung patungkol sa maraming artikulo ang gustong pag-usapan, mas nararapat itong ilagay sa ''Meta-Wikipedia'' o sa ''mailing list''. Ikaapat, ang mga artikulong hindi nababagay ay hindi dapat gawing artikulo sa nasabing ensiklopedya. Ilang halimbawa’y ang mga pangtalasalitaang kahulugan at mga tekstong patungkol sa batas o mga talumpati. Ikalima, maraming tuntunin ang iminumungkahi at nagtatamo ng suporta mula sa iba't ibang kalahok ng Wikipedia. Ang pinakasinusuportahang tuntunin ay kung ang isang minungkahing tuntunin ay nakawawala ng loob na lumahok sa Wikipedia, ito'y pabayaan at huwag na lamang pansinin. Kung ang isang minungkahing tuntunin ay nilabag, ito'y pinag-uusapan ng mga kalahok ng Wikipedia kung nararapat ba itong mas striktong ipatupad o hindi. === Mga Halimbawa ng Wikipedia na may kinalaman sa iba’t ibang wika === {{Main|Talaan ng mga Wikipedia sa Pilipinas}} * [[Wikipediang Tagalog]] (Filipino) * [[Wikipediang Sebuwano]] (Cebuano) * [[Wikipediang Esperanto]] (buong Mundo) * [[Wikipediang Arabe]] (Arabian) * [[Wikipediang Koreano]] (Korean) * [[Wikipediang Tamil]] (Tamil) * [[Wikipediang Urdu]] (Pakistani, Hindi) * [[Wikipediang Persa]] (Persian) * [[Wikipediang Asturyano]] (Austrian) ==Bot ng Wikipedia== {{for|patakaran|WP:BOT}} Ang mga bot ng Wikipedia ay mga bot ng Internet na tumatakbo sa Wikipedia. Isang pangunahing halimbawa nito ay ang Lsjbot, na nakagawa na ng milyun-milyong mga artikulo sa iba't ibang mga bersyon ng Wikipedia.<ref name="lsj">{{cite web|url=https://blog.wikimedia.org/2013/06/17/swedish-wikipedia-1-million-articles/|title=Swedish Wikipedia surpasses 1 million articles with aid of article creation bot|last1=Gulbrandsson|first1=Lennart|date=17 Hunyo 2013|work=Wikimedia Blog|archive-url=https://web.archive.org/web/20180224111547/https://blog.wikimedia.org/2013/06/17/swedish-wikipedia-1-million-articles/|archive-date=24 February 2018|access-date=24 Pebrero 2018|url-status=live}}</ref> == Mga tauhan == Ang nilalaman ng Wikipedia ay binabago ng libu-libong tao. Ang mga taong lumalahok sa Wikipedia ay tinatawag na mga ''Wikipedian'' sa Ingles. Ang mga ''Wikipedian'' ay ang mga taong nagpapatuloy sa pagpapalago ng malayang ensiklopedyang ito. Tinatawag na mga '''[[Wikipedia:Wikipedista|Wikipedista]]''' (sa halip na Wikipediyano, Wikipediyano, o Wikipediano) ang mga patuloy na bumubuo sa ensiklopedyang [[Tagalog Wikipedia]]. == Tingnan din == * [[Wikipediang Tagalog]] * [[Jimmy Wales]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} == Mga panlabas na link == {{sister project links|collapsible=true|Wikipedia|voy=Wikivoyage:Cooperating with Wikipedia|d=Q52|s=Category:Wikipedia|n=Category:Wikipedia|m=Wikipedia|mw=Wikipedia|species=no}} *{{official website|https://www.wikipedia.org|mobile=https://en.m.wikipedia.org}} – multilingual portal (contains links to all language editions) (wikipedia.com still redirects here) * [http://meta.wikimedia.org/wiki/Unang_Pahina WikiMedia Meta-Wiki] [[Kategorya:Ensiklopedya]] [[Kategorya:Internet]] [[Kategorya:Wikipedia]] kyhjtsytzgeks8ndovbeqdz1w1ln8kx 0 852 2209455 2209270 2026-05-28T05:30:56Z GinawaSaHapon 102500 2209455 wikitext text/x-wiki {{redirect|Ingles|mga tao mula Inglatera|Mga Ingles}} {{kinukumpuni}} {{use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa. --> {{Other uses|Ingles (paglilinaw)}} {{Infobox language | name = Ingles | altname = Inggles | nativename = {{lang|en|English}} | pronunciation = {{IPAc-en|ˈ|ɪ|ŋ|ɡ|l|ᵻ|ʃ}} | states = Ang [[mundong Anglopono]], kabilang na ang {{enum|[[Reyno Unido]]|[[Estados Unidos]]|[[Kanada]]|[[Australia]]|[[Irlanda]]|[[Nueva Selanda]]|[[Karibeng Komonwelt]]|[[Timog Aprika]]|[[Talaan ng mga bansa at teritoryo kung saan opisyal na wika ang wikang Ingles|iba pa]]}} | speakers = [[Katutubong wika|L1]]: {{nowrap|380 milyon}} | date = 2021 | ref = <ref>{{Cite web |url=https://www.ethnologue.com/insights/ethnologue200/ |title=What are the top 200 most spoken languages?|trans-title=Ano-ano ang 200 pinaka-sinasalitang wika? |website=Ethnologue |date=2023 |lang=en|archive-date=18 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230618002011/https://www.ethnologue.com/insights/ethnologue200/ |url-status=live}}</ref> | speakers2 = {{plainlist| * [[Ikalawang wika|L2]]: {{nowrap|1.077 bilyon}} (2021)<ref name="Ethnologue26">{{e26}}</ref> * [[Mundong Anglopono|Kabuuan]]: 1.457 billion}} | familycolor = Indo-Europeo | fam2 = [[Mga wikang Hermaniko|Hermaniko]] | fam3 = [[Kanlurang wikang Hermaniko|Kanlurang Hermaniko]] | fam4 = [[Mga wikang Ingaeboniko|Ingaeboniko]] | fam5 = [[Mga wikang Angliko|Angliko]] | ancestor = [[Proto-Ingles]] | ancestor2 = [[Lumang Ingles]] | ancestor3 = [[Gitnang Ingles]] | ancestor4 = [[Maagang Modernong Ingles]] | script = {{plainlist| * [[Sulat Latin|Latin]] ([[Alpabetong Ingles]]) * [[Futhorc]] (noon) * [[Braille ng Ingles]], [[Pinagsanib na Braille ng Ingles]] }} | nation = {{ubli |57 bansa at 30 dependensiya| Mga organisasyon kabilang na ang {{enum | [[Mga Nagkakaisang Bansa|UN]] | [[Unyong Europeo|EU]] | [[Komonwelt ng mga Bansa|Komonwelt]] | [[Pandaigdigang Hukumang Pangkrimen|ICC]] | [[Pondo ng Monetaryong Pandaigdig|IMF]] | [[Pandaigdigang Lupong Olimpiko|IOC]] | [[Organisasyong Pandaigdig para sa Pagsasapamantayan|ISO]] | [[Organisasyon ng Tratado ng Hilagang Atlantiko|NATO]] | [[Pandaigdigang Organisasyon ng Pangangalakal|WTO]] | [[Samahan ng mga Bansa sa Timog-Silangang Asya|ASEAN]] | [[Organisasyon ng mga Estadong Amerikano|OAS]] }} }} | iso1 = en | iso2 = eng | iso3 = eng | lingua = 52-ABA | notice = IPA | sign = [[Manually coded English]] (iba-iba) | glotto = stan1293 | glottorefname = English | mapscale = 1.25 | map = English language distribution.svg | mapcaption = {{legend|#346699|Mga rehiyon kung saan katutubong wika ng mayorya ang wikang Ingles}} {{legend|#99ccff|Mga rehiyon kung saan opisyal o malawakang ginagamit ang wikang Ingles, pero hindi isang katutubong wika ng mayorya}} | dialects = {{hlist |class=inline |[[Britanikong Ingles]]|[[Ingles ng Hilagang Amerika|Hilagang Amerika]]|[[Ingles ng Karibe|Karibe]]|[[Ingles ng Australia|Australia]]|[[Ingles ng Nueva Selanda|Nueva Selanda]]|[[Ingles ng Timog Aprika|Timog Aprika]]|[[Ingkes ng Irlandiya|Irlandiya]]|[[Ingles ng Pilipinas|Pilipinas]]}} ([[Talaan ng mga dayalekto ng wikang Ingles|talaan]]) }} '''Inglés''',{{Efn|{{langx|en|English}} {{IPAc-en|ˈ|ɪ|ŋ|ɡ|l|ᵻ|ʃ}}}} binabaybay ding '''Ingglés''', ang [[kanlurang wikang Hermaniko]] na nagmula sa [[Inglatera]] at ang pandaigdigang ''[[lingua franca]]'' sa kasalukuyan. Nagmula ang pangalan ng wika mula sa [[mga Anglo]], isa sa mga sinaunang [[Lahing Hermaniko|grupong Hermaniko]] na [[Paglipat ng mga Anglo-Saxon sa Britanya|lumipat sa Britanya]] sa [[Pagtatapos ng panahong Romano sa Britanya|pagtatapos ng panahong Romano sa naturang lugar]]. Ingles ang [[Talaan ng mga wika batay sa dami ng nagsasalita|pinakaginagamit na wika sa mundo]], dahil na rin sa matinding impluwensiya ng [[Imperyong Britaniko]] noon (na pinalitan ng [[Komonwelt ng mga Bansa]] sa kasalukuyan) gayundin ng [[Estados Unidos]] sa kasalukuyan. Ito rin ang may pinakamaraming gumagamit bilang [[pangalawang wika]], mas marami pa kesa sa mga katutubong mananalita nito. Gayunpaman, ikatlo lamang ang Ingles sa may [[Talaan ng mga wika batay sa dami ng katutubong mananalita|pinakamaraming katutubong mananalita]], pagkatapos ng [[wikang Mandarin]] at [[Wikang Espanyol|Espanyol]]. Ingles ang opisyal o isa sa mga opisyal na wika ng [[Talaan ng mga bansa kung saan opisyal na wika ang Ingles|57 bansa at 30 dependensiya]], ang pinakamarami para sa kahit anong wika. Sa mga bansang tulad ng [[Estados Unidos]], [[Reyno Unido]], [[Australia]], at [[Nueva Selanda]], ito ang pinakaginagamit na wika dahil na rin sa kasaysayan bagamat hindi ito isang opisyal na wika. Isa rin ito sa mga [[Mga opisyal na wika ng Mga Nagkakaisang Bansa|opisyal na wika]] ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]], [[Unyong Europeo]], at iba pang mga pandaigdigan at panrehiyong organisasyon. Ito rin ang ''de facto'' na wika ng [[diplomasya]], agham at teknolohiya, pandaigdigang kalakalan, turismo, libangan, at ng [[internet]]. Ayon sa isang pagtataya ng ''[[Ethnologue]]'' noong 2021, meron itong 1.4 na bilyong mananalita. Nagmula ang [[Lumang Ingles]] mula sa mga dayalekto ng mga kanlurang wikang Hermaniko na sinasalita ng [[mga Anglo-Saxon]]. Nakasulat sa mga ''[[rune]]'' (''futhorc'') ang wika bago ito gumamit ng [[Alpabetong Ingles|isang alpabetong nagmula sa wikang Latin]]. Hiniram kalaunan ng Lumang Ingles ang ilang balarila at pangunahing bokabularyo mula sa [[Lumang Nordiko]], isang [[hilagang wikang Hermaniko]]. Nalinang nang husto ang alpabeto at tuluyang pinalitan nito ang paggamit sa mga ''rune'', kasabay ng pag-usbong ng [[Gitnang Ingles]] matapos [[Normanong Pagsakop ng Inglatera|masakop]] ng [[mga Normando]] ang Inglatera [[Labanan ng Hastings|simula noong 1066]]. Sa panahong ito matinding nanghiram ng mga salita ang Ingles mula sa [[wikang Pranses]], na ngayo'y bumubuo ng 28% ng lahat ng mga salita sa wika sa kasalukuyan, gayundin sa [[wikang Latin]], na bumubuo sa karagdagang 28%. Bagamat pawang nagmula sa Latin at iba pang [[mga wikang Romanse]] ang malaking bahagdan ng bokabularyo ng Ingles, nananatili pa ring Hermaniko ang pang-araw-araw na bokabularyo, balarila at ponolohiya nito. Umusbong naman ang [[Modernong Ingles]] matapos ng isang [[Malawakang Paglipat ng Patinig|malawakang pagbabago sa mga patinig nito]]. Ilan sa mga malapit na kamag-anak ng kasalukuyang anyo ng wika ang [[wikang Scots]], na nasa isang [[kontinuo ng mga dayalekto]] sa Ingles, gayundin ang [[mga wikang Prisyano]] at [[Mababang Aleman]]. == Klasipikasyon == Bahagi ng [[Mga wikang Indo-Europeo|pamilyang Indo-Europeo]] ang wikang Ingles, partikular na sa [[Mga kanlurang wikang Hermaniko|Kanlurang Hermanikong]] sangay ng [[Mga wikang Hermaniko|mga Hermanikong wika]].{{sfn|Bammesberger|1992|pp=29–30}} Dahil pare-parehong nagmula ang Ingles at ng ibang mga wikang Hermaniko kagaya ng mga [[wikang Olandes]] at [[Wikang Aleman|Aleman]] sa iisang ninuno na tinatawag na [[Proto-Hermaniko]], nagtataglay ang mga ito ng mga magkakatulad na tampok kagaya ng paghahati sa mga [[pandiwa]] bilang [[Malakas na pandiwa (mga wikang Hermaniko)|malakas]] o [[Mahinang pandiwa (mga wikang Hermaniko)|mahinang klase]], ang paggamit sa mga [[pandiwang modal]], at pagsasailalim sa serye ng pagbabago sa pagbigkas sa mga [[katinig]] ng [[Proto-Indo-Europeo]] na kilala ngayon bilang mga [[batas Grimm]] at [[Batas Verner|Verner]].{{sfn|König|van der Auwera|1994}} Isa ang [[Lumang Ingles]] sa napakaraming [[mga wikang Ingaeboniko]] na umusbong sa isang [[Kontinuo ng mga dayalekto|kontinuo ng mga dayalektong]] sinasalita ng mga Kanlurang Hermaniko simula noong ikalimang siglo sa [[Prisya]], partikular na sa baybayin ng [[Dagat Hilaga]]. Umusbong ang Lumang Ingles mula sa mga mananalita ng mga wikang ito na lumisan sa lugar at nanirahan sa [[kapuluang Britaniko]].{{sfn|Bazelmans|2009|pp=325–326}} Kalaunan, umusbong ang [[Gitnang Ingles]], na sinundan naman ng Modernong Ingles.{{sfn|Robinson|1992}} May ilang mga dayalekto ng Luma at Gitnang Ingles na hiwalay na nalinang at naging [[mga wikang Angliko]], lalo na ang [[wikang Scots]].{{sfn|Romaine|1982|pp=56–65}} Dahil nakahiwalay ang wikang Ingles mula sa ibang mga wikang Hermaniko sa kontinente, nalinang ang sarili nitong [[bokabularyo]], [[sintaksis]], at [[ponolohiya]]. Hindi naiintindihan ang Ingles ng mga mananalita ng kahit anong wikang Hermaniko, bagamat may iilang wika katulad ng wikang Olandes at [[Wikang Prisyano|Prisyano]] na may malaki-laking antas ng kaugnayan.{{sfn|Harbert|2006}} Tradisyonal na [[Mga wikang Anglo-Prisyano|iniuugnay]] ang Ingles sa Prisyano, na madalas na ipinagpapalagay na pinakamalapit na kamag-anak ng Ingles sa mga wikang Hermaniko. Gayunpaman, ipinapakita ng modernong pananaliksik sa dalawang wika na kaunti lamang ang pagkakapareho nito sa Ingles.<ref>{{multiref2|{{harvnb|Bazelmans|2009|p=326|loc="According to most researchers, this means that there cannot have been an 'original' Anglo-Frisian entity ..."}}|{{harvnb|Stiles|2018|p=31|loc="... It is not possible to construct the exclusive common relative chronology that is necessary in order to be able to establish a node on a family tree. The term and concept of 'Anglo-Frisian' should be banished to the historiography of the subject."}}}}</ref> Bagamat parehong sumailalim ang dalawa sa magkaparehong serye ng pagbabago sa tunog, hindi ito naganap nang sabay upang masabing may matindi silang kaugnayan sa isa't-isa.{{sfn|Versloot|2017|pp=341–342}}{{sfn|Stiles|2018|pp=5–6}} == Kasaysayan == {{Main|Kasaysayan ng wikang Ingles}} === Proto-Hermaniko patungong Lumang Ingles === [[File:Beowulf_Cotton_MS_Vitellius_A_XV_f._132r.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Beowulf_Cotton_MS_Vitellius_A_XV_f._132r.jpg|thumb|Manuskritong nakasulat sa [[panulatang unsiyal]] ng [[epikong tula]] na ''[[Beowulf]]'' sa [[Lumang Ingles]], isinulat noong bandang taong 975 hanggang 1025.{{pb}} Nagsimula ang tula sa: {{lang|ang|Hƿæt ƿē Gārde{{\}}na ingēar dagum þēod cyninga{{\}}þrym ge frunon ...}}[Pakinggan! Ating narinig ang kadakilaan ng nagdaang panahon ng mga katutubong hari ng mga {{Lang|ang|Gār-Dene}} [isang maalamat na tribo ng [[mga Danes]]<nowiki>] ...]</nowiki>]] [[Lumang Ingles]], o Anglo-Sahon, ang pinakaunang anyo ng wikang Ingles na ginamit mula bandang taong 450 hanggang 1150. Nagmula ito sa mga dayalekto ng [[mga kanlurang wikang Hermaniko]], minsang tinutukoy bilang [[mga wikang Anglo-Prisyano]] o di kaya'y [[mga wikang Hermaniko ng Dagat Hilaga]], na sinasalita sa rehiyon ng [[Prisya]], [[Mababang Sahonya]], at katimugang [[Jutland]] (sakop ngayon ng [[Dinamarka]] at [[Alemanya]]) ng mga Hermanikong kilala sa kasaysayan bilang [[mga Anglo]], [[Mga Sahon|Sahon]], at [[Mga Yuto|Yuto]].<ref>{{Cite book |last=Baugh |first=Albert |title=A History of the English Language |date=1951 |publisher=Routledge & Kegan Paul |location=London |pages=60–83, 110–130 |language=en |trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles}}</ref> Simula noong ikalimang siglo, [[Paninirahan ng mga Anglo-Sahon sa Britanya|tumira]] ang mga Anglo-Sahon sa Britanya matapos itong [[Pagtatapos ng panahon ng mga Romano sa Britanya|lisanin ng mga Romano]]. Pagsapit ng ikapitong siglo, Lumang Ingles na ang pangunahing wikang sinasalita sa lugar at pinalitan ang mga [[wikang Karaniwang Britoniko]] at [[Britanikong Latin]] na sinalita noong [[Romanong Britanya|panahon ng mga Romano]].{{sfn|Collingwood|Myres|1936}}{{sfn|Graddol|Leith|Swann et al.|2007}}{{sfn|Blench|Spriggs|1999}} Ang wika gayundin sa lugar ng [[Inglatera]] ay parehong pinangalan mula sa mga Anglo.{{sfn|Bosworth|Toller|1921}} Nahahati ang Lumang Ingles sa dalawang dayalektong Angliko ([[Mersiyano]] at [[Nortumbriyo]]) at dalawang dayalektong Sahon ([[Kentiko]] at [[Kanlurang Sahon]]).{{sfn|Campbell|1959|p=4}} Dahil sa impluwensiya ng [[kaharian ng Wessex]] at ang reporma sa edukasyon noong panahon ni [[Alfredo ang Dakila|haring Alfredo]] noong ikasiyam na siglo, Kanlurang Sahon ang siyang naging [[Pamantayang wika|pamantayan]] sa pagsusulat sa Lumang Ingles.{{sfn|Toon|1992|loc=Chapter: Old English Dialects}} Nakasulat ang [[Panulaang epiko|epikong tula]] na ''[[Beowulf]]'' sa Kanlurang Sahon, habang nakasulat naman sa Nortumbriyo ang pinakalumang [[tula]] sa wikang Ingles na ''[[Himno ni Caedmon]]''.{{sfn|Donoghue|2008}} Gayunpaman, nalinang ang Modernong Ingles mula sa dayalektong Mersiyano habang nalinang naman ang [[wikang Scots]] mula sa Nortumbriyo. Isinulat ang ilang mga pinakamaagang tala ng Lumang Ingles gamit ng [[alpabetong runiko]],{{sfn|Gneuss|2013|p=23}} bagamat ginamit kalaunan ang [[alpabetong Latin]] pagsapit ng ikapitong siglo; gumamit ito ng mga [[Panulatang unsiyal|kalahating unsiyal]] na titik at may kasama ring mga runikong titik na ''[[wynn]]'' {{angbr|{{lang|ang|ƿ}}}}, ''[[Thorn (titik)|thorn]]'' {{angbr|{{lang|ang|þ}}}}, at mga binagong titik Latin na ''[[eth]]'' {{angbr|{{lang|ang|ð}}}} at ''[[Æ|ash]]'' {{angbr|{{lang|ang|æ}}}}.{{sfn|Gneuss|2013|p=23}}{{sfn|Hogg|Denison|2006a|pp=30–31}} Malaki ang pagkakaiba ng Lumang Ingles sa modernong anyo ng wika. Hindi ito mauunawaan ng isang mananalita ng Ingles sa ika-21 siglo nang walang pagsasanay. Halos kapareho ang [[Balarila ng Lumang Wikang Ingles|balarila nito]] sa [[Balarila ng wikang Aleman|balarila]] ng [[wikang Aleman]]: maraming mga [[impleksiyon]] sa dulo ng salita at anyo ang mga [[pangngalan]], [[pang-uri]], [[panghalip]], at [[pandiwa]], at mas malaya ang [[ayos ng salita]] nito kesa sa modernong anyo nito. May mga anyo ang Modernong Ingles para sa [[Kaukulan (balarila)|kaukulan]] ({{Lang|en|grammatical case}}) ng panghalip (halimbawa [panlalaki] 'siya': {{Lang|en|he, him, his}}) at may iilan din para naman sa mga pandiwa (halimbawa 'magsalita': {{Lang|en|speak, speaks, speaking, spoke, spoken}}), pero sa Lumang Ingles, meron ding mga kaukulan para sa mga pangngalan at may mga dagdag na impleksiyon din ang mga pandiwa para sa [[Katauhan (balarila)|katauhan]] at [[kailanan]].{{sfn|Hogg|1992a}}{{sfn|Smith|2009}}{{sfn|Trask|2010}} === Impluwensiya ng Lumang Nordiko === Sa pagitan ng ikawalo hanggang ika-11 siglo, sumailalim ang Ingles na sinasalita sa ilang mga rehiyon sa impluwensiya ng [[Lumang Nordiko]], na isang [[Hilagang wikang Hermaniko]]. Dahil sa sunod-sunod na pagkolonisa ng [[mga Nordiko]] sa ilang bahagi ng Britanya noong panahong ito, nakakasalamuha ng mga mananalita ng Lumang Ingles sa mga mananalita ng Lumang Nordiko. Pinakamatindi ang interaksyon sa dalawang wika sa mga barayti ng wikang sinasalita sa hilagang-silangan na sakop noon ng [[Danelaw]] sa rehiyon ng [[York]]. Sa kasalukuyan, pinakamakikita ang impluwensiyang ito sa wikang Scots at sa [[Hilagang Ingles]]. Nakasentro ang impluwensiya ng mga Nordiko sa [[Lindsey]] sa [[Midlands]]. Matapos mapasailalim ang Lindsey sa kapangyarihan ng mga Anglo-Sahon noong taong 920, mabilis na kumalat ang Ingles sa naturang rehiyon. Sa modernong Ingles, ang impluwensiya ng mga Nordiko ay makikita sa [[panghalip]] sa ikatlong katauhan na nagsisimula sa ''th-'' ('sila', 'nila', 'kanila': {{Lang|en|they, them, their}}), na siyang pumalit sa mga orihinal na panghalip ng Anglo-Sahon na nagsisimula naman sa ''h-'' ({{Lang|ang|hie, him, hera}}).{{sfn|Thomason|Kaufman|1988|pp=284–290}} Makikita rin ito sa mga hiram na salita na pumalit sa mga katutubong Lumang Ingles kagaya ng {{Lang|en|give}} ('magbigay'), {{Lang|en|get}} ('kumuha'), {{Lang|en|sky}} ('langit'), {{Lang|en|skirt}} ('palda'), at {{Lang|en|egg}} ('itlog'). Mauunawaan ang Lumang Nordiko nang maayos-ayos ng mga mananalita ng ilang mga dayalekto ng Lumang Ingles, lalo na sa may hilaga.{{sfn|Kastovsky|1992|pp=320, 332}} === Gitnang Ingles === {{Quote box||align=right|quoted=true|salign=right|quote={{lang|enm|Englischmen þeyz hy hadde fram þe bygynnyng þre manner speche, Souþeron, Northeron, and Myddel speche in þe myddel of þe lond, ... Noþeles by comyxstion and mellyng, furst wiþ Danes, and afterward wiþ Normans, in menye þe contray longage ys asperyed, and som vseþ strange wlaffyng, chyteryng, harryng, and garryng grisbytting.}}{{pb}}[Bagamat sa simula pa lamang, may tatlong paraan na ang mga Ingles sa pagsasalita, yaong nasa Katimugan, nasa Hilaga, at nasa Midlands sa gitna ng bansa, ... Gayunpaman, dahil sa pakikihalubilo at paghahalo, umusbong ang wika ng bansa mula sa mga ito, habang may iilan na gumagamit pa rin ng kakaibang pag-uutal, daldalan, ungol, at nakakarinding ngitngitan.]|source=[[Juan ng Trevisa]], {{circa|1385}}{{sfn|Hogg|2006|pp=360–361}}|width=300px}} Karaniwang pinepetsahan ang pagsisimula ng [[Gitnang Ingles]] sa [[Normanong Pagsakop ng Inglatera|pananakop ng mga Normando]] sa Britanya mula noong 1066. Sa mga sumunod na siglo pagkatapos, sumailalim ang Ingles sa matinding impluwensiya ng anyo ng [[Lumang Pranses]] na sinasalita ng mga Normando na nanirahan sa Inglatera at naging bago nitong namumunong uri; kilala ito ngayon bilang [[Lumang Normando]]. Sa paglipas ng mga dekada, pawang mga naging bihasa sa dalawang wika ang parehong gitna at nakatataas na uri ng lipunan, mapa-Ingles man o Normando. Pagsapit ng 1150, bihira na lang sa panahong ito ang mga miyembro ng aristokrasya na marunong lamang ng Pranses.{{sfn|Townend|2012|pp=81–82}} Kalaunan, nalinang ang wikang Pranses na ginagamit ng mga Normando bilang [[wikang Anglo-Normando]].<ref>{{cite book |last=Short |first=Ian |title=A Companion to the Anglo-Norman World|trans-title=Gabay sa Mundong Anglo-Normando |chapter=Language and Literature|trans-chapter=Wika at Panitikan |lang=en|publisher=Boydell and Brewer |date=2002 |isbn=978-1-84615-046-3 |doi=10.1017/9781846150463.011 |pages=191–214}}</ref> Matuturo rin ang paghihiwalay ng Luma sa Gitnang Ingles sa kapanahunan ng paggawa sa komposisyong ''[[Orculum]]'' ng [[Mga Agustino|Agustinong kanon]] na si [[Orrm]] noong ika-12 siglo, na nagtatampok sa paghahalo ng mga elemento ng Lumang Ingles at Anglo-Normando sa kauna-unahang pagkakataon.{{sfn|Townend|2012|pp=99–100}} Samantala, nanatili pa ring marunong lamang sa Ingles ang mababang uri, na kumakatawan sa napakalaking bahagdan ng populasyon. Sa panahong ito, maraming hiram na salita ang ginamit nila na may kinalaman sa politika, batas, at iba pang mga prestihiyosong gawain.{{sfn|Svartvik|Leech|2006|p=39}} Halimbawa, nagmula sa Pranses na {{Lang|fr|trône}} ang salitang Ingles na {{Lang|en|throne}}, na tumutukoy sa pisikal na inuupuan ng isang hari gayundin sa metaporikal na kapangyarihan nito.<ref>{{cite journal |url=https://scholarworks.harding.edu/tenor/vol5/iss1/5 |title=Effects of the Norman Conquest on the English Language|trans-title=Mga Epekto ng Pananakop ng mga Normando sa Wikang Ingles|lang=en|first=Curt |last=Baker |date=Spring 2016 |journal=Tenor Times |volume=5}}</ref> Naging simple rin sa panahong ito ang mga impleksiyon ng Ingles, maaaring dahil sa paghahalo ng Lumang Nordiko at Lumang Ingles, na pawang parehas sa [[Morpolohiya (lingguwistika)|morpolohiya]] ngunit magkaiba ng impleksiyon. Nawala rin ang pagkakaiba ng [[kaukulang palagyo]] (nominatibo) at [[Kaukulang palayon|palayon]] (akusatibo) maliban sa mga [[panghalip panao]], nawala rin ang [[kaukulang pagamit]] (instrumental), at naging para lamang sa [[Pag-aari (balarila)|pag-aari]] ang [[kaukulang paari]] (henetibo). Naging regular din ang maraming mga di-regular na anyo ng impleksiyon,{{sfn|Lass|1992|pp=103–123} at naging payak rin ang sistema ng [[Kasunduan (balarila)|kasunduan]] sa mga pangungusap, na humantong sa isang hindi gaanong malayang [[ayos ng salita]].{{sfn|Fischer|van der Wurff|2006|pp=111–113}} Ilan sa mga sikat na panitikang naisulat sa Gitnang Ingles ang ''[[Mga Kuwento sa Canterbury]]'' ({{Circa|1400}}) ni [[Geoffrey Chaucer]] at [[Ang Kamatayan ni Arturo|''Ang Kamatayan ni Arturo'']] (1485) ni [[Thomas Malory]]. Naging talamak sa panahong ito ang paggamit sa panitikan ng [[dayalekto]] ng mga rehiyon, kagaya sa mga gawa ni Chaucer.<ref>{{cite web |last1=Horobin |first1=Simon |title=Chaucer's Middle English |trans-title=Gitnang Ingles ni Chaucer|lang=en|url=https://opencanterburytales.dsl.lsu.edu/refmideng/ |website=The Open Access Companion to the Canterbury Tales |publisher=Louisiana State University|quote=The only appearances of their and them in Chaucer's works are in the Reeve's Tale, where they form part of the Northern dialect spoken by the two Cambridge students, Aleyn and John, demonstrating that at this time they were still perceived to be Northernisms |archive-date=3 December 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191203092713/https://opencanterburytales.dsl.lsu.edu/refmideng/ |url-status=live}}</ref> Mababasa sa [[Bibliya ni Wycliffe|unang salin sa Ingles]] ni [[John Wycliffe]] sa [[Bibliya]] noong 1382 ang [[Ebanghelyo ni Mateo|Mateo]] 8:20 bilang: "{{Lang|enm|Foxis han dennes, and briddis of heuene han nestis}}" ('May mga lungga ang mga [[soro]], at may mga pugad ang mga [[ibon]] sa langit').<ref>{{cite web |last=Wycliffe |first=John |url=http://wesley.nnu.edu/fileadmin/imported_site/wycliffe/wycbible-all.pdf |publisher=Wesley NNU |title=Bible|trans-title=Bibliya |lang=en |archive-date=2 February 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170202202047/http://wesley.nnu.edu/fileadmin/imported_site/wycliffe/wycbible-all.pdf |url-status=live}}</ref> Mapapansin rito na may [[Panlapi|hulaping]] ''-n'' pa rin sa [[Pandiwa|pandiwang]] {{Lang|en|have}} ('magkaroon') pero wala na sa mga [[pangngalan]]. : === Maagang Modernong Ingles === [[File:Great_Vowel_Shift2a.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Great_Vowel_Shift2a.svg|thumb|Ang [[Malawakang Pagbabago ng Patinig]] na naganap sa mga mahahabang patinig ng Maagang Modernong Ingles. Matapos naging mga diptonggo {{IPA|/ai au/}} ang mga [[nakabukang patinig]] {{IPA|/iː uː/}}, umangat nang isang antas kalaunan ang bawat [[nakasarang patinig]] upang matumbasan ang pagbabago.]] Saklaw ng [[Maagang Modernong Ingles]] ng ika-14 hanggang ika-18 siglo ang pagsimple pa lalo na sistema ng impleksiyon, pagsasakodigo sa wika, at ang tinatawag na [[Malawakang Pagbabago sa Patinig]], kung saan nagsimulang lumipat ang mga [[patinig]] sa mga salitang Ingles patungo sa modernong bigkas nito. [[Pag-angat (lingguwistika)|Umangat]] ang mga [[Gitnang patinig|gitna]] at [[nakabukang patinig]] at [[Paghahati sa patinig|nahati]] bilang mga [[diptonggo]] ang mga [[nakasarang patinig]]. Halimbawa, binibigkas noon ang salitang Ingles na {{Lang|en|bite}} ('kagat', binabasa ''bayt'') bilang {{Lang|en|beet}} ('[[remolatsa]]') sa kasalukuyan, at binibigkas naman noon ang {{Lang|en|bout}} sa {{Lang|en|about}} ('tungkol', binabasa ''abawt'') bilang {{Lang|en|boot}} ('bota') sa kasalukuyan. Ito ang dahilan kung bakit may malaking pinagkaiba ang pagbigkas sa mga salitang Ingles at sa pagbaybay sa mga ito; ito rin ang dahilan bakit maraming pwedeng maging tunog ang bawat patinig ng Ingles kumpara sa ibang mga wika.{{sfn|Lass|2000a}}{{sfn|Görlach|1991|pp=66–70}} Nagsimula maging prestihiyoso ang paggamit sa wikang Ingles, kumpara sa Normandong Pranses, sa kasagsagan ng kapanahunan ni [[Enrique V ng Inglatera]]. Sinimulang gamitin ng [[Court of Chancery]] sa [[Westminster, London|Westminster]] ang Ingles sa mga [[Writ|opisyal na dokumento]] nito noong bandang 1430, at nabuo dahil rito ang isang bagong pamantayang anyo ng Gitnang Ingles na tinatawag na [[Pamantayang Chancery]] mula sa mga dayalekto ng [[London]] at [[Silangang Midlands]]. Noong 1476, ipinakilala ni [[William Caxton]] sa Inglatera ang [[palimbagan]], na lalong nagpalawak pa sa impluwensiya ng naturang pamantayan ng Ingles.{{sfn|Nevalainen|Tieken-Boon van Ostade|2006|pp=274–279}} Kabilang sa mga panitikang nakasulat sa Maagang Modernong Ingles ang mga gawa ni [[William Shakespeare]] gayundin ang [[King James Version|Bersiyon ni Haring Jaime]] (KJV) ng Bibliya noong 1611. Bagamat halos katulad na ng modernong bigkas at baybay ang mga salita sa puntong ito, may mga pagkakaiba pa rin sa bigkas mula sa modernong Ingles, kagaya ng pagbigkas pa rin sa mga kumpol-katinig na {{IPA|/kn ɡn sw/}} sa {{Lang|en|knight}} ('[[kabalyero]]'), {{Lang|en|gnat}} ('[[niknik]]'), at {{Lang|en|sword}} ('[[espada]]'), na sa ngayo'y pawang mga di na binibigkas ang isa sa mga katinig nito.{{Efn|Hindi na binibigkas ang ''k'' at ''g'' sa {{IPA|/kn/}} at {{IPA|/gn/}}, habang di naman binibigkas na ang ''w'' sa {{IPA|/sw/}}.}} Ilan sa mga tampok ng Maagang Modernong Ingles na ginamit ni Shakespeare ay maituturing na'ng laos o makaluma sa modernong mambabasa nito.{{sfn|Cercignani|1981}} Mababasa ang [[Ebanghelyo ni Mateo|Mateo]] 8:20 sa KJV bilang: "{{Lang|en|The Foxes have holes and the birds of the ayre have nests.}}" ('May mga lungga ang mga soro habang may mga pugad ang mga ibon ng himpapawid.') Dito, mapapansin ang pagkawala ng mga [[Kaukulan (lingguwistika)|kaukulan]] at ang resulta nito tulad halimbawa ng paggamit sa ayos na [[paksa–pandiwa–layon]] ({{Lang|en|subject–verb–object}}) at sa salitang {{Lang|en|of}} bilang pamalit sa nawalang [[kaukulang paari]]. Makikita rin dito ang mga hiram na salitang nagmula sa Pranses kagaya ng {{Lang|en|ayre}} (ngayo'y {{Lang|en|air}}, 'himpapawid') at sa ibang mga kaso, nagpalit mismo sa katutubong salita nito tulad ng {{Lang|en|bird}} ('ibon') na pumalit sa Lumang Ingles na {{Lang|ang|fugol}}.{{sfn|Lass|2006|pp=46–47}} === Pagkalat === Pagsapit ng huling bahagi ng ika-18 siglo, naipakalat ng [[Imperyong Britaniko]] ang wikang Ingles sa mga teritoryo at nasasakupan nito. Dahil sa paggamit sa kalakalan, agham at teknolohiya, diplomasya, sining, at pormal na edukasyon, Ingles ang naging pinakaunang tunay na pandaigdigang wika, na ginagamit sa pandaigdigang komunikasyon.{{sfn|How English evolved into a global language|2010}}{{sfn|The Routes of English}} Ginamit ito sa Hilagang Amerika, ilang bahagi ng Aprika, Oseaniya, at iba pang mga rehiyon. Nang lumaya ang mga bansang may maraming [[katutubong wika]], Ingles ang ginamit nilang [[opisyal na wika]] upang maiwasan ang mga politikal na balakid dahil sa paggamit sa isang katutubong wika kesa sa iba.{{sfn|Romaine|2006|p=586}}{{sfn|Mufwene|2006|p=614}}{{sfn|Northrup|2013|pp=81–86}} Bumilis pa lalo ang pagkalat ng wika dahil sa mabilis na paglaki ng impluwensiya sa kultura at politika ng [[Estados Unidos]] matapos ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]], gayundin sa pagbobrodkast sa buong mundo sa wikang Ingles ng mga brodkaster tulad ng [[BBC]] ng [[Reyno Unido]].{{sfn|Graddol|2006}}{{sfn|Crystal|2003a}} Ingles ang pinakaginagamit na wika sa ika-21 siglo.{{sfn|McCrum|MacNeil|Cran|2003|pp=9–10}} Habang nalilinang ang modernong Ingles, nabuo ang mga pamantayang gabay para sa wika, na ginamit kalaunan sa opisyal na paraan kagaya halimbawa sa pampublikong edukasyon at pahayagan. Noong 1755, nilathala ni [[Samuel Johnson]] ang ''[[Dictionary of the English Language]]'', na nagpakilala sa pamantayang pagbaybay at paggamit sa mga salita. Samantala, nilathala naman ng Amerikanong si [[Noah Webster]] noong 1828 ang isang [[Diksiyonaryong Webster|diksiyonaryo]] na may layuning makapagtatag ng isang pamantayang anyo sa pagsusulat at pagsasalita ng [[Amerikanong Ingles]] na hiwalay sa pamantayan ng Britanya. Sa Britanya, unti-unting bumaba ang tingin sa mga dayalekto at barayti ng [[Britanikong Ingles]] na wala sa pamantayan, na nagpabilis sa paggamit ng mga prestihiyosong dayalekto ng mga nasa gitnang uri.{{sfn|Romaine|1999a}} Sa modernong Ingles, wala na halos mga kaukulan; tanging makikita na lang ito sa mga [[panghalip]]. Halos matatag na rin ang [[paksa–pandiwa–layon]] (SVO) na [[ayos ng salita]].{{sfn|Romaine|1999a}} Naging talamak na rin ang paggamit sa ilang mga pagbabago sa wika kagaya ng [[Do-support|paggamit ng salitang ''do'']] para sa mga kaso kung saan kinakailangang [[Pagbaliktad sa paksa at pantulong|baliktarin]] ang mga [[sugnay]] tulad sa mga tanong.{{Efn|Isang halimbawa nito ang paggawa ng mga tanong sa pamamagitan ng pagbaliktad sa [[pandiwang pantulong]] ({{lang|en|auxiliary verb}}, hal. {{lang|en|is, are, am}}) at sa paksa: ang "{{lang|en|He will laugh}}" ('Tatawa siya') ay nagiging "{{lang|en|Will he laugh?}}" ('Tatawa ba siya?') sa anyong patanong nito. Gayunpaman, kung walang pandiwang pantulong, ginagamit ang salitang {{lang|en|do}} bilang pamalit sa nawawalang pandiwa: ang "{{lang|en|He laughs.}}" ('Tumawa siya') ay nagiging "{{lang|en|Did he laugh}}" ('Tumawa ba siya?'). Pansinin na nasa anyong pangnakaraan ang pandiwang {{lang|en|do}} ({{lang|en|did}}) rito.}} Dumami rin ang mga kaso ng paggamit sa anyong progresibo (mga nagtatapos sa hulaping {{Lang|en|–ing}} ng [[pandiwa]], at tuloy-tuloy ring nagiging regular ang mga pandiwang may di-regular na anyo (hal. {{Lang|en|dreamed}} ('napanaginipan') imbes na {{Lang|en|dreamt}}) gayundin sa paggamit pa lalo sa mga analitikal na alternatibo sa mga impleksiyon (hal. {{Lang|en|more polite}} ('mas magalang') imbes na {{Lang|en|politer}}). Dahil sa tindi ng presensiya sa midya ng Amerikanong Ingles, naiimpluwensiyahan na rin pati ang Britanikong Ingles.{{sfn|Leech|Hundt|Mair|Smith|2009|pp=18–19}}{{sfn|Mair|Leech|2006}}{{sfn|Mair|2006}} == Heograpiya == [[File:Detailed_SVG_map_of_the_Anglophone_world.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Detailed_SVG_map_of_the_Anglophone_world.svg|thumb|{{legend|#045a8d|Katutubong wika ng mayorya}} {{legend|#0674b6|Katutubong wika ng mayorya at isa sa mga opisyal na wika}} {{legend|#439dd4|Opisyal na wika pero katutubong wika ng minorya}} {{legend|#9bbae1|Pangalawang wika: sinasalita ng lagpas 20% ng populasyon, ''de facto'' na wika ng trabaho, pamahalaan, edukasyon, atbp.<ref name="Ethnologue26" />}}]] Ayon sa isang ulat noong 2016, tinatayang nasa 400 milyong katao ang [[Katutubong wika|katutubong mananalita]] ng wikang Ingles, at nasa 1.1 bilyong katao naman ang nagsasalita nito bilang [[pangalawang wika]].<ref>{{cite web |last1=Breene |first1=Keith |date=15 November 2019 |title=Which countries are best at English as a second language? |trans-title=Ano-anong mga bansa at pinakamagaling mag-Ingles bilang pangalawang wika? |url=https://www.weforum.org/agenda/2016/11/which-countries-are-best-at-english-as-a-second-language-4d24c8c8-6cf6-4067-a753-4c82b4bc865b |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20161125144549/https://www.weforum.org/agenda/2016/11/which-countries-are-best-at-english-as-a-second-language-4d24c8c8-6cf6-4067-a753-4c82b4bc865b/ |archive-date=25 November 2016 |access-date= |publisher=World Economic Forum |language=en}}</ref> Ingles ang wika na may pinakamaraming mananalita sa kabuuan, na sinasalita sa lahat ng kontinente.{{sfn|Crystal|2003b|p=106}} Nakadepende ang dami ng mga mananalita bilang pangalawang wika o bilang banyagang wika sa antas ng kagalingan, mula 400 milyon hanggang lagpas 1 bilyon.{{sfn|Crystal|2003b|pp=108–109}} Tinataya naman noong 2003 na mas marami ang mananalita ng Ingles bilang pangalawang wika kumpara sa mga katutubong mananalita nito nang tatlo sa isa.{{sfn|Crystal|2003a|p=69}} === Tatlong bilog ng Ingles === [[File:EF_English_Proficiency_Index_2019_Europe.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:EF_English_Proficiency_Index_2019_Europe.svg|thumb|Kagalingan sa wikang Ingles ng piling mga bansa sa [[Europa]] at [[Dagat Mediteraneo|Mediteraneo]] ayon sa isang ulat noong 2019:<ref>{{cite web |title=EF English Proficiency Index 2019 |url=https://www.ef.com/assetscdn/WIBIwq6RdJvcD9bc8RMd/cefcom-epi-site/reports/2019/ef-epi-2019-english.pdf |pages=6–7 |language=en}}</ref> {{legend|#407294|Napakataas (63.07–70.27)}} {{legend|#5A857D|Mataas (58.26–61.86)}} {{legend|#9DBB88|Katamtaman (52.50–57.38)}} {{legend|#E7CB5B|Mababa (48.69–52.39)}} {{legend|#F47B4B|Napakababa (40.87–48.19)}} {{legend|#c0c0c0|Hindi kasama sa ulat}}]] Grinupo ng [[Lingguwistika|lingwistang]] si [[Braj Kachru]] ang mga bansa sa mundo sa tatlong bilog ayon sa antas ng paggamit sa wikang Ingles rito. Ipinapakita ng modelong ito ang pagkalat ng Ingles mula sa mga katutubong bansa nito patungo sa iba, gayundin sa dami ng gumagamit nito sa isang partikular na bansa. Tinatawag ang tatlong bilog bilang "loob", "labas", at "lumalawak". Maaaring gumalaw ang mga bansa papaloob o papalabas depende sa magiging kahihinatnan ng wika rito sa hinaharap.{{sfn|Kachru|2006|p=196}}{{sfn|Svartvik|Leech|2006|p=2}} * '''Loobang bilog''' ({{Lang|en|inner circle}}) ang mga bansa na may malaking porsyento ng populasyon ang katutubong mananalita ng Ingles. Kabilang rito ang [[Reyno Unido]], [[Estados Unidos]], [[Canada|Kanada]], [[Australia]], [[Nueva Selanda]], [[Irlanda]], at [[Timog Aprika]].{{sfn|Kachru|2006|p=196}} * '''Labas na bilog''' ({{Lang|en|outer circle}}) ang mga bansa na may mas maliit na bilang ng mga katutubong mananalita ng Ingles ngunit ginagamit bilang pangalawang wika para sa mga pang-araw-araw na gawain at institusyon kagaya sa edukasyon, pamahalaan, at negosyo. Kabilang rito ang [[Pilipinas]], gayundin ang [[Nigeria]], [[Indiya|India]], [[Pakistan]], [[Malaysia|Malasya]], [[Singapore|Singapura]], at [[Jamaica|Hamayka]].{{sfn|Bao|2006|p=377}} * '''Lumalawak na bilog''' ({{Lang|en|expanding circle}}) ang mga bansa kung saan hindi karaniwang sinasalita ang Ingles at tinuturo bilang isang banyagang wika. Sa mga bansang ito kumakalat ang wikang Ingles dahil sa katayuan nito bilang isang pandaigdigang wika.{{sfn|Trudgill|Hannah|2008|p=5}} === Plurisentrikong wika === Isang [[plurisentrikong wika]] ang Ingles; ibig sabihin, wala itong iisang pambansang otoridad na namamahala sa pamantayan ng wika.{{sfn|Trudgill|Hannah|2008|p=2}}{{sfn|Romaine|1999}}{{sfn|Baugh|Cable|2002}} Madalas na sinusundan ng sinasalitang Ingles lalo na sa brodkasting ang mga pambansang pamantayan sa pagbigkas na kinagisnan imbes na isinakodigo. Karaniwang malalaman sa kanilang [[aksent]] kung saan nagmula ang mga brodkaster,{{sfn|Trudgill|2006}} pero madalas na sinusulat ang iskrip sa mga balita sa isang [[Ortograpiya ng wikang Ingles|pandaigdigang anyo ng pamantayang Ingles]]. Tipikal na dinidikta ng konsenso mula sa mga iskolar ng wika ang mga karaniwang gawi sa pagsusulat sa Ingles, hindi mula sa isang pamahalaan o pandaigdigang organisasyon.{{sfn|Ammon|2008|pp=1537–1539}} Maiintindihan ng mga Amerikanong tagapakinig ang maraming brodkast na nagmula sa Britanya at kabaligtaran. Maiintindihan ng mga mananalita ng Ingles ang karamihan sa kahit anong mga programa sa radyo at telebisyon gayundin sa mga pelikulang nagmula sa mga [[Anglospero|bansang nagsasalita ng Ingles]].{{sfn|Svartvik|Leech|2006|p=122}} Parehong may pormal at di-pormal na estilo ang pamantayan at panrehiyong barayti ng Ingles, at tanging nagkakaiba lamang sa mga salitang ginagamit (hal. {{Lang|en|lift}} sa Britanya habang {{Lang|en|elevator}} sa Amerika), sintaksis (hal. {{Lang|en|on the weekend}} sa Amerika habang {{Lang|en|at the weekend}} sa Britanya), at paggamit sa teknikal at di-teknikal na rehistro.{{sfn|Trudgill|Hannah|2008|pp=5–6}} Dahil sa kasaysayan ng paninirahan sa mga bansang nasa loobang bilog, nagawang maipantay ng Britanya ang pagkakaiba sa dayalekto at makagawa ng mga anyong [[koine]] ng Ingles sa [[Timog Aprika]], [[Australya|Australia]], at [[Nueva Selanda]].{{sfn|Deumert|2006|p=130}} Mabilis na natutong mag-Ingles ang marami sa mga migranteng nanirahan sa Estados Unidos. Sa kasalukuyan, malaking bahagdan ng populasyon ng Estados Unidos ngayon ay kaya lamang magsalita ng iisang wika.{{sfn|Deumert|2006|p=131}}{{sfn|Ryan|2013|loc=Table 1}} Ukol sa pambansang katayuan ng wikang Ingles sa mga piling bansa, * Sa Australia, walang itinalagang opisyal na wika sa parehong pambansa at pang-estadong lebel.<ref>{{Cite journal |last=Ward |first=Rowena |date=2019 |title='National' and 'Official' Languages Across the Independent Asia-Pacific |trans-title='Pambansa' at 'Opisyal' na mga Wika ng Malayang Asya-Pasipiko|lang=en|journal=Journal of Multidisciplinary International Studies |volume=16 |issue=1/2 |pages=83–84 |doi=10.5130/pjmis.v16i1-2.6510 |doi-access=free}}</ref> * Sa [[Kanada]], parehong opisyal na wika sa pambansang lebel ang Ingles at [[Wikang Pranses|Pranses]].<ref>{{cite web |url=http://news.gc.ca/web/article-eng.do?m=/index&nid=480459 |archive-url=https://archive.today/20130410031606/http://news.gc.ca/web/article-eng.do?m=/index&nid=480459 |url-status=dead |archive-date=10 April 2013 |title=40 Years of the Official Languages Act |publisher=Department of Justice Canada |lang=en|trans-title=40 Taon ng Official Languages Act}}</ref> Opisyal na wika (o isa sa mga opisyal na wika) rin sa anim na lalawigan at tatlong teritoryo ang Ingles, habang wala namang itinalagang opisyal na wika sa tatlong lalawigan. Sa [[Québec|Quebec]], Pranses lamang ang tanging opisyal na wika nito.<ref>{{cite web |url=https://www.legisquebec.gouv.qc.ca/en/tdm/cs/C-11 |title=Charter of the French language |last= |first= |date=26 March 2024 |website=Légis Québec |publisher=Québec Official Publisher |lang=en|trans-title=Karta ng Wikang Pranses}}</ref> * Sa [[Republika ng Irlanda|Irlanda]], Ingles ang itinalagang pangalawang wika ng bansa, habang [[Wikang Irlandes|Irlandes]] naman ang itinalagang unang wika.<ref>{{cite web |url=https://www.irishstatutebook.ie/eli/cons/en/html#part2 |title=Article 8 of the Constitution of Ireland|trans-title=Artikulo 8 ng Saligang-batas ng Irlanda|lang=en|last= |first= |date=January 2020 |website=Irish Statute Book}}</ref> * Bagamat mayorya ng populasyon ng Nueva Selanda ang nagsasalita ng Ingles, tanging [[Wikang Māori|Maori]] at ang [[Wikang nakasenyas ng Nueva Selanda|pambansang wikang nakasenyas]] nito ang itinalagang opisyal na wika ng bansa.<ref>{{cite web |title=Maori Language Act 1987 |url=http://www.legislation.govt.nz/act/public/1987/0176/latest/DLM124116.html |lang=en}}</ref> <ref>{{cite news |url=http://tvnz.co.nz/view/page/488120/696482 |title=Recognition for sign language |date=6 April 2006 |work=[[Television New Zealand]] |trans-title=Pagkilala sa wikang nakasenyas |lang=en |access-date=21 Enero 2026 |archive-date=15 Mayo 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110515221254/http://tvnz.co.nz/view/page/488120/696482 |url-status=dead }}</ref> * Walang itinalagang opisyal na wika sa [[Reyno Unido]]. Gayunpaman, sa [[Gales]] at [[Hilagang Irlanda]], Ingles ang isa sa mga opisyal na wika nito.<ref>{{cite journal |last1=Huws |first1=Catrin Fflur |title=The Welsh Language Act 1993: A Measure of Success?|trans-title=Ang Welsh Language Act 1993: Panukat sa Tagumpay?|lang=en |journal=Language Policy |date=June 2006 |volume=5 |issue=2 |pages=141–160 |doi=10.1007/s10993-006-9000-0}}</ref><ref>{{Cite news |date=26 October 2022 |title=Irish language and Ulster Scots bill clears final hurdle in Parliament|trans-title=Nalampasan na ng panukalang Irish language at Ulster Scots ang huling balakid nito sa Parlamento|lang=en|work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/uk-northern-ireland-63402597}}</ref> Walang itinalagang opisyal na wika sa [[Eskosya]] at [[Inglatera]]. * Sa [[Estados Unidos]], Ingles ang itinalagang opisyal na wika ng bansa sa bisa ng isang kautusang tagapagpaganap noong 2025.<ref>{{Cite news |last1=Ho |first1=Vivian |last2=Pannett |first2=Rachel |date=1 March 2025 |title=A Trump order made English the official language of the U.S. What does that mean? |trans-title=Ginawa sa bisa ng isang utos ni Trump ang wikang Ingles bilang opisyal na wika ng Estados Unidos. Ano'ng ibig sabihin nito?|lang=en|url=https://www.washingtonpost.com/nation/2025/03/01/trump-english-official-language-explainer/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref> Opisyal na wika (o isa sa mga opisyal na wika) ang Ingles sa 32 estado at limang teritoryo. Walang itinalagang opisyal na wika sa natitirang 18 estado at sa [[Distrito ng Columbia]].<ref>{{cite web |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/united-states/#people-and-society |title=United States |date=29 May 2024 |website=The World Factbook |publisher=Central Intelligence Agency |trans-title=Estados Unidos |lang=en |access-date=21 Enero 2026 |archive-date=12 Disyembre 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211212224932/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/united-states/#people-and-society |url-status=dead }}</ref> === Pandaigdigang wika === [[File:Countries_in_which_English_Language_is_a_Mandatory_or_an_Optional_Subject.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Countries_in_which_English_Language_is_a_Mandatory_or_an_Optional_Subject.svg|thumb|Katayuan ng wikang Ingles sa pampublikong edukasyon sa bawat rehiyon:<ref>{{cite web |title=Countries in which English Language is a Mandatory or an Optional Subject |trans-title=Mga Bansa kung saan isang Kinakailangan o Mapipiling Asignatura ang Wikang Ingles |url=https://www.uwinnipeg.ca/global-english-education/countries-in-which-english-is-mandatory-or-optional-subject.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221031000038/https://www.uwinnipeg.ca/global-english-education/countries-in-which-english-is-mandatory-or-optional-subject.html |archive-date=31 October 2022 |access-date= |publisher=The University of Winnipeg |language=en}}</ref>{{legend|#00a2e8|Kinakailangang asignatura}}{{legend|#ffc90e|Mapipiling asignatura}}{{legend|#ababab|Walang datos}}]] Inilalarawan minsan ang wikang Ingles bilang ang pinakaunang pandaigdigang ''[[lingua franca]]'',{{sfn|Graddol|2006}}{{sfn|Meierkord|2006|p=165}} o di kaya'y bilang ang pinakaunang [[pandaigdigang wika]].{{sfn|Brutt-Griffler|2006|pp=690–691}}{{sfn|Northrup|2013}} Pinakaginagamit na wika ang Ingles pagdating sa paglalathala, telekomunikasyon, kalakalan, libangan, at diplomasya.{{sfn|Northrup|2013}} Nakamit nito ang pagkapantay sa [[wikang Pranses]] noong 1919 sa kasagsagan ng negosasyon sa [[Kasunduan sa Versailles]].{{sfn|Phillipson|2004|p=47}} Pagsapit ng pagtatag sa [[Mga Nagkakaisang Bansa]] noong 1945, naging pangunahing wika na ang Ingles;{{sfn|Conrad|Rubal-Lopez|1996|p=261}} isa ito sa anim na opisyal na wika ng naturang organisasyon at ang kasalukuyang pinakaginagamit na wika sa pandaigdigang diplomasya at pakikipag-ugnayan.{{sfn|United Nations|2010}}{{sfn|Richter|2012|p=29}} Nakatalaga ang Ingles bilang isang opisyal na wika o di kaya'y wika ng trabaho sa maraming mga pandaigdigang organisasyon kagaya ng [[Pandaigdigang Lupong Olimpiko]] (IOC), Ginagamit rin ito bilang wika ng trabaho kahit maging sa mga panrehiyong organisasyon kagaya ng [[Samahan ng mga Bansa sa Timog-Silangang Asya]] (ASEAN) at [[Ekonomikong Kooperasyon sa Asya-Pasipiko]] (APEC), kung saan hindi gaanong kalaganap ang paggamit sa naturang wika sa mga kasaping bansa nito. Sa [[Unyong Europeo]] (EU), Ingles ang karaniwang ginagamit na wika ng trabaho ng mga kasaping bansa nito kahit na pinapayagan ng unyon na gumamit ang mga kasapi nito ng kahit anong wika.{{sfn|Ammon|2006|p=321}} Ingles ang ginagamit na basehan sa mga [[kontroladong likas na wika]],{{sfn|Wojcik|2006|p=139}} gayundin bilang ang wikang ginagamit sa larangan ng [[paglalayag]] at [[Abyasyon|pagpapalipad]].{{sfn|International Maritime Organization|2011}}{{sfn|International Civil Aviation Organization|2011}} [[File:English_Proficiency_Index_by_country_as_of_2014.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:English_Proficiency_Index_by_country_as_of_2014.svg|thumb|English Proficiency Index noong 2014:<ref>{{cite web |title=Countries in which English Language is a Mandatory or an Optional Subject |trans-title=Mga Bansa kung saan isang Kinakailangan o Mapipiling Asignatura ang Wikang Ingles |url=https://www.uwinnipeg.ca/global-english-education/countries-in-which-english-is-mandatory-or-optional-subject.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221031000038/https://www.uwinnipeg.ca/global-english-education/countries-in-which-english-is-mandatory-or-optional-subject.html |archive-date=31 October 2022 |access-date= |publisher=The University of Winnipeg |language=en}}</ref> {{legend|#225500|Napakataas (80–100%)}} {{legend|#44aa00|Mataas (60–80%)}} {{legend|#66ff00|Katamtaman (40–60%)}} {{legend|#99ff55|Mababa (20–40%)}} {{legend|#ccffaa|Napakababa (0.1–20%)}} {{legend|#c0c0c0|Walang datos}}]] Wikang Ingles ang pinaka-inaaral na banyagang wika sa mundo.{{sfn|Graddol|2006}}{{sfn|Crystal|2003a}} Nag-aaral ang karamihan sa mga tao ng Ingles dahil sa praktikal na kadahilanan at hindi sa ideolohiya.{{sfn|Kachru|2006|p=195}} Sa EU, Ingles ang pinakasinasalitang banyagang wika sa 19 sa 25 kasaping bansa nito kung saan hindi opisyal na wika ito. Ayon sa isang opisyal na poll noong 2012 (noong kasapi pa ang [[Reyno Unido]]) sa mga kasaping bansa na hindi opisyal na wika ang Ingles, 38% ng mga sumagot ay nagsabing kaya nilang makapagsalita ng Ingles sa antas ng pakikipag-usap sa iba.{{sfn|European Commission|2012|pp=21, 19}} Kinokonekta ang matinding impluwensiya ng Ingles sa pagbilis ng [[Kamatayan ng wika|kamatayan ng ibang mga maliliit na wika]];{{sfn|Crystal|2000}} dahil rito, inaakusahan din ang wika ng [[Imperyalismong pangwika|imperyalismo]] at marami rin ang aktibong tumututol sa paggamit nito.{{sfn|Jambor|2007}} Gayunpaman, patuloy pa ring dumadami ang mga mananalita ng Ingles dahil sa paniniwalang nagdadala ng kaginhawaan at mas mabuting buhay ang paggamit nito.{{sfn|Svartvik|Leech|2006|loc=Chapter 12: English into the Future}} Kinakailangang marunong sa wikang Ingles sa maraming mga larangan kagaya ng sa [[medisina]] at [[kompyuting]]. Bagamat magkasingpantay noon ang Ingles sa Pranses at [[Wikang Aleman|Aleman]] pagdating sa pananaliksik, Ingles na ang natatanging nananaig na wika sa kasalukuyan.{{sfn|Gordin|2015}} Makikita ang dominasyon nito sa [[maagham na paglalathala]] sa mga [[indeks]] ng mga [[siyentipikong dyornal]] kagaya ng ''Chemical Abstracts'': noong 1998, nasa lagpas 80% ng lahat na naka-indeks na siyentipikong artikulo ng dyornal ang nakasulat sa Ingles, 90% sa mga [[likas na agham]] noong 1996, at 82% sa [[araling pantao]] noong 1995.{{sfn|Brutt-Griffler|2006|pp=694–695}} Sa kasagsagan ng [[dekolonisasyon]] sa [[Imperyong Britaniko]] noong dekada 1950s at 1960s, patuloy na ginamit ng mga lumayang kolonya ang wikang Ingles imbes na alisin ito sa mga wika ng kanilang bansa.{{sfn|Mufwene|2006|p=614}}{{sfn|Northrup|2013|pp=81–86}} Halimbawa, patuloy na ginagamit sa [[India]] ang Ingles matapos nitong lumaya sa Reyno Unido. India ngayon ang ikatlong may pinakamaraming inilalathalang aklat sa naturang wika matapos ng [[Estados Unidos]] at Reyno Unido,{{sfn|Sailaja|2009|pp=2–9}} kahit na di lalagpas sa 5% ng populasyon nito ang marunong magsalita ng Ingles nang maayos. Noong 2004, ipinagpalagay ng iskolar na si David Crystal na India ang may pinakamalaking populasyon na kayang magsalita o makaunawa ng Ingles sa mundo,{{sfn|Crystal|2004}} bagamat marami ring iskolar na naniniwalang Estados Unidos pa rin ang may hawak sa naturang titulo.{{sfn|Graddol|2010}} Marami sa mga mananalita ng Ingles Aprika ang bahagi ng pamayanang "Apro-Sakson" ng kontinente.{{sfn|Mazrui|Mazrui|1998}} Pinaniniwalaan na mananatili ang Ingles bilang isang wikang [[koine]] sa hinaharap.{{sfn|Crystal|2006}} == Dayalekto, aksent, at barayti == Maraming [[Talaan ng mga dayalekto ng wikang Ingles|mga dayalekto]] ng wikang Ingles ang natukoy ng mga [[Dayalektolohiya|dayalektologo]], na kumakatawan sa panrehiyong pagkakaiba pagdating sa balarila, bokabularyo, at pagbigkas. Naiiba ito sa [[Mga panrehiyong aksent ng wikang Ingles|mga panrehiyong aksent]], na tanging tumutukoy lamang sa pagkakaiba sa pagbigkas. Karaniwang hinahati ng mga lingwista ang wikang Ingles sa dalawang malalawak na kategorya, [[Britanikong Ingles]] (BrE) at [[Hilagang Amerikanong Ingles]] (NAE).{{sfn|Crystal|2003b|p=107}} === Britanya at Irlanda === <gallery mode="packed"> File:Alain_de_Botton_on_Fear_of_Failure_at_Cannes_Lions_2012.flac|Boses ni [[Alain de Botton]], na may modernong aksent na RP. File:Danny_Baker_BBC_Radio4_Desert_Island_Discs_31_Jul_2007_b012wcl4.flac|Boses ni [[Danny Baker]], na may aksent na [[Cockney (aksent)|Cockney]]. File:Russell_brand_bbc_radio4_desert_island_discs_21_07_2013.flac|Boses ni [[Russell Brand]], na lumaki sa [[Essex]] at may aksent na [[Estuaryong Ingles]]. File:Damien_hirst_bbc_radio4_desert_island_discs_13_05_2013_b01sd0hy.flac|Boses ni [[Damien Hirst]], na may aksent na kanlurang [[Yorkshire (dayalekto)|Yorkshire]]. File:John_bishop_bbc_radio4_desert_island_discs_24_06_2012.flac|Boses ni [[John Bishop]], na may aksent na [[Scouse]]. File:Rob_Brydon_BBC_Radio4_Front_Row_18_Mar_2012_b01dhl11.flac|Boses ni [[Rob Brydon]], na may aksent na katimugang [[Ingles ng Gales|Gales]]. File:Alex_Salmond_BBC_Radio4_Desert_Island_Discs_16_January_2011_b00xgs41.flac|Boses ni [[Alex Salmond]], na gumagamit ng isa sa mga aksent ng [[Ingles ng Eskosya|Eskosya]]. File:George_Best_-_The_New_Elizabethans_-20_Jul_2012_-_b01kt7cs.flac|Boses ni [[George Best]], na may aksent na [[Ingles ng Ulster|Hilagang Irlanda]]. File:Mary_Robinson_-_Desert_Island_Discs_-_28_July_2013.flac|Boses ni [[Mary Robinson]], na gumagamit ng isa sa mga aksent ng [[Hiberno-Ingles|Irlanda]]. </gallery> [[File:Dialects_of_English_in_UK_and_Ireland.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Dialects_of_English_in_UK_and_Ireland.svg|thumb|Mga pangunahing rehiyon ng mga dayalekto ng wikang Ingles sa [[Britanya (ngalan ng pook)|Britanya]] at [[Irlanda (pulo)|Irlanda]].]] Dahil sinasalita na ang wikang Ingles sa Britanya sa nakalipas na humigit-kumulang 1,500 taon, maraming mga dayalekto ng wika ang nabuo rito.{{sfn|Trudgill|1999|p=10}} Sa [[United Kingdom|Reyno Unido]], itinuturing ang [[Received Pronunciation]] (RP, {{Literal|Tamang Pagbigkas}}), isang edukadong aksent na nagmula sa [[Timog-silangang Inglatera]], bilang ang tradisyonal na pamantayang ginagamit sa [[brodkasting]] partikular na ang [[BBC]] (kaya tinatawag din itong {{Lang|en|BBC English}}, {{Literal|Ingles ng BBC}}) at kinokonsidera bilang pinaka-prestihiyoso sa lahat ng mga dayalekto ng bansa. Ang mabilis na pagkalat ng aksent na ito dahil sa midya ang siyang itinuturong dahilan sa mabilis ding pagbaba ng paggamit sa mga panlalawigang aksent. Napag-alaman sa [[Sarbey ng mga Dayalekto ng Ingles]] noong 1950 hanggang 1951 na bagamat may pagkakaiba pa rin sa balarila at bokabularyo ang mga dayalekto ng wikang Ingles sa Reyno Unido, mapapansing kumokonti ang pagkakaibang ito sa paglipas ng panahon.{{sfn|Trudgill|1999|p=125}} Gayunpaman, tanging naapektuhan lamang ang mga pagkakaiba ng mga dayalekto pagdating sa balarila at bokabularyo. Nasa 3% lamang ng mga Ingles ang aktuwal na gumagamit ng RP sa karaniwang usapan; ginagamit ng natirang 97% ang mga panrehiyong aksent na naimpluwensiyahan lamang ng RP sa iba't ibang antas.{{sfn|Hughes|Trudgill|1996|p=3}} Meron ding pagkakaiba sa mga gumagamit ng RP, lalo na sa [[panlipunang uri]] sa pagitan ng RP ng Mataas at Mababang Uri gayundin sa katutubong mananalita ng RP at sa mga gumagamit ng RP pero hindi lumaki sa naturang aksent.{{sfn|Hughes|Trudgill|1996|p=37}} Sa Britanya, may maituturing ding pagkakaiba sa pagitan ng mga panlipunang uri; kinokonsidera bilang taliwas sa pamantayan ang ilang mga katangian kahit na di-hamak na laganap ito na madalas ding idinidikit sa pananalita ng mabababang uri. Halimbawa nito sa kasaysayan ang [[Pagtatanggal ng h|pagtatanggal ng ''h'']] ng mga mabababang uring mananalita ng [[Ingles ng London]], lalo na ang Cockney, na ngayo'y isa na'ng karaniwang katangian ng naturang dayalekto. Gayunpaman, nananatili pa rin itong wala sa rehistro ng mga matatataas na uri ng lipunang Britaniko.{{sfn|Hughes|Trudgill|1996|p=40}} == Ponolohiya == {{Main|Ponolohiya ng wikang Ingles}} {{IPA notice|bahaging|brackets=no}} Nagkakaiba ang [[ponolohiya ng wikang Ingles]] depende sa dayalekto, ngunit madalas pa ring nagkakaunawaan ang mga mananalita nito kahit ganito. Nakakapekto ang barayti ng [[ponolohiya]] sa imbentaryo ng mga [[ponema]], na siyang nagdidikta sa pagkakaiba sa [[ponetika]] at pagbigkas sa mga ponema. Inilalarawan ng bahaging ito ang mga [[Pamantayang wika|pamantayang barayti]] ng wikang Ingles: [[Received Pronunciation]] ng Reyno Unido at [[General American]] (GA, {{Literal|Pangkahalatang Amerikano}}) ng Estados Unidos. === Katinig === Nasa 24 na ponemang katinig ang marami sa mga dayalekto ng wikang Ingles; 26 kung isasama pati ang {{IPA|/x/}} at /ʔ/. Tumpak para sa Ingles ng California at sa RP ang sumusunod na imbentaryo. {| class="wikitable" style="text-align: center" |+Mga ponemang katinig ng wikang Ingles ! colspan="2" {{Diagonal split header|[[Paraan ng artikulasyon|Paraan]]|[[Lugar ng artikulasyon|Lugar]]}} ! colspan="2" |[[Katinig sa labi|Labi]] ! colspan="2" |[[Katinig sa labi–ngipin|Labi–ngipin]] ! colspan="2" |[[Katinig sa ngipin|Ngipin]] ! colspan="2" |[[Katinig sa gilagid|Gilagid]] ! colspan="2" |[[Katinig sa likurang gilagid|Likurang gilagid]] ! colspan="2" |[[Katinig sa paleta|Paleta]] ! colspan="2" |[[Katinig sa ngala-ngala|Ngala-ngala]] ! colspan="2" |[[Katinig sa tagukan|Tagukan]] |- ! colspan="2" |[[Katinig na pailong|Pailong]] | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|m}} | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|n}} | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ŋ}} | colspan="2" | |- ! colspan="2" |[[Katinig na pasara|Pasara]] | style="border-right: 0;" |{{IPA link|p}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|b}} | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|t}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|d}} | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|k}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ɡ}} | style="border-right: 0;" |({{IPA link|ʔ}}) | style="border-left: 0;" | |- ! colspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot|Pasara-sutsot]] | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|tʃ}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|dʒ}} | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" | | colspan="2" | |- ! colspan="2" |[[Katinig na pasutsot|Pasutsot]] | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|f}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|v}} | style="border-right: 0;" |{{IPA link|θ}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ð}} | style="border-right: 0;" |{{IPA link|s}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|z}} | style="border-right: 0;" |{{IPA link|ʃ}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ʒ}} | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |({{IPA link|x}}) | style="border-left: 0;" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|h}} | style="border-left: 0;" | |- ! rowspan="2" |[[Katinig na palapit|Palapit]] ![[Katinig na pagitna|Gitna]] | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ɹ}} | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|j}} | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|w}} | colspan="2" | |- ![[Katinig na pagilid|Gilid]] | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|l}} | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | |- |} == Talababa == {{notelist}} == Sanggunian == {{reflist}} === Pinagkunan === <!-- The entries in this bibliography are in alphabetical order. Comments show the names of named references. --> {{refbegin|30em}} <!-- AartsHaegeman2006 -->* {{cite book |first1=Bas |last1=Aarts |first2=Liliane |last2=Haegeman |date=2006 |chapter=English Word classes and Phrases |trans-chapter=Mga klase ng salita at parirala sa Ingles|title=The Handbook of English Linguistics |trans-title=Handbook sa Lingguwistikang Ingles|lang=en|editor1-last=Aarts |editor1-first=Bas |editor2-first=April |editor2-last=McMahon |publisher=Blackwell |isbn=978-1-4051-6425-2}} <!-- AbercrombieDaniels2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04878-1 |chapter=Spelling Reform Proposals: English |trans-chapter=Mga Mungkahing Reporma sa Pagbaybay: Ingles|title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Abercrombie |first1=D. |last2=Daniels |first2=P. T. |pages=72–75 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- AitkenMcArthur1979 -->* {{cite book |editor1-last=Aitken |editor1-first=A. J. |editor2-last=McArthur |editor2-first=Tom |date=1979 |title=Languages of Scotland|lang=en|trans-title=Mga Wika ng Eskosya |location=Edinburgh, Reyno Unido |publisher=Chambers |series=Occasional paper – Association for Scottish Literary Studies |volume=4 |isbn=978-0-550-20261-1}} <!-- Alcaraz-ArizaNavarro2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/02351-8 |chapter=Medicine: Use of English|trans-chapter=Medisina: Paggamit sa Ingles|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Alcaraz Ariza |first1=M. Á. |last2=Navarro |first2=F. |pages=752–759 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Ammon2006 -->* {{cite journal |last=Ammon |first=Ulrich |s2cid=142692741 |title=Language Conflicts in the European Union: On finding a politically acceptable and practicable solution for EU institutions that satisfies diverging interests|trans-title=Mga Hidwaan sa Wika sa Unyong Europeo: Ukol sa paghahanap sa isang politikal na pagsang-ayon at praktikal na solusyon para sa mga institusyon ng EU nang nagagampanan ang mga nagkakaibang interes|lang=en|journal=International Journal of Applied Linguistics |volume=16 |issue=3 |pages=319–338 |date=2006 |doi=10.1111/j.1473-4192.2006.00121.x |s2cid-access=free |via=DYLAN project |url=http://www.dylan-project.org/Dylan_en/presentation/dissemination/articles/assets/UDE-Ammon-LanguageConflictsInTheEuropeanUnion.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110102074109/http://www.dylan-project.org/Dylan_en/presentation/dissemination/articles/assets/UDE-Ammon-LanguageConflictsInTheEuropeanUnion.pdf |archive-date=2 January 2011}} <!-- Ammon2008 -->* {{cite book |last=Ammon |first=Ulrich |chapter=Pluricentric and Divided Languages |lang=en|trans-chapter=Mga Plurisentro at Nakahating Wika|editor1-last=Ammon |editor1-first=Ulrich N. |editor2-last=Dittmar |editor2-first=Norbert |editor3-last=Mattheier |editor3-first=Klaus J. |display-editors=3 |editor4-last=Trudgill |editor4-first=Peter |title=Sociolinguistics: An International Handbook of the Science of Language and Society |trans-title=Sosyolingguwistika: Pandaigdigang Handbook ng Agham ng Wika at Lipunan|volume=2 |date=2008 |edition=2nd |publisher=De Gruyter |isbn=978-3-11-019425-8 |series=Handbooks of Linguistics and Communication Science}} <!-- Annamalai2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04611-3 |chapter=India: Language Situation |lang=en|trans-chapter=India: Sitwasyon sa Wika|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Annamalai |first1=E. |pages=610–613 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Australian Bureau of Statistics2013 official census of Australia -->* {{cite web |author=Australian Bureau of Statistics |title=2011 Census QuickStats: Australia|trans-title=QuickStats sa Senso ng 2011: Australia |lang=en|date=28 March 2013 |url=http://www.censusdata.abs.gov.au/census_services/getproduct/census/2011/quickstat/0 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20151106221006/http://www.censusdata.abs.gov.au/census_services/getproduct/census/2011/quickstat/0 |archive-date=6 November 2015}} <!-- Bailey2001 -->* {{cite book |last=Bailey |first=Guy |chapter=The relationship between African American and White Vernaculars|trans-chapter=Ang kaugnayan ng Aprikanong Amerikano at Puting Bernakular|editor-last=Lanehart |editor-first=Sonja L. |title=Sociocultural and historical contexts of African American English |trans-title=Sosyokultural at historikal na konteksto ng Aprikanong Amerikanong Ingles|url=https://archive.org/details/socioculturalhis00lane |url-access=limited |date=2001 |pages=[https://archive.org/details/socioculturalhis00lane/page/n71 53]–84 |publisher=John Benjamins |lang=en|series=Varieties of English around the World |isbn=978-1-58811-046-6}} <!-- Bailey1997 -->* {{cite book |last=Bailey |first=G. |date=1997 |chapter=When did southern American English begin|trans-chapter=Kailan nagsimula ang katimugang Amerikanong Ingles|chapter-url=https://books.google.com/books?id=zvFtOr5_BZAC&pg=PA255 |title=Englishes around the world|trans-title=Mga Ingles sa iba't-ibang panig ng mundo|lang=en|pages=255–275 |editor=Edgar W. Schneider |publisher=John Benjamins |isbn=9789027248763}} <!-- Bao2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04257-7 |chapter=Variation in Nonnative Varieties of English |trans-chapter=Baryasyon sa mga hindi Katutubong Barayti ng Ingles|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Bao |first1=Z. |pages=377–380 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Barry1982 -->* {{cite book |last=Barry |first=Michael V. |chapter=English in Ireland |trans-chapter=Ingles sa Irlanda|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|pages=84–134 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- BaughCable2002 -->* {{cite book |last1=Baugh |first1=Albert C. |last2=Cable |first2=Thomas |title=A History of the English Language|trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles|edition=5|lang=en |publisher=Longman |date=2002 |isbn=978-0-13-015166-7 |url=https://archive.org/details/historyofenglish02baug}} <!-- Bazelmans2009 -->* {{cite book |last=Bazelmans |first=Jos |chapter=The Early-Medieval Use of Ethnic Names from Classical Antiquity: the Case of the Frisians |trans-chapter=Ang Maagang Medyebal na Paggamit sa mga Etnikong Pangalan mula sa Klasikong Antigong Panahon: ang Kaso ng mga Prisyano|pages=321–338 |editor-last1=Derks |editor-first1=Ton |editor-last2=Roymans |editor-first2=Nico |title=Ethnic Constructs in Antiquity: The Role of Power and Tradition|trans-title=Mga Etnikong Gawa sa Antigong Panahon: Ang Gampanin ng Kapangyarihan at Tradisyon|lang=en|publisher=Amsterdam University Press |series=Amsterdam Archaeological Studies |volume=13 |date=2009 |isbn=978-90-485-0791-7 |jstor=j.ctt46n1n2.1 |jstor-access=free}} <!-- Bermudez-OteroMcMahon2006 -->* {{cite encyclopedia |last1=Bermúdez-Otero |first1=Ricardo |first2=April |last2=McMahon |date=2006 |title=English phonology and morphology |trans-title=Ponolohiya at morpolohiya ng Ingles|lang=en|editor-first=Bas |editor-last=Aarts |editor-first2=April |editor-last2=McMahon |encyclopedia=The Handbook of English Linguistics |location=Oxford |publisher=Wiley–Blackwell |isbn=978-1-4051-6425-2 |doi=10.1002/9780470753002.ch17 |series=Blackwell Handbooks in Linguistics |pages=382–410}} <!-- BlenchSpriggs1999 -->* {{cite book |last1=Blench |first1=R. |last2=Spriggs |first2=Matthew |title=Archaeology and Language: Correlating Archaeological and Linguistic Hypotheses|trans-title=Arkeolohiya at Wika: Pagsasama sa mga Arkeolohiko at Lingguwistikong Palagay|lang=en|pages=285–286 |date=1999 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-11761-6 |url=https://books.google.com/books?id=DWMHhfXxLaIC&pg=PA286}} * {{cite book |editor-last=Blake |editor-first=Norman |title=Cambridge History of the English Language|trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles ng Cambridge|lang=en|volume=2|publisher=Cambridge University Press |date=1992 |doi=10.1017/CHOL9780521264754.003 |isbn=978-1-139-05553-6}} ** {{Harvc |last=Lass |first=Roger |chapter=Phonology and Morphology |in=Blake |year=1992 |pages=23–154}} <!-- Boberg2010 -->* {{cite book |last=Boberg |first=Charles |author-link=Charles Boberg |date=2010 |title=The English language in Canada: Status, history and comparative analysis|url=https://archive.org/details/englishlanguagei0000bobe |trans-title=Ang Wikang Ingles sa Kanada: Katayuan, kasaysayan, at pagsusuring komparatibo|lang=en|publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-139-49144-0 |series=Studies in English Language}} <!-- BosworthToller1921 -->* {{cite web |last1=Bosworth |first1=Joseph |author-link1=Joseph Bosworth|last2=Toller |first2=T. Northcote |title=Engla land |work=[[An Anglo-Saxon Dictionary]] (Online)|lang=en |date=1921 |url=http://bosworth.ff.cuni.cz/009427 |publisher=[[Charles University]] |archive-date=21 December 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121221212612/http://bosworth.ff.cuni.cz/009427 |url-status=live}} <!-- BrintonBrinton2010 -->* {{cite book |last1=Brinton |first1=Laurel J. |last2=Brinton |first2=Donna M. |date=2010 |title=The linguistic structure of modern English |trans-title=Ang lingguwistikong estraktura ng modernong Ingles|lang=en|publisher=John Benjamins |isbn=978-90-272-8824-0 |url=https://benjamins.com/#catalog/books/z.156/main}} <!-- Brutt-Griffler2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/00644-1 |chapter=Languages of Wider Communication|trans-chapter=Mga Wika ng mas Malawak na Komunikasyon|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Brutt-Griffler |first1=J. |pages=690–697 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Burridge2010 -->* {{cite book |last=Burridge |first=Kate |chapter=English in Australia|trans-chapter=Ingles sa Australia|editor-last=Kirkpatrick |editor-first=Andy |date=2010 |title=Routledge Handbook of World Englishes |trans-title=Handbook ng Routledge ukol sa mga Ingles ng Mundo|lang=en|url=https://archive.org/details/routledgehandboo00kirk_142 |url-access=limited |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-62264-6 |pages=[https://archive.org/details/routledgehandboo00kirk_142/page/n154 132]–151}} <!-- Campbell1959 -->* {{cite book |last=Campbell |first=Alistair |author-link=Alistair Campbell|title=Old English Grammar|url=https://archive.org/details/oldenglishgramma0000camp_o0r3 |trans-title=Balarila ng Lumang Ingles |location=Oxford, Inglatera |publisher=[[Oxford University Press]] |date=1983 |orig-date=1959|lang=en |isbn=978-0-19-811943-2 |ref={{sfnref|Campbell|1959}}}} <!-- CarrHoneybone2007 -->* {{cite journal |last1=Carr |first1=Philip |last2=Honeybone |first2=Patrick |date=2007 |title=English phonology and linguistic theory: an introduction to issues, and to 'Issues in English Phonology'|trans-title=Ponolohiya at lingguwistikong teorya ng Ingles: panimula sa mga isyu, at sa 'Mga Isyu sa Ponolohiya ng Ingles'|lang=en|journal=Language Sciences |volume=29 |issue=2 |pages=117–153 |doi=10.1016/j.langsci.2006.12.018}} <!-- Cassidy1982 -->* {{cite book |last=Cassidy |first=Frederic G. |chapter=Geographical Variation of English in the United States|lang=en|trans-chapter=Heograpikong Baryasyon ng Ingles sa Estados Unidos|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|pages=177–210 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- Cercignani1981 -->* {{cite book |last=Cercignani |first=Fausto |title=Shakespeare's works and Elizabethan pronunciation|trans-title=Mga gawa ni Shakespeare at ang Isabel na pagbigkas|lang=en|date=1981 |publisher=Clarendon |url=https://books.google.com/books?id=_JBlAAAAMAAJ |jstor=3728688 |isbn=978-0-19-811937-1}} <!-- Clark2013 -->* {{cite book |first1=Urszula |last1=Clark |first2=Esther |last2=Asprey |date=2013 |title=West Midlands English: Birmingham and the Black Country|trans-title=Ingles ng Kanlurang Midlands: Birmingham at ang Black Country|lang=en|publisher=Edinburgh University Press |isbn=978-0-7486-4169-7}} <!-- CollingwoodMyres1936 -->* {{cite book |last1=Collingwood |first1=Robin George |author-link=R. G. Collingwood |last2=Myres |first2=J. N. L. |chapter=The Sources for the period: Angles, Saxons, and Jutes on the Continent |trans-chapter=Ang mga Pinagmulan para sa panahon: Mga Anglo, Saxon, at Jute sa Kontinente|title=Roman Britain and the English Settlements|trans-title=Romanong Britanya at ang mga Tirahang Ingles|volume=5 |publisher=Clarendon |location=Oxford, Inglatera|lang=en|date=1936 |lccn=37002621 |jstor=2143838}} * {{cite book |last=Cohen |first=Antonie |title=The Phonemes of English: A Phonemic Study of the Vowels and Consonants of Standard English |trans-title=Ang mga Ponema ng Ingles: Isang Ponemikong Pag-aaral sa mga Patinig at Katinig ng Pamantayang Ingles|lang=en|publisher=Springer |date=2012 |orig-date=1952 |isbn=978-94-010-2969-8}} <!-- CollinsMees2003 -->* {{cite book |last1=Collins |first1=Beverley |last2=Mees |first2=Inger M. |year=2003 |orig-date=1981 |title=The Phonetics of English and Dutch|trans-title=Ang Ponetika ng Ingles at Olandes |edition=5 |place=Leiden, Olanda|lang=en |publisher=Brill |isbn=978-90-04-10340-5}} <!-- Connell2006 -->* {{cite encyclopedia |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01655-2 |title=Nigeria: Language Situation|trans-title=Nigeria: Sitwasyon sa Wika|lang=en|encyclopedia=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Connell |first1=B. A. |pages=635–637 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- ConradRubal-Lopez1996 -->* {{cite book |last1=Conrad |first1=Andrew W. |last2=Rubal-Lopez |first2=Alma |title=Post-Imperial English: Status Change in Former British and American Colonies, 1940–1990|trans-title=Imperyong Ingles: Pagbabago sa Katayuan sa mga Dating Kolonya ng Britanya at Amerika, 1940–1990|lang=en|date=1996 |publisher=De Gruyter |isbn=978-3-11-087218-7 |url=http://www.degruyter.com/viewbooktoc/product/143492 |page=261 |url-access=subscription}} * {{cite book |last=Cruttenden |first=Alan |date=2014 |title=Gimson's Pronunciation of English|trans-title=Pagbigkas sa Ingles ng Gimson|edition=8 |lang=en|publisher=Routledge |isbn=978-1-4441-8309-2}} <!-- CrystalLanguageDeath2002 -->* {{cite book |doi=10.1017/CBO9781139106856 |title=Language Death |url=https://archive.org/details/languagedeath0000crys |trans-title=Pagkamatay ng Wika|lang=en|date=2000 |last=Crystal |first=David |isbn=978-0-521-65321-3}} <!-- CrystalGlobalLanguage2003a -->* {{Cite book |last=Crystal |first=David |title=English as a Global Language |trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|author-link=David Crystal |edition=2 |publisher=Cambridge University Press |page=69 |date=2003a |url=https://books.google.com/books?id=d6jPAKxTHRYC |isbn=978-0-521-53032-3}} <!-- CrystalEncyclopedia2003b -->* {{cite book |last=Crystal |first=David |title=Cambridge Encyclopedia of the English Language|trans-title=Ensiklopediya ng Cambridge ukol sa Wikang Ingles|author-link=David Crystal |edition=2|lang=en |publisher=Cambridge University Press |date=2003b |isbn=978-0-521-53033-0 |url=https://books.google.com/books?id=A3b3ngEACAAJ}} <!-- CrystalSubcontinent2004b -->* {{cite news |last=Crystal |first=David |title=Subcontinent Raises Its Voice|trans-title=Itinaas ng Subkontinente ang Kanyang Boses|lang=en|year=2004 |url=https://www.theguardian.com/education/2004/nov/19/tefl |newspaper=The Guardian |archive-date=17 April 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080417171455/http://education.guardian.co.uk/tefl/story/0,,1355064,00.html |url-status=live}} <!-- DanielsBright1996 -->* {{cite book |editor1-last=Daniels |editor1-first=Peter T. |editor2-last=Bright |editor2-first=William |title=The World's Writing Systems|trans-title=Ang mga Sistema ng Oagsulat ng Mundo|lang=en|url=https://books.google.com/books?id=621jAAAAMAAJ |date=1996 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-507993-7}} <!-- Dehaene2009 -->* {{cite book |last=Dehaene |first=Stanislas |title=Reading in the Brain: The Science and Evolution of a Human Invention|trans-title=Pagbabasa sa Utak: Ang Agham at Ebolusyon ng isang Imbensiyon ng Tao|lang=en|date=2009 |publisher=Viking |isbn=978-0-670-02110-9 |url=https://books.google.com/books?id=6Z2hjwEACAAJ}} <!-- DenningKesslerLeben2007 -->* {{cite book |last1=Denning |first1=Keith |last2=Kessler |first2=Brett |last3=Leben |first3=William Ronald |title=English Vocabulary Elements|trans-title=Mga Elemento sa Bokabularyo ng Ingles|lang=en|date=17 February 2007 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-516803-7 |url=https://books.google.com/books?id=jz76l9RAccQC}} <!-- Deumert2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01294-3 |chapter=Migration and Language |trans-chapter=Migrasyon at Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Deumert |first1=A. |pages=129–133 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Dixon 1982 -->* {{cite journal |last=Dixon |first=R. M. W. |date=1982 |title=The grammar of English phrasal verbs|trans-title=Ang balarila ng mga pariralang pandiwa ng Ingles|lang=en|journal=Australian Journal of Linguistics |volume=2 |issue=1 |doi=10.1080/07268608208599280 |pages=1–42}} <!-- Donoghue2008 -->* {{cite book |last=Donoghue |first=D. |title=Old English Literature: A Short Introduction|trans-title=Panitikan ng Lumang Ingles: Maikling Panimula|lang=en|publisher=Wiley |date=2008 |isbn=978-0-631-23486-9 |doi=10.1002/9780470776025 |editor-last=Donoghue |editor-first=Daniel}} <!-- Durrell2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/02189-1 |chapter=Germanic Languages|trans-chapter=Mga Wikang Hermaniko |title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Durrell |first1=M. |pages=53–55 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Eagleson1982 -->* {{cite book |last=Eagleson |first=Robert D. |chapter=English in Australia and New Zealand|trans-chapter=Ingles sa Australia at Nueva Selanda|lang=en|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|pages=415–438 |isbn=978-3-12-533872-2 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press}} <!-- Ethnologue -->* {{cite web |url=http://www.ethnologue.com/statistics/size |title=Summary by language size|trans-title=Buod batay sa laki ng wika |lang=en|website=Ethnologue: Languages of the World |ref={{harvid|Ethnologue|2010}} |archive-date=26 December 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226040016/https://www.ethnologue.com/statistics/size |url-status=live}} <!-- European Commission2012 -->* {{cite report |publisher=European Commission |title=Special Eurobarometer 386: Europeans and Their Languages|trans-title=Mga Natatanging Eurobarometer 386: Mga Europeo at ang Kanilang Wika|lang=en|date=June 2012 |series=Eurobarometer Special Surveys |url=http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_386_en.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160106183351/http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_386_en.pdf |archive-date=6 January 2016 |ref={{sfnref|European Commission|2012}}}} <!--FasoldConnor-Linton2014 -->* {{cite book |editor1-last=Fasold |editor1-first=Ralph W. |editor2-last=Connor-Linton |editor2-first=Jeffrey |title=An Introduction to Language and Linguistics|trans-title=Panimula sa Wika at Lingguwistika |edition=2|lang=en|date=2014 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-316-06185-5}} * {{cite journal |last1=Flemming |first1=Edward |last2=Johnson |first2=Stephanie |year=2007 |title=''Rosa's roses'': reduced vowels in American English |trans-title=''Mga rosas ni Rosa'': pagbawas sa mga patinig sa Amerikanong Ingles|lang=en|journal=[[Journal of the International Phonetic Association]] |volume=37 |issue=1 |pages=83–96 |doi=10.1017/S0025100306002817 |url=http://web.mit.edu/flemming/www/paper/rosasroses.pdf |citeseerx=10.1.1.536.1989 |s2cid=145535175 |archive-date=19 September 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180919182406/http://web.mit.edu/flemming/www/paper/rosasroses.pdf |url-status=live}} <!-- Giegerich1992 -->* {{cite book |title=English Phonology: An Introduction|url=https://archive.org/details/englishphonology0000gieg|trans-title=Ponolohiya ng Ingles: Panimula|lang=en |first=Heinz J. |last=Giegerich |publisher=Cambridge University Press |date=1992 |isbn=978-0-521-33603-1 |series=Cambridge Textbooks in Linguistics}} <!-- Gneuss2013 -->* {{cite book |last=Gneuss |first=Helmut |chapter=The Old English Language|lang=en|trans-chapter=Ang Lumang Wikang Ingles |editor1-last=Godden |editor1-first=Malcolm |editor2-last=Lapidge |editor2-first=Michael |date=2013 |title=Cambridge Companion to Old English Literature|url=https://archive.org/details/cambridgecompani0000malc |trans-title=Pantulong ng Cambridge ukol sa Panitikan ng Lumang Ingles|edition=2 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-15402-4 |pages=[https://archive.org/details/cambridgecompani0000malc/page/18 19]–49}} <!-- Görlach1991 -->* {{cite book |last=Görlach |first=Manfred |title=Introduction to Early Modern English|lang=en|trans-title=Panimula sa Maagang Modernong Ingles|date=1991 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-32529-5}} <!-- Gordin2015 -->* {{cite magazine |last=Gordin |first=Michael D. |title=Absolute English|trans-title=Ingles Lamang|lang=en |url=http://aeon.co/magazine/science/how-did-science-come-to-speak-only-english/ |magazine=[[Aeon (digital magazine)|Aeon]] |date=4 February 2015 |archive-date=7 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150207162247/http://aeon.co/magazine/science/how-did-science-come-to-speak-only-english/ |url-status=dead}} <!-- GordonCampbellHay et al.2004 -->* {{cite book |last1=Gordon |first1=Elizabeth |last2=Campbell |first2=Lyle |last3=Hay |first3=Jennifer |last4=Maclagan |first4=Margaret |last5=Sudbury |first5=Angela |last6=Trudgill |first6=Peter |author-link6=Peter Trudgill |date=2004 |title=New Zealand English: its origins and evolution|url=https://archive.org/details/newzealandenglis0000unse_b8r3 |trans-title=Ingles ng Nueva Selanda : mga pinagmulan at ebolusyon nito|lang=en|publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-10895-9 |series=Studies in English Language |ref={{sfnref|Gordon|Campbell|Hay et al.|2004}}}} <!-- Gottlieb2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04455-2 |chapter=Linguistic Influence|trans-chapter=Impluwensiya ng Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Gottlieb |first1=H. |pages=196–206 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Graddol2006 -->* {{cite book |last=Graddol |first=David |title=English Next: Why global English may mean the end of 'English as a Foreign Language'|trans-title=Susunod Ingles: Bakit maaaring matapos ang 'Ingles bilang Banyagang Wika' dahil sa pandaigdigang Ingles|author-link=David Graddol |url=http://englishagenda.britishcouncil.org/sites/ec/files/books-english-next.pdf |lang=en|date=2006 |publisher=The British Council |archive-url=https://web.archive.org/web/20150212042939/http://englishagenda.britishcouncil.org/sites/ec/files/books-english-next.pdf |archive-date=12 February 2015}} <!-- Graddol2010 -->* {{cite book |last=Graddol |first=David |title=English Next India: The future of English in India |trans-title=Susunod Ingles sa India: Ang hinaharap ng Ingles sa India|author-link=David Graddol |url=http://englishagenda.britishcouncil.org/sites/ec/files/books-english-next-india-2010.pdf|lang=en |date=2010 |publisher=The British Council |isbn=978-0-86355-627-2 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150212042654/http://englishagenda.britishcouncil.org/sites/ec/files/books-english-next-india-2010.pdf |archive-date=12 February 2015}} <!-- GraddolLeithSwann et al.2007 -->* {{cite book |editor1-last=Graddol |editor1-first=David |editor2-last=Leith |editor2-first=Dick |editor3-last=Swann |editor3-first=Joan |editor4-last=Rhys |editor4-first=Martin |editor5-last=Gillen |editor5-first=Julia |title=Changing English |trans-title=Nagbabagong Ingles|lang=en|url=http://www.routledge.com/books/details/9780415376792/ |date=2007 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-37679-2 |ref={{sfnref|Graddol|Leith|Swann et al.|2007}}}} <!--Green2002 -->* {{cite book |last=Green |first=Lisa J. |date=2002 |title=African American English: a linguistic introduction |trans-title=Ingles ng Aprikanong Amerikano: panimula sa wika|lang=en|url=https://archive.org/details/isbn_9780521891387 |url-access=registration |publisher=Cambridge University Press}} <!-- Greenbaum -->* {{cite book |last1=Greenbaum |first1=S. |last2=Nelson |first2=G. |title=An introduction to English grammar |trans-title=Panimula sa balarila ng Ingles|lang=en|date=2002 |edition=2|publisher=Longman |isbn=978-0-582-43741-8}} <!-- Halliday & Hasan 1976 -->* {{cite book |last1=Halliday |first1=M. A. K. |last2=Hasan |first2=Ruqaiya |date=1976 |title=Cohesion in English |url=https://archive.org/details/cohesioninenglis0000hall |trans-title=Pagkakaisa sa Ingles|lang=en |publisher=Pearson |isbn=978-0-582-55041-4}} <!-- Harbert2006 -->* {{cite book |doi=10.1017/CBO9780511755071 |title=The Germanic Languages |trans-title=Mga Wikang Hermaniko|lang=en|date=2006 |last1=Harbert |first1=Wayne |isbn=978-0-521-80825-5}} <!-- Hickey 2007 -->* {{cite book |last=Hickey |first=R. |date=2007 |title=Irish English: History and present-day forms |url=https://archive.org/details/irishenglishhist0000hick |trans-title=Ingles ng Irlanda: Kasaysayan at mga kasalukuyang anyo|lang=en|publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-85299-9}} <!-- Hogg1992 -->* {{cite book |date=1992 |chapter=The Place of English in Germanic and Indo-European|trans-title=Ang Lugar ng Ingles sa Hermaniko at Indo-Europeo|lang=en |title=Cambridge History of the English Language |trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles ng Cambridge|volume=1|editor-last=Hogg |editor-first=Richard M. |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-26474-7}} ** {{Harvc |last=Bammesberger |first=Alfred |year=1992 |chapter=The Place of English in Germanic and Indo-European |url=https://books.google.com/books?id=Y83EPUUWnQkC&pg=PA26 |in=Hogg |pages=26–66}} ** {{Harvc |last=Hogg |first=Richard M. |chapter=Phonology and Morphology |in=Hogg |year=1992 |pages=67–168 |id={{sfnref|Hogg|1992a}}}} ** {{Harvc |last=Kastovsky |first=Dieter |chapter=Semantics and Morphology |in=Hogg |year=1992 |pages=290–408}} ** {{Harvc |last=Toon |first=Thomas E. |chapter=Old English Dialects |in=Hogg |year=1992 |pages=409–451}} <!-- HoggDenison2006 -->* {{cite book |editor-last=Hogg |editor-first=Richard M. |editor-last2=Denison |editor-first2=David |title=A History of the English language |publisher=Cambridge University Press |date=2006 |isbn=978-0-521-71799-1}} ** {{Harvc |last=Crystal |first=David |chapter=English worldwide |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=420–439}} ** {{Harvc |last=Fischer |first=Olga |last2=van der Wurff |first2=Wim |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |chapter=Syntax |pages=109–198}} ** {{Harvc |last=Hogg |first=Richard M. |last2=Denison |first2=David |in=Hogg |in2=Denison |chapter=Overview |pages=1–30 |year=2006 |id={{sfnref|Hogg|Denison|2006a}}}} ** {{Harvc |last=Hogg |first=Richard M. |chapter=English in Britain |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=352–383}} ** {{Harvc |last=Kastovsky |first=Dieter |chapter=Vocabulary |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=199–270}} ** {{Harvc |last=Lass |first=Roger |chapter=Phonology and Morphology |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=43–108}} ** {{Harvc |last=Nevalainen |first=Terttu |last2=Tieken-Boon van Ostade |first2=Ingrid |chapter=Standardization |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=271–311}} <!--How English evolved into a global language -->* {{cite news |title=How English evolved into a global language |trans-title=Paano naging pandaigdigang wika ang Ingles|url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-12017753 |date=20 December 2010 |work=BBC News |lang=en |ref={{harvid|How English evolved into a global language|2010}} |archive-date=25 September 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150925173407/http://www.bbc.co.uk/news/magazine-12017753 |url-status=live}} <!-- HuddlestonPullum2002 -->* {{cite book |last1=Huddleston |first1=Rodney |last2=Pullum |first2=Geoffrey K. |title=Cambridge Grammar of the English Language |date=2002 |publisher=Cambridge University Press |trans-title=Balarila ng Wikang Ingles ng Cambridge|lang=en|isbn=978-0-521-43146-0 |url=http://www.cambridge.org/us/academic/subjects/languages-linguistics/grammar-and-syntax/cambridge-grammar-english-language}} <!-- Hughes & Trudgill 1996 -->* {{cite book |first1=Arthur |last1=Hughes |last2=Trudgill |first2=Peter |author-link2=Peter Trudgill |date=1996 |title=English Accents and Dialects |trans-title=Mga Asento at Dayalekto ng Ingles|lang=en|edition=3 |publisher=Arnold |isbn=978-0-340-61445-7}} <!-- International Civil Aviation Organization -->* {{cite web |title=Personnel Licensing FAQ |trans-title=Mga Madalas Itanong sa Personal na Lisensiya|lang=en|url=http://www.icao.int/safety/airnavigation/pages/peltrgfaq.aspx#anchor14 |publisher=International Civil Aviation Organization – Air Navigation Bureau |date=2011 |at=In which languages does a licence holder need to demonstrate proficiency? |quote=Controllers working on stations serving designated airports and routes used by international air services shall demonstrate language proficiency in English as well as in any other language(s) used by the station on the ground. |archive-date=20 December 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141220003044/http://www.icao.int/safety/airnavigation/pages/peltrgfaq.aspx#anchor14 |url-status=live |ref={{sfnref|International Civil Aviation Organization|2011}}}} <!-- International Maritime Organization2011 -->* {{cite web |publisher=International Maritime Organization |title=IMO Standard Marine Communication Phrases|lang=en|trans-title=Pamantayang Parirala sa Komunikasyon sa Dagat ng IMO|date=2011 |url=http://www.imo.org/OurWork/Safety/Navigation/Pages/StandardMarineCommunicationPhrases.aspx |archive-date=3 October 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111003233938/http://www.imo.org/OurWork/Safety/Navigation/Pages/StandardMarineCommunicationPhrases.aspx |url-status=dead |ref={{sfnref|International Maritime Organization|2011}}}} <!-- International Phonetics Association1999 -->* {{Cite book |publisher=[[International Phonetic Association]], Cambridge University Press |author-link=International Phonetic Association |date=1999 |title=Handbook of the International Phonetic Association: A guide to the use of the International Phonetic Alphabet |trans-title=Handbook ng Pandaigdigang Ponetikong Asosasyon: Gabay sa paggamit sa Pandaigdigang Ponetikong Alpabeto|lang=en|isbn=978-0-521-65236-0 |ref={{sfnref|International Phonetic Association|1999}}}} <!-- Jambor2007 -->* {{cite journal |last=Jambor |first=Paul Z. |title=English Language Imperialism: Points of View|lang=en|trans-title=Imperyalismo ng Wikang Ingles: Mga Pananaw|journal=Journal of English as an International Language |date=2007 |volume=2 |pages=103–123 |url=https://www.eilj.com/wp-content/uploads/2013/12/2-december%202007.pdf#page=103 |archive-date=11 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231211184023/https://www.eilj.com/wp-content/uploads/2013/12/2-december%202007.pdf#page=103 |url-status=live}} <!-- Jespersen 2007 -->* {{cite book |last=Jespersen |first=Otto |title=The Philosophy of Grammar |chapter=Case: The number of English cases|lang=en|trans-title=Ang Pilosopiya ng Balarila|trans-chapter=Kaso: Ang bilang ng mga kaso sa Ingles|publisher=Routledge |orig-date=1924 |date=2007}} <!-- Kachru2006 -->* {{cite encyclopedia |doi=10.1016/B0-08-044854-2/00645-3 |title=English: World Englishes|trans-title=Ingles: Mga Ingles ng Mundo|lang=en |encyclopedia=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Kachru |first1=B. |pages=195–202 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- KönigvanderAuwera1994 -->* {{cite book |editor-last=König |editor-first=Ekkehard |editor2-last=van der Auwera |editor2-first=Johan |title=The Germanic Languages|trans-title=Mga Hermanikong Wika|lang=en|date=1994 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-28079-2 |series=Routledge Language Family Descriptions |url=http://www.routledge.com/books/details/9780415280792/ |jstor=4176538}} <!-- König 1994 -->* {{cite book |last=König |first=Ekkehard |chapter=English |pages=532–562 |editor1-last=König |editor1-first=Ekkehard |editor2-last=van der Auwera |editor2-first=Johan |title=The Germanic Languages|trans-title=Mga Hermanikong Wika|lang=en|date=1994 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-28079-2 |series=Routledge Language Family Descriptions |chapter-url=http://www.routledge.com/books/details/9780415280792/}} <!-- Labov 1972 -->* {{cite book |last=Labov |first=W. |author-link=William Labov |date=1972 |title=Sociolinguistic patterns|trans-title=Mga patern sa sosyolingguwistika|lang=en|publisher=University of Pennsylvania Press |chapter=The Social Stratification of (r) in New York City Department Stores|trans-chapter=Ang Panlipunang Pagsasagrupo sa (r) sa mga Pamilihan ng Lungsod ng New York|pages=168–178 |doi=10.1007/978-1-349-25582-5_14 |isbn=978-0-333-61180-7 |s2cid=107967883}} <!-- Labov 2012 -->* {{cite book |last=Labov |first=W. |date=2012 |title=Dialect Diversity in America: The Politics of Language Change |url=https://archive.org/details/dialectdiversity0000labo |trans-title=Dibersidad ng Dayalekto sa Amerika: Sng Politika ng Pagbabago ng Wika|lang=en|publisher=University of Virginia Press |chapter=About Language and Language Change|trans-chapter=Ukol sa Wika at Pagbabago ng Wika|isbn=978-0-8139-3327-6}} <!-- Lanham 1982 -->* {{cite book |last=Lanham |first=L. W. |chapter=English in South Africa |trans-chapter=Ingles sa Timog Aprika|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|pages=324–352 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- Lass2000 -->* {{cite book |editor-first=Roger |editor-last=Lass |title=Cambridge History of the English Language|trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles ng Cambridge |lang=en|volume=3 |publisher=Cambridge University Press |date=2000}} ** {{Harvc |in=Lass |date=2000 |last=Lass |first=Roger |chapter=Phonology and Morphology |year=2000 |pages=56–186 |id={{sfnref|Lass|2000a}}}} <!-- Lass 2002 -->* {{citation |last=Lass |first=Roger |chapter=South African English|trans-chapter=Ingles sa Timog Aprika|editor-last=Mesthrie |editor-first=Rajend |date=2002 |title=Language in South Africa|trans-title=Wika sa Timog Aprika|lang=en |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-79105-2}} <!-- Lawler2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04573-9 |chapter=Punctuation |trans-chapter=Bantas|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Lawler |first1=J. |pages=290–291 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Lawton 1982 -->* {{cite book |last=Lawton |first=David L. |chapter=English in the Caribbean|trans-chapter=Ingles sa Karibe |editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|pages=251–280 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- Leech 2006 -->* {{cite book |last=Leech |first=G. N. |author-link=Geoffrey Leech |date=2006 |title=A glossary of English grammar |url=https://archive.org/details/glossaryofenglis0000leec |trans-title=Glosaryo ng balarila ng Ingles|lang=en|publisher=Edinburgh University Press |isbn=0-7486-2406-6}} <!-- LeechHundtMairSmith2009 -->* {{cite book |url=http://english.fullerton.edu/publications/clnarchives/2012winter/angus-chng%20contemp_eng.pdf |last1=Leech |first1=Geoffrey |last2=Hundt |first2=Marianne |last3=Mair |first3=Christian |last4=Smith |first4=Nicholas |title=Change in contemporary English: a grammatical study|trans-title=Pagbabago sa kontemporaryong Ingles: gramatikao na pag-aaral|lang=en|publisher=Cambridge University Press |date=2009 |isbn=978-0-521-86722-1 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402140536/http://english.fullerton.edu/publications/clnarchives/2012winter/angus-chng%20contemp_eng.pdf |archive-date=2 April 2015 |url-status=live}} <!-- LevineCrocket1966 -->* {{cite journal |last1=Levine |first1=L. |last2=Crockett |first2=H. J. |date=1966 |title=Speech Variation in a Piedmont Community: Postvocalic r*|trans-title=Baryasyon sa Pagbigkas sa isang Pamayanang Piedmont: Posbokalikong r*|lang=en|journal=Sociological Inquiry |volume=36 |issue=2 |pages=204–226 |doi=10.1111/j.1475-682x.1966.tb00625.x}} <!-- Li2003 -->* {{cite journal |last1=Li |first1=David C. S. |title=Between English and Esperanto: what does it take to be a world language? |trans-title=Sa Pagitan ng Ingles at Esperanto: paano maging isang pandaigdigang wika?|lang=en|journal=International Journal of the Sociology of Language |issue=164 |pages=33–63 |date=2003 |issn=0165-2516 |doi=10.1515/ijsl.2003.055}} <!-- LimAnsaldo2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01701-6 |chapter=Singapore: Language Situation|trans-chapter=Singapura: Sitwasyon sa Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Lim |first1=L. |last2=Ansaldo |first2=U. |pages=387–389 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Maclagan 2010 -->* {{cite book |last=Maclagan |first=Margaret |chapter=The English(es) of New Zealand|trans-chapter=Ang (mga) Ingles ng Nueva Selanda|lang=en|editor-last=Kirkpatrick |editor-first=Andy |date=2010 |title=Routledge Handbook of World Englishes |trans-title=Handbook ng Routledge ukol sa mga Ingles ng Mundo|url=https://archive.org/details/routledgehandboo00kirk |url-access=limited |publisher=Routledge |pages=[https://archive.org/details/routledgehandboo00kirk/page/n173 151]–164 |isbn=978-0-203-84932-3}} <!--MacMahon 2006 -->* {{cite book |last=MacMahon |first=M. K. |date=2006 |chapter=English Phonetics |trans-chapter=Ponetika ng Ingles|lang=en|editor1=Bas Aarts |editor-first2=April |editor-last2=McMahon |title=The Handbook of English Linguistics |trans-title=Ang Handbook ng Lingguwistika ng Ingles|location=Oxford, Inglatera|publisher=Blackwell |pages=359–382 |isbn=978-1-4051-6425-2}} <!-- Macquarie Dictionary2015 -->* {{cite web |author=<!--Staff writer(s); no by-line.--> |url=https://www.macquariedictionary.com.au/ |title=Macquarie Dictionary|lang=en |website=Australia's National Dictionary & Thesaurus Online &#124; Macquarie Dictionary |date=2015 |publisher=Macmillan Publishers Group Australia |url-access=registration |ref={{harvid|Macquarie Dictionary|2015}} |archive-date=21 July 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190721141547/https://www.macquariedictionary.com.au/ |url-status=live}} <!-- Mair & Leech 2006 -->* {{cite book |last1=Mair |first1=C. |last2=Leech |first2=G. |date=2006 |chapter=Current Changes in English Syntax|trans-chapter=Mga Kasalukuyang Pagbabago sa Sintaksis ng Ingles|title=The Handbook of English Linguistics |trans-title=Ang Handbook ng Lingguwistika ng Ingles|lang=en|publisher=Blackwell |isbn=978-1-4051-6425-2}} <!-- Mair 2006 -->* {{cite book |last=Mair |first=Christian |date=2006 |title=Twentieth-century English: History, variation and standardization|url=https://archive.org/details/twentiethcentury0000mair | trans-title=Ingles ng Ikadalawampung Siglo: Kasaysayan, baryasyon, at pagsasapamantayan|lang=en|publisher=Cambridge University Press |doi=10.1017/S1360674307002420 |s2cid=120824612}} <!-- MazruiMazrui1998 -->* {{cite book |last1=Mazrui |first1=Ali A. |last2=Mazrui |first2=Alamin |title=The Power of Babel: Language and Governance in the African Experience |lang=en|trans-title=Ang Kapangyarihan ng Babel: Wika at Pamamahala sa Karanasang Aprikano|date=1998 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-51429-1 |url=https://books.google.com/books?id=6lQTPxdYx8kC}} <!-- McArthur1992 -->* {{cite book |editor-last=McArthur |editor-first=Tom |title=Oxford Companion to the English Language |trans-title=Pantulong ng Oxford sa Wikang Ingles|lang=en|publisher=Oxford University Press |date=1992 |isbn=978-0-19-214183-5 |doi=10.1093/acref/9780192800619.001.0001 |url=https://archive.org/details/oxfordcompaniont00mcar}} <!-- McCrumMacNeilCran2003 -->* {{Cite book |last1=McCrum |first1=Robert |last2=MacNeil |first2=Robert |last3=Cran |first3=William |title=The Story of English |url=https://archive.org/details/storyofenglish0000mccr_c8l9 |trans-title=Ang Kuwento ng Ingles|lang=en|location=London |date=2003 |edition=3 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200231-5}} <!-- McGuinness1997 -->* {{cite book |last=McGuinness |first=Diane |title=Why Our Children Can't Read, and what We Can Do about it: A Scientific Revolution in Reading|trans-title=Bakit Hindi Makapagbasa ang Ating mga Anak, at Ano ang Magagawa Natin: Rebolusyong Maagham sa Pagbabasa|lang=en|author-link=Diane McGuinness |date=1997 |publisher=Simon and Schuster |isbn=978-0-684-83161-9 |url=https://books.google.com/books?id=F-q02ZBKh3wC}} <!-- Meierkord2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/00641-6 |chapter=Lingua Francas as Second Languages |trans-chapter=Mga Lingua Franca bilang mga Pangalawang Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Meierkord |first1=C. |pages=163–171 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- MerriamWebster2015 -->* {{cite dictionary |title=English - Definition and More from the Free Merriam-Webster Dictionary |entry=English |dictionary=Merriam Webster |date=26 February 2015 |url=http://www.merriam-webster.com/dictionary/English |ref={{harvid|Merriam Webster|2015}} |archive-date=25 March 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150325140932/http://www.merriam-webster.com/dictionary/english |url-status=live}} <!-- Methrie2006 -->* {{cite journal |last1=Mesthrie |first1=Rajend |title=New Englishes and the native speaker debate|url=https://archive.org/details/sim_language-sciences_2010-11_32_6/page/594 |trans-title=Mga Bagong Ingles at ang debate sa katutubong mananalita|lang=en|journal=Language Sciences |date=November 2010 |volume=32 |issue=6 |pages=594–601 |doi=10.1016/j.langsci.2010.08.002}} <!-- Miller 2002 -->* {{cite book |last=Miller |first=Jim |date=2002 |title=An Introduction to English Syntax |trans-title=Panimula sa Sintaksis ng Ingles|lang=en|publisher=Edinburgh University Press |isbn=0-7486-1254-8}} <!-- Montgomery -->* {{cite journal |last=Montgomery |first=M. |date=1993 |title=The Southern Accent—Alive and Well|trans-title=Ang Asento ng Katimugan–Buhay at Maayos|lang=en|journal=Southern Cultures |volume=1 |issue=1 |pages=47–64 |doi=10.1353/scu.1993.0006 |s2cid=143984864}} <!-- Mountford2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/05018-5 |chapter=English Spelling: Rationale|trans-chapter=Pagbabaybay sa Ingles: Paliwanag|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|date=2006 |last1=Mountford |first1=J. |pages=156–159 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Mufwene2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01291-8 |chapter=Language Spread |trans-chapter=Pagkalat ng Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Mufwene |first1=S. S. |pages=613–616 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Mugglestone2012 -->* {{cite book |editor-last=Mugglestone |editor-first=Lynda |title=Oxford History of English|trans-title=Kasaysayan ng Ingles ng Oxford|publisher=Oxford University Press |date=2012 |orig-date=2006 |isbn=978-0-19-966016-2}} ** {{Harvc |in=Mugglestone |year=2012 |first=April |last=McMahon |pages=180–218 |c=Restructuring Renaissance English}} ** {{Harvc |in=Mugglestone |year=2012 |first=Matthew |last=Townend |pages=75–105 |c=Contacts and Conflicts: Latin, Norse, and French}} * {{cite book |last=Müller |first=Stefan |title=Grammatical theory |trans-title=Teorya sa balarila|lang=en|publisher=Language Science Press |date=2020 |isbn=978-3-96110-273-0}} <!-- Nation2001 needs more verification -->* {{Cite book |last=Nation |first=I. S. P. |title=Learning Vocabulary in Another Language|trans-title=Matuto ng Bokabularyo sa Ibang Wika|lang=en|author-link=Paul Nation |publisher=Cambridge University Press |date=2001 |url=https://books.google.com/books?id=sKqx8k8gYTkC |page=477 |isbn=978-0-521-80498-1}} <!-- National Records of Scotland2013 -->* {{cite web |publisher=National Records of Scotland |title=Census 2011: Release 2A|lang=en |series=Scotland's Census 2011 |date=26 September 2013 |url=http://www.scotlandscensus.gov.uk/news/census-2011-release-2a |archive-date=2 April 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402152137/http://www.scotlandscensus.gov.uk/news/census-2011-release-2a |url-status=live |ref={{sfnref|National Records of Scotland|2013}}}} <!-- Neijt2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04574-0 |chapter=Spelling Reform |trans-chapter=Reporma sa Pagbaybay|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|date=2006 |last1=Neijt |first1=A. |pages=68–71 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Northern Ireland Statistics and Research Agency2012 -->* {{cite web |publisher=Northern Ireland Statistics and Research Agency |title=Census 2011: Key Statistics for Northern Ireland December 2012 |trans-title=Senso 2011: Mga Pangunahing Estadistika para sa Hilagang Irlanda Disyembre 2012|lang=en|periodical=Statistics Bulletin |date=2012 |url=http://www.nisra.gov.uk/Census/key_report_2011.pdf |at=Table KS207NI: Main Language |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20121224033625/http://www.nisra.gov.uk/Census/key_report_2011.pdf |archive-date=24 December 2012 |ref={{sfnref|Northern Ireland Statistics and Research Agency|2012}}}} <!-- Northrup2013 -->* {{cite book |last=Northrup |first=David |title=How English Became the Global Language|trans-title=Paano Naging Pandaigdigang Wika ang Ingles|lang=en|date=2013 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-137-30306-6 |url=https://books.google.com/books?id=YPAlPeB6IvQC}} <!-- O'Dwyer 2006 -->* {{cite book |last=O'Dwyer |first=Bernard |title=Modern English Structures: Form, Function, and Position |trans-title=Estraktura ng Modernong Ingles: Anyo, Gamit, at Posisyon|lang=en|edition=2 |publisher=Broadview |publication-place=Canada |year=2006 |isbn=978-1-55111-763-8}} <!-- Office for National Statistics official census figures for England and Wales -->* {{cite web |publisher=Office for National Statistics |title=Language in England and Wales, 2011|trans-title=Mga Wika sa Inglatera at Gales, 2011|lang=en|date=4 March 2013 |periodical=2011 Census Analysis |url=http://www.ons.gov.uk/ons/rel/census/2011-census-analysis/language-in-england-and-wales-2011/rpt---language-in-england-and-wales--2011.html|archive-date=2 April 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402115009/http://www.ons.gov.uk/ons/rel/census/2011-census-analysis/language-in-england-and-wales-2011/rpt---language-in-england-and-wales--2011.html |url-status=live |ref={{sfnref|Office for National Statistics|2013}}}} <!-- OxfordLearner'sDictionary -->* {{cite web |title=Oxford Learner's Dictionaries |url=http://www.oxfordlearnersdictionaries.com/ |access-date=25 February 2015 |publisher=Oxford |ref={{harvid|Oxford Learner's Dictionary|2015}} |archive-date=9 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150209040312/http://www.oxfordlearnersdictionaries.com/ |url-status=live|lang=en}} <!-- Patrick2006aJamaica -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01760-0 |chapter=Jamaica: Language Situation|trans-chapter=Hamayka: Sitwasyon ss Wika|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006a |last1=Patrick |first1=P. L. |pages=88–90 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Patrick2006bAAVE -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/05092-6 |chapter=English, African-American Vernacular|trans-chapter=Ingles, Aprikanong Amerikano Bernakular|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006b |last1=Patrick |first1=P. L. |pages=159–163 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Payne & Huddleston 2002 -->* {{cite book |last1=Payne |last2=Huddleston |first1=John |first2=Rodney |editor1-last=Huddleston |editor2-last=Pullum |editor1-first=R. |editor2-first=G. K. |date=2002 |title=Cambridge Grammar of English |url=https://archive.org/details/cambridgegrammar0000hudd |trans-title=Balarila ng Ingles ng Cambridge|lang=en|publisher=Cambridge University Press |doi=10.1017/9781316423530.006 |isbn=978-0-521-43146-0}} * {{cite book |last=Peters |first=Pam |title=The Cambridge Guide to English Usage|url=https://archive.org/details/cambridgeguideto00pete_0 |trans-title=Ang Gabay ng Cambridge sa Paggamit sa Ingles|lang=en|publisher=Cambridge University Press |date=2004 |isbn=978-0-521-62181-6}} <!-- Phillipson2004 -->* {{cite book |last=Phillipson |first=Robert |title=English-Only Europe?: Challenging Language Policy|trans-title=Patakarang Ingles Lamang sa Europa? Paghamon sa Patakaran sa Wika|lang=en|date=28 April 2004 |publisher=Routledge |isbn=978-1-134-44349-9 |url=https://books.google.com/books?id=9HiCAgAAQBAJ&pg=PA47}} <!-- Richter2012 -->* {{cite book |last=Richter |first=Ingo |chapter=Introduction |trans-chapter=Panimula|editor1-last=Richter |editor1-first=Dagmar |editor2-last=Richter |editor2-first=Ingo |editor3-last=Toivanen |editor3-first=Reeta |display-editors=3 |editor4-last=Ulasiuk |editor4-first=Iryna |title=Language Rights Revisited: The challenge of global migration and communication|trans-title=Pagbisita muli sa mga Karapatan sa Wika: Ang hamon ng pandaigdigang migrasyon at komunikasyon|lang=en|date=2012 |publisher=BWV Verlag |isbn=978-3-8305-2809-8 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=3u9kBAAAQBAJ&pg=PA29}} <!-- Roach1999 -->* {{cite book |last=Roach |first=Peter |title=English Phonetics and Phonology|trans-title=Ponetika at Ponolohiya ng Ingles|lang=en|date=2009 |publisher=Cambridge |edition=4}} <!-- Robinson1992 -->* {{cite book |last=Robinson |first=Orrin |author-link=Orrin W. Robinson |title=Old English and Its Closest Relatives: A Survey of the Earliest Germanic Languages |trans-title=Lumang Ingles at ang Pinakamalapit Nitong Kamag-anak: Sarbey sa mga Pinakaunang Wikang Hermaniko|lang=en|publisher=Stanford University Press |date=1992 |isbn=978-0-8047-2221-6 |url=https://archive.org/details/oldenglishitsclo0000robi |url-access=registration}} <!-- Romaine1982 -->* {{cite book |last=Romaine |first=Suzanne |chapter=English in Scotland|trans-chapter=Ingles sa Eskosya|lang=en |editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language |trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|pages=56–83 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- Romaine1999 -->* {{cite book |title=Cambridge History of the English Language |trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles ng Cambridge|lang=en|volume=4|editor-last=Romaine |editor-first=Suzanne |publisher=Cambridge University Press |date=1999 |isbn=978-0-521-26477-8 |doi=10.1017/CHOL9780521264778.002}} ** {{Harvc |last=Algeo |first=John |chapter=Vocabulary |url=https://books.google.com/books?id=NxHuNOvwt7wC&pg=PA57 |in=Romaine |year=1999 |pages=57–91}} ** {{Harvc |last=Romaine |first=Suzanne |chapter=Introduction |in=Romaine |year=1999 |pages=1–56 |id={{sfnref|Romaine|1999a}}}} <!-- Romaine2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/00646-5 |chapter=Language Policy in Multilingual Educational Contexts|trans-chapter=Patakaran sa Wika sa mga Konteksto ng Multilingwal na Edukasyon |title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|date=2006 |last=Romaine |first=Suzanne |pages=584–596 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Routes of English -->* {{cite news |title=The Routes of English |trans-title=Ang Mga Ruta ng Ingles|lang=en|url=https://www.bbc.co.uk/radio4/routesofenglish/storysofar/programme4_6.shtml |date=1 August 2015 |work=BBC |ref={{harvid|The Routes of English}} |archive-date=24 October 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151024081346/http://www.bbc.co.uk/radio4/routesofenglish/storysofar/programme4_6.shtml |url-status=live}} <!-- Rowicka2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01848-4 |chapter=Canada: Language Situation |trans-chapter=Kanada: Sitwasyon sa Wika|lang=en|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Rowicka |first1=G. J. |pages=194–195 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Rubino2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01736-3 |chapter=Philippines: Language Situation |trans-chapter=Pilipinas: Sitwasyon sa Wika|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Rubino |first1=C. |pages=323–326 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Ryan2013 an official report of the United States Census -->* {{cite web |last=Ryan |first=Camille |title=Language Use in the United States: 2011|trans-title=Paggamit ng Wika sa Estados Unidos: 2011|lang=en|periodical=American Community Survey Reports |date=August 2013 |page=1 |url=https://www.census.gov/prod/2013pubs/acs-22.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20160205101044/http://www.census.gov/prod/2013pubs/acs-22.pdf |archive-date=5 February 2016 |url-status=dead}} <!-- Sailaja 2009 -->* {{cite book |last=Sailaja |first=Pingali |title=Indian English|trans-title=Ingles ng India|lang=en |publisher=Edinburgh University Press |date=2009 |isbn=978-0-7486-2595-6 |series=Dialects of English |url=https://books.google.com/books?id=ntxWxuoRBiwC}} <!-- Schiffrin 1988 -->* {{cite book |last=Schiffrin |first=Deborah |date=1988 |title=Discourse Markers|trans-title=Mga Pananda sa Diskurso|lang=en |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-35718-0 |series=Studies in Interactional Sociolinguistics |url=https://books.google.com/books?id=hs7J-WqPtPAC}} <!-- Schneider2007 -->* {{cite book |last=Schneider |first=Edgar |title=Postcolonial English: Varieties Around the World|trans-title=Poskolonyal na Ingles: Mga Barayti sa Iba't-ibang Panig ng Mundo|lang=en|publisher=Cambridge University Press |date=2007 |isbn=978-0-521-53901-2 |url=https://books.google.com/books?id=QIE6zGSd8okC}} <!-- Schonweitz2001 -->* {{cite journal |last=Schönweitz |first=Thomas |title=Gender and Postvocalic /r/ in the American South: A Detailed Socioregional Analysis |url=https://archive.org/details/sim_american-speech_fall-2001_76_3/page/258 |trans-title=Kasarian at ang Posbokalikong /r/ sa Katimugang Amerika: Detalyadong Sosyorehiyonal na Pagsusuri|lang=en|journal=American Speech |volume=76 |issue=3 |date=2001 |pages=259–285 |doi=10.1215/00031283-76-3-259 |s2cid=144403823}} <!-- Shaywitz2003 -->* {{cite book |last=Shaywitz |first=Sally E. |title=Overcoming Dyslexia: A New and Complete Science-based Program for Reading Problems at Any Level |trans-title=Pagtagumpayan ang Dyslexia: Isang Bago at Kumpletong Programang Nakaayon sa Agham para sa mga Problema sa Pagbabasa|lang=en|date=2003 |publisher=A. A. Knopf |isbn=978-0-375-40012-4 |url=https://books.google.com/books?id=hXbZ1QInSF0C}} <!-- Smith2009 -->* {{cite book |last=Smith |first=Jeremy J. |title=Old English: A Linguistic Introduction|trans-title=Lumang Ingles: Panimula sa Lingguwistika |lang=en|publisher=Cambridge University Press |date=2009 |isbn=978-0-521-86677-4}} <!-- Statistics Canada2014 -->* {{cite web |publisher=Statistics Canada |title=Population by mother tongue and age groups (total), 2011 counts, for Canada, provinces and territories |trans-title=Populasyon batay sa inang wika at grupo ng edad (kabuuan), bilang noong 2011, para sa Kanada, mga lalawigan, at teritoryo|lang=en|date=22 August 2014 |url=http://www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2011/dp-pd/hlt-fst/lang/Pages/highlight.cfm?TabID=1&Lang=E&Asc=0&PRCode=01&OrderBy=2&View=1&tableID=401&queryID=1&Age=1#TableSummary |archive-date=26 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180726032921/http://www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2011/dp-pd/hlt-fst/lang/Pages/highlight.cfm?TabID=1&Lang=E&Asc=0&PRCode=01&OrderBy=2&View=1&tableID=401&queryID=1&Age=1#TableSummary |url-status=live |ref={{sfnref|Statistics Canada|2014}}}} <!-- Statistics New Zealand2014 -->* {{cite web |publisher=Statistics New Zealand |title=2013 QuickStats About Culture and Identity|trans-title=2013 QuickStats ukol sa Kultura at Pagkakakilanlan|lang=en|date=April 2014 |url=http://www.stats.govt.nz/~/media/Statistics/Census/2013%20Census/profile-and-summary-reports/quickstats-culture-identity/quickstats-culture-identity.pdf |page=23 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150115195639/http://www.stats.govt.nz/~/media/Statistics/Census/2013%20Census/profile-and-summary-reports/quickstats-culture-identity/quickstats-culture-identity.pdf |archive-date=15 January 2015 |ref={{sfnref|Statistics New Zealand|2014}}}} <!-- Statistics South Africa2012 official census of South Africa -->* {{cite book |publisher=Statistics South Africa |title=Census 2011: Census in Brief|lang=en |id=Report No. 03‑01‑41 |date=2012 |isbn=978-0-621-41388-5 |url=http://www.statssa.gov.za/census/census_2011/census_products/Census_2011_Census_in_brief.pdf |chapter=Population by first language spoken and province |ref={{sfnref|Statistics South Africa|2012}} |page=23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151113164744/http://www.statssa.gov.za/census/census_2011/census_products/Census_2011_Census_in_brief.pdf |archive-date=13 November 2015 |url-status=live |chapter-url=http://www.statssa.gov.za/census/census_2011/census_products/Census_2011_Census_in_brief.pdf#page=28 |editor-first=Pali |editor-last=Lehohla |location=Pretoria}} <!-- Stiles2018 -->* {{Cite book |last=Stiles |first=Patrick |date=2018 |title=Friesische Studien II: Beiträge des Föhrer Symposiums zur Friesischen Philologie vom 7.–8. April 1994 |trans-title=Araling Prisyano II: Mga Artikulo mula sa Föhr Symposium ukol sa Pilolohiyang Prisyano na ginanap noong ika-7 at ika-8 ng Abril 1994F0|url=https://www.academia.edu/37163852 |series=NOWELE Supplement Series |volume=12 |doi=10.1075/nss.12 |isbn=9789027272843 |language=de}} <!-- SvartikLeech2006 -->* {{cite book |last1=Svartvik |first1=Jan |last2=Leech |first2=Geoffrey |title=English: One Tongue, Many Voices |trans-title=Ingles: Isang Dila, Maraming Boses|lang=en|date=2006 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-4039-1830-7 |url=https://archive.org/details/englishonetongue0000svar_y3z3 |url-access=registration}} <!-- Swan2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/05058-6 |chapter=English in the Present Day (Since ca. 1900)|trans-chapter=Ingles sa Kasalukuyang Panahon (simula c. 1900)|title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Swan |first1=M. |pages=149–156 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Sweet1892 -->* {{cite book |last=Sweet |first=Henry |title=A new English grammar |trans-title=Isang bagong balarilang Ingles|lang=en|url=https://archive.org/details/anewenglishgram01sweegoog |publisher=Cambridge University Press |date=2014 |orig-date=1892}} <!-- Thomas 2008 -->* {{cite book |last=Thomas |first=Erik R. |date=2008 |chapter=Rural Southern white accents|trans-chapter=Mga asento ng mga puti sa rural na Katimugan|trans-title=Mga Barayti ng Ingles |title=Varieties of English |volume=2|lang=en |pages=87–114 |editor=Edgar W. Schneider |publisher=de Gruyter |doi=10.1515/9783110208405.1.87 |isbn=978-3-11-020840-5}} <!-- ThomasonKaufman1988 -->* {{cite book |last1=Thomason |first1=Sarah G. |author-link=Sarah Thomason |last2=Kaufman |first2=Terrence |author-link2=Terrence Kaufman |title=Language Contact, Creolization and Genetic Linguistics |trans-title=Kontak sa Wika, Pagsasa-creole, at Lingguwistikang Henetiko|lang=en|url=https://archive.org/details/rosettaproject_afr_detail-2 |publisher=University of California Press |date=1988 |isbn=978-0-520-91279-3}} <!-- Toon1982 -->* {{cite book |last=Toon |first=Thomas E. |chapter=Variation in Contemporary American English|trans-chapter=Baryasyon sa Kontemporaryong Amerikanong Ingles|lang=en|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|pages=210–250 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- TraskTrask2010 -->* {{cite book |last=Trask |first=Robert Lawrence |author-link=Larry Trask |title=Why Do Languages Change?|trans-title=Bakit Nagbabago ang mfa Wika?|lang=en |date=2010 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-83802-3 |url=https://books.google.com/books?id=9qoZzBgCmFMC}} <!-- Trudgill 1999 -->* {{cite book |last=Trudgill |first=Peter |date=1999 |title=The Dialects of England|url=https://archive.org/details/dialectsofenglan0000trud_f6f5 |trans-title=Mga Dayalekto ng Inglatera|lang=en |edition=2 |publisher=Blackwell |location=Oxford |isbn=978-0-631-21815-9}} <!-- Trudgill2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01506-6 |chapter=Accent |trans-chapter=Asento|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Trudgill |first1=P. |page=14 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Trudgill & Hannah 2002 replace with 2008 5th edition -->* {{cite book |last1=Trudgill |first1=Peter |first2=Jean |last2=Hannah |date=2002 |title=International English: A Guide to the Varieties of Standard English|trans-title=Pandaigdigang Ingles: Gabay sa mga Barayti ng Pamantayang Ingles|lang=en|edition=4 |location=London |publisher=Hodder |isbn=978-0-340-80834-4}} <!-- Trudgill & Hannah 2008 -->* {{cite book |last1=Trudgill |first1=Peter |first2=Jean |last2=Hannah |date=2008 |title=International English: A Guide to the Varieties of Standard English|trans-title=Pandaigdigang Ingles: Gabay sa mga Barayti ng Pamantayang Ingles|lang=en |edition=5 |location=London |publisher=Arnold |isbn=978-0-340-97161-1 |url=https://books.google.com/books?id=e8u8MR8MNaEC}} <!-- United Nations2008 -->* {{cite web |publisher=United Nations |title=Everything You Always Wanted to Know About the United Nations|trans-title=Lahat ng mga Gusto Mong Malaman Tungkol sa Mga Nagkakaisang Bansa|lang=en|date=2010 |url=https://digitallibrary.un.org/record/705254/files/everything_un.pdf?ln=en |quote=The working languages at the UN Secretariat are English and French. |ref={{sfnref|United Nations|2010}}}} <!-- Versloot2017 -->* {{Cite book |last=Versloot |first=Arjen P. |author-link=:fy:Arjen Versloot |chapter=Traces of a North Sea Germanic Idiom in the Fifth–Seventh Centuries AD|trans-chapter=Mga Bakas ng isang Dagat Hilagang Hermanikong Idiyoma noong Ikalima hanggang Ikapitong Siglo KP |pages=339–373 |url=https://www.cambridge.org/core/books/frisians-and-their-north-sea-neighbours/3E63327F4D3842542B0E1DD40129BE3B |title=Frisians and their North Sea Neighbours: From the Fifth Century to the Viking Age|trans-title=Mga Prisyano at ang Kanilang mga Kapitbahay sa Dagat Hilaga: Mula Ikalimang Siglo hanggang sa Panahon ng mga Viking|lang=en|date=2017 |publisher=Boydell & Brewer |isbn=978-1-78744-063-0 |doi=10.1017/9781787440630 |url-access=subscription |editor-last1=Hines |editor-first1=John |editor-last2=IJssennagger |editor-first2=Nelleke |location=Woodbridge, Inglatera}} <!-- Wardhaugh2010 -->* {{cite book |last=Wardhaugh |first=Ronald |title=An Introduction to Sociolinguistics|trans-title=Panimula sa Sosyolingguwistika |lang=en|edition=6 |publisher=Wiley-Blackwell |date=2010 |isbn=978-1-4051-8668-1 |series=Blackwell textbooks in Linguistics |volume=4}} <!-- Watts2011 -->* {{cite book |last=Watts |first=Richard J. |title=Language Myths and the History of English|url=https://archive.org/details/languagemythshis0000watt_r7c2 |trans-title=Mga Mito sa Wika at ang Kasaysayan ng Ingles|lang=en|date=2011 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-532760-1 |doi=10.1093/acprof:oso/9780195327601.001.0001}} <!--Wells 1982 -->* {{Accents of English}} <!-- Wojcik2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/05081-1 |chapter=Controlled Languages|trans-chapter=Mga Kontroladong Wika|lang=en |title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|date=2006 |last1=Wojcik |first1=R. H. |pages=139–142 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Wolfram2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04256-5 |chapter=Variation and Language: Overview|trans-chapter=Baryasyon at Wika: Buod|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Wolfram |first1=W. |pages=333–341 |isbn=978-0-08-044854-1|lang=en}} {{refend}} == Link sa labas == {{Library resources box |about=yes |by=no }} * [http://www.lel.ed.ac.uk/research/gsound/Eng/Database/Phonetics/Englishes/Home/HomeMainFrameHolder.htm Mga asento ng wikang Ingles mula sa ibat-ibang panig ng mundo] (Pamantasan ng Edinburgh) – mga maiikling rekord ng pagbigkas sa 110 piling salitang Ingles sa 50 asento ng wika. * [http://www.dialectsarchive.com/ International Dialects of English Archive] – mga rekord ng mga asento ng katutubo at pandaigdigang pananalitang L2 ng wikang Ingles. *[http://www.britishcouncil.ph British Council Philippines] *[http://www.tesol.ph TESOL Philippines] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150402170304/http://www.tesol.ph/ |date=2015-04-02 }} {{Mga wika ng Pilipinas}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:Ingles, Wikang}} [[Kategorya:Mga wika ng Pilipinas]] [[Kategorya:Wikang Ingles|*]] l8lc0ret9j0ospzp2ssngpxutnyf5q9 2209462 2209455 2026-05-28T07:29:10Z GinawaSaHapon 102500 /* Dayalekto, aksent, at barayti */ 2209462 wikitext text/x-wiki {{redirect|Ingles|mga tao mula Inglatera|Mga Ingles}} {{kinukumpuni}} {{use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa. --> {{Other uses|Ingles (paglilinaw)}} {{Infobox language | name = Ingles | altname = Inggles | nativename = {{lang|en|English}} | pronunciation = {{IPAc-en|ˈ|ɪ|ŋ|ɡ|l|ᵻ|ʃ}} | states = Ang [[mundong Anglopono]], kabilang na ang {{enum|[[Reyno Unido]]|[[Estados Unidos]]|[[Kanada]]|[[Australia]]|[[Irlanda]]|[[Nueva Selanda]]|[[Karibeng Komonwelt]]|[[Timog Aprika]]|[[Talaan ng mga bansa at teritoryo kung saan opisyal na wika ang wikang Ingles|iba pa]]}} | speakers = [[Katutubong wika|L1]]: {{nowrap|380 milyon}} | date = 2021 | ref = <ref>{{Cite web |url=https://www.ethnologue.com/insights/ethnologue200/ |title=What are the top 200 most spoken languages?|trans-title=Ano-ano ang 200 pinaka-sinasalitang wika? |website=Ethnologue |date=2023 |lang=en|archive-date=18 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230618002011/https://www.ethnologue.com/insights/ethnologue200/ |url-status=live}}</ref> | speakers2 = {{plainlist| * [[Ikalawang wika|L2]]: {{nowrap|1.077 bilyon}} (2021)<ref name="Ethnologue26">{{e26}}</ref> * [[Mundong Anglopono|Kabuuan]]: 1.457 billion}} | familycolor = Indo-Europeo | fam2 = [[Mga wikang Hermaniko|Hermaniko]] | fam3 = [[Kanlurang wikang Hermaniko|Kanlurang Hermaniko]] | fam4 = [[Mga wikang Ingaeboniko|Ingaeboniko]] | fam5 = [[Mga wikang Angliko|Angliko]] | ancestor = [[Proto-Ingles]] | ancestor2 = [[Lumang Ingles]] | ancestor3 = [[Gitnang Ingles]] | ancestor4 = [[Maagang Modernong Ingles]] | script = {{plainlist| * [[Sulat Latin|Latin]] ([[Alpabetong Ingles]]) * [[Futhorc]] (noon) * [[Braille ng Ingles]], [[Pinagsanib na Braille ng Ingles]] }} | nation = {{ubli |57 bansa at 30 dependensiya| Mga organisasyon kabilang na ang {{enum | [[Mga Nagkakaisang Bansa|UN]] | [[Unyong Europeo|EU]] | [[Komonwelt ng mga Bansa|Komonwelt]] | [[Pandaigdigang Hukumang Pangkrimen|ICC]] | [[Pondo ng Monetaryong Pandaigdig|IMF]] | [[Pandaigdigang Lupong Olimpiko|IOC]] | [[Organisasyong Pandaigdig para sa Pagsasapamantayan|ISO]] | [[Organisasyon ng Tratado ng Hilagang Atlantiko|NATO]] | [[Pandaigdigang Organisasyon ng Pangangalakal|WTO]] | [[Samahan ng mga Bansa sa Timog-Silangang Asya|ASEAN]] | [[Organisasyon ng mga Estadong Amerikano|OAS]] }} }} | iso1 = en | iso2 = eng | iso3 = eng | lingua = 52-ABA | notice = IPA | sign = [[Manually coded English]] (iba-iba) | glotto = stan1293 | glottorefname = English | mapscale = 1.25 | map = English language distribution.svg | mapcaption = {{legend|#346699|Mga rehiyon kung saan katutubong wika ng mayorya ang wikang Ingles}} {{legend|#99ccff|Mga rehiyon kung saan opisyal o malawakang ginagamit ang wikang Ingles, pero hindi isang katutubong wika ng mayorya}} | dialects = {{hlist |class=inline |[[Britanikong Ingles]]|[[Ingles ng Hilagang Amerika|Hilagang Amerika]]|[[Ingles ng Karibe|Karibe]]|[[Ingles ng Australia|Australia]]|[[Ingles ng Nueva Selanda|Nueva Selanda]]|[[Ingles ng Timog Aprika|Timog Aprika]]|[[Ingkes ng Irlandiya|Irlandiya]]|[[Ingles ng Pilipinas|Pilipinas]]}} ([[Talaan ng mga dayalekto ng wikang Ingles|talaan]]) }} '''Inglés''',{{Efn|{{langx|en|English}} {{IPAc-en|ˈ|ɪ|ŋ|ɡ|l|ᵻ|ʃ}}}} binabaybay ding '''Ingglés''', ang [[kanlurang wikang Hermaniko]] na nagmula sa [[Inglatera]] at ang pandaigdigang ''[[lingua franca]]'' sa kasalukuyan. Nagmula ang pangalan ng wika mula sa [[mga Anglo]], isa sa mga sinaunang [[Lahing Hermaniko|grupong Hermaniko]] na [[Paglipat ng mga Anglo-Saxon sa Britanya|lumipat sa Britanya]] sa [[Pagtatapos ng panahong Romano sa Britanya|pagtatapos ng panahong Romano sa naturang lugar]]. Ingles ang [[Talaan ng mga wika batay sa dami ng nagsasalita|pinakaginagamit na wika sa mundo]], dahil na rin sa matinding impluwensiya ng [[Imperyong Britaniko]] noon (na pinalitan ng [[Komonwelt ng mga Bansa]] sa kasalukuyan) gayundin ng [[Estados Unidos]] sa kasalukuyan. Ito rin ang may pinakamaraming gumagamit bilang [[pangalawang wika]], mas marami pa kesa sa mga katutubong mananalita nito. Gayunpaman, ikatlo lamang ang Ingles sa may [[Talaan ng mga wika batay sa dami ng katutubong mananalita|pinakamaraming katutubong mananalita]], pagkatapos ng [[wikang Mandarin]] at [[Wikang Espanyol|Espanyol]]. Ingles ang opisyal o isa sa mga opisyal na wika ng [[Talaan ng mga bansa kung saan opisyal na wika ang Ingles|57 bansa at 30 dependensiya]], ang pinakamarami para sa kahit anong wika. Sa mga bansang tulad ng [[Estados Unidos]], [[Reyno Unido]], [[Australia]], at [[Nueva Selanda]], ito ang pinakaginagamit na wika dahil na rin sa kasaysayan bagamat hindi ito isang opisyal na wika. Isa rin ito sa mga [[Mga opisyal na wika ng Mga Nagkakaisang Bansa|opisyal na wika]] ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]], [[Unyong Europeo]], at iba pang mga pandaigdigan at panrehiyong organisasyon. Ito rin ang ''de facto'' na wika ng [[diplomasya]], agham at teknolohiya, pandaigdigang kalakalan, turismo, libangan, at ng [[internet]]. Ayon sa isang pagtataya ng ''[[Ethnologue]]'' noong 2021, meron itong 1.4 na bilyong mananalita. Nagmula ang [[Lumang Ingles]] mula sa mga dayalekto ng mga kanlurang wikang Hermaniko na sinasalita ng [[mga Anglo-Saxon]]. Nakasulat sa mga ''[[rune]]'' (''futhorc'') ang wika bago ito gumamit ng [[Alpabetong Ingles|isang alpabetong nagmula sa wikang Latin]]. Hiniram kalaunan ng Lumang Ingles ang ilang balarila at pangunahing bokabularyo mula sa [[Lumang Nordiko]], isang [[hilagang wikang Hermaniko]]. Nalinang nang husto ang alpabeto at tuluyang pinalitan nito ang paggamit sa mga ''rune'', kasabay ng pag-usbong ng [[Gitnang Ingles]] matapos [[Normanong Pagsakop ng Inglatera|masakop]] ng [[mga Normando]] ang Inglatera [[Labanan ng Hastings|simula noong 1066]]. Sa panahong ito matinding nanghiram ng mga salita ang Ingles mula sa [[wikang Pranses]], na ngayo'y bumubuo ng 28% ng lahat ng mga salita sa wika sa kasalukuyan, gayundin sa [[wikang Latin]], na bumubuo sa karagdagang 28%. Bagamat pawang nagmula sa Latin at iba pang [[mga wikang Romanse]] ang malaking bahagdan ng bokabularyo ng Ingles, nananatili pa ring Hermaniko ang pang-araw-araw na bokabularyo, balarila at ponolohiya nito. Umusbong naman ang [[Modernong Ingles]] matapos ng isang [[Malawakang Paglipat ng Patinig|malawakang pagbabago sa mga patinig nito]]. Ilan sa mga malapit na kamag-anak ng kasalukuyang anyo ng wika ang [[wikang Scots]], na nasa isang [[kontinuo ng mga dayalekto]] sa Ingles, gayundin ang [[mga wikang Prisyano]] at [[Mababang Aleman]]. == Klasipikasyon == Bahagi ng [[Mga wikang Indo-Europeo|pamilyang Indo-Europeo]] ang wikang Ingles, partikular na sa [[Mga kanlurang wikang Hermaniko|Kanlurang Hermanikong]] sangay ng [[Mga wikang Hermaniko|mga Hermanikong wika]].{{sfn|Bammesberger|1992|pp=29–30}} Dahil pare-parehong nagmula ang Ingles at ng ibang mga wikang Hermaniko kagaya ng mga [[wikang Olandes]] at [[Wikang Aleman|Aleman]] sa iisang ninuno na tinatawag na [[Proto-Hermaniko]], nagtataglay ang mga ito ng mga magkakatulad na tampok kagaya ng paghahati sa mga [[pandiwa]] bilang [[Malakas na pandiwa (mga wikang Hermaniko)|malakas]] o [[Mahinang pandiwa (mga wikang Hermaniko)|mahinang klase]], ang paggamit sa mga [[pandiwang modal]], at pagsasailalim sa serye ng pagbabago sa pagbigkas sa mga [[katinig]] ng [[Proto-Indo-Europeo]] na kilala ngayon bilang mga [[batas Grimm]] at [[Batas Verner|Verner]].{{sfn|König|van der Auwera|1994}} Isa ang [[Lumang Ingles]] sa napakaraming [[mga wikang Ingaeboniko]] na umusbong sa isang [[Kontinuo ng mga dayalekto|kontinuo ng mga dayalektong]] sinasalita ng mga Kanlurang Hermaniko simula noong ikalimang siglo sa [[Prisya]], partikular na sa baybayin ng [[Dagat Hilaga]]. Umusbong ang Lumang Ingles mula sa mga mananalita ng mga wikang ito na lumisan sa lugar at nanirahan sa [[kapuluang Britaniko]].{{sfn|Bazelmans|2009|pp=325–326}} Kalaunan, umusbong ang [[Gitnang Ingles]], na sinundan naman ng Modernong Ingles.{{sfn|Robinson|1992}} May ilang mga dayalekto ng Luma at Gitnang Ingles na hiwalay na nalinang at naging [[mga wikang Angliko]], lalo na ang [[wikang Scots]].{{sfn|Romaine|1982|pp=56–65}} Dahil nakahiwalay ang wikang Ingles mula sa ibang mga wikang Hermaniko sa kontinente, nalinang ang sarili nitong [[bokabularyo]], [[sintaksis]], at [[ponolohiya]]. Hindi naiintindihan ang Ingles ng mga mananalita ng kahit anong wikang Hermaniko, bagamat may iilang wika katulad ng wikang Olandes at [[Wikang Prisyano|Prisyano]] na may malaki-laking antas ng kaugnayan.{{sfn|Harbert|2006}} Tradisyonal na [[Mga wikang Anglo-Prisyano|iniuugnay]] ang Ingles sa Prisyano, na madalas na ipinagpapalagay na pinakamalapit na kamag-anak ng Ingles sa mga wikang Hermaniko. Gayunpaman, ipinapakita ng modernong pananaliksik sa dalawang wika na kaunti lamang ang pagkakapareho nito sa Ingles.<ref>{{multiref2|{{harvnb|Bazelmans|2009|p=326|loc="According to most researchers, this means that there cannot have been an 'original' Anglo-Frisian entity ..."}}|{{harvnb|Stiles|2018|p=31|loc="... It is not possible to construct the exclusive common relative chronology that is necessary in order to be able to establish a node on a family tree. The term and concept of 'Anglo-Frisian' should be banished to the historiography of the subject."}}}}</ref> Bagamat parehong sumailalim ang dalawa sa magkaparehong serye ng pagbabago sa tunog, hindi ito naganap nang sabay upang masabing may matindi silang kaugnayan sa isa't-isa.{{sfn|Versloot|2017|pp=341–342}}{{sfn|Stiles|2018|pp=5–6}} == Kasaysayan == {{Main|Kasaysayan ng wikang Ingles}} === Proto-Hermaniko patungong Lumang Ingles === [[File:Beowulf_Cotton_MS_Vitellius_A_XV_f._132r.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Beowulf_Cotton_MS_Vitellius_A_XV_f._132r.jpg|thumb|Manuskritong nakasulat sa [[panulatang unsiyal]] ng [[epikong tula]] na ''[[Beowulf]]'' sa [[Lumang Ingles]], isinulat noong bandang taong 975 hanggang 1025.{{pb}} Nagsimula ang tula sa: {{lang|ang|Hƿæt ƿē Gārde{{\}}na ingēar dagum þēod cyninga{{\}}þrym ge frunon ...}}[Pakinggan! Ating narinig ang kadakilaan ng nagdaang panahon ng mga katutubong hari ng mga {{Lang|ang|Gār-Dene}} [isang maalamat na tribo ng [[mga Danes]]<nowiki>] ...]</nowiki>]] [[Lumang Ingles]], o Anglo-Sahon, ang pinakaunang anyo ng wikang Ingles na ginamit mula bandang taong 450 hanggang 1150. Nagmula ito sa mga dayalekto ng [[mga kanlurang wikang Hermaniko]], minsang tinutukoy bilang [[mga wikang Anglo-Prisyano]] o di kaya'y [[mga wikang Hermaniko ng Dagat Hilaga]], na sinasalita sa rehiyon ng [[Prisya]], [[Mababang Sahonya]], at katimugang [[Jutland]] (sakop ngayon ng [[Dinamarka]] at [[Alemanya]]) ng mga Hermanikong kilala sa kasaysayan bilang [[mga Anglo]], [[Mga Sahon|Sahon]], at [[Mga Yuto|Yuto]].<ref>{{Cite book |last=Baugh |first=Albert |title=A History of the English Language |date=1951 |publisher=Routledge & Kegan Paul |location=London |pages=60–83, 110–130 |language=en |trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles}}</ref> Simula noong ikalimang siglo, [[Paninirahan ng mga Anglo-Sahon sa Britanya|tumira]] ang mga Anglo-Sahon sa Britanya matapos itong [[Pagtatapos ng panahon ng mga Romano sa Britanya|lisanin ng mga Romano]]. Pagsapit ng ikapitong siglo, Lumang Ingles na ang pangunahing wikang sinasalita sa lugar at pinalitan ang mga [[wikang Karaniwang Britoniko]] at [[Britanikong Latin]] na sinalita noong [[Romanong Britanya|panahon ng mga Romano]].{{sfn|Collingwood|Myres|1936}}{{sfn|Graddol|Leith|Swann et al.|2007}}{{sfn|Blench|Spriggs|1999}} Ang wika gayundin sa lugar ng [[Inglatera]] ay parehong pinangalan mula sa mga Anglo.{{sfn|Bosworth|Toller|1921}} Nahahati ang Lumang Ingles sa dalawang dayalektong Angliko ([[Mersiyano]] at [[Nortumbriyo]]) at dalawang dayalektong Sahon ([[Kentiko]] at [[Kanlurang Sahon]]).{{sfn|Campbell|1959|p=4}} Dahil sa impluwensiya ng [[kaharian ng Wessex]] at ang reporma sa edukasyon noong panahon ni [[Alfredo ang Dakila|haring Alfredo]] noong ikasiyam na siglo, Kanlurang Sahon ang siyang naging [[Pamantayang wika|pamantayan]] sa pagsusulat sa Lumang Ingles.{{sfn|Toon|1992|loc=Chapter: Old English Dialects}} Nakasulat ang [[Panulaang epiko|epikong tula]] na ''[[Beowulf]]'' sa Kanlurang Sahon, habang nakasulat naman sa Nortumbriyo ang pinakalumang [[tula]] sa wikang Ingles na ''[[Himno ni Caedmon]]''.{{sfn|Donoghue|2008}} Gayunpaman, nalinang ang Modernong Ingles mula sa dayalektong Mersiyano habang nalinang naman ang [[wikang Scots]] mula sa Nortumbriyo. Isinulat ang ilang mga pinakamaagang tala ng Lumang Ingles gamit ng [[alpabetong runiko]],{{sfn|Gneuss|2013|p=23}} bagamat ginamit kalaunan ang [[alpabetong Latin]] pagsapit ng ikapitong siglo; gumamit ito ng mga [[Panulatang unsiyal|kalahating unsiyal]] na titik at may kasama ring mga runikong titik na ''[[wynn]]'' {{angbr|{{lang|ang|ƿ}}}}, ''[[Thorn (titik)|thorn]]'' {{angbr|{{lang|ang|þ}}}}, at mga binagong titik Latin na ''[[eth]]'' {{angbr|{{lang|ang|ð}}}} at ''[[Æ|ash]]'' {{angbr|{{lang|ang|æ}}}}.{{sfn|Gneuss|2013|p=23}}{{sfn|Hogg|Denison|2006a|pp=30–31}} Malaki ang pagkakaiba ng Lumang Ingles sa modernong anyo ng wika. Hindi ito mauunawaan ng isang mananalita ng Ingles sa ika-21 siglo nang walang pagsasanay. Halos kapareho ang [[Balarila ng Lumang Wikang Ingles|balarila nito]] sa [[Balarila ng wikang Aleman|balarila]] ng [[wikang Aleman]]: maraming mga [[impleksiyon]] sa dulo ng salita at anyo ang mga [[pangngalan]], [[pang-uri]], [[panghalip]], at [[pandiwa]], at mas malaya ang [[ayos ng salita]] nito kesa sa modernong anyo nito. May mga anyo ang Modernong Ingles para sa [[Kaukulan (balarila)|kaukulan]] ({{Lang|en|grammatical case}}) ng panghalip (halimbawa [panlalaki] 'siya': {{Lang|en|he, him, his}}) at may iilan din para naman sa mga pandiwa (halimbawa 'magsalita': {{Lang|en|speak, speaks, speaking, spoke, spoken}}), pero sa Lumang Ingles, meron ding mga kaukulan para sa mga pangngalan at may mga dagdag na impleksiyon din ang mga pandiwa para sa [[Katauhan (balarila)|katauhan]] at [[kailanan]].{{sfn|Hogg|1992a}}{{sfn|Smith|2009}}{{sfn|Trask|2010}} === Impluwensiya ng Lumang Nordiko === Sa pagitan ng ikawalo hanggang ika-11 siglo, sumailalim ang Ingles na sinasalita sa ilang mga rehiyon sa impluwensiya ng [[Lumang Nordiko]], na isang [[Hilagang wikang Hermaniko]]. Dahil sa sunod-sunod na pagkolonisa ng [[mga Nordiko]] sa ilang bahagi ng Britanya noong panahong ito, nakakasalamuha ng mga mananalita ng Lumang Ingles sa mga mananalita ng Lumang Nordiko. Pinakamatindi ang interaksyon sa dalawang wika sa mga barayti ng wikang sinasalita sa hilagang-silangan na sakop noon ng [[Danelaw]] sa rehiyon ng [[York]]. Sa kasalukuyan, pinakamakikita ang impluwensiyang ito sa wikang Scots at sa [[Hilagang Ingles]]. Nakasentro ang impluwensiya ng mga Nordiko sa [[Lindsey]] sa [[Midlands]]. Matapos mapasailalim ang Lindsey sa kapangyarihan ng mga Anglo-Sahon noong taong 920, mabilis na kumalat ang Ingles sa naturang rehiyon. Sa modernong Ingles, ang impluwensiya ng mga Nordiko ay makikita sa [[panghalip]] sa ikatlong katauhan na nagsisimula sa ''th-'' ('sila', 'nila', 'kanila': {{Lang|en|they, them, their}}), na siyang pumalit sa mga orihinal na panghalip ng Anglo-Sahon na nagsisimula naman sa ''h-'' ({{Lang|ang|hie, him, hera}}).{{sfn|Thomason|Kaufman|1988|pp=284–290}} Makikita rin ito sa mga hiram na salita na pumalit sa mga katutubong Lumang Ingles kagaya ng {{Lang|en|give}} ('magbigay'), {{Lang|en|get}} ('kumuha'), {{Lang|en|sky}} ('langit'), {{Lang|en|skirt}} ('palda'), at {{Lang|en|egg}} ('itlog'). Mauunawaan ang Lumang Nordiko nang maayos-ayos ng mga mananalita ng ilang mga dayalekto ng Lumang Ingles, lalo na sa may hilaga.{{sfn|Kastovsky|1992|pp=320, 332}} === Gitnang Ingles === {{Quote box||align=right|quoted=true|salign=right|quote={{lang|enm|Englischmen þeyz hy hadde fram þe bygynnyng þre manner speche, Souþeron, Northeron, and Myddel speche in þe myddel of þe lond, ... Noþeles by comyxstion and mellyng, furst wiþ Danes, and afterward wiþ Normans, in menye þe contray longage ys asperyed, and som vseþ strange wlaffyng, chyteryng, harryng, and garryng grisbytting.}}{{pb}}[Bagamat sa simula pa lamang, may tatlong paraan na ang mga Ingles sa pagsasalita, yaong nasa Katimugan, nasa Hilaga, at nasa Midlands sa gitna ng bansa, ... Gayunpaman, dahil sa pakikihalubilo at paghahalo, umusbong ang wika ng bansa mula sa mga ito, habang may iilan na gumagamit pa rin ng kakaibang pag-uutal, daldalan, ungol, at nakakarinding ngitngitan.]|source=[[Juan ng Trevisa]], {{circa|1385}}{{sfn|Hogg|2006|pp=360–361}}|width=300px}} Karaniwang pinepetsahan ang pagsisimula ng [[Gitnang Ingles]] sa [[Normanong Pagsakop ng Inglatera|pananakop ng mga Normando]] sa Britanya mula noong 1066. Sa mga sumunod na siglo pagkatapos, sumailalim ang Ingles sa matinding impluwensiya ng anyo ng [[Lumang Pranses]] na sinasalita ng mga Normando na nanirahan sa Inglatera at naging bago nitong namumunong uri; kilala ito ngayon bilang [[Lumang Normando]]. Sa paglipas ng mga dekada, pawang mga naging bihasa sa dalawang wika ang parehong gitna at nakatataas na uri ng lipunan, mapa-Ingles man o Normando. Pagsapit ng 1150, bihira na lang sa panahong ito ang mga miyembro ng aristokrasya na marunong lamang ng Pranses.{{sfn|Townend|2012|pp=81–82}} Kalaunan, nalinang ang wikang Pranses na ginagamit ng mga Normando bilang [[wikang Anglo-Normando]].<ref>{{cite book |last=Short |first=Ian |title=A Companion to the Anglo-Norman World|trans-title=Gabay sa Mundong Anglo-Normando |chapter=Language and Literature|trans-chapter=Wika at Panitikan |lang=en|publisher=Boydell and Brewer |date=2002 |isbn=978-1-84615-046-3 |doi=10.1017/9781846150463.011 |pages=191–214}}</ref> Matuturo rin ang paghihiwalay ng Luma sa Gitnang Ingles sa kapanahunan ng paggawa sa komposisyong ''[[Orculum]]'' ng [[Mga Agustino|Agustinong kanon]] na si [[Orrm]] noong ika-12 siglo, na nagtatampok sa paghahalo ng mga elemento ng Lumang Ingles at Anglo-Normando sa kauna-unahang pagkakataon.{{sfn|Townend|2012|pp=99–100}} Samantala, nanatili pa ring marunong lamang sa Ingles ang mababang uri, na kumakatawan sa napakalaking bahagdan ng populasyon. Sa panahong ito, maraming hiram na salita ang ginamit nila na may kinalaman sa politika, batas, at iba pang mga prestihiyosong gawain.{{sfn|Svartvik|Leech|2006|p=39}} Halimbawa, nagmula sa Pranses na {{Lang|fr|trône}} ang salitang Ingles na {{Lang|en|throne}}, na tumutukoy sa pisikal na inuupuan ng isang hari gayundin sa metaporikal na kapangyarihan nito.<ref>{{cite journal |url=https://scholarworks.harding.edu/tenor/vol5/iss1/5 |title=Effects of the Norman Conquest on the English Language|trans-title=Mga Epekto ng Pananakop ng mga Normando sa Wikang Ingles|lang=en|first=Curt |last=Baker |date=Spring 2016 |journal=Tenor Times |volume=5}}</ref> Naging simple rin sa panahong ito ang mga impleksiyon ng Ingles, maaaring dahil sa paghahalo ng Lumang Nordiko at Lumang Ingles, na pawang parehas sa [[Morpolohiya (lingguwistika)|morpolohiya]] ngunit magkaiba ng impleksiyon. Nawala rin ang pagkakaiba ng [[kaukulang palagyo]] (nominatibo) at [[Kaukulang palayon|palayon]] (akusatibo) maliban sa mga [[panghalip panao]], nawala rin ang [[kaukulang pagamit]] (instrumental), at naging para lamang sa [[Pag-aari (balarila)|pag-aari]] ang [[kaukulang paari]] (henetibo). Naging regular din ang maraming mga di-regular na anyo ng impleksiyon,{{sfn|Lass|1992|pp=103–123} at naging payak rin ang sistema ng [[Kasunduan (balarila)|kasunduan]] sa mga pangungusap, na humantong sa isang hindi gaanong malayang [[ayos ng salita]].{{sfn|Fischer|van der Wurff|2006|pp=111–113}} Ilan sa mga sikat na panitikang naisulat sa Gitnang Ingles ang ''[[Mga Kuwento sa Canterbury]]'' ({{Circa|1400}}) ni [[Geoffrey Chaucer]] at [[Ang Kamatayan ni Arturo|''Ang Kamatayan ni Arturo'']] (1485) ni [[Thomas Malory]]. Naging talamak sa panahong ito ang paggamit sa panitikan ng [[dayalekto]] ng mga rehiyon, kagaya sa mga gawa ni Chaucer.<ref>{{cite web |last1=Horobin |first1=Simon |title=Chaucer's Middle English |trans-title=Gitnang Ingles ni Chaucer|lang=en|url=https://opencanterburytales.dsl.lsu.edu/refmideng/ |website=The Open Access Companion to the Canterbury Tales |publisher=Louisiana State University|quote=The only appearances of their and them in Chaucer's works are in the Reeve's Tale, where they form part of the Northern dialect spoken by the two Cambridge students, Aleyn and John, demonstrating that at this time they were still perceived to be Northernisms |archive-date=3 December 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191203092713/https://opencanterburytales.dsl.lsu.edu/refmideng/ |url-status=live}}</ref> Mababasa sa [[Bibliya ni Wycliffe|unang salin sa Ingles]] ni [[John Wycliffe]] sa [[Bibliya]] noong 1382 ang [[Ebanghelyo ni Mateo|Mateo]] 8:20 bilang: "{{Lang|enm|Foxis han dennes, and briddis of heuene han nestis}}" ('May mga lungga ang mga [[soro]], at may mga pugad ang mga [[ibon]] sa langit').<ref>{{cite web |last=Wycliffe |first=John |url=http://wesley.nnu.edu/fileadmin/imported_site/wycliffe/wycbible-all.pdf |publisher=Wesley NNU |title=Bible|trans-title=Bibliya |lang=en |archive-date=2 February 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170202202047/http://wesley.nnu.edu/fileadmin/imported_site/wycliffe/wycbible-all.pdf |url-status=live}}</ref> Mapapansin rito na may [[Panlapi|hulaping]] ''-n'' pa rin sa [[Pandiwa|pandiwang]] {{Lang|en|have}} ('magkaroon') pero wala na sa mga [[pangngalan]]. : === Maagang Modernong Ingles === [[File:Great_Vowel_Shift2a.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Great_Vowel_Shift2a.svg|thumb|Ang [[Malawakang Pagbabago ng Patinig]] na naganap sa mga mahahabang patinig ng Maagang Modernong Ingles. Matapos naging mga diptonggo {{IPA|/ai au/}} ang mga [[nakabukang patinig]] {{IPA|/iː uː/}}, umangat nang isang antas kalaunan ang bawat [[nakasarang patinig]] upang matumbasan ang pagbabago.]] Saklaw ng [[Maagang Modernong Ingles]] ng ika-14 hanggang ika-18 siglo ang pagsimple pa lalo na sistema ng impleksiyon, pagsasakodigo sa wika, at ang tinatawag na [[Malawakang Pagbabago sa Patinig]], kung saan nagsimulang lumipat ang mga [[patinig]] sa mga salitang Ingles patungo sa modernong bigkas nito. [[Pag-angat (lingguwistika)|Umangat]] ang mga [[Gitnang patinig|gitna]] at [[nakabukang patinig]] at [[Paghahati sa patinig|nahati]] bilang mga [[diptonggo]] ang mga [[nakasarang patinig]]. Halimbawa, binibigkas noon ang salitang Ingles na {{Lang|en|bite}} ('kagat', binabasa ''bayt'') bilang {{Lang|en|beet}} ('[[remolatsa]]') sa kasalukuyan, at binibigkas naman noon ang {{Lang|en|bout}} sa {{Lang|en|about}} ('tungkol', binabasa ''abawt'') bilang {{Lang|en|boot}} ('bota') sa kasalukuyan. Ito ang dahilan kung bakit may malaking pinagkaiba ang pagbigkas sa mga salitang Ingles at sa pagbaybay sa mga ito; ito rin ang dahilan bakit maraming pwedeng maging tunog ang bawat patinig ng Ingles kumpara sa ibang mga wika.{{sfn|Lass|2000a}}{{sfn|Görlach|1991|pp=66–70}} Nagsimula maging prestihiyoso ang paggamit sa wikang Ingles, kumpara sa Normandong Pranses, sa kasagsagan ng kapanahunan ni [[Enrique V ng Inglatera]]. Sinimulang gamitin ng [[Court of Chancery]] sa [[Westminster, London|Westminster]] ang Ingles sa mga [[Writ|opisyal na dokumento]] nito noong bandang 1430, at nabuo dahil rito ang isang bagong pamantayang anyo ng Gitnang Ingles na tinatawag na [[Pamantayang Chancery]] mula sa mga dayalekto ng [[London]] at [[Silangang Midlands]]. Noong 1476, ipinakilala ni [[William Caxton]] sa Inglatera ang [[palimbagan]], na lalong nagpalawak pa sa impluwensiya ng naturang pamantayan ng Ingles.{{sfn|Nevalainen|Tieken-Boon van Ostade|2006|pp=274–279}} Kabilang sa mga panitikang nakasulat sa Maagang Modernong Ingles ang mga gawa ni [[William Shakespeare]] gayundin ang [[King James Version|Bersiyon ni Haring Jaime]] (KJV) ng Bibliya noong 1611. Bagamat halos katulad na ng modernong bigkas at baybay ang mga salita sa puntong ito, may mga pagkakaiba pa rin sa bigkas mula sa modernong Ingles, kagaya ng pagbigkas pa rin sa mga kumpol-katinig na {{IPA|/kn ɡn sw/}} sa {{Lang|en|knight}} ('[[kabalyero]]'), {{Lang|en|gnat}} ('[[niknik]]'), at {{Lang|en|sword}} ('[[espada]]'), na sa ngayo'y pawang mga di na binibigkas ang isa sa mga katinig nito.{{Efn|Hindi na binibigkas ang ''k'' at ''g'' sa {{IPA|/kn/}} at {{IPA|/gn/}}, habang di naman binibigkas na ang ''w'' sa {{IPA|/sw/}}.}} Ilan sa mga tampok ng Maagang Modernong Ingles na ginamit ni Shakespeare ay maituturing na'ng laos o makaluma sa modernong mambabasa nito.{{sfn|Cercignani|1981}} Mababasa ang [[Ebanghelyo ni Mateo|Mateo]] 8:20 sa KJV bilang: "{{Lang|en|The Foxes have holes and the birds of the ayre have nests.}}" ('May mga lungga ang mga soro habang may mga pugad ang mga ibon ng himpapawid.') Dito, mapapansin ang pagkawala ng mga [[Kaukulan (lingguwistika)|kaukulan]] at ang resulta nito tulad halimbawa ng paggamit sa ayos na [[paksa–pandiwa–layon]] ({{Lang|en|subject–verb–object}}) at sa salitang {{Lang|en|of}} bilang pamalit sa nawalang [[kaukulang paari]]. Makikita rin dito ang mga hiram na salitang nagmula sa Pranses kagaya ng {{Lang|en|ayre}} (ngayo'y {{Lang|en|air}}, 'himpapawid') at sa ibang mga kaso, nagpalit mismo sa katutubong salita nito tulad ng {{Lang|en|bird}} ('ibon') na pumalit sa Lumang Ingles na {{Lang|ang|fugol}}.{{sfn|Lass|2006|pp=46–47}} === Pagkalat === Pagsapit ng huling bahagi ng ika-18 siglo, naipakalat ng [[Imperyong Britaniko]] ang wikang Ingles sa mga teritoryo at nasasakupan nito. Dahil sa paggamit sa kalakalan, agham at teknolohiya, diplomasya, sining, at pormal na edukasyon, Ingles ang naging pinakaunang tunay na pandaigdigang wika, na ginagamit sa pandaigdigang komunikasyon.{{sfn|How English evolved into a global language|2010}}{{sfn|The Routes of English}} Ginamit ito sa Hilagang Amerika, ilang bahagi ng Aprika, Oseaniya, at iba pang mga rehiyon. Nang lumaya ang mga bansang may maraming [[katutubong wika]], Ingles ang ginamit nilang [[opisyal na wika]] upang maiwasan ang mga politikal na balakid dahil sa paggamit sa isang katutubong wika kesa sa iba.{{sfn|Romaine|2006|p=586}}{{sfn|Mufwene|2006|p=614}}{{sfn|Northrup|2013|pp=81–86}} Bumilis pa lalo ang pagkalat ng wika dahil sa mabilis na paglaki ng impluwensiya sa kultura at politika ng [[Estados Unidos]] matapos ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]], gayundin sa pagbobrodkast sa buong mundo sa wikang Ingles ng mga brodkaster tulad ng [[BBC]] ng [[Reyno Unido]].{{sfn|Graddol|2006}}{{sfn|Crystal|2003a}} Ingles ang pinakaginagamit na wika sa ika-21 siglo.{{sfn|McCrum|MacNeil|Cran|2003|pp=9–10}} Habang nalilinang ang modernong Ingles, nabuo ang mga pamantayang gabay para sa wika, na ginamit kalaunan sa opisyal na paraan kagaya halimbawa sa pampublikong edukasyon at pahayagan. Noong 1755, nilathala ni [[Samuel Johnson]] ang ''[[Dictionary of the English Language]]'', na nagpakilala sa pamantayang pagbaybay at paggamit sa mga salita. Samantala, nilathala naman ng Amerikanong si [[Noah Webster]] noong 1828 ang isang [[Diksiyonaryong Webster|diksiyonaryo]] na may layuning makapagtatag ng isang pamantayang anyo sa pagsusulat at pagsasalita ng [[Amerikanong Ingles]] na hiwalay sa pamantayan ng Britanya. Sa Britanya, unti-unting bumaba ang tingin sa mga dayalekto at barayti ng [[Britanikong Ingles]] na wala sa pamantayan, na nagpabilis sa paggamit ng mga prestihiyosong dayalekto ng mga nasa gitnang uri.{{sfn|Romaine|1999a}} Sa modernong Ingles, wala na halos mga kaukulan; tanging makikita na lang ito sa mga [[panghalip]]. Halos matatag na rin ang [[paksa–pandiwa–layon]] (SVO) na [[ayos ng salita]].{{sfn|Romaine|1999a}} Naging talamak na rin ang paggamit sa ilang mga pagbabago sa wika kagaya ng [[Do-support|paggamit ng salitang ''do'']] para sa mga kaso kung saan kinakailangang [[Pagbaliktad sa paksa at pantulong|baliktarin]] ang mga [[sugnay]] tulad sa mga tanong.{{Efn|Isang halimbawa nito ang paggawa ng mga tanong sa pamamagitan ng pagbaliktad sa [[pandiwang pantulong]] ({{lang|en|auxiliary verb}}, hal. {{lang|en|is, are, am}}) at sa paksa: ang "{{lang|en|He will laugh}}" ('Tatawa siya') ay nagiging "{{lang|en|Will he laugh?}}" ('Tatawa ba siya?') sa anyong patanong nito. Gayunpaman, kung walang pandiwang pantulong, ginagamit ang salitang {{lang|en|do}} bilang pamalit sa nawawalang pandiwa: ang "{{lang|en|He laughs.}}" ('Tumawa siya') ay nagiging "{{lang|en|Did he laugh}}" ('Tumawa ba siya?'). Pansinin na nasa anyong pangnakaraan ang pandiwang {{lang|en|do}} ({{lang|en|did}}) rito.}} Dumami rin ang mga kaso ng paggamit sa anyong progresibo (mga nagtatapos sa hulaping {{Lang|en|–ing}} ng [[pandiwa]], at tuloy-tuloy ring nagiging regular ang mga pandiwang may di-regular na anyo (hal. {{Lang|en|dreamed}} ('napanaginipan') imbes na {{Lang|en|dreamt}}) gayundin sa paggamit pa lalo sa mga analitikal na alternatibo sa mga impleksiyon (hal. {{Lang|en|more polite}} ('mas magalang') imbes na {{Lang|en|politer}}). Dahil sa tindi ng presensiya sa midya ng Amerikanong Ingles, naiimpluwensiyahan na rin pati ang Britanikong Ingles.{{sfn|Leech|Hundt|Mair|Smith|2009|pp=18–19}}{{sfn|Mair|Leech|2006}}{{sfn|Mair|2006}} == Heograpiya == [[File:Detailed_SVG_map_of_the_Anglophone_world.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Detailed_SVG_map_of_the_Anglophone_world.svg|thumb|{{legend|#045a8d|Katutubong wika ng mayorya}} {{legend|#0674b6|Katutubong wika ng mayorya at isa sa mga opisyal na wika}} {{legend|#439dd4|Opisyal na wika pero katutubong wika ng minorya}} {{legend|#9bbae1|Pangalawang wika: sinasalita ng lagpas 20% ng populasyon, ''de facto'' na wika ng trabaho, pamahalaan, edukasyon, atbp.<ref name="Ethnologue26" />}}]] Ayon sa isang ulat noong 2016, tinatayang nasa 400 milyong katao ang [[Katutubong wika|katutubong mananalita]] ng wikang Ingles, at nasa 1.1 bilyong katao naman ang nagsasalita nito bilang [[pangalawang wika]].<ref>{{cite web |last1=Breene |first1=Keith |date=15 November 2019 |title=Which countries are best at English as a second language? |trans-title=Ano-anong mga bansa at pinakamagaling mag-Ingles bilang pangalawang wika? |url=https://www.weforum.org/agenda/2016/11/which-countries-are-best-at-english-as-a-second-language-4d24c8c8-6cf6-4067-a753-4c82b4bc865b |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20161125144549/https://www.weforum.org/agenda/2016/11/which-countries-are-best-at-english-as-a-second-language-4d24c8c8-6cf6-4067-a753-4c82b4bc865b/ |archive-date=25 November 2016 |access-date= |publisher=World Economic Forum |language=en}}</ref> Ingles ang wika na may pinakamaraming mananalita sa kabuuan, na sinasalita sa lahat ng kontinente.{{sfn|Crystal|2003b|p=106}} Nakadepende ang dami ng mga mananalita bilang pangalawang wika o bilang banyagang wika sa antas ng kagalingan, mula 400 milyon hanggang lagpas 1 bilyon.{{sfn|Crystal|2003b|pp=108–109}} Tinataya naman noong 2003 na mas marami ang mananalita ng Ingles bilang pangalawang wika kumpara sa mga katutubong mananalita nito nang tatlo sa isa.{{sfn|Crystal|2003a|p=69}} === Tatlong bilog ng Ingles === [[File:EF_English_Proficiency_Index_2019_Europe.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:EF_English_Proficiency_Index_2019_Europe.svg|thumb|Kagalingan sa wikang Ingles ng piling mga bansa sa [[Europa]] at [[Dagat Mediteraneo|Mediteraneo]] ayon sa isang ulat noong 2019:<ref>{{cite web |title=EF English Proficiency Index 2019 |url=https://www.ef.com/assetscdn/WIBIwq6RdJvcD9bc8RMd/cefcom-epi-site/reports/2019/ef-epi-2019-english.pdf |pages=6–7 |language=en}}</ref> {{legend|#407294|Napakataas (63.07–70.27)}} {{legend|#5A857D|Mataas (58.26–61.86)}} {{legend|#9DBB88|Katamtaman (52.50–57.38)}} {{legend|#E7CB5B|Mababa (48.69–52.39)}} {{legend|#F47B4B|Napakababa (40.87–48.19)}} {{legend|#c0c0c0|Hindi kasama sa ulat}}]] Grinupo ng [[Lingguwistika|lingwistang]] si [[Braj Kachru]] ang mga bansa sa mundo sa tatlong bilog ayon sa antas ng paggamit sa wikang Ingles rito. Ipinapakita ng modelong ito ang pagkalat ng Ingles mula sa mga katutubong bansa nito patungo sa iba, gayundin sa dami ng gumagamit nito sa isang partikular na bansa. Tinatawag ang tatlong bilog bilang "loob", "labas", at "lumalawak". Maaaring gumalaw ang mga bansa papaloob o papalabas depende sa magiging kahihinatnan ng wika rito sa hinaharap.{{sfn|Kachru|2006|p=196}}{{sfn|Svartvik|Leech|2006|p=2}} * '''Loobang bilog''' ({{Lang|en|inner circle}}) ang mga bansa na may malaking porsyento ng populasyon ang katutubong mananalita ng Ingles. Kabilang rito ang [[Reyno Unido]], [[Estados Unidos]], [[Canada|Kanada]], [[Australia]], [[Nueva Selanda]], [[Irlanda]], at [[Timog Aprika]].{{sfn|Kachru|2006|p=196}} * '''Labas na bilog''' ({{Lang|en|outer circle}}) ang mga bansa na may mas maliit na bilang ng mga katutubong mananalita ng Ingles ngunit ginagamit bilang pangalawang wika para sa mga pang-araw-araw na gawain at institusyon kagaya sa edukasyon, pamahalaan, at negosyo. Kabilang rito ang [[Pilipinas]], gayundin ang [[Nigeria]], [[Indiya|India]], [[Pakistan]], [[Malaysia|Malasya]], [[Singapore|Singapura]], at [[Jamaica|Hamayka]].{{sfn|Bao|2006|p=377}} * '''Lumalawak na bilog''' ({{Lang|en|expanding circle}}) ang mga bansa kung saan hindi karaniwang sinasalita ang Ingles at tinuturo bilang isang banyagang wika. Sa mga bansang ito kumakalat ang wikang Ingles dahil sa katayuan nito bilang isang pandaigdigang wika.{{sfn|Trudgill|Hannah|2008|p=5}} === Plurisentrikong wika === Isang [[plurisentrikong wika]] ang Ingles; ibig sabihin, wala itong iisang pambansang otoridad na namamahala sa pamantayan ng wika.{{sfn|Trudgill|Hannah|2008|p=2}}{{sfn|Romaine|1999}}{{sfn|Baugh|Cable|2002}} Madalas na sinusundan ng sinasalitang Ingles lalo na sa brodkasting ang mga pambansang pamantayan sa pagbigkas na kinagisnan imbes na isinakodigo. Karaniwang malalaman sa kanilang [[aksent]] kung saan nagmula ang mga brodkaster,{{sfn|Trudgill|2006}} pero madalas na sinusulat ang iskrip sa mga balita sa isang [[Ortograpiya ng wikang Ingles|pandaigdigang anyo ng pamantayang Ingles]]. Tipikal na dinidikta ng konsenso mula sa mga iskolar ng wika ang mga karaniwang gawi sa pagsusulat sa Ingles, hindi mula sa isang pamahalaan o pandaigdigang organisasyon.{{sfn|Ammon|2008|pp=1537–1539}} Maiintindihan ng mga Amerikanong tagapakinig ang maraming brodkast na nagmula sa Britanya at kabaligtaran. Maiintindihan ng mga mananalita ng Ingles ang karamihan sa kahit anong mga programa sa radyo at telebisyon gayundin sa mga pelikulang nagmula sa mga [[Anglospero|bansang nagsasalita ng Ingles]].{{sfn|Svartvik|Leech|2006|p=122}} Parehong may pormal at di-pormal na estilo ang pamantayan at panrehiyong barayti ng Ingles, at tanging nagkakaiba lamang sa mga salitang ginagamit (hal. {{Lang|en|lift}} sa Britanya habang {{Lang|en|elevator}} sa Amerika), sintaksis (hal. {{Lang|en|on the weekend}} sa Amerika habang {{Lang|en|at the weekend}} sa Britanya), at paggamit sa teknikal at di-teknikal na rehistro.{{sfn|Trudgill|Hannah|2008|pp=5–6}} Dahil sa kasaysayan ng paninirahan sa mga bansang nasa loobang bilog, nagawang maipantay ng Britanya ang pagkakaiba sa dayalekto at makagawa ng mga anyong [[koine]] ng Ingles sa [[Timog Aprika]], [[Australya|Australia]], at [[Nueva Selanda]].{{sfn|Deumert|2006|p=130}} Mabilis na natutong mag-Ingles ang marami sa mga migranteng nanirahan sa Estados Unidos. Sa kasalukuyan, malaking bahagdan ng populasyon ng Estados Unidos ngayon ay kaya lamang magsalita ng iisang wika.{{sfn|Deumert|2006|p=131}}{{sfn|Ryan|2013|loc=Table 1}} Ukol sa pambansang katayuan ng wikang Ingles sa mga piling bansa, * Sa Australia, walang itinalagang opisyal na wika sa parehong pambansa at pang-estadong lebel.<ref>{{Cite journal |last=Ward |first=Rowena |date=2019 |title='National' and 'Official' Languages Across the Independent Asia-Pacific |trans-title='Pambansa' at 'Opisyal' na mga Wika ng Malayang Asya-Pasipiko|lang=en|journal=Journal of Multidisciplinary International Studies |volume=16 |issue=1/2 |pages=83–84 |doi=10.5130/pjmis.v16i1-2.6510 |doi-access=free}}</ref> * Sa [[Kanada]], parehong opisyal na wika sa pambansang lebel ang Ingles at [[Wikang Pranses|Pranses]].<ref>{{cite web |url=http://news.gc.ca/web/article-eng.do?m=/index&nid=480459 |archive-url=https://archive.today/20130410031606/http://news.gc.ca/web/article-eng.do?m=/index&nid=480459 |url-status=dead |archive-date=10 April 2013 |title=40 Years of the Official Languages Act |publisher=Department of Justice Canada |lang=en|trans-title=40 Taon ng Official Languages Act}}</ref> Opisyal na wika (o isa sa mga opisyal na wika) rin sa anim na lalawigan at tatlong teritoryo ang Ingles, habang wala namang itinalagang opisyal na wika sa tatlong lalawigan. Sa [[Québec|Quebec]], Pranses lamang ang tanging opisyal na wika nito.<ref>{{cite web |url=https://www.legisquebec.gouv.qc.ca/en/tdm/cs/C-11 |title=Charter of the French language |last= |first= |date=26 March 2024 |website=Légis Québec |publisher=Québec Official Publisher |lang=en|trans-title=Karta ng Wikang Pranses}}</ref> * Sa [[Republika ng Irlanda|Irlanda]], Ingles ang itinalagang pangalawang wika ng bansa, habang [[Wikang Irlandes|Irlandes]] naman ang itinalagang unang wika.<ref>{{cite web |url=https://www.irishstatutebook.ie/eli/cons/en/html#part2 |title=Article 8 of the Constitution of Ireland|trans-title=Artikulo 8 ng Saligang-batas ng Irlanda|lang=en|last= |first= |date=January 2020 |website=Irish Statute Book}}</ref> * Bagamat mayorya ng populasyon ng Nueva Selanda ang nagsasalita ng Ingles, tanging [[Wikang Māori|Maori]] at ang [[Wikang nakasenyas ng Nueva Selanda|pambansang wikang nakasenyas]] nito ang itinalagang opisyal na wika ng bansa.<ref>{{cite web |title=Maori Language Act 1987 |url=http://www.legislation.govt.nz/act/public/1987/0176/latest/DLM124116.html |lang=en}}</ref> <ref>{{cite news |url=http://tvnz.co.nz/view/page/488120/696482 |title=Recognition for sign language |date=6 April 2006 |work=[[Television New Zealand]] |trans-title=Pagkilala sa wikang nakasenyas |lang=en |access-date=21 Enero 2026 |archive-date=15 Mayo 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110515221254/http://tvnz.co.nz/view/page/488120/696482 |url-status=dead }}</ref> * Walang itinalagang opisyal na wika sa [[Reyno Unido]]. Gayunpaman, sa [[Gales]] at [[Hilagang Irlanda]], Ingles ang isa sa mga opisyal na wika nito.<ref>{{cite journal |last1=Huws |first1=Catrin Fflur |title=The Welsh Language Act 1993: A Measure of Success?|trans-title=Ang Welsh Language Act 1993: Panukat sa Tagumpay?|lang=en |journal=Language Policy |date=June 2006 |volume=5 |issue=2 |pages=141–160 |doi=10.1007/s10993-006-9000-0}}</ref><ref>{{Cite news |date=26 October 2022 |title=Irish language and Ulster Scots bill clears final hurdle in Parliament|trans-title=Nalampasan na ng panukalang Irish language at Ulster Scots ang huling balakid nito sa Parlamento|lang=en|work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/uk-northern-ireland-63402597}}</ref> Walang itinalagang opisyal na wika sa [[Eskosya]] at [[Inglatera]]. * Sa [[Estados Unidos]], Ingles ang itinalagang opisyal na wika ng bansa sa bisa ng isang kautusang tagapagpaganap noong 2025.<ref>{{Cite news |last1=Ho |first1=Vivian |last2=Pannett |first2=Rachel |date=1 March 2025 |title=A Trump order made English the official language of the U.S. What does that mean? |trans-title=Ginawa sa bisa ng isang utos ni Trump ang wikang Ingles bilang opisyal na wika ng Estados Unidos. Ano'ng ibig sabihin nito?|lang=en|url=https://www.washingtonpost.com/nation/2025/03/01/trump-english-official-language-explainer/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref> Opisyal na wika (o isa sa mga opisyal na wika) ang Ingles sa 32 estado at limang teritoryo. Walang itinalagang opisyal na wika sa natitirang 18 estado at sa [[Distrito ng Columbia]].<ref>{{cite web |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/united-states/#people-and-society |title=United States |date=29 May 2024 |website=The World Factbook |publisher=Central Intelligence Agency |trans-title=Estados Unidos |lang=en |access-date=21 Enero 2026 |archive-date=12 Disyembre 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211212224932/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/united-states/#people-and-society |url-status=dead }}</ref> === Pandaigdigang wika === [[File:Countries_in_which_English_Language_is_a_Mandatory_or_an_Optional_Subject.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Countries_in_which_English_Language_is_a_Mandatory_or_an_Optional_Subject.svg|thumb|Katayuan ng wikang Ingles sa pampublikong edukasyon sa bawat rehiyon:<ref>{{cite web |title=Countries in which English Language is a Mandatory or an Optional Subject |trans-title=Mga Bansa kung saan isang Kinakailangan o Mapipiling Asignatura ang Wikang Ingles |url=https://www.uwinnipeg.ca/global-english-education/countries-in-which-english-is-mandatory-or-optional-subject.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221031000038/https://www.uwinnipeg.ca/global-english-education/countries-in-which-english-is-mandatory-or-optional-subject.html |archive-date=31 October 2022 |access-date= |publisher=The University of Winnipeg |language=en}}</ref>{{legend|#00a2e8|Kinakailangang asignatura}}{{legend|#ffc90e|Mapipiling asignatura}}{{legend|#ababab|Walang datos}}]] Inilalarawan minsan ang wikang Ingles bilang ang pinakaunang pandaigdigang ''[[lingua franca]]'',{{sfn|Graddol|2006}}{{sfn|Meierkord|2006|p=165}} o di kaya'y bilang ang pinakaunang [[pandaigdigang wika]].{{sfn|Brutt-Griffler|2006|pp=690–691}}{{sfn|Northrup|2013}} Pinakaginagamit na wika ang Ingles pagdating sa paglalathala, telekomunikasyon, kalakalan, libangan, at diplomasya.{{sfn|Northrup|2013}} Nakamit nito ang pagkapantay sa [[wikang Pranses]] noong 1919 sa kasagsagan ng negosasyon sa [[Kasunduan sa Versailles]].{{sfn|Phillipson|2004|p=47}} Pagsapit ng pagtatag sa [[Mga Nagkakaisang Bansa]] noong 1945, naging pangunahing wika na ang Ingles;{{sfn|Conrad|Rubal-Lopez|1996|p=261}} isa ito sa anim na opisyal na wika ng naturang organisasyon at ang kasalukuyang pinakaginagamit na wika sa pandaigdigang diplomasya at pakikipag-ugnayan.{{sfn|United Nations|2010}}{{sfn|Richter|2012|p=29}} Nakatalaga ang Ingles bilang isang opisyal na wika o di kaya'y wika ng trabaho sa maraming mga pandaigdigang organisasyon kagaya ng [[Pandaigdigang Lupong Olimpiko]] (IOC), Ginagamit rin ito bilang wika ng trabaho kahit maging sa mga panrehiyong organisasyon kagaya ng [[Samahan ng mga Bansa sa Timog-Silangang Asya]] (ASEAN) at [[Ekonomikong Kooperasyon sa Asya-Pasipiko]] (APEC), kung saan hindi gaanong kalaganap ang paggamit sa naturang wika sa mga kasaping bansa nito. Sa [[Unyong Europeo]] (EU), Ingles ang karaniwang ginagamit na wika ng trabaho ng mga kasaping bansa nito kahit na pinapayagan ng unyon na gumamit ang mga kasapi nito ng kahit anong wika.{{sfn|Ammon|2006|p=321}} Ingles ang ginagamit na basehan sa mga [[kontroladong likas na wika]],{{sfn|Wojcik|2006|p=139}} gayundin bilang ang wikang ginagamit sa larangan ng [[paglalayag]] at [[Abyasyon|pagpapalipad]].{{sfn|International Maritime Organization|2011}}{{sfn|International Civil Aviation Organization|2011}} [[File:English_Proficiency_Index_by_country_as_of_2014.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:English_Proficiency_Index_by_country_as_of_2014.svg|thumb|English Proficiency Index noong 2014:<ref>{{cite web |title=Countries in which English Language is a Mandatory or an Optional Subject |trans-title=Mga Bansa kung saan isang Kinakailangan o Mapipiling Asignatura ang Wikang Ingles |url=https://www.uwinnipeg.ca/global-english-education/countries-in-which-english-is-mandatory-or-optional-subject.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221031000038/https://www.uwinnipeg.ca/global-english-education/countries-in-which-english-is-mandatory-or-optional-subject.html |archive-date=31 October 2022 |access-date= |publisher=The University of Winnipeg |language=en}}</ref> {{legend|#225500|Napakataas (80–100%)}} {{legend|#44aa00|Mataas (60–80%)}} {{legend|#66ff00|Katamtaman (40–60%)}} {{legend|#99ff55|Mababa (20–40%)}} {{legend|#ccffaa|Napakababa (0.1–20%)}} {{legend|#c0c0c0|Walang datos}}]] Wikang Ingles ang pinaka-inaaral na banyagang wika sa mundo.{{sfn|Graddol|2006}}{{sfn|Crystal|2003a}} Nag-aaral ang karamihan sa mga tao ng Ingles dahil sa praktikal na kadahilanan at hindi sa ideolohiya.{{sfn|Kachru|2006|p=195}} Sa EU, Ingles ang pinakasinasalitang banyagang wika sa 19 sa 25 kasaping bansa nito kung saan hindi opisyal na wika ito. Ayon sa isang opisyal na poll noong 2012 (noong kasapi pa ang [[Reyno Unido]]) sa mga kasaping bansa na hindi opisyal na wika ang Ingles, 38% ng mga sumagot ay nagsabing kaya nilang makapagsalita ng Ingles sa antas ng pakikipag-usap sa iba.{{sfn|European Commission|2012|pp=21, 19}} Kinokonekta ang matinding impluwensiya ng Ingles sa pagbilis ng [[Kamatayan ng wika|kamatayan ng ibang mga maliliit na wika]];{{sfn|Crystal|2000}} dahil rito, inaakusahan din ang wika ng [[Imperyalismong pangwika|imperyalismo]] at marami rin ang aktibong tumututol sa paggamit nito.{{sfn|Jambor|2007}} Gayunpaman, patuloy pa ring dumadami ang mga mananalita ng Ingles dahil sa paniniwalang nagdadala ng kaginhawaan at mas mabuting buhay ang paggamit nito.{{sfn|Svartvik|Leech|2006|loc=Chapter 12: English into the Future}} Kinakailangang marunong sa wikang Ingles sa maraming mga larangan kagaya ng sa [[medisina]] at [[kompyuting]]. Bagamat magkasingpantay noon ang Ingles sa Pranses at [[Wikang Aleman|Aleman]] pagdating sa pananaliksik, Ingles na ang natatanging nananaig na wika sa kasalukuyan.{{sfn|Gordin|2015}} Makikita ang dominasyon nito sa [[maagham na paglalathala]] sa mga [[indeks]] ng mga [[siyentipikong dyornal]] kagaya ng ''Chemical Abstracts'': noong 1998, nasa lagpas 80% ng lahat na naka-indeks na siyentipikong artikulo ng dyornal ang nakasulat sa Ingles, 90% sa mga [[likas na agham]] noong 1996, at 82% sa [[araling pantao]] noong 1995.{{sfn|Brutt-Griffler|2006|pp=694–695}} Sa kasagsagan ng [[dekolonisasyon]] sa [[Imperyong Britaniko]] noong dekada 1950s at 1960s, patuloy na ginamit ng mga lumayang kolonya ang wikang Ingles imbes na alisin ito sa mga wika ng kanilang bansa.{{sfn|Mufwene|2006|p=614}}{{sfn|Northrup|2013|pp=81–86}} Halimbawa, patuloy na ginagamit sa [[India]] ang Ingles matapos nitong lumaya sa Reyno Unido. India ngayon ang ikatlong may pinakamaraming inilalathalang aklat sa naturang wika matapos ng [[Estados Unidos]] at Reyno Unido,{{sfn|Sailaja|2009|pp=2–9}} kahit na di lalagpas sa 5% ng populasyon nito ang marunong magsalita ng Ingles nang maayos. Noong 2004, ipinagpalagay ng iskolar na si David Crystal na India ang may pinakamalaking populasyon na kayang magsalita o makaunawa ng Ingles sa mundo,{{sfn|Crystal|2004}} bagamat marami ring iskolar na naniniwalang Estados Unidos pa rin ang may hawak sa naturang titulo.{{sfn|Graddol|2010}} Marami sa mga mananalita ng Ingles Aprika ang bahagi ng pamayanang "Apro-Sakson" ng kontinente.{{sfn|Mazrui|Mazrui|1998}} Pinaniniwalaan na mananatili ang Ingles bilang isang wikang [[koine]] sa hinaharap.{{sfn|Crystal|2006}} == Dayalekto, aksent, at barayti == Maraming [[Talaan ng mga dayalekto ng wikang Ingles|mga dayalekto]] ng wikang Ingles ang natukoy ng mga [[Dayalektolohiya|dayalektologo]], na kumakatawan sa panrehiyong pagkakaiba pagdating sa balarila, bokabularyo, at pagbigkas. Naiiba ito sa [[Mga panrehiyong aksent ng wikang Ingles|mga panrehiyong aksent]], na tanging tumutukoy lamang sa pagkakaiba sa pagbigkas. Karaniwang hinahati ng mga lingwista ang wikang Ingles sa dalawang malalawak na kategorya, [[Britanikong Ingles]] (BrE) at [[Hilagang Amerikanong Ingles]] (NAE).{{sfn|Crystal|2003b|p=107}} === Britanya at Irlanda === <gallery mode="packed"> File:Alain_de_Botton_on_Fear_of_Failure_at_Cannes_Lions_2012.flac|Boses ni [[Alain de Botton]], na may modernong aksent na RP. File:Danny_Baker_BBC_Radio4_Desert_Island_Discs_31_Jul_2007_b012wcl4.flac|Boses ni [[Danny Baker]], na may aksent na [[Cockney (aksent)|Cockney]]. File:Russell_brand_bbc_radio4_desert_island_discs_21_07_2013.flac|Boses ni [[Russell Brand]], na lumaki sa [[Essex]] at may aksent na [[Estuaryong Ingles]]. File:Damien_hirst_bbc_radio4_desert_island_discs_13_05_2013_b01sd0hy.flac|Boses ni [[Damien Hirst]], na may aksent na kanlurang [[Yorkshire (dayalekto)|Yorkshire]]. File:John_bishop_bbc_radio4_desert_island_discs_24_06_2012.flac|Boses ni [[John Bishop]], na may aksent na [[Scouse]]. File:Rob_Brydon_BBC_Radio4_Front_Row_18_Mar_2012_b01dhl11.flac|Boses ni [[Rob Brydon]], na may aksent na katimugang [[Ingles ng Gales|Gales]]. File:Alex_Salmond_BBC_Radio4_Desert_Island_Discs_16_January_2011_b00xgs41.flac|Boses ni [[Alex Salmond]], na gumagamit ng isa sa mga aksent ng [[Ingles ng Eskosya|Eskosya]]. File:George_Best_-_The_New_Elizabethans_-20_Jul_2012_-_b01kt7cs.flac|Boses ni [[George Best]], na may aksent na [[Ingles ng Ulster|Hilagang Irlanda]]. File:Mary_Robinson_-_Desert_Island_Discs_-_28_July_2013.flac|Boses ni [[Mary Robinson]], na gumagamit ng isa sa mga aksent ng [[Hiberno-Ingles|Irlanda]]. </gallery> [[File:Dialects_of_English_in_UK_and_Ireland.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Dialects_of_English_in_UK_and_Ireland.svg|thumb|Mga pangunahing rehiyon ng mga dayalekto ng wikang Ingles sa [[Britanya (ngalan ng pook)|Britanya]] at [[Irlanda (pulo)|Irlanda]].]] Dahil sinasalita na ang wikang Ingles sa Britanya sa nakalipas na humigit-kumulang 1,500 taon, maraming mga dayalekto ng wika ang nabuo rito.{{sfn|Trudgill|1999|p=10}} Sa [[United Kingdom|Reyno Unido]], itinuturing ang [[Received Pronunciation]] (RP, {{Literal|Tamang Pagbigkas}}), isang edukadong aksent na nagmula sa [[Timog-silangang Inglatera]], bilang ang tradisyonal na pamantayang ginagamit sa [[brodkasting]] partikular na ang [[BBC]] (kaya tinatawag din itong {{Lang|en|BBC English}}, {{Literal|Ingles ng BBC}}) at kinokonsidera bilang pinaka-prestihiyoso sa lahat ng mga dayalekto ng bansa. Ang mabilis na pagkalat ng aksent na ito dahil sa midya ang siyang itinuturong dahilan sa mabilis ding pagbaba ng paggamit sa mga panlalawigang aksent. Napag-alaman sa [[Sarbey ng mga Dayalekto ng Ingles]] noong 1950 hanggang 1951 na bagamat may pagkakaiba pa rin sa balarila at bokabularyo ang mga dayalekto ng wikang Ingles sa Reyno Unido, mapapansing kumokonti ang pagkakaibang ito sa paglipas ng panahon.{{sfn|Trudgill|1999|p=125}} Gayunpaman, tanging naapektuhan lamang ang mga pagkakaiba ng mga dayalekto pagdating sa balarila at bokabularyo. Nasa 3% lamang ng mga Ingles ang aktuwal na gumagamit ng RP sa karaniwang usapan; ginagamit ng natirang 97% ang mga panrehiyong aksent na naimpluwensiyahan lamang ng RP sa iba't ibang antas.{{sfn|Hughes|Trudgill|1996|p=3}} Meron ding pagkakaiba sa mga gumagamit ng RP, lalo na sa [[panlipunang uri]] sa pagitan ng RP ng Mataas at Mababang Uri gayundin sa katutubong mananalita ng RP at sa mga gumagamit ng RP pero hindi lumaki sa naturang aksent.{{sfn|Hughes|Trudgill|1996|p=37}} Sa Britanya, may maituturing ding pagkakaiba sa pagitan ng mga panlipunang uri; kinokonsidera bilang taliwas sa pamantayan ang ilang mga katangian kahit na di-hamak na laganap ito na madalas ding idinidikit sa pananalita ng mabababang uri. Halimbawa nito sa kasaysayan ang [[Pagtatanggal ng h|pagtatanggal ng ''h'']] ng mga mabababang uring mananalita ng [[Ingles ng London]], lalo na ang Cockney, na ngayo'y isa na'ng karaniwang katangian ng naturang dayalekto. Gayunpaman, nananatili pa rin itong wala sa rehistro ng mga matatataas na uri ng lipunang Britaniko.{{sfn|Hughes|Trudgill|1996|p=40}} Mahahati sa apat na pangunahing rehiyon ng dayalekto ang Ingles sa Inglatera: Timog-silangan, Timog-kanluran (kilala ring [[Ingles ng West Country]]), Midlands, at Hilaga. Sa bawat rehiyon na ito, meron ding mga dayalekto: nahahati ang Hilaga sa mga dayalektong [[Yorkshire (dayalekto)|Yorkshire]], [[Geordie]] (sinasalita sa [[Newcastle upon Tyne|Newcastle]]), at [[Lanchashire (dayalekto)|Lanchashire]], na kinabibilangan ng mga suburbanong dayalekto ng [[Manchester]] ([[Manchester (dayalekto)|Mancunian]]) at [[Liverpool]] ([[Scouse]]). Dahil sa pagiging sentro ng [[Danelaw|pananakop ng mga Danes]] noong kapanahunan ng [[mga Viking]] sa Inglatera, nanatili ang mga Nordikong katangian sa wika sa mga dayalektong ito kesa sa ibang mga rehiyon, lalo na sa dayalektong Yorkshire.{{sfn|Hughes|Trudgill|1996|p=31}} Samantala, sa [[Kanlurang Midlands]], naipreserba naman sa mga dayalektong tulad ng [[Black Country]] ([[Black Country (dayalekto)|Yam Yam]]) at sa [[Birmingham]] ([[Brummie]]) ang mga arkaikong katangian mula sa [[Maagang modernong Ingles|maagang moderno]] at [[Gitnang Ingles]] kagaya ng mga Hermanikong elemento sa balarila at bokabularyo.{{sfn|Clark|Asprey|2013}} == Ponolohiya == {{Main|Ponolohiya ng wikang Ingles}} {{IPA notice|bahaging|brackets=no}} Nagkakaiba ang [[ponolohiya ng wikang Ingles]] depende sa dayalekto, ngunit madalas pa ring nagkakaunawaan ang mga mananalita nito kahit ganito. Nakakapekto ang barayti ng [[ponolohiya]] sa imbentaryo ng mga [[ponema]], na siyang nagdidikta sa pagkakaiba sa [[ponetika]] at pagbigkas sa mga ponema. Inilalarawan ng bahaging ito ang mga [[Pamantayang wika|pamantayang barayti]] ng wikang Ingles: [[Received Pronunciation]] ng Reyno Unido at [[General American]] (GA, {{Literal|Pangkahalatang Amerikano}}) ng Estados Unidos. === Katinig === Nasa 24 na ponemang katinig ang marami sa mga dayalekto ng wikang Ingles; 26 kung isasama pati ang {{IPA|/x/}} at /ʔ/. Tumpak para sa Ingles ng California at sa RP ang sumusunod na imbentaryo. {| class="wikitable" style="text-align: center" |+Mga ponemang katinig ng wikang Ingles ! colspan="2" {{Diagonal split header|[[Paraan ng artikulasyon|Paraan]]|[[Lugar ng artikulasyon|Lugar]]}} ! colspan="2" |[[Katinig sa labi|Labi]] ! colspan="2" |[[Katinig sa labi–ngipin|Labi–ngipin]] ! colspan="2" |[[Katinig sa ngipin|Ngipin]] ! colspan="2" |[[Katinig sa gilagid|Gilagid]] ! colspan="2" |[[Katinig sa likurang gilagid|Likurang gilagid]] ! colspan="2" |[[Katinig sa paleta|Paleta]] ! colspan="2" |[[Katinig sa ngala-ngala|Ngala-ngala]] ! colspan="2" |[[Katinig sa tagukan|Tagukan]] |- ! colspan="2" |[[Katinig na pailong|Pailong]] | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|m}} | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|n}} | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ŋ}} | colspan="2" | |- ! colspan="2" |[[Katinig na pasara|Pasara]] | style="border-right: 0;" |{{IPA link|p}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|b}} | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|t}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|d}} | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|k}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ɡ}} | style="border-right: 0;" |({{IPA link|ʔ}}) | style="border-left: 0;" | |- ! colspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot|Pasara-sutsot]] | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|tʃ}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|dʒ}} | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" | | colspan="2" | |- ! colspan="2" |[[Katinig na pasutsot|Pasutsot]] | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|f}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|v}} | style="border-right: 0;" |{{IPA link|θ}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ð}} | style="border-right: 0;" |{{IPA link|s}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|z}} | style="border-right: 0;" |{{IPA link|ʃ}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ʒ}} | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |({{IPA link|x}}) | style="border-left: 0;" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|h}} | style="border-left: 0;" | |- ! rowspan="2" |[[Katinig na palapit|Palapit]] ![[Katinig na pagitna|Gitna]] | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ɹ}} | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|j}} | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|w}} | colspan="2" | |- ![[Katinig na pagilid|Gilid]] | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|l}} | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | |- |} == Talababa == {{notelist}} == Sanggunian == {{reflist}} === Pinagkunan === <!-- The entries in this bibliography are in alphabetical order. Comments show the names of named references. --> {{refbegin|30em}} <!-- AartsHaegeman2006 -->* {{cite book |first1=Bas |last1=Aarts |first2=Liliane |last2=Haegeman |date=2006 |chapter=English Word classes and Phrases |trans-chapter=Mga klase ng salita at parirala sa Ingles|title=The Handbook of English Linguistics |trans-title=Handbook sa Lingguwistikang Ingles|lang=en|editor1-last=Aarts |editor1-first=Bas |editor2-first=April |editor2-last=McMahon |publisher=Blackwell |isbn=978-1-4051-6425-2}} <!-- AbercrombieDaniels2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04878-1 |chapter=Spelling Reform Proposals: English |trans-chapter=Mga Mungkahing Reporma sa Pagbaybay: Ingles|title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Abercrombie |first1=D. |last2=Daniels |first2=P. T. |pages=72–75 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- AitkenMcArthur1979 -->* {{cite book |editor1-last=Aitken |editor1-first=A. J. |editor2-last=McArthur |editor2-first=Tom |date=1979 |title=Languages of Scotland|lang=en|trans-title=Mga Wika ng Eskosya |location=Edinburgh, Reyno Unido |publisher=Chambers |series=Occasional paper – Association for Scottish Literary Studies |volume=4 |isbn=978-0-550-20261-1}} <!-- Alcaraz-ArizaNavarro2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/02351-8 |chapter=Medicine: Use of English|trans-chapter=Medisina: Paggamit sa Ingles|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Alcaraz Ariza |first1=M. Á. |last2=Navarro |first2=F. |pages=752–759 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Ammon2006 -->* {{cite journal |last=Ammon |first=Ulrich |s2cid=142692741 |title=Language Conflicts in the European Union: On finding a politically acceptable and practicable solution for EU institutions that satisfies diverging interests|trans-title=Mga Hidwaan sa Wika sa Unyong Europeo: Ukol sa paghahanap sa isang politikal na pagsang-ayon at praktikal na solusyon para sa mga institusyon ng EU nang nagagampanan ang mga nagkakaibang interes|lang=en|journal=International Journal of Applied Linguistics |volume=16 |issue=3 |pages=319–338 |date=2006 |doi=10.1111/j.1473-4192.2006.00121.x |s2cid-access=free |via=DYLAN project |url=http://www.dylan-project.org/Dylan_en/presentation/dissemination/articles/assets/UDE-Ammon-LanguageConflictsInTheEuropeanUnion.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110102074109/http://www.dylan-project.org/Dylan_en/presentation/dissemination/articles/assets/UDE-Ammon-LanguageConflictsInTheEuropeanUnion.pdf |archive-date=2 January 2011}} <!-- Ammon2008 -->* {{cite book |last=Ammon |first=Ulrich |chapter=Pluricentric and Divided Languages |lang=en|trans-chapter=Mga Plurisentro at Nakahating Wika|editor1-last=Ammon |editor1-first=Ulrich N. |editor2-last=Dittmar |editor2-first=Norbert |editor3-last=Mattheier |editor3-first=Klaus J. |display-editors=3 |editor4-last=Trudgill |editor4-first=Peter |title=Sociolinguistics: An International Handbook of the Science of Language and Society |trans-title=Sosyolingguwistika: Pandaigdigang Handbook ng Agham ng Wika at Lipunan|volume=2 |date=2008 |edition=2nd |publisher=De Gruyter |isbn=978-3-11-019425-8 |series=Handbooks of Linguistics and Communication Science}} <!-- Annamalai2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04611-3 |chapter=India: Language Situation |lang=en|trans-chapter=India: Sitwasyon sa Wika|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Annamalai |first1=E. |pages=610–613 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Australian Bureau of Statistics2013 official census of Australia -->* {{cite web |author=Australian Bureau of Statistics |title=2011 Census QuickStats: Australia|trans-title=QuickStats sa Senso ng 2011: Australia |lang=en|date=28 March 2013 |url=http://www.censusdata.abs.gov.au/census_services/getproduct/census/2011/quickstat/0 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20151106221006/http://www.censusdata.abs.gov.au/census_services/getproduct/census/2011/quickstat/0 |archive-date=6 November 2015}} <!-- Bailey2001 -->* {{cite book |last=Bailey |first=Guy |chapter=The relationship between African American and White Vernaculars|trans-chapter=Ang kaugnayan ng Aprikanong Amerikano at Puting Bernakular|editor-last=Lanehart |editor-first=Sonja L. |title=Sociocultural and historical contexts of African American English |trans-title=Sosyokultural at historikal na konteksto ng Aprikanong Amerikanong Ingles|url=https://archive.org/details/socioculturalhis00lane |url-access=limited |date=2001 |pages=[https://archive.org/details/socioculturalhis00lane/page/n71 53]–84 |publisher=John Benjamins |lang=en|series=Varieties of English around the World |isbn=978-1-58811-046-6}} <!-- Bailey1997 -->* {{cite book |last=Bailey |first=G. |date=1997 |chapter=When did southern American English begin|trans-chapter=Kailan nagsimula ang katimugang Amerikanong Ingles|chapter-url=https://books.google.com/books?id=zvFtOr5_BZAC&pg=PA255 |title=Englishes around the world|trans-title=Mga Ingles sa iba't-ibang panig ng mundo|lang=en|pages=255–275 |editor=Edgar W. Schneider |publisher=John Benjamins |isbn=9789027248763}} <!-- Bao2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04257-7 |chapter=Variation in Nonnative Varieties of English |trans-chapter=Baryasyon sa mga hindi Katutubong Barayti ng Ingles|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Bao |first1=Z. |pages=377–380 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Barry1982 -->* {{cite book |last=Barry |first=Michael V. |chapter=English in Ireland |trans-chapter=Ingles sa Irlanda|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|pages=84–134 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- BaughCable2002 -->* {{cite book |last1=Baugh |first1=Albert C. |last2=Cable |first2=Thomas |title=A History of the English Language|trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles|edition=5|lang=en |publisher=Longman |date=2002 |isbn=978-0-13-015166-7 |url=https://archive.org/details/historyofenglish02baug}} <!-- Bazelmans2009 -->* {{cite book |last=Bazelmans |first=Jos |chapter=The Early-Medieval Use of Ethnic Names from Classical Antiquity: the Case of the Frisians |trans-chapter=Ang Maagang Medyebal na Paggamit sa mga Etnikong Pangalan mula sa Klasikong Antigong Panahon: ang Kaso ng mga Prisyano|pages=321–338 |editor-last1=Derks |editor-first1=Ton |editor-last2=Roymans |editor-first2=Nico |title=Ethnic Constructs in Antiquity: The Role of Power and Tradition|trans-title=Mga Etnikong Gawa sa Antigong Panahon: Ang Gampanin ng Kapangyarihan at Tradisyon|lang=en|publisher=Amsterdam University Press |series=Amsterdam Archaeological Studies |volume=13 |date=2009 |isbn=978-90-485-0791-7 |jstor=j.ctt46n1n2.1 |jstor-access=free}} <!-- Bermudez-OteroMcMahon2006 -->* {{cite encyclopedia |last1=Bermúdez-Otero |first1=Ricardo |first2=April |last2=McMahon |date=2006 |title=English phonology and morphology |trans-title=Ponolohiya at morpolohiya ng Ingles|lang=en|editor-first=Bas |editor-last=Aarts |editor-first2=April |editor-last2=McMahon |encyclopedia=The Handbook of English Linguistics |location=Oxford |publisher=Wiley–Blackwell |isbn=978-1-4051-6425-2 |doi=10.1002/9780470753002.ch17 |series=Blackwell Handbooks in Linguistics |pages=382–410}} <!-- BlenchSpriggs1999 -->* {{cite book |last1=Blench |first1=R. |last2=Spriggs |first2=Matthew |title=Archaeology and Language: Correlating Archaeological and Linguistic Hypotheses|trans-title=Arkeolohiya at Wika: Pagsasama sa mga Arkeolohiko at Lingguwistikong Palagay|lang=en|pages=285–286 |date=1999 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-11761-6 |url=https://books.google.com/books?id=DWMHhfXxLaIC&pg=PA286}} * {{cite book |editor-last=Blake |editor-first=Norman |title=Cambridge History of the English Language|trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles ng Cambridge|lang=en|volume=2|publisher=Cambridge University Press |date=1992 |doi=10.1017/CHOL9780521264754.003 |isbn=978-1-139-05553-6}} ** {{Harvc |last=Lass |first=Roger |chapter=Phonology and Morphology |in=Blake |year=1992 |pages=23–154}} <!-- Boberg2010 -->* {{cite book |last=Boberg |first=Charles |author-link=Charles Boberg |date=2010 |title=The English language in Canada: Status, history and comparative analysis|url=https://archive.org/details/englishlanguagei0000bobe |trans-title=Ang Wikang Ingles sa Kanada: Katayuan, kasaysayan, at pagsusuring komparatibo|lang=en|publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-139-49144-0 |series=Studies in English Language}} <!-- BosworthToller1921 -->* {{cite web |last1=Bosworth |first1=Joseph |author-link1=Joseph Bosworth|last2=Toller |first2=T. Northcote |title=Engla land |work=[[An Anglo-Saxon Dictionary]] (Online)|lang=en |date=1921 |url=http://bosworth.ff.cuni.cz/009427 |publisher=[[Charles University]] |archive-date=21 December 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121221212612/http://bosworth.ff.cuni.cz/009427 |url-status=live}} <!-- BrintonBrinton2010 -->* {{cite book |last1=Brinton |first1=Laurel J. |last2=Brinton |first2=Donna M. |date=2010 |title=The linguistic structure of modern English |trans-title=Ang lingguwistikong estraktura ng modernong Ingles|lang=en|publisher=John Benjamins |isbn=978-90-272-8824-0 |url=https://benjamins.com/#catalog/books/z.156/main}} <!-- Brutt-Griffler2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/00644-1 |chapter=Languages of Wider Communication|trans-chapter=Mga Wika ng mas Malawak na Komunikasyon|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Brutt-Griffler |first1=J. |pages=690–697 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Burridge2010 -->* {{cite book |last=Burridge |first=Kate |chapter=English in Australia|trans-chapter=Ingles sa Australia|editor-last=Kirkpatrick |editor-first=Andy |date=2010 |title=Routledge Handbook of World Englishes |trans-title=Handbook ng Routledge ukol sa mga Ingles ng Mundo|lang=en|url=https://archive.org/details/routledgehandboo00kirk_142 |url-access=limited |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-62264-6 |pages=[https://archive.org/details/routledgehandboo00kirk_142/page/n154 132]–151}} <!-- Campbell1959 -->* {{cite book |last=Campbell |first=Alistair |author-link=Alistair Campbell|title=Old English Grammar|url=https://archive.org/details/oldenglishgramma0000camp_o0r3 |trans-title=Balarila ng Lumang Ingles |location=Oxford, Inglatera |publisher=[[Oxford University Press]] |date=1983 |orig-date=1959|lang=en |isbn=978-0-19-811943-2 |ref={{sfnref|Campbell|1959}}}} <!-- CarrHoneybone2007 -->* {{cite journal |last1=Carr |first1=Philip |last2=Honeybone |first2=Patrick |date=2007 |title=English phonology and linguistic theory: an introduction to issues, and to 'Issues in English Phonology'|trans-title=Ponolohiya at lingguwistikong teorya ng Ingles: panimula sa mga isyu, at sa 'Mga Isyu sa Ponolohiya ng Ingles'|lang=en|journal=Language Sciences |volume=29 |issue=2 |pages=117–153 |doi=10.1016/j.langsci.2006.12.018}} <!-- Cassidy1982 -->* {{cite book |last=Cassidy |first=Frederic G. |chapter=Geographical Variation of English in the United States|lang=en|trans-chapter=Heograpikong Baryasyon ng Ingles sa Estados Unidos|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|pages=177–210 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- Cercignani1981 -->* {{cite book |last=Cercignani |first=Fausto |title=Shakespeare's works and Elizabethan pronunciation|trans-title=Mga gawa ni Shakespeare at ang Isabel na pagbigkas|lang=en|date=1981 |publisher=Clarendon |url=https://books.google.com/books?id=_JBlAAAAMAAJ |jstor=3728688 |isbn=978-0-19-811937-1}} <!-- Clark2013 -->* {{cite book |first1=Urszula |last1=Clark |first2=Esther |last2=Asprey |date=2013 |title=West Midlands English: Birmingham and the Black Country|trans-title=Ingles ng Kanlurang Midlands: Birmingham at ang Black Country|lang=en|publisher=Edinburgh University Press |isbn=978-0-7486-4169-7}} <!-- CollingwoodMyres1936 -->* {{cite book |last1=Collingwood |first1=Robin George |author-link=R. G. Collingwood |last2=Myres |first2=J. N. L. |chapter=The Sources for the period: Angles, Saxons, and Jutes on the Continent |trans-chapter=Ang mga Pinagmulan para sa panahon: Mga Anglo, Saxon, at Jute sa Kontinente|title=Roman Britain and the English Settlements|trans-title=Romanong Britanya at ang mga Tirahang Ingles|volume=5 |publisher=Clarendon |location=Oxford, Inglatera|lang=en|date=1936 |lccn=37002621 |jstor=2143838}} * {{cite book |last=Cohen |first=Antonie |title=The Phonemes of English: A Phonemic Study of the Vowels and Consonants of Standard English |trans-title=Ang mga Ponema ng Ingles: Isang Ponemikong Pag-aaral sa mga Patinig at Katinig ng Pamantayang Ingles|lang=en|publisher=Springer |date=2012 |orig-date=1952 |isbn=978-94-010-2969-8}} <!-- CollinsMees2003 -->* {{cite book |last1=Collins |first1=Beverley |last2=Mees |first2=Inger M. |year=2003 |orig-date=1981 |title=The Phonetics of English and Dutch|trans-title=Ang Ponetika ng Ingles at Olandes |edition=5 |place=Leiden, Olanda|lang=en |publisher=Brill |isbn=978-90-04-10340-5}} <!-- Connell2006 -->* {{cite encyclopedia |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01655-2 |title=Nigeria: Language Situation|trans-title=Nigeria: Sitwasyon sa Wika|lang=en|encyclopedia=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Connell |first1=B. A. |pages=635–637 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- ConradRubal-Lopez1996 -->* {{cite book |last1=Conrad |first1=Andrew W. |last2=Rubal-Lopez |first2=Alma |title=Post-Imperial English: Status Change in Former British and American Colonies, 1940–1990|trans-title=Imperyong Ingles: Pagbabago sa Katayuan sa mga Dating Kolonya ng Britanya at Amerika, 1940–1990|lang=en|date=1996 |publisher=De Gruyter |isbn=978-3-11-087218-7 |url=http://www.degruyter.com/viewbooktoc/product/143492 |page=261 |url-access=subscription}} * {{cite book |last=Cruttenden |first=Alan |date=2014 |title=Gimson's Pronunciation of English|trans-title=Pagbigkas sa Ingles ng Gimson|edition=8 |lang=en|publisher=Routledge |isbn=978-1-4441-8309-2}} <!-- CrystalLanguageDeath2002 -->* {{cite book |doi=10.1017/CBO9781139106856 |title=Language Death |url=https://archive.org/details/languagedeath0000crys |trans-title=Pagkamatay ng Wika|lang=en|date=2000 |last=Crystal |first=David |isbn=978-0-521-65321-3}} <!-- CrystalGlobalLanguage2003a -->* {{Cite book |last=Crystal |first=David |title=English as a Global Language |trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|author-link=David Crystal |edition=2 |publisher=Cambridge University Press |page=69 |date=2003a |url=https://books.google.com/books?id=d6jPAKxTHRYC |isbn=978-0-521-53032-3}} <!-- CrystalEncyclopedia2003b -->* {{cite book |last=Crystal |first=David |title=Cambridge Encyclopedia of the English Language|trans-title=Ensiklopediya ng Cambridge ukol sa Wikang Ingles|author-link=David Crystal |edition=2|lang=en |publisher=Cambridge University Press |date=2003b |isbn=978-0-521-53033-0 |url=https://books.google.com/books?id=A3b3ngEACAAJ}} <!-- CrystalSubcontinent2004b -->* {{cite news |last=Crystal |first=David |title=Subcontinent Raises Its Voice|trans-title=Itinaas ng Subkontinente ang Kanyang Boses|lang=en|year=2004 |url=https://www.theguardian.com/education/2004/nov/19/tefl |newspaper=The Guardian |archive-date=17 April 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080417171455/http://education.guardian.co.uk/tefl/story/0,,1355064,00.html |url-status=live}} <!-- DanielsBright1996 -->* {{cite book |editor1-last=Daniels |editor1-first=Peter T. |editor2-last=Bright |editor2-first=William |title=The World's Writing Systems|trans-title=Ang mga Sistema ng Oagsulat ng Mundo|lang=en|url=https://books.google.com/books?id=621jAAAAMAAJ |date=1996 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-507993-7}} <!-- Dehaene2009 -->* {{cite book |last=Dehaene |first=Stanislas |title=Reading in the Brain: The Science and Evolution of a Human Invention|trans-title=Pagbabasa sa Utak: Ang Agham at Ebolusyon ng isang Imbensiyon ng Tao|lang=en|date=2009 |publisher=Viking |isbn=978-0-670-02110-9 |url=https://books.google.com/books?id=6Z2hjwEACAAJ}} <!-- DenningKesslerLeben2007 -->* {{cite book |last1=Denning |first1=Keith |last2=Kessler |first2=Brett |last3=Leben |first3=William Ronald |title=English Vocabulary Elements|trans-title=Mga Elemento sa Bokabularyo ng Ingles|lang=en|date=17 February 2007 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-516803-7 |url=https://books.google.com/books?id=jz76l9RAccQC}} <!-- Deumert2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01294-3 |chapter=Migration and Language |trans-chapter=Migrasyon at Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Deumert |first1=A. |pages=129–133 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Dixon 1982 -->* {{cite journal |last=Dixon |first=R. M. W. |date=1982 |title=The grammar of English phrasal verbs|trans-title=Ang balarila ng mga pariralang pandiwa ng Ingles|lang=en|journal=Australian Journal of Linguistics |volume=2 |issue=1 |doi=10.1080/07268608208599280 |pages=1–42}} <!-- Donoghue2008 -->* {{cite book |last=Donoghue |first=D. |title=Old English Literature: A Short Introduction|trans-title=Panitikan ng Lumang Ingles: Maikling Panimula|lang=en|publisher=Wiley |date=2008 |isbn=978-0-631-23486-9 |doi=10.1002/9780470776025 |editor-last=Donoghue |editor-first=Daniel}} <!-- Durrell2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/02189-1 |chapter=Germanic Languages|trans-chapter=Mga Wikang Hermaniko |title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Durrell |first1=M. |pages=53–55 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Eagleson1982 -->* {{cite book |last=Eagleson |first=Robert D. |chapter=English in Australia and New Zealand|trans-chapter=Ingles sa Australia at Nueva Selanda|lang=en|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|pages=415–438 |isbn=978-3-12-533872-2 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press}} <!-- Ethnologue -->* {{cite web |url=http://www.ethnologue.com/statistics/size |title=Summary by language size|trans-title=Buod batay sa laki ng wika |lang=en|website=Ethnologue: Languages of the World |ref={{harvid|Ethnologue|2010}} |archive-date=26 December 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226040016/https://www.ethnologue.com/statistics/size |url-status=live}} <!-- European Commission2012 -->* {{cite report |publisher=European Commission |title=Special Eurobarometer 386: Europeans and Their Languages|trans-title=Mga Natatanging Eurobarometer 386: Mga Europeo at ang Kanilang Wika|lang=en|date=June 2012 |series=Eurobarometer Special Surveys |url=http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_386_en.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160106183351/http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_386_en.pdf |archive-date=6 January 2016 |ref={{sfnref|European Commission|2012}}}} <!--FasoldConnor-Linton2014 -->* {{cite book |editor1-last=Fasold |editor1-first=Ralph W. |editor2-last=Connor-Linton |editor2-first=Jeffrey |title=An Introduction to Language and Linguistics|trans-title=Panimula sa Wika at Lingguwistika |edition=2|lang=en|date=2014 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-316-06185-5}} * {{cite journal |last1=Flemming |first1=Edward |last2=Johnson |first2=Stephanie |year=2007 |title=''Rosa's roses'': reduced vowels in American English |trans-title=''Mga rosas ni Rosa'': pagbawas sa mga patinig sa Amerikanong Ingles|lang=en|journal=[[Journal of the International Phonetic Association]] |volume=37 |issue=1 |pages=83–96 |doi=10.1017/S0025100306002817 |url=http://web.mit.edu/flemming/www/paper/rosasroses.pdf |citeseerx=10.1.1.536.1989 |s2cid=145535175 |archive-date=19 September 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180919182406/http://web.mit.edu/flemming/www/paper/rosasroses.pdf |url-status=live}} <!-- Giegerich1992 -->* {{cite book |title=English Phonology: An Introduction|url=https://archive.org/details/englishphonology0000gieg|trans-title=Ponolohiya ng Ingles: Panimula|lang=en |first=Heinz J. |last=Giegerich |publisher=Cambridge University Press |date=1992 |isbn=978-0-521-33603-1 |series=Cambridge Textbooks in Linguistics}} <!-- Gneuss2013 -->* {{cite book |last=Gneuss |first=Helmut |chapter=The Old English Language|lang=en|trans-chapter=Ang Lumang Wikang Ingles |editor1-last=Godden |editor1-first=Malcolm |editor2-last=Lapidge |editor2-first=Michael |date=2013 |title=Cambridge Companion to Old English Literature|url=https://archive.org/details/cambridgecompani0000malc |trans-title=Pantulong ng Cambridge ukol sa Panitikan ng Lumang Ingles|edition=2 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-15402-4 |pages=[https://archive.org/details/cambridgecompani0000malc/page/18 19]–49}} <!-- Görlach1991 -->* {{cite book |last=Görlach |first=Manfred |title=Introduction to Early Modern English|lang=en|trans-title=Panimula sa Maagang Modernong Ingles|date=1991 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-32529-5}} <!-- Gordin2015 -->* {{cite magazine |last=Gordin |first=Michael D. |title=Absolute English|trans-title=Ingles Lamang|lang=en |url=http://aeon.co/magazine/science/how-did-science-come-to-speak-only-english/ |magazine=[[Aeon (digital magazine)|Aeon]] |date=4 February 2015 |archive-date=7 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150207162247/http://aeon.co/magazine/science/how-did-science-come-to-speak-only-english/ |url-status=dead}} <!-- GordonCampbellHay et al.2004 -->* {{cite book |last1=Gordon |first1=Elizabeth |last2=Campbell |first2=Lyle |last3=Hay |first3=Jennifer |last4=Maclagan |first4=Margaret |last5=Sudbury |first5=Angela |last6=Trudgill |first6=Peter |author-link6=Peter Trudgill |date=2004 |title=New Zealand English: its origins and evolution|url=https://archive.org/details/newzealandenglis0000unse_b8r3 |trans-title=Ingles ng Nueva Selanda : mga pinagmulan at ebolusyon nito|lang=en|publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-10895-9 |series=Studies in English Language |ref={{sfnref|Gordon|Campbell|Hay et al.|2004}}}} <!-- Gottlieb2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04455-2 |chapter=Linguistic Influence|trans-chapter=Impluwensiya ng Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Gottlieb |first1=H. |pages=196–206 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Graddol2006 -->* {{cite book |last=Graddol |first=David |title=English Next: Why global English may mean the end of 'English as a Foreign Language'|trans-title=Susunod Ingles: Bakit maaaring matapos ang 'Ingles bilang Banyagang Wika' dahil sa pandaigdigang Ingles|author-link=David Graddol |url=http://englishagenda.britishcouncil.org/sites/ec/files/books-english-next.pdf |lang=en|date=2006 |publisher=The British Council |archive-url=https://web.archive.org/web/20150212042939/http://englishagenda.britishcouncil.org/sites/ec/files/books-english-next.pdf |archive-date=12 February 2015}} <!-- Graddol2010 -->* {{cite book |last=Graddol |first=David |title=English Next India: The future of English in India |trans-title=Susunod Ingles sa India: Ang hinaharap ng Ingles sa India|author-link=David Graddol |url=http://englishagenda.britishcouncil.org/sites/ec/files/books-english-next-india-2010.pdf|lang=en |date=2010 |publisher=The British Council |isbn=978-0-86355-627-2 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150212042654/http://englishagenda.britishcouncil.org/sites/ec/files/books-english-next-india-2010.pdf |archive-date=12 February 2015}} <!-- GraddolLeithSwann et al.2007 -->* {{cite book |editor1-last=Graddol |editor1-first=David |editor2-last=Leith |editor2-first=Dick |editor3-last=Swann |editor3-first=Joan |editor4-last=Rhys |editor4-first=Martin |editor5-last=Gillen |editor5-first=Julia |title=Changing English |trans-title=Nagbabagong Ingles|lang=en|url=http://www.routledge.com/books/details/9780415376792/ |date=2007 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-37679-2 |ref={{sfnref|Graddol|Leith|Swann et al.|2007}}}} <!--Green2002 -->* {{cite book |last=Green |first=Lisa J. |date=2002 |title=African American English: a linguistic introduction |trans-title=Ingles ng Aprikanong Amerikano: panimula sa wika|lang=en|url=https://archive.org/details/isbn_9780521891387 |url-access=registration |publisher=Cambridge University Press}} <!-- Greenbaum -->* {{cite book |last1=Greenbaum |first1=S. |last2=Nelson |first2=G. |title=An introduction to English grammar |trans-title=Panimula sa balarila ng Ingles|lang=en|date=2002 |edition=2|publisher=Longman |isbn=978-0-582-43741-8}} <!-- Halliday & Hasan 1976 -->* {{cite book |last1=Halliday |first1=M. A. K. |last2=Hasan |first2=Ruqaiya |date=1976 |title=Cohesion in English |url=https://archive.org/details/cohesioninenglis0000hall |trans-title=Pagkakaisa sa Ingles|lang=en |publisher=Pearson |isbn=978-0-582-55041-4}} <!-- Harbert2006 -->* {{cite book |doi=10.1017/CBO9780511755071 |title=The Germanic Languages |trans-title=Mga Wikang Hermaniko|lang=en|date=2006 |last1=Harbert |first1=Wayne |isbn=978-0-521-80825-5}} <!-- Hickey 2007 -->* {{cite book |last=Hickey |first=R. |date=2007 |title=Irish English: History and present-day forms |url=https://archive.org/details/irishenglishhist0000hick |trans-title=Ingles ng Irlanda: Kasaysayan at mga kasalukuyang anyo|lang=en|publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-85299-9}} <!-- Hogg1992 -->* {{cite book |date=1992 |chapter=The Place of English in Germanic and Indo-European|trans-title=Ang Lugar ng Ingles sa Hermaniko at Indo-Europeo|lang=en |title=Cambridge History of the English Language |trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles ng Cambridge|volume=1|editor-last=Hogg |editor-first=Richard M. |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-26474-7}} ** {{Harvc |last=Bammesberger |first=Alfred |year=1992 |chapter=The Place of English in Germanic and Indo-European |url=https://books.google.com/books?id=Y83EPUUWnQkC&pg=PA26 |in=Hogg |pages=26–66}} ** {{Harvc |last=Hogg |first=Richard M. |chapter=Phonology and Morphology |in=Hogg |year=1992 |pages=67–168 |id={{sfnref|Hogg|1992a}}}} ** {{Harvc |last=Kastovsky |first=Dieter |chapter=Semantics and Morphology |in=Hogg |year=1992 |pages=290–408}} ** {{Harvc |last=Toon |first=Thomas E. |chapter=Old English Dialects |in=Hogg |year=1992 |pages=409–451}} <!-- HoggDenison2006 -->* {{cite book |editor-last=Hogg |editor-first=Richard M. |editor-last2=Denison |editor-first2=David |title=A History of the English language |publisher=Cambridge University Press |date=2006 |isbn=978-0-521-71799-1}} ** {{Harvc |last=Crystal |first=David |chapter=English worldwide |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=420–439}} ** {{Harvc |last=Fischer |first=Olga |last2=van der Wurff |first2=Wim |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |chapter=Syntax |pages=109–198}} ** {{Harvc |last=Hogg |first=Richard M. |last2=Denison |first2=David |in=Hogg |in2=Denison |chapter=Overview |pages=1–30 |year=2006 |id={{sfnref|Hogg|Denison|2006a}}}} ** {{Harvc |last=Hogg |first=Richard M. |chapter=English in Britain |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=352–383}} ** {{Harvc |last=Kastovsky |first=Dieter |chapter=Vocabulary |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=199–270}} ** {{Harvc |last=Lass |first=Roger |chapter=Phonology and Morphology |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=43–108}} ** {{Harvc |last=Nevalainen |first=Terttu |last2=Tieken-Boon van Ostade |first2=Ingrid |chapter=Standardization |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=271–311}} <!--How English evolved into a global language -->* {{cite news |title=How English evolved into a global language |trans-title=Paano naging pandaigdigang wika ang Ingles|url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-12017753 |date=20 December 2010 |work=BBC News |lang=en |ref={{harvid|How English evolved into a global language|2010}} |archive-date=25 September 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150925173407/http://www.bbc.co.uk/news/magazine-12017753 |url-status=live}} <!-- HuddlestonPullum2002 -->* {{cite book |last1=Huddleston |first1=Rodney |last2=Pullum |first2=Geoffrey K. |title=Cambridge Grammar of the English Language |date=2002 |publisher=Cambridge University Press |trans-title=Balarila ng Wikang Ingles ng Cambridge|lang=en|isbn=978-0-521-43146-0 |url=http://www.cambridge.org/us/academic/subjects/languages-linguistics/grammar-and-syntax/cambridge-grammar-english-language}} <!-- Hughes & Trudgill 1996 -->* {{cite book |first1=Arthur |last1=Hughes |last2=Trudgill |first2=Peter |author-link2=Peter Trudgill |date=1996 |title=English Accents and Dialects |trans-title=Mga Asento at Dayalekto ng Ingles|lang=en|edition=3 |publisher=Arnold |isbn=978-0-340-61445-7}} <!-- International Civil Aviation Organization -->* {{cite web |title=Personnel Licensing FAQ |trans-title=Mga Madalas Itanong sa Personal na Lisensiya|lang=en|url=http://www.icao.int/safety/airnavigation/pages/peltrgfaq.aspx#anchor14 |publisher=International Civil Aviation Organization – Air Navigation Bureau |date=2011 |at=In which languages does a licence holder need to demonstrate proficiency? |quote=Controllers working on stations serving designated airports and routes used by international air services shall demonstrate language proficiency in English as well as in any other language(s) used by the station on the ground. |archive-date=20 December 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141220003044/http://www.icao.int/safety/airnavigation/pages/peltrgfaq.aspx#anchor14 |url-status=live |ref={{sfnref|International Civil Aviation Organization|2011}}}} <!-- International Maritime Organization2011 -->* {{cite web |publisher=International Maritime Organization |title=IMO Standard Marine Communication Phrases|lang=en|trans-title=Pamantayang Parirala sa Komunikasyon sa Dagat ng IMO|date=2011 |url=http://www.imo.org/OurWork/Safety/Navigation/Pages/StandardMarineCommunicationPhrases.aspx |archive-date=3 October 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111003233938/http://www.imo.org/OurWork/Safety/Navigation/Pages/StandardMarineCommunicationPhrases.aspx |url-status=dead |ref={{sfnref|International Maritime Organization|2011}}}} <!-- International Phonetics Association1999 -->* {{Cite book |publisher=[[International Phonetic Association]], Cambridge University Press |author-link=International Phonetic Association |date=1999 |title=Handbook of the International Phonetic Association: A guide to the use of the International Phonetic Alphabet |trans-title=Handbook ng Pandaigdigang Ponetikong Asosasyon: Gabay sa paggamit sa Pandaigdigang Ponetikong Alpabeto|lang=en|isbn=978-0-521-65236-0 |ref={{sfnref|International Phonetic Association|1999}}}} <!-- Jambor2007 -->* {{cite journal |last=Jambor |first=Paul Z. |title=English Language Imperialism: Points of View|lang=en|trans-title=Imperyalismo ng Wikang Ingles: Mga Pananaw|journal=Journal of English as an International Language |date=2007 |volume=2 |pages=103–123 |url=https://www.eilj.com/wp-content/uploads/2013/12/2-december%202007.pdf#page=103 |archive-date=11 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231211184023/https://www.eilj.com/wp-content/uploads/2013/12/2-december%202007.pdf#page=103 |url-status=live}} <!-- Jespersen 2007 -->* {{cite book |last=Jespersen |first=Otto |title=The Philosophy of Grammar |chapter=Case: The number of English cases|lang=en|trans-title=Ang Pilosopiya ng Balarila|trans-chapter=Kaso: Ang bilang ng mga kaso sa Ingles|publisher=Routledge |orig-date=1924 |date=2007}} <!-- Kachru2006 -->* {{cite encyclopedia |doi=10.1016/B0-08-044854-2/00645-3 |title=English: World Englishes|trans-title=Ingles: Mga Ingles ng Mundo|lang=en |encyclopedia=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Kachru |first1=B. |pages=195–202 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- KönigvanderAuwera1994 -->* {{cite book |editor-last=König |editor-first=Ekkehard |editor2-last=van der Auwera |editor2-first=Johan |title=The Germanic Languages|trans-title=Mga Hermanikong Wika|lang=en|date=1994 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-28079-2 |series=Routledge Language Family Descriptions |url=http://www.routledge.com/books/details/9780415280792/ |jstor=4176538}} <!-- König 1994 -->* {{cite book |last=König |first=Ekkehard |chapter=English |pages=532–562 |editor1-last=König |editor1-first=Ekkehard |editor2-last=van der Auwera |editor2-first=Johan |title=The Germanic Languages|trans-title=Mga Hermanikong Wika|lang=en|date=1994 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-28079-2 |series=Routledge Language Family Descriptions |chapter-url=http://www.routledge.com/books/details/9780415280792/}} <!-- Labov 1972 -->* {{cite book |last=Labov |first=W. |author-link=William Labov |date=1972 |title=Sociolinguistic patterns|trans-title=Mga patern sa sosyolingguwistika|lang=en|publisher=University of Pennsylvania Press |chapter=The Social Stratification of (r) in New York City Department Stores|trans-chapter=Ang Panlipunang Pagsasagrupo sa (r) sa mga Pamilihan ng Lungsod ng New York|pages=168–178 |doi=10.1007/978-1-349-25582-5_14 |isbn=978-0-333-61180-7 |s2cid=107967883}} <!-- Labov 2012 -->* {{cite book |last=Labov |first=W. |date=2012 |title=Dialect Diversity in America: The Politics of Language Change |url=https://archive.org/details/dialectdiversity0000labo |trans-title=Dibersidad ng Dayalekto sa Amerika: Sng Politika ng Pagbabago ng Wika|lang=en|publisher=University of Virginia Press |chapter=About Language and Language Change|trans-chapter=Ukol sa Wika at Pagbabago ng Wika|isbn=978-0-8139-3327-6}} <!-- Lanham 1982 -->* {{cite book |last=Lanham |first=L. W. |chapter=English in South Africa |trans-chapter=Ingles sa Timog Aprika|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|pages=324–352 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- Lass2000 -->* {{cite book |editor-first=Roger |editor-last=Lass |title=Cambridge History of the English Language|trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles ng Cambridge |lang=en|volume=3 |publisher=Cambridge University Press |date=2000}} ** {{Harvc |in=Lass |date=2000 |last=Lass |first=Roger |chapter=Phonology and Morphology |year=2000 |pages=56–186 |id={{sfnref|Lass|2000a}}}} <!-- Lass 2002 -->* {{citation |last=Lass |first=Roger |chapter=South African English|trans-chapter=Ingles sa Timog Aprika|editor-last=Mesthrie |editor-first=Rajend |date=2002 |title=Language in South Africa|trans-title=Wika sa Timog Aprika|lang=en |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-79105-2}} <!-- Lawler2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04573-9 |chapter=Punctuation |trans-chapter=Bantas|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Lawler |first1=J. |pages=290–291 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Lawton 1982 -->* {{cite book |last=Lawton |first=David L. |chapter=English in the Caribbean|trans-chapter=Ingles sa Karibe |editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|pages=251–280 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- Leech 2006 -->* {{cite book |last=Leech |first=G. N. |author-link=Geoffrey Leech |date=2006 |title=A glossary of English grammar |url=https://archive.org/details/glossaryofenglis0000leec |trans-title=Glosaryo ng balarila ng Ingles|lang=en|publisher=Edinburgh University Press |isbn=0-7486-2406-6}} <!-- LeechHundtMairSmith2009 -->* {{cite book |url=http://english.fullerton.edu/publications/clnarchives/2012winter/angus-chng%20contemp_eng.pdf |last1=Leech |first1=Geoffrey |last2=Hundt |first2=Marianne |last3=Mair |first3=Christian |last4=Smith |first4=Nicholas |title=Change in contemporary English: a grammatical study|trans-title=Pagbabago sa kontemporaryong Ingles: gramatikao na pag-aaral|lang=en|publisher=Cambridge University Press |date=2009 |isbn=978-0-521-86722-1 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402140536/http://english.fullerton.edu/publications/clnarchives/2012winter/angus-chng%20contemp_eng.pdf |archive-date=2 April 2015 |url-status=live}} <!-- LevineCrocket1966 -->* {{cite journal |last1=Levine |first1=L. |last2=Crockett |first2=H. J. |date=1966 |title=Speech Variation in a Piedmont Community: Postvocalic r*|trans-title=Baryasyon sa Pagbigkas sa isang Pamayanang Piedmont: Posbokalikong r*|lang=en|journal=Sociological Inquiry |volume=36 |issue=2 |pages=204–226 |doi=10.1111/j.1475-682x.1966.tb00625.x}} <!-- Li2003 -->* {{cite journal |last1=Li |first1=David C. S. |title=Between English and Esperanto: what does it take to be a world language? |trans-title=Sa Pagitan ng Ingles at Esperanto: paano maging isang pandaigdigang wika?|lang=en|journal=International Journal of the Sociology of Language |issue=164 |pages=33–63 |date=2003 |issn=0165-2516 |doi=10.1515/ijsl.2003.055}} <!-- LimAnsaldo2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01701-6 |chapter=Singapore: Language Situation|trans-chapter=Singapura: Sitwasyon sa Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Lim |first1=L. |last2=Ansaldo |first2=U. |pages=387–389 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Maclagan 2010 -->* {{cite book |last=Maclagan |first=Margaret |chapter=The English(es) of New Zealand|trans-chapter=Ang (mga) Ingles ng Nueva Selanda|lang=en|editor-last=Kirkpatrick |editor-first=Andy |date=2010 |title=Routledge Handbook of World Englishes |trans-title=Handbook ng Routledge ukol sa mga Ingles ng Mundo|url=https://archive.org/details/routledgehandboo00kirk |url-access=limited |publisher=Routledge |pages=[https://archive.org/details/routledgehandboo00kirk/page/n173 151]–164 |isbn=978-0-203-84932-3}} <!--MacMahon 2006 -->* {{cite book |last=MacMahon |first=M. K. |date=2006 |chapter=English Phonetics |trans-chapter=Ponetika ng Ingles|lang=en|editor1=Bas Aarts |editor-first2=April |editor-last2=McMahon |title=The Handbook of English Linguistics |trans-title=Ang Handbook ng Lingguwistika ng Ingles|location=Oxford, Inglatera|publisher=Blackwell |pages=359–382 |isbn=978-1-4051-6425-2}} <!-- Macquarie Dictionary2015 -->* {{cite web |author=<!--Staff writer(s); no by-line.--> |url=https://www.macquariedictionary.com.au/ |title=Macquarie Dictionary|lang=en |website=Australia's National Dictionary & Thesaurus Online &#124; Macquarie Dictionary |date=2015 |publisher=Macmillan Publishers Group Australia |url-access=registration |ref={{harvid|Macquarie Dictionary|2015}} |archive-date=21 July 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190721141547/https://www.macquariedictionary.com.au/ |url-status=live}} <!-- Mair & Leech 2006 -->* {{cite book |last1=Mair |first1=C. |last2=Leech |first2=G. |date=2006 |chapter=Current Changes in English Syntax|trans-chapter=Mga Kasalukuyang Pagbabago sa Sintaksis ng Ingles|title=The Handbook of English Linguistics |trans-title=Ang Handbook ng Lingguwistika ng Ingles|lang=en|publisher=Blackwell |isbn=978-1-4051-6425-2}} <!-- Mair 2006 -->* {{cite book |last=Mair |first=Christian |date=2006 |title=Twentieth-century English: History, variation and standardization|url=https://archive.org/details/twentiethcentury0000mair | trans-title=Ingles ng Ikadalawampung Siglo: Kasaysayan, baryasyon, at pagsasapamantayan|lang=en|publisher=Cambridge University Press |doi=10.1017/S1360674307002420 |s2cid=120824612}} <!-- MazruiMazrui1998 -->* {{cite book |last1=Mazrui |first1=Ali A. |last2=Mazrui |first2=Alamin |title=The Power of Babel: Language and Governance in the African Experience |lang=en|trans-title=Ang Kapangyarihan ng Babel: Wika at Pamamahala sa Karanasang Aprikano|date=1998 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-51429-1 |url=https://books.google.com/books?id=6lQTPxdYx8kC}} <!-- McArthur1992 -->* {{cite book |editor-last=McArthur |editor-first=Tom |title=Oxford Companion to the English Language |trans-title=Pantulong ng Oxford sa Wikang Ingles|lang=en|publisher=Oxford University Press |date=1992 |isbn=978-0-19-214183-5 |doi=10.1093/acref/9780192800619.001.0001 |url=https://archive.org/details/oxfordcompaniont00mcar}} <!-- McCrumMacNeilCran2003 -->* {{Cite book |last1=McCrum |first1=Robert |last2=MacNeil |first2=Robert |last3=Cran |first3=William |title=The Story of English |url=https://archive.org/details/storyofenglish0000mccr_c8l9 |trans-title=Ang Kuwento ng Ingles|lang=en|location=London |date=2003 |edition=3 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200231-5}} <!-- McGuinness1997 -->* {{cite book |last=McGuinness |first=Diane |title=Why Our Children Can't Read, and what We Can Do about it: A Scientific Revolution in Reading|trans-title=Bakit Hindi Makapagbasa ang Ating mga Anak, at Ano ang Magagawa Natin: Rebolusyong Maagham sa Pagbabasa|lang=en|author-link=Diane McGuinness |date=1997 |publisher=Simon and Schuster |isbn=978-0-684-83161-9 |url=https://books.google.com/books?id=F-q02ZBKh3wC}} <!-- Meierkord2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/00641-6 |chapter=Lingua Francas as Second Languages |trans-chapter=Mga Lingua Franca bilang mga Pangalawang Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Meierkord |first1=C. |pages=163–171 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- MerriamWebster2015 -->* {{cite dictionary |title=English - Definition and More from the Free Merriam-Webster Dictionary |entry=English |dictionary=Merriam Webster |date=26 February 2015 |url=http://www.merriam-webster.com/dictionary/English |ref={{harvid|Merriam Webster|2015}} |archive-date=25 March 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150325140932/http://www.merriam-webster.com/dictionary/english |url-status=live}} <!-- Methrie2006 -->* {{cite journal |last1=Mesthrie |first1=Rajend |title=New Englishes and the native speaker debate|url=https://archive.org/details/sim_language-sciences_2010-11_32_6/page/594 |trans-title=Mga Bagong Ingles at ang debate sa katutubong mananalita|lang=en|journal=Language Sciences |date=November 2010 |volume=32 |issue=6 |pages=594–601 |doi=10.1016/j.langsci.2010.08.002}} <!-- Miller 2002 -->* {{cite book |last=Miller |first=Jim |date=2002 |title=An Introduction to English Syntax |trans-title=Panimula sa Sintaksis ng Ingles|lang=en|publisher=Edinburgh University Press |isbn=0-7486-1254-8}} <!-- Montgomery -->* {{cite journal |last=Montgomery |first=M. |date=1993 |title=The Southern Accent—Alive and Well|trans-title=Ang Asento ng Katimugan–Buhay at Maayos|lang=en|journal=Southern Cultures |volume=1 |issue=1 |pages=47–64 |doi=10.1353/scu.1993.0006 |s2cid=143984864}} <!-- Mountford2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/05018-5 |chapter=English Spelling: Rationale|trans-chapter=Pagbabaybay sa Ingles: Paliwanag|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|date=2006 |last1=Mountford |first1=J. |pages=156–159 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Mufwene2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01291-8 |chapter=Language Spread |trans-chapter=Pagkalat ng Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Mufwene |first1=S. S. |pages=613–616 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Mugglestone2012 -->* {{cite book |editor-last=Mugglestone |editor-first=Lynda |title=Oxford History of English|trans-title=Kasaysayan ng Ingles ng Oxford|publisher=Oxford University Press |date=2012 |orig-date=2006 |isbn=978-0-19-966016-2}} ** {{Harvc |in=Mugglestone |year=2012 |first=April |last=McMahon |pages=180–218 |c=Restructuring Renaissance English}} ** {{Harvc |in=Mugglestone |year=2012 |first=Matthew |last=Townend |pages=75–105 |c=Contacts and Conflicts: Latin, Norse, and French}} * {{cite book |last=Müller |first=Stefan |title=Grammatical theory |trans-title=Teorya sa balarila|lang=en|publisher=Language Science Press |date=2020 |isbn=978-3-96110-273-0}} <!-- Nation2001 needs more verification -->* {{Cite book |last=Nation |first=I. S. P. |title=Learning Vocabulary in Another Language|trans-title=Matuto ng Bokabularyo sa Ibang Wika|lang=en|author-link=Paul Nation |publisher=Cambridge University Press |date=2001 |url=https://books.google.com/books?id=sKqx8k8gYTkC |page=477 |isbn=978-0-521-80498-1}} <!-- National Records of Scotland2013 -->* {{cite web |publisher=National Records of Scotland |title=Census 2011: Release 2A|lang=en |series=Scotland's Census 2011 |date=26 September 2013 |url=http://www.scotlandscensus.gov.uk/news/census-2011-release-2a |archive-date=2 April 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402152137/http://www.scotlandscensus.gov.uk/news/census-2011-release-2a |url-status=live |ref={{sfnref|National Records of Scotland|2013}}}} <!-- Neijt2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04574-0 |chapter=Spelling Reform |trans-chapter=Reporma sa Pagbaybay|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|date=2006 |last1=Neijt |first1=A. |pages=68–71 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Northern Ireland Statistics and Research Agency2012 -->* {{cite web |publisher=Northern Ireland Statistics and Research Agency |title=Census 2011: Key Statistics for Northern Ireland December 2012 |trans-title=Senso 2011: Mga Pangunahing Estadistika para sa Hilagang Irlanda Disyembre 2012|lang=en|periodical=Statistics Bulletin |date=2012 |url=http://www.nisra.gov.uk/Census/key_report_2011.pdf |at=Table KS207NI: Main Language |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20121224033625/http://www.nisra.gov.uk/Census/key_report_2011.pdf |archive-date=24 December 2012 |ref={{sfnref|Northern Ireland Statistics and Research Agency|2012}}}} <!-- Northrup2013 -->* {{cite book |last=Northrup |first=David |title=How English Became the Global Language|trans-title=Paano Naging Pandaigdigang Wika ang Ingles|lang=en|date=2013 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-137-30306-6 |url=https://books.google.com/books?id=YPAlPeB6IvQC}} <!-- O'Dwyer 2006 -->* {{cite book |last=O'Dwyer |first=Bernard |title=Modern English Structures: Form, Function, and Position |trans-title=Estraktura ng Modernong Ingles: Anyo, Gamit, at Posisyon|lang=en|edition=2 |publisher=Broadview |publication-place=Canada |year=2006 |isbn=978-1-55111-763-8}} <!-- Office for National Statistics official census figures for England and Wales -->* {{cite web |publisher=Office for National Statistics |title=Language in England and Wales, 2011|trans-title=Mga Wika sa Inglatera at Gales, 2011|lang=en|date=4 March 2013 |periodical=2011 Census Analysis |url=http://www.ons.gov.uk/ons/rel/census/2011-census-analysis/language-in-england-and-wales-2011/rpt---language-in-england-and-wales--2011.html|archive-date=2 April 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402115009/http://www.ons.gov.uk/ons/rel/census/2011-census-analysis/language-in-england-and-wales-2011/rpt---language-in-england-and-wales--2011.html |url-status=live |ref={{sfnref|Office for National Statistics|2013}}}} <!-- OxfordLearner'sDictionary -->* {{cite web |title=Oxford Learner's Dictionaries |url=http://www.oxfordlearnersdictionaries.com/ |access-date=25 February 2015 |publisher=Oxford |ref={{harvid|Oxford Learner's Dictionary|2015}} |archive-date=9 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150209040312/http://www.oxfordlearnersdictionaries.com/ |url-status=live|lang=en}} <!-- Patrick2006aJamaica -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01760-0 |chapter=Jamaica: Language Situation|trans-chapter=Hamayka: Sitwasyon ss Wika|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006a |last1=Patrick |first1=P. L. |pages=88–90 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Patrick2006bAAVE -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/05092-6 |chapter=English, African-American Vernacular|trans-chapter=Ingles, Aprikanong Amerikano Bernakular|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006b |last1=Patrick |first1=P. L. |pages=159–163 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Payne & Huddleston 2002 -->* {{cite book |last1=Payne |last2=Huddleston |first1=John |first2=Rodney |editor1-last=Huddleston |editor2-last=Pullum |editor1-first=R. |editor2-first=G. K. |date=2002 |title=Cambridge Grammar of English |url=https://archive.org/details/cambridgegrammar0000hudd |trans-title=Balarila ng Ingles ng Cambridge|lang=en|publisher=Cambridge University Press |doi=10.1017/9781316423530.006 |isbn=978-0-521-43146-0}} * {{cite book |last=Peters |first=Pam |title=The Cambridge Guide to English Usage|url=https://archive.org/details/cambridgeguideto00pete_0 |trans-title=Ang Gabay ng Cambridge sa Paggamit sa Ingles|lang=en|publisher=Cambridge University Press |date=2004 |isbn=978-0-521-62181-6}} <!-- Phillipson2004 -->* {{cite book |last=Phillipson |first=Robert |title=English-Only Europe?: Challenging Language Policy|trans-title=Patakarang Ingles Lamang sa Europa? Paghamon sa Patakaran sa Wika|lang=en|date=28 April 2004 |publisher=Routledge |isbn=978-1-134-44349-9 |url=https://books.google.com/books?id=9HiCAgAAQBAJ&pg=PA47}} <!-- Richter2012 -->* {{cite book |last=Richter |first=Ingo |chapter=Introduction |trans-chapter=Panimula|editor1-last=Richter |editor1-first=Dagmar |editor2-last=Richter |editor2-first=Ingo |editor3-last=Toivanen |editor3-first=Reeta |display-editors=3 |editor4-last=Ulasiuk |editor4-first=Iryna |title=Language Rights Revisited: The challenge of global migration and communication|trans-title=Pagbisita muli sa mga Karapatan sa Wika: Ang hamon ng pandaigdigang migrasyon at komunikasyon|lang=en|date=2012 |publisher=BWV Verlag |isbn=978-3-8305-2809-8 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=3u9kBAAAQBAJ&pg=PA29}} <!-- Roach1999 -->* {{cite book |last=Roach |first=Peter |title=English Phonetics and Phonology|trans-title=Ponetika at Ponolohiya ng Ingles|lang=en|date=2009 |publisher=Cambridge |edition=4}} <!-- Robinson1992 -->* {{cite book |last=Robinson |first=Orrin |author-link=Orrin W. Robinson |title=Old English and Its Closest Relatives: A Survey of the Earliest Germanic Languages |trans-title=Lumang Ingles at ang Pinakamalapit Nitong Kamag-anak: Sarbey sa mga Pinakaunang Wikang Hermaniko|lang=en|publisher=Stanford University Press |date=1992 |isbn=978-0-8047-2221-6 |url=https://archive.org/details/oldenglishitsclo0000robi |url-access=registration}} <!-- Romaine1982 -->* {{cite book |last=Romaine |first=Suzanne |chapter=English in Scotland|trans-chapter=Ingles sa Eskosya|lang=en |editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language |trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|pages=56–83 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- Romaine1999 -->* {{cite book |title=Cambridge History of the English Language |trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles ng Cambridge|lang=en|volume=4|editor-last=Romaine |editor-first=Suzanne |publisher=Cambridge University Press |date=1999 |isbn=978-0-521-26477-8 |doi=10.1017/CHOL9780521264778.002}} ** {{Harvc |last=Algeo |first=John |chapter=Vocabulary |url=https://books.google.com/books?id=NxHuNOvwt7wC&pg=PA57 |in=Romaine |year=1999 |pages=57–91}} ** {{Harvc |last=Romaine |first=Suzanne |chapter=Introduction |in=Romaine |year=1999 |pages=1–56 |id={{sfnref|Romaine|1999a}}}} <!-- Romaine2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/00646-5 |chapter=Language Policy in Multilingual Educational Contexts|trans-chapter=Patakaran sa Wika sa mga Konteksto ng Multilingwal na Edukasyon |title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|date=2006 |last=Romaine |first=Suzanne |pages=584–596 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Routes of English -->* {{cite news |title=The Routes of English |trans-title=Ang Mga Ruta ng Ingles|lang=en|url=https://www.bbc.co.uk/radio4/routesofenglish/storysofar/programme4_6.shtml |date=1 August 2015 |work=BBC |ref={{harvid|The Routes of English}} |archive-date=24 October 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151024081346/http://www.bbc.co.uk/radio4/routesofenglish/storysofar/programme4_6.shtml |url-status=live}} <!-- Rowicka2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01848-4 |chapter=Canada: Language Situation |trans-chapter=Kanada: Sitwasyon sa Wika|lang=en|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Rowicka |first1=G. J. |pages=194–195 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Rubino2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01736-3 |chapter=Philippines: Language Situation |trans-chapter=Pilipinas: Sitwasyon sa Wika|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Rubino |first1=C. |pages=323–326 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Ryan2013 an official report of the United States Census -->* {{cite web |last=Ryan |first=Camille |title=Language Use in the United States: 2011|trans-title=Paggamit ng Wika sa Estados Unidos: 2011|lang=en|periodical=American Community Survey Reports |date=August 2013 |page=1 |url=https://www.census.gov/prod/2013pubs/acs-22.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20160205101044/http://www.census.gov/prod/2013pubs/acs-22.pdf |archive-date=5 February 2016 |url-status=dead}} <!-- Sailaja 2009 -->* {{cite book |last=Sailaja |first=Pingali |title=Indian English|trans-title=Ingles ng India|lang=en |publisher=Edinburgh University Press |date=2009 |isbn=978-0-7486-2595-6 |series=Dialects of English |url=https://books.google.com/books?id=ntxWxuoRBiwC}} <!-- Schiffrin 1988 -->* {{cite book |last=Schiffrin |first=Deborah |date=1988 |title=Discourse Markers|trans-title=Mga Pananda sa Diskurso|lang=en |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-35718-0 |series=Studies in Interactional Sociolinguistics |url=https://books.google.com/books?id=hs7J-WqPtPAC}} <!-- Schneider2007 -->* {{cite book |last=Schneider |first=Edgar |title=Postcolonial English: Varieties Around the World|trans-title=Poskolonyal na Ingles: Mga Barayti sa Iba't-ibang Panig ng Mundo|lang=en|publisher=Cambridge University Press |date=2007 |isbn=978-0-521-53901-2 |url=https://books.google.com/books?id=QIE6zGSd8okC}} <!-- Schonweitz2001 -->* {{cite journal |last=Schönweitz |first=Thomas |title=Gender and Postvocalic /r/ in the American South: A Detailed Socioregional Analysis |url=https://archive.org/details/sim_american-speech_fall-2001_76_3/page/258 |trans-title=Kasarian at ang Posbokalikong /r/ sa Katimugang Amerika: Detalyadong Sosyorehiyonal na Pagsusuri|lang=en|journal=American Speech |volume=76 |issue=3 |date=2001 |pages=259–285 |doi=10.1215/00031283-76-3-259 |s2cid=144403823}} <!-- Shaywitz2003 -->* {{cite book |last=Shaywitz |first=Sally E. |title=Overcoming Dyslexia: A New and Complete Science-based Program for Reading Problems at Any Level |trans-title=Pagtagumpayan ang Dyslexia: Isang Bago at Kumpletong Programang Nakaayon sa Agham para sa mga Problema sa Pagbabasa|lang=en|date=2003 |publisher=A. A. Knopf |isbn=978-0-375-40012-4 |url=https://books.google.com/books?id=hXbZ1QInSF0C}} <!-- Smith2009 -->* {{cite book |last=Smith |first=Jeremy J. |title=Old English: A Linguistic Introduction|trans-title=Lumang Ingles: Panimula sa Lingguwistika |lang=en|publisher=Cambridge University Press |date=2009 |isbn=978-0-521-86677-4}} <!-- Statistics Canada2014 -->* {{cite web |publisher=Statistics Canada |title=Population by mother tongue and age groups (total), 2011 counts, for Canada, provinces and territories |trans-title=Populasyon batay sa inang wika at grupo ng edad (kabuuan), bilang noong 2011, para sa Kanada, mga lalawigan, at teritoryo|lang=en|date=22 August 2014 |url=http://www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2011/dp-pd/hlt-fst/lang/Pages/highlight.cfm?TabID=1&Lang=E&Asc=0&PRCode=01&OrderBy=2&View=1&tableID=401&queryID=1&Age=1#TableSummary |archive-date=26 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180726032921/http://www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2011/dp-pd/hlt-fst/lang/Pages/highlight.cfm?TabID=1&Lang=E&Asc=0&PRCode=01&OrderBy=2&View=1&tableID=401&queryID=1&Age=1#TableSummary |url-status=live |ref={{sfnref|Statistics Canada|2014}}}} <!-- Statistics New Zealand2014 -->* {{cite web |publisher=Statistics New Zealand |title=2013 QuickStats About Culture and Identity|trans-title=2013 QuickStats ukol sa Kultura at Pagkakakilanlan|lang=en|date=April 2014 |url=http://www.stats.govt.nz/~/media/Statistics/Census/2013%20Census/profile-and-summary-reports/quickstats-culture-identity/quickstats-culture-identity.pdf |page=23 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150115195639/http://www.stats.govt.nz/~/media/Statistics/Census/2013%20Census/profile-and-summary-reports/quickstats-culture-identity/quickstats-culture-identity.pdf |archive-date=15 January 2015 |ref={{sfnref|Statistics New Zealand|2014}}}} <!-- Statistics South Africa2012 official census of South Africa -->* {{cite book |publisher=Statistics South Africa |title=Census 2011: Census in Brief|lang=en |id=Report No. 03‑01‑41 |date=2012 |isbn=978-0-621-41388-5 |url=http://www.statssa.gov.za/census/census_2011/census_products/Census_2011_Census_in_brief.pdf |chapter=Population by first language spoken and province |ref={{sfnref|Statistics South Africa|2012}} |page=23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151113164744/http://www.statssa.gov.za/census/census_2011/census_products/Census_2011_Census_in_brief.pdf |archive-date=13 November 2015 |url-status=live |chapter-url=http://www.statssa.gov.za/census/census_2011/census_products/Census_2011_Census_in_brief.pdf#page=28 |editor-first=Pali |editor-last=Lehohla |location=Pretoria}} <!-- Stiles2018 -->* {{Cite book |last=Stiles |first=Patrick |date=2018 |title=Friesische Studien II: Beiträge des Föhrer Symposiums zur Friesischen Philologie vom 7.–8. April 1994 |trans-title=Araling Prisyano II: Mga Artikulo mula sa Föhr Symposium ukol sa Pilolohiyang Prisyano na ginanap noong ika-7 at ika-8 ng Abril 1994F0|url=https://www.academia.edu/37163852 |series=NOWELE Supplement Series |volume=12 |doi=10.1075/nss.12 |isbn=9789027272843 |language=de}} <!-- SvartikLeech2006 -->* {{cite book |last1=Svartvik |first1=Jan |last2=Leech |first2=Geoffrey |title=English: One Tongue, Many Voices |trans-title=Ingles: Isang Dila, Maraming Boses|lang=en|date=2006 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-4039-1830-7 |url=https://archive.org/details/englishonetongue0000svar_y3z3 |url-access=registration}} <!-- Swan2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/05058-6 |chapter=English in the Present Day (Since ca. 1900)|trans-chapter=Ingles sa Kasalukuyang Panahon (simula c. 1900)|title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Swan |first1=M. |pages=149–156 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Sweet1892 -->* {{cite book |last=Sweet |first=Henry |title=A new English grammar |trans-title=Isang bagong balarilang Ingles|lang=en|url=https://archive.org/details/anewenglishgram01sweegoog |publisher=Cambridge University Press |date=2014 |orig-date=1892}} <!-- Thomas 2008 -->* {{cite book |last=Thomas |first=Erik R. |date=2008 |chapter=Rural Southern white accents|trans-chapter=Mga asento ng mga puti sa rural na Katimugan|trans-title=Mga Barayti ng Ingles |title=Varieties of English |volume=2|lang=en |pages=87–114 |editor=Edgar W. Schneider |publisher=de Gruyter |doi=10.1515/9783110208405.1.87 |isbn=978-3-11-020840-5}} <!-- ThomasonKaufman1988 -->* {{cite book |last1=Thomason |first1=Sarah G. |author-link=Sarah Thomason |last2=Kaufman |first2=Terrence |author-link2=Terrence Kaufman |title=Language Contact, Creolization and Genetic Linguistics |trans-title=Kontak sa Wika, Pagsasa-creole, at Lingguwistikang Henetiko|lang=en|url=https://archive.org/details/rosettaproject_afr_detail-2 |publisher=University of California Press |date=1988 |isbn=978-0-520-91279-3}} <!-- Toon1982 -->* {{cite book |last=Toon |first=Thomas E. |chapter=Variation in Contemporary American English|trans-chapter=Baryasyon sa Kontemporaryong Amerikanong Ingles|lang=en|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|pages=210–250 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- TraskTrask2010 -->* {{cite book |last=Trask |first=Robert Lawrence |author-link=Larry Trask |title=Why Do Languages Change?|trans-title=Bakit Nagbabago ang mfa Wika?|lang=en |date=2010 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-83802-3 |url=https://books.google.com/books?id=9qoZzBgCmFMC}} <!-- Trudgill 1999 -->* {{cite book |last=Trudgill |first=Peter |date=1999 |title=The Dialects of England|url=https://archive.org/details/dialectsofenglan0000trud_f6f5 |trans-title=Mga Dayalekto ng Inglatera|lang=en |edition=2 |publisher=Blackwell |location=Oxford |isbn=978-0-631-21815-9}} <!-- Trudgill2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01506-6 |chapter=Accent |trans-chapter=Asento|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Trudgill |first1=P. |page=14 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Trudgill & Hannah 2002 replace with 2008 5th edition -->* {{cite book |last1=Trudgill |first1=Peter |first2=Jean |last2=Hannah |date=2002 |title=International English: A Guide to the Varieties of Standard English|trans-title=Pandaigdigang Ingles: Gabay sa mga Barayti ng Pamantayang Ingles|lang=en|edition=4 |location=London |publisher=Hodder |isbn=978-0-340-80834-4}} <!-- Trudgill & Hannah 2008 -->* {{cite book |last1=Trudgill |first1=Peter |first2=Jean |last2=Hannah |date=2008 |title=International English: A Guide to the Varieties of Standard English|trans-title=Pandaigdigang Ingles: Gabay sa mga Barayti ng Pamantayang Ingles|lang=en |edition=5 |location=London |publisher=Arnold |isbn=978-0-340-97161-1 |url=https://books.google.com/books?id=e8u8MR8MNaEC}} <!-- United Nations2008 -->* {{cite web |publisher=United Nations |title=Everything You Always Wanted to Know About the United Nations|trans-title=Lahat ng mga Gusto Mong Malaman Tungkol sa Mga Nagkakaisang Bansa|lang=en|date=2010 |url=https://digitallibrary.un.org/record/705254/files/everything_un.pdf?ln=en |quote=The working languages at the UN Secretariat are English and French. |ref={{sfnref|United Nations|2010}}}} <!-- Versloot2017 -->* {{Cite book |last=Versloot |first=Arjen P. |author-link=:fy:Arjen Versloot |chapter=Traces of a North Sea Germanic Idiom in the Fifth–Seventh Centuries AD|trans-chapter=Mga Bakas ng isang Dagat Hilagang Hermanikong Idiyoma noong Ikalima hanggang Ikapitong Siglo KP |pages=339–373 |url=https://www.cambridge.org/core/books/frisians-and-their-north-sea-neighbours/3E63327F4D3842542B0E1DD40129BE3B |title=Frisians and their North Sea Neighbours: From the Fifth Century to the Viking Age|trans-title=Mga Prisyano at ang Kanilang mga Kapitbahay sa Dagat Hilaga: Mula Ikalimang Siglo hanggang sa Panahon ng mga Viking|lang=en|date=2017 |publisher=Boydell & Brewer |isbn=978-1-78744-063-0 |doi=10.1017/9781787440630 |url-access=subscription |editor-last1=Hines |editor-first1=John |editor-last2=IJssennagger |editor-first2=Nelleke |location=Woodbridge, Inglatera}} <!-- Wardhaugh2010 -->* {{cite book |last=Wardhaugh |first=Ronald |title=An Introduction to Sociolinguistics|trans-title=Panimula sa Sosyolingguwistika |lang=en|edition=6 |publisher=Wiley-Blackwell |date=2010 |isbn=978-1-4051-8668-1 |series=Blackwell textbooks in Linguistics |volume=4}} <!-- Watts2011 -->* {{cite book |last=Watts |first=Richard J. |title=Language Myths and the History of English|url=https://archive.org/details/languagemythshis0000watt_r7c2 |trans-title=Mga Mito sa Wika at ang Kasaysayan ng Ingles|lang=en|date=2011 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-532760-1 |doi=10.1093/acprof:oso/9780195327601.001.0001}} <!--Wells 1982 -->* {{Accents of English}} <!-- Wojcik2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/05081-1 |chapter=Controlled Languages|trans-chapter=Mga Kontroladong Wika|lang=en |title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|date=2006 |last1=Wojcik |first1=R. H. |pages=139–142 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Wolfram2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04256-5 |chapter=Variation and Language: Overview|trans-chapter=Baryasyon at Wika: Buod|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Wolfram |first1=W. |pages=333–341 |isbn=978-0-08-044854-1|lang=en}} {{refend}} == Link sa labas == {{Library resources box |about=yes |by=no }} * [http://www.lel.ed.ac.uk/research/gsound/Eng/Database/Phonetics/Englishes/Home/HomeMainFrameHolder.htm Mga asento ng wikang Ingles mula sa ibat-ibang panig ng mundo] (Pamantasan ng Edinburgh) – mga maiikling rekord ng pagbigkas sa 110 piling salitang Ingles sa 50 asento ng wika. * [http://www.dialectsarchive.com/ International Dialects of English Archive] – mga rekord ng mga asento ng katutubo at pandaigdigang pananalitang L2 ng wikang Ingles. *[http://www.britishcouncil.ph British Council Philippines] *[http://www.tesol.ph TESOL Philippines] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150402170304/http://www.tesol.ph/ |date=2015-04-02 }} {{Mga wika ng Pilipinas}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:Ingles, Wikang}} [[Kategorya:Mga wika ng Pilipinas]] [[Kategorya:Wikang Ingles|*]] hmpsolkueye875i86lfmpgdy8tej3jr 2209474 2209462 2026-05-28T08:15:47Z GinawaSaHapon 102500 2209474 wikitext text/x-wiki {{redirect|Ingles|mga tao mula Inglatera|Mga Ingles}} {{kinukumpuni}} {{use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa. --> {{Other uses|Ingles (paglilinaw)}} {{Infobox language | name = Ingles | altname = Inggles | nativename = {{lang|en|English}} | pronunciation = {{IPAc-en|ˈ|ɪ|ŋ|ɡ|l|ᵻ|ʃ}} | states = Ang [[mundong Anglopono]], kabilang na ang {{enum|[[Reyno Unido]]|[[Estados Unidos]]|[[Kanada]]|[[Australia]]|[[Irlanda]]|[[Nueva Selanda]]|[[Karibeng Komonwelt]]|[[Timog Aprika]]|[[Talaan ng mga bansa at teritoryo kung saan opisyal na wika ang wikang Ingles|iba pa]]}} | speakers = [[Katutubong wika|L1]]: {{nowrap|380 milyon}} | date = 2021 | ref = <ref>{{Cite web |url=https://www.ethnologue.com/insights/ethnologue200/ |title=What are the top 200 most spoken languages?|trans-title=Ano-ano ang 200 pinaka-sinasalitang wika? |website=Ethnologue |date=2023 |lang=en|archive-date=18 June 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230618002011/https://www.ethnologue.com/insights/ethnologue200/ |url-status=live}}</ref> | speakers2 = {{plainlist| * [[Ikalawang wika|L2]]: {{nowrap|1.077 bilyon}} (2021)<ref name="Ethnologue26">{{e26}}</ref> * [[Mundong Anglopono|Kabuuan]]: 1.457 billion}} | familycolor = Indo-Europeo | fam2 = [[Mga wikang Hermaniko|Hermaniko]] | fam3 = [[Kanlurang wikang Hermaniko|Kanlurang Hermaniko]] | fam4 = [[Mga wikang Ingaeboniko|Ingaeboniko]] | fam5 = [[Mga wikang Angliko|Angliko]] | ancestor = [[Proto-Ingles]] | ancestor2 = [[Lumang Ingles]] | ancestor3 = [[Gitnang Ingles]] | ancestor4 = [[Maagang Modernong Ingles]] | script = {{plainlist| * [[Sulat Latin|Latin]] ([[Alpabetong Ingles]]) * [[Futhorc]] (noon) * [[Braille ng Ingles]], [[Pinagsanib na Braille ng Ingles]] }} | nation = {{ubli |57 bansa at 30 dependensiya| Mga organisasyon kabilang na ang {{enum | [[Mga Nagkakaisang Bansa|UN]] | [[Unyong Europeo|EU]] | [[Komonwelt ng mga Bansa|Komonwelt]] | [[Pandaigdigang Hukumang Pangkrimen|ICC]] | [[Pondo ng Monetaryong Pandaigdig|IMF]] | [[Pandaigdigang Lupong Olimpiko|IOC]] | [[Organisasyong Pandaigdig para sa Pagsasapamantayan|ISO]] | [[Organisasyon ng Tratado ng Hilagang Atlantiko|NATO]] | [[Pandaigdigang Organisasyon ng Pangangalakal|WTO]] | [[Samahan ng mga Bansa sa Timog-Silangang Asya|ASEAN]] | [[Organisasyon ng mga Estadong Amerikano|OAS]] }} }} | iso1 = en | iso2 = eng | iso3 = eng | lingua = 52-ABA | notice = IPA | sign = [[Manually coded English]] (iba-iba) | glotto = stan1293 | glottorefname = English | mapscale = 1.25 | map = English language distribution.svg | mapcaption = {{legend|#346699|Mga rehiyon kung saan katutubong wika ng mayorya ang wikang Ingles}} {{legend|#99ccff|Mga rehiyon kung saan opisyal o malawakang ginagamit ang wikang Ingles, pero hindi isang katutubong wika ng mayorya}} | dialects = {{hlist |class=inline |[[Britanikong Ingles]]|[[Ingles ng Hilagang Amerika|Hilagang Amerika]]|[[Ingles ng Karibe|Karibe]]|[[Ingles ng Australia|Australia]]|[[Ingles ng Nueva Selanda|Nueva Selanda]]|[[Ingles ng Timog Aprika|Timog Aprika]]|[[Ingkes ng Irlandiya|Irlandiya]]|[[Ingles ng Pilipinas|Pilipinas]]}} ([[Talaan ng mga dayalekto ng wikang Ingles|talaan]]) }} '''Inglés''',{{Efn|{{langx|en|English}} {{IPAc-en|ˈ|ɪ|ŋ|ɡ|l|ᵻ|ʃ}}}} binabaybay ding '''Ingglés''', ang [[kanlurang wikang Hermaniko]] na nagmula sa [[Inglatera]] at ang pandaigdigang ''[[lingua franca]]'' sa kasalukuyan. Nagmula ang pangalan ng wika mula sa [[mga Anglo]], isa sa mga sinaunang [[Lahing Hermaniko|grupong Hermaniko]] na [[Paglipat ng mga Anglo-Saxon sa Britanya|lumipat sa Britanya]] sa [[Pagtatapos ng panahong Romano sa Britanya|pagtatapos ng panahong Romano sa naturang lugar]]. Ingles ang [[Talaan ng mga wika batay sa dami ng nagsasalita|pinakaginagamit na wika sa mundo]], dahil na rin sa matinding impluwensiya ng [[Imperyong Britaniko]] noon (na pinalitan ng [[Komonwelt ng mga Bansa]] sa kasalukuyan) gayundin ng [[Estados Unidos]] sa kasalukuyan. Ito rin ang may pinakamaraming gumagamit bilang [[pangalawang wika]], mas marami pa kesa sa mga katutubong mananalita nito. Gayunpaman, ikatlo lamang ang Ingles sa may [[Talaan ng mga wika batay sa dami ng katutubong mananalita|pinakamaraming katutubong mananalita]], pagkatapos ng [[wikang Mandarin]] at [[Wikang Espanyol|Espanyol]]. Ingles ang opisyal o isa sa mga opisyal na wika ng [[Talaan ng mga bansa kung saan opisyal na wika ang Ingles|57 bansa at 30 dependensiya]], ang pinakamarami para sa kahit anong wika. Sa mga bansang tulad ng [[Estados Unidos]], [[Reyno Unido]], [[Australia]], at [[Nueva Selanda]], ito ang pinakaginagamit na wika dahil na rin sa kasaysayan bagamat hindi ito isang opisyal na wika. Isa rin ito sa mga [[Mga opisyal na wika ng Mga Nagkakaisang Bansa|opisyal na wika]] ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]], [[Unyong Europeo]], at iba pang mga pandaigdigan at panrehiyong organisasyon. Ito rin ang ''de facto'' na wika ng [[diplomasya]], agham at teknolohiya, pandaigdigang kalakalan, turismo, libangan, at ng [[internet]]. Ayon sa isang pagtataya ng ''[[Ethnologue]]'' noong 2021, meron itong 1.4 na bilyong mananalita. Nagmula ang [[Lumang Ingles]] mula sa mga dayalekto ng mga kanlurang wikang Hermaniko na sinasalita ng [[mga Anglo-Saxon]]. Nakasulat sa mga ''[[rune]]'' (''futhorc'') ang wika bago ito gumamit ng [[Alpabetong Ingles|isang alpabetong nagmula sa wikang Latin]]. Hiniram kalaunan ng Lumang Ingles ang ilang balarila at pangunahing bokabularyo mula sa [[Lumang Nordiko]], isang [[hilagang wikang Hermaniko]]. Nalinang nang husto ang alpabeto at tuluyang pinalitan nito ang paggamit sa mga ''rune'', kasabay ng pag-usbong ng [[Gitnang Ingles]] matapos [[Normanong Pagsakop ng Inglatera|masakop]] ng [[mga Normando]] ang Inglatera [[Labanan ng Hastings|simula noong 1066]]. Sa panahong ito matinding nanghiram ng mga salita ang Ingles mula sa [[wikang Pranses]], na ngayo'y bumubuo ng 28% ng lahat ng mga salita sa wika sa kasalukuyan, gayundin sa [[wikang Latin]], na bumubuo sa karagdagang 28%. Bagamat pawang nagmula sa Latin at iba pang [[mga wikang Romanse]] ang malaking bahagdan ng bokabularyo ng Ingles, nananatili pa ring Hermaniko ang pang-araw-araw na bokabularyo, balarila at ponolohiya nito. Umusbong naman ang [[Modernong Ingles]] matapos ng isang [[Malawakang Paglipat ng Patinig|malawakang pagbabago sa mga patinig nito]]. Ilan sa mga malapit na kamag-anak ng kasalukuyang anyo ng wika ang [[wikang Scots]], na nasa isang [[kontinuo ng mga dayalekto]] sa Ingles, gayundin ang [[mga wikang Prisyano]] at [[Mababang Aleman]]. == Klasipikasyon == Bahagi ng [[Mga wikang Indo-Europeo|pamilyang Indo-Europeo]] ang wikang Ingles, partikular na sa [[Mga kanlurang wikang Hermaniko|Kanlurang Hermanikong]] sangay ng [[Mga wikang Hermaniko|mga Hermanikong wika]].{{sfn|Bammesberger|1992|pp=29–30}} Dahil pare-parehong nagmula ang Ingles at ng ibang mga wikang Hermaniko kagaya ng mga [[wikang Olandes]] at [[Wikang Aleman|Aleman]] sa iisang ninuno na tinatawag na [[Proto-Hermaniko]], nagtataglay ang mga ito ng mga magkakatulad na tampok kagaya ng paghahati sa mga [[pandiwa]] bilang [[Malakas na pandiwa (mga wikang Hermaniko)|malakas]] o [[Mahinang pandiwa (mga wikang Hermaniko)|mahinang klase]], ang paggamit sa mga [[pandiwang modal]], at pagsasailalim sa serye ng pagbabago sa pagbigkas sa mga [[katinig]] ng [[Proto-Indo-Europeo]] na kilala ngayon bilang mga [[batas Grimm]] at [[Batas Verner|Verner]].{{sfn|König|van der Auwera|1994}} Isa ang [[Lumang Ingles]] sa napakaraming [[mga wikang Ingaeboniko]] na umusbong sa isang [[Kontinuo ng mga dayalekto|kontinuo ng mga dayalektong]] sinasalita ng mga Kanlurang Hermaniko simula noong ikalimang siglo sa [[Prisya]], partikular na sa baybayin ng [[Dagat Hilaga]]. Umusbong ang Lumang Ingles mula sa mga mananalita ng mga wikang ito na lumisan sa lugar at nanirahan sa [[kapuluang Britaniko]].{{sfn|Bazelmans|2009|pp=325–326}} Kalaunan, umusbong ang [[Gitnang Ingles]], na sinundan naman ng Modernong Ingles.{{sfn|Robinson|1992}} May ilang mga dayalekto ng Luma at Gitnang Ingles na hiwalay na nalinang at naging [[mga wikang Angliko]], lalo na ang [[wikang Scots]].{{sfn|Romaine|1982|pp=56–65}} Dahil nakahiwalay ang wikang Ingles mula sa ibang mga wikang Hermaniko sa kontinente, nalinang ang sarili nitong [[bokabularyo]], [[sintaksis]], at [[ponolohiya]]. Hindi naiintindihan ang Ingles ng mga mananalita ng kahit anong wikang Hermaniko, bagamat may iilang wika katulad ng wikang Olandes at [[Wikang Prisyano|Prisyano]] na may malaki-laking antas ng kaugnayan.{{sfn|Harbert|2006}} Tradisyonal na [[Mga wikang Anglo-Prisyano|iniuugnay]] ang Ingles sa Prisyano, na madalas na ipinagpapalagay na pinakamalapit na kamag-anak ng Ingles sa mga wikang Hermaniko. Gayunpaman, ipinapakita ng modernong pananaliksik sa dalawang wika na kaunti lamang ang pagkakapareho nito sa Ingles.<ref>{{multiref2|{{harvnb|Bazelmans|2009|p=326|loc="According to most researchers, this means that there cannot have been an 'original' Anglo-Frisian entity ..."}}|{{harvnb|Stiles|2018|p=31|loc="... It is not possible to construct the exclusive common relative chronology that is necessary in order to be able to establish a node on a family tree. The term and concept of 'Anglo-Frisian' should be banished to the historiography of the subject."}}}}</ref> Bagamat parehong sumailalim ang dalawa sa magkaparehong serye ng pagbabago sa tunog, hindi ito naganap nang sabay upang masabing may matindi silang kaugnayan sa isa't-isa.{{sfn|Versloot|2017|pp=341–342}}{{sfn|Stiles|2018|pp=5–6}} == Kasaysayan == {{Main|Kasaysayan ng wikang Ingles}} === Proto-Hermaniko patungong Lumang Ingles === [[File:Beowulf_Cotton_MS_Vitellius_A_XV_f._132r.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Beowulf_Cotton_MS_Vitellius_A_XV_f._132r.jpg|thumb|Manuskritong nakasulat sa [[panulatang unsiyal]] ng [[epikong tula]] na ''[[Beowulf]]'' sa [[Lumang Ingles]], isinulat noong bandang taong 975 hanggang 1025.{{pb}} Nagsimula ang tula sa: {{lang|ang|Hƿæt ƿē Gārde{{\}}na ingēar dagum þēod cyninga{{\}}þrym ge frunon ...}}[Pakinggan! Ating narinig ang kadakilaan ng nagdaang panahon ng mga katutubong hari ng mga {{Lang|ang|Gār-Dene}} [isang maalamat na tribo ng [[mga Danes]]<nowiki>] ...]</nowiki>]] [[Lumang Ingles]], o Anglo-Sahon, ang pinakaunang anyo ng wikang Ingles na ginamit mula bandang taong 450 hanggang 1150. Nagmula ito sa mga dayalekto ng [[mga kanlurang wikang Hermaniko]], minsang tinutukoy bilang [[mga wikang Anglo-Prisyano]] o di kaya'y [[mga wikang Hermaniko ng Dagat Hilaga]], na sinasalita sa rehiyon ng [[Prisya]], [[Mababang Sahonya]], at katimugang [[Jutland]] (sakop ngayon ng [[Dinamarka]] at [[Alemanya]]) ng mga Hermanikong kilala sa kasaysayan bilang [[mga Anglo]], [[Mga Sahon|Sahon]], at [[Mga Yuto|Yuto]].<ref>{{Cite book |last=Baugh |first=Albert |title=A History of the English Language |date=1951 |publisher=Routledge & Kegan Paul |location=London |pages=60–83, 110–130 |language=en |trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles}}</ref> Simula noong ikalimang siglo, [[Paninirahan ng mga Anglo-Sahon sa Britanya|tumira]] ang mga Anglo-Sahon sa Britanya matapos itong [[Pagtatapos ng panahon ng mga Romano sa Britanya|lisanin ng mga Romano]]. Pagsapit ng ikapitong siglo, Lumang Ingles na ang pangunahing wikang sinasalita sa lugar at pinalitan ang mga [[wikang Karaniwang Britoniko]] at [[Britanikong Latin]] na sinalita noong [[Romanong Britanya|panahon ng mga Romano]].{{sfn|Collingwood|Myres|1936}}{{sfn|Graddol|Leith|Swann et al.|2007}}{{sfn|Blench|Spriggs|1999}} Ang wika gayundin sa lugar ng [[Inglatera]] ay parehong pinangalan mula sa mga Anglo.{{sfn|Bosworth|Toller|1921}} Nahahati ang Lumang Ingles sa dalawang dayalektong Angliko ([[Mersiyano]] at [[Nortumbriyo]]) at dalawang dayalektong Sahon ([[Kentiko]] at [[Kanlurang Sahon]]).{{sfn|Campbell|1959|p=4}} Dahil sa impluwensiya ng [[kaharian ng Wessex]] at ang reporma sa edukasyon noong panahon ni [[Alfredo ang Dakila|haring Alfredo]] noong ikasiyam na siglo, Kanlurang Sahon ang siyang naging [[Pamantayang wika|pamantayan]] sa pagsusulat sa Lumang Ingles.{{sfn|Toon|1992|loc=Chapter: Old English Dialects}} Nakasulat ang [[Panulaang epiko|epikong tula]] na ''[[Beowulf]]'' sa Kanlurang Sahon, habang nakasulat naman sa Nortumbriyo ang pinakalumang [[tula]] sa wikang Ingles na ''[[Himno ni Caedmon]]''.{{sfn|Donoghue|2008}} Gayunpaman, nalinang ang Modernong Ingles mula sa dayalektong Mersiyano habang nalinang naman ang [[wikang Scots]] mula sa Nortumbriyo. Isinulat ang ilang mga pinakamaagang tala ng Lumang Ingles gamit ng [[alpabetong runiko]],{{sfn|Gneuss|2013|p=23}} bagamat ginamit kalaunan ang [[alpabetong Latin]] pagsapit ng ikapitong siglo; gumamit ito ng mga [[Panulatang unsiyal|kalahating unsiyal]] na titik at may kasama ring mga runikong titik na ''[[wynn]]'' {{angbr|{{lang|ang|ƿ}}}}, ''[[Thorn (titik)|thorn]]'' {{angbr|{{lang|ang|þ}}}}, at mga binagong titik Latin na ''[[eth]]'' {{angbr|{{lang|ang|ð}}}} at ''[[Æ|ash]]'' {{angbr|{{lang|ang|æ}}}}.{{sfn|Gneuss|2013|p=23}}{{sfn|Hogg|Denison|2006a|pp=30–31}} Malaki ang pagkakaiba ng Lumang Ingles sa modernong anyo ng wika. Hindi ito mauunawaan ng isang mananalita ng Ingles sa ika-21 siglo nang walang pagsasanay. Halos kapareho ang [[Balarila ng Lumang Wikang Ingles|balarila nito]] sa [[Balarila ng wikang Aleman|balarila]] ng [[wikang Aleman]]: maraming mga [[impleksiyon]] sa dulo ng salita at anyo ang mga [[pangngalan]], [[pang-uri]], [[panghalip]], at [[pandiwa]], at mas malaya ang [[ayos ng salita]] nito kesa sa modernong anyo nito. May mga anyo ang Modernong Ingles para sa [[Kaukulan (balarila)|kaukulan]] ({{Lang|en|grammatical case}}) ng panghalip (halimbawa [panlalaki] 'siya': {{Lang|en|he, him, his}}) at may iilan din para naman sa mga pandiwa (halimbawa 'magsalita': {{Lang|en|speak, speaks, speaking, spoke, spoken}}), pero sa Lumang Ingles, meron ding mga kaukulan para sa mga pangngalan at may mga dagdag na impleksiyon din ang mga pandiwa para sa [[Katauhan (balarila)|katauhan]] at [[kailanan]].{{sfn|Hogg|1992a}}{{sfn|Smith|2009}}{{sfn|Trask|2010}} === Impluwensiya ng Lumang Nordiko === Sa pagitan ng ikawalo hanggang ika-11 siglo, sumailalim ang Ingles na sinasalita sa ilang mga rehiyon sa impluwensiya ng [[Lumang Nordiko]], na isang [[Hilagang wikang Hermaniko]]. Dahil sa sunod-sunod na pagkolonisa ng [[mga Nordiko]] sa ilang bahagi ng Britanya noong panahong ito, nakakasalamuha ng mga mananalita ng Lumang Ingles sa mga mananalita ng Lumang Nordiko. Pinakamatindi ang interaksyon sa dalawang wika sa mga barayti ng wikang sinasalita sa hilagang-silangan na sakop noon ng [[Danelaw]] sa rehiyon ng [[York]]. Sa kasalukuyan, pinakamakikita ang impluwensiyang ito sa wikang Scots at sa [[Hilagang Ingles]]. Nakasentro ang impluwensiya ng mga Nordiko sa [[Lindsey]] sa [[Midlands]]. Matapos mapasailalim ang Lindsey sa kapangyarihan ng mga Anglo-Sahon noong taong 920, mabilis na kumalat ang Ingles sa naturang rehiyon. Sa modernong Ingles, ang impluwensiya ng mga Nordiko ay makikita sa [[panghalip]] sa ikatlong katauhan na nagsisimula sa ''th-'' ('sila', 'nila', 'kanila': {{Lang|en|they, them, their}}), na siyang pumalit sa mga orihinal na panghalip ng Anglo-Sahon na nagsisimula naman sa ''h-'' ({{Lang|ang|hie, him, hera}}).{{sfn|Thomason|Kaufman|1988|pp=284–290}} Makikita rin ito sa mga hiram na salita na pumalit sa mga katutubong Lumang Ingles kagaya ng {{Lang|en|give}} ('magbigay'), {{Lang|en|get}} ('kumuha'), {{Lang|en|sky}} ('langit'), {{Lang|en|skirt}} ('palda'), at {{Lang|en|egg}} ('itlog'). Mauunawaan ang Lumang Nordiko nang maayos-ayos ng mga mananalita ng ilang mga dayalekto ng Lumang Ingles, lalo na sa may hilaga.{{sfn|Kastovsky|1992|pp=320, 332}} === Gitnang Ingles === {{Quote box||align=right|quoted=true|salign=right|quote={{lang|enm|Englischmen þeyz hy hadde fram þe bygynnyng þre manner speche, Souþeron, Northeron, and Myddel speche in þe myddel of þe lond, ... Noþeles by comyxstion and mellyng, furst wiþ Danes, and afterward wiþ Normans, in menye þe contray longage ys asperyed, and som vseþ strange wlaffyng, chyteryng, harryng, and garryng grisbytting.}}{{pb}}[Bagamat sa simula pa lamang, may tatlong paraan na ang mga Ingles sa pagsasalita, yaong nasa Katimugan, nasa Hilaga, at nasa Midlands sa gitna ng bansa, ... Gayunpaman, dahil sa pakikihalubilo at paghahalo, umusbong ang wika ng bansa mula sa mga ito, habang may iilan na gumagamit pa rin ng kakaibang pag-uutal, daldalan, ungol, at nakakarinding ngitngitan.]|source=[[Juan ng Trevisa]], {{circa|1385}}{{sfn|Hogg|2006|pp=360–361}}|width=300px}} Karaniwang pinepetsahan ang pagsisimula ng [[Gitnang Ingles]] sa [[Normanong Pagsakop ng Inglatera|pananakop ng mga Normando]] sa Britanya mula noong 1066. Sa mga sumunod na siglo pagkatapos, sumailalim ang Ingles sa matinding impluwensiya ng anyo ng [[Lumang Pranses]] na sinasalita ng mga Normando na nanirahan sa Inglatera at naging bago nitong namumunong uri; kilala ito ngayon bilang [[Lumang Normando]]. Sa paglipas ng mga dekada, pawang mga naging bihasa sa dalawang wika ang parehong gitna at nakatataas na uri ng lipunan, mapa-Ingles man o Normando. Pagsapit ng 1150, bihira na lang sa panahong ito ang mga miyembro ng aristokrasya na marunong lamang ng Pranses.{{sfn|Townend|2012|pp=81–82}} Kalaunan, nalinang ang wikang Pranses na ginagamit ng mga Normando bilang [[wikang Anglo-Normando]].<ref>{{cite book |last=Short |first=Ian |title=A Companion to the Anglo-Norman World|trans-title=Gabay sa Mundong Anglo-Normando |chapter=Language and Literature|trans-chapter=Wika at Panitikan |lang=en|publisher=Boydell and Brewer |date=2002 |isbn=978-1-84615-046-3 |doi=10.1017/9781846150463.011 |pages=191–214}}</ref> Matuturo rin ang paghihiwalay ng Luma sa Gitnang Ingles sa kapanahunan ng paggawa sa komposisyong ''[[Orculum]]'' ng [[Mga Agustino|Agustinong kanon]] na si [[Orrm]] noong ika-12 siglo, na nagtatampok sa paghahalo ng mga elemento ng Lumang Ingles at Anglo-Normando sa kauna-unahang pagkakataon.{{sfn|Townend|2012|pp=99–100}} Samantala, nanatili pa ring marunong lamang sa Ingles ang mababang uri, na kumakatawan sa napakalaking bahagdan ng populasyon. Sa panahong ito, maraming hiram na salita ang ginamit nila na may kinalaman sa politika, batas, at iba pang mga prestihiyosong gawain.{{sfn|Svartvik|Leech|2006|p=39}} Halimbawa, nagmula sa Pranses na {{Lang|fr|trône}} ang salitang Ingles na {{Lang|en|throne}}, na tumutukoy sa pisikal na inuupuan ng isang hari gayundin sa metaporikal na kapangyarihan nito.<ref>{{cite journal |url=https://scholarworks.harding.edu/tenor/vol5/iss1/5 |title=Effects of the Norman Conquest on the English Language|trans-title=Mga Epekto ng Pananakop ng mga Normando sa Wikang Ingles|lang=en|first=Curt |last=Baker |date=Spring 2016 |journal=Tenor Times |volume=5}}</ref> Naging simple rin sa panahong ito ang mga impleksiyon ng Ingles, maaaring dahil sa paghahalo ng Lumang Nordiko at Lumang Ingles, na pawang parehas sa [[Morpolohiya (lingguwistika)|morpolohiya]] ngunit magkaiba ng impleksiyon. Nawala rin ang pagkakaiba ng [[kaukulang palagyo]] (nominatibo) at [[Kaukulang palayon|palayon]] (akusatibo) maliban sa mga [[panghalip panao]], nawala rin ang [[kaukulang pagamit]] (instrumental), at naging para lamang sa [[Pag-aari (balarila)|pag-aari]] ang [[kaukulang paari]] (henetibo). Naging regular din ang maraming mga di-regular na anyo ng impleksiyon,{{sfn|Lass|1992|pp=103–123} at naging payak rin ang sistema ng [[Kasunduan (balarila)|kasunduan]] sa mga pangungusap, na humantong sa isang hindi gaanong malayang [[ayos ng salita]].{{sfn|Fischer|van der Wurff|2006|pp=111–113}} Ilan sa mga sikat na panitikang naisulat sa Gitnang Ingles ang ''[[Mga Kuwento sa Canterbury]]'' ({{Circa|1400}}) ni [[Geoffrey Chaucer]] at [[Ang Kamatayan ni Arturo|''Ang Kamatayan ni Arturo'']] (1485) ni [[Thomas Malory]]. Naging talamak sa panahong ito ang paggamit sa panitikan ng [[dayalekto]] ng mga rehiyon, kagaya sa mga gawa ni Chaucer.<ref>{{cite web |last1=Horobin |first1=Simon |title=Chaucer's Middle English |trans-title=Gitnang Ingles ni Chaucer|lang=en|url=https://opencanterburytales.dsl.lsu.edu/refmideng/ |website=The Open Access Companion to the Canterbury Tales |publisher=Louisiana State University|quote=The only appearances of their and them in Chaucer's works are in the Reeve's Tale, where they form part of the Northern dialect spoken by the two Cambridge students, Aleyn and John, demonstrating that at this time they were still perceived to be Northernisms |archive-date=3 December 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191203092713/https://opencanterburytales.dsl.lsu.edu/refmideng/ |url-status=live}}</ref> Mababasa sa [[Bibliya ni Wycliffe|unang salin sa Ingles]] ni [[John Wycliffe]] sa [[Bibliya]] noong 1382 ang [[Ebanghelyo ni Mateo|Mateo]] 8:20 bilang: "{{Lang|enm|Foxis han dennes, and briddis of heuene han nestis}}" ('May mga lungga ang mga [[soro]], at may mga pugad ang mga [[ibon]] sa langit').<ref>{{cite web |last=Wycliffe |first=John |url=http://wesley.nnu.edu/fileadmin/imported_site/wycliffe/wycbible-all.pdf |publisher=Wesley NNU |title=Bible|trans-title=Bibliya |lang=en |archive-date=2 February 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170202202047/http://wesley.nnu.edu/fileadmin/imported_site/wycliffe/wycbible-all.pdf |url-status=live}}</ref> Mapapansin rito na may [[Panlapi|hulaping]] ''-n'' pa rin sa [[Pandiwa|pandiwang]] {{Lang|en|have}} ('magkaroon') pero wala na sa mga [[pangngalan]]. : === Maagang Modernong Ingles === [[File:Great_Vowel_Shift2a.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Great_Vowel_Shift2a.svg|thumb|Ang [[Malawakang Pagbabago ng Patinig]] na naganap sa mga mahahabang patinig ng Maagang Modernong Ingles. Matapos naging mga diptonggo {{IPA|/ai au/}} ang mga [[nakabukang patinig]] {{IPA|/iː uː/}}, umangat nang isang antas kalaunan ang bawat [[nakasarang patinig]] upang matumbasan ang pagbabago.]] Saklaw ng [[Maagang Modernong Ingles]] ng ika-14 hanggang ika-18 siglo ang pagsimple pa lalo na sistema ng impleksiyon, pagsasakodigo sa wika, at ang tinatawag na [[Malawakang Pagbabago sa Patinig]], kung saan nagsimulang lumipat ang mga [[patinig]] sa mga salitang Ingles patungo sa modernong bigkas nito. [[Pag-angat (lingguwistika)|Umangat]] ang mga [[Gitnang patinig|gitna]] at [[nakabukang patinig]] at [[Paghahati sa patinig|nahati]] bilang mga [[diptonggo]] ang mga [[nakasarang patinig]]. Halimbawa, binibigkas noon ang salitang Ingles na {{Lang|en|bite}} ('kagat', binabasa ''bayt'') bilang {{Lang|en|beet}} ('[[remolatsa]]') sa kasalukuyan, at binibigkas naman noon ang {{Lang|en|bout}} sa {{Lang|en|about}} ('tungkol', binabasa ''abawt'') bilang {{Lang|en|boot}} ('bota') sa kasalukuyan. Ito ang dahilan kung bakit may malaking pinagkaiba ang pagbigkas sa mga salitang Ingles at sa pagbaybay sa mga ito; ito rin ang dahilan bakit maraming pwedeng maging tunog ang bawat patinig ng Ingles kumpara sa ibang mga wika.{{sfn|Lass|2000a}}{{sfn|Görlach|1991|pp=66–70}} Nagsimula maging prestihiyoso ang paggamit sa wikang Ingles, kumpara sa Normandong Pranses, sa kasagsagan ng kapanahunan ni [[Enrique V ng Inglatera]]. Sinimulang gamitin ng [[Court of Chancery]] sa [[Westminster, London|Westminster]] ang Ingles sa mga [[Writ|opisyal na dokumento]] nito noong bandang 1430, at nabuo dahil rito ang isang bagong pamantayang anyo ng Gitnang Ingles na tinatawag na [[Pamantayang Chancery]] mula sa mga dayalekto ng [[London]] at [[Silangang Midlands]]. Noong 1476, ipinakilala ni [[William Caxton]] sa Inglatera ang [[palimbagan]], na lalong nagpalawak pa sa impluwensiya ng naturang pamantayan ng Ingles.{{sfn|Nevalainen|Tieken-Boon van Ostade|2006|pp=274–279}} Kabilang sa mga panitikang nakasulat sa Maagang Modernong Ingles ang mga gawa ni [[William Shakespeare]] gayundin ang [[King James Version|Bersiyon ni Haring Jaime]] (KJV) ng Bibliya noong 1611. Bagamat halos katulad na ng modernong bigkas at baybay ang mga salita sa puntong ito, may mga pagkakaiba pa rin sa bigkas mula sa modernong Ingles, kagaya ng pagbigkas pa rin sa mga kumpol-katinig na {{IPA|/kn ɡn sw/}} sa {{Lang|en|knight}} ('[[kabalyero]]'), {{Lang|en|gnat}} ('[[niknik]]'), at {{Lang|en|sword}} ('[[espada]]'), na sa ngayo'y pawang mga di na binibigkas ang isa sa mga katinig nito.{{Efn|Hindi na binibigkas ang ''k'' at ''g'' sa {{IPA|/kn/}} at {{IPA|/gn/}}, habang di naman binibigkas na ang ''w'' sa {{IPA|/sw/}}.}} Ilan sa mga tampok ng Maagang Modernong Ingles na ginamit ni Shakespeare ay maituturing na'ng laos o makaluma sa modernong mambabasa nito.{{sfn|Cercignani|1981}} Mababasa ang [[Ebanghelyo ni Mateo|Mateo]] 8:20 sa KJV bilang: "{{Lang|en|The Foxes have holes and the birds of the ayre have nests.}}" ('May mga lungga ang mga soro habang may mga pugad ang mga ibon ng himpapawid.') Dito, mapapansin ang pagkawala ng mga [[Kaukulan (lingguwistika)|kaukulan]] at ang resulta nito tulad halimbawa ng paggamit sa ayos na [[paksa–pandiwa–layon]] ({{Lang|en|subject–verb–object}}) at sa salitang {{Lang|en|of}} bilang pamalit sa nawalang [[kaukulang paari]]. Makikita rin dito ang mga hiram na salitang nagmula sa Pranses kagaya ng {{Lang|en|ayre}} (ngayo'y {{Lang|en|air}}, 'himpapawid') at sa ibang mga kaso, nagpalit mismo sa katutubong salita nito tulad ng {{Lang|en|bird}} ('ibon') na pumalit sa Lumang Ingles na {{Lang|ang|fugol}}.{{sfn|Lass|2006|pp=46–47}} === Pagkalat === Pagsapit ng huling bahagi ng ika-18 siglo, naipakalat ng [[Imperyong Britaniko]] ang wikang Ingles sa mga teritoryo at nasasakupan nito. Dahil sa paggamit sa kalakalan, agham at teknolohiya, diplomasya, sining, at pormal na edukasyon, Ingles ang naging pinakaunang tunay na pandaigdigang wika, na ginagamit sa pandaigdigang komunikasyon.{{sfn|How English evolved into a global language|2010}}{{sfn|The Routes of English}} Ginamit ito sa Hilagang Amerika, ilang bahagi ng Aprika, Oseaniya, at iba pang mga rehiyon. Nang lumaya ang mga bansang may maraming [[katutubong wika]], Ingles ang ginamit nilang [[opisyal na wika]] upang maiwasan ang mga politikal na balakid dahil sa paggamit sa isang katutubong wika kesa sa iba.{{sfn|Romaine|2006|p=586}}{{sfn|Mufwene|2006|p=614}}{{sfn|Northrup|2013|pp=81–86}} Bumilis pa lalo ang pagkalat ng wika dahil sa mabilis na paglaki ng impluwensiya sa kultura at politika ng [[Estados Unidos]] matapos ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]], gayundin sa pagbobrodkast sa buong mundo sa wikang Ingles ng mga brodkaster tulad ng [[BBC]] ng [[Reyno Unido]].{{sfn|Graddol|2006}}{{sfn|Crystal|2003a}} Ingles ang pinakaginagamit na wika sa ika-21 siglo.{{sfn|McCrum|MacNeil|Cran|2003|pp=9–10}} Habang nalilinang ang modernong Ingles, nabuo ang mga pamantayang gabay para sa wika, na ginamit kalaunan sa opisyal na paraan kagaya halimbawa sa pampublikong edukasyon at pahayagan. Noong 1755, nilathala ni [[Samuel Johnson]] ang ''[[Dictionary of the English Language]]'', na nagpakilala sa pamantayang pagbaybay at paggamit sa mga salita. Samantala, nilathala naman ng Amerikanong si [[Noah Webster]] noong 1828 ang isang [[Diksiyonaryong Webster|diksiyonaryo]] na may layuning makapagtatag ng isang pamantayang anyo sa pagsusulat at pagsasalita ng [[Amerikanong Ingles]] na hiwalay sa pamantayan ng Britanya. Sa Britanya, unti-unting bumaba ang tingin sa mga dayalekto at barayti ng [[Britanikong Ingles]] na wala sa pamantayan, na nagpabilis sa paggamit ng mga prestihiyosong dayalekto ng mga nasa gitnang uri.{{sfn|Romaine|1999a}} Sa modernong Ingles, wala na halos mga kaukulan; tanging makikita na lang ito sa mga [[panghalip]]. Halos matatag na rin ang [[paksa–pandiwa–layon]] (SVO) na [[ayos ng salita]].{{sfn|Romaine|1999a}} Naging talamak na rin ang paggamit sa ilang mga pagbabago sa wika kagaya ng [[Do-support|paggamit ng salitang ''do'']] para sa mga kaso kung saan kinakailangang [[Pagbaliktad sa paksa at pantulong|baliktarin]] ang mga [[sugnay]] tulad sa mga tanong.{{Efn|Isang halimbawa nito ang paggawa ng mga tanong sa pamamagitan ng pagbaliktad sa [[pandiwang pantulong]] ({{lang|en|auxiliary verb}}, hal. {{lang|en|is, are, am}}) at sa paksa: ang "{{lang|en|He will laugh}}" ('Tatawa siya') ay nagiging "{{lang|en|Will he laugh?}}" ('Tatawa ba siya?') sa anyong patanong nito. Gayunpaman, kung walang pandiwang pantulong, ginagamit ang salitang {{lang|en|do}} bilang pamalit sa nawawalang pandiwa: ang "{{lang|en|He laughs.}}" ('Tumawa siya') ay nagiging "{{lang|en|Did he laugh}}" ('Tumawa ba siya?'). Pansinin na nasa anyong pangnakaraan ang pandiwang {{lang|en|do}} ({{lang|en|did}}) rito.}} Dumami rin ang mga kaso ng paggamit sa anyong progresibo (mga nagtatapos sa hulaping {{Lang|en|–ing}} ng [[pandiwa]], at tuloy-tuloy ring nagiging regular ang mga pandiwang may di-regular na anyo (hal. {{Lang|en|dreamed}} ('napanaginipan') imbes na {{Lang|en|dreamt}}) gayundin sa paggamit pa lalo sa mga analitikal na alternatibo sa mga impleksiyon (hal. {{Lang|en|more polite}} ('mas magalang') imbes na {{Lang|en|politer}}). Dahil sa tindi ng presensiya sa midya ng Amerikanong Ingles, naiimpluwensiyahan na rin pati ang Britanikong Ingles.{{sfn|Leech|Hundt|Mair|Smith|2009|pp=18–19}}{{sfn|Mair|Leech|2006}}{{sfn|Mair|2006}} == Heograpiya == [[File:Detailed_SVG_map_of_the_Anglophone_world.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Detailed_SVG_map_of_the_Anglophone_world.svg|thumb|{{legend|#045a8d|Katutubong wika ng mayorya}} {{legend|#0674b6|Katutubong wika ng mayorya at isa sa mga opisyal na wika}} {{legend|#439dd4|Opisyal na wika pero katutubong wika ng minorya}} {{legend|#9bbae1|Pangalawang wika: sinasalita ng lagpas 20% ng populasyon, ''de facto'' na wika ng trabaho, pamahalaan, edukasyon, atbp.<ref name="Ethnologue26" />}}]] Ayon sa isang ulat noong 2016, tinatayang nasa 400 milyong katao ang [[Katutubong wika|katutubong mananalita]] ng wikang Ingles, at nasa 1.1 bilyong katao naman ang nagsasalita nito bilang [[pangalawang wika]].<ref>{{cite web |last1=Breene |first1=Keith |date=15 November 2019 |title=Which countries are best at English as a second language? |trans-title=Ano-anong mga bansa at pinakamagaling mag-Ingles bilang pangalawang wika? |url=https://www.weforum.org/agenda/2016/11/which-countries-are-best-at-english-as-a-second-language-4d24c8c8-6cf6-4067-a753-4c82b4bc865b |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20161125144549/https://www.weforum.org/agenda/2016/11/which-countries-are-best-at-english-as-a-second-language-4d24c8c8-6cf6-4067-a753-4c82b4bc865b/ |archive-date=25 November 2016 |access-date= |publisher=World Economic Forum |language=en}}</ref> Ingles ang wika na may pinakamaraming mananalita sa kabuuan, na sinasalita sa lahat ng kontinente.{{sfn|Crystal|2003b|p=106}} Nakadepende ang dami ng mga mananalita bilang pangalawang wika o bilang banyagang wika sa antas ng kagalingan, mula 400 milyon hanggang lagpas 1 bilyon.{{sfn|Crystal|2003b|pp=108–109}} Tinataya naman noong 2003 na mas marami ang mananalita ng Ingles bilang pangalawang wika kumpara sa mga katutubong mananalita nito nang tatlo sa isa.{{sfn|Crystal|2003a|p=69}} === Tatlong bilog ng Ingles === [[File:EF_English_Proficiency_Index_2019_Europe.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:EF_English_Proficiency_Index_2019_Europe.svg|thumb|Kagalingan sa wikang Ingles ng piling mga bansa sa [[Europa]] at [[Dagat Mediteraneo|Mediteraneo]] ayon sa isang ulat noong 2019:<ref>{{cite web |title=EF English Proficiency Index 2019 |url=https://www.ef.com/assetscdn/WIBIwq6RdJvcD9bc8RMd/cefcom-epi-site/reports/2019/ef-epi-2019-english.pdf |pages=6–7 |language=en}}</ref> {{legend|#407294|Napakataas (63.07–70.27)}} {{legend|#5A857D|Mataas (58.26–61.86)}} {{legend|#9DBB88|Katamtaman (52.50–57.38)}} {{legend|#E7CB5B|Mababa (48.69–52.39)}} {{legend|#F47B4B|Napakababa (40.87–48.19)}} {{legend|#c0c0c0|Hindi kasama sa ulat}}]] Grinupo ng [[Lingguwistika|lingwistang]] si [[Braj Kachru]] ang mga bansa sa mundo sa tatlong bilog ayon sa antas ng paggamit sa wikang Ingles rito. Ipinapakita ng modelong ito ang pagkalat ng Ingles mula sa mga katutubong bansa nito patungo sa iba, gayundin sa dami ng gumagamit nito sa isang partikular na bansa. Tinatawag ang tatlong bilog bilang "loob", "labas", at "lumalawak". Maaaring gumalaw ang mga bansa papaloob o papalabas depende sa magiging kahihinatnan ng wika rito sa hinaharap.{{sfn|Kachru|2006|p=196}}{{sfn|Svartvik|Leech|2006|p=2}} * '''Loobang bilog''' ({{Lang|en|inner circle}}) ang mga bansa na may malaking porsyento ng populasyon ang katutubong mananalita ng Ingles. Kabilang rito ang [[Reyno Unido]], [[Estados Unidos]], [[Canada|Kanada]], [[Australia]], [[Nueva Selanda]], [[Irlanda]], at [[Timog Aprika]].{{sfn|Kachru|2006|p=196}} * '''Labas na bilog''' ({{Lang|en|outer circle}}) ang mga bansa na may mas maliit na bilang ng mga katutubong mananalita ng Ingles ngunit ginagamit bilang pangalawang wika para sa mga pang-araw-araw na gawain at institusyon kagaya sa edukasyon, pamahalaan, at negosyo. Kabilang rito ang [[Pilipinas]], gayundin ang [[Nigeria]], [[Indiya|India]], [[Pakistan]], [[Malaysia|Malasya]], [[Singapore|Singapura]], at [[Jamaica|Hamayka]].{{sfn|Bao|2006|p=377}} * '''Lumalawak na bilog''' ({{Lang|en|expanding circle}}) ang mga bansa kung saan hindi karaniwang sinasalita ang Ingles at tinuturo bilang isang banyagang wika. Sa mga bansang ito kumakalat ang wikang Ingles dahil sa katayuan nito bilang isang pandaigdigang wika.{{sfn|Trudgill|Hannah|2008|p=5}} === Plurisentrikong wika === Isang [[plurisentrikong wika]] ang Ingles; ibig sabihin, wala itong iisang pambansang otoridad na namamahala sa pamantayan ng wika.{{sfn|Trudgill|Hannah|2008|p=2}}{{sfn|Romaine|1999}}{{sfn|Baugh|Cable|2002}} Madalas na sinusundan ng sinasalitang Ingles lalo na sa brodkasting ang mga pambansang pamantayan sa pagbigkas na kinagisnan imbes na isinakodigo. Karaniwang malalaman sa kanilang [[aksent]] kung saan nagmula ang mga brodkaster,{{sfn|Trudgill|2006}} pero madalas na sinusulat ang iskrip sa mga balita sa isang [[Ortograpiya ng wikang Ingles|pandaigdigang anyo ng pamantayang Ingles]]. Tipikal na dinidikta ng konsenso mula sa mga iskolar ng wika ang mga karaniwang gawi sa pagsusulat sa Ingles, hindi mula sa isang pamahalaan o pandaigdigang organisasyon.{{sfn|Ammon|2008|pp=1537–1539}} Maiintindihan ng mga Amerikanong tagapakinig ang maraming brodkast na nagmula sa Britanya at kabaligtaran. Maiintindihan ng mga mananalita ng Ingles ang karamihan sa kahit anong mga programa sa radyo at telebisyon gayundin sa mga pelikulang nagmula sa mga [[Anglospero|bansang nagsasalita ng Ingles]].{{sfn|Svartvik|Leech|2006|p=122}} Parehong may pormal at di-pormal na estilo ang pamantayan at panrehiyong barayti ng Ingles, at tanging nagkakaiba lamang sa mga salitang ginagamit (hal. {{Lang|en|lift}} sa Britanya habang {{Lang|en|elevator}} sa Amerika), sintaksis (hal. {{Lang|en|on the weekend}} sa Amerika habang {{Lang|en|at the weekend}} sa Britanya), at paggamit sa teknikal at di-teknikal na rehistro.{{sfn|Trudgill|Hannah|2008|pp=5–6}} Dahil sa kasaysayan ng paninirahan sa mga bansang nasa loobang bilog, nagawang maipantay ng Britanya ang pagkakaiba sa dayalekto at makagawa ng mga anyong [[koine]] ng Ingles sa [[Timog Aprika]], [[Australya|Australia]], at [[Nueva Selanda]].{{sfn|Deumert|2006|p=130}} Mabilis na natutong mag-Ingles ang marami sa mga migranteng nanirahan sa Estados Unidos. Sa kasalukuyan, malaking bahagdan ng populasyon ng Estados Unidos ngayon ay kaya lamang magsalita ng iisang wika.{{sfn|Deumert|2006|p=131}}{{sfn|Ryan|2013|loc=Table 1}} Ukol sa pambansang katayuan ng wikang Ingles sa mga piling bansa, * Sa Australia, walang itinalagang opisyal na wika sa parehong pambansa at pang-estadong lebel.<ref>{{Cite journal |last=Ward |first=Rowena |date=2019 |title='National' and 'Official' Languages Across the Independent Asia-Pacific |trans-title='Pambansa' at 'Opisyal' na mga Wika ng Malayang Asya-Pasipiko|lang=en|journal=Journal of Multidisciplinary International Studies |volume=16 |issue=1/2 |pages=83–84 |doi=10.5130/pjmis.v16i1-2.6510 |doi-access=free}}</ref> * Sa [[Kanada]], parehong opisyal na wika sa pambansang lebel ang Ingles at [[Wikang Pranses|Pranses]].<ref>{{cite web |url=http://news.gc.ca/web/article-eng.do?m=/index&nid=480459 |archive-url=https://archive.today/20130410031606/http://news.gc.ca/web/article-eng.do?m=/index&nid=480459 |url-status=dead |archive-date=10 April 2013 |title=40 Years of the Official Languages Act |publisher=Department of Justice Canada |lang=en|trans-title=40 Taon ng Official Languages Act}}</ref> Opisyal na wika (o isa sa mga opisyal na wika) rin sa anim na lalawigan at tatlong teritoryo ang Ingles, habang wala namang itinalagang opisyal na wika sa tatlong lalawigan. Sa [[Québec|Quebec]], Pranses lamang ang tanging opisyal na wika nito.<ref>{{cite web |url=https://www.legisquebec.gouv.qc.ca/en/tdm/cs/C-11 |title=Charter of the French language |last= |first= |date=26 March 2024 |website=Légis Québec |publisher=Québec Official Publisher |lang=en|trans-title=Karta ng Wikang Pranses}}</ref> * Sa [[Republika ng Irlanda|Irlanda]], Ingles ang itinalagang pangalawang wika ng bansa, habang [[Wikang Irlandes|Irlandes]] naman ang itinalagang unang wika.<ref>{{cite web |url=https://www.irishstatutebook.ie/eli/cons/en/html#part2 |title=Article 8 of the Constitution of Ireland|trans-title=Artikulo 8 ng Saligang-batas ng Irlanda|lang=en|last= |first= |date=January 2020 |website=Irish Statute Book}}</ref> * Bagamat mayorya ng populasyon ng Nueva Selanda ang nagsasalita ng Ingles, tanging [[Wikang Māori|Maori]] at ang [[Wikang nakasenyas ng Nueva Selanda|pambansang wikang nakasenyas]] nito ang itinalagang opisyal na wika ng bansa.<ref>{{cite web |title=Maori Language Act 1987 |url=http://www.legislation.govt.nz/act/public/1987/0176/latest/DLM124116.html |lang=en}}</ref> <ref>{{cite news |url=http://tvnz.co.nz/view/page/488120/696482 |title=Recognition for sign language |date=6 April 2006 |work=[[Television New Zealand]] |trans-title=Pagkilala sa wikang nakasenyas |lang=en |access-date=21 Enero 2026 |archive-date=15 Mayo 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110515221254/http://tvnz.co.nz/view/page/488120/696482 |url-status=dead }}</ref> * Walang itinalagang opisyal na wika sa [[Reyno Unido]]. Gayunpaman, sa [[Gales]] at [[Hilagang Irlanda]], Ingles ang isa sa mga opisyal na wika nito.<ref>{{cite journal |last1=Huws |first1=Catrin Fflur |title=The Welsh Language Act 1993: A Measure of Success?|trans-title=Ang Welsh Language Act 1993: Panukat sa Tagumpay?|lang=en |journal=Language Policy |date=June 2006 |volume=5 |issue=2 |pages=141–160 |doi=10.1007/s10993-006-9000-0}}</ref><ref>{{Cite news |date=26 October 2022 |title=Irish language and Ulster Scots bill clears final hurdle in Parliament|trans-title=Nalampasan na ng panukalang Irish language at Ulster Scots ang huling balakid nito sa Parlamento|lang=en|work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/uk-northern-ireland-63402597}}</ref> Walang itinalagang opisyal na wika sa [[Eskosya]] at [[Inglatera]]. * Sa [[Estados Unidos]], Ingles ang itinalagang opisyal na wika ng bansa sa bisa ng isang kautusang tagapagpaganap noong 2025.<ref>{{Cite news |last1=Ho |first1=Vivian |last2=Pannett |first2=Rachel |date=1 March 2025 |title=A Trump order made English the official language of the U.S. What does that mean? |trans-title=Ginawa sa bisa ng isang utos ni Trump ang wikang Ingles bilang opisyal na wika ng Estados Unidos. Ano'ng ibig sabihin nito?|lang=en|url=https://www.washingtonpost.com/nation/2025/03/01/trump-english-official-language-explainer/ |newspaper=[[The Washington Post]]}}</ref> Opisyal na wika (o isa sa mga opisyal na wika) ang Ingles sa 32 estado at limang teritoryo. Walang itinalagang opisyal na wika sa natitirang 18 estado at sa [[Distrito ng Columbia]].<ref>{{cite web |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/united-states/#people-and-society |title=United States |date=29 May 2024 |website=The World Factbook |publisher=Central Intelligence Agency |trans-title=Estados Unidos |lang=en |access-date=21 Enero 2026 |archive-date=12 Disyembre 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211212224932/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/united-states/#people-and-society |url-status=dead }}</ref> === Pandaigdigang wika === [[File:Countries_in_which_English_Language_is_a_Mandatory_or_an_Optional_Subject.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Countries_in_which_English_Language_is_a_Mandatory_or_an_Optional_Subject.svg|thumb|Katayuan ng wikang Ingles sa pampublikong edukasyon sa bawat rehiyon:<ref>{{cite web |title=Countries in which English Language is a Mandatory or an Optional Subject |trans-title=Mga Bansa kung saan isang Kinakailangan o Mapipiling Asignatura ang Wikang Ingles |url=https://www.uwinnipeg.ca/global-english-education/countries-in-which-english-is-mandatory-or-optional-subject.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221031000038/https://www.uwinnipeg.ca/global-english-education/countries-in-which-english-is-mandatory-or-optional-subject.html |archive-date=31 October 2022 |access-date= |publisher=The University of Winnipeg |language=en}}</ref>{{legend|#00a2e8|Kinakailangang asignatura}}{{legend|#ffc90e|Mapipiling asignatura}}{{legend|#ababab|Walang datos}}]] Inilalarawan minsan ang wikang Ingles bilang ang pinakaunang pandaigdigang ''[[lingua franca]]'',{{sfn|Graddol|2006}}{{sfn|Meierkord|2006|p=165}} o di kaya'y bilang ang pinakaunang [[pandaigdigang wika]].{{sfn|Brutt-Griffler|2006|pp=690–691}}{{sfn|Northrup|2013}} Pinakaginagamit na wika ang Ingles pagdating sa paglalathala, telekomunikasyon, kalakalan, libangan, at diplomasya.{{sfn|Northrup|2013}} Nakamit nito ang pagkapantay sa [[wikang Pranses]] noong 1919 sa kasagsagan ng negosasyon sa [[Kasunduan sa Versailles]].{{sfn|Phillipson|2004|p=47}} Pagsapit ng pagtatag sa [[Mga Nagkakaisang Bansa]] noong 1945, naging pangunahing wika na ang Ingles;{{sfn|Conrad|Rubal-Lopez|1996|p=261}} isa ito sa anim na opisyal na wika ng naturang organisasyon at ang kasalukuyang pinakaginagamit na wika sa pandaigdigang diplomasya at pakikipag-ugnayan.{{sfn|United Nations|2010}}{{sfn|Richter|2012|p=29}} Nakatalaga ang Ingles bilang isang opisyal na wika o di kaya'y wika ng trabaho sa maraming mga pandaigdigang organisasyon kagaya ng [[Pandaigdigang Lupong Olimpiko]] (IOC), Ginagamit rin ito bilang wika ng trabaho kahit maging sa mga panrehiyong organisasyon kagaya ng [[Samahan ng mga Bansa sa Timog-Silangang Asya]] (ASEAN) at [[Ekonomikong Kooperasyon sa Asya-Pasipiko]] (APEC), kung saan hindi gaanong kalaganap ang paggamit sa naturang wika sa mga kasaping bansa nito. Sa [[Unyong Europeo]] (EU), Ingles ang karaniwang ginagamit na wika ng trabaho ng mga kasaping bansa nito kahit na pinapayagan ng unyon na gumamit ang mga kasapi nito ng kahit anong wika.{{sfn|Ammon|2006|p=321}} Ingles ang ginagamit na basehan sa mga [[kontroladong likas na wika]],{{sfn|Wojcik|2006|p=139}} gayundin bilang ang wikang ginagamit sa larangan ng [[paglalayag]] at [[Abyasyon|pagpapalipad]].{{sfn|International Maritime Organization|2011}}{{sfn|International Civil Aviation Organization|2011}} [[File:English_Proficiency_Index_by_country_as_of_2014.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:English_Proficiency_Index_by_country_as_of_2014.svg|thumb|English Proficiency Index noong 2014:<ref>{{cite web |title=Countries in which English Language is a Mandatory or an Optional Subject |trans-title=Mga Bansa kung saan isang Kinakailangan o Mapipiling Asignatura ang Wikang Ingles |url=https://www.uwinnipeg.ca/global-english-education/countries-in-which-english-is-mandatory-or-optional-subject.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20221031000038/https://www.uwinnipeg.ca/global-english-education/countries-in-which-english-is-mandatory-or-optional-subject.html |archive-date=31 October 2022 |access-date= |publisher=The University of Winnipeg |language=en}}</ref> {{legend|#225500|Napakataas (80–100%)}} {{legend|#44aa00|Mataas (60–80%)}} {{legend|#66ff00|Katamtaman (40–60%)}} {{legend|#99ff55|Mababa (20–40%)}} {{legend|#ccffaa|Napakababa (0.1–20%)}} {{legend|#c0c0c0|Walang datos}}]] Wikang Ingles ang pinaka-inaaral na banyagang wika sa mundo.{{sfn|Graddol|2006}}{{sfn|Crystal|2003a}} Nag-aaral ang karamihan sa mga tao ng Ingles dahil sa praktikal na kadahilanan at hindi sa ideolohiya.{{sfn|Kachru|2006|p=195}} Sa EU, Ingles ang pinakasinasalitang banyagang wika sa 19 sa 25 kasaping bansa nito kung saan hindi opisyal na wika ito. Ayon sa isang opisyal na poll noong 2012 (noong kasapi pa ang [[Reyno Unido]]) sa mga kasaping bansa na hindi opisyal na wika ang Ingles, 38% ng mga sumagot ay nagsabing kaya nilang makapagsalita ng Ingles sa antas ng pakikipag-usap sa iba.{{sfn|European Commission|2012|pp=21, 19}} Kinokonekta ang matinding impluwensiya ng Ingles sa pagbilis ng [[Kamatayan ng wika|kamatayan ng ibang mga maliliit na wika]];{{sfn|Crystal|2000}} dahil rito, inaakusahan din ang wika ng [[Imperyalismong pangwika|imperyalismo]] at marami rin ang aktibong tumututol sa paggamit nito.{{sfn|Jambor|2007}} Gayunpaman, patuloy pa ring dumadami ang mga mananalita ng Ingles dahil sa paniniwalang nagdadala ng kaginhawaan at mas mabuting buhay ang paggamit nito.{{sfn|Svartvik|Leech|2006|loc=Chapter 12: English into the Future}} Kinakailangang marunong sa wikang Ingles sa maraming mga larangan kagaya ng sa [[medisina]] at [[kompyuting]]. Bagamat magkasingpantay noon ang Ingles sa Pranses at [[Wikang Aleman|Aleman]] pagdating sa pananaliksik, Ingles na ang natatanging nananaig na wika sa kasalukuyan.{{sfn|Gordin|2015}} Makikita ang dominasyon nito sa [[maagham na paglalathala]] sa mga [[indeks]] ng mga [[siyentipikong dyornal]] kagaya ng ''Chemical Abstracts'': noong 1998, nasa lagpas 80% ng lahat na naka-indeks na siyentipikong artikulo ng dyornal ang nakasulat sa Ingles, 90% sa mga [[likas na agham]] noong 1996, at 82% sa [[araling pantao]] noong 1995.{{sfn|Brutt-Griffler|2006|pp=694–695}} Sa kasagsagan ng [[dekolonisasyon]] sa [[Imperyong Britaniko]] noong dekada 1950s at 1960s, patuloy na ginamit ng mga lumayang kolonya ang wikang Ingles imbes na alisin ito sa mga wika ng kanilang bansa.{{sfn|Mufwene|2006|p=614}}{{sfn|Northrup|2013|pp=81–86}} Halimbawa, patuloy na ginagamit sa [[India]] ang Ingles matapos nitong lumaya sa Reyno Unido. India ngayon ang ikatlong may pinakamaraming inilalathalang aklat sa naturang wika matapos ng [[Estados Unidos]] at Reyno Unido,{{sfn|Sailaja|2009|pp=2–9}} kahit na di lalagpas sa 5% ng populasyon nito ang marunong magsalita ng Ingles nang maayos. Noong 2004, ipinagpalagay ng iskolar na si David Crystal na India ang may pinakamalaking populasyon na kayang magsalita o makaunawa ng Ingles sa mundo,{{sfn|Crystal|2004}} bagamat marami ring iskolar na naniniwalang Estados Unidos pa rin ang may hawak sa naturang titulo.{{sfn|Graddol|2010}} Marami sa mga mananalita ng Ingles Aprika ang bahagi ng pamayanang "Apro-Sakson" ng kontinente.{{sfn|Mazrui|Mazrui|1998}} Pinaniniwalaan na mananatili ang Ingles bilang isang wikang [[koine]] sa hinaharap.{{sfn|Crystal|2006}} == Dayalekto, aksent, at barayti == Maraming [[Talaan ng mga dayalekto ng wikang Ingles|mga dayalekto]] ng wikang Ingles ang natukoy ng mga [[Dayalektolohiya|dayalektologo]], na kumakatawan sa panrehiyong pagkakaiba pagdating sa balarila, bokabularyo, at pagbigkas. Naiiba ito sa [[Mga panrehiyong aksent ng wikang Ingles|mga panrehiyong aksent]], na tanging tumutukoy lamang sa pagkakaiba sa pagbigkas. Karaniwang hinahati ng mga lingwista ang wikang Ingles sa dalawang malalawak na kategorya, [[Britanikong Ingles]] (BrE) at [[Hilagang Amerikanong Ingles]] (NAE).{{sfn|Crystal|2003b|p=107}} === Britanya at Irlanda === <gallery mode="packed"> File:Alain_de_Botton_on_Fear_of_Failure_at_Cannes_Lions_2012.flac|Boses ni [[Alain de Botton]], na may modernong aksent na RP. File:Danny_Baker_BBC_Radio4_Desert_Island_Discs_31_Jul_2007_b012wcl4.flac|Boses ni [[Danny Baker]], na may aksent na [[Cockney (aksent)|Cockney]]. File:Russell_brand_bbc_radio4_desert_island_discs_21_07_2013.flac|Boses ni [[Russell Brand]], na lumaki sa [[Essex]] at may aksent na [[Estuaryong Ingles]]. File:Damien_hirst_bbc_radio4_desert_island_discs_13_05_2013_b01sd0hy.flac|Boses ni [[Damien Hirst]], na may aksent na kanlurang [[Yorkshire (dayalekto)|Yorkshire]]. File:John_bishop_bbc_radio4_desert_island_discs_24_06_2012.flac|Boses ni [[John Bishop]], na may aksent na [[Scouse]]. File:Rob_Brydon_BBC_Radio4_Front_Row_18_Mar_2012_b01dhl11.flac|Boses ni [[Rob Brydon]], na may aksent na katimugang [[Ingles ng Gales|Gales]]. File:Alex_Salmond_BBC_Radio4_Desert_Island_Discs_16_January_2011_b00xgs41.flac|Boses ni [[Alex Salmond]], na gumagamit ng isa sa mga aksent ng [[Ingles ng Eskosya|Eskosya]]. File:George_Best_-_The_New_Elizabethans_-20_Jul_2012_-_b01kt7cs.flac|Boses ni [[George Best]], na may aksent na [[Ingles ng Ulster|Hilagang Irlanda]]. File:Mary_Robinson_-_Desert_Island_Discs_-_28_July_2013.flac|Boses ni [[Mary Robinson]], na gumagamit ng isa sa mga aksent ng [[Hiberno-Ingles|Irlanda]]. </gallery> [[File:Dialects_of_English_in_UK_and_Ireland.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Dialects_of_English_in_UK_and_Ireland.svg|thumb|Mga pangunahing rehiyon ng mga dayalekto ng wikang Ingles sa [[Britanya (ngalan ng pook)|Britanya]] at [[Irlanda (pulo)|Irlanda]].]] Dahil sinasalita na ang wikang Ingles sa Britanya sa nakalipas na humigit-kumulang 1,500 taon, maraming mga dayalekto ng wika ang nabuo rito.{{sfn|Trudgill|1999|p=10}} Sa [[United Kingdom|Reyno Unido]], itinuturing ang [[Received Pronunciation]] (RP, {{Literal|Tamang Pagbigkas}}), isang edukadong aksent na nagmula sa [[Timog-silangang Inglatera]], bilang ang tradisyonal na pamantayang ginagamit sa [[brodkasting]] partikular na ang [[BBC]] (kaya tinatawag din itong {{Lang|en|BBC English}}, {{Literal|Ingles ng BBC}}) at kinokonsidera bilang pinaka-prestihiyoso sa lahat ng mga dayalekto ng bansa. Ang mabilis na pagkalat ng aksent na ito dahil sa midya ang siyang itinuturong dahilan sa mabilis ding pagbaba ng paggamit sa mga panlalawigang aksent. Napag-alaman sa [[Sarbey ng mga Dayalekto ng Ingles]] noong 1950 hanggang 1951 na bagamat may pagkakaiba pa rin sa balarila at bokabularyo ang mga dayalekto ng wikang Ingles sa Reyno Unido, mapapansing kumokonti ang pagkakaibang ito sa paglipas ng panahon.{{sfn|Trudgill|1999|p=125}} Gayunpaman, tanging naapektuhan lamang ang mga pagkakaiba ng mga dayalekto pagdating sa balarila at bokabularyo. Nasa 3% lamang ng mga Ingles ang aktuwal na gumagamit ng RP sa karaniwang usapan; ginagamit ng natirang 97% ang mga panrehiyong aksent na naimpluwensiyahan lamang ng RP sa iba't ibang antas.{{sfn|Hughes|Trudgill|1996|p=3}} Meron ding pagkakaiba sa mga gumagamit ng RP, lalo na sa [[panlipunang uri]] sa pagitan ng RP ng Mataas at Mababang Uri gayundin sa katutubong mananalita ng RP at sa mga gumagamit ng RP pero hindi lumaki sa naturang aksent.{{sfn|Hughes|Trudgill|1996|p=37}} Sa Britanya, may maituturing ding pagkakaiba sa pagitan ng mga panlipunang uri; kinokonsidera bilang taliwas sa pamantayan ang ilang mga katangian kahit na di-hamak na laganap ito na madalas ding idinidikit sa pananalita ng mabababang uri. Halimbawa nito sa kasaysayan ang [[Pagtatanggal ng h|pagtatanggal ng ''h'']] ng mga mabababang uring mananalita ng [[Ingles ng London]], lalo na ang Cockney, na ngayo'y isa na'ng karaniwang katangian ng naturang dayalekto. Gayunpaman, nananatili pa rin itong wala sa rehistro ng mga matatataas na uri ng lipunang Britaniko.{{sfn|Hughes|Trudgill|1996|p=40}} Mahahati sa apat na pangunahing rehiyon ng dayalekto ang Ingles sa Inglatera: Timog-silangan, Timog-kanluran (kilala ring [[Ingles ng West Country]]), Midlands, at Hilaga. Sa bawat rehiyon na ito, meron ding mga dayalekto: nahahati ang Hilaga sa mga dayalektong [[Yorkshire (dayalekto)|Yorkshire]], [[Geordie]] (sinasalita sa [[Newcastle upon Tyne|Newcastle]]), at [[Lanchashire (dayalekto)|Lanchashire]], na kinabibilangan ng mga suburbanong dayalekto ng [[Manchester]] ([[Manchester (dayalekto)|Mancunian]]) at [[Liverpool]] ([[Scouse]]). Dahil sa pagiging sentro ng [[Danelaw|pananakop ng mga Danes]] noong kapanahunan ng [[mga Viking]] sa Inglatera, nanatili ang mga Nordikong katangian sa wika sa mga dayalektong ito kesa sa ibang mga rehiyon, lalo na sa dayalektong Yorkshire.{{sfn|Hughes|Trudgill|1996|p=31}} Samantala, sa [[Kanlurang Midlands]], naipreserba naman sa mga dayalektong tulad ng [[Black Country]] ([[Black Country (dayalekto)|Yam Yam]]) at sa [[Birmingham]] ([[Brummie]]) ang mga arkaikong katangian mula sa [[Maagang modernong Ingles|maagang moderno]] at [[Gitnang Ingles]] kagaya ng mga Hermanikong elemento sa balarila at bokabularyo.{{sfn|Clark|Asprey|2013}} Simula noong ika-15 siglo, nakasentro sa London ang mga dayalekto ng Timog-silangang Inglatera. Tradisyonal na ginagamit doon ang dayalektong [[Cockney (dayalekto)|Cockney]] ng mga mabababang uri kaya mababa rin ang tingin dito. Dahil sa pagkalat ng mga katangian ng Cockney sa ibang mga dayalekto sa rehiyon, kinokonsidera ng midya ito bilang isang bagong dayalekto ng Estuaryong Ingles, bagamat tutol dito ang ilang mga lingwista dahil sa impluwensiya ng London sa karatig-lugar nito noon pa man.{{sfn|Roach|2009|p=4}}{{sfn|Trudgill|1999|p=80}} Ilan sa mga katangiang kumalat mula London ang mga sumusunod:{{sfn|Trudgill|1999|pp=80–81}} * [[Sumisingit na R|sumisingit na ''R'']]'','' pagbigkas ng salitang {{Lang|en|drawing}} ("pagguhit") bilang {{Lang|en|drawring}} {{IPA|/ˈdrɔːrɪŋ/}} kung saan sumisingit sa isang bahagi ng salita ang [[Katinig na tunog-R|tunog na ''r'']]. * [[Glotalisasyon ng t|glotalisasyon ng ''t'']]'','' pagbigkas sa {{Lang|en|[[Harry Potter|Potter]]}} bilang {{Lang|en|Po'er}} {{IPA|/ˈpɒʔə/}} kung saan pinapalitan ang tunog na ''t'' ng [[impit]]) * [[Paghaharap ng th|paghaharap ng ''th'']], pagbigkas sa {{Lang|en|thanks}} ("salamat") bilang {{Lang|en|fanks}} o {{Lang|en|bother}} ("abala") bilang {{Lang|en|bover}} kung saan nagiging ''f'' o ''v'' ang tunog na ''th''. Kinokonsidera na ngayon bilang hiwalay na wika ang [[wikang Scots]], pero nagmula ito sa maagang Hilagang Gitnang Ingles,{{sfn|Aitken|McArthur|1979|p=81}} at nadebelop at naimpluwensiyahan kalaunan ng ibang mga wika kagaya ng [[wikang Gaeliko]] at [[Wikang Lumang Nordiko|Lumang Nordiko]]. Nagtataglay din ng maraming dayalekto ang wikang Scots. Bukod dito, kabilang ang [[Ingles ng Eskosya]] sa mga barayti ng pamantayang Ingles sa [[Eskosya]]; karamihan sa mga ito ay mga dayalekto ng hilagang Inglatera na naimpluwensiyahan ng wikang Scots.{{sfn|Romaine|1982}} Samantala, sa [[Irlanda (pulo)|Irlanda]], maraming mga anyo ng wikang Ingles ang nagsimulang gamitin matapos ang [[Pananakop ng mga Anglo-Norman sa Irlanda|pananakop ng mga Anglo-Norman sa naturang rehiyon]] noong ika-11 siglo. Sa [[kondado ng Wexford]] at sa rehiyong pumapalibot sa [[Dublin]] nadebelop ang dalawang dayalekto na ngayo'y wala na, [[Yola (dayalekto)|Forth and Bargy]] at [[Fingallian]]. Parehong nagmula ito sa [[Maagang Modernong Ingles]] at ginamit hanggang noong ika-19 na siglo. Gayunpaman, nagmula ang modernong anyo ng [[Hiberno-Ingles|wikang Ingles sa Irlanda]] sa kolonisasyon ng mga Ingles simula noong ika-17 siglo. Sa kasalukuyan, nahahati ang Ingles ng Irlanda sa [[Ingles ng Ulster]], [[Ingles ng Hilagang Irlanda]] na naimpluwensiyahan nang matindi ng wikang Scots, at marami pang mga dayalekto sa Irlanda. Kagaya ng dayalekto ng Eskosya gayundin ng karamihan sa mga dayalekto ng Hilagang Amerika, nananatili ang [[Katinig na tunog-R|rotosidad]] sa halos lahat ng mga dayalekto sa naturang rehiyon di tulad ng mga dayalektong naimpluwensiyahan ng RP.{{sfn|Barry|1982|pp=86–87}}{{sfn|Hickey|2007}} == Ponolohiya == {{Main|Ponolohiya ng wikang Ingles}} {{IPA notice|bahaging|brackets=no}} Nagkakaiba ang [[ponolohiya ng wikang Ingles]] depende sa dayalekto, ngunit madalas pa ring nagkakaunawaan ang mga mananalita nito kahit ganito. Nakakapekto ang barayti ng [[ponolohiya]] sa imbentaryo ng mga [[ponema]], na siyang nagdidikta sa pagkakaiba sa [[ponetika]] at pagbigkas sa mga ponema. Inilalarawan ng bahaging ito ang mga [[Pamantayang wika|pamantayang barayti]] ng wikang Ingles: [[Received Pronunciation]] ng Reyno Unido at [[General American]] (GA, {{Literal|Pangkahalatang Amerikano}}) ng Estados Unidos. === Katinig === Nasa 24 na ponemang katinig ang marami sa mga dayalekto ng wikang Ingles; 26 kung isasama pati ang {{IPA|/x/}} at /ʔ/. Tumpak para sa Ingles ng California at sa RP ang sumusunod na imbentaryo. {| class="wikitable" style="text-align: center" |+Mga ponemang katinig ng wikang Ingles ! colspan="2" {{Diagonal split header|[[Paraan ng artikulasyon|Paraan]]|[[Lugar ng artikulasyon|Lugar]]}} ! colspan="2" |[[Katinig sa labi|Labi]] ! colspan="2" |[[Katinig sa labi–ngipin|Labi–ngipin]] ! colspan="2" |[[Katinig sa ngipin|Ngipin]] ! colspan="2" |[[Katinig sa gilagid|Gilagid]] ! colspan="2" |[[Katinig sa likurang gilagid|Likurang gilagid]] ! colspan="2" |[[Katinig sa paleta|Paleta]] ! colspan="2" |[[Katinig sa ngala-ngala|Ngala-ngala]] ! colspan="2" |[[Katinig sa tagukan|Tagukan]] |- ! colspan="2" |[[Katinig na pailong|Pailong]] | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|m}} | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|n}} | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ŋ}} | colspan="2" | |- ! colspan="2" |[[Katinig na pasara|Pasara]] | style="border-right: 0;" |{{IPA link|p}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|b}} | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|t}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|d}} | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|k}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ɡ}} | style="border-right: 0;" |({{IPA link|ʔ}}) | style="border-left: 0;" | |- ! colspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot|Pasara-sutsot]] | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|tʃ}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|dʒ}} | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" | | colspan="2" | |- ! colspan="2" |[[Katinig na pasutsot|Pasutsot]] | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|f}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|v}} | style="border-right: 0;" |{{IPA link|θ}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ð}} | style="border-right: 0;" |{{IPA link|s}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|z}} | style="border-right: 0;" |{{IPA link|ʃ}} | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ʒ}} | colspan="2" | | style="border-right: 0;" |({{IPA link|x}}) | style="border-left: 0;" | | style="border-right: 0;" |{{IPA link|h}} | style="border-left: 0;" | |- ! rowspan="2" |[[Katinig na palapit|Palapit]] ![[Katinig na pagitna|Gitna]] | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|ɹ}} | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|j}} | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|w}} | colspan="2" | |- ![[Katinig na pagilid|Gilid]] | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | style="border-right: 0;" | | style="border-left: 0;" |{{IPA link|l}} | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | | colspan="2" | |- |} == Talababa == {{notelist}} == Sanggunian == {{reflist}} === Pinagkunan === <!-- The entries in this bibliography are in alphabetical order. Comments show the names of named references. --> {{refbegin|30em}} <!-- AartsHaegeman2006 -->* {{cite book |first1=Bas |last1=Aarts |first2=Liliane |last2=Haegeman |date=2006 |chapter=English Word classes and Phrases |trans-chapter=Mga klase ng salita at parirala sa Ingles|title=The Handbook of English Linguistics |trans-title=Handbook sa Lingguwistikang Ingles|lang=en|editor1-last=Aarts |editor1-first=Bas |editor2-first=April |editor2-last=McMahon |publisher=Blackwell |isbn=978-1-4051-6425-2}} <!-- AbercrombieDaniels2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04878-1 |chapter=Spelling Reform Proposals: English |trans-chapter=Mga Mungkahing Reporma sa Pagbaybay: Ingles|title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Abercrombie |first1=D. |last2=Daniels |first2=P. T. |pages=72–75 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- AitkenMcArthur1979 -->* {{cite book |editor1-last=Aitken |editor1-first=A. J. |editor2-last=McArthur |editor2-first=Tom |date=1979 |title=Languages of Scotland|lang=en|trans-title=Mga Wika ng Eskosya |location=Edinburgh, Reyno Unido |publisher=Chambers |series=Occasional paper – Association for Scottish Literary Studies |volume=4 |isbn=978-0-550-20261-1}} <!-- Alcaraz-ArizaNavarro2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/02351-8 |chapter=Medicine: Use of English|trans-chapter=Medisina: Paggamit sa Ingles|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Alcaraz Ariza |first1=M. Á. |last2=Navarro |first2=F. |pages=752–759 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Ammon2006 -->* {{cite journal |last=Ammon |first=Ulrich |s2cid=142692741 |title=Language Conflicts in the European Union: On finding a politically acceptable and practicable solution for EU institutions that satisfies diverging interests|trans-title=Mga Hidwaan sa Wika sa Unyong Europeo: Ukol sa paghahanap sa isang politikal na pagsang-ayon at praktikal na solusyon para sa mga institusyon ng EU nang nagagampanan ang mga nagkakaibang interes|lang=en|journal=International Journal of Applied Linguistics |volume=16 |issue=3 |pages=319–338 |date=2006 |doi=10.1111/j.1473-4192.2006.00121.x |s2cid-access=free |via=DYLAN project |url=http://www.dylan-project.org/Dylan_en/presentation/dissemination/articles/assets/UDE-Ammon-LanguageConflictsInTheEuropeanUnion.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110102074109/http://www.dylan-project.org/Dylan_en/presentation/dissemination/articles/assets/UDE-Ammon-LanguageConflictsInTheEuropeanUnion.pdf |archive-date=2 January 2011}} <!-- Ammon2008 -->* {{cite book |last=Ammon |first=Ulrich |chapter=Pluricentric and Divided Languages |lang=en|trans-chapter=Mga Plurisentro at Nakahating Wika|editor1-last=Ammon |editor1-first=Ulrich N. |editor2-last=Dittmar |editor2-first=Norbert |editor3-last=Mattheier |editor3-first=Klaus J. |display-editors=3 |editor4-last=Trudgill |editor4-first=Peter |title=Sociolinguistics: An International Handbook of the Science of Language and Society |trans-title=Sosyolingguwistika: Pandaigdigang Handbook ng Agham ng Wika at Lipunan|volume=2 |date=2008 |edition=2nd |publisher=De Gruyter |isbn=978-3-11-019425-8 |series=Handbooks of Linguistics and Communication Science}} <!-- Annamalai2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04611-3 |chapter=India: Language Situation |lang=en|trans-chapter=India: Sitwasyon sa Wika|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Annamalai |first1=E. |pages=610–613 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Australian Bureau of Statistics2013 official census of Australia -->* {{cite web |author=Australian Bureau of Statistics |title=2011 Census QuickStats: Australia|trans-title=QuickStats sa Senso ng 2011: Australia |lang=en|date=28 March 2013 |url=http://www.censusdata.abs.gov.au/census_services/getproduct/census/2011/quickstat/0 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20151106221006/http://www.censusdata.abs.gov.au/census_services/getproduct/census/2011/quickstat/0 |archive-date=6 November 2015}} <!-- Bailey2001 -->* {{cite book |last=Bailey |first=Guy |chapter=The relationship between African American and White Vernaculars|trans-chapter=Ang kaugnayan ng Aprikanong Amerikano at Puting Bernakular|editor-last=Lanehart |editor-first=Sonja L. |title=Sociocultural and historical contexts of African American English |trans-title=Sosyokultural at historikal na konteksto ng Aprikanong Amerikanong Ingles|url=https://archive.org/details/socioculturalhis00lane |url-access=limited |date=2001 |pages=[https://archive.org/details/socioculturalhis00lane/page/n71 53]–84 |publisher=John Benjamins |lang=en|series=Varieties of English around the World |isbn=978-1-58811-046-6}} <!-- Bailey1997 -->* {{cite book |last=Bailey |first=G. |date=1997 |chapter=When did southern American English begin|trans-chapter=Kailan nagsimula ang katimugang Amerikanong Ingles|chapter-url=https://books.google.com/books?id=zvFtOr5_BZAC&pg=PA255 |title=Englishes around the world|trans-title=Mga Ingles sa iba't-ibang panig ng mundo|lang=en|pages=255–275 |editor=Edgar W. Schneider |publisher=John Benjamins |isbn=9789027248763}} <!-- Bao2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04257-7 |chapter=Variation in Nonnative Varieties of English |trans-chapter=Baryasyon sa mga hindi Katutubong Barayti ng Ingles|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Bao |first1=Z. |pages=377–380 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Barry1982 -->* {{cite book |last=Barry |first=Michael V. |chapter=English in Ireland |trans-chapter=Ingles sa Irlanda|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|pages=84–134 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- BaughCable2002 -->* {{cite book |last1=Baugh |first1=Albert C. |last2=Cable |first2=Thomas |title=A History of the English Language|trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles|edition=5|lang=en |publisher=Longman |date=2002 |isbn=978-0-13-015166-7 |url=https://archive.org/details/historyofenglish02baug}} <!-- Bazelmans2009 -->* {{cite book |last=Bazelmans |first=Jos |chapter=The Early-Medieval Use of Ethnic Names from Classical Antiquity: the Case of the Frisians |trans-chapter=Ang Maagang Medyebal na Paggamit sa mga Etnikong Pangalan mula sa Klasikong Antigong Panahon: ang Kaso ng mga Prisyano|pages=321–338 |editor-last1=Derks |editor-first1=Ton |editor-last2=Roymans |editor-first2=Nico |title=Ethnic Constructs in Antiquity: The Role of Power and Tradition|trans-title=Mga Etnikong Gawa sa Antigong Panahon: Ang Gampanin ng Kapangyarihan at Tradisyon|lang=en|publisher=Amsterdam University Press |series=Amsterdam Archaeological Studies |volume=13 |date=2009 |isbn=978-90-485-0791-7 |jstor=j.ctt46n1n2.1 |jstor-access=free}} <!-- Bermudez-OteroMcMahon2006 -->* {{cite encyclopedia |last1=Bermúdez-Otero |first1=Ricardo |first2=April |last2=McMahon |date=2006 |title=English phonology and morphology |trans-title=Ponolohiya at morpolohiya ng Ingles|lang=en|editor-first=Bas |editor-last=Aarts |editor-first2=April |editor-last2=McMahon |encyclopedia=The Handbook of English Linguistics |location=Oxford |publisher=Wiley–Blackwell |isbn=978-1-4051-6425-2 |doi=10.1002/9780470753002.ch17 |series=Blackwell Handbooks in Linguistics |pages=382–410}} <!-- BlenchSpriggs1999 -->* {{cite book |last1=Blench |first1=R. |last2=Spriggs |first2=Matthew |title=Archaeology and Language: Correlating Archaeological and Linguistic Hypotheses|trans-title=Arkeolohiya at Wika: Pagsasama sa mga Arkeolohiko at Lingguwistikong Palagay|lang=en|pages=285–286 |date=1999 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-11761-6 |url=https://books.google.com/books?id=DWMHhfXxLaIC&pg=PA286}} * {{cite book |editor-last=Blake |editor-first=Norman |title=Cambridge History of the English Language|trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles ng Cambridge|lang=en|volume=2|publisher=Cambridge University Press |date=1992 |doi=10.1017/CHOL9780521264754.003 |isbn=978-1-139-05553-6}} ** {{Harvc |last=Lass |first=Roger |chapter=Phonology and Morphology |in=Blake |year=1992 |pages=23–154}} <!-- Boberg2010 -->* {{cite book |last=Boberg |first=Charles |author-link=Charles Boberg |date=2010 |title=The English language in Canada: Status, history and comparative analysis|url=https://archive.org/details/englishlanguagei0000bobe |trans-title=Ang Wikang Ingles sa Kanada: Katayuan, kasaysayan, at pagsusuring komparatibo|lang=en|publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-139-49144-0 |series=Studies in English Language}} <!-- BosworthToller1921 -->* {{cite web |last1=Bosworth |first1=Joseph |author-link1=Joseph Bosworth|last2=Toller |first2=T. Northcote |title=Engla land |work=[[An Anglo-Saxon Dictionary]] (Online)|lang=en |date=1921 |url=http://bosworth.ff.cuni.cz/009427 |publisher=[[Charles University]] |archive-date=21 December 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121221212612/http://bosworth.ff.cuni.cz/009427 |url-status=live}} <!-- BrintonBrinton2010 -->* {{cite book |last1=Brinton |first1=Laurel J. |last2=Brinton |first2=Donna M. |date=2010 |title=The linguistic structure of modern English |trans-title=Ang lingguwistikong estraktura ng modernong Ingles|lang=en|publisher=John Benjamins |isbn=978-90-272-8824-0 |url=https://benjamins.com/#catalog/books/z.156/main}} <!-- Brutt-Griffler2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/00644-1 |chapter=Languages of Wider Communication|trans-chapter=Mga Wika ng mas Malawak na Komunikasyon|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Brutt-Griffler |first1=J. |pages=690–697 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Burridge2010 -->* {{cite book |last=Burridge |first=Kate |chapter=English in Australia|trans-chapter=Ingles sa Australia|editor-last=Kirkpatrick |editor-first=Andy |date=2010 |title=Routledge Handbook of World Englishes |trans-title=Handbook ng Routledge ukol sa mga Ingles ng Mundo|lang=en|url=https://archive.org/details/routledgehandboo00kirk_142 |url-access=limited |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-62264-6 |pages=[https://archive.org/details/routledgehandboo00kirk_142/page/n154 132]–151}} <!-- Campbell1959 -->* {{cite book |last=Campbell |first=Alistair |author-link=Alistair Campbell|title=Old English Grammar|url=https://archive.org/details/oldenglishgramma0000camp_o0r3 |trans-title=Balarila ng Lumang Ingles |location=Oxford, Inglatera |publisher=[[Oxford University Press]] |date=1983 |orig-date=1959|lang=en |isbn=978-0-19-811943-2 |ref={{sfnref|Campbell|1959}}}} <!-- CarrHoneybone2007 -->* {{cite journal |last1=Carr |first1=Philip |last2=Honeybone |first2=Patrick |date=2007 |title=English phonology and linguistic theory: an introduction to issues, and to 'Issues in English Phonology'|trans-title=Ponolohiya at lingguwistikong teorya ng Ingles: panimula sa mga isyu, at sa 'Mga Isyu sa Ponolohiya ng Ingles'|lang=en|journal=Language Sciences |volume=29 |issue=2 |pages=117–153 |doi=10.1016/j.langsci.2006.12.018}} <!-- Cassidy1982 -->* {{cite book |last=Cassidy |first=Frederic G. |chapter=Geographical Variation of English in the United States|lang=en|trans-chapter=Heograpikong Baryasyon ng Ingles sa Estados Unidos|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|pages=177–210 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- Cercignani1981 -->* {{cite book |last=Cercignani |first=Fausto |title=Shakespeare's works and Elizabethan pronunciation|trans-title=Mga gawa ni Shakespeare at ang Isabel na pagbigkas|lang=en|date=1981 |publisher=Clarendon |url=https://books.google.com/books?id=_JBlAAAAMAAJ |jstor=3728688 |isbn=978-0-19-811937-1}} <!-- Clark2013 -->* {{cite book |first1=Urszula |last1=Clark |first2=Esther |last2=Asprey |date=2013 |title=West Midlands English: Birmingham and the Black Country|trans-title=Ingles ng Kanlurang Midlands: Birmingham at ang Black Country|lang=en|publisher=Edinburgh University Press |isbn=978-0-7486-4169-7}} <!-- CollingwoodMyres1936 -->* {{cite book |last1=Collingwood |first1=Robin George |author-link=R. G. Collingwood |last2=Myres |first2=J. N. L. |chapter=The Sources for the period: Angles, Saxons, and Jutes on the Continent |trans-chapter=Ang mga Pinagmulan para sa panahon: Mga Anglo, Saxon, at Jute sa Kontinente|title=Roman Britain and the English Settlements|trans-title=Romanong Britanya at ang mga Tirahang Ingles|volume=5 |publisher=Clarendon |location=Oxford, Inglatera|lang=en|date=1936 |lccn=37002621 |jstor=2143838}} * {{cite book |last=Cohen |first=Antonie |title=The Phonemes of English: A Phonemic Study of the Vowels and Consonants of Standard English |trans-title=Ang mga Ponema ng Ingles: Isang Ponemikong Pag-aaral sa mga Patinig at Katinig ng Pamantayang Ingles|lang=en|publisher=Springer |date=2012 |orig-date=1952 |isbn=978-94-010-2969-8}} <!-- CollinsMees2003 -->* {{cite book |last1=Collins |first1=Beverley |last2=Mees |first2=Inger M. |year=2003 |orig-date=1981 |title=The Phonetics of English and Dutch|trans-title=Ang Ponetika ng Ingles at Olandes |edition=5 |place=Leiden, Olanda|lang=en |publisher=Brill |isbn=978-90-04-10340-5}} <!-- Connell2006 -->* {{cite encyclopedia |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01655-2 |title=Nigeria: Language Situation|trans-title=Nigeria: Sitwasyon sa Wika|lang=en|encyclopedia=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Connell |first1=B. A. |pages=635–637 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- ConradRubal-Lopez1996 -->* {{cite book |last1=Conrad |first1=Andrew W. |last2=Rubal-Lopez |first2=Alma |title=Post-Imperial English: Status Change in Former British and American Colonies, 1940–1990|trans-title=Imperyong Ingles: Pagbabago sa Katayuan sa mga Dating Kolonya ng Britanya at Amerika, 1940–1990|lang=en|date=1996 |publisher=De Gruyter |isbn=978-3-11-087218-7 |url=http://www.degruyter.com/viewbooktoc/product/143492 |page=261 |url-access=subscription}} * {{cite book |last=Cruttenden |first=Alan |date=2014 |title=Gimson's Pronunciation of English|trans-title=Pagbigkas sa Ingles ng Gimson|edition=8 |lang=en|publisher=Routledge |isbn=978-1-4441-8309-2}} <!-- CrystalLanguageDeath2002 -->* {{cite book |doi=10.1017/CBO9781139106856 |title=Language Death |url=https://archive.org/details/languagedeath0000crys |trans-title=Pagkamatay ng Wika|lang=en|date=2000 |last=Crystal |first=David |isbn=978-0-521-65321-3}} <!-- CrystalGlobalLanguage2003a -->* {{Cite book |last=Crystal |first=David |title=English as a Global Language |trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|author-link=David Crystal |edition=2 |publisher=Cambridge University Press |page=69 |date=2003a |url=https://books.google.com/books?id=d6jPAKxTHRYC |isbn=978-0-521-53032-3}} <!-- CrystalEncyclopedia2003b -->* {{cite book |last=Crystal |first=David |title=Cambridge Encyclopedia of the English Language|trans-title=Ensiklopediya ng Cambridge ukol sa Wikang Ingles|author-link=David Crystal |edition=2|lang=en |publisher=Cambridge University Press |date=2003b |isbn=978-0-521-53033-0 |url=https://books.google.com/books?id=A3b3ngEACAAJ}} <!-- CrystalSubcontinent2004b -->* {{cite news |last=Crystal |first=David |title=Subcontinent Raises Its Voice|trans-title=Itinaas ng Subkontinente ang Kanyang Boses|lang=en|year=2004 |url=https://www.theguardian.com/education/2004/nov/19/tefl |newspaper=The Guardian |archive-date=17 April 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080417171455/http://education.guardian.co.uk/tefl/story/0,,1355064,00.html |url-status=live}} <!-- DanielsBright1996 -->* {{cite book |editor1-last=Daniels |editor1-first=Peter T. |editor2-last=Bright |editor2-first=William |title=The World's Writing Systems|trans-title=Ang mga Sistema ng Oagsulat ng Mundo|lang=en|url=https://books.google.com/books?id=621jAAAAMAAJ |date=1996 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-507993-7}} <!-- Dehaene2009 -->* {{cite book |last=Dehaene |first=Stanislas |title=Reading in the Brain: The Science and Evolution of a Human Invention|trans-title=Pagbabasa sa Utak: Ang Agham at Ebolusyon ng isang Imbensiyon ng Tao|lang=en|date=2009 |publisher=Viking |isbn=978-0-670-02110-9 |url=https://books.google.com/books?id=6Z2hjwEACAAJ}} <!-- DenningKesslerLeben2007 -->* {{cite book |last1=Denning |first1=Keith |last2=Kessler |first2=Brett |last3=Leben |first3=William Ronald |title=English Vocabulary Elements|trans-title=Mga Elemento sa Bokabularyo ng Ingles|lang=en|date=17 February 2007 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-516803-7 |url=https://books.google.com/books?id=jz76l9RAccQC}} <!-- Deumert2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01294-3 |chapter=Migration and Language |trans-chapter=Migrasyon at Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Deumert |first1=A. |pages=129–133 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Dixon 1982 -->* {{cite journal |last=Dixon |first=R. M. W. |date=1982 |title=The grammar of English phrasal verbs|trans-title=Ang balarila ng mga pariralang pandiwa ng Ingles|lang=en|journal=Australian Journal of Linguistics |volume=2 |issue=1 |doi=10.1080/07268608208599280 |pages=1–42}} <!-- Donoghue2008 -->* {{cite book |last=Donoghue |first=D. |title=Old English Literature: A Short Introduction|trans-title=Panitikan ng Lumang Ingles: Maikling Panimula|lang=en|publisher=Wiley |date=2008 |isbn=978-0-631-23486-9 |doi=10.1002/9780470776025 |editor-last=Donoghue |editor-first=Daniel}} <!-- Durrell2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/02189-1 |chapter=Germanic Languages|trans-chapter=Mga Wikang Hermaniko |title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Durrell |first1=M. |pages=53–55 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Eagleson1982 -->* {{cite book |last=Eagleson |first=Robert D. |chapter=English in Australia and New Zealand|trans-chapter=Ingles sa Australia at Nueva Selanda|lang=en|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|pages=415–438 |isbn=978-3-12-533872-2 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press}} <!-- Ethnologue -->* {{cite web |url=http://www.ethnologue.com/statistics/size |title=Summary by language size|trans-title=Buod batay sa laki ng wika |lang=en|website=Ethnologue: Languages of the World |ref={{harvid|Ethnologue|2010}} |archive-date=26 December 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181226040016/https://www.ethnologue.com/statistics/size |url-status=live}} <!-- European Commission2012 -->* {{cite report |publisher=European Commission |title=Special Eurobarometer 386: Europeans and Their Languages|trans-title=Mga Natatanging Eurobarometer 386: Mga Europeo at ang Kanilang Wika|lang=en|date=June 2012 |series=Eurobarometer Special Surveys |url=http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_386_en.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160106183351/http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_386_en.pdf |archive-date=6 January 2016 |ref={{sfnref|European Commission|2012}}}} <!--FasoldConnor-Linton2014 -->* {{cite book |editor1-last=Fasold |editor1-first=Ralph W. |editor2-last=Connor-Linton |editor2-first=Jeffrey |title=An Introduction to Language and Linguistics|trans-title=Panimula sa Wika at Lingguwistika |edition=2|lang=en|date=2014 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-316-06185-5}} * {{cite journal |last1=Flemming |first1=Edward |last2=Johnson |first2=Stephanie |year=2007 |title=''Rosa's roses'': reduced vowels in American English |trans-title=''Mga rosas ni Rosa'': pagbawas sa mga patinig sa Amerikanong Ingles|lang=en|journal=[[Journal of the International Phonetic Association]] |volume=37 |issue=1 |pages=83–96 |doi=10.1017/S0025100306002817 |url=http://web.mit.edu/flemming/www/paper/rosasroses.pdf |citeseerx=10.1.1.536.1989 |s2cid=145535175 |archive-date=19 September 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180919182406/http://web.mit.edu/flemming/www/paper/rosasroses.pdf |url-status=live}} <!-- Giegerich1992 -->* {{cite book |title=English Phonology: An Introduction|url=https://archive.org/details/englishphonology0000gieg|trans-title=Ponolohiya ng Ingles: Panimula|lang=en |first=Heinz J. |last=Giegerich |publisher=Cambridge University Press |date=1992 |isbn=978-0-521-33603-1 |series=Cambridge Textbooks in Linguistics}} <!-- Gneuss2013 -->* {{cite book |last=Gneuss |first=Helmut |chapter=The Old English Language|lang=en|trans-chapter=Ang Lumang Wikang Ingles |editor1-last=Godden |editor1-first=Malcolm |editor2-last=Lapidge |editor2-first=Michael |date=2013 |title=Cambridge Companion to Old English Literature|url=https://archive.org/details/cambridgecompani0000malc |trans-title=Pantulong ng Cambridge ukol sa Panitikan ng Lumang Ingles|edition=2 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-15402-4 |pages=[https://archive.org/details/cambridgecompani0000malc/page/18 19]–49}} <!-- Görlach1991 -->* {{cite book |last=Görlach |first=Manfred |title=Introduction to Early Modern English|lang=en|trans-title=Panimula sa Maagang Modernong Ingles|date=1991 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-32529-5}} <!-- Gordin2015 -->* {{cite magazine |last=Gordin |first=Michael D. |title=Absolute English|trans-title=Ingles Lamang|lang=en |url=http://aeon.co/magazine/science/how-did-science-come-to-speak-only-english/ |magazine=[[Aeon (digital magazine)|Aeon]] |date=4 February 2015 |archive-date=7 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150207162247/http://aeon.co/magazine/science/how-did-science-come-to-speak-only-english/ |url-status=dead}} <!-- GordonCampbellHay et al.2004 -->* {{cite book |last1=Gordon |first1=Elizabeth |last2=Campbell |first2=Lyle |last3=Hay |first3=Jennifer |last4=Maclagan |first4=Margaret |last5=Sudbury |first5=Angela |last6=Trudgill |first6=Peter |author-link6=Peter Trudgill |date=2004 |title=New Zealand English: its origins and evolution|url=https://archive.org/details/newzealandenglis0000unse_b8r3 |trans-title=Ingles ng Nueva Selanda : mga pinagmulan at ebolusyon nito|lang=en|publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-10895-9 |series=Studies in English Language |ref={{sfnref|Gordon|Campbell|Hay et al.|2004}}}} <!-- Gottlieb2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04455-2 |chapter=Linguistic Influence|trans-chapter=Impluwensiya ng Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Gottlieb |first1=H. |pages=196–206 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Graddol2006 -->* {{cite book |last=Graddol |first=David |title=English Next: Why global English may mean the end of 'English as a Foreign Language'|trans-title=Susunod Ingles: Bakit maaaring matapos ang 'Ingles bilang Banyagang Wika' dahil sa pandaigdigang Ingles|author-link=David Graddol |url=http://englishagenda.britishcouncil.org/sites/ec/files/books-english-next.pdf |lang=en|date=2006 |publisher=The British Council |archive-url=https://web.archive.org/web/20150212042939/http://englishagenda.britishcouncil.org/sites/ec/files/books-english-next.pdf |archive-date=12 February 2015}} <!-- Graddol2010 -->* {{cite book |last=Graddol |first=David |title=English Next India: The future of English in India |trans-title=Susunod Ingles sa India: Ang hinaharap ng Ingles sa India|author-link=David Graddol |url=http://englishagenda.britishcouncil.org/sites/ec/files/books-english-next-india-2010.pdf|lang=en |date=2010 |publisher=The British Council |isbn=978-0-86355-627-2 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150212042654/http://englishagenda.britishcouncil.org/sites/ec/files/books-english-next-india-2010.pdf |archive-date=12 February 2015}} <!-- GraddolLeithSwann et al.2007 -->* {{cite book |editor1-last=Graddol |editor1-first=David |editor2-last=Leith |editor2-first=Dick |editor3-last=Swann |editor3-first=Joan |editor4-last=Rhys |editor4-first=Martin |editor5-last=Gillen |editor5-first=Julia |title=Changing English |trans-title=Nagbabagong Ingles|lang=en|url=http://www.routledge.com/books/details/9780415376792/ |date=2007 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-37679-2 |ref={{sfnref|Graddol|Leith|Swann et al.|2007}}}} <!--Green2002 -->* {{cite book |last=Green |first=Lisa J. |date=2002 |title=African American English: a linguistic introduction |trans-title=Ingles ng Aprikanong Amerikano: panimula sa wika|lang=en|url=https://archive.org/details/isbn_9780521891387 |url-access=registration |publisher=Cambridge University Press}} <!-- Greenbaum -->* {{cite book |last1=Greenbaum |first1=S. |last2=Nelson |first2=G. |title=An introduction to English grammar |trans-title=Panimula sa balarila ng Ingles|lang=en|date=2002 |edition=2|publisher=Longman |isbn=978-0-582-43741-8}} <!-- Halliday & Hasan 1976 -->* {{cite book |last1=Halliday |first1=M. A. K. |last2=Hasan |first2=Ruqaiya |date=1976 |title=Cohesion in English |url=https://archive.org/details/cohesioninenglis0000hall |trans-title=Pagkakaisa sa Ingles|lang=en |publisher=Pearson |isbn=978-0-582-55041-4}} <!-- Harbert2006 -->* {{cite book |doi=10.1017/CBO9780511755071 |title=The Germanic Languages |trans-title=Mga Wikang Hermaniko|lang=en|date=2006 |last1=Harbert |first1=Wayne |isbn=978-0-521-80825-5}} <!-- Hickey 2007 -->* {{cite book |last=Hickey |first=R. |date=2007 |title=Irish English: History and present-day forms |url=https://archive.org/details/irishenglishhist0000hick |trans-title=Ingles ng Irlanda: Kasaysayan at mga kasalukuyang anyo|lang=en|publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-85299-9}} <!-- Hogg1992 -->* {{cite book |date=1992 |chapter=The Place of English in Germanic and Indo-European|trans-title=Ang Lugar ng Ingles sa Hermaniko at Indo-Europeo|lang=en |title=Cambridge History of the English Language |trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles ng Cambridge|volume=1|editor-last=Hogg |editor-first=Richard M. |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-26474-7}} ** {{Harvc |last=Bammesberger |first=Alfred |year=1992 |chapter=The Place of English in Germanic and Indo-European |url=https://books.google.com/books?id=Y83EPUUWnQkC&pg=PA26 |in=Hogg |pages=26–66}} ** {{Harvc |last=Hogg |first=Richard M. |chapter=Phonology and Morphology |in=Hogg |year=1992 |pages=67–168 |id={{sfnref|Hogg|1992a}}}} ** {{Harvc |last=Kastovsky |first=Dieter |chapter=Semantics and Morphology |in=Hogg |year=1992 |pages=290–408}} ** {{Harvc |last=Toon |first=Thomas E. |chapter=Old English Dialects |in=Hogg |year=1992 |pages=409–451}} <!-- HoggDenison2006 -->* {{cite book |editor-last=Hogg |editor-first=Richard M. |editor-last2=Denison |editor-first2=David |title=A History of the English language |publisher=Cambridge University Press |date=2006 |isbn=978-0-521-71799-1}} ** {{Harvc |last=Crystal |first=David |chapter=English worldwide |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=420–439}} ** {{Harvc |last=Fischer |first=Olga |last2=van der Wurff |first2=Wim |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |chapter=Syntax |pages=109–198}} ** {{Harvc |last=Hogg |first=Richard M. |last2=Denison |first2=David |in=Hogg |in2=Denison |chapter=Overview |pages=1–30 |year=2006 |id={{sfnref|Hogg|Denison|2006a}}}} ** {{Harvc |last=Hogg |first=Richard M. |chapter=English in Britain |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=352–383}} ** {{Harvc |last=Kastovsky |first=Dieter |chapter=Vocabulary |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=199–270}} ** {{Harvc |last=Lass |first=Roger |chapter=Phonology and Morphology |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=43–108}} ** {{Harvc |last=Nevalainen |first=Terttu |last2=Tieken-Boon van Ostade |first2=Ingrid |chapter=Standardization |in=Hogg |in2=Denison |year=2006 |pages=271–311}} <!--How English evolved into a global language -->* {{cite news |title=How English evolved into a global language |trans-title=Paano naging pandaigdigang wika ang Ingles|url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-12017753 |date=20 December 2010 |work=BBC News |lang=en |ref={{harvid|How English evolved into a global language|2010}} |archive-date=25 September 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150925173407/http://www.bbc.co.uk/news/magazine-12017753 |url-status=live}} <!-- HuddlestonPullum2002 -->* {{cite book |last1=Huddleston |first1=Rodney |last2=Pullum |first2=Geoffrey K. |title=Cambridge Grammar of the English Language |date=2002 |publisher=Cambridge University Press |trans-title=Balarila ng Wikang Ingles ng Cambridge|lang=en|isbn=978-0-521-43146-0 |url=http://www.cambridge.org/us/academic/subjects/languages-linguistics/grammar-and-syntax/cambridge-grammar-english-language}} <!-- Hughes & Trudgill 1996 -->* {{cite book |first1=Arthur |last1=Hughes |last2=Trudgill |first2=Peter |author-link2=Peter Trudgill |date=1996 |title=English Accents and Dialects |trans-title=Mga Asento at Dayalekto ng Ingles|lang=en|edition=3 |publisher=Arnold |isbn=978-0-340-61445-7}} <!-- International Civil Aviation Organization -->* {{cite web |title=Personnel Licensing FAQ |trans-title=Mga Madalas Itanong sa Personal na Lisensiya|lang=en|url=http://www.icao.int/safety/airnavigation/pages/peltrgfaq.aspx#anchor14 |publisher=International Civil Aviation Organization – Air Navigation Bureau |date=2011 |at=In which languages does a licence holder need to demonstrate proficiency? |quote=Controllers working on stations serving designated airports and routes used by international air services shall demonstrate language proficiency in English as well as in any other language(s) used by the station on the ground. |archive-date=20 December 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141220003044/http://www.icao.int/safety/airnavigation/pages/peltrgfaq.aspx#anchor14 |url-status=live |ref={{sfnref|International Civil Aviation Organization|2011}}}} <!-- International Maritime Organization2011 -->* {{cite web |publisher=International Maritime Organization |title=IMO Standard Marine Communication Phrases|lang=en|trans-title=Pamantayang Parirala sa Komunikasyon sa Dagat ng IMO|date=2011 |url=http://www.imo.org/OurWork/Safety/Navigation/Pages/StandardMarineCommunicationPhrases.aspx |archive-date=3 October 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111003233938/http://www.imo.org/OurWork/Safety/Navigation/Pages/StandardMarineCommunicationPhrases.aspx |url-status=dead |ref={{sfnref|International Maritime Organization|2011}}}} <!-- International Phonetics Association1999 -->* {{Cite book |publisher=[[International Phonetic Association]], Cambridge University Press |author-link=International Phonetic Association |date=1999 |title=Handbook of the International Phonetic Association: A guide to the use of the International Phonetic Alphabet |trans-title=Handbook ng Pandaigdigang Ponetikong Asosasyon: Gabay sa paggamit sa Pandaigdigang Ponetikong Alpabeto|lang=en|isbn=978-0-521-65236-0 |ref={{sfnref|International Phonetic Association|1999}}}} <!-- Jambor2007 -->* {{cite journal |last=Jambor |first=Paul Z. |title=English Language Imperialism: Points of View|lang=en|trans-title=Imperyalismo ng Wikang Ingles: Mga Pananaw|journal=Journal of English as an International Language |date=2007 |volume=2 |pages=103–123 |url=https://www.eilj.com/wp-content/uploads/2013/12/2-december%202007.pdf#page=103 |archive-date=11 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231211184023/https://www.eilj.com/wp-content/uploads/2013/12/2-december%202007.pdf#page=103 |url-status=live}} <!-- Jespersen 2007 -->* {{cite book |last=Jespersen |first=Otto |title=The Philosophy of Grammar |chapter=Case: The number of English cases|lang=en|trans-title=Ang Pilosopiya ng Balarila|trans-chapter=Kaso: Ang bilang ng mga kaso sa Ingles|publisher=Routledge |orig-date=1924 |date=2007}} <!-- Kachru2006 -->* {{cite encyclopedia |doi=10.1016/B0-08-044854-2/00645-3 |title=English: World Englishes|trans-title=Ingles: Mga Ingles ng Mundo|lang=en |encyclopedia=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Kachru |first1=B. |pages=195–202 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- KönigvanderAuwera1994 -->* {{cite book |editor-last=König |editor-first=Ekkehard |editor2-last=van der Auwera |editor2-first=Johan |title=The Germanic Languages|trans-title=Mga Hermanikong Wika|lang=en|date=1994 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-28079-2 |series=Routledge Language Family Descriptions |url=http://www.routledge.com/books/details/9780415280792/ |jstor=4176538}} <!-- König 1994 -->* {{cite book |last=König |first=Ekkehard |chapter=English |pages=532–562 |editor1-last=König |editor1-first=Ekkehard |editor2-last=van der Auwera |editor2-first=Johan |title=The Germanic Languages|trans-title=Mga Hermanikong Wika|lang=en|date=1994 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-28079-2 |series=Routledge Language Family Descriptions |chapter-url=http://www.routledge.com/books/details/9780415280792/}} <!-- Labov 1972 -->* {{cite book |last=Labov |first=W. |author-link=William Labov |date=1972 |title=Sociolinguistic patterns|trans-title=Mga patern sa sosyolingguwistika|lang=en|publisher=University of Pennsylvania Press |chapter=The Social Stratification of (r) in New York City Department Stores|trans-chapter=Ang Panlipunang Pagsasagrupo sa (r) sa mga Pamilihan ng Lungsod ng New York|pages=168–178 |doi=10.1007/978-1-349-25582-5_14 |isbn=978-0-333-61180-7 |s2cid=107967883}} <!-- Labov 2012 -->* {{cite book |last=Labov |first=W. |date=2012 |title=Dialect Diversity in America: The Politics of Language Change |url=https://archive.org/details/dialectdiversity0000labo |trans-title=Dibersidad ng Dayalekto sa Amerika: Sng Politika ng Pagbabago ng Wika|lang=en|publisher=University of Virginia Press |chapter=About Language and Language Change|trans-chapter=Ukol sa Wika at Pagbabago ng Wika|isbn=978-0-8139-3327-6}} <!-- Lanham 1982 -->* {{cite book |last=Lanham |first=L. W. |chapter=English in South Africa |trans-chapter=Ingles sa Timog Aprika|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|pages=324–352 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- Lass2000 -->* {{cite book |editor-first=Roger |editor-last=Lass |title=Cambridge History of the English Language|trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles ng Cambridge |lang=en|volume=3 |publisher=Cambridge University Press |date=2000}} ** {{Harvc |in=Lass |date=2000 |last=Lass |first=Roger |chapter=Phonology and Morphology |year=2000 |pages=56–186 |id={{sfnref|Lass|2000a}}}} <!-- Lass 2002 -->* {{citation |last=Lass |first=Roger |chapter=South African English|trans-chapter=Ingles sa Timog Aprika|editor-last=Mesthrie |editor-first=Rajend |date=2002 |title=Language in South Africa|trans-title=Wika sa Timog Aprika|lang=en |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-79105-2}} <!-- Lawler2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04573-9 |chapter=Punctuation |trans-chapter=Bantas|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Lawler |first1=J. |pages=290–291 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Lawton 1982 -->* {{cite book |last=Lawton |first=David L. |chapter=English in the Caribbean|trans-chapter=Ingles sa Karibe |editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|lang=en|pages=251–280 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- Leech 2006 -->* {{cite book |last=Leech |first=G. N. |author-link=Geoffrey Leech |date=2006 |title=A glossary of English grammar |url=https://archive.org/details/glossaryofenglis0000leec |trans-title=Glosaryo ng balarila ng Ingles|lang=en|publisher=Edinburgh University Press |isbn=0-7486-2406-6}} <!-- LeechHundtMairSmith2009 -->* {{cite book |url=http://english.fullerton.edu/publications/clnarchives/2012winter/angus-chng%20contemp_eng.pdf |last1=Leech |first1=Geoffrey |last2=Hundt |first2=Marianne |last3=Mair |first3=Christian |last4=Smith |first4=Nicholas |title=Change in contemporary English: a grammatical study|trans-title=Pagbabago sa kontemporaryong Ingles: gramatikao na pag-aaral|lang=en|publisher=Cambridge University Press |date=2009 |isbn=978-0-521-86722-1 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402140536/http://english.fullerton.edu/publications/clnarchives/2012winter/angus-chng%20contemp_eng.pdf |archive-date=2 April 2015 |url-status=live}} <!-- LevineCrocket1966 -->* {{cite journal |last1=Levine |first1=L. |last2=Crockett |first2=H. J. |date=1966 |title=Speech Variation in a Piedmont Community: Postvocalic r*|trans-title=Baryasyon sa Pagbigkas sa isang Pamayanang Piedmont: Posbokalikong r*|lang=en|journal=Sociological Inquiry |volume=36 |issue=2 |pages=204–226 |doi=10.1111/j.1475-682x.1966.tb00625.x}} <!-- Li2003 -->* {{cite journal |last1=Li |first1=David C. S. |title=Between English and Esperanto: what does it take to be a world language? |trans-title=Sa Pagitan ng Ingles at Esperanto: paano maging isang pandaigdigang wika?|lang=en|journal=International Journal of the Sociology of Language |issue=164 |pages=33–63 |date=2003 |issn=0165-2516 |doi=10.1515/ijsl.2003.055}} <!-- LimAnsaldo2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01701-6 |chapter=Singapore: Language Situation|trans-chapter=Singapura: Sitwasyon sa Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Lim |first1=L. |last2=Ansaldo |first2=U. |pages=387–389 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Maclagan 2010 -->* {{cite book |last=Maclagan |first=Margaret |chapter=The English(es) of New Zealand|trans-chapter=Ang (mga) Ingles ng Nueva Selanda|lang=en|editor-last=Kirkpatrick |editor-first=Andy |date=2010 |title=Routledge Handbook of World Englishes |trans-title=Handbook ng Routledge ukol sa mga Ingles ng Mundo|url=https://archive.org/details/routledgehandboo00kirk |url-access=limited |publisher=Routledge |pages=[https://archive.org/details/routledgehandboo00kirk/page/n173 151]–164 |isbn=978-0-203-84932-3}} <!--MacMahon 2006 -->* {{cite book |last=MacMahon |first=M. K. |date=2006 |chapter=English Phonetics |trans-chapter=Ponetika ng Ingles|lang=en|editor1=Bas Aarts |editor-first2=April |editor-last2=McMahon |title=The Handbook of English Linguistics |trans-title=Ang Handbook ng Lingguwistika ng Ingles|location=Oxford, Inglatera|publisher=Blackwell |pages=359–382 |isbn=978-1-4051-6425-2}} <!-- Macquarie Dictionary2015 -->* {{cite web |author=<!--Staff writer(s); no by-line.--> |url=https://www.macquariedictionary.com.au/ |title=Macquarie Dictionary|lang=en |website=Australia's National Dictionary & Thesaurus Online &#124; Macquarie Dictionary |date=2015 |publisher=Macmillan Publishers Group Australia |url-access=registration |ref={{harvid|Macquarie Dictionary|2015}} |archive-date=21 July 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190721141547/https://www.macquariedictionary.com.au/ |url-status=live}} <!-- Mair & Leech 2006 -->* {{cite book |last1=Mair |first1=C. |last2=Leech |first2=G. |date=2006 |chapter=Current Changes in English Syntax|trans-chapter=Mga Kasalukuyang Pagbabago sa Sintaksis ng Ingles|title=The Handbook of English Linguistics |trans-title=Ang Handbook ng Lingguwistika ng Ingles|lang=en|publisher=Blackwell |isbn=978-1-4051-6425-2}} <!-- Mair 2006 -->* {{cite book |last=Mair |first=Christian |date=2006 |title=Twentieth-century English: History, variation and standardization|url=https://archive.org/details/twentiethcentury0000mair | trans-title=Ingles ng Ikadalawampung Siglo: Kasaysayan, baryasyon, at pagsasapamantayan|lang=en|publisher=Cambridge University Press |doi=10.1017/S1360674307002420 |s2cid=120824612}} <!-- MazruiMazrui1998 -->* {{cite book |last1=Mazrui |first1=Ali A. |last2=Mazrui |first2=Alamin |title=The Power of Babel: Language and Governance in the African Experience |lang=en|trans-title=Ang Kapangyarihan ng Babel: Wika at Pamamahala sa Karanasang Aprikano|date=1998 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-51429-1 |url=https://books.google.com/books?id=6lQTPxdYx8kC}} <!-- McArthur1992 -->* {{cite book |editor-last=McArthur |editor-first=Tom |title=Oxford Companion to the English Language |trans-title=Pantulong ng Oxford sa Wikang Ingles|lang=en|publisher=Oxford University Press |date=1992 |isbn=978-0-19-214183-5 |doi=10.1093/acref/9780192800619.001.0001 |url=https://archive.org/details/oxfordcompaniont00mcar}} <!-- McCrumMacNeilCran2003 -->* {{Cite book |last1=McCrum |first1=Robert |last2=MacNeil |first2=Robert |last3=Cran |first3=William |title=The Story of English |url=https://archive.org/details/storyofenglish0000mccr_c8l9 |trans-title=Ang Kuwento ng Ingles|lang=en|location=London |date=2003 |edition=3 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200231-5}} <!-- McGuinness1997 -->* {{cite book |last=McGuinness |first=Diane |title=Why Our Children Can't Read, and what We Can Do about it: A Scientific Revolution in Reading|trans-title=Bakit Hindi Makapagbasa ang Ating mga Anak, at Ano ang Magagawa Natin: Rebolusyong Maagham sa Pagbabasa|lang=en|author-link=Diane McGuinness |date=1997 |publisher=Simon and Schuster |isbn=978-0-684-83161-9 |url=https://books.google.com/books?id=F-q02ZBKh3wC}} <!-- Meierkord2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/00641-6 |chapter=Lingua Francas as Second Languages |trans-chapter=Mga Lingua Franca bilang mga Pangalawang Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Meierkord |first1=C. |pages=163–171 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- MerriamWebster2015 -->* {{cite dictionary |title=English - Definition and More from the Free Merriam-Webster Dictionary |entry=English |dictionary=Merriam Webster |date=26 February 2015 |url=http://www.merriam-webster.com/dictionary/English |ref={{harvid|Merriam Webster|2015}} |archive-date=25 March 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150325140932/http://www.merriam-webster.com/dictionary/english |url-status=live}} <!-- Methrie2006 -->* {{cite journal |last1=Mesthrie |first1=Rajend |title=New Englishes and the native speaker debate|url=https://archive.org/details/sim_language-sciences_2010-11_32_6/page/594 |trans-title=Mga Bagong Ingles at ang debate sa katutubong mananalita|lang=en|journal=Language Sciences |date=November 2010 |volume=32 |issue=6 |pages=594–601 |doi=10.1016/j.langsci.2010.08.002}} <!-- Miller 2002 -->* {{cite book |last=Miller |first=Jim |date=2002 |title=An Introduction to English Syntax |trans-title=Panimula sa Sintaksis ng Ingles|lang=en|publisher=Edinburgh University Press |isbn=0-7486-1254-8}} <!-- Montgomery -->* {{cite journal |last=Montgomery |first=M. |date=1993 |title=The Southern Accent—Alive and Well|trans-title=Ang Asento ng Katimugan–Buhay at Maayos|lang=en|journal=Southern Cultures |volume=1 |issue=1 |pages=47–64 |doi=10.1353/scu.1993.0006 |s2cid=143984864}} <!-- Mountford2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/05018-5 |chapter=English Spelling: Rationale|trans-chapter=Pagbabaybay sa Ingles: Paliwanag|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|date=2006 |last1=Mountford |first1=J. |pages=156–159 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Mufwene2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01291-8 |chapter=Language Spread |trans-chapter=Pagkalat ng Wika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Mufwene |first1=S. S. |pages=613–616 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Mugglestone2012 -->* {{cite book |editor-last=Mugglestone |editor-first=Lynda |title=Oxford History of English|trans-title=Kasaysayan ng Ingles ng Oxford|publisher=Oxford University Press |date=2012 |orig-date=2006 |isbn=978-0-19-966016-2}} ** {{Harvc |in=Mugglestone |year=2012 |first=April |last=McMahon |pages=180–218 |c=Restructuring Renaissance English}} ** {{Harvc |in=Mugglestone |year=2012 |first=Matthew |last=Townend |pages=75–105 |c=Contacts and Conflicts: Latin, Norse, and French}} * {{cite book |last=Müller |first=Stefan |title=Grammatical theory |trans-title=Teorya sa balarila|lang=en|publisher=Language Science Press |date=2020 |isbn=978-3-96110-273-0}} <!-- Nation2001 needs more verification -->* {{Cite book |last=Nation |first=I. S. P. |title=Learning Vocabulary in Another Language|trans-title=Matuto ng Bokabularyo sa Ibang Wika|lang=en|author-link=Paul Nation |publisher=Cambridge University Press |date=2001 |url=https://books.google.com/books?id=sKqx8k8gYTkC |page=477 |isbn=978-0-521-80498-1}} <!-- National Records of Scotland2013 -->* {{cite web |publisher=National Records of Scotland |title=Census 2011: Release 2A|lang=en |series=Scotland's Census 2011 |date=26 September 2013 |url=http://www.scotlandscensus.gov.uk/news/census-2011-release-2a |archive-date=2 April 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402152137/http://www.scotlandscensus.gov.uk/news/census-2011-release-2a |url-status=live |ref={{sfnref|National Records of Scotland|2013}}}} <!-- Neijt2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04574-0 |chapter=Spelling Reform |trans-chapter=Reporma sa Pagbaybay|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|date=2006 |last1=Neijt |first1=A. |pages=68–71 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Northern Ireland Statistics and Research Agency2012 -->* {{cite web |publisher=Northern Ireland Statistics and Research Agency |title=Census 2011: Key Statistics for Northern Ireland December 2012 |trans-title=Senso 2011: Mga Pangunahing Estadistika para sa Hilagang Irlanda Disyembre 2012|lang=en|periodical=Statistics Bulletin |date=2012 |url=http://www.nisra.gov.uk/Census/key_report_2011.pdf |at=Table KS207NI: Main Language |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20121224033625/http://www.nisra.gov.uk/Census/key_report_2011.pdf |archive-date=24 December 2012 |ref={{sfnref|Northern Ireland Statistics and Research Agency|2012}}}} <!-- Northrup2013 -->* {{cite book |last=Northrup |first=David |title=How English Became the Global Language|trans-title=Paano Naging Pandaigdigang Wika ang Ingles|lang=en|date=2013 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-137-30306-6 |url=https://books.google.com/books?id=YPAlPeB6IvQC}} <!-- O'Dwyer 2006 -->* {{cite book |last=O'Dwyer |first=Bernard |title=Modern English Structures: Form, Function, and Position |trans-title=Estraktura ng Modernong Ingles: Anyo, Gamit, at Posisyon|lang=en|edition=2 |publisher=Broadview |publication-place=Canada |year=2006 |isbn=978-1-55111-763-8}} <!-- Office for National Statistics official census figures for England and Wales -->* {{cite web |publisher=Office for National Statistics |title=Language in England and Wales, 2011|trans-title=Mga Wika sa Inglatera at Gales, 2011|lang=en|date=4 March 2013 |periodical=2011 Census Analysis |url=http://www.ons.gov.uk/ons/rel/census/2011-census-analysis/language-in-england-and-wales-2011/rpt---language-in-england-and-wales--2011.html|archive-date=2 April 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402115009/http://www.ons.gov.uk/ons/rel/census/2011-census-analysis/language-in-england-and-wales-2011/rpt---language-in-england-and-wales--2011.html |url-status=live |ref={{sfnref|Office for National Statistics|2013}}}} <!-- OxfordLearner'sDictionary -->* {{cite web |title=Oxford Learner's Dictionaries |url=http://www.oxfordlearnersdictionaries.com/ |access-date=25 February 2015 |publisher=Oxford |ref={{harvid|Oxford Learner's Dictionary|2015}} |archive-date=9 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150209040312/http://www.oxfordlearnersdictionaries.com/ |url-status=live|lang=en}} <!-- Patrick2006aJamaica -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01760-0 |chapter=Jamaica: Language Situation|trans-chapter=Hamayka: Sitwasyon ss Wika|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006a |last1=Patrick |first1=P. L. |pages=88–90 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Patrick2006bAAVE -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/05092-6 |chapter=English, African-American Vernacular|trans-chapter=Ingles, Aprikanong Amerikano Bernakular|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006b |last1=Patrick |first1=P. L. |pages=159–163 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Payne & Huddleston 2002 -->* {{cite book |last1=Payne |last2=Huddleston |first1=John |first2=Rodney |editor1-last=Huddleston |editor2-last=Pullum |editor1-first=R. |editor2-first=G. K. |date=2002 |title=Cambridge Grammar of English |url=https://archive.org/details/cambridgegrammar0000hudd |trans-title=Balarila ng Ingles ng Cambridge|lang=en|publisher=Cambridge University Press |doi=10.1017/9781316423530.006 |isbn=978-0-521-43146-0}} * {{cite book |last=Peters |first=Pam |title=The Cambridge Guide to English Usage|url=https://archive.org/details/cambridgeguideto00pete_0 |trans-title=Ang Gabay ng Cambridge sa Paggamit sa Ingles|lang=en|publisher=Cambridge University Press |date=2004 |isbn=978-0-521-62181-6}} <!-- Phillipson2004 -->* {{cite book |last=Phillipson |first=Robert |title=English-Only Europe?: Challenging Language Policy|trans-title=Patakarang Ingles Lamang sa Europa? Paghamon sa Patakaran sa Wika|lang=en|date=28 April 2004 |publisher=Routledge |isbn=978-1-134-44349-9 |url=https://books.google.com/books?id=9HiCAgAAQBAJ&pg=PA47}} <!-- Richter2012 -->* {{cite book |last=Richter |first=Ingo |chapter=Introduction |trans-chapter=Panimula|editor1-last=Richter |editor1-first=Dagmar |editor2-last=Richter |editor2-first=Ingo |editor3-last=Toivanen |editor3-first=Reeta |display-editors=3 |editor4-last=Ulasiuk |editor4-first=Iryna |title=Language Rights Revisited: The challenge of global migration and communication|trans-title=Pagbisita muli sa mga Karapatan sa Wika: Ang hamon ng pandaigdigang migrasyon at komunikasyon|lang=en|date=2012 |publisher=BWV Verlag |isbn=978-3-8305-2809-8 |chapter-url=https://books.google.com/books?id=3u9kBAAAQBAJ&pg=PA29}} <!-- Roach1999 -->* {{cite book |last=Roach |first=Peter |title=English Phonetics and Phonology|trans-title=Ponetika at Ponolohiya ng Ingles|lang=en|date=2009 |publisher=Cambridge |edition=4}} <!-- Robinson1992 -->* {{cite book |last=Robinson |first=Orrin |author-link=Orrin W. Robinson |title=Old English and Its Closest Relatives: A Survey of the Earliest Germanic Languages |trans-title=Lumang Ingles at ang Pinakamalapit Nitong Kamag-anak: Sarbey sa mga Pinakaunang Wikang Hermaniko|lang=en|publisher=Stanford University Press |date=1992 |isbn=978-0-8047-2221-6 |url=https://archive.org/details/oldenglishitsclo0000robi |url-access=registration}} <!-- Romaine1982 -->* {{cite book |last=Romaine |first=Suzanne |chapter=English in Scotland|trans-chapter=Ingles sa Eskosya|lang=en |editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language |trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|pages=56–83 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- Romaine1999 -->* {{cite book |title=Cambridge History of the English Language |trans-title=Kasaysayan ng Wikang Ingles ng Cambridge|lang=en|volume=4|editor-last=Romaine |editor-first=Suzanne |publisher=Cambridge University Press |date=1999 |isbn=978-0-521-26477-8 |doi=10.1017/CHOL9780521264778.002}} ** {{Harvc |last=Algeo |first=John |chapter=Vocabulary |url=https://books.google.com/books?id=NxHuNOvwt7wC&pg=PA57 |in=Romaine |year=1999 |pages=57–91}} ** {{Harvc |last=Romaine |first=Suzanne |chapter=Introduction |in=Romaine |year=1999 |pages=1–56 |id={{sfnref|Romaine|1999a}}}} <!-- Romaine2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/00646-5 |chapter=Language Policy in Multilingual Educational Contexts|trans-chapter=Patakaran sa Wika sa mga Konteksto ng Multilingwal na Edukasyon |title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|date=2006 |last=Romaine |first=Suzanne |pages=584–596 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Routes of English -->* {{cite news |title=The Routes of English |trans-title=Ang Mga Ruta ng Ingles|lang=en|url=https://www.bbc.co.uk/radio4/routesofenglish/storysofar/programme4_6.shtml |date=1 August 2015 |work=BBC |ref={{harvid|The Routes of English}} |archive-date=24 October 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151024081346/http://www.bbc.co.uk/radio4/routesofenglish/storysofar/programme4_6.shtml |url-status=live}} <!-- Rowicka2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01848-4 |chapter=Canada: Language Situation |trans-chapter=Kanada: Sitwasyon sa Wika|lang=en|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Rowicka |first1=G. J. |pages=194–195 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Rubino2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01736-3 |chapter=Philippines: Language Situation |trans-chapter=Pilipinas: Sitwasyon sa Wika|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Rubino |first1=C. |pages=323–326 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Ryan2013 an official report of the United States Census -->* {{cite web |last=Ryan |first=Camille |title=Language Use in the United States: 2011|trans-title=Paggamit ng Wika sa Estados Unidos: 2011|lang=en|periodical=American Community Survey Reports |date=August 2013 |page=1 |url=https://www.census.gov/prod/2013pubs/acs-22.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20160205101044/http://www.census.gov/prod/2013pubs/acs-22.pdf |archive-date=5 February 2016 |url-status=dead}} <!-- Sailaja 2009 -->* {{cite book |last=Sailaja |first=Pingali |title=Indian English|trans-title=Ingles ng India|lang=en |publisher=Edinburgh University Press |date=2009 |isbn=978-0-7486-2595-6 |series=Dialects of English |url=https://books.google.com/books?id=ntxWxuoRBiwC}} <!-- Schiffrin 1988 -->* {{cite book |last=Schiffrin |first=Deborah |date=1988 |title=Discourse Markers|trans-title=Mga Pananda sa Diskurso|lang=en |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-35718-0 |series=Studies in Interactional Sociolinguistics |url=https://books.google.com/books?id=hs7J-WqPtPAC}} <!-- Schneider2007 -->* {{cite book |last=Schneider |first=Edgar |title=Postcolonial English: Varieties Around the World|trans-title=Poskolonyal na Ingles: Mga Barayti sa Iba't-ibang Panig ng Mundo|lang=en|publisher=Cambridge University Press |date=2007 |isbn=978-0-521-53901-2 |url=https://books.google.com/books?id=QIE6zGSd8okC}} <!-- Schonweitz2001 -->* {{cite journal |last=Schönweitz |first=Thomas |title=Gender and Postvocalic /r/ in the American South: A Detailed Socioregional Analysis |url=https://archive.org/details/sim_american-speech_fall-2001_76_3/page/258 |trans-title=Kasarian at ang Posbokalikong /r/ sa Katimugang Amerika: Detalyadong Sosyorehiyonal na Pagsusuri|lang=en|journal=American Speech |volume=76 |issue=3 |date=2001 |pages=259–285 |doi=10.1215/00031283-76-3-259 |s2cid=144403823}} <!-- Shaywitz2003 -->* {{cite book |last=Shaywitz |first=Sally E. |title=Overcoming Dyslexia: A New and Complete Science-based Program for Reading Problems at Any Level |trans-title=Pagtagumpayan ang Dyslexia: Isang Bago at Kumpletong Programang Nakaayon sa Agham para sa mga Problema sa Pagbabasa|lang=en|date=2003 |publisher=A. A. Knopf |isbn=978-0-375-40012-4 |url=https://books.google.com/books?id=hXbZ1QInSF0C}} <!-- Smith2009 -->* {{cite book |last=Smith |first=Jeremy J. |title=Old English: A Linguistic Introduction|trans-title=Lumang Ingles: Panimula sa Lingguwistika |lang=en|publisher=Cambridge University Press |date=2009 |isbn=978-0-521-86677-4}} <!-- Statistics Canada2014 -->* {{cite web |publisher=Statistics Canada |title=Population by mother tongue and age groups (total), 2011 counts, for Canada, provinces and territories |trans-title=Populasyon batay sa inang wika at grupo ng edad (kabuuan), bilang noong 2011, para sa Kanada, mga lalawigan, at teritoryo|lang=en|date=22 August 2014 |url=http://www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2011/dp-pd/hlt-fst/lang/Pages/highlight.cfm?TabID=1&Lang=E&Asc=0&PRCode=01&OrderBy=2&View=1&tableID=401&queryID=1&Age=1#TableSummary |archive-date=26 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180726032921/http://www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2011/dp-pd/hlt-fst/lang/Pages/highlight.cfm?TabID=1&Lang=E&Asc=0&PRCode=01&OrderBy=2&View=1&tableID=401&queryID=1&Age=1#TableSummary |url-status=live |ref={{sfnref|Statistics Canada|2014}}}} <!-- Statistics New Zealand2014 -->* {{cite web |publisher=Statistics New Zealand |title=2013 QuickStats About Culture and Identity|trans-title=2013 QuickStats ukol sa Kultura at Pagkakakilanlan|lang=en|date=April 2014 |url=http://www.stats.govt.nz/~/media/Statistics/Census/2013%20Census/profile-and-summary-reports/quickstats-culture-identity/quickstats-culture-identity.pdf |page=23 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150115195639/http://www.stats.govt.nz/~/media/Statistics/Census/2013%20Census/profile-and-summary-reports/quickstats-culture-identity/quickstats-culture-identity.pdf |archive-date=15 January 2015 |ref={{sfnref|Statistics New Zealand|2014}}}} <!-- Statistics South Africa2012 official census of South Africa -->* {{cite book |publisher=Statistics South Africa |title=Census 2011: Census in Brief|lang=en |id=Report No. 03‑01‑41 |date=2012 |isbn=978-0-621-41388-5 |url=http://www.statssa.gov.za/census/census_2011/census_products/Census_2011_Census_in_brief.pdf |chapter=Population by first language spoken and province |ref={{sfnref|Statistics South Africa|2012}} |page=23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151113164744/http://www.statssa.gov.za/census/census_2011/census_products/Census_2011_Census_in_brief.pdf |archive-date=13 November 2015 |url-status=live |chapter-url=http://www.statssa.gov.za/census/census_2011/census_products/Census_2011_Census_in_brief.pdf#page=28 |editor-first=Pali |editor-last=Lehohla |location=Pretoria}} <!-- Stiles2018 -->* {{Cite book |last=Stiles |first=Patrick |date=2018 |title=Friesische Studien II: Beiträge des Föhrer Symposiums zur Friesischen Philologie vom 7.–8. April 1994 |trans-title=Araling Prisyano II: Mga Artikulo mula sa Föhr Symposium ukol sa Pilolohiyang Prisyano na ginanap noong ika-7 at ika-8 ng Abril 1994F0|url=https://www.academia.edu/37163852 |series=NOWELE Supplement Series |volume=12 |doi=10.1075/nss.12 |isbn=9789027272843 |language=de}} <!-- SvartikLeech2006 -->* {{cite book |last1=Svartvik |first1=Jan |last2=Leech |first2=Geoffrey |title=English: One Tongue, Many Voices |trans-title=Ingles: Isang Dila, Maraming Boses|lang=en|date=2006 |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-4039-1830-7 |url=https://archive.org/details/englishonetongue0000svar_y3z3 |url-access=registration}} <!-- Swan2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/05058-6 |chapter=English in the Present Day (Since ca. 1900)|trans-chapter=Ingles sa Kasalukuyang Panahon (simula c. 1900)|title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Swan |first1=M. |pages=149–156 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Sweet1892 -->* {{cite book |last=Sweet |first=Henry |title=A new English grammar |trans-title=Isang bagong balarilang Ingles|lang=en|url=https://archive.org/details/anewenglishgram01sweegoog |publisher=Cambridge University Press |date=2014 |orig-date=1892}} <!-- Thomas 2008 -->* {{cite book |last=Thomas |first=Erik R. |date=2008 |chapter=Rural Southern white accents|trans-chapter=Mga asento ng mga puti sa rural na Katimugan|trans-title=Mga Barayti ng Ingles |title=Varieties of English |volume=2|lang=en |pages=87–114 |editor=Edgar W. Schneider |publisher=de Gruyter |doi=10.1515/9783110208405.1.87 |isbn=978-3-11-020840-5}} <!-- ThomasonKaufman1988 -->* {{cite book |last1=Thomason |first1=Sarah G. |author-link=Sarah Thomason |last2=Kaufman |first2=Terrence |author-link2=Terrence Kaufman |title=Language Contact, Creolization and Genetic Linguistics |trans-title=Kontak sa Wika, Pagsasa-creole, at Lingguwistikang Henetiko|lang=en|url=https://archive.org/details/rosettaproject_afr_detail-2 |publisher=University of California Press |date=1988 |isbn=978-0-520-91279-3}} <!-- Toon1982 -->* {{cite book |last=Toon |first=Thomas E. |chapter=Variation in Contemporary American English|trans-chapter=Baryasyon sa Kontemporaryong Amerikanong Ingles|lang=en|editor1-last=Bailey |editor1-first=Richard W. |editor2-last=Görlach |editor2-first=Manfred |title=English as a World Language|trans-title=Ingles bilang Pandaigdigang Wika|pages=210–250 |date=1982 |publisher=University of Michigan Press |isbn=978-3-12-533872-2}} <!-- TraskTrask2010 -->* {{cite book |last=Trask |first=Robert Lawrence |author-link=Larry Trask |title=Why Do Languages Change?|trans-title=Bakit Nagbabago ang mfa Wika?|lang=en |date=2010 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-83802-3 |url=https://books.google.com/books?id=9qoZzBgCmFMC}} <!-- Trudgill 1999 -->* {{cite book |last=Trudgill |first=Peter |date=1999 |title=The Dialects of England|url=https://archive.org/details/dialectsofenglan0000trud_f6f5 |trans-title=Mga Dayalekto ng Inglatera|lang=en |edition=2 |publisher=Blackwell |location=Oxford |isbn=978-0-631-21815-9}} <!-- Trudgill2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/01506-6 |chapter=Accent |trans-chapter=Asento|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|lang=en|date=2006 |last1=Trudgill |first1=P. |page=14 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Trudgill & Hannah 2002 replace with 2008 5th edition -->* {{cite book |last1=Trudgill |first1=Peter |first2=Jean |last2=Hannah |date=2002 |title=International English: A Guide to the Varieties of Standard English|trans-title=Pandaigdigang Ingles: Gabay sa mga Barayti ng Pamantayang Ingles|lang=en|edition=4 |location=London |publisher=Hodder |isbn=978-0-340-80834-4}} <!-- Trudgill & Hannah 2008 -->* {{cite book |last1=Trudgill |first1=Peter |first2=Jean |last2=Hannah |date=2008 |title=International English: A Guide to the Varieties of Standard English|trans-title=Pandaigdigang Ingles: Gabay sa mga Barayti ng Pamantayang Ingles|lang=en |edition=5 |location=London |publisher=Arnold |isbn=978-0-340-97161-1 |url=https://books.google.com/books?id=e8u8MR8MNaEC}} <!-- United Nations2008 -->* {{cite web |publisher=United Nations |title=Everything You Always Wanted to Know About the United Nations|trans-title=Lahat ng mga Gusto Mong Malaman Tungkol sa Mga Nagkakaisang Bansa|lang=en|date=2010 |url=https://digitallibrary.un.org/record/705254/files/everything_un.pdf?ln=en |quote=The working languages at the UN Secretariat are English and French. |ref={{sfnref|United Nations|2010}}}} <!-- Versloot2017 -->* {{Cite book |last=Versloot |first=Arjen P. |author-link=:fy:Arjen Versloot |chapter=Traces of a North Sea Germanic Idiom in the Fifth–Seventh Centuries AD|trans-chapter=Mga Bakas ng isang Dagat Hilagang Hermanikong Idiyoma noong Ikalima hanggang Ikapitong Siglo KP |pages=339–373 |url=https://www.cambridge.org/core/books/frisians-and-their-north-sea-neighbours/3E63327F4D3842542B0E1DD40129BE3B |title=Frisians and their North Sea Neighbours: From the Fifth Century to the Viking Age|trans-title=Mga Prisyano at ang Kanilang mga Kapitbahay sa Dagat Hilaga: Mula Ikalimang Siglo hanggang sa Panahon ng mga Viking|lang=en|date=2017 |publisher=Boydell & Brewer |isbn=978-1-78744-063-0 |doi=10.1017/9781787440630 |url-access=subscription |editor-last1=Hines |editor-first1=John |editor-last2=IJssennagger |editor-first2=Nelleke |location=Woodbridge, Inglatera}} <!-- Wardhaugh2010 -->* {{cite book |last=Wardhaugh |first=Ronald |title=An Introduction to Sociolinguistics|trans-title=Panimula sa Sosyolingguwistika |lang=en|edition=6 |publisher=Wiley-Blackwell |date=2010 |isbn=978-1-4051-8668-1 |series=Blackwell textbooks in Linguistics |volume=4}} <!-- Watts2011 -->* {{cite book |last=Watts |first=Richard J. |title=Language Myths and the History of English|url=https://archive.org/details/languagemythshis0000watt_r7c2 |trans-title=Mga Mito sa Wika at ang Kasaysayan ng Ingles|lang=en|date=2011 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-532760-1 |doi=10.1093/acprof:oso/9780195327601.001.0001}} <!--Wells 1982 -->* {{Accents of English}} <!-- Wojcik2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/05081-1 |chapter=Controlled Languages|trans-chapter=Mga Kontroladong Wika|lang=en |title=Encyclopedia of Language & Linguistics|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|date=2006 |last1=Wojcik |first1=R. H. |pages=139–142 |isbn=978-0-08-044854-1}} <!-- Wolfram2006 -->* {{cite book |doi=10.1016/B0-08-044854-2/04256-5 |chapter=Variation and Language: Overview|trans-chapter=Baryasyon at Wika: Buod|trans-title=Ensiklopediya ng Wika at Lingguwistika|title=Encyclopedia of Language & Linguistics |date=2006 |last1=Wolfram |first1=W. |pages=333–341 |isbn=978-0-08-044854-1|lang=en}} {{refend}} == Link sa labas == {{Library resources box |about=yes |by=no }} * [http://www.lel.ed.ac.uk/research/gsound/Eng/Database/Phonetics/Englishes/Home/HomeMainFrameHolder.htm Mga asento ng wikang Ingles mula sa ibat-ibang panig ng mundo] (Pamantasan ng Edinburgh) – mga maiikling rekord ng pagbigkas sa 110 piling salitang Ingles sa 50 asento ng wika. * [http://www.dialectsarchive.com/ International Dialects of English Archive] – mga rekord ng mga asento ng katutubo at pandaigdigang pananalitang L2 ng wikang Ingles. *[http://www.britishcouncil.ph British Council Philippines] *[http://www.tesol.ph TESOL Philippines] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150402170304/http://www.tesol.ph/ |date=2015-04-02 }} {{Mga wika ng Pilipinas}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:Ingles, Wikang}} [[Kategorya:Mga wika ng Pilipinas]] [[Kategorya:Wikang Ingles|*]] npunccn8pq9x93pf74mm95t0bg0zca7 0 1747 2209431 2167123 2026-05-28T02:40:29Z ~2026-31772-69 162328 2209431 wikitext text/x-wiki {{Infobox Language |name = Espanyol, Kastila |nativename = {{lang|es|español}}, {{lang|es|castellano}} |pronunciation =/espaˈɲol/, /kasteˈʎano/ - /kasteˈʝano/ |familycolor = Indo-Europeano |script = [[Alpabetong Latin|Latin]] ([[Alpabetong Kastila|Halaw sa Kastila]]) |region = '''Mga bansa at teritoryo na gumagamit ng Espanyol:'''<br />{{flag|Argentina}},<br />{{flag|Bolivia}},<br />{{flag|Chile}},<br />{{flag|Colombia}},<br />{{flag|Costa Rica}},<br />{{flag|Cuba}},<br />{{flag|Republikang Dominikano}},<br />{{flag|Ecuador}},<br />{{flag|El Salvador}},<br />{{flag|Gineang Ekwatoryal}},<br />{{flag|Guatemala}},<br />{{flag|Honduras}},<br />{{flag|Mexico}},<br />{{flag|Nicaragua}},<br />{{flag|Panama}},<br />{{flag|Paraguay}},<br />{{flag|Peru}},<br />{{flag|Puerto Rico}},<br />{{flag|Espanya}},<br />{{flag|Uruguay}},<br />{{flag|Venezuela}},<br />{{flag|Western Sahara}}<br /> at may kapansin-pansing bilang ng populasyon sa <br />{{flag|Andorra}},<br />{{flag|Belize}},<br />{{flag|Gibraltar}},<br />{{flag|Pilipinas}},<br /> at <br />{{flag|Estados Unidos}}. |speakers = Pangunahing wika^a: 450<ref>{{Cite web |title=Encarta-Most spoken languages |url=http://encarta.msn.com/media_701500404/Languages_Spoken_by_More_Than_10_Million_People.html |access-date=2008-12-29 |archive-date=2009-10-31 |archive-url=https://www.webcitation.org/5kwPyXpQ1?url=http://encarta.msn.com/media_701500404/Languages_Spoken_by_More_Than_10_Million_People.html |url-status=dead }}</ref>– c. 400 million<ref>{{Cite web |title=Ciberamerica-Castellano |url=http://www.ciberamerica.org/Ciberamerica/Castellano/General/Noticias/detalle?id=8832 |access-date=2008-12-29 |archive-date=2008-01-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080104031535/http://www.ciberamerica.org/Ciberamerica/Castellano/General/Noticias/detalle?id=8832 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=El Nuevo Diario |url=http://archivo.elnuevodiario.com.ni/2004/febrero/15-febrero-2004/especiales/especiales2.html |access-date=2008-12-29 |archive-date=2009-01-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090104165444/http://archivo.elnuevodiario.com.ni/2004/febrero/15-febrero-2004/especiales/especiales2.html |url-status=dead }}</ref><ref>[http://www.terra.com/noticias/articulo/html/act821930.htm Terra Noticias]</ref> <br />Kalahatan ^a: 400–500 milyion<ref name = "universidad de mexico">[https://archive.today/20121209175150/http://www.lllf.uam.es/~fmarcos/coloquio/Ponencias/MMelgar.doc Universidad de México]{{Verify credibility|date=Marso 2008}}<!--{{subst:Sup|(cached URL)}}--></ref><ref name="instituto cervantes">Instituto Cervantes ([https://archive.today/20120526072729/www.elmundo.es/elmundo/2007/04/26/cultura/1177610767.html "El Mundo" news])</ref><ref>{{Cite web |title=Yahoo Press Room |url=http://yhoo.client.shareholder.com/press/ReleaseDetail.cfm?ReleaseID=173481 |access-date=2008-12-29 |archive-date=2009-01-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090126182431/http://yhoo.client.shareholder.com/press/ReleaseDetail.cfm?ReleaseID=173481 |url-status=dead }}</ref> <br />^a<small>Lahat ng mga bilang ay humigit-kumulang lamang.</small> |rank = 2 (katutubong mga tagapagsalita)<ref name="ethnologue">{{cite web|url=http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=spa|title=Spanish|publisher=ethnologue}}</ref><ref>[http://www.nationsonline.org/oneworld/most_spoken_languages.htm Pinakawiniwikang mga wika], ''Nations Online''</ref><ref>[http://www.askmen.com/toys/top_10/45b_top_10_list.html Pinakawiniwikang mga wika] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081006080426/http://www.askmen.com/toys/top_10/45b_top_10_list.html |date=2008-10-06 }}, ''Ask Men''</ref><ref>{{Cite web |title=Mga wika ng Encarta na winiwika ng mahigit sa 10 milyong mga tao |url=http://encarta.msn.com/media_701500404/Languages_Spoken_by_More_Than_10_Million_People.html |access-date=2008-12-29 |archive-date=2009-10-31 |archive-url=https://www.webcitation.org/5kwPyXpQ1?url=http://encarta.msn.com/media_701500404/Languages_Spoken_by_More_Than_10_Million_People.html |url-status=dead }}</ref><br />3 (kabuoang mga tagapagsalita) |fam1 = [[Mga wikang Indoeuropeo|Indoeuropeo]] |fam2 = [[Mga wikang Italiko|Italiko]] |fam3 = [[Mga wikang Romance|Romanse]] |fam4 = [[Italo-Western languages|Italo-Kanluran]] |fam5 = [[Galoiberyo]] |fam6 = [[Ibero-Romance languages|Ibero-Romanse]] |fam7 = [[West Iberian languages|Kanlurang Iberyano]] |nation = [[List of countries where Spanish is an official language|22 mga bansa]], [[Nagkakaisang mga Bansa]], [[Unyong Europeo]], [[Organisasyon ng mga Amerikanong Estado]], [[Unyong Latin]] |agency = [[Association of Spanish Language Academies|Asosasyon ng Mga Akademya ng Wikang Kastila]] ({{lang|es|[[Real Academia Española]]}} at ng iba pang 21 mga akademya ng pambansang wikang Espanyol) |iso1 = es |iso2 = spa |iso3 = spa |}} Ang '''Kastila''' o '''Espanyol''' ay isang [[wikang Romanse]] na umunlad mula sa bulgar na Latin na kasapi sa angkan ng mga wika na Indo-europeo. Ito ay kabilang sa pangkat ng Iberyano at nagmula sa “Castilla”, ang kaharianang medyebal ng [[Tangway ng Iberia]]. Nagbuhat sa [[Espanya]] at ngayon ay ang pangunahing wika ng Amerikang Ispano. Ito ang Ikalawa sa pinakasinasalitang kong wika sa buong mundo kasunod lamang ng [[Wikang Tsino|Tsino]], at pang-apat na pinakasinasalitang wika sa buong mundo sa pangkalahatan pagkatapos ng [[Wikang Ingles|Ingles]], Tsino at Hindi. Ang Kastilá ay ang pangatlong ginagamit na wika sa mga website sa internet pagkatapos ng Ingles at Tsino. Pangunahing sinasalita ang wika sa Espanya at Amerikang Ispano, pati na rin sa mga pamayanan na nagsasalita ng Kastila na naninirahan sa iba't-ibang mga bansa, sa Nangagkakaisang Bayan ng Amerika na may humigit-kumulang na 40-milyong tagapagsalita. Sa ilang mga bansa na dati ay nasa ilalim ng pamamahala ng Espanya kung saan ang Kastilà ay hindi na ang karamihan o opisyal na wika, patuloy nitong pinapanatili ang malaking kahalagahan sa pang-kultura, kasaysayan at madalas na pangwika na kahulugan, na naging kaso ng Pilipinas at ilang mga isla ng Karibe. Ito ay isa sa anim na opisyal na wika ng Nangagkakaisang Bansa. Ito rin ay isang opisyal na wika sa maraming pangunahing mga organisasyong pangdaigdig - ang Unyong Europeo, ang Unyong Aprikano, ang Organisasyon ng mga Estadong Amerikano, ang Organisasyon ng Estadong Ibero-Amerikano, ang Kasunduan sa Malayang Kalakalan ng Hilagang Amerikano (NAFTA), at iba pa. == Klasipikasyon == Ang wikang Kastilà ay myembro ng sangay na pamilya ng [[Mga wikang Romanse|Romanse]] ng pamilya ng [[mga wikang Indo-Europeo]] at isa sa mga wikang nag-ugat sa [[Latin]]. == Ponolohiya == Madaling maiaangkop ang ponolohiya ng [[Wikang Tagalog|Tagalog]] sa Kastila. Gayumpaman, ang mga sumusunod ay ang ilan sa mga pinakamahalagang pagkakaiba: <small>(base sa Wastong Pambalitang Kastila ng Mehiko)</small> * Ang '''eu''' ay binibigkas na /ew/ at hindi /e·u/ o /yu/: ''eucaristía'' /ew·ka·ris·tí·ya/. * Ang '''güe''' at '''güi''' ay binibigkas na /gwe/ at /gwi/: ''Argüelles'' /ar·gwé·lyes/, ''pingüino'' /ping·gwí·no/. * Hindi binibigkas ang '''h''', maliban kung kasunod ng '''c''': ''historia'' /is·tor·ya/, pero ''coche'' /kó·tse/. * Ang '''ng''' ay binibigkas na /ng·g/ at hindi /ng/: ''inglés'' /ing·glés/, ''tango'' /táng·go/, ''fritanga'' /fri·táng·ga/, ''singapur'' /sing·ga·pur/. * Magkasintulad ang bigkas ng '''v''' sa '''b''' at hindi ito binibigkas nang /v/: ''voluntario'' /bo·lun·tá·ryo/. * Ang '''w''' ay maaaring bigkasin na /v/ o /gw/: ''Walhala'' /val·á·la/, ''whisky'' /vís·ki/ o /gwís·ki/, ''wafle'' /vá·fle/ (karaniwan sa mga salitang-hiram lamang; hindi ito katutubong titik) * Ang '''z''' ay hindi binibigkas na /z/, kundi bílang /s/ (o /th/ sa hilagang Espanya). Hindi likás sa wikang Kastila ang mga titik '''k''' at '''w'''. ==Balarila== {{main|Balarila ng Wikang Espanyol}} == Talasalitaan == {| class="wikitable" ! Espanyol || Tagalog || Pagbigkas |-- | mundo || ''daigdig''||[mun-do] |-- | canción || ''awit''||[kan-syon] |-- | teléfono || ''pantawag''||[te-le-fono] |-- | agua || ''tubig''||[ag-wa] |-- | fuego ||''apoy''||[fwe-go] |-- | libro || ''aklat'' ||[li-bro] |-- | lápiz || ''panulat, lapis'' ||[la-pis] |-- | casa || ''bahay'' ||[ka-sa] |-- | cama || ''tulugan'' ||[ka-ma] |-- | vida || ''búhay'' ||[bi-da] |-- | papel || ''kalastas, papel'' ||[pa-pel] |-- | cocina || ''lutuan'' ||[ko-si-na] |-- | padre || ''ama'' ||[pa-dre] |- | madre || ''ina'' ||[ma-dre] |-- | niño || ''batang laláki'' ||[nin-yo] |-- | niña || ''batang babae'' ||[nin-ya] |-- | comida || ''pagkain'' ||[ko-mi-da] |-- | grande || ''malaki''||[gran-de] |-- | pequeño || ''maliit''||[pe-ken-yo] |-- | noche ||''gabí''||[no-tse] |-- | mañana || ''umaga o bukas'' ||[man-ya-na] |-- | día || ''araw'' ||[di-ya] |-- | mes || ''buwan (pahanon)'' || [mes] |-- | enero || ''Enero'' || [e-ne-ro] |-- | febrero || ''Pebrero'' || [feb-re-ro] |-- | marzo || ''Marso'' || [mar-so] |-- | abril || ''Abril'' || [ab-ril] |-- | mayo || ''Mayo'' ||[ma-yo] |-- | junio || ''Hunyo'' || [hun-yo] |-- | julio || ''Hulyo'' || [hul-yo] |-- | agosto || ''Agosto'' || [a-gos-to] |-- | septiembre || ''Septyembre'' ||[sept-yem-bre] |-- | octubre || ''Oktubre'' || [ok-tub-re] |-- | noviembre || ''Nobyembre'' || [no-wiem-bre] |-- | diciembre || ''Disyembre'' || [di-syem-bre] |-- | lunes || ''lunes'' || [lu-nes] |-- | martes || ''martes'' || [mar-tes] |-- | domingo || ''linggo'' || [do-min-go] |-- | pero || ''ngunit/subalit/marahil'' || [pe-ro] |-- | porque || ''kasi'' || [por-ke] |-- | pero || ''ngunit/subalit/marahil'' || [pe-ro] |-- | para || ''para'' || [pa-ra] |} == Distribusyong heograpiko at mga diyalekto == Ang Kastila ay isa sa mga wikang opisyal ng [[United Nations|Nangagkakaisang Bansa]], [[Unyong Europeo]] at [[Unyong Aprikano]]. Ang [[Mehiko]] ang may pinakamaraming tagapagsalita nito na nasa bílang na 100 milyon. Ang sumunod ay ang mga bansang [[Kolombiya]] (44 milyon), [[Espanya]] (41 milyon), [[Arhentina]] (39 milyon) at [[Estados Unidos]] (30 milyon). Kastila ang opisyal at pinakamahalagang wika sa 21 mga bansa: [[Arhentina|Argentina]], [[Bolivia]] (koopisyal sa [[Wikang Aymara|Aymara]]), [[Chile]], [[Colombia]], [[Costa Rica]], [[Cuba]], [[Ekwador (bansa)|Ecuador]], [[El Salvador]], [[Espanya]] (koopisyal sa [[Wikang Katalan|Katalan]], [[Wikang Galisyano|Galego]] at [[Wikang Basko|Basko]]), [[Guatemala]], [[Gineang Ekwatoriyal]], [[Honduras]], [[Mehiko]], [[Nicaragua]], [[Panama]], [[Paragway|Paraguay]] (koopisyal sa [[Wikang Guarani|Guaraní]]), [[Kanluraning Sahara]], [[Peru]] (koopisyal sa [[Wikang Quechua|Quechua]] at [[Wikang Aymara|Aymara]]), [[Puerto Rico]], [[Republikang Dominikano]], [[Uruguay]] at [[Venezuela]]. Ito ay mahalaga at ginagamit, ngunit walang opisyal na status, sa [[Andorra]] at [[Belize]]. Ito ay ginagamit ng karamihan sa mga taga-[[Gibraltar]] (na inaangkin ng Espanya), pero ang [[Wikang Inggles|Inggles]] ang nananatiling tanging opisyal na wika ng kolonya. Sa [[Estados Unidos]]—na walang kinikilalang tanging opisyal na wika—ang Kastila ay ginagamit ng ¾ ng populasyon nitong [[Latino|Ispano]]. Ito rin ay pinag-aaralan at ginagamit ng maliit ngunit mabilis na lumalaking bahagi ng populasyong di-Ispano nito bunga ng pag-usbong ng negosyo, komersyo, at politikang Ispano. Ang Kastila ay may mga tagapagsalita rin sa Antilyas ng Nederlandiya, [[Aruba]], [[Canada]], [[Israel]] (kapwa Kastila at [[Wikang Ladino|Ladino]] o Hudeokastila), [[Kanluraning Sahara]], hilagang [[Morocco|Maruekos]], [[Trinidad at Tobago]], [[Turkiya]] (Ladino), at [[US Virgin Islands]]. Sa [[Brasil]], kung saan ang salita ay [[Wikang Portuges|Portuges]], ang wikang Kastila ay nagiging pangalawa o pangatlong wika sa mga kabataang estudyante at propesyonal. Ang popularidad nito sa bansa ay dahil na rin sa maraming pagkakahalintulad ang dalawang wika at pati na rin sa halos lahat ng karatig bansa ng Brasil ay Kastila ang gamit. Sa Pilipinas, kung saan ang paggamit nito ay bumababa ng husto sa mga nakalipas na dekada, tinanggalan ng opisyal na katayuan ang wikang Kastila noong 1973. Bagamat tadtad ng katutubong salita at Inggles ang mga wika sa Pilipinas, nanatili pa rin ang Kastila sa wika tulad ng sistema ng pagbibilang, pananalapi, pagsasabi ng oras, ng edad, atbp. Pati ang sistemang kalendaryo ng Pilipinas ay isang bersyon ng Kastila. Gayunpaman, ang natatanging kryolyong Kastila-Asyatiko, ang [[Wikang Zamboangueno|Wikang Zamboangueño]] o [[Wikang Chavacano]] ng Zamboanga at [[Wikang Caviteno]] o Chavacano ng Cavite, ay ginagamit ng 292 630 mga Pilipino (senso ng 1990) sa ilang rehyon sa isla ng [[Mindanao]] at sa isang rehyon sa kalapit-timog ng [[Manila|Maynila]] sa isla ng [[Luzon]]. Ang ibang mga wika sa Pilipinas ay naglalaman din ng maraming hiram na salitang Kastila.{{clear}} [[Talaksan:Map-Hispanophone World.svg|thumb|center|upright=3|Ang Mundong Hispano]] {| class="wikitable" ! colspan="2" | Mga bansang may mga populasyon ng mga Hispaniko |- ! Alphabetical Order ! Bílang ng mga tagagamit |- | # [[Alemanya]] (410,000) # [[Andorra]] (40,000) # [[Arhentina]] (41,248,000) # [[Aruba]] (105,000) # [[Australia]] (150,000) # [[Austria]] (1,970) # [[Bagong Selanda]] (26,100) # [[Belize]] (130,000) # [[Beneswela]] (26,021,000) # [[Bulibiya]] (7,010,000) # [[Bonaire]] (5,700) # [[Brasil]] (19,700,000) # [[Curaçao]] (112,450) # [[El Salvador]] (6,859,000) # [[Ekwador (bansa)|Ekwador]] (10,946,000) # [[Equatorial Guinea]] (447,000) # [[Espanya]] (44,400,000) # [[Estados Unidos ng Amerika]] (41,000,000) # [[Guwatemala]] (8,163,000) # [[Guyana]] (198,000) # [[Guyana Pranses]] (13,000) # [[Hayti]] (1,650,000) # [[Hapon]] (500,000) # [[Honduras]] (7,267,000) # [[Israel]] (160,000) # [[Italya]] (455,000) # [[Canada]] (272,000) # [[Kanluraning Sahara]] (341,000) # [[Kuwait]] (1,700) # [[Kolombiya]] (45,600,000) # [[Kosta Rika]] (4,220,000) # [[Kuba]] (11,285,000) # [[Libano]] (2,300) # [[Mehiko]] (106,255,000) # [[Morocco]] (960,706) # [[Nicaragua]] (5,503,000) # [[Olanda]] (17,600) # [[Panama]] (3,108,000) # [[Paraguay]] (4,737,000) # [[Peru]] (26,152,265) # [[Pilipinas]] (2,900,000) # [[Pinlandiya]] (17,200) # [[Portugal]] (1,750,000) # [[Portoriko]] (4,017,000) # [[Pransiya]] (2,100,000) # [[Republikang Dominikano]] (8,850,000) # [[Rumaniya]] (7,000) # [[Rusya]] (1,200,000) # [[Suwesya]] (39,700) # [[Swisa]] (172,000) # [[Timog Korea]] (90,000) # [[Trinidad at Tobago]] (32,200) # [[Tsile]] (15,795,000) # [[Tsina]] (250,000) # [[Turkiya]] (29,500) # [[United Kingdom]] (900,000) # [[Urugway]] (3,442,000) # [[US Virgin Islands]] (3,980) | # [[Mehiko]] (106,255,000) # [[Kolombiya]] (45,600,000) # [[Espanya]] (44,400,000) # [[Arhentina]] (41,248,000) # [[Estados Unidos ng Amerika]] (41,000,000) # [[Peru]] (26,152,265) # [[Beneswela]] (26,021,000) # [[Brasil]] (19,700,000) # [[Tsile]] (15,795,000) # [[Kuba]] (11,285,000) # [[Ekwador (bansa)|Ekwador]] (10,946,000) # [[Republikang Dominikano]] (8,850,000) # [[Guwatemala]] (8,163,000) # [[Honduras]] (7,267,000) # [[Bulibiya]] (7,010,000) # [[El Salvador]] (6,859,000) # [[Nicaragua]] (5,503,000) # [[Paraguay]] (4,737,000) # [[Kosta Rika]] (4,220,000) # [[Portoriko]] (4,017,000) # [[Urugway]] (3,442,000) # [[Panama]] (3,108,000) # [[Pilipinas]] (2,900,000) # [[Pransiya]] (2,100,000) # [[Portugal]] (1,750,000) # [[Hayti]] (1,650,000) # [[Rusya]] (1,200,000) # [[Morocco]] (960,706) # [[United Kingdom]] (900,000) # [[Hapon]] (500,000) # [[Italya]] (455,000) # [[Equatorial Guinea]] (447,000) # [[Alemanya]] (410,000) # [[Kanluraning Sahara]] (341,000) # [[Canada]] (272,000) # [[Tsina]] (250,000) # [[Guyana]] (198,000) # [[Swisa]] (172,000) # [[Israel]] (160,000) # [[Australia]] (150,000) # [[Belize]] (130,000) # [[Curaçao]] (112,450) # [[Aruba]] (105,000) # [[Timog Korea]] (90,000) # [[Andorra]] (40,000) # [[Suwesya]] (39,700) # [[Trinidad at Tobago]] (32,200) # [[Turkiya]] (29,500) # [[Bagong Selanda]] (26,100) # [[Olanda]] (17,600) # [[Pinlandiya]] (17,200) # [[Guyana Pranses]] (13,000) # [[Rumaniya]] (7,000) # [[Bonaire]] (5,700) # [[US Virgin Islands]] (3,980) # [[Libano]] (2,300) # [[Austria]] (1,970) # [[Kuwait]] (1,700) |- |} == Mga panghalip Tagalog sa Ingles at Kastila == {{Section move from|Talaan ng mga salitang Filipino mula sa Wikang Kastila|section=bahagi}} === syon -&gt; tion/sion -&gt; ción/sión === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | aksiyon | action | acción | kilos |- | aplikasyon | application | aplicación | |- | bersiyon | ''version'' | ''versión'' | |- | depinisyon | definition | definición | kahulugan |- | deklarasyon | declaration | declaración | panunumpa |- | deliberasyon | deliberation | deliberación | |- | direksiyon | direction | dirección | |- | donasyon | donation | donación | kaloob, ambag |- | edukasyon | education | educación | pag-aaral |- | eleksiyon | election | elección | halalan |- | eksplorasyon | exploration | exploración | paggalugad |- | impormasyon | information | información | kabatiran |- | kalkulasyon | calculation | cálculo | |- | klasipikasyon | classification | clasificación | pag-uuring |- | kumbensiyon | convention | convención | kapulungan |- | kombersyon | conversion | conversión | pagbabagong-loob |- | komisyon | ''commission'' | ''comisión'' | |- | komunikasyon | communication | comunicación | pahatiran |- | koneksiyon | connection | conexión | ugnayan |- | kontribusyon | contribution | contribución | ambag |- | ''konstitusyon'' | constitution | constitución | saligang batas |- | korupsiyon | corruption | corrupción | pangungurakot |- | kumpirmasyon | confirmation | confirmación | |- | pinalisasyon | finalization | finalización | pagtapos |- | polusyon | pollution | polución | karumihan |- | posisyon | position | posición | katungkulan |- | ''punsiyon'' | function | ''función'' | tungkulin |- | reserbasyon | reservation | reserva | pasubali |- | rebolusyon | revolution | revolución | himagsikan |- | seksiyon | section | sección | pangkat |- | sitwasyon | situation | situación | kalagayan |- | sirkulasyon | circulation | circulación | |} === dad -&gt; ty -&gt; dad === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | unibersidad | university | universidad | pamantasan |- | kalidad | ''quality'' | calidad | |- | kantidad | ''quantity'' | cantidad | dami |- | realidad | reality | realidad | katotohanan |- | aktuwalidad | actuality | actualidad | |} === ismo -&gt; ism -&gt; ismo === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | organismo | organism | organismo | tataghay/mayuhay |- | komunismo | communism | comunismo | kalamaan |- | sosyalismo | socialism | socialismo | malalipunan |- | liberalismo | liberalism | liberalismo | makaharlika |- | kapitalismo | capitalism | capitalismo | |} === ista -&gt; ist -&gt; ista === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | sosyalista | socialist | socialista | |- | peryodista | ''journalist'' | periodista | mamamahayag |- | piyanista | pianist | pianista | |} === iko -&gt; ic -&gt; ico === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | demograpiko | demographic | demográfico | |- | heograpiko | geographic | geográfico | |- | fotograpiko | photographic | fotográfico | |- | diplomatiko | diplomatic | diplomático | |- | awtomatiko | automatic | automático | |- | publiko | public | público | |} === isasyon -&gt; isation -&gt; ización === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | organisasyon | organisation | organización | kasapian |- | sosyalisasyon | socialisation | socialización | pagsasapanlipunan |} === o -&gt; cian -&gt; o === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | politiko | politician | político | |} === te -&gt; t -&gt; te === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | bakante | vacant | vacante | |- | independiyente | independent | independiente | malaya, nagsasarili |- | dependiyente | dependent | dependiente | |- | konstante | constant | constante | |- | pasaporte | passport | pasaporte | |} === yal -&gt; ial -&gt; ial === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | industriyal | industrial | industrial | pangkapamuhayan |- | materyal | material | material | |} === wal -&gt; ual -&gt; ual === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | indibidwal | individual | individual | sarili |- | bilingguwal | bilingual | bilingüe | dalwikaan |} === ulo/ro -&gt; le/re -&gt; ulo/ro === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | ''prinsipyo'' | principle | ''principio'' | simulain, alituntunin |- | artikulo | article | artículo | |- | partikulo | particle | partícula | |- | sirkulo | circle | círculo | bilog |- | litro | litre | litro | |- | metro | metre | metro | |- | teatro | theatre | teatro | dulaan |- | miyembro | member | miembro |kasapi |} === ya -&gt; y -&gt; ia === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | monarkiya | monarchy | monarquía | karahahan |- | anarkiya | anarchy | anarquía | |- | ekonomiya | economy | economía | |- | pamilya | family | familia | angkan |- | demokrasya | democracy | democracia | madlakasan |- | historya | history | historia | kasaysayan |- | memorya | memory | memoria | alaala |- | impluwensiya | influence | influencia | |- | industriya | industry | industria | |- | sekretarya | secretary | secretaria | kalihim |- | Pinlandiya | ''Finland'' | Finlandia | |- | Taylandiya | ''Thailand'' | Tailandia |Ayuttaya |- | Islandiya | ''Iceland'' | Islandia | |- | demograpiya | demography | demografía | |- | heograpiya | geography | geografía | |- | fotograpiya | photography | fotografía | |- | biyolohiya | biology | biología | haynayan |- | ponolohiya | fonology | fonología | palatunugan |} === titik + yo -&gt; letter -&gt; letra + io === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | kalendaryo | calendar | calendario | talaarawan |- | komentaryo | commentary | comentario | |- | boluntaryo | voluntary | voluntario | kusang-loob |} === titik + a -&gt; letter + e -&gt; letra + a === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | kultura | culture | cultura | kalinangan |- | estruktura | structure | estructura | |} === titik + o -&gt; letter -&gt; letra + o === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | konsepto | concept | concepto | dalumat |- | diyalekto | dialect | dialecto | wikain |- | símbolo | symbol | símbolo | sagisag |- | proseso | process | proceso | saayos |- | argono | argon | argón | |- | karbono | carbon | carbono | |- | kriptono | cripton | criptón | |- | neono | neon | neón | |- | atomo | atom | átomo | mulapik |- | kongreso | congress | congreso | |- | kritiko | critic | crítico | manunuri |} === Kataliwasan === {|class="wikitable sortable" ! style="background:#efefef;" | Kastilang Tagalog ! style="background:#efefef;" | Ingles ! style="background:#efefef;" | Kastila ! style="background:#efefef;" | Tagalog |- | colspan=3| titik + a -&gt; letter -&gt; letra + a |- | musika | music | música | tugtugin |- | pulitika/politika | politic | política | |- | problema | problem | problema |suliranin |- | programa | programme | programa | |- | sistema | system | sistema | pamamaraan |- | alarma | alarm | alarma |hudyat |- | ''prutas'' | fruit | fruta | bunga |- | tableta | tablet | tableta | |- | matematika | mathematics | matemáticas | sipnayan |- | pisika | physic | física | liknayan |- | kimika | ''chemistry'' | química | kapnayan |- | colspan=3| titik + o -&gt; letter + e -&gt; letra + o |- | telepono | telephone | teléfono | hatinig |- | senado | senate | senado | |- | lehislatibo | legislative | legislativo | |- | administratibo | administrative | administrativo | |- | uniberso | universe | universo | sansinukob |- | imberso | inverse | inverso |kabaligtaran |} == Tingnan din == * [[Balarilang Espanyol]] * [[Kastilang Rioplatense]] * [[Wikang Kastila sa Pilipinas]] * [http://buscoenlaces.es/kaibigankastila/tagallano.html mga loanwords mula sa Wikang Kastila sa Wikang Tagalog] ==Mga sanggunian== {{Reflist|2}} == Mga panlabas na link == {{interwiki|code=es}} * [http://www.learntospeak.org/spanish-language-fluently-fast-in-60-days/ Learn to Speak Spanish FAST] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150509220509/http://www.learntospeak.org/spanish-language-fluently-fast-in-60-days/ |date=2015-05-09 }}, malaman espanyol * [http://www.studyspanish.com/ Learn Spanish] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060507025854/http://www.studyspanish.com/ |date=2006-05-07 }}, libreng ''online'' na tyutoryal * [http://www.nueva-tierra.com/ingles.html Kurso Espanyol gratis], Matuto kang magsalita ng Espanyol * [http://www.101languages.net/spanish/ Spanish 101], Kastila para sa mga baguhan at manlalakbay (sa Inggles) * [http://buscon.rae.es/diccionario/drae.htm Diksiyonaryo ng wikang Kastila], mula sa Real Academia Española * [http://www.cervantes.es/ Instituto Cervantes], kapisanang internasyonal na may hangaring ituro ang Kastila bílang pangalawang wika ** [http://cvc.cervantes.es/aula/dele/ Mga interaktibong modelo ng mga pagsusulit sa pagkuha ng katibayan ng kaalaman ng Kastila] * [http://www.radionauta.com.ar/ Makinig sa Kastilang Rioplatense] * [http://www.onetoonespanish.co.uk/ Spanish Tuition]{{Dead link|date=Septiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, OnetoOneSpanish.co.uk - Dagdagan ang Espanyol balarila at kultura online. * [https://spanishto-english.com/ Spanish to English] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170808054945/https://spanishto-english.com/ |date=2017-08-08 }} pagsasalin [[Kategorya:Wikang Kastila| ]] [[Kategorya:Mga wika ng Mexico]] bx9x4wjbmyxtrb52jystb2wih0kbr1p 0 3185 2209395 2205971 2026-05-28T01:13:22Z ~2026-31765-19 162322 /* Bersiyon sa Wikang Filipino */ 2209395 wikitext text/x-wiki {{pp-semi|small=yes}} [[Image:Panunumpa sa Watawat plaque at the Placido del Mundo Elementary School.jpg|thumb|right|Plake na naglalaman ng teksto ng panunumpa sa ibaba ng poste ng watawat sa Mababang Paaralang Placido del Mundo sa Lungsod Quezon]] Ang '''Panunumpa ng Katapatan sa Watawat''' ay ang panunumpa sa [[Watawat ng Pilipinas|watawat]] ng [[Pilipinas]]. Ito ay isa sa dalawang pambansang panunumpa. Ang isa pang panunumpa ay ang [[Panatang Makabayan]], ang pambansang panunumpa. Sinasambit ang Panunumpa ng Katapatan sa Watawat sa isang timpalak pangwatawat pagkatapos ng Panatang Makabayan o, kung hindi sinambit ang Panatang Makabayan, pagkatapos ng [[Lupang Hinirang|pambansang awit]]. Naging legal ang panunumpa sa bisa ng [[Kautusang Tagapagpaganap Bilang 343 ng Pilipinas]] na pinatupad ni dating [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulong]] [[Fidel V. Ramos]] noong [[Araw ng Kalayaan]] ([[Hunyo 12]]), [[1996]], at pagkatapos, sa bisa ng Flag and Heraldry Code of the Philippines, o [[Mga Batas Republika ng Pilipinas|Batas Republika]] Blg. 8491. Walang binanggit ang batas kung anong wika dapat sambitin ang panunumpa, subalit nakasulat ang panunumpa sa [[Wikang Filipino|Filipino]]. ==Teksto ng panunumpa sa watawat== ===Bersiyon sa [[Wikang Filipino]]=== Panunumpa Sa Watawat Ng Pilipinas Ako ay Filipino<br> Buong katapatang nanunumpa<br> Sa watawat ng Pilipinas<br> At sa bansang kaniyang sinasagisag<br> Na may dangal, katarungan, at kalayaan <br> Na pinakikilos ng sambayanang<br> Maka-Diyos, Makakalikasan, Makatao, , at Makabansa.<br> ===Bersyon sa [[Wikang Ingles]] (salin)=== I am a Filipino<br > I pledge my allegiance<br> To the flag of the Philippines<br> And to the country it represents<br> With honor, justice, and freedom<br> That is put in motion by one nation<br> For the love of God, Nature, People and<br> Country.<br> ==Tingnan din== *[[Watawat ng Pilipinas]] *[[Lupang Hinirang]] *[[Panatang Makabayan]] [[Kaurian:Mga panunumpa]] [[Kaurian:Nasiyonalismo]] [[Kaurian:Pilipinas]] {{stub}} 23tpybzpd2pigxcmd20bg6911sy7c1z 5 3742 2209359 2209149 2026-05-27T17:15:03Z MediaWiki message delivery 49557 /* Vote now in the 2026 U4C election */ bagong seksiyon 2209359 wikitext text/x-wiki {{Tagagamit:Maskbot/config |maxarchivesize = 55K |counter = 19 |algo = old(90d) |archive = Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan %(counter)d }} <div style="float:right; padding-left:5px; clear:right;"> {| style="text-align:left; border:1px solid #AAA;margin-bottom:4px; margin-left:1em; width: 293px;" bgcolor="#999999" |-padding:5px;padding-top:0.5em;font-size: 95%; |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Usapan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| '''<span class="plainlinks"><font size=3>[{{SERVER}}{{localurl:{{NAMESPACE}}:{{PAGENAME}}|action=edit&section=new}} '''&rArr; Magsimula ng bagong paksang mapag-uusapan.''']</font></span>''' |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Tuwirang daan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| [[WT:KAPE]], [[UW:KAPE]] ---- <div style="font-size:0.85em;"> __TOC__ </div> |- |width="100%" bgcolor="gray" style="color: white;"|'''Mga sinupan''' |- |width="100%" align="center" bgcolor="white"| <small> [[Wikipedia:Kapihan/Archive 1|01]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 2|02]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 3|03]] | [[Wikipedia:Kapihan/Archive 4|04]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 5|05]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 6|06]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 7|07]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 8|08]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 9|09]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 10|10]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 11|11]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 12|12]] | [[Wikipedia:Kapihan/Arkibo 13|13]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 14|14]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 15|15]] | [[Wikipedia:Kapihan/Sinupan 16|16]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 17|17]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 18|18]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 19|19]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 20|20]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 21|21]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 22|22]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 23|23]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 24|24]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 25|25]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 26|26]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 27|27]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 28|28]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 29|29]] | [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|30]] <inputbox> type=fulltext prefix=Usapang Wikipedia:Kapihan/ break=yes width=40 searchbuttonlabel=Maghanap mula sa mga sinupan </inputbox> </small> |} </div> <!-- Ipasok ang inyong mga usapin sa kababaan ng pahina at huwag dito. Huwag kalimutang lumagda gamit ang apat na ~~~~ :). --> == Nakaarkibo na ang nakaraang usapan == Hi, inarkibo ko na ang nakaraang usapan dito sa Kapihan. Kung mayroon pa rin nabinbin na usapan sa nakaraan o kaya may pabatid na kailangan pa rin na nakapaskil, gumawa na lamang kayo ng bagong usapan o paskil dito at maari ninyo na lamang tukuyin ang nakaraang usapan o paskil mula sa [[Usapang Wikipedia:Kapihan/Sinupan 30|arkibo]]. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Enero 2026 (UTC) == Request for Image Processing == Hello Filipino wiki-users. Meron po pang astronomer dito? Gumawa ako ng bagong artikulo ukol sa isang bulkan sa Io, isang buwan ng Hupiter. Ang bulkang ito ay pinangalanang [[Kanlaon Patera]]. Ang pangalang ito ay galing sa Bulkang Kanlaon sa Negros, Visayas, Pilipinas. Gusto ko po sanang ma-proseso ang mga filter-image greyscale na imahen ng Io sa baba para mapakita ang itsura ng Kanlaon Patera. Meron po bang marunong magprocessos ng mga filter images ng Galileo. [[Talaksan:Io processing request.png|center]] Maraming salamat. [[Tagagamit:IapetusCallistus|IapetusCallistus]] ([[Usapang tagagamit:IapetusCallistus|kausapin]]) 02:17, 12 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Reference Previews – experiment | content = == Reference Previews – experiment == Hi, I’m Johannes from [[m:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Sorry for writing in English, please support us by providing a translation! Our team is currently working on [[:m:WMDE Technical Wishes/References|improvements to references]], e.g. [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]]. In 2021 we developed [[:m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] in order to provide a MediaWiki feature to preview references when hovering over the footnote marker. Over the course of our current work we’ve noticed that using Reference Previews doesn’t seem to be intuitive for some readers and we would like to improve this. <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Problem === <div class="mw-collapsible-content"> In our usability tests, we repeatedly notice desktop readers – unaware of Reference Previews or how to use the feature – clicking on footnotes instead of hovering over them. Many are confused when they end up in the reference list and don’t know how to jump back to the text passage they were previously reading. Many readers seem unaware that both the ↑ arrow in the reference list and the ^{a b} (for re-used references) can be used to jump back. This makes jumping to the reference list rather unpleasant, especially in long articles. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Assumption === <div class="mw-collapsible-content"> We assume that most readers do not want to jump to the reference list, but rather want to click on the footnote to open Reference Previews, which provide them with the reference information for the text passage they have just read. At the same time, we believe that some readers – e.g. those who want to delve deeper into a topic rather than just quickly researching a piece of information – are still interested in conveniently accessing the reference list. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Idea === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to try adjustments to Reference Previews in order to best meet the needs of different readers. Specifically, we want to prevent readers from accidentally ending up in the individual reference list; jumping there should be a conscious decision. When clicking on a footnote marker, we want to display Reference Previews instead of jumping to the reference list. The pop-up remains permanently visible until clicking on the "x" or anywhere outside the preview to close it. In addition Reference Previews will provide a link to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – current version.png|Reference Previews – current version File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed version when '''clicking on a footnote marker''' </gallery> When hovering over a footnote marker without clicking on it, we want to display a simplified version of Reference Previews – without the settings icon and the resulting empty space. When moving the mouse pointer over the pop-up, a note will appear indicating that you can click for further options. This will open the persistent version of Reference Previews with a link to allow users to jump to the reference in the reference list. <gallery heights="275" widths="250"> File:Reference Previews mock-up – hover-state.png|Proposed version when '''hovering over the footnote marker''' File:Reference Previews mock-up – hover-state and options.png|Proposed version when '''hovering over the Reference Preview''' File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|Proposed (persistent) version when '''clicking on the hover preview''' </gallery> By improving the usability of Reference Previews, we also hope to mitigate the issue that reference lists with a large number of (reused) references (or [[:m:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]) can be confusing for some readers. In addition, the proposed version when hovering over a footnote marker is more compact than the current version. </div> </div> <div class="mw-collapsible mw-collapse"> === Experiment === <div class="mw-collapsible-content"> We would like to test the proposed changes in an [[:en:A/B testing|A/B test]] on several wikis. We want to measure how many readers click on a footnote marker and then proceed to jump to the reference list using the proposed version of Reference Previews compared to readers who receive the current version of Reference Previews. In addition, we will measure how many readers in both groups access the reference list via the table of contents. This will give us data-based insights into how many clicks on the footnote unintentionally open the reference list and how many readers only want to use Reference Previews. We would like to run our experiment on the following Wikipedia language versions: de, pl, fr, sv, fa, hu, hi, my, tl, lv, fy, hr. 10% of readers will see our modified version of Reference Previews in order to obtain sufficient data. The experiment is expected to run for 1-2 weeks at the end of March. We'll restore the current version of Reference Previews for all readers until we have evaluated the experiment, discussed the results with the community, and decided on further steps. </div> </div> We look forward to your feedback [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|on our talk page]] – or just reply to this post! Once the experiment is ready to go, we will also provide a link that you can use to test the changes yourself. --[[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:23, 20 Pebrero 2026 (UTC) :As indicated on our project page [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=WMDE_Technical_Wishes/References/Reference_Previews&diff=prev&oldid=30215686], we will only test the proposed change when ''clicking'' on a footnote. Reference Previews will remain ''unchanged when hovering'' over a footnote marker. Reasons for this were concerns that the proposed transition from hover to persistent preview could be disruptive or at least feel unusual when interacting with reference content in the hover preview (e.g. when clicking on links). [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 13:30, 9 Marso 2026 (UTC) }} == Help == Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can someone help me improve it? [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 15:46, 23 Pebrero 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! | content = == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) | content = == Action Required: Update templates/modules for electoral maps (Migrating from P1846 to P14226) == Hello everyone, This is a notice regarding an ongoing data migration on Wikidata that may affect your election-related templates and Lua modules (such as <code>Module:Itemgroup/list</code>). '''The Change:'''<br /> Currently, many templates pull electoral maps from Wikidata using the property [[:d:Property:P1846|P1846]], combined with the qualifier [[:d:Property:P180|P180]]: [[:d:Q19571328|Q19571328]]. We are migrating this data (across roughly 4,000 items) to a newly created, dedicated property: '''[[:d:Property:P14226|P14226]]'''. '''What You Need To Do:'''<br /> To ensure your templates and infoboxes do not break or lose their maps, please update your local code to fetch data from [[:d:Property:P14226|P14226]] instead of the old [[:d:Property:P1846|P1846]] + [[:d:Property:P180|P180]] structure. A [[m:Wikidata/Property Migration: P1846 to P14226/List|list of pages]] was generated using Wikimedia Global Search. '''Deadline:'''<br /> We are temporarily retaining the old data on [[:d:Property:P1846|P1846]] to allow for a smooth transition. However, to complete the data cleanup on Wikidata, the old [[:d:Property:P1846|P1846]] statements will be removed after '''May 1, 2026'''. Please update your modules and templates before this date to prevent any disruption to your wiki's election articles. Let us know if you have any questions or need assistance with the query logic. Thank you for your help! [[User:ZI Jony|ZI Jony]] using [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 17:11, 3 Abril 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29941252 --> }} == Bagong mungkahi == Hello po. May bagong mungkahi po ako sa [[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:14, 6 Abril 2026 (UTC) == Hinggil sa mga salitang siyokoy == Sang-ayon [https://kwfdiksiyonaryo.ph/?query=siy%C3%B3koy sa Komisyon sa Wikang Filipino], ang mga [[Siyokoy (lingguwistika)|salitang siyokoy]] ay "alinman sa mga anyo ng salita na hindi tiyak ang pinagmulang wika (lalo na kung nakahahawig sa pinagsámang Ingles at Espanyol)." Pinauso marahil ng mga mamamahayag sa radyo ang mga salitang ito na mukhang Kastila pero inspirado pala sa ortograpiyang Ingles o sa di-malinaw na pinanggalingang ortograpiya (pero hindi Kastila). Marapat siguro na ipagbawal ang mga salitang siyokoy dito sa Wikipediang Tagalog, kahit na mas talamak ang mga ito sa pang-araw-araw na pananalita ng nakararami. Makikita sa ''userspace page'' kong [[Tagagamit:JWilz12345/Mga salitang siyokoy]] ang talaan ng mga salitang siyokoy at mga naaangkop na salita sa mga ito. Halimbawa: {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !Imbes na !Naaangkop na (mga) salita |- |adbenturero |abenturero / taong mapagsapalaran |- |aspeto |aspekto / mukha / dako |- |bentahe |bentaha / lamang |- |dayalekto |diyalekto / dayalek / wikain |- |dayalogo |diyalogo / <s>dayalog</s> / salitaan / usapan / pag-uusap |- |endorso |endoso / piliin / pinagtibay / magtagubilin / lumagda / maglipat |- |groserya |groseri / tindahan |- |imahe |imahen / larawan |- |intrigero |intrigante |- |kontemporaryo |kontemporaneo / kontemporanyo / kapanahon / panahong ito |- |konsernado ("''the mother of all ''siyokoy'' words'') |konsernido / nababahala / nababalisa / may kinalaman |- |lebel |nibel / level / antas / taas |- |misyonaryo |misyonero |- |obhektibo |obhetibo |- |parliyamentaryo |parlamentaryo / mambabatas |- |parliyamento |parlamento / batasan |- |pesante |paisano / magbubukid / magsasaka |- |prayoridad |priyoridad / <s>prayoriti</s> / pagkauna / karapatang mauna |- |sirkumstansiya |sirkunstansiya / pangyayari / kalagayan / katayuan / pagkakataon / halimbawa |- |subhektibo |subhetibo |- |subheto |suheto / disiplina |} Ping ko po para sa mga pananaw at ''input'', sina {{ping|Jojit fb|GinawasaHapon|LknFenix}} (ilan sa aktibong mga tagagamit) at sina {{ping|Yivan000|Ysrael214}} (mga nakausap ko po sa [[wiktionary:tl:Wiksiyonaryo:Kapihan/2025/Disyembre#"Kasingkahulugans"]]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:17, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi ipagbawal pero dapat iwasan. Dapat may balanse ng kung ano ang irikenomenda at sa maiintindihan pa din ng karamihan. Bagaman buhay ang lengguwahe, hindi ibig sabihin din noon na hahayaan natin ang kolokyalismo ang maging pamantayan. Pero, sana naman sa Tagalog Wikipedia iwasan ang salitang siyokoy sa mga pamagat ng mga konseptongg hindi nagagamit pang-araw-araw lalo na sa mga salitang akademiko. Halimbawa [[Girasyon]], dapat hirasyon kasi ang G ay nagiging H. Siguro mas lenient tayo sa mga madalas gamitin ng media tulad ng responsibilidad o asasinasyon. Basta pag ang salitang siyokoy ay gamit na gamit at maayos ang pagkakabaybay (hal. wag gamitin ang Akkadiano, Akadyano na lang kung maaari), ito ay ayos lang. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:48, 13 Abril 2026 (UTC) {{ping|GinawaSaHapon}} inayos na ping. Pasensiya sa maling baybay. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 12:22, 12 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]: Ayos lang. :Hindi ako sang-ayon sa pagbabawal. ''Hindi'' dapat pagbawalan ang mga ganitong baybay, kahit na nagmula ito sa KWF. Likas na bahagi yan ng proseso ng pagbuo ng salita. At isa pa, marami sa mga ito ay madalas na'ng gamitin dahil sa midya. Wala tayo sa posisyon para manduhan ang itatakbo ng wika, hindi tayo ang guwardiya ng wika. Trabaho yan ng KWF. Sa pananaw ng hangarin ng Wikipedia, karaniwang paggamit ang mananaig pagdating sa pagbaybay ng mga salita. :Marami sa mga ito ay talamak na at karaniwan na'ng ginagamit ng madla. Halimbawa, ''responsibilidad'', ''prayoridad'', ''kontemporaryo'', ''endorso'', ''sirkumstansiya'', at mas lalo na sa ''imahe'', na kung tutuusin ay halos ginagamit bilang salin ng salitang Ingles na ''image'' ("larawan") (mas ginagamit sa kasalukuyan ang ''imahen'' sa mga banal na larawan, hal. ''imahen ng Birheng Maria''). Sapat din ang paggamit sa mga mapagkakatiwalaang sanggunian para sa ''dayalogo'', ''aspeto'', at ''lebel''. Magmumukhang hiwalay sa realidad ng kasalukuyang ginagamit na wika kung ipipilit natin na "itama" ang mga ito, kahit na sa totoo lang ay likas na bahagi ito ng kahit anong wika. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 12:45, 12 Abril 2026 (UTC) ::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] eh paano po ang ''claim'' ng enWiki article para sa TlWiki ([[w:en:Tagalog Wikipedia]]) na nagsasabing umaasa umano ang TlWiki sa ''UP Diksiyonaryong Filipino'' para sa mga saligang depinisyon? ([https://opinion.inquirer.net/9149/%E2%80%98utak%E2%80%99 Ginamit na sanggunian]). <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 13:56, 12 Abril 2026 (UTC) :::@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Hindi sa lahat ng pagkakataon ay ganon ang kaso rito. Pangunahing sanggunian ang UPDF, oo, pero hindi ito ang bibliya o saligang-batas ng wiki na ito. Mas mananaig pa rin ang karaniwang pagbaybay ng mga salitang Tagalog, kahit na hindi ito "tama" sa paningin ng iba. Muli, kailangang isalamin ng Wikipediang Tagalog ang kasalukuyang anyo ng wika upang manatili itong accessible sa mga mambabasa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|<span style="border-radius: 3px; background-color:#3366cc; color: white; font-weight: bold; padding: 5px;">GinawaSaHapon</span>]] <span style="font-size:85%;">('''[[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|usap tayo!]]''')</span> 00:39, 13 Abril 2026 (UTC) ::::@[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] Sang-ayon sa dapat manatiling accessible sa mga mambabasa. Huwag ipilit na mag-imbento ng salitang Tagalog rin para lang masabing "naitagalog" ang salita. Ayos lang ang salitang siyokoy, pero kapag neolohismo, ibang usapan na iyon. Ang mga diksiyonaryo ay gabay lamang kung ano ang mas maiintindihan ng mga mambabasa. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 04:51, 13 Abril 2026 (UTC) :::::Ang nais ko lang sabihin ay kung gagamit ng salitang siyokoy, dapat alam nating gamit din. Hindi tayo mag-iimbento ng bagong salitang siyokoy din. <span style="color:#330005; font-size:1.65em; vertical-align:middle">𝄽</span> [[User:Ysrael214|ysrael214]] ([[User talk:Ysrael214|kausapin]]) 05:51, 13 Abril 2026 (UTC) :Magandang gabi @[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]], :Tulad ni @[[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]], hindi rin ako sang-ayon sa pagbabawal. :Sa totoo lang, hindi ako sang-ayon sa rekomendasyon ng KWF. Hindi makatotohanang ituring ang mga impluwensiyang Espanyol at Ingles sa ating wika na parang tubig at langis na mapaghihiwalay. Ang mga impluwensyang ito ay matagal nang magkakahabi sa kultura at pagkakakilanlang Pilipino. Tulad ng madalas na pinagsasama sa ating mga kumbensyon sa pagpapangalan ang mga pangalang Ingles at mga apelyidong Espanyol, likas na sumasalamin ang ating wika sa paghahalong ito. Ang tinatawag nilang “salitang siyokoy” ay produkto ng organikong ebolusyon ng wika. :Nakikita ko rin na ang mahigpit na pagsusulong na ibalik sa orihinal na baybay ng Espanyol ang mga salitang hiram mula rito ay hindi praktikal at hindi kinakailangan. Ang nakararaming Pilipino ay hindi nagsasalita ng Espanyol, kaya ang pagpapatupad ng ortograpiyang Espanyol ay nagpapataw ng panlabas na pamantayan na hindi na umaayon sa aktuwal na paggamit ng wika. Nagtataas ito ng tanong: bakit dapat tayong patuloy na sumunod sa mga kumbensyon ng Espanyol na parang isa pa rin tayong kolonya? :Kahit sa mga bansang nagsasalita ng Espanyol sa Amerikang Latino, ang wika ay umunlad sa iba’t ibang paraan na sumasalamin sa mga lokal na konteksto, sa halip na mahigpit na pagsunod sa mga pamantayan ng Espanya. Sa parehong paraan, dapat pahintulutang umunlad ang Filipino sa sarili nitong landas, na hinuhubog ng mga nagsasalita nito, at hindi pinipigilan ng mga lipas na reseta. :Batay sa aking paninindigan, naniniwala ako na dapat payagan ang mga salitang siyokoy kung karaniwang ginagamit ang mga ito. Sa maraming pagkakataon, mas sumasalamin ang mga salitang ito sa likas na paggamit ng wika. :- [[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 14:33, 12 Abril 2026 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, wala na akong maidagdag pa. Sang-ayon ako sa mga argumento nina GinawaSaHapon at LknFenix. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 10:07, 13 Abril 2026 (UTC) :@[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] Ang problema ko dito ay hindi malinaw kung ano ang "siyokoy" (ayon sa Manwal sa Masinop na Pagsulat 4.9) at kung ano ang pwede (ayon sa MMP 4.10). Kahit ako na maigting na binasa ang dokumentong ito ay nalilito pa rin kung ano ang ipinapahiwatig dito — ang "kontemporaryo" ay bawal ("kontemporaneo" dapat) pero ang "siyentista" ay pwede ("siyentipiko" dapat). Walang concrete na definition patungkol sa dalawa, maliban lang sa ilang halimbawng hulapi. Kaya'y ito'y mahirap hustong ipagbawal, dahil maraming lalabas na edge cases. — <span style="font-size:25px">🍕</span> <span style="font-family:'Comic Sans MS';"><span style="color:#FFC83D">Yivan</span><span style="color:#F7894A">000</span> <small>^{[[User:Yivan000|view]]}_{[[User_talk:Yivan000|talk]]}</small></span> 13:34, 13 Abril 2026 (UTC) {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Request for comment (global AI policy) | content = == Request for comment (global AI policy) == <bdi lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{int:Please-translate}} A [[:m:Requests for comment/Artificial intelligence policy|request for comment]] is currently being held to decide on a global AI policy. {{int:Feedback-thanks-title}} [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 00:58, 26 Abril 2026 (UTC) </bdi> <!-- Message sent by User:Codename Noreste@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30424282 --> }} {{hidden | style = border: 1px dashed red; width: 100%; | headerstyle = background: #ccccff; font-size: 110%; | header = Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 | content = == Program submissions open: Bikol WikiConference 2026 == [[File:Bikol_WikiConference_2026_logo.png|frameless|250px|right]] The '''[[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026|Bikol WikiConference 2026]]''' will take place '''29–31 May 2026 in Naga City''', under the theme: ''Advancing Language and Culture in the Digital Age''. The Bikol WikiCon is an extraordinary regional gathering that brings together Bikolanos actively supporting and contributing to open educational resources (OERs) with the vibrant Wikimedia communities in the Philippines. Next year, Bikol Wikipedia will be turning 20 years old. Reaching 2 decades is a strong milestone therefore it is also the right moment to ask harder questions about sustainability, quality and direction. The conference will serve as a venue for the participants to exchange and share their experiences, new ideas, and collaboration results, and to discuss the challenges encountered and the solutions adopted. We can’t wait to see you at the event! The conference will cover topics pertaining to Digital Resources, Heritage Advocacy, Cultural Preservation, and Partnerships with various institutional, social, and cultural contexts. You may submit any of the following types of session proposals: * '''Lightning talk:''' One presenter gives a talk with no follow-up by the audience. The total time for a lightning talk will be 10-15 minutes. * '''Lecture:''' One or two presenters offer(s) a presentation followed by questions and comments from the audience. The total time for a lecture (including questions and comments) will be 30-45 minutes. * '''Roundtable:''' A group of 10-15 people discusses a particular topic. The total time for a roundtable discussion will be 60 minutes. * '''Workshop:''' One or two moderators present(s) a topic by actively interacting with the audience. The total time for a workshop will be 60-120 minutes. * '''Meetup:''' A group of people with common interests informally meets to discuss different topics. The total time for a meetup is not pre-determined and depends on the proposer’s preferences. Submissions will be evaluated by the Program Committee based on: * Potential impact and expected outcomes * Relevance to the conference theme or focus areas Sessions may be recorded and made publicly available. If you prefer not to be filmed, you may indicate this during submission. '''→ [[m:Bikol Wikipedia Community/Bikol WikiConference 2026/Program|Submit your proposal on Meta]] or [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd1vYWPvrNltZS2ie51lYK-OB6cfS8E2NQFjH1I213dYl24NQ/viewform?usp=header Google Form]''' on or before '''May 15.''' For more information, or questions, contact: bikolwikicommunity(@)gmail.com Mabalos! On behalf of the Bikol WikiConference Organizing Team,<br> [[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|kausapin]]) 06:41, 2 Mayo 2026 (UTC) }} == Translation request: [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] == Hi, I'm Johannes from [[:meta:WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]]. Our team is currently preparing an [[:meta:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|experiment to test potential changes for Reference Previews]]. Tagalog Wikipedia will be one of the wikis taking part at the ~2 weeks A/B-test [[Usapang Wikipedia:Kapihan#Reference Previews – experiment|as announced]] – but tlwiki is still missing a translation for [[:translatewiki:MediaWiki:Cite-reference-previews-reflist-link/tl]] ([https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&showMessage=cite-reference-previews-reflist-link&group=ext-cite-user&language=tl&filter=&optional=1&action=translate translation interface link] – [[:commons:File:Reference Previews mock-up – persistent-state.png|screenshot for context]]). Could someone help us by providing the translation? Thank you very much! [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 12:17, 25 Mayo 2026 (UTC) :{{ping|Johannes Richter (WMDE)}} ''Done. I translated it. Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 02:28, 26 Mayo 2026 (UTC) ::Thank you! :) [[Tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|Johannes Richter (WMDE)]] ([[Usapang tagagamit:Johannes Richter (WMDE)|kausapin]]) 05:19, 26 Mayo 2026 (UTC) == <span lang="en" dir="ltr">Vote now in the 2026 U4C election</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Eligible voters are asked to participate in the 2026 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|2026 Election information page]]. The vote closes on 2 June 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1780358400 00:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 14 June 2026. -- In cooperation with the U4C,<section end="announcement-content" /> </div> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 17:15, 27 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=30513860 --> 2uu2twfztr6g6xtnemufib0derh3424 0 4514 2209494 2204660 2026-05-28T10:45:27Z CommonsDelinker 1732 Replacing [[File:President_Ronald_Reagan_and_Soviet_General_Secretary_Mikhail_Gorbachev_at_the_first_Summit_in_Geneva,_Switzerland.jpg]] with [[File:President_Ronald_Reagan_and_Soviet_General_Secretary_Gorbachev_at_The_First_Summit_in_Geneva_Switzerland_- 2209494 wikitext text/x-wiki {{Lito|Digmaang Taglamig}}[[Talaksan:President Ronald Reagan and Soviet General Secretary Gorbachev at The First Summit in Geneva Switzerland - DPLA - b534f3d00bb05c3cc293789b180d2116.jpg|thumb|right|300px|Ang dating [[Pangulo ng Estados Unidos|Pangulo ng]] [[Estados Unidos]] na si [[Ronald Reagan]] (nasa kaliwa) at ang dating [[Pangulo ng Unyong Sobyet|Pangulo ng]] [[Unyong Sobyet]] na si [[Mikhail Gorbachev]].]] {{History Of The Cold War}} Ang '''Digmaang Malamig'''<ref>{{Cite web |title=Pag-unawa sa ICC |url=https://www.icc-cpi.int/sites/default/files/2023-10/ICCAtAGlanceTAG-v.1-rgb.pdf |access-date=2024-09-10 |website=www.icc-cpi.int |publisher=International Criminal Court |quote=Noong 1990, pagkatapos ng '''Digmaang Malamig''', ang mga hukuman katulad ng Internasyonal na Hukumang Pangkrimen...}}</ref> ({{lang-en|Cold War}}) ay panahon ng tensiyong politikal at tensiyong militar na naganap pagkatapos ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]]. Ito ay nangyari mula 1945 hanggang 1991, nangyari ito dahil sa tensiyon ng kompetensiya sa Ekonomiya, ang hindi pagkakasundo ng mga politiko, at tensiyong militar, ang "digmaan" ay sa pagitan ng mga kaunlarang mga bansa kasáma ang [[Estados Unidos]] at ang [[Unyong Sobyet]] kasáma ang mga kaalyado nito. Pinatanyag ang katawagang "Digmaang Malamig" ng tagapayong pampolitika at tagapondo na Amerikanong si [[Bernard Baruch]]{{Fact|date=Marso 2008}} sa isang debate noong Abril 1947 tungkol sa [[Paniniwalang Truman]]. Ang paghihirap ng Digmaang Malamig ang humubog sa mga kasalukuyang pangyayari. Ito ang labanáng pandiplomatiko at pangkabuhayan at alitan sa ideolohiya at Kanlurang [[kapitalismo]] laban sa [[komunismo]] ng Silangang [[Europa]]. Walang tuwirang alitang militar ang dalawang bansa (Amerika at Unyong Sobyet). Naging labanán ito ng ideolohiya at tinawag na Digmaang Malamig dahil walang naganap na putúkan o tuwirang komprontasyon (ang mga ''proxy war'' ay hindi tuwiran) sa pagitan ng dalawang bansa. == Pagsisimula == Namuo ang ang Digmaan pagkatapos ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]] sa pagitan ng Estados Unidos at mga kaalyado nito at sa kabiláng panig ang mga pangkat ng mga Bansa sa pamumuno ng [[Unyong Sobyet]]. Walang tuwirang alitang militar ang dalawang makapangyarihang bansa. Sa halip, umiral ang labanáng pandiplomatiko at pangkabuhayan at hidwaan tungkol sa ideolohiya at Kanlurang kapitalismo laban sa komunismo ng [[Silangang Europa]]. Tunghayan ang balangkas ng mga pagkakaiba sa pananaw ng dalawang bansa: {| class="wikitable" !Estados Unidos !Unyong Sobyet |- |Hayaan ang mga bansa sa Silangang Europa na maging malaya |Kontrolin ang mga bansa sa silangang Europa upang magsilbing ''buffer state'' o proteksiyon ang bansa sa ano mang banta |- |Palakasin ang ekonomiya ng [[Kanlurang Alemanya]] |Kunin ang yaman ng Alemanya bílang bayad-pinsala nito noong digmaan at gawing mahina ang Alemanya |- |Demokrasya at Kapitalismo |Komunismo |- |Magkaroon ng kontrol sa mga yaman ng Europa |Gamiting ang yaman ng mga bansa sa Silangang Europa upang ibangon ang ekonomiya nito |} Sa simula, nakasentro ang Digmaang ito sa paggamit ng lakas-militar ng Unyong Sobyet at ang pagtatatag ng komunistang pamahalaan sa Silangang Europa. Bunsod ng epektibong paggamit ng proganda ng US at USSR ay lumaganap ang pangamba, tákot, at pagkamuhi sa daigdig. Sa Estados Unidos ay nagdulot ito ng tákot at pangamba sa marami na baká gawing komunista ang [[Kanlurang Europa]] pagkatapos makontrol ang [[Silangang Europa]]. Tinawag itong "Red Scare" (Filipino: ''Tákot sa Pula''). Habang sa USSR naman ay kinilala ang mga Amerikano bílang mga ''racist'' at mararahas na tao. == Pagkasangkot ng Estados Unidos == Lumawak ang pagkakaiba sa politika ng dalawang panig dahil sa hidwaan sa ideolohiya. Naniniwala ang mga pinúnong [[Marxist-Leninist]] na wawasakin ng [[kapitalismo]] ang sistemang [[Sobyet]]. Ang [[Estados Unidos]] naman ay may paniniwala at hinala na magpapalawak ng teritoryo at sasakupin ng [[Union of Soviet Socialist Republics]] (USSR) ang [[mundo]]. Pagkatapos ng mahabang panahong pagkakaibigan, nag-away ang [[Estados Unidos]] at [[Rusya]] tungkol sa mga suliranin sa [[Asya]]. Nagsimula ang kanilang alitan noong 1917 nang agawin ng mga komunista ang kapangyarihan at itinatag ang [[Unyong Sobyet]] at nagpahayag ng digmaang ideolohikal laban sa mga kapitalistang bansa sa kanluran. Nakialam ang Estados Unidos sa Unyong Sobyet sa pagpapadalá ng 10,000 tropa sa pagitan ng 1918 at 1920 at tumangging kilalanin ang bagong [[Estado]] hanggang noong 1933. Nagtulong ang dalawang bansa laban sa [[Alemanya]] noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig. Noong ika-4 hanggang 11 Pebrero 1945, nagpulong sina Pangulong [[Franklin D. Roosevelt]] ng Estados Unidos, Púnong Ministro [[Winston Churchill]] ng [[Britanya]] at [[Joseph Stalin]] ng [[USSR]] sa dating palasyo ni [[Czar Nicholas II]] sa [[Crimea]] sa timog dalampasigan ng [[Dagat Itim]] upang pag-usapan ang kapalaran ng daigdig. [[Talaksan:Yalta summit 1945 with Churchill, Roosevelt, Stalin.jpg|thumb|right|Ang "[[Allies of World War II|Big Three]]" sa Yalta Conference, [[Winston Churchill]], [[Franklin D. Roosevelt]] at [[Joseph Stalin]]]] Napagkasunduan na mananatili ang impluwensiya ng USSR sa mga pook na sinakop ng [[Hukbong Pula]] sa Silangang Europa. Bukod doon, mahahati ang Alemanya sa apat na sona na nasa pangangasiwa ng Britanya, Estados Unidos at Pransiya sa kanluran at ang Unyong Sobyet sa silangan. Hinati rin ang [[Berlin]] na nasa loob ng sona ng Soviet sa ganitong paraan. [[Talaksan:EasternBloc BorderChange38-48.svg|left|thumb|200px|Sakop ng [[Unyong Sobyet]]]] {{see|Eastern Bloc|Cominform}} Nakakapangyari ang Komunismo sa mga pangangasiwa sa [[Silangang Alemanya]], [[Rumanya]], [[Bulgarya]], [[Poland]], [[Czechoslovakia]], [[Hungary]], at [[Albanya]]. Naging komunista na rin ang pamahalaan ng [[Yugoslavia]]. Subalit tiniwalag ito ni [[Stalin]] noong 1948. Sa bagong Silangang Europa, pinigilan ang lahat ng kontra sa komunismo at nabawasan ang maraming kalayaang tinatamasa ng mga [[mamamayan]]. Dito nahati ang Europa at sinimulan ang pagtatayo ng [[Iron Curtain]]. Nagwakas ang pagtutulungan ng Estados Unidos at USSR sa pagitan ng 1944-1945 nang gamitin ni Stalin ang [[Hukbong Pula]] upang kontrolin ang Silangang Europa. Tinutulan ni Pangulong [[Harry S. Truman]] ang patakaran ni Stalin. Kumilos siya upang pag-isahin ang Europa sa pamumuno ng Amerika. Nawalan ng tiwala sa isat-isa ang dalawa nang hindi nila tinupad ang kasunduan sa Digmaan. Hindi sinunod ni Stalin ang pangakong magkakaroon ng Halalan sa Silangang Europa. Hindi naman tinupad ni Pangulong Truman ang pangakong Reparasyon upang itayong muli ang [[Unyong Sobyet]] na nasira noong digmaan. Nagsimula ang labanan ng [[Estados Unidos]] at [[Unyong Sobyet]] sa pagkontrol sa [[Alemanya]] at ibang estratehikong lugar tulad ng [[Dardanelles]] at ang mga kipot na magkakarugtong sa [[Dagat Itim]], [[Dagat Aegean]], at [[Dagat Mediterranean]]. Noong [[Marso]] 1946, ipinahayag ni [[Harry S. Truman|Pangulong Truman]] na magbibigay ang Estados Unidos ng tulong pangkabuhayan at militar sa mga bansa na susuporta sa mga mamamayan na nakikipaglaban sa pagtatangka ng mga armadong [[minorya]] na supilin nila. Tinawag ang patakarang ito na [[Truman Doctrine]]. Sa taong din ito ginawang popular ng mamamahayag na si Walter Lippman ang terminolohiyang ''Cold War''. == Paglawak ng Digmaan == Noong 1948 inlunsad ang 13 [[bilyong]] [[dolyar]] na [[Marshall Plan]] na naglalayong itayong muli ang kanlurang Europa. sinagot ito ni Stalin sa pamamagitan ng pagpapalawak ng teritoryo sa Silangang Europa. Dahil dito, nanganib ang kalagayan ng Kanluranin sa Germany. Kumilos naman si Pangulong Truman at tumulong sa pagtatatag ng alyansang militar, ang [[NATO|North Atlantic Treaty Organization]](NATO), at sa pagtatatag ng malayang [[West Germany]]. Nang iminungkahi ng mga makakapanalig sa [[Kanluran]] ang pagbabago sa pananalapi sa sinakop na [[Germany]], hindi sumangayon ang [[USSR]]. Gayunpaman, sinimulan ito ng West Germany sa mga sinakop nilang Sona. Bilang ganti, isinara ng Unyong Sobyet ang lahat ng daanang lupa patungong Kanlurang Berlin noong [[Hunyo]] 1948. Subalit nagpadala ang [[Estados Unidos]] at [[United Kingdom]] ng mga suplay sa [[Kanlurang Berlin]] sa pamamagitan ng [[eroplano]]. Nagwakas ito noong [[Mayo]] 1948. Hanggang 1989, tanging [[Romania]], [[Albania]], [[Yugoslavia]] lamang ang nakawala sa kamay ng [[Moscow]].Kapag nagtangka ang ibang mga bansa sa silangang Europa na ipatupad ang malayang patakaran, kaagad iginigiit ng USSR ang kanyang sariling patakaran. Dalawang halimbawa nito nang magkaroon ng pagbabago sa pamahalaan ng Hungary noong 1956 at sa Czechoslovakia noong 1968. Nilusob ang mga ito ng militar at noong 1981 ideneklara ang Batas Militar upang masawata ang malayang kalakalang unyon. Lumawak ang Digmaang Malamig noong 1949-1950 nang pinasabog ng Unyong Sobyet ang kanyang unang Bombang Atomika. Pinaalis ng mga komunista sa [[Tsina]] sa pamumuno ni [[Mao Zedong]] ang pamahalaang [[Nasyonalista]] ni [[Chiang Kai-shek]] at nagtatag ng bagong pamahalaan Sila ay nakipagalyansa kay Stalin. Samantala, hindi kinilala ng Estados Unidos ang pamahalaan ni Mao. Sa [[Hapon]], pinabilis ang pagunlad ng ekonomiya upang salungatin ang komunismo sa [[Asya]]. == Digmaan sa Korea == ''Para sa detalyadong impormasyon, puntahan ang [[Digmaan sa Korea]]'' Humantong ang unang bahagi ng Digmaang Malamig sa paglusob ng [[Hilagang Korea]] sa [[Timog Korea]] noong 26 Hunyo 1950. Dito nasangkot ang Estados Unidos sa Digmaan sa Asya. Nahati ang Korea sa ''[[38th parallel]]'' sa dalawa noong 1948. Nagtatag ang bawat panig ng pamahalaan-komunista sa Hilaga at maka-Estados Unidos naman sa Timog. Noong Hunyo 1950, nilusob ng Hilagang Korea ang Timog Korea. Nagpadala ang United Nations ng hukbong sandatahan upang tulungan ang Timog Korea. Tumulong din ang Estados Unidos at lumaban kasapi ng Timog Korea, sa pamumuno ni [[Heneral Douglas MacArthur]]. Itinaboy ng magkasanib na puwersa ang mga taga-Hilagang Korea sa hangganan ng [[Tsina]]. Dito kumilos kaagad si Mao Zedong. Gumawa ng surpresang paglusob ang Tsina hanggang maitaboy ang hukbo ng [[mga Nagkakaisang Bansa]] at maibalik ang lumang hangganan noong 1951. Nagpatuloy pa ang labanán sa loob ng dalawang taon. Nang magbanta ang Estados Unidos ng [[Sandatang nuklear]], saka lamang nilagdaan ang tigil putukan. Naibalik sa Korea ang dating kalagayan pagkatapos ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]]. Subalit nagpatuloy ang Digmaang Malamig at pumasok sa bagong anyo. Namatay si Stalin at natapos ang panunungkulan ni [[Pangulong Truman]] subalit nagpatuloy ang dalawang panig sa kanilang pakikipaglaban tungkol sa Europa. == Labanan Sa Dalawang Panig == Sinikap ng USSR na bigyan ng proteksiyon ang nababawasang populasyon ng komunistang [[East Germany]] sa pamamagitan ng pagtatayo ng Berlin Wall noong 1961. Sinikap din ng bawat panig na maimpluwensiyahan ang mga bagong bansa sa [[Asya]], [[Africa]], [[Central America]], [[South America]] at [[Latin America]]. == Pag-anib ng Cuba Sa USSR == Nagkaroon ng krisis noong 1962 nang maglagay ang USSR ng mga missile sa [[Cuba]], ang bago nilang kaanib. Nagbanta si Pangulong [[John F. Kennedy]] ng ganting [[Sandatang nuklear|nuklear]]. Inalis ng Sobyet ang mga missile kapalit ng pangako ni Pangulong Kennedy na hindi lulusubin ang Cuba. Humina ang Unyong Sobyet nang humiwalay ang [[Tsina]] sa [[Moscow]]. Kasabay pa nito ang lumalaking impluwensiya ng Nasyonalismo kaysa Komunismo. == Digmaan Sa Biyetnam == ''Para sa detalyadong impormasyon, puntahan ang'' [[Digmaang Biyetnam]] [[Talaksan:Vietconginterrogation.jpg|thumb|upright|Isang [[NLF activist]] na inaresto habang nagaganap ang pagatake ng mga Amerikano sa isang base ng Amerika malapit sa [[Cambodia]]n Border.]] Sa kabilang dako, nakipaglaban ang Estados Unidos sa Digmaan sa Vietnam kung saan 57,000 [[Amerikano]] ang namatay sa layong mapanatili ang [[South Vietnam|Timog Biyetnam]]. Nariyan pa ang Estados Unidos sa pangunguna sa [[ekonomiya]] na sinundan ng [[Hapon]] at [[West Germany]]. == Mga Estratehiya ng Dalawang Panig == Upang mahirapan ang bawat hamon, gumamit ng mga estratehiya ang Unyong Sobyet at Estados Unidos. Tinawag na [[Containment]] ang estratehiya ng Estados Unidos kung saan sinasagot ang pang-aapi o pagpipilit ng [[Unyong Sobyet]] saanman ito nagaganap. Gumamit naman ang [[Kremlin]] ng estratehiyang pangganti laban sa Containment ng Estados Unidos. Noong dekada-50, gumamit ng lakas-militar ang Estados Unidos upang mahadlangan ang komunismo. Nagtatag ito ng mga bagong alyansa tulad ng [[Southeast Asian Treaty Organization]]([[SEATO]]) at sa [[Gitnang Silangan]], ang [[Central Treaty Organization]]([[CENTO]]) at nagbigay ng tulong militar at pangkabuhayan sa anumang [[bansa]] na nasa panganib ng paglusong ng pwersang [[komunismo]]. Noong 1956, gumamit ang USSR ng dalawang bagong istratehiya. Ang una ay pangkabuhayan at militar na kompetisyon laban sa Estados Uinidos. Ang pangalawa ay ang paghahati ng mga makapangyarihang bansa sa kanluran sa pamamagitan ng pagpupumilit ng Unyong Sobyet na paalisin ang mga kanluranin sa Berlin. Noong 1955, itinatag ang [[Kasunduan ng Varsovia]] bilang kasagutan sa pag-aarmas ng [[Kanlurang Germany]]. Dahil dito, nagkaroon ng bagong komprontasyon ang Estados Unidos at USSR. Naging mas mapanganib ang mundo dahil kapwa may mga [[Sandatang nuklear]] ang dalawang panig. Higit na naging mapanganib nang magkaroon ng krisis sa [[Berlin]] at [[Cuba]]. == Karakterisasyon ng Digmaang Malamig == Sa panahon ng digmaan, kakaiba ang kalagayan ng mundo. Sa dalawang panig, may paulit-ulit at dumarami silang away nagbabantaan ang bawat isa sa pamamagitan ng paniniktik gamit ang ''[[intelligence agencies]]'', elektronikong kasangkapan, matataas na lipad ng eroplano at ''[[spacecraft]]''. Naapektuhan din ang mga mamamayan dahil sinisira ang karapatan nila sa pamamagitan ng [[pahayagan]], [[propaganda]], [[radyo]] at [[telebisyon]]. == Talababa at malayuang pagbabasa == {{refbegin|colwidth=30em}} *Davis, Simon, and Joseph Smith. ''The A to Z of the Cold War'' (Scarecrow, 2005), encyclopedia focused on military aspects * {{cite book| last=Friedman| first = Norman| title= The Fifty-Year War: Conflict and Strategy in the Cold War| url=https://archive.org/details/fiftyyearwarconf0000frie|publisher= Naval Institute Press| year=2007| isbn=1591142873}} * {{Cite book|title=Russia, the Soviet Union and the United States. An Interpretative History|url=https://archive.org/details/russiasovietunio00gadd|last=Gaddis|first=John Lewis|year=1990|publisher=McGraw-Hill|isbn=0075572583|ref=harv|postscript=.}} * {{cite book|title=We Now Know: Rethinking Cold War History|url=https://archive.org/details/wenowknowrethink0000gadd|author=[[John Lewis Gaddis|Gaddis, John Lewis]]|year=1997|publisher=Oxford University Press|isbn=0198780702}} * {{Cite book|title=The Cold War: A New History|url=https://archive.org/details/coldwarnewhistor00gadd|last=Gaddis|first=John Lewis|year=2005|publisher=Penguin Press|isbn=1594200629|ref=harv|postscript=.}} * {{Cite book|last=Garthoff|first=Raymond|title=Détente and Confrontation: American-Soviet Relations from Nixon to Reagan|url=https://archive.org/details/detenteconfronta0000gart|year=1994|publisher=Brookings Institution Press|isbn=0815730411|ref=harv|postscript=.}} * Haslam, Jonathan. ''Russia's Cold War: From the October Revolution to the Fall of the Wall'' (Yale University Press; 2011) 512 pages * Hoffman, David E. ''The Dead Hand: The Untold Story of the Cold War Arms Race and Its Dangerous Legacy'' (2010) * Hopkins, Michael F. "Continuing Debate and New Approaches in Cold War History," ''Historical Journal,'' Disyembre 2007, Vol. 50 Issue 4, pp 913–934, historiography * Johnston, Gordon. "Revisiting the cultural Cold War," ''Social History,'' Agosto 2010, Vol. 35 Issue 3, pp 290–307 * {{cite book| last=Lüthi| first =Lorenz M| title= The Sino-Soviet split: Cold War in the communist world|publisher= Princeton University Press| year=2008|isbn=0691135908}} * {{cite book|last=LaFeber| first=Walter|title= America, Russia, and the Cold War, 1945-2002|url=https://archive.org/details/americarussiacol0000lafe_v6a4|publisher= McGraw-Hill |year=2002|isbn=0072849037|ref=harv|postscript=.}} * {{Cite book|last=Leffler| first = Melvyn| title= A Preponderance of Power: National Security, the Truman Administration, and the Cold War|url=https://archive.org/details/preponderanceofp0000leff|publisher= Stanford University Press| year=1992|isbn=0804722188|ref=harv|postscript=.}} * Leffler, Melvyn P. and Odd Arne Westad, eds. ''The Cambridge History of the Cold War'' (3 vol, 2010) 2000pp; new essays by leading scholars * {{Cite book|last=Lewkowicz| first = Nicolas| title= The German Question and the International Order, 1943-48|url=https://archive.org/details/germanquestionin0000lewk|publisher= Palgrave Macmillan| year=2010|isbn=9780230248120|ref=harv|postscript=.}} * {{cite book|author=[[Geir Lundestad|Lundestad, Geir]]|title=East, West, North, South: Major Developments in International Politics since 1945|year=2005|publisher=Oxford University Press|isbn=1412907489}} * {{cite book|first=Robert|title=The Cold War: A Very Short Introduction|publisher=Oxford University Press|isbn=0192801783|year=2003|last=McMahon}} * {{cite book| last=Lüthi| first =Lorenz M| title= The Sino-Soviet split: Cold War in the communist world|publisher= Princeton University Press| year=2008|isbn=0691135908}} * {{Cite book|last=Malkasian|first=Carter| title= The Korean War: Essential Histories|url=https://archive.org/details/koreanwar0000malk|publisher= Osprey Publishing| year=2001|isbn=1841762822|ref=harv|postscript=.}} * Mastny, Vojtech. ''The Cold War and Soviet insecurity: the Stalin years'' (1996) [http://quod.lib.umich.edu/cgi/t/text/text-idx?c=acls;cc=acls;view=toc;idno=heb00281.0001.001 online edition] * {{Cite book|title=Russian Image on the Western Screen: Trends, Stereotypes, Myths, Illusions|last=Fedorov|first=Alexander|year=2011|publisher=Lambert Academic Publishing, |isbn=978-3843393300}} * {{Cite book|last=Miller|first=Roger Gene|title=To Save a City: The Berlin Airlift, 1948-1949|url=https://archive.org/details/tosavecityberlin0000mill_b0n4|publisher=Texas A&M University Press|year=2000|isbn=0890969671|ref=harv|postscript=.}} * {{Cite book|last=Njolstad|first=Olav| title= The Last Decade of the Cold War|publisher= Routledge| year=2004|isbn=071468371X|ref=harv|postscript=.}} * {{cite book|last=Nolan|first=Peter|title=China's Rise, Russia's Fall|url=https://archive.org/details/chinasriserussia0000nola|year=1995|publisher=St. Martin's Press|isbn=0312127146}} * {{Cite book|last=Pearson|first=Raymond|title=The Rise and Fall of the Soviet Empire|url=https://archive.org/details/risefallofsoviet0000pear|publisher=Macmillan|year=1998|isbn=0312174071|ref=harv|postscript=.}} * {{Cite book|last=Plokhy|first=S.M.|author2=|title=Yalta: The Price of Peace|url=https://archive.org/details/yaltapriceofpeac0000plok|publisher=Penguin?| year=2010|isbn=0670021415|ref=harv|postscript=.}} * {{cite book| last=Porter| first = Bruce| author2=Karsh, Efraim| title= The USSR in Third World Conflicts: Soviet Arms and Diplomacy in Local Wars| url=https://archive.org/details/ussrinthirdworld0000port_d7u1|publisher= Cambridge University Press| year=1984|isbn=0521310644}} * {{Cite book|last=Puddington|first=Arch| title= Broadcasting Freedom: The Cold War Triumph of Radio Free Europe and Radio Liberty|publisher= University Press of Kentucky|year= 2003|isbn=0813190452|ref=harv|postscript=.}} * {{Cite book|last=Roberts|first=Geoffrey |title=Stalin's Wars: From World War to Cold War, 1939–1953 |url=https://archive.org/details/stalinswarsfromw0000robe|publisher=Yale University Press |year=2006 |isbn=0300112041|ref=harv|postscript=.}} * {{cite book|last=Stone|first=Norman|author2=|title= The Atlantic and Its Enemies: A History of the Cold War|url=https://archive.org/details/atlanticitsenemi0000ston_z5m0|publisher= Basic Books Press| year=2010|isbn=0465020437}} * {{Cite book|last=Taubman|first=William|title=Khrushchev: The Man and His Era|year=2004|publisher=W. W. Norton & Company|isbn=0393324842|ref=harv|postscript=.}}; Pulitzer Prize * {{Cite book|last=Tompson‏|first=William J|title=Khrushchev: A Political Life|year=1997|publisher=Palgrave Macmillan|isbn=0312163606|ref=harv|postscript=.}} * Tucker, Spencer, ed. ''Encyclopedia of the Cold War: A Political, Social, and Military History'' (5 vol. 2008), world coverage * Walker, Martin. ''The Cold War: A History'' (1995), British perspective * {{Cite book|last=Wettig|first=Gerhard|title=Stalin and the Cold War in Europe|publisher=Rowman & Littlefield|year=2008|isbn=0742555429|ref=harv|postscript=.}} * {{Cite book|last=Zubok| first = Vladislav| author2=Pleshakov, Constantine| title= Inside the Kremlin's Cold War: From Stalin to Khrushchev|url=https://archive.org/details/insidekremlinsco00zubo|publisher= Harvard University Press| year=1996|isbn=0674455312|ref=harv|postscript=.}} * Zubok, Vladislav M. ''A Failed Empire: The Soviet Union in the Cold War from Stalin to Gorbachev'' (2008) === Primaryang pinagkuhanan === * {{cite book| author=[[Christopher Andrew (historian)|Andrew, Christopher]]| author2=[[Vasili Mitrokhin|Mitrokhin, Vasili]]| title= The Sword and the Shield: The Mitrokhin Archive and the Secret History of the KGB|publisher= Basic Books| year=2000|isbn=0585418284}} * {{Cite book|last=Dobrynin|first=Anatoly|title=In Confidence: Moscow's Ambassador to Six Cold War Presidents|url=https://archive.org/details/inconfidencemosc0000dobr_d2k5|publisher=University of Washington Press| year=2001|isbn=0295980818|ref=harv|postscript=.}} *Hanhimaki, Jussi and Odd Arne Westad, eds. ''The Cold War: A History in Documents and Eyewitness Accounts'' (Oxford University Press, 2003). ISBN 0-19-927280-8. * {{cite book|author=Sakwa, Richard|title= The rise and fall of the Soviet Union, 1917-1991|url=https://archive.org/details/risefallofsoviet0000sakw|publisher=Routledge|year=1999|isbn=0415122902|ref=harv|postscript=.}} * {{cite book|author=Cardona, Luis|title= Cold War KFA|publisher=Routledge|year=2007|ref=harv|postscript=.|unused_data=Barcelona, Spain}} {{refend}} === Mga sanggunian === {{reflist}} === Mga panlabas na link === {{Sister project links|Cold War}} ;Arkibo * [http://www.osaarchivum.org/guide/ Open Society Archives, Budapest (Hungary), one of the biggest history of communism and cold war archives in the world] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110511130424/http://www.osaarchivum.org/guide/ |date=2011-05-11 }} * [http://www.cybertrn.demon.co.uk/ An archive of UK civil defence material] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081222065026/http://www.cybertrn.demon.co.uk/ |date=2008-12-22 }} * [http://www.conelrad.com/ CONELRAD Cold War Pop Culture Site] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200729202943/http://www.conelrad.com/ |date=2020-07-29 }} * [http://archives.cbc.ca/IDD-1-71-274/conflict_war/cold_war/ CBC Digital Archives{{ndash}} Cold War Culture: The Nuclear Fear of the 1950s and 1960s] * [http://www.cwihp.org/ The Cold War International History Project (CWIHP)] * [http://coldwarfiles.org/ The Cold War Files] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080918203432/http://coldwarfiles.org/ |date=2008-09-18 }} * [http://www.cnn.com/SPECIALS/cold.war/ CNN Cold War Knowledge Bank] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081217154418/http://www.cnn.com/SPECIALS/cold.war/ |date=2008-12-17 }} comparison of articles on Cold War topics in the Western and the Soviet press between 1945 and 1991 * [http://community.theblackvault.com/articles/entry/The-CAESAR-POLO-and-ESAU-Papers- The CAESAR, POLO, and ESAU Papers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090710182023/http://community.theblackvault.com/articles/entry/The-CAESAR-POLO-and-ESAU-Papers- |date=2009-07-10 }}–This collection of declassified analytic monographs and reference aids, designated within the Central Intelligence Agency (CIA) Directorate of Intelligence (DI) as the CAESAR, ESAU, and POLO series, highlights the CIA's efforts from the 1950s through the mid-1970s to pursue in-depth research on Soviet and Chinese internal politics and Sino-Soviet relations. The documents reflect the views of seasoned analysts who had followed closely their special areas of research and whose views were shaped in often heated debate. ;Bibliyograpiya * [http://alsos.wlu.edu/qsearch.aspx?browse=issues/Arms+Race Annotated bibliography for the arms race from the Alsos Digital Library] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060203121815/http://alsos.wlu.edu/qsearch.aspx?browse=issues%2FArms+Race |date=2006-02-03 }} * [http://en.citizendium.org/wiki/Cold_War%2C_Bibliography Annotated bibliography from ''Citizendium''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090822044939/http://en.citizendium.org/wiki/Cold_War%2C_Bibliography |date=2009-08-22 }} ;Balita * [http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/themes/world_politics/cold_war/default.stm Video and audio news reports from during the cold war] ;Edukasyonal na pinagkuhanan * [http://www.nps.gov/history/NR/twhp/wwwlps/lessons/128mimi/ ''Minuteman Missile National Historic Site: Protecting a Legacy of the Cold War ,'' a National Park Service Teaching with Historic Places (TwHP) lesson plan] ;Terminolohiya * [http://georgeorwellnovels.com/essays/you-and-the-atom-bomb/ You and the Atom Bomb (1945)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110430032354/http://georgeorwellnovels.com/essays/you-and-the-atom-bomb/ |date=2011-04-30 }} Complete essay by George Orwell with first published use of the term "cold war". Notes on [http://georgeorwellnovels.com/essays/tribune-and-the-atom-bomb-letters/ Orwell's essay] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110718080632/http://georgeorwellnovels.com/essays/tribune-and-the-atom-bomb-letters/ |date=2011-07-18 }}. {{Template group |list = {{Cold War}} }} [[Kategorya:Pandaigdigang pagaaway]] [[Kategorya:Digmaang kinasangkutan ng Unyong Sobyet]] [[Kategorya:Digmaang kinasangkutan ng Estados Unidos]] [[Kategorya:Ika-20 siglo]] [[Kategorya:Digmaan]] [[Kategorya:Digmaang Malamig| ]] [[Kategorya:Kasaysayan]] llu0prlenvi16dv1qm4pxrvhluqxt6x 4 9923 2209344 2209032 2026-05-27T15:12:11Z Ryomaandres 8044 /* Mayo 2026 */ 2209344 wikitext text/x-wiki {{ABNkahon}} Ito ang mga huling bagong artikulo sa [[Wikipedia]] na napili sa [[Unang Pahina]] bilang bahagi ng ''[[Template:UnangPahinaAlam|Alam ba ninyo?]]'' Tingnan ang [[Special:Newpages|mga bagong pahina]] para sa kumpletong tala ng mga bagong pahina. May sinusunod na panuntunan ang Wikipediang Tagalog hinggil sa pagdagdag sa "Alam ba ninyo?", subalit maaaring magdagdag ang kahit sino basta ba susundin ang panuntunan na ito. Maaari mong ilagay o idagdag ang iyong mungkahing '''paksa''' (ito ang pangalan ng pahina o ang pamagat ng artikulo) at '''pamukaw na tanong''' sa '''''[[Wikipedia:Paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo|paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo?]]''''' ng mga maaaring gamitin para sa "Alam ba ninyo?". Doon sa handaang iyon kumuha ng pamalit na pangkat para sa ''Unang Pahina''. Basahin sa ibaba kung ilan ang dapat na laman ng bawat pangkat. Pero, ''inuulit po lamang'', na pakibasa muna ang mga hakbang at panuntunan na nasa ibaba bago ito gawin. O, kaya maaaring magmungkahi muna kayo sa ''[[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag|Usapan hinggil sa mungkahi at paghahanda para sa Alam Ba Ninyo?]]''. ==Mga hakbang at panuntunan== Ito hakbang at panuntunan sa pagdagdag ng paksa sa "Alam ba ninyo?": ====Unang hakbang: Pumili==== *Tumingin ng mga bagong pahina sa [[Special:Newpages|Natatangi: Mga Bagong Pahina]] (o ''[[Special:Newpages]]'') para maidagdag. *Dapat na may '''sanggunian''' ang artikulo o lathalain. Kung wala pa, pakihanapan at pakilagyan. *Bilang tulong at ambag sa Tagalog na Wikipedia, pumili o magsulat po sana ng artikulong hindi bababa sa '''3,000''' titik o karakter (mga 4 ''kilobyte'') ang nilalaman ng katawan ng artikulo hindi kabilang ang pamagat o pangalan ng pahina, mga pamagat ng seksiyon, mga titik na nasa sanggunian, kawing na panlabas, mga kapsyon ng larawan, mga kahon ng impormasyon (''infobox''), talaan, tabla, kategorya, at mga katulad. Isa lamang pong '''''mungkahi''''' at '''''panukala''''' ang mga ito para sa kapakanan ng mga mambabasa at tagagamit ng Tagalog na Wikipedia. Maaari mong bilangin ang mga nilalamang titik ng iyong artikulo sa pamamagitan ng pagkopya nito patungo sa isang pahinang pandokumento ng ''[[Microsoft Windows|Microsoft Word]]'' sa tulong ng ''Tools'' (kasangkapang-kagamitan) kung saan matatagpuan ang ''word count'' o pambilang. Maaari ka ring gumamit ng ibang programa na [[pangkompyuter]], kung ibig. Sa ibang paraan ng pagpapaliwanag: mas mainam ang mahigit sa isang '''dangkal''' na haba ng lathalain kaysa ''kalahating dangkal'' lamang. Mas lalong nakaaangat ang lampas pa sa dalawang dangkal. *Kung minsan, maaari pa rin kayong makakita ng maiikling artikulo sa "Alam ba ninyo?", depende sa bilang ng mga kandidato sa loob ng isang panahon. Sa kasong iyon, hinihiling po na tumulong kayo sa pagpapahaba, pagpapalawig, at pagpapaunlad ng artikulo hanggang sa maabot o malampasan ang hinihinging bilang, maging ang kalidad. Lalo na kung [[:Category:Stub|usbong]] (''[[:Category:Stub|stub]]'') pa ito. Ngunit talaga pong higit na mas mainam kung umabot na sa bilang at pamantayan ang artikulo bago ito mailagay dito sa ''Alam Ba Ninyo?'' dahil mas nakatutulong na sa tagabasa. *Dapat na nakapupukaw ng pansin ang '''pamukaw na tanong''' na gagamitin (tingnan ang mga halimbawang nasa supnayan na nasa ibaba). *Hindi isang pangkalahatang seksiyon ng tribya (''trivia'') ang "Alam ba ninyo?". *Ninumungkahi na dapat nasa loob ng nakaraang 30 araw (isang buwan) ng [[Special:Newpages|Mga Bagong Pahina]] ang artikulo na idadagdag. Hindi mahigpit ang pagsasali ng lahok sa "Alam ba ninyo?" ayon sa tagal ng pagkakalikha nito basta't hindi ito nauulit. *Nasa artikulo dapat ang binanggit sa "Alam ba ninyo?" *Kung minsan, maaaring '''muling mapili''' ang isang lumang artikulo, lalo na kung napalawig ito ng may ikatlong ulit ang haba (''mungkahi'') o higit pa, at may kahalagahan at nakapupukaw ng isipan ang mga nadagdag na kaalamang maipapamahagi nito sa mambabasa. ====Ikalawang hakbang: Ilagay ang lahok sa Padron ng "Alam ba ninyp?"==== *Kapag handa ka nang idagdag ang lahok, idagdag ito sa [[Padron:Unang Pahina/Alam ba ninyo]]. Sa pangkalahatan, nakalimita lamang sa mula '''TATLO''' hanggang '''LIMANG''' (5) paksa, ngunit kung anumang kaso maaaring mahigit dito ngunit hindi lalampas sa '''WALO''' (8). Siguraduhin lamang na susukat ito sa pahina noong mga panahong iyon. Gamitin ang inyong ''sintido kumon'' o "karaniwang kaisipan". *Kailangang may larawan ang isa sa mga lahok at ipahawatig na ito ay nakalarawan sa pamamagitan ng paglalagay ng teksto ito na naka panaklong – (''nakalarawan''). Nasa 100px lamang ang laki ng larawan. *Dapat naka-<nowiki>'''BOLD'''</nowiki> (<nowiki>'''MAKAKAPAL ANG MGA TITIK'''</nowiki>) ng titulo ng bagong dinagdag na paksa sa "Alam ba ninyo?" ====Ikatlong hakbang: Maglagay ng tag sa usapang pahina==== *Pagkatapos ilagay ang lahok, lagyan ng ''tag'' o tatakan ng {{[[Suleras:AlamBaNinyoUsapan]]}} ang pahina ng usapan ng artikulo bilang rekord. :Halimbawa: <tt><nowiki>{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Setyembre 3|2007}}</nowiki></tt> ::{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Setyembre 3|2007}}. ====Ikaapat na hakbang: Magpadala na abiso sa lumikha. Opsyonal kung sariling-gawa==== *Bukod sa itaas, maaari mong padalhan ng isang mensahe ang may-akda o nagsimula ng artikulo sa pamamagitan ng paggamit ng suleras na ito: <tt><nowiki>{{subst:AlamBaNinyoUsapan2|Abril 3|2008|Pangalan ng artikulo}} --~~~~</nowiki></tt> (nagmula sa: {{[[Suleras:AlamBaNinyoUsapan2]]}}), upang maipagbigay-alam sa may-akda ang pagkakapili ng kaniyang artikulo. Kung sakaling wala pang panagutan ang nag-ambag ng artikulo, ipadala pa rin ang mensahe upang mahikayat siyang gumawa ng sariling akawnt. Huwag mong kalimutang lumagda sa pahina ng usapan ng pinagbigyan ng mensahe. Ganito ang mababasa ng pinadalhan ng mensahe: ::{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan2|Marso 30|2008}} *Opsyonal ito kung artikulo mo ang nilalahok mo. ====Ikalimang hakbang: Idagdag ang naidagdag sa supnayan==== *Idagdag dito sa '''supnayan''' sa ibaba ang mga paksang tinanggal (ayon sa petsa: buwan at taon) - ''dahil nagamit na'' - para sa "Alam ba ninyo?". Pakiusap, maglagay ng patlang o puwang sa pagitan ng bawat pangungusap. *Nilalagay na sa '''mga sinupan''' (ayon sa taon; nasa ibaba, sa gawing kanan) ang mga dating nasupnay dito sa ibaba kapag tapos na ang kasalukuyang taon, o kung masyado nang mahaba ang tala ng supnayan sa ibaba. == Supnayan ng mga napiling ''Alam ba ninyo?'' == <!--SIMULA NG KAHONG SINUPAN (ARKIBO)--> {| class="infobox plainlinks" style="width:238px; background:#addfad; border:1px solid #4F7942; -moz-border-radius:8px;" | style="padding-top:4px; text-align:center;"| [[file:Replacement filing cabinet.svg|center|30px|]] [[/Sinupan 2025|2025]] · [[/Sinupan 2024|2024]] · [[/Sinupan 2023|2023]] · [[/Sinupan 2022|2022]] · [[/Sinupan 2021|2021]] · [[/Sinupan 2020|2020]] · [[/Sinupan 2019|2019]] · [[/Sinupan 2018|2018]] · [[/Sinupan 2017|2017]] · [[/Sinupan 2015|2015]] · [[/Sinupan 2014|2014]] · [[/Sinupan 2013|2013]] · [[/Sinupan 2012|2012]] · [[/Sinupan 2011|2011]] · [[/Sinupan 2010|2010]] · [[/Sinupan 2009|2009]] · [[/Sinupan 2008|2008]] · [[/Sinupan 2007|2007]] · [[/Sinupan 2006|2006]] · [[/Sinupan 2005|2005]] <!---{{Archive list long}}----> |}<!--TAPOS NG KAHONG SINUPAN--> '''''Alam ba ninyo...''''' <!--SA IBABA NITO IDAGDAG ANG MGA KADARAAN LAMANG NA MGA PANG-ALAM BA NINYO! SALAMAT PO--> === Mayo 2026 === *...na ang mga [[Romanong villa|villa]] gaya ng kanila [[Emperador ng Roma|emperador]] [[Villa ni Adriano|Adriano]] at [[Villa ni Trajano|Trajano]] ay bukod sa pampahingahan, ay marahil nagsilbi ring paminsang tanggapan? *...na ang '''[[mga Kipot ng Turkiya]]''', na kinabibilangan ng mga anyong-tubig ng '''[[Dardanelos]]''' at '''[[Bosforo]]''', pati ang '''[[Dagat ng Marmara]]''', ay bumubuo ng isang '''[[Mga hangganan sa pagitan ng mga lupalop|hangganang lupalop]]''' ng [[Asya]] at [[Europa]]? *...na ang '''[[mga Kuweba ng Ajanta]]''', '''[[mga Kuweba ng Ellora]]''', '''[[Muog ng Agra]]''', at [[Tāj Mahal]] ang unang apat na itinala bilang bahagi ng mga [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa India|Pandaigdigang Pamanang Pook]] sa [[India]]? *...na ang '''[[Templo ng Mundeshwari]]''', matatagpuan sa '''[[mga talampas ng Kaimur]]''' at alay sa diyosang si '''[[Durga]]''' at sa diyos na si [[Shiva]], ay inaangking pinakamatandang gumaganang '''[[templong Hindu]]'''? *...na ang mga [[aktibismo|aktibista]] sa Pilipinas, bilang '''[[Mga protesta laban kay Donald Trump|pagprotesta laban kay Trump]]''', ay nagsunog ng epihiyeng anyong '''[[fidget spinner]]''' na tinawag na ''[[pasismo|fascist]] spinner''? *...na ang '''[[Simbahan ni San Porfirio]]''' at '''[[Dakilang Masjid ng Gaza|Dakilang Masjid]]''' sa '''[[Lungsod Gaza]]''' ay ilan sa maraming pook-sambahang napinsala buhat ng nangyayaring [[Digmaan sa Gaza (2023-kasalukuyan)|digmaan sa Palestina]]? === Abril === *...na ang mga unang nanirahan sa [[Roma]] ay mga '''[[Mga Italiko|Italikong]]''' '''[[Mga Latin (tribung Italiko)|Latin]]'''? *...na ang '''[[Digmaang Daang Taon]]''' ay bunsod ng tunggalian hinggil sa '''[[Dukado ng Aquitania]]'''? *...na ang [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Italya|Pandaigdigang Pamanang Pook]] na '''[[Cinque Terre]]''', na nangangahulugang 'Limang Lupain', ay tumutukoy sa mga [[comune|bayan]] at [[frazione|nayon]] ng '''[[Monterosso al Mare]]''', '''[[Vernazza]]''', '''[[Corniglia]]''', '''[[Manarola]]''', at '''[[Riomaggiore]]'''? *...na ang Pilipinas ay ang kauna-unahang bansa sa mundo na nagdeklara ng '''[[Krisis sa enerhiya sa Pilipinas noong 2026|krisis sa enerhiya]]''' bunga ng [[digmaan sa Iran noong 2026]]? === Marso 2026 === *...na ang dating konserbatibo na ang hinaharap na santo na si '''[[Óscar Romero|Padre Óscar Romero]]''' ay tatalima sa '''[[teolohiya ng pagpapalaya]]''' bunsod ng pagpaslang ng militar sa kaniyang kaibigang si '''[[Rutilio Grande|Padre Rutillo Grande]]'''? *...na ang hinihinalang pinagmulan ng [[tiramisù]], ang '''[[Treviso]]''', ay tinirhan ng mga '''[[Mga Veneto|Veneto]]''' bago ang '''[[Pananakop ng mga Romano sa Italya|pananakop ng mga Romano]]'''? *...na ang '''[[Palasyo ng Golestan]]''' sa [[Teheran]] ay isa sa mga '''[[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Iran|Pandaigdigang Pamanang Pook]]''' na nadamay buhat ng nangyayaring '''[[Digmaan sa Iran noong 2026|Digmaan sa Iran]]'''? *...na naimpluwensiya si '''[[Susenyos I|Haring Susenyos I]]''' ng Etiopia na maging [[Simbahang Katolika|Katoliko]] sa pamamagitan ni Padre '''[[Pedro Páez]]'''? *...na ang '''[[Sundarbans]]''' ay isang '''[[kagubatan ng bakawan]]''' na nabuo sa tagpuan ng mga ilog [[Ilog Ganges|Ganges]], '''[[Ilog Brahmaputra|Brahmaputra]]''', at '''[[Ilog Meghna|Meghna]]'''? <!---Nasa ibaba ang kaurian at mga interwiki--> [[Kaurian:Alam Ba Ninyo ng Wikipedia]] 7znhgdowjefqcqfwpq5kc3l5vsjf8nq 2209345 2209344 2026-05-27T15:12:32Z Ryomaandres 8044 /* Supnayan ng mga napiling Alam ba ninyo? */ 2209345 wikitext text/x-wiki {{ABNkahon}} Ito ang mga huling bagong artikulo sa [[Wikipedia]] na napili sa [[Unang Pahina]] bilang bahagi ng ''[[Template:UnangPahinaAlam|Alam ba ninyo?]]'' Tingnan ang [[Special:Newpages|mga bagong pahina]] para sa kumpletong tala ng mga bagong pahina. May sinusunod na panuntunan ang Wikipediang Tagalog hinggil sa pagdagdag sa "Alam ba ninyo?", subalit maaaring magdagdag ang kahit sino basta ba susundin ang panuntunan na ito. Maaari mong ilagay o idagdag ang iyong mungkahing '''paksa''' (ito ang pangalan ng pahina o ang pamagat ng artikulo) at '''pamukaw na tanong''' sa '''''[[Wikipedia:Paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo|paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo?]]''''' ng mga maaaring gamitin para sa "Alam ba ninyo?". Doon sa handaang iyon kumuha ng pamalit na pangkat para sa ''Unang Pahina''. Basahin sa ibaba kung ilan ang dapat na laman ng bawat pangkat. Pero, ''inuulit po lamang'', na pakibasa muna ang mga hakbang at panuntunan na nasa ibaba bago ito gawin. O, kaya maaaring magmungkahi muna kayo sa ''[[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag|Usapan hinggil sa mungkahi at paghahanda para sa Alam Ba Ninyo?]]''. ==Mga hakbang at panuntunan== Ito hakbang at panuntunan sa pagdagdag ng paksa sa "Alam ba ninyo?": ====Unang hakbang: Pumili==== *Tumingin ng mga bagong pahina sa [[Special:Newpages|Natatangi: Mga Bagong Pahina]] (o ''[[Special:Newpages]]'') para maidagdag. *Dapat na may '''sanggunian''' ang artikulo o lathalain. Kung wala pa, pakihanapan at pakilagyan. *Bilang tulong at ambag sa Tagalog na Wikipedia, pumili o magsulat po sana ng artikulong hindi bababa sa '''3,000''' titik o karakter (mga 4 ''kilobyte'') ang nilalaman ng katawan ng artikulo hindi kabilang ang pamagat o pangalan ng pahina, mga pamagat ng seksiyon, mga titik na nasa sanggunian, kawing na panlabas, mga kapsyon ng larawan, mga kahon ng impormasyon (''infobox''), talaan, tabla, kategorya, at mga katulad. Isa lamang pong '''''mungkahi''''' at '''''panukala''''' ang mga ito para sa kapakanan ng mga mambabasa at tagagamit ng Tagalog na Wikipedia. Maaari mong bilangin ang mga nilalamang titik ng iyong artikulo sa pamamagitan ng pagkopya nito patungo sa isang pahinang pandokumento ng ''[[Microsoft Windows|Microsoft Word]]'' sa tulong ng ''Tools'' (kasangkapang-kagamitan) kung saan matatagpuan ang ''word count'' o pambilang. Maaari ka ring gumamit ng ibang programa na [[pangkompyuter]], kung ibig. Sa ibang paraan ng pagpapaliwanag: mas mainam ang mahigit sa isang '''dangkal''' na haba ng lathalain kaysa ''kalahating dangkal'' lamang. Mas lalong nakaaangat ang lampas pa sa dalawang dangkal. *Kung minsan, maaari pa rin kayong makakita ng maiikling artikulo sa "Alam ba ninyo?", depende sa bilang ng mga kandidato sa loob ng isang panahon. Sa kasong iyon, hinihiling po na tumulong kayo sa pagpapahaba, pagpapalawig, at pagpapaunlad ng artikulo hanggang sa maabot o malampasan ang hinihinging bilang, maging ang kalidad. Lalo na kung [[:Category:Stub|usbong]] (''[[:Category:Stub|stub]]'') pa ito. Ngunit talaga pong higit na mas mainam kung umabot na sa bilang at pamantayan ang artikulo bago ito mailagay dito sa ''Alam Ba Ninyo?'' dahil mas nakatutulong na sa tagabasa. *Dapat na nakapupukaw ng pansin ang '''pamukaw na tanong''' na gagamitin (tingnan ang mga halimbawang nasa supnayan na nasa ibaba). *Hindi isang pangkalahatang seksiyon ng tribya (''trivia'') ang "Alam ba ninyo?". *Ninumungkahi na dapat nasa loob ng nakaraang 30 araw (isang buwan) ng [[Special:Newpages|Mga Bagong Pahina]] ang artikulo na idadagdag. Hindi mahigpit ang pagsasali ng lahok sa "Alam ba ninyo?" ayon sa tagal ng pagkakalikha nito basta't hindi ito nauulit. *Nasa artikulo dapat ang binanggit sa "Alam ba ninyo?" *Kung minsan, maaaring '''muling mapili''' ang isang lumang artikulo, lalo na kung napalawig ito ng may ikatlong ulit ang haba (''mungkahi'') o higit pa, at may kahalagahan at nakapupukaw ng isipan ang mga nadagdag na kaalamang maipapamahagi nito sa mambabasa. ====Ikalawang hakbang: Ilagay ang lahok sa Padron ng "Alam ba ninyp?"==== *Kapag handa ka nang idagdag ang lahok, idagdag ito sa [[Padron:Unang Pahina/Alam ba ninyo]]. Sa pangkalahatan, nakalimita lamang sa mula '''TATLO''' hanggang '''LIMANG''' (5) paksa, ngunit kung anumang kaso maaaring mahigit dito ngunit hindi lalampas sa '''WALO''' (8). Siguraduhin lamang na susukat ito sa pahina noong mga panahong iyon. Gamitin ang inyong ''sintido kumon'' o "karaniwang kaisipan". *Kailangang may larawan ang isa sa mga lahok at ipahawatig na ito ay nakalarawan sa pamamagitan ng paglalagay ng teksto ito na naka panaklong – (''nakalarawan''). Nasa 100px lamang ang laki ng larawan. *Dapat naka-<nowiki>'''BOLD'''</nowiki> (<nowiki>'''MAKAKAPAL ANG MGA TITIK'''</nowiki>) ng titulo ng bagong dinagdag na paksa sa "Alam ba ninyo?" ====Ikatlong hakbang: Maglagay ng tag sa usapang pahina==== *Pagkatapos ilagay ang lahok, lagyan ng ''tag'' o tatakan ng {{[[Suleras:AlamBaNinyoUsapan]]}} ang pahina ng usapan ng artikulo bilang rekord. :Halimbawa: <tt><nowiki>{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Setyembre 3|2007}}</nowiki></tt> ::{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Setyembre 3|2007}}. ====Ikaapat na hakbang: Magpadala na abiso sa lumikha. Opsyonal kung sariling-gawa==== *Bukod sa itaas, maaari mong padalhan ng isang mensahe ang may-akda o nagsimula ng artikulo sa pamamagitan ng paggamit ng suleras na ito: <tt><nowiki>{{subst:AlamBaNinyoUsapan2|Abril 3|2008|Pangalan ng artikulo}} --~~~~</nowiki></tt> (nagmula sa: {{[[Suleras:AlamBaNinyoUsapan2]]}}), upang maipagbigay-alam sa may-akda ang pagkakapili ng kaniyang artikulo. Kung sakaling wala pang panagutan ang nag-ambag ng artikulo, ipadala pa rin ang mensahe upang mahikayat siyang gumawa ng sariling akawnt. Huwag mong kalimutang lumagda sa pahina ng usapan ng pinagbigyan ng mensahe. Ganito ang mababasa ng pinadalhan ng mensahe: ::{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan2|Marso 30|2008}} *Opsyonal ito kung artikulo mo ang nilalahok mo. ====Ikalimang hakbang: Idagdag ang naidagdag sa supnayan==== *Idagdag dito sa '''supnayan''' sa ibaba ang mga paksang tinanggal (ayon sa petsa: buwan at taon) - ''dahil nagamit na'' - para sa "Alam ba ninyo?". Pakiusap, maglagay ng patlang o puwang sa pagitan ng bawat pangungusap. *Nilalagay na sa '''mga sinupan''' (ayon sa taon; nasa ibaba, sa gawing kanan) ang mga dating nasupnay dito sa ibaba kapag tapos na ang kasalukuyang taon, o kung masyado nang mahaba ang tala ng supnayan sa ibaba. == Supnayan ng mga napiling ''Alam ba ninyo?'' == <!--SIMULA NG KAHONG SINUPAN (ARKIBO)--> {| class="infobox plainlinks" style="width:238px; background:#addfad; border:1px solid #4F7942; -moz-border-radius:8px;" | style="padding-top:4px; text-align:center;"| [[file:Replacement filing cabinet.svg|center|30px|]] [[/Sinupan 2025|2025]] · [[/Sinupan 2024|2024]] · [[/Sinupan 2023|2023]] · [[/Sinupan 2022|2022]] · [[/Sinupan 2021|2021]] · [[/Sinupan 2020|2020]] · [[/Sinupan 2019|2019]] · [[/Sinupan 2018|2018]] · [[/Sinupan 2017|2017]] · [[/Sinupan 2015|2015]] · [[/Sinupan 2014|2014]] · [[/Sinupan 2013|2013]] · [[/Sinupan 2012|2012]] · [[/Sinupan 2011|2011]] · [[/Sinupan 2010|2010]] · [[/Sinupan 2009|2009]] · [[/Sinupan 2008|2008]] · [[/Sinupan 2007|2007]] · [[/Sinupan 2006|2006]] · [[/Sinupan 2005|2005]] <!---{{Archive list long}}----> |}<!--TAPOS NG KAHONG SINUPAN--> '''''Alam ba ninyo...''''' <!--SA IBABA NITO IDAGDAG ANG MGA KADARAAN LAMANG NA MGA PANG-ALAM BA NINYO! SALAMAT PO--> === Mayo 2026 === *...na ang mga [[Romanong villa|villa]] gaya ng kanila [[Emperador ng Roma|emperador]] '''[[Villa ni Adriano|Adriano]]''' at '''[[Villa ni Trajano|Trajano]]''' ay bukod sa pampahingahan, ay marahil nagsilbi ring paminsang tanggapan? *...na ang '''[[mga Kipot ng Turkiya]]''', na kinabibilangan ng mga anyong-tubig ng '''[[Dardanelos]]''' at '''[[Bosforo]]''', pati ang '''[[Dagat ng Marmara]]''', ay bumubuo ng isang '''[[Mga hangganan sa pagitan ng mga lupalop|hangganang lupalop]]''' ng [[Asya]] at [[Europa]]? *...na ang '''[[mga Kuweba ng Ajanta]]''', '''[[mga Kuweba ng Ellora]]''', '''[[Muog ng Agra]]''', at [[Tāj Mahal]] ang unang apat na itinala bilang bahagi ng mga [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa India|Pandaigdigang Pamanang Pook]] sa [[India]]? *...na ang '''[[Templo ng Mundeshwari]]''', matatagpuan sa '''[[mga talampas ng Kaimur]]''' at alay sa diyosang si '''[[Durga]]''' at sa diyos na si [[Shiva]], ay inaangking pinakamatandang gumaganang '''[[templong Hindu]]'''? *...na ang mga [[aktibismo|aktibista]] sa Pilipinas, bilang '''[[Mga protesta laban kay Donald Trump|pagprotesta laban kay Trump]]''', ay nagsunog ng epihiyeng anyong '''[[fidget spinner]]''' na tinawag na ''[[pasismo|fascist]] spinner''? *...na ang '''[[Simbahan ni San Porfirio]]''' at '''[[Dakilang Masjid ng Gaza|Dakilang Masjid]]''' sa '''[[Lungsod Gaza]]''' ay ilan sa maraming pook-sambahang napinsala buhat ng nangyayaring [[Digmaan sa Gaza (2023-kasalukuyan)|digmaan sa Palestina]]? === Abril === *...na ang mga unang nanirahan sa [[Roma]] ay mga '''[[Mga Italiko|Italikong]]''' '''[[Mga Latin (tribung Italiko)|Latin]]'''? *...na ang '''[[Digmaang Daang Taon]]''' ay bunsod ng tunggalian hinggil sa '''[[Dukado ng Aquitania]]'''? *...na ang [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Italya|Pandaigdigang Pamanang Pook]] na '''[[Cinque Terre]]''', na nangangahulugang 'Limang Lupain', ay tumutukoy sa mga [[comune|bayan]] at [[frazione|nayon]] ng '''[[Monterosso al Mare]]''', '''[[Vernazza]]''', '''[[Corniglia]]''', '''[[Manarola]]''', at '''[[Riomaggiore]]'''? *...na ang Pilipinas ay ang kauna-unahang bansa sa mundo na nagdeklara ng '''[[Krisis sa enerhiya sa Pilipinas noong 2026|krisis sa enerhiya]]''' bunga ng [[digmaan sa Iran noong 2026]]? === Marso 2026 === *...na ang dating konserbatibo na ang hinaharap na santo na si '''[[Óscar Romero|Padre Óscar Romero]]''' ay tatalima sa '''[[teolohiya ng pagpapalaya]]''' bunsod ng pagpaslang ng militar sa kaniyang kaibigang si '''[[Rutilio Grande|Padre Rutillo Grande]]'''? *...na ang hinihinalang pinagmulan ng [[tiramisù]], ang '''[[Treviso]]''', ay tinirhan ng mga '''[[Mga Veneto|Veneto]]''' bago ang '''[[Pananakop ng mga Romano sa Italya|pananakop ng mga Romano]]'''? *...na ang '''[[Palasyo ng Golestan]]''' sa [[Teheran]] ay isa sa mga '''[[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Iran|Pandaigdigang Pamanang Pook]]''' na nadamay buhat ng nangyayaring '''[[Digmaan sa Iran noong 2026|Digmaan sa Iran]]'''? *...na naimpluwensiya si '''[[Susenyos I|Haring Susenyos I]]''' ng Etiopia na maging [[Simbahang Katolika|Katoliko]] sa pamamagitan ni Padre '''[[Pedro Páez]]'''? *...na ang '''[[Sundarbans]]''' ay isang '''[[kagubatan ng bakawan]]''' na nabuo sa tagpuan ng mga ilog [[Ilog Ganges|Ganges]], '''[[Ilog Brahmaputra|Brahmaputra]]''', at '''[[Ilog Meghna|Meghna]]'''? <!---Nasa ibaba ang kaurian at mga interwiki--> [[Kaurian:Alam Ba Ninyo ng Wikipedia]] sn4sl1i0gj8buuwcacm8d3ipuxbbnh0 2209420 2209345 2026-05-28T02:12:08Z Ryomaandres 8044 /* Mayo 2026 */ 2209420 wikitext text/x-wiki {{ABNkahon}} Ito ang mga huling bagong artikulo sa [[Wikipedia]] na napili sa [[Unang Pahina]] bilang bahagi ng ''[[Template:UnangPahinaAlam|Alam ba ninyo?]]'' Tingnan ang [[Special:Newpages|mga bagong pahina]] para sa kumpletong tala ng mga bagong pahina. May sinusunod na panuntunan ang Wikipediang Tagalog hinggil sa pagdagdag sa "Alam ba ninyo?", subalit maaaring magdagdag ang kahit sino basta ba susundin ang panuntunan na ito. Maaari mong ilagay o idagdag ang iyong mungkahing '''paksa''' (ito ang pangalan ng pahina o ang pamagat ng artikulo) at '''pamukaw na tanong''' sa '''''[[Wikipedia:Paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo|paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo?]]''''' ng mga maaaring gamitin para sa "Alam ba ninyo?". Doon sa handaang iyon kumuha ng pamalit na pangkat para sa ''Unang Pahina''. Basahin sa ibaba kung ilan ang dapat na laman ng bawat pangkat. Pero, ''inuulit po lamang'', na pakibasa muna ang mga hakbang at panuntunan na nasa ibaba bago ito gawin. O, kaya maaaring magmungkahi muna kayo sa ''[[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag|Usapan hinggil sa mungkahi at paghahanda para sa Alam Ba Ninyo?]]''. ==Mga hakbang at panuntunan== Ito hakbang at panuntunan sa pagdagdag ng paksa sa "Alam ba ninyo?": ====Unang hakbang: Pumili==== *Tumingin ng mga bagong pahina sa [[Special:Newpages|Natatangi: Mga Bagong Pahina]] (o ''[[Special:Newpages]]'') para maidagdag. *Dapat na may '''sanggunian''' ang artikulo o lathalain. Kung wala pa, pakihanapan at pakilagyan. *Bilang tulong at ambag sa Tagalog na Wikipedia, pumili o magsulat po sana ng artikulong hindi bababa sa '''3,000''' titik o karakter (mga 4 ''kilobyte'') ang nilalaman ng katawan ng artikulo hindi kabilang ang pamagat o pangalan ng pahina, mga pamagat ng seksiyon, mga titik na nasa sanggunian, kawing na panlabas, mga kapsyon ng larawan, mga kahon ng impormasyon (''infobox''), talaan, tabla, kategorya, at mga katulad. Isa lamang pong '''''mungkahi''''' at '''''panukala''''' ang mga ito para sa kapakanan ng mga mambabasa at tagagamit ng Tagalog na Wikipedia. Maaari mong bilangin ang mga nilalamang titik ng iyong artikulo sa pamamagitan ng pagkopya nito patungo sa isang pahinang pandokumento ng ''[[Microsoft Windows|Microsoft Word]]'' sa tulong ng ''Tools'' (kasangkapang-kagamitan) kung saan matatagpuan ang ''word count'' o pambilang. Maaari ka ring gumamit ng ibang programa na [[pangkompyuter]], kung ibig. Sa ibang paraan ng pagpapaliwanag: mas mainam ang mahigit sa isang '''dangkal''' na haba ng lathalain kaysa ''kalahating dangkal'' lamang. Mas lalong nakaaangat ang lampas pa sa dalawang dangkal. *Kung minsan, maaari pa rin kayong makakita ng maiikling artikulo sa "Alam ba ninyo?", depende sa bilang ng mga kandidato sa loob ng isang panahon. Sa kasong iyon, hinihiling po na tumulong kayo sa pagpapahaba, pagpapalawig, at pagpapaunlad ng artikulo hanggang sa maabot o malampasan ang hinihinging bilang, maging ang kalidad. Lalo na kung [[:Category:Stub|usbong]] (''[[:Category:Stub|stub]]'') pa ito. Ngunit talaga pong higit na mas mainam kung umabot na sa bilang at pamantayan ang artikulo bago ito mailagay dito sa ''Alam Ba Ninyo?'' dahil mas nakatutulong na sa tagabasa. *Dapat na nakapupukaw ng pansin ang '''pamukaw na tanong''' na gagamitin (tingnan ang mga halimbawang nasa supnayan na nasa ibaba). *Hindi isang pangkalahatang seksiyon ng tribya (''trivia'') ang "Alam ba ninyo?". *Ninumungkahi na dapat nasa loob ng nakaraang 30 araw (isang buwan) ng [[Special:Newpages|Mga Bagong Pahina]] ang artikulo na idadagdag. Hindi mahigpit ang pagsasali ng lahok sa "Alam ba ninyo?" ayon sa tagal ng pagkakalikha nito basta't hindi ito nauulit. *Nasa artikulo dapat ang binanggit sa "Alam ba ninyo?" *Kung minsan, maaaring '''muling mapili''' ang isang lumang artikulo, lalo na kung napalawig ito ng may ikatlong ulit ang haba (''mungkahi'') o higit pa, at may kahalagahan at nakapupukaw ng isipan ang mga nadagdag na kaalamang maipapamahagi nito sa mambabasa. ====Ikalawang hakbang: Ilagay ang lahok sa Padron ng "Alam ba ninyp?"==== *Kapag handa ka nang idagdag ang lahok, idagdag ito sa [[Padron:Unang Pahina/Alam ba ninyo]]. Sa pangkalahatan, nakalimita lamang sa mula '''TATLO''' hanggang '''LIMANG''' (5) paksa, ngunit kung anumang kaso maaaring mahigit dito ngunit hindi lalampas sa '''WALO''' (8). Siguraduhin lamang na susukat ito sa pahina noong mga panahong iyon. Gamitin ang inyong ''sintido kumon'' o "karaniwang kaisipan". *Kailangang may larawan ang isa sa mga lahok at ipahawatig na ito ay nakalarawan sa pamamagitan ng paglalagay ng teksto ito na naka panaklong – (''nakalarawan''). Nasa 100px lamang ang laki ng larawan. *Dapat naka-<nowiki>'''BOLD'''</nowiki> (<nowiki>'''MAKAKAPAL ANG MGA TITIK'''</nowiki>) ng titulo ng bagong dinagdag na paksa sa "Alam ba ninyo?" ====Ikatlong hakbang: Maglagay ng tag sa usapang pahina==== *Pagkatapos ilagay ang lahok, lagyan ng ''tag'' o tatakan ng {{[[Suleras:AlamBaNinyoUsapan]]}} ang pahina ng usapan ng artikulo bilang rekord. :Halimbawa: <tt><nowiki>{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Setyembre 3|2007}}</nowiki></tt> ::{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Setyembre 3|2007}}. ====Ikaapat na hakbang: Magpadala na abiso sa lumikha. Opsyonal kung sariling-gawa==== *Bukod sa itaas, maaari mong padalhan ng isang mensahe ang may-akda o nagsimula ng artikulo sa pamamagitan ng paggamit ng suleras na ito: <tt><nowiki>{{subst:AlamBaNinyoUsapan2|Abril 3|2008|Pangalan ng artikulo}} --~~~~</nowiki></tt> (nagmula sa: {{[[Suleras:AlamBaNinyoUsapan2]]}}), upang maipagbigay-alam sa may-akda ang pagkakapili ng kaniyang artikulo. Kung sakaling wala pang panagutan ang nag-ambag ng artikulo, ipadala pa rin ang mensahe upang mahikayat siyang gumawa ng sariling akawnt. Huwag mong kalimutang lumagda sa pahina ng usapan ng pinagbigyan ng mensahe. Ganito ang mababasa ng pinadalhan ng mensahe: ::{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan2|Marso 30|2008}} *Opsyonal ito kung artikulo mo ang nilalahok mo. ====Ikalimang hakbang: Idagdag ang naidagdag sa supnayan==== *Idagdag dito sa '''supnayan''' sa ibaba ang mga paksang tinanggal (ayon sa petsa: buwan at taon) - ''dahil nagamit na'' - para sa "Alam ba ninyo?". Pakiusap, maglagay ng patlang o puwang sa pagitan ng bawat pangungusap. *Nilalagay na sa '''mga sinupan''' (ayon sa taon; nasa ibaba, sa gawing kanan) ang mga dating nasupnay dito sa ibaba kapag tapos na ang kasalukuyang taon, o kung masyado nang mahaba ang tala ng supnayan sa ibaba. == Supnayan ng mga napiling ''Alam ba ninyo?'' == <!--SIMULA NG KAHONG SINUPAN (ARKIBO)--> {| class="infobox plainlinks" style="width:238px; background:#addfad; border:1px solid #4F7942; -moz-border-radius:8px;" | style="padding-top:4px; text-align:center;"| [[file:Replacement filing cabinet.svg|center|30px|]] [[/Sinupan 2025|2025]] · [[/Sinupan 2024|2024]] · [[/Sinupan 2023|2023]] · [[/Sinupan 2022|2022]] · [[/Sinupan 2021|2021]] · [[/Sinupan 2020|2020]] · [[/Sinupan 2019|2019]] · [[/Sinupan 2018|2018]] · [[/Sinupan 2017|2017]] · [[/Sinupan 2015|2015]] · [[/Sinupan 2014|2014]] · [[/Sinupan 2013|2013]] · [[/Sinupan 2012|2012]] · [[/Sinupan 2011|2011]] · [[/Sinupan 2010|2010]] · [[/Sinupan 2009|2009]] · [[/Sinupan 2008|2008]] · [[/Sinupan 2007|2007]] · [[/Sinupan 2006|2006]] · [[/Sinupan 2005|2005]] <!---{{Archive list long}}----> |}<!--TAPOS NG KAHONG SINUPAN--> '''''Alam ba ninyo...''''' <!--SA IBABA NITO IDAGDAG ANG MGA KADARAAN LAMANG NA MGA PANG-ALAM BA NINYO! SALAMAT PO--> === Mayo 2026 === *...na sa '''[[Negosasyong pangkapayapaan ng Pamahalaan ng Republika ng Pilipinas–Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas|Negosasyong pangkapayapaan]]''' sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Republika ng Pilipinas]] at [[Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]], ang unang nakalataga sa talaaga sa talaan ng mga kasunduan ay ang paggalang sa '''[[pandaigdigang makataong batas]]''' ng kapuwa [[nagdirigmaan]]? *...na ang mga [[Romanong villa|villa]] gaya ng kanila [[Emperador ng Roma|emperador]] '''[[Villa ni Adriano|Adriano]]''' at '''[[Villa ni Trajano|Trajano]]''' ay bukod sa pampahingahan, ay marahil nagsilbi ring paminsang tanggapan? *...na ang '''[[mga Kipot ng Turkiya]]''', na kinabibilangan ng mga anyong-tubig ng '''[[Dardanelos]]''' at '''[[Bosforo]]''', pati ang '''[[Dagat ng Marmara]]''', ay bumubuo ng isang '''[[Mga hangganan sa pagitan ng mga lupalop|hangganang lupalop]]''' ng [[Asya]] at [[Europa]]? *...na ang '''[[mga Kuweba ng Ajanta]]''', '''[[mga Kuweba ng Ellora]]''', '''[[Muog ng Agra]]''', at [[Tāj Mahal]] ang unang apat na itinala bilang bahagi ng mga [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa India|Pandaigdigang Pamanang Pook]] sa [[India]]? *...na ang '''[[Templo ng Mundeshwari]]''', matatagpuan sa '''[[mga talampas ng Kaimur]]''' at alay sa diyosang si '''[[Durga]]''' at sa diyos na si [[Shiva]], ay inaangking pinakamatandang gumaganang '''[[templong Hindu]]'''? *...na ang mga [[aktibismo|aktibista]] sa Pilipinas, bilang '''[[Mga protesta laban kay Donald Trump|pagprotesta laban kay Trump]]''', ay nagsunog ng epihiyeng anyong '''[[fidget spinner]]''' na tinawag na ''[[pasismo|fascist]] spinner''? *...na ang '''[[Simbahan ni San Porfirio]]''' at '''[[Dakilang Masjid ng Gaza|Dakilang Masjid]]''' sa '''[[Lungsod Gaza]]''' ay ilan sa maraming pook-sambahang napinsala buhat ng nangyayaring [[Digmaan sa Gaza (2023-kasalukuyan)|digmaan sa Palestina]]? === Abril === *...na ang mga unang nanirahan sa [[Roma]] ay mga '''[[Mga Italiko|Italikong]]''' '''[[Mga Latin (tribung Italiko)|Latin]]'''? *...na ang '''[[Digmaang Daang Taon]]''' ay bunsod ng tunggalian hinggil sa '''[[Dukado ng Aquitania]]'''? *...na ang [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Italya|Pandaigdigang Pamanang Pook]] na '''[[Cinque Terre]]''', na nangangahulugang 'Limang Lupain', ay tumutukoy sa mga [[comune|bayan]] at [[frazione|nayon]] ng '''[[Monterosso al Mare]]''', '''[[Vernazza]]''', '''[[Corniglia]]''', '''[[Manarola]]''', at '''[[Riomaggiore]]'''? *...na ang Pilipinas ay ang kauna-unahang bansa sa mundo na nagdeklara ng '''[[Krisis sa enerhiya sa Pilipinas noong 2026|krisis sa enerhiya]]''' bunga ng [[digmaan sa Iran noong 2026]]? === Marso 2026 === *...na ang dating konserbatibo na ang hinaharap na santo na si '''[[Óscar Romero|Padre Óscar Romero]]''' ay tatalima sa '''[[teolohiya ng pagpapalaya]]''' bunsod ng pagpaslang ng militar sa kaniyang kaibigang si '''[[Rutilio Grande|Padre Rutillo Grande]]'''? *...na ang hinihinalang pinagmulan ng [[tiramisù]], ang '''[[Treviso]]''', ay tinirhan ng mga '''[[Mga Veneto|Veneto]]''' bago ang '''[[Pananakop ng mga Romano sa Italya|pananakop ng mga Romano]]'''? *...na ang '''[[Palasyo ng Golestan]]''' sa [[Teheran]] ay isa sa mga '''[[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Iran|Pandaigdigang Pamanang Pook]]''' na nadamay buhat ng nangyayaring '''[[Digmaan sa Iran noong 2026|Digmaan sa Iran]]'''? *...na naimpluwensiya si '''[[Susenyos I|Haring Susenyos I]]''' ng Etiopia na maging [[Simbahang Katolika|Katoliko]] sa pamamagitan ni Padre '''[[Pedro Páez]]'''? *...na ang '''[[Sundarbans]]''' ay isang '''[[kagubatan ng bakawan]]''' na nabuo sa tagpuan ng mga ilog [[Ilog Ganges|Ganges]], '''[[Ilog Brahmaputra|Brahmaputra]]''', at '''[[Ilog Meghna|Meghna]]'''? <!---Nasa ibaba ang kaurian at mga interwiki--> [[Kaurian:Alam Ba Ninyo ng Wikipedia]] 7wn6uzytlo9rd2pxpgx5jajd30xqv9v 2209422 2209420 2026-05-28T02:13:44Z Ryomaandres 8044 /* Mayo 2026 */ 2209422 wikitext text/x-wiki {{ABNkahon}} Ito ang mga huling bagong artikulo sa [[Wikipedia]] na napili sa [[Unang Pahina]] bilang bahagi ng ''[[Template:UnangPahinaAlam|Alam ba ninyo?]]'' Tingnan ang [[Special:Newpages|mga bagong pahina]] para sa kumpletong tala ng mga bagong pahina. May sinusunod na panuntunan ang Wikipediang Tagalog hinggil sa pagdagdag sa "Alam ba ninyo?", subalit maaaring magdagdag ang kahit sino basta ba susundin ang panuntunan na ito. Maaari mong ilagay o idagdag ang iyong mungkahing '''paksa''' (ito ang pangalan ng pahina o ang pamagat ng artikulo) at '''pamukaw na tanong''' sa '''''[[Wikipedia:Paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo|paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo?]]''''' ng mga maaaring gamitin para sa "Alam ba ninyo?". Doon sa handaang iyon kumuha ng pamalit na pangkat para sa ''Unang Pahina''. Basahin sa ibaba kung ilan ang dapat na laman ng bawat pangkat. Pero, ''inuulit po lamang'', na pakibasa muna ang mga hakbang at panuntunan na nasa ibaba bago ito gawin. O, kaya maaaring magmungkahi muna kayo sa ''[[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag|Usapan hinggil sa mungkahi at paghahanda para sa Alam Ba Ninyo?]]''. ==Mga hakbang at panuntunan== Ito hakbang at panuntunan sa pagdagdag ng paksa sa "Alam ba ninyo?": ====Unang hakbang: Pumili==== *Tumingin ng mga bagong pahina sa [[Special:Newpages|Natatangi: Mga Bagong Pahina]] (o ''[[Special:Newpages]]'') para maidagdag. *Dapat na may '''sanggunian''' ang artikulo o lathalain. Kung wala pa, pakihanapan at pakilagyan. *Bilang tulong at ambag sa Tagalog na Wikipedia, pumili o magsulat po sana ng artikulong hindi bababa sa '''3,000''' titik o karakter (mga 4 ''kilobyte'') ang nilalaman ng katawan ng artikulo hindi kabilang ang pamagat o pangalan ng pahina, mga pamagat ng seksiyon, mga titik na nasa sanggunian, kawing na panlabas, mga kapsyon ng larawan, mga kahon ng impormasyon (''infobox''), talaan, tabla, kategorya, at mga katulad. Isa lamang pong '''''mungkahi''''' at '''''panukala''''' ang mga ito para sa kapakanan ng mga mambabasa at tagagamit ng Tagalog na Wikipedia. Maaari mong bilangin ang mga nilalamang titik ng iyong artikulo sa pamamagitan ng pagkopya nito patungo sa isang pahinang pandokumento ng ''[[Microsoft Windows|Microsoft Word]]'' sa tulong ng ''Tools'' (kasangkapang-kagamitan) kung saan matatagpuan ang ''word count'' o pambilang. Maaari ka ring gumamit ng ibang programa na [[pangkompyuter]], kung ibig. Sa ibang paraan ng pagpapaliwanag: mas mainam ang mahigit sa isang '''dangkal''' na haba ng lathalain kaysa ''kalahating dangkal'' lamang. Mas lalong nakaaangat ang lampas pa sa dalawang dangkal. *Kung minsan, maaari pa rin kayong makakita ng maiikling artikulo sa "Alam ba ninyo?", depende sa bilang ng mga kandidato sa loob ng isang panahon. Sa kasong iyon, hinihiling po na tumulong kayo sa pagpapahaba, pagpapalawig, at pagpapaunlad ng artikulo hanggang sa maabot o malampasan ang hinihinging bilang, maging ang kalidad. Lalo na kung [[:Category:Stub|usbong]] (''[[:Category:Stub|stub]]'') pa ito. Ngunit talaga pong higit na mas mainam kung umabot na sa bilang at pamantayan ang artikulo bago ito mailagay dito sa ''Alam Ba Ninyo?'' dahil mas nakatutulong na sa tagabasa. *Dapat na nakapupukaw ng pansin ang '''pamukaw na tanong''' na gagamitin (tingnan ang mga halimbawang nasa supnayan na nasa ibaba). *Hindi isang pangkalahatang seksiyon ng tribya (''trivia'') ang "Alam ba ninyo?". *Ninumungkahi na dapat nasa loob ng nakaraang 30 araw (isang buwan) ng [[Special:Newpages|Mga Bagong Pahina]] ang artikulo na idadagdag. Hindi mahigpit ang pagsasali ng lahok sa "Alam ba ninyo?" ayon sa tagal ng pagkakalikha nito basta't hindi ito nauulit. *Nasa artikulo dapat ang binanggit sa "Alam ba ninyo?" *Kung minsan, maaaring '''muling mapili''' ang isang lumang artikulo, lalo na kung napalawig ito ng may ikatlong ulit ang haba (''mungkahi'') o higit pa, at may kahalagahan at nakapupukaw ng isipan ang mga nadagdag na kaalamang maipapamahagi nito sa mambabasa. ====Ikalawang hakbang: Ilagay ang lahok sa Padron ng "Alam ba ninyp?"==== *Kapag handa ka nang idagdag ang lahok, idagdag ito sa [[Padron:Unang Pahina/Alam ba ninyo]]. Sa pangkalahatan, nakalimita lamang sa mula '''TATLO''' hanggang '''LIMANG''' (5) paksa, ngunit kung anumang kaso maaaring mahigit dito ngunit hindi lalampas sa '''WALO''' (8). Siguraduhin lamang na susukat ito sa pahina noong mga panahong iyon. Gamitin ang inyong ''sintido kumon'' o "karaniwang kaisipan". *Kailangang may larawan ang isa sa mga lahok at ipahawatig na ito ay nakalarawan sa pamamagitan ng paglalagay ng teksto ito na naka panaklong – (''nakalarawan''). Nasa 100px lamang ang laki ng larawan. *Dapat naka-<nowiki>'''BOLD'''</nowiki> (<nowiki>'''MAKAKAPAL ANG MGA TITIK'''</nowiki>) ng titulo ng bagong dinagdag na paksa sa "Alam ba ninyo?" ====Ikatlong hakbang: Maglagay ng tag sa usapang pahina==== *Pagkatapos ilagay ang lahok, lagyan ng ''tag'' o tatakan ng {{[[Suleras:AlamBaNinyoUsapan]]}} ang pahina ng usapan ng artikulo bilang rekord. :Halimbawa: <tt><nowiki>{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Setyembre 3|2007}}</nowiki></tt> ::{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Setyembre 3|2007}}. ====Ikaapat na hakbang: Magpadala na abiso sa lumikha. Opsyonal kung sariling-gawa==== *Bukod sa itaas, maaari mong padalhan ng isang mensahe ang may-akda o nagsimula ng artikulo sa pamamagitan ng paggamit ng suleras na ito: <tt><nowiki>{{subst:AlamBaNinyoUsapan2|Abril 3|2008|Pangalan ng artikulo}} --~~~~</nowiki></tt> (nagmula sa: {{[[Suleras:AlamBaNinyoUsapan2]]}}), upang maipagbigay-alam sa may-akda ang pagkakapili ng kaniyang artikulo. Kung sakaling wala pang panagutan ang nag-ambag ng artikulo, ipadala pa rin ang mensahe upang mahikayat siyang gumawa ng sariling akawnt. Huwag mong kalimutang lumagda sa pahina ng usapan ng pinagbigyan ng mensahe. Ganito ang mababasa ng pinadalhan ng mensahe: ::{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan2|Marso 30|2008}} *Opsyonal ito kung artikulo mo ang nilalahok mo. ====Ikalimang hakbang: Idagdag ang naidagdag sa supnayan==== *Idagdag dito sa '''supnayan''' sa ibaba ang mga paksang tinanggal (ayon sa petsa: buwan at taon) - ''dahil nagamit na'' - para sa "Alam ba ninyo?". Pakiusap, maglagay ng patlang o puwang sa pagitan ng bawat pangungusap. *Nilalagay na sa '''mga sinupan''' (ayon sa taon; nasa ibaba, sa gawing kanan) ang mga dating nasupnay dito sa ibaba kapag tapos na ang kasalukuyang taon, o kung masyado nang mahaba ang tala ng supnayan sa ibaba. == Supnayan ng mga napiling ''Alam ba ninyo?'' == <!--SIMULA NG KAHONG SINUPAN (ARKIBO)--> {| class="infobox plainlinks" style="width:238px; background:#addfad; border:1px solid #4F7942; -moz-border-radius:8px;" | style="padding-top:4px; text-align:center;"| [[file:Replacement filing cabinet.svg|center|30px|]] [[/Sinupan 2025|2025]] · [[/Sinupan 2024|2024]] · [[/Sinupan 2023|2023]] · [[/Sinupan 2022|2022]] · [[/Sinupan 2021|2021]] · [[/Sinupan 2020|2020]] · [[/Sinupan 2019|2019]] · [[/Sinupan 2018|2018]] · [[/Sinupan 2017|2017]] · [[/Sinupan 2015|2015]] · [[/Sinupan 2014|2014]] · [[/Sinupan 2013|2013]] · [[/Sinupan 2012|2012]] · [[/Sinupan 2011|2011]] · [[/Sinupan 2010|2010]] · [[/Sinupan 2009|2009]] · [[/Sinupan 2008|2008]] · [[/Sinupan 2007|2007]] · [[/Sinupan 2006|2006]] · [[/Sinupan 2005|2005]] <!---{{Archive list long}}----> |}<!--TAPOS NG KAHONG SINUPAN--> '''''Alam ba ninyo...''''' <!--SA IBABA NITO IDAGDAG ANG MGA KADARAAN LAMANG NA MGA PANG-ALAM BA NINYO! SALAMAT PO--> === Mayo 2026 === *...na sa '''[[negosasyong pangkapayapaan ng Pamahalaan ng Republika ng Pilipinas–Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas|Negosasyong pangkapayapaan]]''' sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Republika ng Pilipinas]] at [[Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]], ang unang nakalataga sa talaaga sa talaan ng mga kasunduan ay ang paggalang sa '''[[pandaigdigang makataong batas]]''' ng kapuwa [[nagdirigmaan]]? *...na ang mga [[Romanong villa|villa]] gaya ng kanila [[Emperador ng Roma|emperador]] '''[[Villa ni Adriano|Adriano]]''' at '''[[Villa ni Trajano|Trajano]]''' ay bukod sa pampahingahan, ay marahil nagsilbi ring paminsang tanggapan? *...na ang '''[[mga Kipot ng Turkiya]]''', na kinabibilangan ng mga anyong-tubig ng '''[[Dardanelos]]''' at '''[[Bosforo]]''', pati ang '''[[Dagat ng Marmara]]''', ay bumubuo ng isang '''[[Mga hangganan sa pagitan ng mga lupalop|hangganang lupalop]]''' ng [[Asya]] at [[Europa]]? *...na ang '''[[mga Kuweba ng Ajanta]]''', '''[[mga Kuweba ng Ellora]]''', '''[[Muog ng Agra]]''', at [[Tāj Mahal]] ang unang apat na itinala bilang bahagi ng mga [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa India|Pandaigdigang Pamanang Pook]] sa [[India]]? *...na ang '''[[Templo ng Mundeshwari]]''', matatagpuan sa '''[[mga talampas ng Kaimur]]''' at alay sa diyosang si '''[[Durga]]''' at sa diyos na si [[Shiva]], ay inaangking pinakamatandang gumaganang '''[[templong Hindu]]'''? *...na ang mga [[aktibismo|aktibista]] sa Pilipinas, bilang '''[[Mga protesta laban kay Donald Trump|pagprotesta laban kay Trump]]''', ay nagsunog ng epihiyeng anyong '''[[fidget spinner]]''' na tinawag na ''[[pasismo|fascist]] spinner''? *...na ang '''[[Simbahan ni San Porfirio]]''' at '''[[Dakilang Masjid ng Gaza|Dakilang Masjid]]''' sa '''[[Lungsod Gaza]]''' ay ilan sa maraming pook-sambahang napinsala buhat ng nangyayaring [[Digmaan sa Gaza (2023-kasalukuyan)|digmaan sa Palestina]]? === Abril === *...na ang mga unang nanirahan sa [[Roma]] ay mga '''[[Mga Italiko|Italikong]]''' '''[[Mga Latin (tribung Italiko)|Latin]]'''? *...na ang '''[[Digmaang Daang Taon]]''' ay bunsod ng tunggalian hinggil sa '''[[Dukado ng Aquitania]]'''? *...na ang [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Italya|Pandaigdigang Pamanang Pook]] na '''[[Cinque Terre]]''', na nangangahulugang 'Limang Lupain', ay tumutukoy sa mga [[comune|bayan]] at [[frazione|nayon]] ng '''[[Monterosso al Mare]]''', '''[[Vernazza]]''', '''[[Corniglia]]''', '''[[Manarola]]''', at '''[[Riomaggiore]]'''? *...na ang Pilipinas ay ang kauna-unahang bansa sa mundo na nagdeklara ng '''[[Krisis sa enerhiya sa Pilipinas noong 2026|krisis sa enerhiya]]''' bunga ng [[digmaan sa Iran noong 2026]]? === Marso 2026 === *...na ang dating konserbatibo na ang hinaharap na santo na si '''[[Óscar Romero|Padre Óscar Romero]]''' ay tatalima sa '''[[teolohiya ng pagpapalaya]]''' bunsod ng pagpaslang ng militar sa kaniyang kaibigang si '''[[Rutilio Grande|Padre Rutillo Grande]]'''? *...na ang hinihinalang pinagmulan ng [[tiramisù]], ang '''[[Treviso]]''', ay tinirhan ng mga '''[[Mga Veneto|Veneto]]''' bago ang '''[[Pananakop ng mga Romano sa Italya|pananakop ng mga Romano]]'''? *...na ang '''[[Palasyo ng Golestan]]''' sa [[Teheran]] ay isa sa mga '''[[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Iran|Pandaigdigang Pamanang Pook]]''' na nadamay buhat ng nangyayaring '''[[Digmaan sa Iran noong 2026|Digmaan sa Iran]]'''? *...na naimpluwensiya si '''[[Susenyos I|Haring Susenyos I]]''' ng Etiopia na maging [[Simbahang Katolika|Katoliko]] sa pamamagitan ni Padre '''[[Pedro Páez]]'''? *...na ang '''[[Sundarbans]]''' ay isang '''[[kagubatan ng bakawan]]''' na nabuo sa tagpuan ng mga ilog [[Ilog Ganges|Ganges]], '''[[Ilog Brahmaputra|Brahmaputra]]''', at '''[[Ilog Meghna|Meghna]]'''? <!---Nasa ibaba ang kaurian at mga interwiki--> [[Kaurian:Alam Ba Ninyo ng Wikipedia]] nnst0mvon6tzo2p8xk4zjkcx9nqhvod 2209423 2209422 2026-05-28T02:14:02Z Ryomaandres 8044 /* Mayo 2026 */ 2209423 wikitext text/x-wiki {{ABNkahon}} Ito ang mga huling bagong artikulo sa [[Wikipedia]] na napili sa [[Unang Pahina]] bilang bahagi ng ''[[Template:UnangPahinaAlam|Alam ba ninyo?]]'' Tingnan ang [[Special:Newpages|mga bagong pahina]] para sa kumpletong tala ng mga bagong pahina. May sinusunod na panuntunan ang Wikipediang Tagalog hinggil sa pagdagdag sa "Alam ba ninyo?", subalit maaaring magdagdag ang kahit sino basta ba susundin ang panuntunan na ito. Maaari mong ilagay o idagdag ang iyong mungkahing '''paksa''' (ito ang pangalan ng pahina o ang pamagat ng artikulo) at '''pamukaw na tanong''' sa '''''[[Wikipedia:Paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo|paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo?]]''''' ng mga maaaring gamitin para sa "Alam ba ninyo?". Doon sa handaang iyon kumuha ng pamalit na pangkat para sa ''Unang Pahina''. Basahin sa ibaba kung ilan ang dapat na laman ng bawat pangkat. Pero, ''inuulit po lamang'', na pakibasa muna ang mga hakbang at panuntunan na nasa ibaba bago ito gawin. O, kaya maaaring magmungkahi muna kayo sa ''[[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag|Usapan hinggil sa mungkahi at paghahanda para sa Alam Ba Ninyo?]]''. ==Mga hakbang at panuntunan== Ito hakbang at panuntunan sa pagdagdag ng paksa sa "Alam ba ninyo?": ====Unang hakbang: Pumili==== *Tumingin ng mga bagong pahina sa [[Special:Newpages|Natatangi: Mga Bagong Pahina]] (o ''[[Special:Newpages]]'') para maidagdag. *Dapat na may '''sanggunian''' ang artikulo o lathalain. Kung wala pa, pakihanapan at pakilagyan. *Bilang tulong at ambag sa Tagalog na Wikipedia, pumili o magsulat po sana ng artikulong hindi bababa sa '''3,000''' titik o karakter (mga 4 ''kilobyte'') ang nilalaman ng katawan ng artikulo hindi kabilang ang pamagat o pangalan ng pahina, mga pamagat ng seksiyon, mga titik na nasa sanggunian, kawing na panlabas, mga kapsyon ng larawan, mga kahon ng impormasyon (''infobox''), talaan, tabla, kategorya, at mga katulad. Isa lamang pong '''''mungkahi''''' at '''''panukala''''' ang mga ito para sa kapakanan ng mga mambabasa at tagagamit ng Tagalog na Wikipedia. Maaari mong bilangin ang mga nilalamang titik ng iyong artikulo sa pamamagitan ng pagkopya nito patungo sa isang pahinang pandokumento ng ''[[Microsoft Windows|Microsoft Word]]'' sa tulong ng ''Tools'' (kasangkapang-kagamitan) kung saan matatagpuan ang ''word count'' o pambilang. Maaari ka ring gumamit ng ibang programa na [[pangkompyuter]], kung ibig. Sa ibang paraan ng pagpapaliwanag: mas mainam ang mahigit sa isang '''dangkal''' na haba ng lathalain kaysa ''kalahating dangkal'' lamang. Mas lalong nakaaangat ang lampas pa sa dalawang dangkal. *Kung minsan, maaari pa rin kayong makakita ng maiikling artikulo sa "Alam ba ninyo?", depende sa bilang ng mga kandidato sa loob ng isang panahon. Sa kasong iyon, hinihiling po na tumulong kayo sa pagpapahaba, pagpapalawig, at pagpapaunlad ng artikulo hanggang sa maabot o malampasan ang hinihinging bilang, maging ang kalidad. Lalo na kung [[:Category:Stub|usbong]] (''[[:Category:Stub|stub]]'') pa ito. Ngunit talaga pong higit na mas mainam kung umabot na sa bilang at pamantayan ang artikulo bago ito mailagay dito sa ''Alam Ba Ninyo?'' dahil mas nakatutulong na sa tagabasa. *Dapat na nakapupukaw ng pansin ang '''pamukaw na tanong''' na gagamitin (tingnan ang mga halimbawang nasa supnayan na nasa ibaba). *Hindi isang pangkalahatang seksiyon ng tribya (''trivia'') ang "Alam ba ninyo?". *Ninumungkahi na dapat nasa loob ng nakaraang 30 araw (isang buwan) ng [[Special:Newpages|Mga Bagong Pahina]] ang artikulo na idadagdag. Hindi mahigpit ang pagsasali ng lahok sa "Alam ba ninyo?" ayon sa tagal ng pagkakalikha nito basta't hindi ito nauulit. *Nasa artikulo dapat ang binanggit sa "Alam ba ninyo?" *Kung minsan, maaaring '''muling mapili''' ang isang lumang artikulo, lalo na kung napalawig ito ng may ikatlong ulit ang haba (''mungkahi'') o higit pa, at may kahalagahan at nakapupukaw ng isipan ang mga nadagdag na kaalamang maipapamahagi nito sa mambabasa. ====Ikalawang hakbang: Ilagay ang lahok sa Padron ng "Alam ba ninyp?"==== *Kapag handa ka nang idagdag ang lahok, idagdag ito sa [[Padron:Unang Pahina/Alam ba ninyo]]. Sa pangkalahatan, nakalimita lamang sa mula '''TATLO''' hanggang '''LIMANG''' (5) paksa, ngunit kung anumang kaso maaaring mahigit dito ngunit hindi lalampas sa '''WALO''' (8). Siguraduhin lamang na susukat ito sa pahina noong mga panahong iyon. Gamitin ang inyong ''sintido kumon'' o "karaniwang kaisipan". *Kailangang may larawan ang isa sa mga lahok at ipahawatig na ito ay nakalarawan sa pamamagitan ng paglalagay ng teksto ito na naka panaklong – (''nakalarawan''). Nasa 100px lamang ang laki ng larawan. *Dapat naka-<nowiki>'''BOLD'''</nowiki> (<nowiki>'''MAKAKAPAL ANG MGA TITIK'''</nowiki>) ng titulo ng bagong dinagdag na paksa sa "Alam ba ninyo?" ====Ikatlong hakbang: Maglagay ng tag sa usapang pahina==== *Pagkatapos ilagay ang lahok, lagyan ng ''tag'' o tatakan ng {{[[Suleras:AlamBaNinyoUsapan]]}} ang pahina ng usapan ng artikulo bilang rekord. :Halimbawa: <tt><nowiki>{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Setyembre 3|2007}}</nowiki></tt> ::{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Setyembre 3|2007}}. ====Ikaapat na hakbang: Magpadala na abiso sa lumikha. Opsyonal kung sariling-gawa==== *Bukod sa itaas, maaari mong padalhan ng isang mensahe ang may-akda o nagsimula ng artikulo sa pamamagitan ng paggamit ng suleras na ito: <tt><nowiki>{{subst:AlamBaNinyoUsapan2|Abril 3|2008|Pangalan ng artikulo}} --~~~~</nowiki></tt> (nagmula sa: {{[[Suleras:AlamBaNinyoUsapan2]]}}), upang maipagbigay-alam sa may-akda ang pagkakapili ng kaniyang artikulo. Kung sakaling wala pang panagutan ang nag-ambag ng artikulo, ipadala pa rin ang mensahe upang mahikayat siyang gumawa ng sariling akawnt. Huwag mong kalimutang lumagda sa pahina ng usapan ng pinagbigyan ng mensahe. Ganito ang mababasa ng pinadalhan ng mensahe: ::{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan2|Marso 30|2008}} *Opsyonal ito kung artikulo mo ang nilalahok mo. ====Ikalimang hakbang: Idagdag ang naidagdag sa supnayan==== *Idagdag dito sa '''supnayan''' sa ibaba ang mga paksang tinanggal (ayon sa petsa: buwan at taon) - ''dahil nagamit na'' - para sa "Alam ba ninyo?". Pakiusap, maglagay ng patlang o puwang sa pagitan ng bawat pangungusap. *Nilalagay na sa '''mga sinupan''' (ayon sa taon; nasa ibaba, sa gawing kanan) ang mga dating nasupnay dito sa ibaba kapag tapos na ang kasalukuyang taon, o kung masyado nang mahaba ang tala ng supnayan sa ibaba. == Supnayan ng mga napiling ''Alam ba ninyo?'' == <!--SIMULA NG KAHONG SINUPAN (ARKIBO)--> {| class="infobox plainlinks" style="width:238px; background:#addfad; border:1px solid #4F7942; -moz-border-radius:8px;" | style="padding-top:4px; text-align:center;"| [[file:Replacement filing cabinet.svg|center|30px|]] [[/Sinupan 2025|2025]] · [[/Sinupan 2024|2024]] · [[/Sinupan 2023|2023]] · [[/Sinupan 2022|2022]] · [[/Sinupan 2021|2021]] · [[/Sinupan 2020|2020]] · [[/Sinupan 2019|2019]] · [[/Sinupan 2018|2018]] · [[/Sinupan 2017|2017]] · [[/Sinupan 2015|2015]] · [[/Sinupan 2014|2014]] · [[/Sinupan 2013|2013]] · [[/Sinupan 2012|2012]] · [[/Sinupan 2011|2011]] · [[/Sinupan 2010|2010]] · [[/Sinupan 2009|2009]] · [[/Sinupan 2008|2008]] · [[/Sinupan 2007|2007]] · [[/Sinupan 2006|2006]] · [[/Sinupan 2005|2005]] <!---{{Archive list long}}----> |}<!--TAPOS NG KAHONG SINUPAN--> '''''Alam ba ninyo...''''' <!--SA IBABA NITO IDAGDAG ANG MGA KADARAAN LAMANG NA MGA PANG-ALAM BA NINYO! SALAMAT PO--> === Mayo 2026 === *...na sa '''[[negosasyong pangkapayapaan ng Pamahalaan ng Republika ng Pilipinas–Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas|negosasyong pangkapayapaan]]''' sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Republika ng Pilipinas]] at [[Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]], ang unang nakalataga sa talaaga sa talaan ng mga kasunduan ay ang paggalang sa '''[[pandaigdigang makataong batas]]''' ng kapuwa [[nagdirigmaan]]? *...na ang mga [[Romanong villa|villa]] gaya ng kanila [[Emperador ng Roma|emperador]] '''[[Villa ni Adriano|Adriano]]''' at '''[[Villa ni Trajano|Trajano]]''' ay bukod sa pampahingahan, ay marahil nagsilbi ring paminsang tanggapan? *...na ang '''[[mga Kipot ng Turkiya]]''', na kinabibilangan ng mga anyong-tubig ng '''[[Dardanelos]]''' at '''[[Bosforo]]''', pati ang '''[[Dagat ng Marmara]]''', ay bumubuo ng isang '''[[Mga hangganan sa pagitan ng mga lupalop|hangganang lupalop]]''' ng [[Asya]] at [[Europa]]? *...na ang '''[[mga Kuweba ng Ajanta]]''', '''[[mga Kuweba ng Ellora]]''', '''[[Muog ng Agra]]''', at [[Tāj Mahal]] ang unang apat na itinala bilang bahagi ng mga [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa India|Pandaigdigang Pamanang Pook]] sa [[India]]? *...na ang '''[[Templo ng Mundeshwari]]''', matatagpuan sa '''[[mga talampas ng Kaimur]]''' at alay sa diyosang si '''[[Durga]]''' at sa diyos na si [[Shiva]], ay inaangking pinakamatandang gumaganang '''[[templong Hindu]]'''? *...na ang mga [[aktibismo|aktibista]] sa Pilipinas, bilang '''[[Mga protesta laban kay Donald Trump|pagprotesta laban kay Trump]]''', ay nagsunog ng epihiyeng anyong '''[[fidget spinner]]''' na tinawag na ''[[pasismo|fascist]] spinner''? *...na ang '''[[Simbahan ni San Porfirio]]''' at '''[[Dakilang Masjid ng Gaza|Dakilang Masjid]]''' sa '''[[Lungsod Gaza]]''' ay ilan sa maraming pook-sambahang napinsala buhat ng nangyayaring [[Digmaan sa Gaza (2023-kasalukuyan)|digmaan sa Palestina]]? === Abril === *...na ang mga unang nanirahan sa [[Roma]] ay mga '''[[Mga Italiko|Italikong]]''' '''[[Mga Latin (tribung Italiko)|Latin]]'''? *...na ang '''[[Digmaang Daang Taon]]''' ay bunsod ng tunggalian hinggil sa '''[[Dukado ng Aquitania]]'''? *...na ang [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Italya|Pandaigdigang Pamanang Pook]] na '''[[Cinque Terre]]''', na nangangahulugang 'Limang Lupain', ay tumutukoy sa mga [[comune|bayan]] at [[frazione|nayon]] ng '''[[Monterosso al Mare]]''', '''[[Vernazza]]''', '''[[Corniglia]]''', '''[[Manarola]]''', at '''[[Riomaggiore]]'''? *...na ang Pilipinas ay ang kauna-unahang bansa sa mundo na nagdeklara ng '''[[Krisis sa enerhiya sa Pilipinas noong 2026|krisis sa enerhiya]]''' bunga ng [[digmaan sa Iran noong 2026]]? === Marso 2026 === *...na ang dating konserbatibo na ang hinaharap na santo na si '''[[Óscar Romero|Padre Óscar Romero]]''' ay tatalima sa '''[[teolohiya ng pagpapalaya]]''' bunsod ng pagpaslang ng militar sa kaniyang kaibigang si '''[[Rutilio Grande|Padre Rutillo Grande]]'''? *...na ang hinihinalang pinagmulan ng [[tiramisù]], ang '''[[Treviso]]''', ay tinirhan ng mga '''[[Mga Veneto|Veneto]]''' bago ang '''[[Pananakop ng mga Romano sa Italya|pananakop ng mga Romano]]'''? *...na ang '''[[Palasyo ng Golestan]]''' sa [[Teheran]] ay isa sa mga '''[[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Iran|Pandaigdigang Pamanang Pook]]''' na nadamay buhat ng nangyayaring '''[[Digmaan sa Iran noong 2026|Digmaan sa Iran]]'''? *...na naimpluwensiya si '''[[Susenyos I|Haring Susenyos I]]''' ng Etiopia na maging [[Simbahang Katolika|Katoliko]] sa pamamagitan ni Padre '''[[Pedro Páez]]'''? *...na ang '''[[Sundarbans]]''' ay isang '''[[kagubatan ng bakawan]]''' na nabuo sa tagpuan ng mga ilog [[Ilog Ganges|Ganges]], '''[[Ilog Brahmaputra|Brahmaputra]]''', at '''[[Ilog Meghna|Meghna]]'''? <!---Nasa ibaba ang kaurian at mga interwiki--> [[Kaurian:Alam Ba Ninyo ng Wikipedia]] 4pbqfm2ncx6h6wtdd6nrldnnf4dswh9 2209424 2209423 2026-05-28T02:14:20Z Ryomaandres 8044 /* Mayo 2026 */ 2209424 wikitext text/x-wiki {{ABNkahon}} Ito ang mga huling bagong artikulo sa [[Wikipedia]] na napili sa [[Unang Pahina]] bilang bahagi ng ''[[Template:UnangPahinaAlam|Alam ba ninyo?]]'' Tingnan ang [[Special:Newpages|mga bagong pahina]] para sa kumpletong tala ng mga bagong pahina. May sinusunod na panuntunan ang Wikipediang Tagalog hinggil sa pagdagdag sa "Alam ba ninyo?", subalit maaaring magdagdag ang kahit sino basta ba susundin ang panuntunan na ito. Maaari mong ilagay o idagdag ang iyong mungkahing '''paksa''' (ito ang pangalan ng pahina o ang pamagat ng artikulo) at '''pamukaw na tanong''' sa '''''[[Wikipedia:Paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo|paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo?]]''''' ng mga maaaring gamitin para sa "Alam ba ninyo?". Doon sa handaang iyon kumuha ng pamalit na pangkat para sa ''Unang Pahina''. Basahin sa ibaba kung ilan ang dapat na laman ng bawat pangkat. Pero, ''inuulit po lamang'', na pakibasa muna ang mga hakbang at panuntunan na nasa ibaba bago ito gawin. O, kaya maaaring magmungkahi muna kayo sa ''[[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag|Usapan hinggil sa mungkahi at paghahanda para sa Alam Ba Ninyo?]]''. ==Mga hakbang at panuntunan== Ito hakbang at panuntunan sa pagdagdag ng paksa sa "Alam ba ninyo?": ====Unang hakbang: Pumili==== *Tumingin ng mga bagong pahina sa [[Special:Newpages|Natatangi: Mga Bagong Pahina]] (o ''[[Special:Newpages]]'') para maidagdag. *Dapat na may '''sanggunian''' ang artikulo o lathalain. Kung wala pa, pakihanapan at pakilagyan. *Bilang tulong at ambag sa Tagalog na Wikipedia, pumili o magsulat po sana ng artikulong hindi bababa sa '''3,000''' titik o karakter (mga 4 ''kilobyte'') ang nilalaman ng katawan ng artikulo hindi kabilang ang pamagat o pangalan ng pahina, mga pamagat ng seksiyon, mga titik na nasa sanggunian, kawing na panlabas, mga kapsyon ng larawan, mga kahon ng impormasyon (''infobox''), talaan, tabla, kategorya, at mga katulad. Isa lamang pong '''''mungkahi''''' at '''''panukala''''' ang mga ito para sa kapakanan ng mga mambabasa at tagagamit ng Tagalog na Wikipedia. Maaari mong bilangin ang mga nilalamang titik ng iyong artikulo sa pamamagitan ng pagkopya nito patungo sa isang pahinang pandokumento ng ''[[Microsoft Windows|Microsoft Word]]'' sa tulong ng ''Tools'' (kasangkapang-kagamitan) kung saan matatagpuan ang ''word count'' o pambilang. Maaari ka ring gumamit ng ibang programa na [[pangkompyuter]], kung ibig. Sa ibang paraan ng pagpapaliwanag: mas mainam ang mahigit sa isang '''dangkal''' na haba ng lathalain kaysa ''kalahating dangkal'' lamang. Mas lalong nakaaangat ang lampas pa sa dalawang dangkal. *Kung minsan, maaari pa rin kayong makakita ng maiikling artikulo sa "Alam ba ninyo?", depende sa bilang ng mga kandidato sa loob ng isang panahon. Sa kasong iyon, hinihiling po na tumulong kayo sa pagpapahaba, pagpapalawig, at pagpapaunlad ng artikulo hanggang sa maabot o malampasan ang hinihinging bilang, maging ang kalidad. Lalo na kung [[:Category:Stub|usbong]] (''[[:Category:Stub|stub]]'') pa ito. Ngunit talaga pong higit na mas mainam kung umabot na sa bilang at pamantayan ang artikulo bago ito mailagay dito sa ''Alam Ba Ninyo?'' dahil mas nakatutulong na sa tagabasa. *Dapat na nakapupukaw ng pansin ang '''pamukaw na tanong''' na gagamitin (tingnan ang mga halimbawang nasa supnayan na nasa ibaba). *Hindi isang pangkalahatang seksiyon ng tribya (''trivia'') ang "Alam ba ninyo?". *Ninumungkahi na dapat nasa loob ng nakaraang 30 araw (isang buwan) ng [[Special:Newpages|Mga Bagong Pahina]] ang artikulo na idadagdag. Hindi mahigpit ang pagsasali ng lahok sa "Alam ba ninyo?" ayon sa tagal ng pagkakalikha nito basta't hindi ito nauulit. *Nasa artikulo dapat ang binanggit sa "Alam ba ninyo?" *Kung minsan, maaaring '''muling mapili''' ang isang lumang artikulo, lalo na kung napalawig ito ng may ikatlong ulit ang haba (''mungkahi'') o higit pa, at may kahalagahan at nakapupukaw ng isipan ang mga nadagdag na kaalamang maipapamahagi nito sa mambabasa. ====Ikalawang hakbang: Ilagay ang lahok sa Padron ng "Alam ba ninyp?"==== *Kapag handa ka nang idagdag ang lahok, idagdag ito sa [[Padron:Unang Pahina/Alam ba ninyo]]. Sa pangkalahatan, nakalimita lamang sa mula '''TATLO''' hanggang '''LIMANG''' (5) paksa, ngunit kung anumang kaso maaaring mahigit dito ngunit hindi lalampas sa '''WALO''' (8). Siguraduhin lamang na susukat ito sa pahina noong mga panahong iyon. Gamitin ang inyong ''sintido kumon'' o "karaniwang kaisipan". *Kailangang may larawan ang isa sa mga lahok at ipahawatig na ito ay nakalarawan sa pamamagitan ng paglalagay ng teksto ito na naka panaklong – (''nakalarawan''). Nasa 100px lamang ang laki ng larawan. *Dapat naka-<nowiki>'''BOLD'''</nowiki> (<nowiki>'''MAKAKAPAL ANG MGA TITIK'''</nowiki>) ng titulo ng bagong dinagdag na paksa sa "Alam ba ninyo?" ====Ikatlong hakbang: Maglagay ng tag sa usapang pahina==== *Pagkatapos ilagay ang lahok, lagyan ng ''tag'' o tatakan ng {{[[Suleras:AlamBaNinyoUsapan]]}} ang pahina ng usapan ng artikulo bilang rekord. :Halimbawa: <tt><nowiki>{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Setyembre 3|2007}}</nowiki></tt> ::{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Setyembre 3|2007}}. ====Ikaapat na hakbang: Magpadala na abiso sa lumikha. Opsyonal kung sariling-gawa==== *Bukod sa itaas, maaari mong padalhan ng isang mensahe ang may-akda o nagsimula ng artikulo sa pamamagitan ng paggamit ng suleras na ito: <tt><nowiki>{{subst:AlamBaNinyoUsapan2|Abril 3|2008|Pangalan ng artikulo}} --~~~~</nowiki></tt> (nagmula sa: {{[[Suleras:AlamBaNinyoUsapan2]]}}), upang maipagbigay-alam sa may-akda ang pagkakapili ng kaniyang artikulo. Kung sakaling wala pang panagutan ang nag-ambag ng artikulo, ipadala pa rin ang mensahe upang mahikayat siyang gumawa ng sariling akawnt. Huwag mong kalimutang lumagda sa pahina ng usapan ng pinagbigyan ng mensahe. Ganito ang mababasa ng pinadalhan ng mensahe: ::{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan2|Marso 30|2008}} *Opsyonal ito kung artikulo mo ang nilalahok mo. ====Ikalimang hakbang: Idagdag ang naidagdag sa supnayan==== *Idagdag dito sa '''supnayan''' sa ibaba ang mga paksang tinanggal (ayon sa petsa: buwan at taon) - ''dahil nagamit na'' - para sa "Alam ba ninyo?". Pakiusap, maglagay ng patlang o puwang sa pagitan ng bawat pangungusap. *Nilalagay na sa '''mga sinupan''' (ayon sa taon; nasa ibaba, sa gawing kanan) ang mga dating nasupnay dito sa ibaba kapag tapos na ang kasalukuyang taon, o kung masyado nang mahaba ang tala ng supnayan sa ibaba. == Supnayan ng mga napiling ''Alam ba ninyo?'' == <!--SIMULA NG KAHONG SINUPAN (ARKIBO)--> {| class="infobox plainlinks" style="width:238px; background:#addfad; border:1px solid #4F7942; -moz-border-radius:8px;" | style="padding-top:4px; text-align:center;"| [[file:Replacement filing cabinet.svg|center|30px|]] [[/Sinupan 2025|2025]] · [[/Sinupan 2024|2024]] · [[/Sinupan 2023|2023]] · [[/Sinupan 2022|2022]] · [[/Sinupan 2021|2021]] · [[/Sinupan 2020|2020]] · [[/Sinupan 2019|2019]] · [[/Sinupan 2018|2018]] · [[/Sinupan 2017|2017]] · [[/Sinupan 2015|2015]] · [[/Sinupan 2014|2014]] · [[/Sinupan 2013|2013]] · [[/Sinupan 2012|2012]] · [[/Sinupan 2011|2011]] · [[/Sinupan 2010|2010]] · [[/Sinupan 2009|2009]] · [[/Sinupan 2008|2008]] · [[/Sinupan 2007|2007]] · [[/Sinupan 2006|2006]] · [[/Sinupan 2005|2005]] <!---{{Archive list long}}----> |}<!--TAPOS NG KAHONG SINUPAN--> '''''Alam ba ninyo...''''' <!--SA IBABA NITO IDAGDAG ANG MGA KADARAAN LAMANG NA MGA PANG-ALAM BA NINYO! SALAMAT PO--> === Mayo 2026 === *...na sa '''[[negosasyong pangkapayapaan ng Pamahalaan ng Republika ng Pilipinas–Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas|negosasyong pangkapayapaan]]''' sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Republika ng Pilipinas]] at [[Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]], ang unang nakalataga sa talaan ng mga kasunduan ay ang paggalang sa '''[[pandaigdigang makataong batas]]''' ng kapuwa [[nagdirigmaan]]? *...na ang mga [[Romanong villa|villa]] gaya ng kanila [[Emperador ng Roma|emperador]] '''[[Villa ni Adriano|Adriano]]''' at '''[[Villa ni Trajano|Trajano]]''' ay bukod sa pampahingahan, ay marahil nagsilbi ring paminsang tanggapan? *...na ang '''[[mga Kipot ng Turkiya]]''', na kinabibilangan ng mga anyong-tubig ng '''[[Dardanelos]]''' at '''[[Bosforo]]''', pati ang '''[[Dagat ng Marmara]]''', ay bumubuo ng isang '''[[Mga hangganan sa pagitan ng mga lupalop|hangganang lupalop]]''' ng [[Asya]] at [[Europa]]? *...na ang '''[[mga Kuweba ng Ajanta]]''', '''[[mga Kuweba ng Ellora]]''', '''[[Muog ng Agra]]''', at [[Tāj Mahal]] ang unang apat na itinala bilang bahagi ng mga [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa India|Pandaigdigang Pamanang Pook]] sa [[India]]? *...na ang '''[[Templo ng Mundeshwari]]''', matatagpuan sa '''[[mga talampas ng Kaimur]]''' at alay sa diyosang si '''[[Durga]]''' at sa diyos na si [[Shiva]], ay inaangking pinakamatandang gumaganang '''[[templong Hindu]]'''? *...na ang mga [[aktibismo|aktibista]] sa Pilipinas, bilang '''[[Mga protesta laban kay Donald Trump|pagprotesta laban kay Trump]]''', ay nagsunog ng epihiyeng anyong '''[[fidget spinner]]''' na tinawag na ''[[pasismo|fascist]] spinner''? *...na ang '''[[Simbahan ni San Porfirio]]''' at '''[[Dakilang Masjid ng Gaza|Dakilang Masjid]]''' sa '''[[Lungsod Gaza]]''' ay ilan sa maraming pook-sambahang napinsala buhat ng nangyayaring [[Digmaan sa Gaza (2023-kasalukuyan)|digmaan sa Palestina]]? === Abril === *...na ang mga unang nanirahan sa [[Roma]] ay mga '''[[Mga Italiko|Italikong]]''' '''[[Mga Latin (tribung Italiko)|Latin]]'''? *...na ang '''[[Digmaang Daang Taon]]''' ay bunsod ng tunggalian hinggil sa '''[[Dukado ng Aquitania]]'''? *...na ang [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Italya|Pandaigdigang Pamanang Pook]] na '''[[Cinque Terre]]''', na nangangahulugang 'Limang Lupain', ay tumutukoy sa mga [[comune|bayan]] at [[frazione|nayon]] ng '''[[Monterosso al Mare]]''', '''[[Vernazza]]''', '''[[Corniglia]]''', '''[[Manarola]]''', at '''[[Riomaggiore]]'''? *...na ang Pilipinas ay ang kauna-unahang bansa sa mundo na nagdeklara ng '''[[Krisis sa enerhiya sa Pilipinas noong 2026|krisis sa enerhiya]]''' bunga ng [[digmaan sa Iran noong 2026]]? === Marso 2026 === *...na ang dating konserbatibo na ang hinaharap na santo na si '''[[Óscar Romero|Padre Óscar Romero]]''' ay tatalima sa '''[[teolohiya ng pagpapalaya]]''' bunsod ng pagpaslang ng militar sa kaniyang kaibigang si '''[[Rutilio Grande|Padre Rutillo Grande]]'''? *...na ang hinihinalang pinagmulan ng [[tiramisù]], ang '''[[Treviso]]''', ay tinirhan ng mga '''[[Mga Veneto|Veneto]]''' bago ang '''[[Pananakop ng mga Romano sa Italya|pananakop ng mga Romano]]'''? *...na ang '''[[Palasyo ng Golestan]]''' sa [[Teheran]] ay isa sa mga '''[[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Iran|Pandaigdigang Pamanang Pook]]''' na nadamay buhat ng nangyayaring '''[[Digmaan sa Iran noong 2026|Digmaan sa Iran]]'''? *...na naimpluwensiya si '''[[Susenyos I|Haring Susenyos I]]''' ng Etiopia na maging [[Simbahang Katolika|Katoliko]] sa pamamagitan ni Padre '''[[Pedro Páez]]'''? *...na ang '''[[Sundarbans]]''' ay isang '''[[kagubatan ng bakawan]]''' na nabuo sa tagpuan ng mga ilog [[Ilog Ganges|Ganges]], '''[[Ilog Brahmaputra|Brahmaputra]]''', at '''[[Ilog Meghna|Meghna]]'''? <!---Nasa ibaba ang kaurian at mga interwiki--> [[Kaurian:Alam Ba Ninyo ng Wikipedia]] 23oc0vop20vx3ypevi5brcwu5kzcr82 2209425 2209424 2026-05-28T02:14:39Z Ryomaandres 8044 /* Mayo 2026 */ 2209425 wikitext text/x-wiki {{ABNkahon}} Ito ang mga huling bagong artikulo sa [[Wikipedia]] na napili sa [[Unang Pahina]] bilang bahagi ng ''[[Template:UnangPahinaAlam|Alam ba ninyo?]]'' Tingnan ang [[Special:Newpages|mga bagong pahina]] para sa kumpletong tala ng mga bagong pahina. May sinusunod na panuntunan ang Wikipediang Tagalog hinggil sa pagdagdag sa "Alam ba ninyo?", subalit maaaring magdagdag ang kahit sino basta ba susundin ang panuntunan na ito. Maaari mong ilagay o idagdag ang iyong mungkahing '''paksa''' (ito ang pangalan ng pahina o ang pamagat ng artikulo) at '''pamukaw na tanong''' sa '''''[[Wikipedia:Paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo|paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo?]]''''' ng mga maaaring gamitin para sa "Alam ba ninyo?". Doon sa handaang iyon kumuha ng pamalit na pangkat para sa ''Unang Pahina''. Basahin sa ibaba kung ilan ang dapat na laman ng bawat pangkat. Pero, ''inuulit po lamang'', na pakibasa muna ang mga hakbang at panuntunan na nasa ibaba bago ito gawin. O, kaya maaaring magmungkahi muna kayo sa ''[[Usapang Wikipedia:Mga huling idinagdag|Usapan hinggil sa mungkahi at paghahanda para sa Alam Ba Ninyo?]]''. ==Mga hakbang at panuntunan== Ito hakbang at panuntunan sa pagdagdag ng paksa sa "Alam ba ninyo?": ====Unang hakbang: Pumili==== *Tumingin ng mga bagong pahina sa [[Special:Newpages|Natatangi: Mga Bagong Pahina]] (o ''[[Special:Newpages]]'') para maidagdag. *Dapat na may '''sanggunian''' ang artikulo o lathalain. Kung wala pa, pakihanapan at pakilagyan. *Bilang tulong at ambag sa Tagalog na Wikipedia, pumili o magsulat po sana ng artikulong hindi bababa sa '''3,000''' titik o karakter (mga 4 ''kilobyte'') ang nilalaman ng katawan ng artikulo hindi kabilang ang pamagat o pangalan ng pahina, mga pamagat ng seksiyon, mga titik na nasa sanggunian, kawing na panlabas, mga kapsyon ng larawan, mga kahon ng impormasyon (''infobox''), talaan, tabla, kategorya, at mga katulad. Isa lamang pong '''''mungkahi''''' at '''''panukala''''' ang mga ito para sa kapakanan ng mga mambabasa at tagagamit ng Tagalog na Wikipedia. Maaari mong bilangin ang mga nilalamang titik ng iyong artikulo sa pamamagitan ng pagkopya nito patungo sa isang pahinang pandokumento ng ''[[Microsoft Windows|Microsoft Word]]'' sa tulong ng ''Tools'' (kasangkapang-kagamitan) kung saan matatagpuan ang ''word count'' o pambilang. Maaari ka ring gumamit ng ibang programa na [[pangkompyuter]], kung ibig. Sa ibang paraan ng pagpapaliwanag: mas mainam ang mahigit sa isang '''dangkal''' na haba ng lathalain kaysa ''kalahating dangkal'' lamang. Mas lalong nakaaangat ang lampas pa sa dalawang dangkal. *Kung minsan, maaari pa rin kayong makakita ng maiikling artikulo sa "Alam ba ninyo?", depende sa bilang ng mga kandidato sa loob ng isang panahon. Sa kasong iyon, hinihiling po na tumulong kayo sa pagpapahaba, pagpapalawig, at pagpapaunlad ng artikulo hanggang sa maabot o malampasan ang hinihinging bilang, maging ang kalidad. Lalo na kung [[:Category:Stub|usbong]] (''[[:Category:Stub|stub]]'') pa ito. Ngunit talaga pong higit na mas mainam kung umabot na sa bilang at pamantayan ang artikulo bago ito mailagay dito sa ''Alam Ba Ninyo?'' dahil mas nakatutulong na sa tagabasa. *Dapat na nakapupukaw ng pansin ang '''pamukaw na tanong''' na gagamitin (tingnan ang mga halimbawang nasa supnayan na nasa ibaba). *Hindi isang pangkalahatang seksiyon ng tribya (''trivia'') ang "Alam ba ninyo?". *Ninumungkahi na dapat nasa loob ng nakaraang 30 araw (isang buwan) ng [[Special:Newpages|Mga Bagong Pahina]] ang artikulo na idadagdag. Hindi mahigpit ang pagsasali ng lahok sa "Alam ba ninyo?" ayon sa tagal ng pagkakalikha nito basta't hindi ito nauulit. *Nasa artikulo dapat ang binanggit sa "Alam ba ninyo?" *Kung minsan, maaaring '''muling mapili''' ang isang lumang artikulo, lalo na kung napalawig ito ng may ikatlong ulit ang haba (''mungkahi'') o higit pa, at may kahalagahan at nakapupukaw ng isipan ang mga nadagdag na kaalamang maipapamahagi nito sa mambabasa. ====Ikalawang hakbang: Ilagay ang lahok sa Padron ng "Alam ba ninyp?"==== *Kapag handa ka nang idagdag ang lahok, idagdag ito sa [[Padron:Unang Pahina/Alam ba ninyo]]. Sa pangkalahatan, nakalimita lamang sa mula '''TATLO''' hanggang '''LIMANG''' (5) paksa, ngunit kung anumang kaso maaaring mahigit dito ngunit hindi lalampas sa '''WALO''' (8). Siguraduhin lamang na susukat ito sa pahina noong mga panahong iyon. Gamitin ang inyong ''sintido kumon'' o "karaniwang kaisipan". *Kailangang may larawan ang isa sa mga lahok at ipahawatig na ito ay nakalarawan sa pamamagitan ng paglalagay ng teksto ito na naka panaklong – (''nakalarawan''). Nasa 100px lamang ang laki ng larawan. *Dapat naka-<nowiki>'''BOLD'''</nowiki> (<nowiki>'''MAKAKAPAL ANG MGA TITIK'''</nowiki>) ng titulo ng bagong dinagdag na paksa sa "Alam ba ninyo?" ====Ikatlong hakbang: Maglagay ng tag sa usapang pahina==== *Pagkatapos ilagay ang lahok, lagyan ng ''tag'' o tatakan ng {{[[Suleras:AlamBaNinyoUsapan]]}} ang pahina ng usapan ng artikulo bilang rekord. :Halimbawa: <tt><nowiki>{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Setyembre 3|2007}}</nowiki></tt> ::{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan|Setyembre 3|2007}}. ====Ikaapat na hakbang: Magpadala na abiso sa lumikha. Opsyonal kung sariling-gawa==== *Bukod sa itaas, maaari mong padalhan ng isang mensahe ang may-akda o nagsimula ng artikulo sa pamamagitan ng paggamit ng suleras na ito: <tt><nowiki>{{subst:AlamBaNinyoUsapan2|Abril 3|2008|Pangalan ng artikulo}} --~~~~</nowiki></tt> (nagmula sa: {{[[Suleras:AlamBaNinyoUsapan2]]}}), upang maipagbigay-alam sa may-akda ang pagkakapili ng kaniyang artikulo. Kung sakaling wala pang panagutan ang nag-ambag ng artikulo, ipadala pa rin ang mensahe upang mahikayat siyang gumawa ng sariling akawnt. Huwag mong kalimutang lumagda sa pahina ng usapan ng pinagbigyan ng mensahe. Ganito ang mababasa ng pinadalhan ng mensahe: ::{{Suleras:AlamBaNinyoUsapan2|Marso 30|2008}} *Opsyonal ito kung artikulo mo ang nilalahok mo. ====Ikalimang hakbang: Idagdag ang naidagdag sa supnayan==== *Idagdag dito sa '''supnayan''' sa ibaba ang mga paksang tinanggal (ayon sa petsa: buwan at taon) - ''dahil nagamit na'' - para sa "Alam ba ninyo?". Pakiusap, maglagay ng patlang o puwang sa pagitan ng bawat pangungusap. *Nilalagay na sa '''mga sinupan''' (ayon sa taon; nasa ibaba, sa gawing kanan) ang mga dating nasupnay dito sa ibaba kapag tapos na ang kasalukuyang taon, o kung masyado nang mahaba ang tala ng supnayan sa ibaba. == Supnayan ng mga napiling ''Alam ba ninyo?'' == <!--SIMULA NG KAHONG SINUPAN (ARKIBO)--> {| class="infobox plainlinks" style="width:238px; background:#addfad; border:1px solid #4F7942; -moz-border-radius:8px;" | style="padding-top:4px; text-align:center;"| [[file:Replacement filing cabinet.svg|center|30px|]] [[/Sinupan 2025|2025]] · [[/Sinupan 2024|2024]] · [[/Sinupan 2023|2023]] · [[/Sinupan 2022|2022]] · [[/Sinupan 2021|2021]] · [[/Sinupan 2020|2020]] · [[/Sinupan 2019|2019]] · [[/Sinupan 2018|2018]] · [[/Sinupan 2017|2017]] · [[/Sinupan 2015|2015]] · [[/Sinupan 2014|2014]] · [[/Sinupan 2013|2013]] · [[/Sinupan 2012|2012]] · [[/Sinupan 2011|2011]] · [[/Sinupan 2010|2010]] · [[/Sinupan 2009|2009]] · [[/Sinupan 2008|2008]] · [[/Sinupan 2007|2007]] · [[/Sinupan 2006|2006]] · [[/Sinupan 2005|2005]] <!---{{Archive list long}}----> |}<!--TAPOS NG KAHONG SINUPAN--> '''''Alam ba ninyo...''''' <!--SA IBABA NITO IDAGDAG ANG MGA KADARAAN LAMANG NA MGA PANG-ALAM BA NINYO! SALAMAT PO--> === Mayo 2026 === *...na sa '''[[negosasyong pangkapayapaan ng Pamahalaan ng Republika ng Pilipinas–Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas|negosasyong pangkapayapaan]]''' sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Republika ng Pilipinas]] at [[Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]], ang unang nakalataga sa talaan ng mga kasunduan ay ang paggalang sa '''[[pandaigdigang makataong batas]]''' ng dalawang panig na [[nagdirigmaan]]? *...na ang mga [[Romanong villa|villa]] gaya ng kanila [[Emperador ng Roma|emperador]] '''[[Villa ni Adriano|Adriano]]''' at '''[[Villa ni Trajano|Trajano]]''' ay bukod sa pampahingahan, ay marahil nagsilbi ring paminsang tanggapan? *...na ang '''[[mga Kipot ng Turkiya]]''', na kinabibilangan ng mga anyong-tubig ng '''[[Dardanelos]]''' at '''[[Bosforo]]''', pati ang '''[[Dagat ng Marmara]]''', ay bumubuo ng isang '''[[Mga hangganan sa pagitan ng mga lupalop|hangganang lupalop]]''' ng [[Asya]] at [[Europa]]? *...na ang '''[[mga Kuweba ng Ajanta]]''', '''[[mga Kuweba ng Ellora]]''', '''[[Muog ng Agra]]''', at [[Tāj Mahal]] ang unang apat na itinala bilang bahagi ng mga [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa India|Pandaigdigang Pamanang Pook]] sa [[India]]? *...na ang '''[[Templo ng Mundeshwari]]''', matatagpuan sa '''[[mga talampas ng Kaimur]]''' at alay sa diyosang si '''[[Durga]]''' at sa diyos na si [[Shiva]], ay inaangking pinakamatandang gumaganang '''[[templong Hindu]]'''? *...na ang mga [[aktibismo|aktibista]] sa Pilipinas, bilang '''[[Mga protesta laban kay Donald Trump|pagprotesta laban kay Trump]]''', ay nagsunog ng epihiyeng anyong '''[[fidget spinner]]''' na tinawag na ''[[pasismo|fascist]] spinner''? *...na ang '''[[Simbahan ni San Porfirio]]''' at '''[[Dakilang Masjid ng Gaza|Dakilang Masjid]]''' sa '''[[Lungsod Gaza]]''' ay ilan sa maraming pook-sambahang napinsala buhat ng nangyayaring [[Digmaan sa Gaza (2023-kasalukuyan)|digmaan sa Palestina]]? === Abril === *...na ang mga unang nanirahan sa [[Roma]] ay mga '''[[Mga Italiko|Italikong]]''' '''[[Mga Latin (tribung Italiko)|Latin]]'''? *...na ang '''[[Digmaang Daang Taon]]''' ay bunsod ng tunggalian hinggil sa '''[[Dukado ng Aquitania]]'''? *...na ang [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Italya|Pandaigdigang Pamanang Pook]] na '''[[Cinque Terre]]''', na nangangahulugang 'Limang Lupain', ay tumutukoy sa mga [[comune|bayan]] at [[frazione|nayon]] ng '''[[Monterosso al Mare]]''', '''[[Vernazza]]''', '''[[Corniglia]]''', '''[[Manarola]]''', at '''[[Riomaggiore]]'''? *...na ang Pilipinas ay ang kauna-unahang bansa sa mundo na nagdeklara ng '''[[Krisis sa enerhiya sa Pilipinas noong 2026|krisis sa enerhiya]]''' bunga ng [[digmaan sa Iran noong 2026]]? === Marso 2026 === *...na ang dating konserbatibo na ang hinaharap na santo na si '''[[Óscar Romero|Padre Óscar Romero]]''' ay tatalima sa '''[[teolohiya ng pagpapalaya]]''' bunsod ng pagpaslang ng militar sa kaniyang kaibigang si '''[[Rutilio Grande|Padre Rutillo Grande]]'''? *...na ang hinihinalang pinagmulan ng [[tiramisù]], ang '''[[Treviso]]''', ay tinirhan ng mga '''[[Mga Veneto|Veneto]]''' bago ang '''[[Pananakop ng mga Romano sa Italya|pananakop ng mga Romano]]'''? *...na ang '''[[Palasyo ng Golestan]]''' sa [[Teheran]] ay isa sa mga '''[[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Iran|Pandaigdigang Pamanang Pook]]''' na nadamay buhat ng nangyayaring '''[[Digmaan sa Iran noong 2026|Digmaan sa Iran]]'''? *...na naimpluwensiya si '''[[Susenyos I|Haring Susenyos I]]''' ng Etiopia na maging [[Simbahang Katolika|Katoliko]] sa pamamagitan ni Padre '''[[Pedro Páez]]'''? *...na ang '''[[Sundarbans]]''' ay isang '''[[kagubatan ng bakawan]]''' na nabuo sa tagpuan ng mga ilog [[Ilog Ganges|Ganges]], '''[[Ilog Brahmaputra|Brahmaputra]]''', at '''[[Ilog Meghna|Meghna]]'''? <!---Nasa ibaba ang kaurian at mga interwiki--> [[Kaurian:Alam Ba Ninyo ng Wikipedia]] bggb3typtivpnink1rmshprzeokyyrj 0 16846 2209366 2047220 2026-05-27T18:06:28Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209366 wikitext text/x-wiki {{Infobox television | image = | image_upright = | image_size = | image_alt = | caption = | alt_name = | native_name = | genre = [[Tokusatsu]] | creator = [[Toei]] | based_on = | inspired_by = | developer = | writer = | screenplay = | story = | director = | creative_director = | presenter = | starring = [[Ryousuke Kaizu]]<br>[[Kouichi Kusakari]]<br>[[Issei Hirota]]<br>[[Yuki Nagata]]<br>[[Kanako Maeda]]<br>[[Hideki Hayaba]] | judges = | voices = | narrated = {{nihongo|Hiroshi Takeda|武田 広|Takeda Hiroshi}} | theme_music_composer = | open_theme = | end_theme = | composer = Goro Omi | country = [[Hapon (bansa)|Hapon]] | language = | num_seasons = | num_episodes = 51 | list_episodes = | executive_producer = | producer = Kanetake Ochiai<br>Takeyuki Suzuki<br>Kyōzō Utsunomiya | news_editor = | location = | cinematography = | animator = | editor = | camera = | runtime = 30 minutes | company = | distributor = | budget = | network = [[TV Asahi]] (Bansang [[Hapon]]) <br/> [[DWWX-TV|ABS-CBN Channel 2]] <br/> [[IBC-13]] (Bansang [[Pilipinas]]) | picture_format = | audio_format = | first_run = | released = | first_aired = {{start date|1987|2|28}} | last_aired = {{end date|1988|2|20}} | preceded_by = [[Choushinsei Flashman]] | followed_by = [[Choujuu Sentai Liveman]] | related = | website = | website_title = | production_website = | production_website_title = }} '''{{nihongo|''Hikari Sentai Maskman''|光戦隊マスクマン|Hikari Sentai Masukuman}}''', translated ito sa wikang [[English language|English]] bilang '''''Light Squadron Maskman''''', gawa ng [[Toei Company|Toei]] production at ang ika 11th Sekisha ng [[Super Sentai]] Series. At ipanalabas sa [[TV Asahi]] mula 28 Pebrero 1987 hangang 20 Pebrero 1988, na may kabuan ng 51 kabanata. Pinalitan ng pangalan ng Philippine dub ang titulo bilang '''''Laser Squadron Maskman.''''' ==Kuwento== '''"Sa loob ng katawang tao , isang di kilala na enerhiya na nakatago. Kapag kayo nakapagsanay ng mabuti, magpapakita ito ng walang hanggang kapangyarihan."''' Nagsimula ito kay Direktor Samuel Sugata, isang scientist at sage na magaling sa mental reinforcements at isang master ng maraming martial art. At natuklasan niya ang isang lihim na imperio sa ilalim ng lupa, ang Underground Empire Tube, na isang kakaibang puwersa sa ilalim ng lupa, nasa ilalim ng bansang [[Japan]]. Mula pa sa umpisa, ang Tube ay naka sentro sa Pacific. Pero, noong si Emperador Zeba na ang naupo sa trono, nagsimula siya na sakupin ang lupa. ==Mga Karakter== ===Maskmen=== * '''Takeru''' (タケル ''Takeru'') / '''Red Mask''' (レッドマスク ''Reddo Masuku'') - Siya ang Pinuno ng Maskman. Bihasa sa [[Karate]] at Isa siyang [[Formula 1]] Driver. **'''Edad''': 24 **'''Sandata''': Masky Blade **'''Pagatake''': Laser Arrow, Masky Crash **'''Meditation Gesture''': Opened hands with index finger and thumb together. **'''Aktor''': Ryosuke Kaizu **'''Kaarawan''': 19 Disyembre 1964 * '''Kenta''' (ケンタ ''Kenta'') / '''Black Mask''' (ブラックマスク ''Burakku Masuku'') - Siya ang Ikalawang Pinuno ng Maskman. Bihasa sa [[Kung Fu]]. **'''Edad''': 22 **'''Sandata''': Masky Rod **'''Meditation Gesture''': all fingers enlaced in a fist. **'''Aktor''': Kouichi Kusakari (aka Kouzou Karida) **'''Kaarawan''': 11 Marso 1966 * '''Akira''' (アキラ ''Akira'') / '''Blue Mask''' (ブル－マスク ''Burū Masuku'') - Siya ang Pinaka-Bata sa mga Maskman. Isa siyang Magaling na [[3D Master]] at Bihasa sa [[3D Generalist]]. **'''Edad''': 16 **'''Sandata''': Masky Tonfas **'''Meditation Gesture''': 2 fists together with index finger from right hand sticking out. **'''Aktor''': Issei Hirota (aka Kazumasa Hiroda) **'''Kaarawan''':11 Enero 1970 * '''Haruka''' (ハルカ ''Haruka'') / '''Yellow Mask''' (イエローマスク ''Ierō Masuku'') - Siya ay pinalaki sa pamilya ng mga [[Ninja|Ninja's]] at marunong din siya sumayaw. **'''Edad''': 19 **'''Sandata''': Masky Rotor Yoyos **'''Pagatake''': Shadow Split Bodies **'''Meditation Gesture''': All fingers together in a fist except ring and pinkie. **'''Aktres''':Yuki Nagata **'''Kaarawan''':3 Mayo 1964 * '''Momoko''' (モモコ ''Momoko'') / '''Pink Mask''' (ピンクマスク ''Pinku Masuku'') - Bihasa siya sa [[Tai Chi Chuan]], Maganda Siya. **'''Edad''': 19 **'''Sandata''': Masky Ribbon **'''Meditation Gesture''': All fingers together in a fist except index fingers. **'''Aktres''':Kanako Maeda (aka Kaneko Maeda) **'''Kaarawan''':23 Hunyo 1966 ===Ang Mga Kasangga=== * '''Direktor Samuel Sugata''' (姿　三十郎長官 ''Sugata Sanjūrō-chokan'') - Scientist at Martial Artist founder ng grupo. **'''Aktor''': Hayato Tani **'''Kaarawan''': 9 Setyembre 1946 **Kilala siya Bilang '''Commander Sanjuurou Sugata''' sa bansang Hapon. * '''Ryo''' (飛鳥リョー ''Asuka Ryō'') / '''X1 Mask'''(エックスワンマスク ''Ekkusu Wan Masuku'') - Siya ang Ika-anim na Kasapi ng Maskman, Nagpapalit-anyo siya Kapag Binabangit niya ang Katagang {{nihongo|'''"Change Power"'''|チェンジパワー|''Chenji Pawā''}}. Sa Ika-39 na Kabanata Lamang Siya Nagpakita. **'''Aktor:''' Hideki Habaya **'''Kaarawan:''' November 21, 1960 **Kilala siya Bilang '''Ryoh Asuka''' sa bansang Hapon. ===Ang Mga Kalaban (''Underground Empire Tube'')=== '''Earth Emperor Zeba''' (地帝王ゼーバ, ''Chiteiō Zēba'') (1–51) - Pinuno ng ''Underground Empire Tube''. **Kilala siya Bilang '''Emperador Seba''' sa bansang Pilipinas. '''Earth Imperial Commander Baraba''' (地帝指令バラバ, ''Chitei Shirei Baraba'') (1–48) **Kilala siya Bilang '''Dargan''' sa bansang Pilipinas. '''Earth Imperial Ninja Oyobu''' (地帝忍オヨブー, ''Chiteinin Oyobū'') (1–51) **Kilala siya Bilang '''Vulco''' sa bansang Pilipinas. '''Earth Imperial Prince / Princess Igam''' (地帝王子イガム, ''Chiteiōshi Igamu'') (1–51) **Kilala siya Bilang '''Prinsesa Igamu''' (o kung minsan ay '''Igaru''') sa bansang Pilipinas. '''Earth Imperial Ninja Fumin''' (地帝忍フーミン, ''Chiteinin Fūmin'') (1–51) **Kilala siya Bilang '''Fumin''' sa bansang Pilipinas. '''Earth Curiosities Beast Anagmas''' (地奇地奇獣アナグマス, ''Chiki Chikijū Anagumasu'') (1–50) **Kilala siya Bilang '''Punong Ministrong Anagmus''' sa bansang Pilipinas. '''Thief Knight Kiros''' (盗賊騎士キロス, ''Tōzoku Kishi Kirosu'') (27–49) **Kilala siya Bilang '''Dark Knight Kiros''' sa bansang Pilipinas. '''Energy Beast Okelampa''' (エネルギー獣オケランパ, ''Enerugījū Okeranpa'') **Kilala siya Bilang '''Okerampa''' sa bansang Pilipinas. '''Princess Ial''' (イアル姫, ''Iaru-hime'') / Mio (美緒, ''Mio'') **Kilala siya Bilang '''Prinsesa Iyaru''' / '''Rio''' sa bansang Pilipinas. ===Mga Larawan=== [[Talaksan:Maskman title.jpg|250px|thumb|''Hikari Sentai Maskman''.]] ==Mga Halimaw== * '''Igua Doggler''' (イグアドグラー ''Iguadogurā''): (1, 2)　 * '''Kabira Doggler''' (カビラドグラー ''Kabiradogurā''): (4) * '''Skull Doggler''' (スカルドグラー ''Sukarudogurā''): (5) * '''Dorira Doggler''' (ドリラドグラー ''Doriradogurā''): (6) * '''Doru Doggler''' (ドールドグラー ''Dōrudogurā''): (7) * '''Saber Doggler''' (サーベルドグラー ''Sāberudogurā''): (8) * '''Magune Doggler''' (マグネドグラー ''Magunedogurā''): (9) * '''Bagiru Doggler''' (バギルドグラー ''Bagirudogurā''): (10) * '''Zora Doggler''' (ゾーラドグラー ''Zōradogurā''): (11) * '''Shinobi Doggler''' (シノビドグラー ''Shinobidogurā''): (12) * '''Garaga Doggler''' (ガラガドグラー ''Garagadogurā''): (13) * '''Akame Doggler''' (アカメドグラー ''Akamedogurā''): (14) * '''Geruge Doggler''' (ゲルゲドグラー ''Gerugedogurā''): (15) * '''Gamaro Doggler''' (ガマロドグラー ''Gamarodogurā''): (16) * '''Giba Doggler''' (ギーバドグラー ''Gībadogurā''): (17) * '''Garubo Doggler''' (ガルボドグラー ''Garubodogurā''): (18) * '''Igara Doggler''' (イガラドグラー ''Igaradogurā''): (19) * '''Cranium Doggler''' (ドクロドグラー ''Dokurodogurā''): (20) * '''Kimen Doggler''' (キメンドグラー ''Kimendogurā''): (21, 22) * '''Genie Doggler''' (マジンドグラー ''Majindogurā''): (23) * '''Dragon Doggler''' (リュウドグラー ''Ryūdogurā''): (24) * '''Goblin Doggler''' (ヘンゲドグラー ''Hengedogurā''): (25) * '''Jiruga Doggler''' (ジルガドグラー ''Jirugadogurā''): (26) * '''Beemu Doggler''' (ベームドグラー ''Bēmudogurā''): (27) * '''[[Rock (geology)|Rock]] Doggler''' (ロックドグラー ''Rokkudogurā''): (28) * '''Desuga Doggler''' (デスガドグラー ''Desugadogurā''): (29) * '''Devi Doggler''' (デビルドグラー ''Debirudogurā''): (30) * '''Ragon Doggler''' (ラゴンドグラー ''Ragondogurā''): (31) * '''Lens Doggler''' (レンズドグラー ''Renzudogurā''): (32) * '''Gora Doggler''' (ゴーラドグラー ''Gōradogurā''): (33) * '''Gigira Doggler''' (ギギラドグラー ''Gigiradogurā''): (33) * '''Guron Doggler''' (グロンドグラー ''Gurondogurā''): (34) * '''Haniwa Doggler''' (ハニワドグラー ''Haniwadogurā''): (35) * '''Nimen Doggler''' (ニメンドグラー ''Nimendogurā''): (36) * '''Mezume Doggler''' (メズメドグラー ''Mezumedogurā''): (37) * '''Daimu Doggler''' (ダイムドグラー ''Daimudogurā''): (38) * '''Magma Doggler''' (マグマドグラー ''Magumadogurā''): (39) * '''Barudo Doggler''' (バルドドグラー ''Barudodogurā''): (40) * '''Hariga Doggler''' (ハリガドグラー ''Harigadogurā''): (41) * '''Kinoga Doggler''' (キノガドグラー ''Kinogadogurā''): (42) * '''Gizee Doggler''' (ギゼードグラー ''Gizēdogurā''): (43) * '''Armor Doggler''' (ヨロイドグラー ''Yoroidogurā''): (44) * '''Gamesu Doggler''' (ガメスドグラー ''Gamesudogurā''): (45) * '''Godai Doggler''' (ゴダイドグラー ''Godaidogurā''): (46) * '''Spin Doggler''' (スピンドグラー ''Supindogurā''): (47) * '''Baruga Doggler''' (バルガドグラー ''Barugadogurā''): (48) * '''Hell Doggler''' (ジゴクドグラー ''Jigokudogurā''): (49) == Mga Kabanata == # {{nihongo|The Mysterious, Beautiful Runaway|美しき謎の逃亡者|Utsukishiki Nazo no Tōbōsha}} # {{nihongo|Strange! The Dark Underground Castle|怪奇! 闇の地底城|Kaiki! Yami no Chitei Jō}} # {{nihongo|The First Step into the Unknown|未知への第一歩!|Michi e no Daiippo}} # {{nihongo|Burn! F1 Spirits!|燃やせ! F1魂!|Moyase! Efu Wan Tamashii!}} # {{nihongo|The Small Swordsman, Blue|小さな剣士ブルー|Chiisa na Kenshi Burū}} # {{nihongo|The God Hand of Dreams|夢のゴッドハンド|Yume no Goddo Hando}} # {{nihongo|Explode! Kenta's Love|爆発! ケンタの愛|Bakuhatsu! Kenta no Ai}} # {{nihongo|Burn! The Flower's Sword|燃えろ! 花の剣!|Moero! Hana no Ken!}} # {{nihongo|Combine! Aura of Life|合体! 命のオーラ|Gattai! Inochi no Ōra}} # {{nihongo|Igam vs. Takeru|イガムVSタケル|Igamu Tai Takeru}} # {{nihongo|The Refugee From Underground|地底からの亡命者|Chitei Kara no Bōmeisha}} # {{nihongo|A Challenge! The Pride of a Shinobi|挑戦! 忍びの誇り|Chōsen! Shinobi no Hokori}} # {{nihongo|Chase the Idol!|アイドルを追え!|Aidoru o Oe!}} # {{nihongo|The Great Escape to the Blue Sky!|青空への大脱出!|Aozora e no Dai Dasshutsu!}} # {{nihongo|Farewell, Dear Flower!|さらば愛しき花よ|Saraba Itoshiki Hana yo}} # {{nihongo|Deadly! Blazing Baraba|必殺! 炎のバラバ|Hissatsu! Honō no Baraba}} # {{nihongo|Smash it! The Maze of Hell|破れ! 地獄の迷宮|Yabure! Jigoku no Meikyū}} # {{nihongo|The Dear Bloodsucking Doll!|愛しの吸血人形! |Itoshi no Kyūketsu Ningyō!}} # {{nihongo|Apparition! Anagumas|妖魔! アナグマス|Yōma! Anagumasu}} # {{nihongo|A Trap! The Sinking Giant Robot|罠! 沈む巨大ロボ|Wana! Shizumu Kyodai Robo}} # {{nihongo|The Black Shadow of the Misty Valley|霧の谷の黒い影|Kiri no Tani no Kuroi Kage}} # {{nihongo|The Winds and Clouds of an Aura Storm!|風雲オーラの嵐!|Fūun Ōra no Arashi!}} # {{nihongo|Mio Who Has Become a Demon|悪魔になった美緒|Akuma ni Natta Mio}} # {{nihongo|The Grotto of the Young Monster|鍾乳洞の少年怪獣|Shōnyūdō no Shōnen Kaijū}} # {{nihongo|Akira's Lover!?|アキラの恋人!?|Akira no Koibito!?}} # {{nihongo|Lives That Disappeared on Hot Sand!|熱砂に消えた命!|Nessa ni Kieta Inochi!}} # {{nihongo|Thief Knight Kiros!|盗賊騎士キロス!|Tōzoku Kishi Kirosu!}} # {{nihongo|Mio is Princess Ial!?|美緒がイアル姫!?|Mio ga Iaru-hime!?}} # {{nihongo|The New Lethal Weapon of Friendship|友情の新必殺武器|Yūjō no Shin Hissatsu Buki}} # {{nihongo|Mama!! Baraba's Scream!|ママ!! バラバの絶叫!|Mama!! Baraba no Zekkyō!}} # {{nihongo|It Appears! The Guardian Deity Igam Dragon|出現! 守護神イガム竜|Shutsugen! Shugoshin Igamu Ryū}} # {{nihongo|Oyobu's Lethal Dash|オヨブー必殺走り|Oyobū Hissatsu Hashiri}} # {{nihongo|Takeru!! Behead Their Love!|タケルよ! 愛を斬れ!|Takeru yo! Ai o Kire!}} # {{nihongo|Blues of Love and Murderous Intent|愛と殺意のブルース|Ai to Satsui no Burū}} # {{nihongo|The Mystery of Zeba! The Forbidden Tomb|ゼーバの謎! 禁断の墓|Zēba no Nazo! Kindan no Haka}} # {{nihongo|Elimination! The Destructive Twin Girls|消滅! 双子の破壊少女|Shōmetsu! Futago no Hakai Shōjo}} # {{nihongo|Soldiers Who Bet on Their Dreams|夢に賭ける戦士たち|Yume ni Kakeru Senshitachi}} # {{nihongo|The Time to Erase Takeru|タケルが消される時間|Takeru ga Kesareru Jikan}} # {{nihongo|Revival! The Mysterious X1 Mask|復活! 謎のX1マスク|Fukkatsu! Nazo no Ekkusu Wan Masuku}} # {{nihongo|Resurrect! The Melody of Love|甦れ! 愛のメロディー|Yomigaere! Ai no Merodī}} # {{nihongo|Female Thieves Haruka & Momoko|女強盗ハルカ&モモコ|Onna Gōtō Haruka to Momoko}} # {{nihongo|Fly! The Poem of a Timid Boy|翔べ! いじけ少年の詩|Kakebe! Ijike Shōnen no Shi}} # {{nihongo|Akira Loses His Eyesight! The Mysterious Spell|アキラ失明! 謎の呪文|Akira Shutsumei! Nazo no Jumon}} # {{nihongo|Transform! Underground Empire Swordsman Akira|変身! 地帝剣士アキラ|Henshin! Chitei Kenshi Akira}} # {{nihongo|Prince Igam! You're a Woman!|イガム王子! 君は女!|Igamu-ōji! Kimi wa Onna!}} # {{nihongo|Counterattack! The Secret of the Bloody Pond|逆襲! 血の池の秘密|Gyakushū! Chi no Ike no Himitsu}} # {{nihongo|The Night Prior to the Attack! The Dance of Death|出撃前夜! 死の踊り|Shutsugeki Zen'ya! Shi no Odori}} # {{nihongo|Baraba! Dies in Treachery|バラバ! 裏切りに死す|Baraba! Uragiri ni Shisu}} # {{nihongo|The Revived Princess Ial|よみがえったイアル姫|Yomigaetta Iaru-hime}} # {{nihongo|Zeba! His Hair-Raising Secret Identity|ゼーバ! 戦慄の正体|Zēba! Senritsu no Shōtai}} # {{nihongo|The Great Destruction of the Underground Empire Castle!|地帝城大崩壊!|Chitei Shiro Dai Hōkai!}} === Pelikula === * Pelikula ng Laser Squadron Maskman ==Mga Mekhang Ginagamit ng Maskman== * '''Turboranger''': Ang Flying Forteress mula sa Great Five at Galaxy Caesar. * '''Great Five''' (Kabanatang 2–20,24,28,38,40,45) *Mula sa Kombinasyon ng Masky Fighter, Drill , Tank, Jet,at Gyro *Sa Armas ng Photon Liser Eletric (Final Aura Burst/Great Five Crash) Great Gun,at Gyro Cutter *Sa Kanta ng (Shining to Aura! Great Five) Kanta ni Hironobu Kageyama * '''Galaxy Caesar''' (Kabanatang 22–51) *Mula sa Transform ng Land Galaxy *Sa Armas Galaxy Anchor (Iron Fist Aura Galaxy), Galaxy Rod, Galaxy Bazooka, Galaxy Wip, Galaxy Drill ==Cast== ===Mga karakter sa maskman=== *'''Narrator''': [[Hiroshi Takeda]] *'''Takeru / Red Mask''': [[Ryosuke Kaizu]] *'''Kenta / Black Mask''': [[Koichi Kusakari]] *'''Akira / Blue Mask''': [[Issei Hirota]] *'''Haruka / Yellow Mask''': [[Yuki Nagata]] *'''Momoko / Pink Mask''': [[Kanako Maeda]] *'''Asuka Ryoo / X1 Mask''': [[Hideki Hayaba]] *'''Commander Sanjuurou Sugata''': [[Hayato Tani]] *'''Emperor Zeba''': [[Hideaki Kusaka]] *'''Prince Igam/Princess Ial/Mio''': [[Mina Asami]] *'''Commander Baraba''': [[Keijiro Shiga]] *'''Anagumas''': [[Takuzo Kamiyama]] (voice) *'''Okelamp''': [[Nobu Shinoda]] (voice) *'''Oyubu''': [[Yoshinori Okamoto]] *'''Kiros''': [[Shunta Fuchino]] ===Mga nagboses sa wikang tagalog=== Ito ang pinakaunang serye ng Super Sentai na nakatanggap ng opisyal na Tagalog dub sa Pilipinas. Karamihan sa mga pangalan ng karakter ay binago. Tinawag si Prinsesa Igam bilang Prinsipe Igam, bilang isang babaeng nagpapanggap na lalaki dahil pinalaki siyang lalaki. *'''Michael Joe/Takeru''': [[Kim Atienza]] *'''Leonard/Kenta''': [[Justin Galore]] *'''Adrian/Akira''': [[Tado Mañalac]] *'''Eloisa/Haruka''': [[Anna Paguia]] *'''Mary Rose/Momoko''': [[Joanne Garcia]] *'''Direktor Samuel/Commander Sanjuurou Sugata''': [[Eddie Ilarde]] *'''Catherine/Azuma''': Hindi makikilala *'''Layla/Lelai''': [[Celina Cristobal]] *'''Emperador Seba/Emperor Zeba''': [[Gado Flores]] *'''Kumander Dargang/Commander Baraba''': [[Michael Godoy]] *'''Princess Igamu/Prince Igam/Mio''': [[Honey Almansec]] *'''Fumin''': Hindi makikilala *'''Vulco/Oyobu''': [[Bernandino Asistio]] *'''Punong Ministrong Anagmus/Anagumas''': [[Fernando De Guzman]] *'''Okerampa/Okelamp''': [[Teddy Balidio]] ==Mga ''Special''== Hikari Sentai Maskman (Isang Maikling Pelikula) ==Crew== *'''Direktor''': **[[Takao Nagaishi]], [[Shouhei Toujou]], [[Minoru Yamada]] *'''Manunulat''': **[[Hirohisa Soda]] (main writer), [[Kunio Fujii]], [[Toshiki Inoue]] ==Ugnayang Panlabas== * {{imdb title|id=0092371|title=Hikari Sentai Maskman}} * [http://www.supersentai.com/database/1987_maskman/index.html Maskman] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090908232030/http://www.supersentai.com/database/1987_maskman/index.html |date=2009-09-08 }} at supersentai.com {{start box}} {{succession box|title=[[Super Sentai]]|before=[[Choushinsei Flashman]]|after=[[Choujuu Sentai Liveman]]|years=1987–1988}} {{end box}} {{Super Sentai}} [[Kategorya:Mga serye sa telebisyon mula sa Hapon]] ob7tpqt9fy20ygmkdkgay1x9kb5rtiw 0 21038 2209489 2203067 2026-05-28T10:01:27Z Jake Mendoza 97820 2209489 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = Radio Philippines Network | logo = RPN-TV logo.svg | type = [[Pribado]] (1960–1986) <br> [[Ahensyang estado]] (1986–kasalukuyan) | industry = [[Libangan]] (1960–1986) <br> [[Midyang estado]] (1986–kasalukuyan) | predecessor = Kanlaon Broadcasting System (1968-1975) | area_served = Nationwide | foundation = {{start date|1960|6|29}} | founder = James Lindenberg | hq_location = RPN Compound Center, #97 Panay Avenue, Brgy. South Triangle, Diliman, Quezon City | key_people = {{plain list| *[[Cesar Chavez]] (Secretary, Presidential Communications Office) *Victor Llansang (Assistant Secretary for GOCCs, Presidential Communications Office) *Benjamin Ramos (president and CEO) *D. Edgard A. Cabangon (chairman of the board) *Robertson Ong (general manager) }} | owner = {{plainlist| * Government of the Philippines (20%) * [[Nine Media Corporation]] (34%) * Far East Managers and Investors (32%) * Private stock (14%) }} }} {{Infobox broadcasting network | network_name = Radio Philippines Network | network_logo = RPN-TV_logo.svg | country = [[Philippines]] | network_type = [[Terrestrial television|Broadcast]] [[Commercial television|commercial]] [[Radio network|radio]] and [[VHF]] [[television network]] | available = Nationwide | area = {{flagicon|Philippines}} [[Philippines]] | owner = Government of the Philippines [[Presidential Communications Group#Presidential Communications Office|<small>(Presidential Communications Office)</small>]] (20%) <br>[[Nine Media Corporation]] (34%) <br> Far East Managers and Investors (32%) <br>Private Stock (14%) | key_people = D. Edgard Cabangon (Chairman) <br> Benjamin Ramos (President and CEO) <br> Voltaire Tayag <br> Evelyn Raymundo (Board of Directors) | founded = 29 Hunyo 1960 | founder = [[James Lindenberg]] | headquarters = [[Quezon City]], [[Philippines]] | launch_date = {{start date and age|1960|06|29}} | Picture format = [[1080i]] ([[HDTV]]) | former_names = Kanlaon Broadcasting System (1960-1975)<br />C/S9 (2008-2009)<br /> Solar TV (28 Nobyembre 2009-25 Pebrero 2011)<br />[[ETC (TV channel)|ETC]] (2 Marso 2011-29 Nobyembre 2013)<br />[[Solar News Channel]] (1 Disyembre 2013-22 Agosto 2014) <br />[[9TV]] (23 Agosto 2014–15 Marso 2015)<br />[[CNN Philippines]] (16 Marso 2015–31 Enero 2024)<br />[[RPTV (TV channel)|RPTV]] (1 Pebrero 2024–present) | website = [http://www.rpn.com.ph] | affiliation = | language = }} Ang '''Radio Philippines Network, Inc.''' ay isang kumpanya ng media na nakabase sa Filipino na pagmamay-ari ng Government Communications Group sa ilalim ng [[Presidential Communications Group|Presidential Communications Office]], ALC Group of Company, Far East Managers and Investors Inc., Empire Philippines Holdings Inc., at mga pribadong sektor. Ang studio at Ang transmitter ay matatagpuan sa RPN Compound, #97 Panay Avenue, Brgy. South Triangle, [[Quezon City]]. Itinatag ni Roberto Benedicto at bago ang privatization, ito ang istasyon ng kapatid ng kasalukuyang gobyerno na pag-aari at kinokontrol na [[Intercontinental Broadcasting Corporation]]. ==Kasaysayan== ===Bilang Kanlaon Broadcasting System (1960-1975)=== Ang RPN ay itinatag at nagbibigay ng unang broadcast franchise noong 29 Hunyo 1960 bilang Kanlaon Broadcasting System (KBS). Ang Kanlaon ay isang bulkan sa isla ng Pilipinas ng Negros, ang tahanan ng Benedicto. Kapag ipinagkaloob, ang KBS ay unang naging isang radio network sa kauna-unahan nitong istasyon ng radyo sa Maynila, DZBI. Noong 1967, ang KBS ay naging isang buong network, na mayroong pitong istasyon ng radyo sa buong bansa na sina DZRR at DZAX sa Maynila, DZAH at DZBS sa Baguio, DZTG sa Tuguegarao, DZRL sa Laoag, DXDX sa Dadiangas, at DWEW sa Legazpi. Noong 1969, bumaling ang telebisyon sa telebisyon bilang KBS Television ay inilunsad kasama ang KBS-9 Manila at KBS-12 Baguio bilang mga unang istasyon. Ang tulong at pondo para sa bagong TV network na bahagyang nagmula sa [[ABS-CBN]] sa anyo ng dating punong tanggapan nito kasama ang Roxas Boulevard at kagamitan mula sa Toshiba na nagpapahintulot sa kanila na mag-broadcast ng kulay. Dahil dito, sa paglulunsad nito ay pinangalanang Accucolor 9 ("Accucolor" ang pangalan ng kulay na teknolohiya na ginamit) bilang kauna-unahang network sa telebisyon ng Pilipinas na naglunsad nang buong kulay. Noong 1970, nakakuha rin ang KBS ng isang Handa na Kulay na Labas ng Broadcast Van para sa mga malalayong broadcast ng mga pangunahing kaganapan sa balita at mga pabalat sa palakasan. ===Bilang Radio Philippines Network ay maagang tagumpay (1975-1986)=== ===Gobyernong pagsamsam, tanggihan, at New Vision 9 (1986-1994)=== ===Umikot and pangalawang tanggihan (1994-2007)=== ===Sosyohan na kasama ang Solar (2007-2010)=== ===Privatization=== ====Ere ng Solar Entertainment==== ====Cabangon-Chua Era==== ==Mga Programa== ===Mga palabas sa RPN=== {{main|Talaan ng mga palabas ng Radio Philippines Network}} ===Mga nakaraang palabas sa RPN=== {{main|Talaan ng mga dating palabas ng Radio Philippines Network}} ==Mga Himpilan ng RPN== {{main|Talaan ng mga himpilan ng Radio Philippines Network}} ===Mga Istasyon ng telebisyon=== {|class="wikitable" |- ! Branding ! Callsign ! Ch. # ! Power (kW) ! Station Type ! Location |- | RPN TV-9 Manila | [[DZKB-TV]] | TV-9 | 60&nbsp;kW | Originating | [[Metro Manila]] |- | RPN TV-12 Baguio | [[DZBS-TV]] | TV-12 | 20&nbsp;kW | Originating | [[Baguio City|Baguio]] |- | RPN TV-9 Batac | [[DZRL-TV]] | TV-9 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Batac City|Batac]] |- | RPN TV-7 Vigan | [[DZMF-TV]] | TV-7 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Vigan City|Vigan]] |- | RPN TV-13 Dagupan | [[DZPR-TV]] | TV-13 | 5&nbsp;kW | Affiliate | [[Dagupan City|Dagupan]] |- | RPN TV-9 Tuguegarao | [[DZTG-TV]] | TV-9 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Tuguegarao City|Tuguegarao]] |- | RPN TV-9 Isabela | [[DZYI-TV]] | TV-9 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Santiago, Isabela|Santiago]] |- | RPN TV-7 Bayombong | [[DZPB-TV]] | TV-7 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Bayombong, Nueva Vizcaya|Bayombong]] |- | RPN TV-30 Pampanga | [[DWBH-TV]] | TV-30 | 5&nbsp;kW | Affiliate | [[San Fernando, Pampanga]] |- | RPN TV-26 Tarlac | [[DWRP-TV]] | TV-26 | 5&nbsp;kW | Affiliate | [[Tarlac City|Tarlac]] |- | RPN TV-3 Occidental Mindoro | [[DZYM-TV]] | TV-3 | 10&nbsp;kW | Relay | [[San Jose, Occidental Mindoro]] |- | RPN TV-5 Palawan | [[DYPP-TV]] | TV-5 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Puerto Princesa City|Puerto Princesa]] |- | RPN TV-10 Iriga | [[DZKI-TV]] | TV-10 | 20&nbsp;kW | Originating | [[Iriga City|Iriga]] |- | RPN TV-2 Legazpi | [[DZKL-TV]] | TV-2 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Legazpi, Albay|Legazpi]] |- | RPN TV-7 Sorsogon | [[DZKS-TV]] | TV-7 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Sorsogon City|Sorsogon]] |- | RPN TV-7 Roxas | [[DYKW-TV]] | TV-7 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Roxas, Capiz|Roxas]] |- | RPN TV-4 Iloilo | [[DYCR-TV]] | TV-4 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Iloilo City|Iloilo]] |- | RPN TV-8 Bacolod | [[DYKB-TV]] | TV-8 | 20&nbsp;kW | Originating | [[Bacolod City|Bacolod]] |- | RPN TV-9 Cebu | [[DYKC-TV]] | TV-9 | 30&nbsp;kW | Originating | [[Cebu City|Cebu]] |- | RPN TV-8 Dumaguete | [[DYRM-TV]] | TV-7 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Dumaguete City|Dumaguete]] |- | RPN TV-5 Tacloban | [[DYZG-TV]] | TV-5 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Tacloban City|Tacloban]] |- | RPN TV-9 Calbayog | [[DYCE-TV]] | TV-9 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Calbayog City|Calbayog]] |- | RPN TV-5 Zamboanga | [[DXXX-TV]] | TV-5 | 20&nbsp;kW | Originating | [[Zamboanga City|Zamboanga]] |- | RPN TV-5 Dipolog | [[DXKD-TV]] | TV-5 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Dipolog City|Dipolog]] |- | RPN TV-5 Pagadian | [[DXKP-TV]] | TV-5 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Pagadian City|Pagadian]] |- | RPN TV-9 Ozamiz | [[DXIZ-TV]] | TV-9 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Ozamiz City|Ozamiz]] |- | RPN TV-5 Cagayan de Oro | [[DXKO-TV]] | TV-5 | 20&nbsp;kW | Originating | [[Cagayan de Oro City|Cagayan de Oro]] |- | RPN TV-9 Davao | [[DXWW-TV]] | TV-9 | 30&nbsp;kW | Originating | [[Davao City|Davao]] |- | RPN TV-7 General Santos | [[DXDX-TV]] | TV-7 | 10&nbsp;kW | Relay | [[General Santos City|General Santos]] |- | RPN TV-10 Cotabato | [[DXCV-TV]] | TV-10 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Cotabato City|Cotabato]] |- | RPN TV-4 Butuan | [[DXJM-TV]] | TV-4 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Butuan City|Butuan]] |- | RPN TV-6 Surigao | [[DXKS-TV]] | TV-6 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Surigao City|Surigao]] |- | RPN TV-9 Jolo | [[DXCN-TV]] | TV-9 | 10&nbsp;kW | Relay | [[Jolo, Sulu]] |- |} ====Digital television==== {|class="wikitable" |- ! Branding ! Callsign ! Ch. # ! Frequency ! Power (kW) ! Location |- | RPN Manila | [[DZKB-TV]] | 19 | 509.143&nbsp;MHz | 10&nbsp;kW | [[Metro Manila]] |} ===Mga Istasyon ng Radyo Ronda=== {|class="wikitable" ! Branding ! Callsign ! Frequency ! Power (kW) ! Location |- | Radyo Ronda Baguio | [[DZBS]] | 1368&nbsp;kHz | 10&nbsp;kW | [[Baguio City|Baguio]] |- | Radyo Ronda Batac | [[DZRL]] | 639&nbsp;kHz | 5&nbsp;kW | [[Batac City|Batac]] |- | Radyo Ronda Tuguegarao | [[DZTG]] | 612&nbsp;kHz | 5&nbsp;kW | [[Tuguegarao City|Tuguegarao]] |- | Radyo Ronda Iriga | [[DZKI]] | 1332&nbsp;kHz | 10&nbsp;kW | [[Iriga City|Iriga]] |- | Radyo Ronda Bacolod | [[DYKB-AM|DYKB]] | 1404&nbsp;kHz | 10&nbsp;kW | [[Bacolod City|Bacolod]] |- | Radyo Ronda Cebu | [[DYKC]] | 675&nbsp;kHz | 10&nbsp;kW | [[Cebu City]] |- | Radyo Ronda Zamboanga | [[DXXX-AM|DXXX]] | 1008&nbsp;kHz | 10&nbsp;kW | [[Zamboanga City|Zamboanga]] |- | Radyo Ronda Dipolog | [[DXKD]] | 1053&nbsp;kHz | 10&nbsp;kW | [[Dipolog City|Dipolog]] |- | Radyo Ronda Pagadian | [[DXKP]] | 1377&nbsp;kHz | 10&nbsp;kW | [[Pagadian City|Pagadian]] |- | Radyo Ronda Cagayan de Oro | [[DXKO]] | 1368&nbsp;kHz | 10&nbsp;kW | [[Cagayan de Oro City|Cagayan de Oro]] |- | Radyo Ronda Davao | [[DXKT]] | 1071&nbsp;kHz | 10&nbsp;kW | [[Davao City|Davao]] |- | Radyo Ronda General Santos | [[DXDX]] | 693&nbsp;kHz | 5&nbsp;kW | [[General Santos City|General Santos]] |- | Radyo Ronda Surigao | [[DXKS-AM|DXKS]] | 1080&nbsp;kHz | 5&nbsp;kW | [[Surigao City|Surigao]] |- |} ==Islogan== {| class="wikitable" |- ! Branding ! Slogan ! Years Active ! Notes |- | KBS | Accucolor 9 | 1969-1970 | |- | KBS | The Bold Year '70 | 1970 | |- | KBS | The Great in '73 | 1973 | |- | KBS | The Color Network | 1971-1975 | |- | RPN | Top Rater RPN | 1975-1976 | |- | RPN | The Solid One | 1976-1977 | |- | RPN | Still The One | 1977–1979 | |- | RPN | Still The One in '79 | 1979-1980 | |- | RPN | The Leader | 1980–1989 | |- | New Vision 9 | The Future | 1989–September 30, 1994 | |- | RPN | Philippines. Entertains. Informs. Serves. / The Network in Surround Stereo | October 1, 1994 – 1995 | |- | RPN | Let's Save the Beauty of Nature | 1995 | |- | RPN | Your Friendly Network | 1996–1997 | |- | RPN | Leading The Way | 1997–1998 | |- | RPN | Quality Primetime Television | 1998–December 31, 1999 | |- | RPN | Family TV! | January 1, 2000 – 2001 | |- | RPN | Your Kind of TV! | 2001–2002 | |- | RPN | World Class Primetime | 2002–2003 | |- | RPN | Moving Ahead | 2003–March 10, 2007 | |- | RPN | Prime Shift | 2004–March 10, 2007 | |- | RPN | Kasama Mo! Simple Ang Ligaya, Masarap Kasama! (''Your Companion! Simple Fun, Comfortable to Enjoy!'') | March 11-July 15, 2007 | |- | RPN | Pare! | July 16-December 31, 2007 | |- | C/S on RPN | C/S First. C/S Free. | January 1-October 3, 2008 | |- | C/S 9 | Right Here, Right Now | October 4, 2008 – November 28, 2009 | |- | Solar TV | It's A Bright New World | November 29, 2009 – October 30, 2010 | |- | RPN | RPN 50 Years (1960–2010) | June–December 2010 | |- | Solar TV | Kung Saan Lahat Panalo! (''Where Everyone's a Winner!'') | October 31, 2010 – February 25, 2011 | |- | ETC | Entertainment on every side, style in every angle. | March 2, 2011 – May 29, 2011 | |- | ETC | Young & Loving It! | May 30, 2011 – November 29, 2013 | |- | Solar News Channel | Inform. Inspire. | December 1, 2013 – August 22, 2014 | |- | 9TV | Information. Inspiration. Integrity. | August 23, 2014 – February 2015 | |- | CNN Philippines | News You Can Trust | March 16, 2015 – January 31, 2024 | |- | RPTV | Para sa Pinoy! | February 1, 2024 – present | |} ==RPN USA== {{main|RPN USA}} ==Tingnan din== *[[Intercontinental Broadcasting Corporation]] *[[People's Television Network]] *[[Presidential Broadcast Service]] *[[Solar Television Network]] *[[9TV]] *[[Aliw Broadcasting Corporation]] ==References== {{Reflist}} ==External links== *[http://www.9news.ph/ 9News official website] {{Communications Group-Philippines}} {{Solar Television Network}} {{Solar Entertainment}} {{Telebisyon sa Pilipinas}} {{Radio in the Philippines}} [[Kategorya:Radio Philippines Network]] [[Kategorya:Mga kompanyang pagsasahimpapawid ng Pilipinas]] lweaih2d8ijqep7eptge2g3uxc474lm 10 44698 2209320 2209317 2026-05-27T12:55:01Z Julius Santos III 139725 /* */ 2209320 wikitext text/x-wiki {{infobox | title = {{if empty|{{{title|}}}|{{BASEPAGENAME}}}} | subheader = {{#if: {{{current_season|}}} | '''Current season, competition or edition:'''<br />{{Current sports event icon|sport={{{sport}}}|size=31px}} ''{{#iferror:{{#expr:{{{current_season}}}}}|[[{{{current_season}}}]]|{{{current_season}}}}}'' | {{#if: {{{last_season|}}} | '''Most recent season or competition:'''<br />''{{#iferror:{{#expr:{{{last_season}}}}}|[[{{{last_season}}}]]|{{{last_season}}}}}'' | {{#if: {{{upcoming_season|}}} | '''Upcoming season or competition:'''<br />{{Current sports event icon|sport={{{sport}}}|size=31px}} ''{{#iferror:{{#expr:{{{upcoming_season}}}}}|[[{{{upcoming_season}}}]]|{{{upcoming_season}}}}}''}} }} }}{{#if: {{{current_season2|}}} | <br/>''{{#iferror:{{#expr:{{{current_season2}}}}}|[[{{{current_season2}}}]]|{{{current_season2}}}}}''}} | labelstyle = white-space: nowrap | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{{logo|}}}|size={{{logo_size|{{{pixels|}}}}}}}} | caption = {{{caption|}}} | label1 = Formerly | data1 = {{if empty|{{{formerly|}}}|{{{Formerly|}}}}} | label2 = {{#if:{{{game|}}}|Game|Sport}} | data2 = {{#if:{{{game|}}}|{{{game}}}|{{#switch: {{lc: {{{sport}}}}} | amfootball | americanfootball = [[American football]] | aussie rules | australian football = [[Australian rules football]] | squash = [[Squash (sport)|Squash]] | soccer = [[Association football]] | {{#ifexist:{{{sport|}}}|[[{{{sport|}}}]]|{{{sport|}}}}} }} }} | label3 = Itinatag | data3 = {{{founded|}}} | label4 = Tagapagtatag | data4 = {{if empty|{{{founder|}}}|{{{Founder|}}}}} | label5 = Inaugural season | data5 = {{{inaugural|}}} | label6 = Ceased | data6 = {{{folded|}}} | label7 = Replaced by | data7 = {{if empty|{{{replaced|}}}|{{{Replaced|}}}}} | label8 = {{#if:{{{administrator|}}}|Administrator|Owner(s)}} | data8 = {{#if:{{{administrator|}}}|{{{administrator}}}|{{{owner|}}}}} | label9 = [[Chief executive officer|CEO]] | data9 = {{{ceo|}}} | label10 = [[Chief operating officer|COO]] | data10 = {{{coo|}}} | label11 = Direktor | data11 = {{if empty|{{{director|}}}|{{{Director|}}}}} | label12 = Pangulo | data12 = {{if empty|{{{president|}}}|{{{President|}}}}} | label13 = Commissioner | data13 = {{if empty|{{{commissioner|}}}|{{{Commissioner|}}}}} | label14 = Claim to fame | data14 = {{{fame|}}} | label15 = Motto | data15 = {{{motto|}}} | label16 = Divisions | data16 = {{{divisions|}}} | label17 = Mga Koponan | data17 = {{{teams|}}} | label18 = Singles entrants | data18 = {{{singles|}}} | label19 = Competitors | data19 = {{{competitors|}}} | label20 = Bansa | data20 = {{if empty|{{{countries|}}}|{{{country|}}}}} | label21 = Headquarters | data21 = {{{headquarters|}}} | label22 = Venue(s) | data22 = {{{venue|}}} | label23 = {{#if:{{{confed|}}}|Confederation|{{#if:{{{continents|}}}|Continents|Continent}}}} | data23 = {{if empty|{{{confed|}}}|{{{continents|}}}|{{{continent|}}}}} | label24 = {{#if: {{{folded|}}} | Last | Most recent }}<br>champion(s) | data24 = {{if empty|{{{champion|}}}|{{{champions|}}}}} {{#if:{{{champ_season|}}}|<br />({{{champ_season}}})}} | label25 = Most titles | data25 = {{if empty|{{{most_champs|}}}|{{{most successful club|}}}}} | label26 = Classification | data26 = {{{classification|}}} | label27 = Qualification | data27 = {{{qualification|}}} | label28 = Broadcaster | data28 = {{{TV|{{{tv|}}}}}} | label29 = Mga kasosyo sa<br /> Streaming | data29 = {{{streaming|}}} | label30 = Sponsor(s) | data30 = {{{sponsor|}}} | label31 = {{#if:{{{level|}}}|Level|Level}} on {{#if:{{{pyramid|}}}|[[{{{pyramid}}}|pyramid]]|pyramid}} | data31 = {{if empty|{{{level|}}}|{{{levels|}}}}} | label32 = [[Promotion and relegation|Promotion]] to | data32 = {{{promotion|}}} | label33 = [[Promotion and relegation|Relegation]] to | data33 = {{{relegation|}}} | label34 = Domestic cup(s) | data34 = {{{domestic_cup|}}} | label35 = International cup(s) | data35 = {{{confed_cup|}}} | label40 = Related<br>competitions | data40 = {{{related_comps|}}} | label41 = Tournament format | data41 = {{{tournament_format|}}} | label42 = Opisyal na websayt | data42 = {{{website|}}} | data43 = {{#if:{{{current|}}}|{{Current sports event icon|sport={{{sport}}}|size=31px}} ''{{{current}}}''}} | header44 = {{#if:{{{footnotes|}}}|Notes}} | data45 = {{{footnotes|}}} }}{{#invoke:Check for unknown parameters|check|unknown={{main other|[[Category:Pages using infobox sports league with unknown parameters|_VALUE_{{PAGENAME}}]]}}|preview=Page using [[Template:Infobox sports league]] with unknown parameter "_VALUE_"|ignoreblank=y| administrator | caption | ceo | champion | champions | classification | commissioner | Commissioner | competitors | confed | confed_cup | continent | continents | coo | countries | country | current | current_season | current_season2 | director | Director | divisions | domestic_cup | fame | folded | footnotes | formerly | Formerly | founded | founder | Founder | game | headquarters | inaugural | last_season | level | levels | logo | logo_size | most successful club | most_champs | motto | owner | pixels | president | President | promotion | pyramid | qualification | related_comps | relegation | replaced | Replaced | singles | sponsor | sport | teams | title | tournament_format | tv | TV | streaming | upcoming_season | venue | website }}<noinclude> {{documentation}} </noinclude> 3p75s5jf3g73dk0gt9dk7fgm84efm49 0 62594 2209472 2207808 2026-05-28T08:04:41Z ListeriaBot 79921 Wikidata list updated [V2] 2209472 wikitext text/x-wiki {{Automatic taxobox | fossil_range = {{fossil range|5.332|0}} [[Miocene]] to present{{fact}} | image = Canis portraits (excluding Lupulella).jpg | image_caption = [[Gray wolf]] (top), [[coyote]] and [[African golden wolf]] (middle), [[Ethiopian wolf]] and [[golden jackal]] (bottom) | taxon = Canis | display_parents = 3 | authority = [[Carl Linnaeus|Linnaeus]], [[10th edition of Systema Naturae|1758]]{{fact}} | type_species = ''[[Canis lupus]]'' | type_species_authority = [[Carl Linnaeus|Linnaeus]], 1758 | subdivision_ranks = Species | subdivision = Extant: *''[[Canis aureus]]'' *''[[Canis familiaris]]'' *''[[Canis latrans]]'' *''[[Canis lupaster]]'' *''[[Canis lupus]]'' *''[[Canis rufus]]'' *''[[Canis lycaon]]'' *''[[Canis simensis]]'' Extinct: *† ''[[Canis antonii]]'' *† ''[[Canis chihliensis]]'' *† ''[[Canis edwardii]]'' *† ''[[Canis etruscus]]'' *† ''[[Canis mosbachensis]]'' *† ''Canis palmidens'' *† ''[[Canis variabilis]]'' *† '''Subgenus ''[[Xenocyon]]''''' **† ''[[Canis africanus]]'' **† ''[[Canis antonii]]'' **† ''[[Canis falconeri]]'' }} Ang '''''Canis''''' ay isang [[sari]]ng naglalaman ng 7 hanggang 10 buhay pang mga uri at maraming mga wala nang mga uri, kabilang ang mga [[Lobo (paglilinaw)|lobo]], [[koyote]], at [[tsakal]]. == Mga lobo at aso == Mga [[Subspecies of Canis Lupus|sub-uri ng ''Canis lupus'']] ang mga lobo at mga aso. Labis na kaiba ang itsura ng Amerikanong abong lobo mula sa mga lobong ''C. l. pallipes'', ''C. l. {{Lang|lat|arabs}}'', o ''C. l. chanco'', na maaaring mas kahalintulad ng lobong ninuno ng pangkasalukuyang aso.<ref>[http://www.nature.com/hdy/journal/v90/n3/full/6800224a.html ''Population Genetics: The dog that came in from the cold''], nina G. M. Acland at E. A. Ostrander, ''Heredity'' (2002) 90, 201–202. doi:10.1038/sj.hdy.6800224 Nakuha noong 30 Mayo 2008</ref> May ilan pang ibang mga nasa taksang ''Canis'' na, sa isang panahon, ay dating tinuring na nakahiwalay na mga uri na itinuturing na ngayong sub-uri ng ''Canis lupus''. Kasama rito ang [[dinggo]] (''C. l. dingo'') mual sa [[Australya]] at [[red wolf|pulang lobo]] (''C. l. rufus'') mula sa [[Hilagang Amerika]].<ref>{{cite web|title=Mammal Species of the World Canidae|url=http://www.bucknell.edu/msw3/browse.asp?id=14000691|accessdate=2007-07-27|archive-date=2009-01-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20090104095141/http://www.bucknell.edu/msw3/browse.asp?id=14000691|url-status=dead}}</ref> == Etimolohiya == Ang ''Canis'' ay salitang Latin para sa ''aso''. == Mga species == {{Wikidata list|sparql= SELECT ?item (concat("''[[", ?taxonname, "]]''") as ?taxonLink) (concat("[http://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/browse.asp?s=y&id=", ?msw, " Mammal Species of the World]") as ?mswLink) WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q16521 ; wdt:P105 wd:Q7432 ; wdt:P171* wd:Q149892 ; wdt:P225 ?taxonname . optional { ?item wdt:P959 ?msw . } } |columns=P18:Larawan,?taxonLink:Species,P1843:Ibang tawag,?mswLink:MSW |section= |min_section=3 |sort=P225 |links=text |thumb=128 |autolist=fallback }} {| class='wikitable sortable' ! Larawan ! Species ! Ibang tawag ! MSW |- | | ''[[Canis accitanus]]'' | | |- | [[Talaksan:Side-striped Jackal.jpg|center|128px]] | ''[[Canis adustus]]'' | en:Side-striped jackal<br/>fr:Le Chacal À Flancs Rayés<br/>en:Side-striped Jackal<br/>de:Streifenschakal | [http://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/browse.asp?s=y&id=14000697 Mammal Species of the World] |- | | ''[[Canis alopex]]'' | | |- | | ''[[Canis alpinus]]'' | | |- | | ''[[Canis antarticus]]'' | | |- | [[Talaksan:Golden wolf small.jpg|center|128px]] | ''[[Canis anthus]]'' | | |- | | ''[[Canis argentatus]]'' | fr:Le renard argenté | |- | | ''[[Canis argentatus]]'' | | |- | [[Talaksan:Golden jackal (Canis aureus indicus) male.jpg|center|128px]] | ''[[Canis aureus]]'' | en:Golden jackal<br/>ar:ابن آوى الذهبي<br/>ca:Xacal daurat<br/>cs:šakal obecný/Šakal zlatý<br/>da:Guldsjakal<br/>de:Goldschakal<br/>el:Χρυσόμαλλο τσακάλι<br/>eo:Orŝakalo<br/>es:Chacal dorado<br/>et:Harilik šaakal<br/>et:Šaakal<br/>fi:Kultasakaali<br/>fr:Chacal doré<br/>gu:શિયાળ<br/>he:תן זהוב<br/>he:תן מצוי<br/>hu:Aranysakál<br/>it:Sciacallo dorato<br/>ko:황금자칼<br/>nl:Gewone jakhals<br/>nb:Gullsjakal<br/>pl:Szakal złocisty<br/>pt:Chacal-dourado<br/>ru:Шакал обыкновенный<br/>sh:Zlatni šakal / Златни шакал<br/>sv:Guldschakal<br/>th:หมาจิ้งจอก<br/>th:หมาจิ้งจอกทอง<br/>th:หมาจิ้งจอกเอเชีย<br/>tr:Altın çakal<br/>tr:Bayağı çakal<br/>uk:Шакал<br/>zh:亞洲胡狼<br/>zh:金豺<br/>es:Chacal<br/>fr:Chacal Commun<br/>fr:Chacal Doré<br/>en:Asiatic Jackal<br/>en:Common Jackal<br/>en:Golden Jackal<br/>nl:Goudjakhals<br/>zh:亚洲胡狼<br/>sl:evrazijski šakal<br/>ro:Șacalul auriu | [http://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/browse.asp?s=y&id=14000704 Mammal Species of the World] |- | | ''[[Canis aurus]]'' | | |- | | ''[[Canis australis]]'' | | |- | | ''[[Canis avicularius]]'' | | |- | | ''[[Canis brachyurus]]'' | | |- | | ''[[Canis cautleyi]]'' | | |- | | ''[[Canis cerdo]]'' | | |- | | ''[[Canis ceylonicus]]'' | | |- | | ''[[Canis chama]]'' | | |- | | ''[[Canis chanco]]'' | | |- | | ''[[Canis chrysurus]]'' | | |- | | ''[[Canis cinereoargenteus]]'' | | |- | | ''[[Canis corsac]]'' | | |- | | ''[[Canis crocuta]]'' | | |- | | ''[[Canis culpaeus]]'' | | |- | | ''[[Canis curvipalatus]]'' | | |- | | ''[[Canis decussatus]]'' | | |- | [[Talaksan:Canis dingo (The Mammals of Australia III.52).jpg|center|128px]] | ''[[Canis dingo]]'' | | |- | | ''[[Canis dukhunensis]]'' | | |- | [[Talaksan:Canisfalc.JPG|center|128px]] | ''[[Canis falconeri]]'' | | |- | | ''[[Canis familiaris]]'' | en:Domestic Dog<br/>sl:domači pes | |- | | ''[[Canis floridanus]]'' | | |- | | ''[[Canis group]]'' | | |- | | ''[[Canis himalaicus]]'' | | |- | [[Talaksan:Wolf.JPG|center|128px]] | ''[[Canis himalayensis]]'' | | |- | | ''[[Canis hispanicus]]'' | | |- | [[Talaksan:Fauna Japonica (1833) Canis hodophylax.jpg|center|128px]] | ''[[Canis hodophilax]]'' | | |- | | ''[[Canis hyaena]]'' | | |- | | ''[[Canis karagan]]'' | | |- | | ''[[Canis lagopus]]'' | | |- | | ''[[Canis lanka]]'' | | |- | [[Talaksan:CanisLateralisKeulemans.jpg|center|128px]] | ''[[Canis lateralis]]'' | | |- | [[Talaksan:Coyote Tule Lake CA.jpg|center|128px]] | ''[[Canis latrans]]'' | en:coyote<br/>en:American jackal<br/>en:brush wolf<br/>en:prairie wolf<br/>de:Kojote<br/>pl:kojot preriowy<br/>pl:kojot<br/>pl:kujot<br/>it:coyote<br/>it:coiote<br/>it:lupo della prateria<br/>hu:prérifarkas<br/>hu:kojot<br/>fi:kojootti<br/>ast:coyote<br/>sl:kojot<br/>chn:Tallapus<br/>es:coyote<br/>fr:coyote | [http://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/browse.asp?s=y&id=14000718 Mammal Species of the World] |- | [[Talaksan:Captivecoywolfhybrid.jpg|center|128px]] | ''[[Canis latrans var.]]'' | | |- | [[Talaksan:Grey jackal from Haizer Algeria 4.jpeg|center|128px]] | ''[[Canis lupaster]]'' | | |- | [[Talaksan:Eurasian wolf 2.jpg|center|128px]] | ''[[Canis lupus]]'' | en:Grey Wolf<br/>en-us:Gray Wolf<br/>en:common wolf<br/>fr:loup<br/>cs:vlk obecný<br/>fr:Loup gris<br/>fr:Loup vulgaire<br/>es:Lobo<br/>en:timber wolf<br/>en:wolf<br/>de:Wolfe<br/>sv:varg<br/>sv:gråvarg<br/>sv:ulv<br/>fr:Loup commun<br/>nl:wolf<br/>fi:susi<br/>pt:Lobo<br/>es:Lobo gris<br/>pl:wilk<br/>pl:wilk szary<br/>zh:狼<br/>nb:ulv<br/>it:lupo grigio<br/>ja:オオカミ<br/>ks:رامہٕ ہوٗن | [http://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/browse.asp?s=y&id=14000738 Mammal Species of the World] |- | [[Talaksan:Eastern wolf in Algonquin Provincial Park 01.jpg|center|128px]] | ''[[Canis lycaon]]'' | | |- | | ''[[Canis megalotis]]'' | | |- | [[Talaksan:2012-bb-jackal-1.jpg|center|128px]] | ''[[Canis mesomelas]]'' | en:Black-backed Jackal<br/>fr:chacal à chabraque<br/>de:Schabrackenschakal<br/>en:Silver-backed Jackal<br/>en:Black-backed jackal<br/>ast:chacal de llombu prietu | [http://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/browse.asp?s=y&id=14000776 Mammal Species of the World] |- | | ''[[Canis mexicanus]]'' | | |- | | ''[[Canis microtis]]'' | | |- | | ''[[Canis naria]]'' | | |- | [[Talaksan:Canis nubilus - 1833-1866 - Print - Iconographia Zoologica - Special Collections University of Amsterdam - UBA01 IZ22200387.tif|center|128px]] | ''[[Canis nubilus]]'' | | |- | | ''[[Canis othmanii]]'' | | |- | | ''[[Canis parvidens]]'' | | |- | | ''[[Canis primaevus]]'' | | |- | | ''[[Canis procyonoides]]'' | | |- | | ''[[Canis rufus]]'' | | |- | | ''[[Canis sechurae]]'' | | |- | [[Talaksan:Ethiopian wolf (Canis simensis citernii) 2.jpg|center|128px]] | ''[[Canis simensis]]'' | es:Lobo Etiope<br/>fr:Loup d'Abyssinie<br/>en:Ethiopian Wolf<br/>en:Simien Fox<br/>en:Simien Jackal<br/>de:Abessinischer Fuchs<br/>de:Äthiopischer Wolf<br/>fr:Loup d'Éthiopie<br/>fr:Cabéru<br/>fr:Chacal du Simien<br/>en:Simien fox<br/>en:Simian jackal<br/>ast:llobu etíope<br/>sl:etiopski volk | [http://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/browse.asp?s=y&id=14000779 Mammal Species of the World] |- | [[Talaksan:Canis sladeni Smit.jpg|center|128px]] | ''[[Canis sladeni]]'' | | |- | | ''[[Canis thous]]'' | | |- | | ''[[Canis tricolor]]'' | | |- | | ''[[Canis urostictus]]'' | | |- | [[Talaksan:Hemicyon sansaniensis.JPG|center|128px]] | ''[[Canis ursinus]]'' | | |- | | ''[[Canis velox]]'' | | |- | | ''[[Canis vetulus]]'' | | |- | | ''[[Canis virginianus]]'' | | |- | | ''[[Canis viverrinus]]'' | | |- | | ''[[Canis vulpes]]'' | | |- | | ''[[Canis walgie]]'' | | |- | | ''[[Canis zerda]]'' | | |} {{Wikidata list end}} == Mga sanggunian == {{reflist}} <!---- ==See also== * [[List of Canis species and subspecies|List of ''Canis'' species]] ----> <!---{{Canidae nav}}---> <!---[[Kategorya:Canine]]--> [[Kategorya:Caninae]] fy82huhtpuua6oaymhtvff8u64jx7kf 0 63445 2209394 2168304 2026-05-28T00:58:17Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209394 wikitext text/x-wiki {{Redirect|Athens 2004|the video game|Athens 2004 (video game)|Palarong Paralimpiko sa Tag-init|Palarong Paralimpiko sa Tag-init 2004}} {{Infobox Olympic games|2004|Summer|Olympics| | image = Atenas 2004 logo.png | host_city = [[Athens]], Greece | motto = ''Welcome Home''<br />({{lang-gr|Καλώς ήλθατε σπίτι|Kalós ílthate spíti}}) <br />'''''Maligayang Pagdating sa Tahanan'''''<br /><br />Ang mga sinaunang nagwagi ay ipinutungan ng anilyong<br />pitogo ([[wikang Griyego|Griyego]]:kotinos) — isang nakaugalian na inulit<br />sa mga medalista ng Palaro. Ang mga kulay ng<br />ng sagisag ay nagmumula sa [[watawat ng Gresya]]. | nations = 201 | athletes = 10,625 (6,296 men, 4,329 women) | events = 301 in 28 [[Olympic sports|sports]] (40 disciplines) | opening = 13 August | closing = 29 August | opened_by = [[President of Greece|President]] [[Konstantinos Stephanopoulos]]<ref name="Opening and Cauldron">{{cite press release |title=Factsheet - Opening Ceremony of the Games of the Olympiad|url=https://stillmed.olympic.org/Documents/Reference_documents_Factsheets/Opening_ceremony_of_the_Games_of_the_Olympiad.pdf|dead-url=no |publisher=International Olympic Committee|date=9 October 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160814215458/https://stillmed.olympic.org/Documents/Reference_documents_Factsheets/Opening_ceremony_of_the_Games_of_the_Olympiad.pdf |archive-date=14 August 2016|access-date=22 December 2018}}</ref> | cauldron = [[Nikolaos Kaklamanakis]]<ref name="Opening and Cauldron"/> | stadium = [[Olympic Stadium (Athens)|Olympic Stadium]] | summer_prev = [[Palarong Olimpiko sa Tag-init 2000|Sydney 2000]] | summer_next = [[Palarong Olimpiko sa Tag-init 2008|Beijing 2008]] | winter_prev = [[Palarong Olimpiko sa Taglamig 2006|Salt Lake City 2002]] | winter_next = [[Palarong Olimpiko sa Taglamig 2006|Torino 2006]] }} Ang '''Palarong Olimpiko sa Tag-init 2004''', ({{lang-el|Θερινοί Ολυμπιακοί Αγώνες 2004|link=no}}, {{transl|el|''Therinoí Olympiakoí Agónes 2004''}}),<ref>Standard [[Greek language|Greek]] pronunciation is {{IPA-el|θeriˈni olibi.aˈci aˈɣones ðˈio çiˈʎaðes ˈtesera|}}</ref> kinilala nang opisyal bilang '''Palaro ng Ika-XXVIII Olimpiyada''', ay isang [[sabansaan]]g [[kaganapang pampalakasang pangmaramihan]] na ipinagdiwang sa [[Atenas]], [[Gresya]], mula Agosto 13 hanggang 29 Agosto 2004, na may sawikaing ''Maligayang Pagdating sa Tahanan.'' Nakipagpaligsahan ang mga 10,625 manlalaro,<ref name=olympics/> ang mga ibang 600 na humigit kaysa sa inaasahan, na sinamahan ng mga 5,501 opisyal na pangkuponan mula sa 201 bansa.<ref name=olympics/> May mga 301 kaganapang pangmedalya sa 28 iba't ibang [[Palakasang Olimpiko|palakasan]].<ref name=olympics/> Ang Atenas 2004 ay nakatala sa unang pagkakataon mula sa [[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1896]] na ang lahat ng mga bansa na may [[Pambansang Lupon ng Olimpiko]] ay nasa pagdadalo. Ito rin ang unang pagkakataon mula 1896 na ang Olimpiko ay naibalik sa Atenas. == Anyaya ng pag-aalok == Napili ang [[Atenas]] bilang punong-abalang lungsod sa kapanahunan ng Ika-106 na Pagpupulong ng IOC na ginanap sa [[Lausanne]] noong 5 Setyembre 1997. Natalo ang Atenas sa anyayang ito sa pagsasaayos ng [[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1996]] sa [[Atlanta]] na umabot ng pitong taong bago, noong 18 Setyembre 1990, sa kapanahunan ng Ika-96 na Pagpupulong ng IOC sa [[Tokyo]]. Sa ilalim ng pamamahala ni [[Gianna Angelopoulos-Daskalaki]], ipinagpatuloy ng Atenas ng isa pang anyaya, panahon na maging punong-abala ng Palarong Olimpiko sa Tag-init 2004. Ang tagumpay ng Atenas sa pagtitiyak ng Palarong 2004 ay batay nang malawakan sa samo ng Atenas sa kasaysayan [[Palarong Olimpiko|Olimpiko]] at ang hagkis na inilunan sa umiinog na gampanin na ang [[Gresya]] at [[Atenas]] ay gumanap sa pagtatatag sa Kilusang Olimpiko. Pagkatapos ng pamumuno ng lahat ng mga yugto ng paghahalal, maalwang nagapi ng Atenas ang [[Roma]] sa ika-5 at huling boto. Ang mga [[Cape Town|Kabong Bayan]], [[Stockholm|Estokolmo]], at [[Buenos Aires]], na ang mga tatlong ibang lungsod na nagawa ng maikling-talaan ng IOC, ay inalis sa mga nauunang yugto ng paghahalal. Ang mga anim na iba pang lungsod ay nagpasa ng mga aplikasyon, subali't ang kanilang mga anyaya ay inalis ng IOC noong 1996. Ang mga lungsod ay [[Istanbul]], [[Lille]], [[Rio de Janeiro]], [[San Juan, Puerto Rico|San Juan]], [[Seville|Sibilya]], at [[San Pedrosburgo]].<ref>[http://www.olympic.org/uk/games/athens/election_uk.asp Pandaigdigang Lupon ng Olimpiko - Atenas 2004 - Halalan]</ref> [[Talaksan:Greece 2004 Olympics flame ceremony DSC04251.jpg|thumb|right|Ang seremonya ukol sa pag-iilaw ng apoy ay inayos bilang isang makulay na pagtatanghal na pagano, na may sumasayaw na "babaylan".]] {{main|Mga anyaya ng pag-aalok para sa Palarong Olimpiko sa Tag-init 2004}} {| class=wikitable |- !colspan=7| Halalan para sa Pagkapunong-abalang Lungsod 2004 — mga resultang pambalota |- ! Lungsod ! Bansa (NOC) |bgcolor=silver| '''Unang Yugto''' |bgcolor=silver| '''Ika-2 Yugto''' |bgcolor=silver| '''Ika-3 Yugto''' |bgcolor=silver| '''Ika-4 na Yugto''' |bgcolor=silver| '''Ika-5 Yugto''' |- | [[Atenas]] || {{flagicon|Greece}} [[Gresya]] || '''32''' || ... || '''38''' || '''52''' || '''66''' |- | [[Roma]] || {{flagicon|Italy}} [[Italya]] || 23 || ... || 28 || 35 || 41 |- | [[Cape Town|Kabong Bayan]] || {{flagicon|South Africa}} [[Timog Aprika]] || 16 || '''62''' || 22 || 20 || - |- | [[Stockholm|Estokolmo]] || {{flagicon|Sweden}} [[Sweden|Suwesa]] || 20 || ... || 19 || - || - |- | [[Buenos Aires]] || {{flagicon|Argentina}} [[Argentina|Arhentina]] || 16 || 44 || - || - || - |} == Mga sagisag == [[Talaksan:Athens athena model.jpg|thumb|left|100px|Ang mga maskot ay batay sa pasimundang putik sa Pambansang Pang-arkeolohiyang Museo.]] === Mga maskot === {{main|Athena at Phevos}} Ang mga [[Olimpikong maskot|maskot]] ay naging kaugalian sa mga Palarong Olimpiko mula [[Palarong Olimpiko sa Taglamig 1968]] sa [[Grenoble]], Pransiya. Ang palarong Atenas ay may dalawang opisyal na maskot: sina ''[[Athena|Athiná]]'' at ''[[Phoebus|Phévos]]'' (pagbigkas sa Griyego, Athina at Fivos). Ang mga magkapatid na babae at lalaki ay ipinangalan mula kay Athena, [[Athena|ang diyosa ng karunungan, estratehiya, at digmaan]], at Phoebus, [[Phoebus|ang diyos ng liwanag at musika]]. Sila ay tinularan sa pamamagitan ng sinaunang [[daidala]], na ang mga ito ay mga manika na may mga pakahulugang panrelihiyon gayundin ang pagiging mga laruan. {{-}} == Pagpasa ng sulo == [[Talaksan:Route of Olympic Flame Worldwide for the 2004 Summer Olympics.png|300px|thumb|Sa unang pagkakataon ang [[Olimpikong Apoy]] ay [[Olimpikong Pagpasa ng Sulo 2004|nakalibot ang daigdig]].]] Ang seremonya ng pag-iilaw ng [[Olimpikong Apoy]] ay ginanap noong Marso 25 sa [[Olimpiya, Gresya|Sinaunang Olimpiya]]. Sa unang pagkakataon nang kahit kailan, naglakbay ang apoy sa buong daigdig sa [[Olimpikong Pagpasa ng Sulo 2004|pagpasa]] sa mga dating Olimpikong lungsod at iba pang malalaking lungsod, bago bumalik sa Gresya. Ang Pandaigidigang Landas na Panghimpapawid ng Olimpikong Pagpasa ng Sulo 2004 ay opisyal na nagsimula noong 4 Hulyo 2004, nang dumampi ang [[Olimpikong Apoy|apoy]] sa [[Sydney]], [[Australia]], punong-abalang lungsod ng [[Palarong Olimpiko sa Tag-init 2000]]. {{flagicon|Australia}} [[Sydney]], [[Australia]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 2000|2000]])<br /> {{flagicon|Australia}} [[Melbourne]], [[Australia]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1956|1956]])<br /> {{flagicon|Japan}} [[Tokyo]], [[Hapon]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1964|1964]])<br /> {{flagicon|South Korea}} [[Seoul]], [[South Korea|Timog Korea]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1988|1988]])<br /> {{flagicon|China}} [[Beijing]], [[Tsina]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 2008|2008]])<br /> {{flagicon|India}} [[Delhi]], [[India|Indiya]]<br /> {{flagicon|Egypt}} [[Cairo]], [[Ehipto]] ([[Hilagang Aprika]] / [[Gitnang Silangan]])<br /> {{flagicon|South Africa}} [[Cape Town|Kabong Bayan]], [[Timog Aprika]] ([[Katimugang Aprika]])<br /> {{flagicon|Brazil}} [[Rio de Janeiro]], [[Brazil|Brasil]] ([[Timog Amerika]])<br /> {{flagicon|Mexico}} [[Lungsod ng Mehiko]], [[Mehiko]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1968|1968]])<br /> {{flagicon|USA}} [[Los Angeles]], [[Estados Unidos]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1932|1932]]/[[Palalrong Olimpiko sa Tag-init 1984|1984]])<br /> {{flagicon|USA}} [[St. Louis, Missouri|San Luis]], [[Estados Unidos]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1904|1904]])<br /> {{flagicon|USA}} [[Atlanta]], [[Estados Unidos]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1996|1996]])<br /> {{flagicon|USA}} [[Lungsod ng New York|Lungsod ng Bagong York]], [[Estados Unidos]] ([[Punung-himpilan]] ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]])<br /> {{flagicon|Canada}} [[Montreal]], [[Canada]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1976|1976]])<br /> {{flagicon|Belgium}} [[Antwerp]], [[Belhika]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1920|1920]])<br /> {{flagicon|Belgium}} [[Brussels|Bruselas]], [[Belhika]] (Punung-himpilan ng [[Unyong Europeo]])<br /> {{flagicon|Netherlands}} [[Amsterdam]], [[Olanda]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1928|1928]])<br /> {{flagicon|Switzerland}} [[Geneva]], [[Switzerland|Swesya]]<br /> {{flagicon|Switzerland}} [[Lausanne]], [[Switzerland|Swesya]] (Punung-himpilan ng [[Pandaigdigang Lupon ng Olimpiko]])<br /> {{flagicon|France}} [[Paris]], [[Pransiya]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1900|1900]]/[[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1924|1924]])<br /> {{flagicon|Great Britain}} [[Londres]], [[United Kingdom]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1908|1908]]/[[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1948|1948]]/[[Palarong Olimpiko sa Tag-init 2012|2012]])<br /> {{flagicon|Spain}} [[Madrid]], [[Espanya]]<br /> {{flagicon|Spain}} [[Barcelona|Barselona]], [[Espanya]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1992|1992]])<br /> {{flagicon|Italy}} [[Roma]], [[Italya]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1960|1960]])<br /> {{flagicon|Germany}} [[Munich|Myunik]], [[Alemanya]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1972|1972]])<br /> {{flagicon|Germany}} [[Berlin]], [[Alemanya]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1936|1936]])<br /> {{flagicon|Sweden}} [[Stockholm|Estokolmo]], [[Sweden|Suwesa]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1912|1912]])<br /> {{flagicon|Finland}} [[Helsinki]], [[Finland|Pinlandiya]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1952|1952]])<br /> {{flagicon|Russia}} [[Moscow|Moskow]], [[Rusya]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1980|1980]])<br /> {{flagicon|Ukraine}} [[Kiev|Kiyeb]], [[Ukraine|Ukrayna]]<br /> {{flagicon|Turkey}} [[Istanbul]], [[Turkiya]]<br /> {{flagicon|Bulgaria}} [[Sofia|Sopiya]], [[Bulgarya]]<br /> {{flagicon|Cyprus}} [[Nicosia|Nikosya]], [[Tsipre]]<br /> {{flagicon|Greece}} [[Atenas]], [[Gresya]] ([[Palarong Olimpiko sa Tag-init 1896|1896]]/2004) == Palaro == === Seremonya ng Pagbubukas === [[Talaksan:Olympic flame at opening ceremony.jpg|thumb|250px|Ang [[Olimpikong Apoy]] sa Seremonya ng Pagbubukas.]] {{main article|Palarong Olimpiko sa Tag-init 2004 seremonya ng pagbubukas}} Ang malawakang napuring Seremonya ng Pagbubukas ng tagapamahalang ''[[avant garde]]'' ng pagtatanghal na si [[Dimitris Papaioannou]] ay ginanap noong 13 Agosto 2004 na nagsimula ng dalawampu't walong segundong baligtad na pagbibilang kasama ng mga tunog ng malakas na tibok.<ref>http://www.nytimes.com/2004/08/29/sports/olympics/29closing.html?ex=1148788800&en=1c65a34c3766781c&ei=5070</ref> Nang nabuo ang pagbibilang nang baligtad, dumagundong at lumiwanag ang mga paputok sa kalangitan. Pagkatapos sumali ang mga kuwerpong pantambol at mga manunugtog ng bouzouki sa isang martsa ng pagbubukas, nagpalabas sa tabing pambidyo ang mga larawan ng pagsalipadpad, na dumadaan nang timog-kanluran mula Atenas sa pamamagitan ng Griyegong kanayunan patungong Sinaunang Olimpiya. Pagkatapos, ang isang tagatambol sa sinaunang istadyum ay sumali sa dalawahang pagtatambol sa isang tagatambol sa punong istadyum sa Atenas, na sumasanib ang likas na sinaunang palarong Olimpiko sa makabago bilang pagsasasimbolo. Sa huling bahagi ng dalawahang pagtambol, isang lumiliyab na pana ay nasibad mula sa tabing pambidyo (simbolikong mula sa sinauanng Olimpiya) patungo sa sumasalamin na sanaw, kung saan nagbunga ang apoy na bumuga sa gitna ng istadyum na naglilikha ng lumiliyab na apoy ng mga Olimpikong singsing sa sanaw. Ang Seremonya ng Pagbubukas ay isang makulay at magarbong pangtatanghal ng sinauanng kasaysayan at kulturang Griyego na bumabaliktanaw sa mga pinagmulang pangmitolohiyang ito. Nagsimula ang programa na ang batang Griyego na naglalayag ng 'bangkang-papel' patungo sa istadyum na gumagawayway ng watawat ng bansa sa musikang [[eter]] ng [[Manos Hadjidakis|Hadjidakis]] at pagkatapos nagpakita ang isang [[taong-kabayo]], kasunod ang isang malaking ulo ng [[Siklades|sikladikong]] [[pigurin]] na sa huli nabasag sa mga piraso na sumasagisag ng mga pulong Griyego. Sa loob ng sikladikong ulo ay isang Elenistikong representasyon ng katawan ng tao, na sumasalamin ang kaisipan at paniniwala sa kasukdulanna sumasalamin sa Griyegong sining. Isang tao ay nakitang tumatalan sa lumilipad na kubo na sumasagisag ng walang hanggang 'paghihiwalay' ng tao sa pagitan ng matinding damdamin at katwiran kasunod ang isang pares ng mga batang mangingibig na mapaglarong naghahabol sa isa't isa habang ang diyos na si [[Eros]] ay lumilipad nang umiibabaw sa kanila. Kasunod doon isang makulay na paradang bangkilas na nagpapahiwatig ng pagtatala tungkol sa kasaysayang Griyego mula sa sinaunang [[kabihasnang Minoyka]] sa makabagong panahon. Humantong ang Seremonya ng Pagbubukas sa pagliliwanag ng Olimpikong Kawang ng gintong medalistang manlalaro ng paglalayang ng 1996 na si [[Nikolaos Kaklamanakis]]. Ang malaking kawang, na naestilo sa Olimpikong Sulo ng Atenas 2004, ay uminog nang pababa upang masindihan niya, bago inangat nang dahan-dahan at itinaas ang apoy nang mataas sa pangingibabaw ng istadyum. === Parada ng mga bansa === Kasunod ang mga makasining pagtatanghal, pumasok ang isang parada ng mga bansa sa istadyum na may humigit na 10,500 manlalaro na naglakad sa ilalim ng mga bandila ng mga 201 bansa. Isinaayos ang mga bansa ayon sa [[alpabetong Griyego]] na ginawang huling lima ang [[Pilipinas]], [[Finland|Pinlandiya]], [[Pidyi]], [[Tsile]], at [[Hong Kong]] na pumasok sa istadyum bago ang mga kinatawang Griyego. Sa okasyong ito, sa pagsunod ng nakaugalian na ang delegasyon ng Gresya ay magbubukas ng parada at isasara ito ng punong-abalang bansa, ang tagadala ng Griyegong watawat ay magbubukas ng parada at isasara ito ng lahat ng mga kinatawang Griyego. Batay sa tugon ng mga manonood, ang makabagbag-damdaming mataas na pananaw ng parada ay ang pagpasok ng mga kinatawan mula sa [[Afghanistan|Apganistan]] na naging liban mula sa Olimpiko at may mga kababaiang mananaligsa sa unang pagkakataon. Ang mga kinatawan ng [[Iraq|Irak]] ay kumanaw din ng mga damdamin. Nakilala rin ang martsa ng simbolikong pagsasama ng mga manlalaro mula sa [[North Korea|Hilagang Korea]] at [[South Korea|Timog Korea]] sa ilalim ng [[Koriyanong Watawat ng Pinagkaisahan]]. Ang mga bansa ng [[Kiribati]] ay napasinaya sa palarong ito at ang [[Silangang Timor]] ay napasinaya sa ilalim ng sariling watawat. [[Talaksan:2004 Summer Olympic games countries.svg|thumb|225px|Mga lumahok na bansa]] === Mga lumahok na NOC === Lahat ng mga [[Pambansang Lupon ng Olimpiko]] (NOC) na nakilahok sa Palarong Atenas, na ito ay nasa kaukulan noong 1896. Nakapaglikha ang dalawang bagong NOC mula 1996, at nakalikha ng kanilang pasinaya sa mga Palarong ito ([[Kiribati sa Palarong Olimpiko sa Tag-init 2004|Kiribati]], at [[Silangang Timor sa Palarong Olimpiko sa Tag-init 2004|Silangang Timor]]), samakatuwid kasama ang muling pagpapakita ng [[Afghanistan|Apganistan]] (lumiban sa [[Palarong Olimpiko sa Tag-init 2000]]) ang kabuuang bilang ng mga bansang lumahok ay lumaki mula 199 sa 202. Ganundin mula 2000, pinalitan ng Yugoslabya ang pangalang ito sa [[Serbya at Montenegro]] at ang kodigong ito mula YUG sa SCG. Ang bilang sa loob ng mga panaklong ay nagpapahiwatig ang bilang mga lumahok na iniambag ng NOC.{{clear}} {{col-begin}} {{col-3}} * {{flagIOC|ALB|Tag-init 2004|7}} * {{flagIOC|GER|Tag-init 2004|479}} * {{flagIOC|ALG|Tag-init 2004|63}} * {{flagIOC|ASA|Tag-init 2004|5}} * {{flagIOC|AND|Tag-init 2004|8}} * {{flagIOC|ANT|Tag-init 2004|9}} * {{flagIOC|ANG|Tag-init 2004|31}} * {{flagIOC|AFG|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|KSA|Tag-init 2004|16}} * {{flagIOC|ARG|Tag-init 2004|156}} * {{flagIOC|ARM|Tag-init 2004|19}} * {{flagIOC|ARU|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|AZE|Tag-init 2004|38}} * {{flagIOC|AUS|Tag-init 2004|482}} * {{flagIOC|AUT|Tag-init 2004|101}} * {{flagIOC|NZL|Tag-init 2004|148}} * {{flagIOC|BAH|Tag-init 2004|41}} * {{flagIOC|VAN|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|BAN|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|BRN|Tag-init 2004|6}} * {{flagIOC|BAR|Tag-init 2004|10}} * {{flagIOC|CIV|Tag-init 2004|5}} * {{flagIOC|BLR|Tag-init 2004|?}} * {{flagIOC|BEL|Tag-init 2004|62}} * {{flagIOC|BIZ|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|VEN|Tag-init 2004|48}} * {{flagIOC|BEN|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|BER|Tag-init 2004|10}} * {{flagIOC|ISV|Tag-init 2004|6}} * {{flagIOC|IVB|Tag-init 2004|1}} * {{flagIOC|VIE|Tag-init 2004|11}} * {{flagIOC|BIH|Tag-init 2004|9}} * {{flagIOC|BRA|Tag-init 2004|247}} * {{flagIOC|BRU|Tag-init 2004|1}} * {{flagIOC|BUL|Tag-init 2004|165}} * {{flagIOC|BOL|Tag-init 2004|7}} * {{flagIOC|SLE|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|BUR|Tag-init 2004|5}} * {{flagIOC|BHU|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|BOT|Tag-init 2004|11}} * {{flagIOC|BDI|Tag-init 2004|7}} * {{flagIOC|COK|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|DEN|Tag-init 2004|92}} * {{flagIOC|DMA|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|DOM|Tag-init 2004|33}} * {{flagIOC|DJI|Tag-init 2004|2}} <ref>Although they marched in the Parade of Nations, neither athlete competed.</ref> * {{flagIOC|ECU|Tag-init 2004|17}} * {{flagIOC|EGY|Tag-init 2004|96}} * {{flagIOC|ESA|Tag-init 2004|8}} * {{flagIOC|ERI|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|SVK|Tag-init 2004|64}} * {{flagIOC|SLO|Tag-init 2004|79}} * {{flagIOC|ESP|Tag-init 2004|316}} * {{flagIOC|EST|Tag-init 2004|44}} * {{flagIOC|ETH|Tag-init 2004|28}} * {{flagIOC|GAB|Tag-init 2004|6}} * {{flagIOC|GAM|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|GHA|Tag-init 2004|29}} * {{flagIOC|GUI|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|GBS|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|GEQ|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|CAF|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|GEO|Tag-init 2004|32}} * {{flagIOC2|GRE|Palarong Olimpiko sa Tag-init 2004|441}} (punong-abala) * {{flagIOC|GRN|Tag-init 2004|5}} * {{flagIOC|GUM|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|GUA|Tag-init 2004|18}} * {{flagIOC|GUY|Tag-init 2004|4}} {{col-3}} * {{flagIOC|JAM|Tag-init 2004|47}} * {{flagIOC|JPN|Tag-init 2004|312}} * {{flagIOC|HAI|Tag-init 2004|8}} * {{flagIOC|HON|Tag-init 2004|5}} * {{flagIOC|HKG|Tag-init 2004|32}} * {{flagIOC|JOR|Tag-init 2004|8}} * {{flagIOC|INA|Tag-init 2004|38}} * {{flagIOC|IND|Tag-init 2004|73}} * {{flagIOC|IRI|Tag-init 2004|37}} * {{flagIOC|IRQ|Tag-init 2004|25}} * {{flagIOC|IRL|Tag-init 2004|52}} * {{flagIOC|ISL|Tag-init 2004|26}} * {{flagIOC|ISR|Tag-init 2004|36}} * {{flagIOC|ITA|Tag-init 2004|403}} * {{flagIOC|CPV|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|CAM|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|CMR|Tag-init 2004|17}} * {{flagIOC|CAN|Tag-init 2004|200}} * {{flagIOC|KAZ|Tag-init 2004|114}} * {{flagIOC|QAT|Tag-init 2004|22}} * {{flagIOC|CAY|Tag-init 2004|5}} * {{flagIOC|KEN|Tag-init 2004|46}} * {{flagIOC|KGZ|Tag-init 2004|11}} * {{flagIOC|KIR|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|COL|Tag-init 2004|51}} * {{flagIOC|COM|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|CGO|Tag-init 2004|5}} * {{flagIOC|COD|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|PRK|Tag-init 2004|36}} * {{flagIOC|KOR|Tag-init 2004|264}} * {{flagIOC|CRC|Tag-init 2004|20}} * {{flagIOC|CRO|Tag-init 2004|83}} * {{flagIOC|CUB|Tag-init 2004|151}} * {{flagIOC|KUW|Tag-init 2004|29}} * {{flagIOC|LAO|Tag-init 2004|5}} * {{flagIOC|LAT|Tag-init 2004|35}} * {{flagIOC|LIB|Tag-init 2004|8}} * {{flagIOC|LES|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|LBR|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|LBA|Tag-init 2004|8}} * {{flagIOC|LIE|Tag-init 2004|1}} * {{flagIOC|LTU|Tag-init 2004|59}} * {{flagIOC|LUX|Tag-init 2004|10}} * {{flagIOC|MKD|Tag-init 2004|10}} * {{flagIOC|MAD|Tag-init 2004|8}} * {{flagIOC|MAW|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|MAS|Tag-init 2004|26}} * {{flagIOC|MDV|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|MLI|Tag-init 2004|23}} * {{flagIOC|MLT|Tag-init 2004|7}} * {{flagIOC|MTN|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|MRI|Tag-init 2004|9}} * {{flagIOC|MEX|Tag-init 2004|109}} * {{flagIOC|FSM|Tag-init 2004|5}} * {{flagIOC|MDA|Tag-init 2004|33}} * {{flagIOC|MON|Tag-init 2004|81}} * {{flagIOC|MGL|Tag-init 2004|20}} * {{flagIOC|MAR|Tag-init 2004|55}} * {{flagIOC|MOZ|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|MYA|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|UAE|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|USA|Tag-init 2004|536}} * {{flagIOC|GBR|Tag-init 2004|259}} * {{flagIOC|NAM|Tag-init 2004|8}} * {{flagIOC|NRU|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|NEP|Tag-init 2004|6}} * {{flagIOC|NCA|Tag-init 2004|5}} * {{flagIOC|NIG|Tag-init 2004|4}} {{col-3}} * {{flagIOC|NGR|Tag-init 2004|70}} * {{flagIOC|NOR|Tag-init 2004|52}} * {{flagIOC|NED|Tag-init 2004|219}} * {{flagIOC|AHO|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|OMA|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|PAK|Tag-init 2004|26}} * {{flagIOC|PLW|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|PLE|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|PAN|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|PNG|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|PAR|Tag-init 2004|22}} * {{flagIOC|PER|Tag-init 2004|9}} * {{flagIOC|FIJ|Tag-init 2004|10}} * {{flagIOC|PHI|Tag-init 2004|16}} * {{flagIOC|FIN|Tag-init 2004|62}} * {{flagIOC|POL|Tag-init 2004|208}} * {{flagIOC|POR|Tag-init 2004|91}} * {{flagIOC|FRA|Tag-init 2004|317}} * {{flagIOC|PUR|Tag-init 2004|43}} * {{flagIOC|ROU|Tag-init 2004|108}} * {{flagIOC|RUS|Tag-init 2004|456}} * {{flagIOC|RWA|Tag-init 2004|5}} * {{flagIOC|ZAM|Tag-init 2004|6}} * {{flagIOC|SAM|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|SMR|Tag-init 2004|5}} * {{flagIOC|VIN|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|SKN|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|LCA|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|STP|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|SEN|Tag-init 2004|16}} * {{flagIOC|SCG|Tag-init 2004|85}} * {{flagIOC|SEY|Tag-init 2004|9}} * {{flagIOC|TLS|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|ZIM|Tag-init 2004|13}} * {{flagIOC|SIN|Tag-init 2004|16}} * {{flagIOC|SRI|Tag-init 2004|8}} * {{flagIOC|SYR|Tag-init 2004|6}} * {{flagIOC|SOL|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|SOM|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|SUD|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|SUR|Tag-init 2004|4}} * {{flagIOC|SWE|Tag-init 2004|115}} * {{flagIOC|SWZ|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|SUI|Tag-init 2004|98}} * {{flagIOC|TAN|Tag-init 2004|8}} * {{flagIOC|TJK|Tag-init 2004|9}} * {{flagIOC|THA|Tag-init 2004|42}} * {{flagIOC|TPE|Tag-init 2004|87}} * {{flagIOC|RSA|Tag-init 2004|106}} * {{flagIOC|TOG|Tag-init 2004|3}} * {{flagIOC|TGA|Tag-init 2004|5}} * {{flagIOC|TRI|Tag-init 2004|19}} * {{flagIOC|CZE|Tag-init 2004|142}} * {{flagIOC|CHA|Tag-init 2004|2}} * {{flagIOC|CHI|Tag-init 2004|56}} * {{flagIOC|CHN|Tag-init 2004|407}} * {{flagIOC|CYP|Tag-init 2004|20}} * {{flagIOC|TUN|Tag-init 2004|54}} * {{flagIOC|TUR|Tag-init 2004|53}} * {{flagIOC|TKM|Tag-init 2004|9}} * {{flagIOC|UGA|Tag-init 2004|11}} * {{flagIOC|UKR|Tag-init 2004|239}} * {{flagIOC|HUN|Tag-init 2004|219}} * {{flagIOC|URU|Tag-init 2004|15}} * {{flagIOC|UZB|Tag-init 2004|70}} * {{flagIOC|YEM|Tag-init 2004|3}} {{col-end}} === Palakasan === Ang mga palakasan na ibinantad sa Olimpikong Tag-init 2004 ay nakatala sa ibaba. Opisyal na may 28 palakasan tulad ng paglalangoy, pagtalong-sisid, sabayang paglalangoy at polong pantubig ay nakauri ng IOC bilang mga disiplina sa loob ng palakasan ng [[talaan ng palakasang pantubig|akwatika]], at ang karerang pang-upuang-gulong ay isang palakasan ng pagpapatunghay. Sa unang pagkakataon, ang kategoryang pagbubuno ay nagpakita ng pambabaeng pagbubuno at ang paligsahang [[eskrima]] ang mga kababaihan ay nakipagpaligsahan sa [[sable]]. Ang Amerikanong [[Kristin Heaston]], na nagsimula ng yugto ng pag-aakma ng pambabaeng larong palayuan ng bolang bakal ay naging unang babae na nakipagpaligsahan sa sinaunang pook ng Olimpiya nguni't ang Kubang [[Yumileidi Cumba]] na naging unang babae na nanalo ng gintong medalya roon. Ang palakasan ng pagpapatunghay ng karerang pang-upuang-gulong ay isang pinagkakaisahang Olimpiko/[[Palarong Paralimpiko|Paralimpiko]], na pinayagan ang kaganapang Paralimpiko na naganap sa loob ng Olimpiko, at para sa kunabukasan, na nagsasabi ng niloloob tungkol sa karerang pang-upuang-gulong para sa kapansanang may kakayanan. Ang [[Palarong Paralimpiko sa Tag-init 2004]] ay ginanap din sa Atenas, mula Setyembre 20 hanggang 28. {| class="wikitable" |- !2004 Summer Olympic Sports Programme |- | {{col-begin}} {{Col-1-of-4}} *Aquatics **{{GamesSport|Diving|Events=8|Format=d}} **{{GamesSport|Swimming|Events=32|Format=d}} **{{GamesSport|Synchronized swimming|Events=2|Format=d}} **{{GamesSport|Water polo|Events=2|Format=d}} *{{GamesSport|Archery|Events=4|Format=d}} *{{GamesSport|Athletics|Events=46|Format=d}} *{{GamesSport|Badminton|Events=5|Format=d}} *{{GamesSport|Baseball|Events=1|Format=d}} *{{GamesSport|Basketball|Events=2|Format=d}} *{{GamesSport|Boxing|Events=11|Format=d}} {{Col-2-of-4}} *{{GamesSport|Canoeing|Format=d}} **Sprint <small>(12)</small> **Slalom <small>(4)</small> *{{GamesSport|Cycling|Format=d}} **Road <small>(4)</small> **Track <small>(12)</small> **Mountain biking <small>(2)</small> *{{GamesSport|Equestrian|Format=d}} **Dressage <small>(2)</small> **Eventing <small>(2)</small> **Show jumping <small>(2)</small> *{{GamesSport|Fencing|Events=10|Format=d}} {{Col-3-of-4}} *{{GamesSport|Field hockey|Events=2|Format=d}} *{{GamesSport|Football|Events=2|Format=d}} *{{GamesSport|Gymnastics|Format=d}} **Artistic <small>(14)</small> **Rhythmic <small>(2)</small> **Trampoline <small>(2)</small> *{{GamesSport|Handball|Events=2|Format=d}} *{{GamesSport|Judo|Events=14|Format=d}} *{{GamesSport|Modern pentathlon|Events=2|Format=d}} *{{GamesSport|Rowing|Events=14|Format=d}} *{{GamesSport|Sailing|Events=11|Format=d}} *{{GamesSport|Shooting|Events=17|Format=d}} {{Col-4-of-4}} *{{GamesSport|Softball|Events=1|Format=d}} *{{GamesSport|Table tennis|Events=4|Format=d}} *{{GamesSport|Taekwondo|Events=8|Format=d}} *{{GamesSport|Tennis|Events=4|Format=d}} *{{GamesSport|Triathlon|Events=2|Format=d}} *{{GamesSport|Volleyball|Format=d}} **Volleyball <small>(2)</small> **Beach volleyball <small>(2)</small> *{{GamesSport|Weightlifting|Events=15|Format=d}} *{{GamesSport|Wrestling|Format=d}} **Freestyle <small>(11)</small> **Greco-Roman <small>(7)</small> {{col-end}} |} ===Gallery=== <gallery> USA Men's Lightweight Four Athens 2004.jpg|USA [[Rowing at the 2004 Summer Olympics – Men's lightweight coxless four|men's lightweight coxless four at Athens Olympics]] Athens archery.jpg|Archery rounds in the [[Panathenaic Stadium]] Roger federer athens.jpg|[[Roger Federer]] representing [[Switzerland]] in [[Tennis at the 2004 Summer Olympics|tennis]] 0408 USA Olympic fencing.jpg|Russian [[Igor Turchin (fencer)|Igor Turchin]] (left) and American [[Weston Kelsey]] (right) duel in second round of [[Fencing at the 2004 Summer Olympics – Men's épée|men's individual épée]] </gallery> ===Kalendaryo=== :''All times are in [[Eastern European Summer Time]] ([[UTC+3]])'' {{2004 Summer Olympics Calendar}} 31 na palakasan ===Seremonya ng Pagsasara=== {{Main|Palarong Olimpiko sa Tag-init 2004 seremonya ng pagsasara}} [[Talaksan:Athens 2004 Olympics Closing ceremony.jpg|thumb|250px|right|Seremonya ng pagtatapos ng Olimpikong Atenas 2004]] Nagtapos ang Palaro noong 29 Agosto 2004. Ang seremonya ng pagtatapos ay ginanap sa [[Olimpikong Istadyum (Atenas)|Olimpikong Istadyum ng Atenas]], kung saan binuksan ang Palaro nang 16 na araw na nakararaan. Halos 70,000 katao ang nagtipon sa istadyum upang mapanood ang seremonya. Ang unang bahagi ng seremonya ay nagkalat ng pagtatanghal ng iba't ibang mang-aawit na Griyego, at nagpalabas ng mga nakaugaliang sayaw na Griyego mula sa iba't ibang rehiyon ng Gresya (Kreta, Ponto, Tesalya, atbp.). Ang kaganapan ay binalak upang maging tampok bilang pagmamalaki ng mga Griyego ang kanilang kultura at bansa na maipakita sa buong daigdig. Ang isang bahagi ng seremonya ng pagtatapos ay ang palitan ng Olimpikong watawat ng palarong Antwerp sa pagitan ng pununglungsod ng Atenas at ang pununglungsod ng Beijing, punong-abalang lungsod ng susunod na palarong Olimpiko. Pagkatapos ng palitan ng watawat isang pagtatanghal mula sa mga kinatawan ng Beijing ay itinanghal ng isang sulyap sa kulturang Tsino upang ipakita sa buong daigdig. Ang mga mag-aaral ng [[Pamantasang Beijing]] (na sila ay nagkamaling natukoy bilang [[Twelve Girls Band]]) ay umawit na [[Mo Li Hua]] (Bulaklak na Hasmin) at ang seremonya ng medalya para sa huling kaganapan ng Olimpiyada, ang [[:en:Athletics at the 2004 Summer Olympics - Men's Marathon|panlalaking maraton]], ay napangasiwa, kung saan nanalo si [[Stefano Baldini]] ng Italya. Ang tagapagdala ng watawat mula sa bawat delegasyon ng bansa ay pagkatapos pumasok sa may entablado, kasunod ang mga mananaligsa. Naghatid ng mga maiikling talumpati sina [[Gianna Angelopoulos-Daskalaki]], Pangulo ng Lupon sa Pagsasaayos, at ng Pangulong Dr. [[Jacques Rogge]] ng [[Pandaigdigang lupon ng Olimpiko|IOC]], na inilarawan ang Olimpikong Atenas bilang "di-malimutang Palaro na may pangarap". Ito ay nakatala na si Dr. Rogge ay dating nakapagpahayag na ibabali niya ang nakaugalian sa kanyang talumpati ng pagtatapos bilang Pangulo ng IOC at doon hindi niya gagamitin ang mga wika ng kanyang sinundang [[Juan Antonio Samaranch]], na palagi niyang sinasabing 'ito ay pinakamaganadang palaro sa lahat ng panahon'. Nakapaglarawan ni Dr. Rogge ang [[Palarong Olimpiko sa Taglamig 2002|Lungsod Salt Lake 2002]] bilang "mabunying palaro" at sa kasunod itinuloy pagkatapos ng Atenas 2004 at inilarawan ang [[Palarong Olimpiko sa Taglamig 2006|Turino 2006]] bilang "likas na katangi-tanging palaro". Ang mga pambansang awit [[Himno sa Laya|ng Gresya]] at [[Martsa ng mga Boluntaryo|Tsina]] ay tinugtog sa seremonya ng paglipat kasabay ang pagtaas ng mga parehong watawat ng mga bansa. Ipinasa ng [[Pununglungsod ng Atenas]], [[Dora Bakoyianni]], ang Olimpikong Watawat sa [[Pununglungsod ng Beijing]], [[Wang Qishan]]. Pagkatapos ng maikling pangkulturang pagtatanghal ng mga Tsinong aktor, mananayaw, at mga manunugtog sa ilalim ng direksiyon ng tanyag na Tsinong direktor [[Zhang Yimou]], ipinahayag ni Rogge na ang tapos na ang Palarong Olimpiko. Isang batang Griyega, Fotini Papaleonidopoulou, ay nagsindi ng simbolikong parol na may [[Olimpikong Apoy]] at ipinasa sa mga ibang bata bago "maapula" ang apoy sa kawang sa pamamagitan ng paghipan ng singasing ng apoy. Ang seremonya ay natapos na may sari-saring pangmusikang pagtatanghal ng mga griyegong mang-aawit, kabilang sina [[George Dalaras]], [[Haris Alexiou]], [[Anna Vissi]], [[Sakis Rouvas]], [[Eleftheria Arvanitaki]], [[Alkistis Protopsalti]], [[Antonis Remos]], [[Mixalis Xatzigiannis]], [[Marinella]] at [[Dimitra Galani]], na ang mga libong manlalaro ay dinala ang mga simbolikong dekorasyon sa entablado ng istadyum. == Talahanayan ng medalya == {{maon|Talaan ng mga medalya sa Palarong Olimpiko sa Tag-init 2004}} {{legend2|#ccf|Punong-abalang bansa (Gresya)|border=solid 1px #AAAAAA}} <div align="center"> {| {{RankedMedalTableOlimpiko|class=wikitable sortable}} |- | 1 ||align=left| {{flagIOCteam|USA|Tag-init 2004}} || 36 || 39 || 27 || 102<!-- Updated since games - See talk --> |- | 2 ||align=left| {{flagIOCteam|CHN|Tag-init 2004}} || 32 || 17 || 14 || 63 |- | 3 ||align=left| {{flagIOCteam|RUS|Tag-init 2004}} || 27 || 27 || 38 || 92 |- | 4 ||align=left| {{flagIOCteam|AUS|Tag-init 2004}} || 17 || 16 || 16 || 49 |- | 5 ||align=left| {{flagIOCteam|JPN|Tag-init 2004}} || 16 || 9 || 12 || 37 |- | 6 ||align=left| {{flagIOCteam|GER|Tag-init 2004}} || 13 || 16 || 20 || 49<!-- Updated since games - See talk --> |- | 7 ||align=left| {{flagIOCteam|FRA|Tag-init 2004}} || 11 || 9 || 13 || 33 |- | 8 ||align=left| {{flagIOCteam|ITA|Tag-init 2004}} || 10 || 11 || 11 || 32 |- | 9 ||align=left| {{flagIOCteam|KOR|Tag-init 2004}} || 9 || 12 || 9 || 30 |- | 10 ||align=left| {{flagIOCteam|GBR|Tag-init 2004}} || 9 || 9 || 12 || 30 |- | 11 ||align=left| {{flagIOCteam|CUB|Tag-init 2004}} || 9 || 7 || 11 || 27 |- | 12 ||align=left| {{flagIOCteam|UKR|Tag-init 2004}} || 9 || 5 || 9 || 23 |- | 13 ||align=left| {{flagIOCteam|HUN|Tag-init 2004}} || 8 || 6 || 3 || 17 |- | 14 ||align=left| {{flagIOCteam|ROU|Tag-init 2004}} || 8 || 5 || 6 || 19 |- bgcolor=ccccff | 15 ||align=left| {{flagIOCteam|GRE|Tag-init 2004}} || 6 || 6 || 4 || 16 |- | 16 ||align=left| {{flagIOCteam|BRA|Tag-init 2004}} || 5 || 2 || 3 || 10<!-- Updated since games - See talk --> |- | 17 ||align=left| {{flagIOCteam|NOR|Tag-init 2004}} || 5 || 0 || 1 || 6 |- | 18 ||align=left| {{flagIOCteam|NED|Tag-init 2004}} || 4 || 9 || 9 || 22 |- | 19 ||align=left| {{flagIOCteam|SWE|Tag-init 2004}} || 4 || 2 || 1 || 7<!-- Updated since games - See talk --> |- | 20 ||align=left| {{flagIOCteam|ESP|Tag-init 2004}} || 3 || 11 || 5 || 19 |- | 21 ||align=left| {{flagIOCteam|CAN|Tag-init 2004}} || 3 || 6 || 3 || 12 |- | 22 ||align=left| {{flagIOCteam|TUR|Tag-init 2004}} || 3 || 3 || 4 || 10 |- | 23 ||align=left| {{flagIOCteam|POL|Tag-init 2004}} || 3 || 2 || 5 || 10 |- | 24 ||align=left| {{flagIOCteam|NZL|Tag-init 2004}} || 3 || 2 || 0 || 5 |- | 25 ||align=left| {{flagIOCteam|THA|Tag-init 2004}} || 3 || 1 || 4 || 8 |- | 26 ||align=left| {{flagIOCteam|BLR|Tag-init 2004}} || 2 || 6 || 7 || 15 |- | 27 ||align=left| {{flagIOCteam|AUT|Tag-init 2004}} || 2 || 4 || 1 || 7 |- | 28 ||align=left| {{flagIOCteam|ETH|Tag-init 2004}} || 2 || 3 || 2 || 7 |- | 29 ||align=left| {{flagIOCteam|IRI|Tag-init 2004}} || 2 || 2 || 2 || 6 |- | 29 ||align=left| {{flagIOCteam|SVK|Tag-init 2004}} || 2 || 2 || 2 || 6 |- | 31 ||align=left| {{flagIOCteam|TPE|Tag-init 2004}} || 2 || 2 || 1 || 5 |- | 32 ||align=left| {{flagIOCteam|GEO|Tag-init 2004}} || 2 || 2 || 0 || 4 |- | 33 ||align=left| {{flagIOCteam|BUL|Tag-init 2004}} || 2 || 1 || 9 || 12 |- | 34 ||align=left| {{flagIOCteam|JAM|Tag-init 2004}} || 2 || 1 || 2 || 5 |- | 34 ||align=left| {{flagIOCteam|UZB|Tag-init 2004}} || 2 || 1 || 2 || 5 |- | 36 ||align=left| {{flagIOCteam|MAR|Tag-init 2004}} || 2 || 1 || 0 || 3 |- | 37 ||align=left| {{flagIOCteam|DEN|Tag-init 2004}} || 2 || 0 || 6 || 8 |- | 38 ||align=left| {{flagIOCteam|ARG|Tag-init 2004}} || 2 || 0 || 4 || 6 |- | 39 ||align=left| {{flagIOCteam|CHI|Tag-init 2004}} || 2 || 0 || 1 || 3 |- | 40 ||align=left| {{flagIOCteam|KAZ|Tag-init 2004}} || 1 || 4 || 3 || 8 |- | 41 ||align=left| {{flagIOCteam|KEN|Tag-init 2004}} || 1 || 4 || 2 || 7 |- | 42 ||align=left| {{flagIOCteam|CZE|Tag-init 2004}} || 1 || 3 || 4 || 8 |- | 43 ||align=left| {{flagIOCteam|RSA|Tag-init 2004}} || 1 || 3 || 2 || 6 |- | 44 ||align=left| {{flagIOCteam|CRO|Tag-init 2004}} || 1 || 2 || 2 || 5 |- | 45 ||align=left| {{flagIOCteam|LTU|Tag-init 2004}} || 1 || 2 || 0 || 3 |- | 46 ||align=left| {{flagIOCteam|EGY|Tag-init 2004}} || 1 || 1 || 3 || 5 |- | 46 ||align=left| {{flagIOCteam|SUI|Tag-init 2004}} || 1 || 1 || 3 || 5 |- | 48 ||align=left| {{flagIOCteam|INA|Tag-init 2004}} || 1 || 1 || 2 || 4 |- | 49 ||align=left| {{flagIOCteam|ZIM|Tag-init 2004}} || 1 || 1 || 1 || 3 |- | 50 ||align=left| {{flagIOCteam|AZE|Tag-init 2004}} || 1 || 0 || 4 || 5 |- | 51 ||align=left| {{flagIOCteam|BEL|Tag-init 2004}} || 1 || 0 || 2 || 3 |- | 52 ||align=left| {{flagIOCteam|BAH|Tag-init 2004}} || 1 || 0 || 1 || 2 |- | 52 ||align=left| {{flagIOCteam|ISR|Tag-init 2004}} || 1 || 0 || 1 || 2 |- | 54 ||align=left| {{flagIOCteam|CMR|Tag-init 2004}} || 1 || 0 || 0 || 1 |- | 54 ||align=left| {{flagIOCteam|DOM|Tag-init 2004}} || 1 || 0 || 0 || 1 |- | 54 ||align=left| {{flagIOCteam|UAE|Tag-init 2004}} || 1 || 0 || 0 || 1 |- | 57 ||align=left| {{flagIOCteam|PRK|Tag-init 2004}} || 0 || 4 || 1 || 5 |- | 58 ||align=left| {{flagIOCteam|LAT|Tag-init 2004}} || 0 || 4 || 0 || 4 |- | 59 ||align=left| {{flagIOCteam|MEX|Tag-init 2004}} || 0 || 3 || 1 || 4 |- | 60 ||align=left| {{flagIOCteam|POR|Tag-init 2004}} || 0 || 2 || 1 || 3 |- | 61 ||align=left| {{flagIOCteam|FIN|Tag-init 2004}} || 0 || 2 || 0 || 2 |- | 61 ||align=left| {{flagIOCteam|SCG|Tag-init 2004}} || 0 || 2 || 0 || 2 |- | 63 ||align=left| {{flagIOCteam|SLO|Tag-init 2004}} || 0 || 1 || 3 || 4 |- | 64 ||align=left| {{flagIOCteam|EST|Tag-init 2004}} || 0 || 1 || 2 || 3 |- | 65 ||align=left| {{flagIOCteam|HKG|Tag-init 2004}} || 0 || 1 || 0 || 1 |- | 65 ||align=left| {{flagIOCteam|IND|Tag-init 2004}} || 0 || 1 || 0 || 1 |- | 65 ||align=left| {{flagIOCteam|PAR|Tag-init 2004}} || 0 || 1 || 0 || 1 |- | 68 ||align=left| {{flagIOCteam|COL|Tag-init 2004}} || 0 || 0 || 2 || 2<!-- Updated since games - See talk --> |- | 68 ||align=left| {{flagIOCteam|NGR|Tag-init 2004}} || 0 || 0 || 2 || 2 |- | 68 ||align=left| {{flagIOCteam|VEN|Tag-init 2004}} || 0 || 0 || 2 || 2 |- | 71 ||align=left| {{flagIOCteam|ERI|Tag-init 2004}} || 0 || 0 || 1 || 1 |- | 71 ||align=left| {{flagIOCteam|MGL|Tag-init 2004}} || 0 || 0 || 1 || 1 |- | 71 ||align=left| {{flagIOCteam|SYR|Tag-init 2004}} || 0 || 0 || 1 || 1 |- | 71 ||align=left| {{flagIOCteam|TRI|Tag-init 2004}} || 0 || 0 || 1 || 1 |- class="sortbottom" !colspan=2| Lahat-lahat || 301 || 301 || 327 || 929 |} </div> ==Lugar== {{Main|Lugar para sa Palarong Olimpiko sa Tag-init 2004}} ===OAKA=== [[File:TennisAt2004SummerOlympics-1.jpg|thumb|[[Athens Olympic Tennis Centre]]]] [[File:Athens velodrome.JPG|thumb|[[Athens Olympic Velodrome]]]] * [[Athens Olympic Aquatic Centre]] – diving, swimming, synchronized swimming, water polo * [[Athens Olympic Tennis Centre]] – tennis * [[Athens Olympic Velodrome]] – cycling (track) * [[Nikos Galis Olympic Indoor Hall|Olympic Indoor Hall]] – basketball (final), gymnastics (artistic, trampolining) * [[Olympic Stadium (Athens)|Olympic Stadium]] – ceremonies (opening/ closing), athletics, football (final) ===HOC=== * [[Helliniko Fencing Hall|Fencing Hall]] – fencing * [[Helliniko Olympic Arena|Helliniko Indoor Arena]] – basketball, handball (final) * [[Elliniko Stadium|Olympic Baseball Centre]] – baseball * [[Helliniko Olympic Canoe/Kayak Slalom Centre|Olympic Canoe/Kayak Slalom Centre]] – canoeing (slalom) * [[Helliniko Olympic Hockey Centre|Olympic Hockey Centre]] – field hockey * [[Helliniko Olympic Softball Stadium|Olympic Softball Stadium]] – softball ===Faliro=== [[File:Beach Voley event 2004.JPG|thumb|[[Faliro Olympic Beach Volleyball Centre]] hosting beach volleyball]] * [[Faliro Olympic Beach Volleyball Centre]] – volleyball (beach) * [[Faliro Sports Pavilion Arena]] – handball, taekwondo * [[Peace and Friendship Stadium]] – volleyball (indoor) ===GOC=== * [[Goudi Olympic Hall]] – badminton * [[Olympic Modern Pentathlon Centre]] – modern pentathlon ===MOC=== * [[Markopoulo Olympic Equestrian Centre]] – equestrian * [[Markopoulo Olympic Shooting Centre]] – shooting ===Football venues=== * [[Kaftanzoglio Stadium]] ([[Thessaloniki]]) * [[Karaiskakis Stadium]] ([[Pireaus]]) * [[Pampeloponnisiako Stadium]] ([[Patras]]) * [[Pankritio Stadium]] ([[Heraklion]]) * [[Panthessaliko Stadium]] ([[Volos]]) ===Other venues=== [[File:TableTennisAt2004SummerOlympics-1.jpg|thumb|[[Galatsi Olympic Hall]] hosted gymnastics (rhythmic) and table tennis]] * [[Agios Kosmas Olympic Sailing Centre]] – sailing * [[Ano Liosia Olympic Hall]] – judo, wrestling * [[Galatsi Olympic Hall]] – gymnastics (rhythmic), table tennis * [[Kotzia Square]] – cycling (individual road race) * [[Marathon, Greece|Marathon (city)]] – athletics (marathon start) * [[Nikaia Olympic Weightlifting Hall]] – weightlifting * [[Panathenaic Stadium]] – archery, athletics (marathons finish) * [[Peristeri Olympic Boxing Hall]] – boxing * [[Schinias Olympic Rowing and Canoeing Centre]] – canoeing (sprint), rowing * [[Stadium at Olympia]] – athletics (shot put) * [[Vouliagmeni Olympic Centre]] – cycling (individual time trial), triathlon ==Isponsor== {| class="wikitable collapsible " style="float:center; margin:10px;" |- ! Sponsors of the 2004 Summer Olympics |- | Worldwide Olympic Partners {{Div col|colwidth=30em}} * [[Atos|Atos Origin]] * [[The Coca-Cola Company]] * [[John Hancock]] * [[Kodak]] * [[Sports Illustrated]] * [[McDonald's]] * [[Swatch]] * [[Panasonic]] * [[Samsung Electronics]] * [[Visa Inc.]] * [[Xerox]] {{div col end}} |- | Grand Sponsors {{Div col|colwidth=30em}} * [[Alpha Bank]] * [[Hellenic Telecommunications Organisation]] * [[Heineken]] * [[Hyundai]] * [[Fage]] * [[Hellenic Broadcasting Corporation]] * [[Hellenic Post]] * [[Olympic Airlines]] * [[Public Power Corporation]] {{div col end}} |- | Official Supporters {{Div col|colwidth=30em}} * [[Adidas]] * [[Royal Dutch Shell|Shell]] * [[Jet Set Sports]] * [[Siemens]] * [[Ticketmaster]] * [[General Electric]] * Cleaning and Waste Services {{div col end}} |- | Official Providers {{Div col|colwidth=30em}} * [[Mizuno Corporation|Mizuno]] * [[Mondo (Italian company)|Mondo]] * [[Deutsche Bahn]] ([[DB Schenker]]) * [[Technogym]] {{div col end}} |} == Mga tampok na pangyayari == * Ang mga Griyegong mananakbong-hagibis na sina [[Konstantinos Kenteris]] at [[Ekaterini Thanou]] ay umatras sa palaro pagkatapos ng di-umanong pagpapalabas ng isang aksidente sa motorsiklo upang maiwasan ang pagsususuri sa droga. * Ang pandaigdigang tagahawak ng tala at matinding kinagigiliwang [[Paula Radcliffe]] ay nabigo sa [[maraton]] sa kamanghang-manghang paraan ng pagsasagawa, na hinayaang manalo si [[Mizuki Noguchi]] ng ginto. * Habang nagunguna sa maraton na higit na mababa ng 10 kilometro na lalandasin, sinalakay ang Brasilyanong mananakbong [[Vanderlei de Lima]] ng paring Irlando na si [[Cornelius Horan]] at ikinaladkad sa harap ng madla. Nakabawi si De Lima sa pamamagitan ng pagkakaroon ng tansong medalya, at kasunod iginawad siya ng [[medalya ni Pierre de Coubertin]] para sa mabuting pakikipaglaro. * Ang Britanikong manlalarong [[Kelly Holmes]] ay nanalo ng ginto sa mga takbuhang [[800 metro|800 m]] at [[1500 mtero|1500 m]]. * Nanalo si [[Liu Xiang]] ng ginto sa [[110 m laktawan]], pumantay sa pandaigdigang tala ng oras ng 12.91 segundo ni [[Colin Jackson]] noong 1993. Ito ang unang gintong medalya na napanalunan ng Tsina sa panlalaking [[atletika]]. * Nakita ng Olimpiko ang unang pagbabalik ng [[Apganistan sa Palarong Olimpiko sa Tag-init 2004|Apganistan]] sa Palaro mula 1999 (ito ay pinagbawalang lumahok dahil sa mga ugali ng ekstremistang [[Taliban]] sa mga kababaihan, subali't ibinalik sa dating kalagayan noong 2002). * Nanalo ng ginto si [[Hicham El Guerrouj]] sa [[1500 metro|1500 m]] at [[5000 metro|5000 m]]. Siya ang kauna-unahan na maisagawa ang kabayanihang ito sa Olimpiko mula kay [[Paavo Nurmi]] noong 1924. * Ang manlalarong Griyegong [[Fani Halkia]] ay lumabas sa pagreretiro upang manalo ang [[400 m laktawan]]. * Ang maliit na Tukong manlalaro ng pagbuhat ng mga pabigat na si [[Nurcan Taylan]] ay nanalo ng ginto sa pambabaeng kategoryang 48&nbsp;kg, nakatala ng pandaigdigang tala sa parehong katiting (97.5&nbsp;kg) at ang kabuuan (210&nbsp;kg). Siya ang kauna-unanhang babaeng Turko na nanalo ng Olimpikong gintong medalya. * Ang mga kababaihan ng kuponan ng paglalangoy ng 4x200m na mula sa Estados Unidos na sina [[Natalie Coughlin]], [[Carly Piper]], [[Dana Vollmer]] at [[Kaitlin Sandeno]] ay nanalo ng ginto, na binasag ang mahabang antas ng pandaigdigang tala na itinala ng [[Demokratikong Republikang Aleman]] noong 1987. * Nanalo nang nakakahindik ang [[Argentina|Arhentina]] sa Estados Unidos sa timpalak na laro ng panlalaking basketbol. Natuloy hanggang talunin ang Italya nang 84-69 sa huling laro. * Ang manlalarong Aleman ng [[kayak]] na si [[Birgit Fischer]] ay nanalo ng ginto sa K-4 500 m at pilak sa K-2 500 m. Sa paggawa, siya ay naging unang babae sa anumang palaksan na nanalo ng mga gintong medalya sa 6 na iba't ibang Olimpiko, ang unang babae na nanalo ng ginto mula 24 na taong nakalilipas at ang unang tao sa kasaysayan ng Olimpiko na nanalo ng dalawa o higit pa na mga medalya sa limang iba't ibang Palaro. * Ang malalalngoy na si [[Michael Phelps]] ay nanalo ng 8 medalya (6 na ginto at 2 tanso), na naging unang manlalaro na nanalo ng 8 medalya sa Olimpiko na walang boykoteo. ==Pamana== ==Broadcast rights== {{Columns-list|colwidth=30em| *{{flag|Argentina}}: [[TyC Max]], [[TyC Sports]], [[TyC Sports 2]], [[Cable Sport]], [[Cable Sport 2]], [[América Sports]], [[TV Pública Digital (Argentina)|Canal 7 Argentina]], [[El Trece]], [[Telefe]], [[América TV]], [[Canal 9 (Argentina)|Canal 9]] *{{flag|Australia}}: [[Seven Network]], [[SBS (Australian TV channel)|SBS]], [[Nine Network]], [[Network Ten]] *{{flag|Belgium}}: [[Vlaamse Radio- en Televisieomroep|VRT]], [[RTBF]] *{{flag|Brazil}}: [[Rede Globo]], [[Rede Manchete]], [[Rede Bandeirantes]], [[Rede Record]], [[Sistema Brasileiro de Televisão|SBT]], [[SporTV]], [[ESPN Brasil]], [[BandSports]] *{{flag|Brunei}}: [[Radio Televisyen Brunei|RTB]], [[Astro (television)|Astro]] *{{flag|Bulgaria}}: [[BNT 1]] *{{flag|Canada}}: [[Canadian Broadcasting Corporation|CBC Radio-Canada]] *{{flag|Chile}}: [[Televisión Nacional de Chile|TVN]], [[La Red (Chilean TV channel)|Red Televisión]], [[Mega (Chilean television channel)|MEGA]], [[Chilevisión|CHV]] *{{flag|China}}: [[China Central Television|CCTV]] *{{flag|Colombia}}: [[RCN Televisión]], [[Caracol Televisión]], [[Señal Colombia|Channel 11]] *{{flag|Croatia}}: [[Croatian Radiotelevision|HRT]] *{{flag|France}}: [[TF1]], [[France Télévisions]] *{{flag|Germany}}: [[ARD (broadcaster)|ARD]], [[RTL Television|RTL]], [[ZDF]] *{{flag|Greece}}: [[Hellenic Broadcasting Corporation|ERT]] *{{flag|Hong Kong}}: [[Asia Television|ATV]], [[TVB]] *{{flag|Hungary}}: [[Magyar Televízió]] *{{flag|India}}: [[Doordarshan]] *{{flag|Indonesia}}: [[Kabelvision]] *{{flag|Iran}}: [[IRIB]] *{{flag|Ireland}}: [[Raidió Teilifís Éireann|RTÉ]] *{{flag|Italy}}: [[RAI]] *{{flag|Japan}}: [[NHK]], [[Fuji Television]] *{{flag|Macau}}: [[Teledifusão de Macau|TDM]] *{{flag|Malaysia}}: [[Radio Televisyen Malaysia|RTM]], [[Astro (television)|Astro]] *{{flag|Netherlands}}: [[Netherlands Public Broadcasting|NPO]], [[RTL5]] *{{flag|New Zealand}}: [[Television New Zealand|TVNZ]] *{{flag|Paraguay}}: [[Tigo Max]], [[Unicanal]], [[Tigo Sports]], [[Tigo Sports 2]], [[Movistar Deportes]], [[Movistar Deportes 2]], [[Personal Sports]], [[Paraguay TV]], [[Telefuturo]], [[Sistema Nacional de Televisión (Paraguay)|SNT]], Red Guaraní, [[Canal 13 (Paraguay)|Canal 13]] *{{flag|Peru}}: [[Andina de Televisión|ATV]] *{{flag|Philippines}}: [[National Broadcasting Network|NBN]], [[SkyCable]] *{{flag|Poland}}: [[Telewizja Polska|TVP]] *{{flag|Portugal}}: [[Radio e Televisao de Portugal|RTP]] *{{flag|Russia}}: [[Channel One (Rusya)|Channel 1]], [[All-Russian State Television and Radio Broadcasting Company|VGTRK Olympiade]], [[NTV Plus]] *{{flag|Serbia and Montenegro}}: [[Radio Television of Serbia|RTS]], [[RTCG]] *{{flag|Singapore}}: [[Mediacorp]]: [[Channel 5 (Singapore)|Channel 5]], [[Channel 8 (Singapore)|Channel 8]], [[Suria (TV channel)|Suria]], [[Central (TV channel)|Central]], [[TVMobile]], [[CNA (news channel)|Channel NewsAsia]] *{{flag|South Korea}}: [[Korean Broadcasting System|KBS]], [[Munhwa Broadcasting Corporation|MBC]], [[Seoul Broadcasting System|SBS]] *{{flag|Spain}}: [[Televisión Española|TVE]], [[Antena 3 (Spain)|Antena 3]], [[TV3 (Catalonia)|TV3]], [[Telecinco]] *{{flag|Sweden}}: [[Sveriges Television|SVT]], [[TV4 (Sweden)|TV4]] *{{flag|Switzerland}}: [[SRG SSR idee suisse]] *{{flag|Taiwan}}: [[Taiwan Television|TTV]], [[China Television|CTV]], [[Chinese Television System|CTS]] *{{flag|Thailand}}: [[National Broadcasting Services of Thailand|National Sports]] *{{flag|Turkey}}: [[Turkish Radio and Television Corporation|TRT]] *{{flag|United Kingdom}}: [[BBC]], [[ITV (TV network)|ITV]] *{{flag|United States}}: [[Olympics on NBC|NBC]] *{{flag|Uruguay}}: [[Tenfield]], [[Nuevo Siglo Cable TV]], [[Montecable]], TCC Cable Television, [[Monte Carlo TV]], [[Saeta TV Channel 10|Channel 10]], [[Teledoce]] *{{flag|Venezuela}}: [[Venevision]] }} == Tignan din == *[[List of 2004 Summer Olympics medal winners]] *[[Olympic records sa Palarong Olimpiko sa Tag-init 2004]] *[[Use of performance-enhancing drugs in the Olympic Games – 2004 Athens]] *[[World records sa Palarong Olimpiko sa Tag-init 2004]] == Mga sanggunian == {{reflist|refs= <ref name=olympics>{{cite web|url=http://www.olympic.org/athens-2004-summer-olympics |title=Athens 2004 |accessdate=19 Enero 2008 |work=International Olympic Committee |publisher=olympic.org |deadurl=yes |archiveurl=https://archive.today/20130117121331/http%3A%2F%2Fwww.olympic.org%2Fathens-2004-summer-olympics |archivedate=17 Enero 2013 }}</ref> }} == Mga panlabas na kawing == * [http://www.athens2004.com Opisyal na websayt (isinara)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060102015817/http://www.athens2004.com/ |date=2006-01-02 }} * [http://www.olympic.org/uk/games/past/index_uk.asp?OLGT=1&OLGY=2004 Pahina ng IOC sa Atenas] * [http://athens2004.gamescoverage.com Palarong Olimpiko ng Atenas 2004 ipinalabas ng Community-online.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160306025143/http://athens2004.gamescoverage.com/ |date=2016-03-06 }} * [http://www.asiaing.com/athens-olympics-2004-official-report-of-the-xxviii-olympiad.html Olimpikong Atenas 2004, Opisyal na Tala ng Ika-XXVIII Olimpiyada] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081120055713/http://www.asiaing.com/athens-olympics-2004-official-report-of-the-xxviii-olympiad.html |date=2008-11-20 }} * [http://mutualfunds.about.com/od/news/a/2004_olymics.htm Halaga ng pagpupunong-abala ng Olimpikong 2004] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080915185613/http://mutualfunds.about.com/od/news/a/2004_olymics.htm |date=2008-09-15 }} * [http://www.athensguide.org/olympics-2004/opening-ceremony.html Mga larawan mula sa seremonya ng pagbubukas] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080511221421/http://www.athensguide.org/olympics-2004/opening-ceremony.html |date=2008-05-11 }} * [http://www.chapman-freeborn.com/news/articles/040714.aspx Plano na ipalipad ang Olimpikong Apoy 2004 sa palibot ng daigdig sa sasakyang panghimpapawid na B747] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080928123502/http://www.chapman-freeborn.com/news/articles/040714.aspx |date=2008-09-28 }} * [http://www.stagelink.com/photopost/index.php/cat/2 Mga larawang lingid sa madla mula sa seremonya ng pagbubukas] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080421142658/http://www.stagelink.com/photopost/index.php/cat/2 |date=2008-04-21 }} * [http://dmoz.org/Sports/Events/Olympics/Summer_Games/2004_-_Athens Bukas na Proyektong Direktoryo - Olimpikong Atenas 2004] kategoryang direktoryo * Pagpapalabas ng medya:[http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/olympics_2004/default.stm BBC] * [http://www.sydneypinz.com Athens Athlete NOC pins] * [http://web.archive.org/20050221044500/collectionolympique.free.fr//voy_athenes1.html Kasaysayn ng pananatili sa kapanahunan ng Palarong Olimpiko sa Tag-init ng Atenas 2004] * [http://collectionolympique.free.fr//douathenes.html Olimpikong aspili ng Atenas 2004]{{Dead link|date=Agosto 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://sportsillustrated.cnn.com/2004/olympics/2004/writers/08/29/reilly.letter/index.html?/cnn=yes Liham ng paumanhin sa Atenas mula sa SI.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080424072845/http://sportsillustrated.cnn.com/2004/olympics/2004/writers/08/29/reilly.letter/index.html?/cnn=yes |date=2008-04-24 }} {{start box}} {{succession box|title=''[[Palarong Olimpiko sa Tag-init]]'' <br /> Punong-abalang Lungsod|before=[[Palarong Olimpiko sa Tag-init 2000|Sidney]]|after=[[Palarong Olimpiko sa Tag-init 2008|Beijing]]|years=''Olimpiyadang XXVIII'' (2004)}} {{end box}} {{Palarong Olimpiko}} [[Kategorya:Palarong Olimpiko sa Tag-init]] [[Kategorya:Mga pagdiriwang pampalakasan sa Gresya]] [[Kategorya:Mga palakasan sa Atenas]] rrrvgnjvbnq75497t6yhukp7dx0iphk 0 137042 2209377 2034863 2026-05-27T21:36:39Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209377 wikitext text/x-wiki {{Infobox Commune Italya|name=Monasterolo Casotto|official_name=Comune di Monasterolo Casotto|native_name=|image_skyline=|imagesize=|image_alt=|image_caption=|image_shield=|shield_alt=|image_map=|map_alt=|map_caption=|pushpin_label_position=|pushpin_map_alt=|coordinates={{coord|44|20|N|7|56|E|type:city(120)_region:IT|display=inline,title}}|coordinates_footnotes=|region=[[Piamonte]]|province=[[Lalawigan ng Cuneo|Cuneo]] (CN)|frazioni=|mayor_party=|mayor=Luca Bertone|area_footnotes=|area_total_km2=7.7|population_footnotes=<ref name="istat">All demographics and other statistics: Italian statistical institute [[National Institute of Statistics (Italy)|Istat]].</ref>|population_demonym=Monasterolesi|elevation_footnotes=|elevation_m=824|saint=|day=|postal_code=12080|area_code=0174|website={{official website|http://www.comune.monasterolocasotto.cn.it/}}|footnotes=}} <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> Ang '''Monasterolo Casotto''' ay isang ''[[comune]]'' (komuna o munisipalidad) sa [[Lalawigan ng Cuneo]], rehiyon ng [[Piamonte]], hilagang [[Italya]], na matatagpuan mga {{Convert|80|km|mi}} timog ng [[Turin]] at mga {{Convert|30|km|mi}} silangan ng [[Cuneo]]. Ang Monasterolo Casotto ay may hangganan sa mga sumusunod na munisipalidad: [[Lisio]], [[Mombasiglio]], [[Pamparato]], [[San Michele Mondovì]], [[Scagnello]], [[Torre Mondovì]], at [[Viola, Piedmont|Viola]]. == Kasaysayan == [[File:Monasterolo_Casotto_lapide_caduti.png|link=https://it.wikipedia.org/wiki/File:Monasterolo_Casotto_lapide_caduti.png|left|thumb|Lapida ng mga natumba.]] [[File:Monasterolo_Casotto_chiesa.png|link=https://it.wikipedia.org/wiki/File:Monasterolo_Casotto_chiesa.png|left|thumb|Simbahang parokya.]] Ang isang sinaunang inskripsiyon na natagpuan sa santuwaryo ng [[Colombano ng Luxeuil|San Colombano]] ay nag-uugnay sa mga pinagmulang Romano sa maliit na bayan ng Monasterolo Casotto, na ang pangalan ay dapat sa anumang kaso ay maiugnay sa isang monasteryo ng mga [[Mga Benedictino|Benedictino]] na kalaunan ay nanirahan dito noong mga 1000, <ref>{{Cite web |url=https://www.saintcolumban.eu/index.php/fr/la-famiglia-colombaniana/le-comunita-colombaniane/italia/italia-piemonte/piemonte-monasterolo-casotto-cn |title=Storia del Santuario di San Colombano sul portale saintcolumban.eu |access-date=2023-07-06 |archive-date=2023-04-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230404220203/https://www.saintcolumban.eu/index.php/fr/la-famiglia-colombaniana/le-comunita-colombaniane/italia/italia-piemonte/piemonte-monasterolo-casotto-cn |url-status=dead }}</ref>ngunit nakita na ang [[Mga Lombardo|Lombardo]] na pagkakaroon ng sinaunang monasteryo ng mga madreng Benedictino na nauugnay sa kumbento ng Pogliola di [[Morozzo]]. Ang pagdaragdag ng "Casotto", mula sa pangalan ng [[Casotto (sapa)|batis]] na dumadaloy sa lambak, ay nagsimula noong 1862, nang ang isang Dekretong Maharlika ay nagbigay sa mga Munisipalidad ng Lalawigan ng Cuneo ng karapatang magpatibay ng isang bagong pangalan. == Mga sanggunian == <references /> {{Province of Cuneo}} [[Kategorya:Mga lungsod at bayan sa Piedmont]] [[Kategorya:Mga koordinado sa Wikidata]] o2x8k5nm4nw798zlfr3of5cuj30rfxg 0 137043 2209378 2034876 2026-05-27T21:39:01Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209378 wikitext text/x-wiki {{Infobox Commune Italya|name=Monchiero|official_name=Comune di Monchiero|native_name=|image_skyline=|imagesize=|image_alt=|image_caption=|image_shield=|shield_alt=|image_map=|map_alt=|map_caption=|pushpin_label_position=|pushpin_map_alt=|coordinates={{coord|44|34|N|7|55|E|type:city(560)_region:IT|display=inline,title}}|coordinates_footnotes=|region=[[Piamonte]]|province=[[Lalawigan ng Cuneo|Cuneo]] (CN)|frazioni=|mayor_party=|mayor=|area_footnotes=|area_total_km2=5.0|population_footnotes=|population_demonym=|elevation_footnotes=|elevation_m=|saint=|day=|postal_code=12060|area_code=0173|website=|footnotes=}} <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> Ang '''Monchiero''' ay isang ''[[comune]]'' (munisipyo) sa [[Lalawigan ng Cuneo]] sa rehiyon [[Piamonte|ng Piemonte]] [[Italya|ng Italya]], na matatagpuan mga {{Convert|59|km|mi}} timog-silangan ng [[Turin]] at mga {{Convert|35|km|mi}} hilagang-silangan ng [[Cuneo]] . Noong Disyembre 31, 2004, mayroon itong populasyon na 560 at may lawak na {{Convert|5.0|km2|mi2}}.<ref name="istat">All demographics and other statistics: Italian statistical institute [[National Institute of Statistics (Italy)|Istat]].</ref> May hangganan ang Monchiero sa mga sumusunod na munisipalidad: [[Dogliani]], [[Lequio Tanaro]], [[Monforte d'Alba]], at[[Novello, Piedmont|Novello]]. == Mga monumento at tanawin == * Simbahang Parokya ng [[Colombano ng Luxeuil|San Colombano]] e Giuseppe, bagong simbahang parokya na itinayo noong 1950.<ref>[https://www.saintcolumban.eu/index.php/fr/la-famiglia-colombaniana/le-comunita-colombaniane/italia/italia-piemonte/piemonte-monchiero-cn Un santuario mariano sul colle e la chiesa parrocchiale a valle uniti nel ricordo di san Colombano, storia presente sul portale saintcolumban.eu]{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * Santuwaryo ng Madonna del Rosario (Monchiero Alto), na itinayo bilang simbahan ng parokya na inialay kay San Colombano sa homonimong burol, na matatagpuan sa pinagtagpo ng sapa ng Rea at ng ilog ng Tanaro. Noong 1739 ang sinaunang nasirang simbahan ng parokya ay giniba at ang bago ay itinayong muli, na noong 1773 ay itinaas sa isang santuwaryo. == Ebolusyong demograpiko == <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.9) id:darkgrey value:gray(0.8) id:sfondo value:rgb(1,1,1) id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8) ImageSize = width:455 height:303 PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:1000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0 BackgroundColors = canvas:sfondo BarData= bar:1861 text:1861 bar:1871 text:1871 bar:1881 text:1881 bar:1901 text:1901 bar:1911 text:1911 bar:1921 text:1921 bar:1931 text:1931 bar:1936 text:1936 bar:1951 text:1951 bar:1961 text:1961 bar:1971 text:1971 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 PlotData= color:barra width:20 align:left bar:1861 from: 0 till:446 bar:1871 from: 0 till:477 bar:1881 from: 0 till:618 bar:1901 from: 0 till:652 bar:1911 from: 0 till:699 bar:1921 from: 0 till:640 bar:1931 from: 0 till:673 bar:1936 from: 0 till:722 bar:1951 from: 0 till:656 bar:1961 from: 0 till:563 bar:1971 from: 0 till:553 bar:1981 from: 0 till:514 bar:1991 from: 0 till:474 bar:2001 from: 0 till:518 PlotData= bar:1861 at:446 fontsize:XS text: 446 shift:(-8,5) bar:1871 at:477 fontsize:XS text: 477 shift:(-8,5) bar:1881 at:618 fontsize:XS text: 618 shift:(-8,5) bar:1901 at:652 fontsize:XS text: 652 shift:(-8,5) bar:1911 at:699 fontsize:XS text: 699 shift:(-8,5) bar:1921 at:640 fontsize:XS text: 640 shift:(-8,5) bar:1931 at:673 fontsize:XS text: 673 shift:(-8,5) bar:1936 at:722 fontsize:XS text: 722 shift:(-8,5) bar:1951 at:656 fontsize:XS text: 656 shift:(-8,5) bar:1961 at:563 fontsize:XS text: 563 shift:(-8,5) bar:1971 at:553 fontsize:XS text: 553 shift:(-8,5) bar:1981 at:514 fontsize:XS text: 514 shift:(-8,5) bar:1991 at:474 fontsize:XS text: 474 shift:(-8,5) bar:2001 at:518 fontsize:XS text: 518 shift:(-8,5) TextData= fontsize:S pos:(20,20) text:Datos mula sa ISTAT </timeline> == Mga sanggunian == <references /> {{Province of Cuneo}} [[Kategorya:Mga lungsod at bayan sa Piedmont]] [[Kategorya:Mga koordinado sa Wikidata]] 8c1pdw67sgix1gt123722dx0d1h4osd 0 153108 2209323 2209207 2026-05-27T13:15:21Z ~2026-31456-69 162261 /* Boses Talento sa Haponesa at Filipino Tagalog */ 2209323 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=Mayo 2021}} {{Infobox animanga/Header | name = Trapp Family Story | image = Sonrisas y lagrimas.JPG | caption = | ja_kanji = トラップ一家物語 | ja_romaji = Torappu Ikka Monogatari | genre = [[Drama]] }} {{Infobox animanga/Anime | title = | director = [[Kôzô Kusuha]] | studio = [[Nippon Animation]] | network = [[RTL 2]] | first = 13 Enero 1991 | last = 28 Disyembre 1991 | episodes = 40 }} {{Infobox animanga/Footer}} Ang {{nihongo|'''''Trapp Family Story'''''|トラップ一家物語|Torappu Ikka Monogatari}} ay isang [[Hapon]]es na seryeng [[anime]] ng [[Nippon Animation]]. Ito ay nakabase sa nobelang ''[[The Story of the Trapp Family Singers]]'' ni [[Maria von Trapp]], na kung saan ay nagbigay inspirasyon sa sikat na buong mundo na awit manunulat Richard Rogers at Oscar Hammerstien Ang pangalawa (Ang Tunong ng Musika) ''[[The Sound of Music]]'' Nakatitig ni Dane Julie Andrews, Christopher Plummer, Charmain Carr, Nicholas Hamond, Heather Menzies, Duane Chase, Angela Cartwright, Debbie Turner at Kym Karath. == Balankas == Nawalan ng dalawang magulang si Maria Kutschera sa murang edad at kinailangang harapin ang maraming paghihirap. Sa edad na labingwalong taon, pabalik mula sa kanyang pagtatapos mula sa paaralan ng pagsasanay ng mga guro, bigla siyang nagpasya na maging isang madre. Pumunta siya sa Salzburg at binisita ang Nonnberg Abbey, na kilala bilang pinakamahigpit na kumbento, kung saan siya nag-aplay at tinanggap bilang isang baguhan. Gayunpaman, ang masayahin at masiglang personalidad ni Maria at ang kanyang kawalang-bahala sa mga kaugalian at disiplina ay unti-unting nagtulak sa kanya na makita bilang isang problematikong presensya sa kumbento, dahil ang mga madre ay umaasa sa disiplina at wastong asal higit sa lahat. Sinubukan ni Maria na baguhin ang kanyang pamumuhay, ngunit hindi niya ito nagustuhan; mas gusto niyang parangalan ang kanyang Panginoon sa pamamagitan ng kagalakan at pasasalamat para sa buhay at lahat ng narito. Isang araw, ipinadala ng Ina Superior si Maria sa bahay ni Baron Georg von Trapp, isang bayani at aristokratang Austrian, sa loob ng siyam na buwan bilang governess ng kanyang pangalawang anak na babae, isang mahinang bata na nagngangalang Maria din. Ang Baron ay isang balo, at wala sa dalawampu't limang governess na dati niyang kinuha ang tinanggap ng kanyang pitong anak. Noong una, ang mga bata ay mahiyain at rebelde, ngunit unti-unti nilang nabuksan ang kanilang mga mata sa pagiging inosente at tapat ni Maria. Pagkaraan ng ilang panahon, sa pamamagitan ng kagalakan, awit, at tula, nakuha ni Maria ang puso at respeto ng mga bata, na pinupuno silang lahat ng kaligayahan. Nakuha rin ni Maria ang pagmamahal ng Baron. Napagtanto ni Georg na umiibig siya kay Maria at pinutol ang kanyang pakikipagtipan sa kanyang kasintahang si Lady Yvonne. Kalaunan, sa pagpupumilit ng kanyang mga anak, hiniling niya kay Maria na pakasalan siya, laban sa opinyon ni Baroness Matilda, isang aristokrata na namamahala sa sambahayan. Noong una, nag-alangan si Maria at bumalik sa kumbento nang ilang panahon, ngunit di-nagtagal ay naunawaan niya ang kanyang nararamdaman at bumalik upang pakasalan ang Baron at maging isang ina ng kanyang mga anak. Sa harap ng mga kahirapan sa pananalapi, ginawang panauhin ng pamilyang Trapp ang kanilang villa. Natuklasan ni Lotte Lehmann, isang bumibisitang mang-aawit ng opera, ang mga batang kumakanta at hinikayat silang magtanghal sa Salzburg Pista. Sa kabila ng pagiging baguhan, ang kanilang sigasig at mga awiting-bayan ay nakakuha ng puso ng mga manonood, na humantong sa mga paglabas sa radyo, isang pagtatanghal sa Kleine Halle ng Vienna, at isang pakikipagkita sa Amerikanong impresario na si Mr. Dennis Wagner, na nag-alok sa kanila ng isang paglilibot sa Estados Unidos ng Amerika, na kanilang tinanggihan noong una. Gayunpaman, lumitaw ang mga problema sa pagdating ng mga banta ng Ikalawang Digmaang Pandaigdig, habang kinontrol ng mga Nazi ang Austria, isang taon bago ang tunggalian. Hindi masaya ang pamilyang Trapp sa kanilang bagong buhay at nagalit sa katotohanan na si Adolf Hitler mismo ang nais na kumanta sila sa kanyang mga salu-salo. Si Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp, isang bayani ng digmaan at makabayan, ay tumangging makipagtulungan sa rehimen, at natuklasan nila na ang kanilang butler na si Hans ay isang tagasuporta ng Nazi na itinalaga upang bantayan sila. Dahil dito, nagpasya silang umalis sa Austria upang pumunta sa malayo upang simulan ang kanilang bagong buhay, malayo sa digmaan. Sa tulong ng pinagkakatiwalaang kaibigang si Franz, sina Georg, Maria (na ngayon ay buntis), at ang pitong anak ay palihim na tumakas sa kanilang tahanan, tumawid sa mga bundok patungong Italya, at kalaunan ay nakarating sa New York sa Estados Unidos, kung saan, sa tulong ni Wagner, sila ay sumikat sa pagtugtog ng kanilang mga katutubong awiting-bayan. == Adaptasyon == Nang ipadala si Maria sa pamilyang Von Trapp, siya ay 21 taong gulang ayon sa mga talaang pangkasaysayan at sa orihinal na talambuhay. Ang pagkakaiba sa edad nina Georg at Maria ay 25 taon (20 taon sa adaptasyong ito). Ang pagkakasunod-sunod ng mga bata ay bahagyang naiiba rin: sa katotohanan, ito ay: Rupert, Hedwig, Werner, Johanna, Martina, Agathe at Maria Agatha Fraziska Gorbetina 'Mitzi' samantalang ang adaptasyon ay muling nag-aayos sa kanila. Bukod pa rito, ang orihinal na pangalan ng ina ay Agathe. Sa kasaysayan, mahigit sampung taon ang lumipas sa pagitan ng kasal nina Georg at Maria at ng paglipat ng pamilya sa Estados Unidos (mga isang taon sa serye). Sa panahong iyon, nagkaroon sila ng dalawang anak na babae, sina Rosmarie at Eleonore. Si Maria ay buntis din noong pagtakas, at kalaunan ay nanganak sa bunsong anak, si Johannes. Ang mayordoma, si Hans Schweiger, ay isang miyembro ng partidong Nazi ngunit nakipagtulungan sa pamilya, binabalaan silang huwag pag-usapan ang politika sa harap niya at iminungkahi ang kanilang pagtakas kapag may mga pagkakataon sa konsiyerto sa Estados Unidos ng Amerika. Ang ilan pang mga pagkakaiba at detalye ay hiniram mula sa musikal na Richard Rodgers at Oscar Hammerstein Ang Ika-pangalawa Ang Tunong ng Musika o The Sound of Music. Sa parehong makasaysayang salaysay at sa orihinal na autobiography, si '''Maria''' '''Agusuta Kutschera von Trapp''' ay isang postulant pa rin nang siya ay ipadala upang maging isang governess, hindi isang baguhan. Gayunpaman, sa adaptasyong ito— tulad ng sa musikal na pelikula—siya ay ipinadala bilang isang baguhan na may pansamantalang appointment, kalaunan ay umalis sa kumbento at pinakasalan si Georg, kasunod ng parehong arko ng naratibo tulad ng pelikula. Sa anime, tinukso ni Maria si Georg ng isang saludong militar, isang detalyeng hiniram mula sa musikal at wala sa nobela. Sa nobela, tinanggap si Maria ng mga bata nang walang kahirap-hirap. Sa kabaligtaran, ang pelikula ay nagpapakilala ng paunang tensyon, lalo na kay Liesl (Hedwig sa anime), na lumaban sa bagong governess. Hiniram ng anime ang elementong ito mula sa pelikula, na ginagawa itong isang pangunahing tema. Sa episodyo 16 ng anime at sa musikal Ang Bahay na Walang Fräulein Maria, Si Maria Agathe Franiska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp hangganan mag-ulat sa ama Captain Georg Ritter von Trapp si Maria Augusta Kutschera von Trapp wala sa Villa Mansion panandaliang bumalik si Maria sa Nonnberg Abbey kumbento — pagkatapos ng muntik nang aksidente ni Martina sa ilog sa anime, at dahil napagtanto niyang mahal niya si Georg sa pelikula. Sa anime, tinangka nina Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' at Johanna Karoline Gorbetina von trapp sa Nonnberg Abbey na bisitahin siya nang palihim ngunit hinarangan sila ng mga madre; sa pelikula, sinubukan ng lahat ng mga bata na maabot siya sa lungsod ngunit napigilan din sila. Sa nobela, hindi talaga umalis si Maria papunta sa kumbento, naisip niyang umalis nang mapansin niya ang pagmamahal ni Georg ngunit nahikayat siyang manatili kay Yvonne. Sa yugto 39 ng anime at sa pelikula Pagmamalaki at Paniniwala, tinanggal ni Georg ang bandila ng Nazi mula sa bintana ng villa at pinunit ito. Sa nobela, ang insidente ay hindi gaanong mahalaga, binanggit lamang nang palampas upang ipahiwatig na hindi ipinakita ni Georg ang bandila ayon sa iniutos ng mga Nazi. Bukod sa mga puntong ito, may iba pang maliliit na pagkakaiba, ngunit sa pangkalahatan, ang adaptasyon ay mas naaayon sa mga makasaysayang pangyayari kaysa sa bersyon ng musikal. Bukod pa rito, tulad ng musikal, inangkop lamang ng anime ang unang bahagi ng nobela. Gayunpaman, ang ilang mga eksena mula sa ikalawang bahagi ay isinama sa serye. Sa episodyo 35 Pag-awit sa Hangin, habang nasa isang pagtatanghal sa Kleine Halle sa Vienna, isang langaw ang pumasok sa bibig ng batang si Johanna, na nagtulak sa kanya na laktawan ang kanyang solo. Sa nobela, nangyari ang insidenteng ito kay Maria habang nasa isang konsiyerto sa Amerika, na lumikha ng tawanan at nakatulong sa koro ng pamilyang Trapp na kumonekta sa mga manonood. Sa episodyo 40 Paalam sa Aking Bansa ang huli episodyo, habang tumatakas ang pamilya mula sa Austria, tinawid nila ang Oetzal Alps Tyrol na nakatago sa isang karwahe para sa libing. Sa nobela, isang katulad na yugto ang kinasasangkutan ng pamilya na nag-iimprovise ng transportasyon pagkatapos ng isang konsiyerto dahil sa pagtitipid noong panahon ng digmaan, gamit ang isang karwahe para sa libing upang makarating sa Austria Italya Krus ng Hangganan Brenner/Bennero Istasyon. == Boses Talento sa Haponesa at Filipino Tagalog == '''Maria Agusta Kutschera von Trapp''' (boses ni: Masako Katsu sa Haponesa, Gloria De Guzman at Rowena Benavidez sa Tagalog) edad 18 taon gulang Pagkatapos ng pagtatapos sa Vienna Normal Paaralan siya ay nagiging isang baguhan Madre sa Nonberg Abbey sa Salzburg Austria ipinadala sa von Trapp Mansion sa loob ng siyam na buwan upang maging dalawampu't anim governess ng Trapp pamilyang Siya ay tinatawag na ''''Fräulein Maria Augusta Kutschera'''<nowiki/>' Babae siya ay karaniwang palakaibigan at masayahin, at kung minsan ay malamya, ngunit matapang din siyang ipahayag ang kanyang mga opinyon nang walang pag-aatubili at tapat na aminin ang kanyang mga pagkakamali kapag nagawa niya ang mga ito. Sa Ginang Yvonne's Regalo episodyo ika-labingsiyam at Buhay ng Bawat Tao ika-dalawampu episodyo, Yvonne Bervedere napatilok ang formal panamit na mahaba palda bigla hulog sa hadanan bilang Maria Augusta Kutschera na surpresa si Yvonne Belvedere mahulog bigla na lang ligtas dahil sa bariles rolyo at sa huli Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp makahilo o stun Guro Maria! Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp tinawag ni Yvonn Bervedere na bangon at napilayan ang bukung-bukong pero si Maria Augusta Kutschera traumatikong tama sa ulo pinsala binili ni Yvonne Bervedere at Maria Agusta Kutschera pumunta sa ospital. Sa episodyo 31 Diyos Decree Ika 5 AM maaga umaga sa Nonnburg Abbey Si Maria Augusta Kutschera von Trapp mga nagmamadaling bumaba ng hagdan mula anim Nonnbergstiege patungo sa Kaigasse Straße sa tabi Motzartplatz, Motzard Tulay at tinitingnan ang tanawin sa itaas sa Nonnberg Abbey, Ika 6 AM maaga umaga si Maria Augusta von Trapp pagbabalik sa von Trapp Villa Mansion sa Traunstraße 34, Aigen, 5026 pag-bukas pinto nakakagulat Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp pag-tayo upuan pag-hinatay ni Fräulein Maria Augusta von Trapp, Maria Augusta von Trapp tumakbo sa isang pagyakap na iyak lahat pito bata sina Rupert Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp pagdadala Martina Alice Gorbetina von Trapp, Hedwig Adolphine Gorbetina pagdadala Agathe Johanna Erwina Gorbetina von Trapp, Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp, Johanna Karolina Gorbetina von Trapp at Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp pag-gising ang padating ni Maria Augusta von Trapp nagmamadali sila pag-baba sa hagdanan sa likurang hanay Rupert Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp pagdadala Martina Alice Gorbetina von Trapp at Hedwig Adolphine von Trapp pagdadala Agathe Johanna Erwina von Trapp sa harapang hanay si Johanna Karolina von Trapp, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at sa huli si Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp muntik mahulog baba sa hagdanan. Pagkatapos ng kasal, nalampasan niya ang iba't ibang krisis na dumarating sa pamilya, at ipinakita ang kanyang sarili bilang isang mabuting asawa at ina. Pangunahing mang-aawit bokalista at Guitarista. '''Mga dekorasyon at parangal''' # 1949 – Medalyang Benemerenti (Papa Pio XII), bilang pagkilala sa mga benepisyo ng Tulong sa Austria ng Pamilyang Trapp para sa mga nangangailangang Austriyano. # 1952 – Dame ng ang Utos ng ang Banal Sepulchre (Batikano-Papa Pius XII) # 1956 – Katolikong Ina ng Taon sa Estados Unidos. Natatanggap ng mga kababaihan ang parangal na titulong ito, upang kilalanin ang huwarang pag-uugali. # 1957 – Dekorasyon ng Karangalan sa Ginto para sa mga Serbisyo sa Republika ng Austria. # 1962 – Medalya ng Siena – isang parangal na ibinibigay ng kapatiran ng kababaihan ng Theta Phi Alpha sa "isang natatanging babae upang kilalanin siya para sa kanyang pagtitiis at dakilang tagumpay." Ang medalya ang pinakamataas na parangal na ipinagkakaloob ng organisasyon sa isang hindi miyembro at ipinangalan kay Santa Catherine ng Siena. # 1967 – Austrian Krus ng Honour para sa Agham at Sining, unang baitang. # 2007 - Natanggap ng Pamilya von Trapp ang Egon Ranshofen Wertheimer Gantimpala sa Braunau am Inn. # 2012 - Pagpapangalan kay Maria Trapp-Platz sa Donaustadt (ika 22 Distrikto ng Vienna) '''Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp''' (boses ni: Katsunosuke Hori sa Haponesa, Richie Padilia at Danny Deopante sa Tagalog) edad 38 taon gulang Submarino Austriano Hukbong Dagat at nag alaga ng 7 bata bago siya namatay ang ina Agathe Whitehead von Trapp. Dahil naglingkod siya sa hukbong-dagat, tila mahilig siya sa dagat, at sa kuwento ay gumugol siya ng halos isang buwan sa paglalayag ng isang yate sa Dagat Mediteraneo at panghuhuli ng isda sa pamamagitan ng malayang pagsisida at Manggagawa Karpinteriya at Paggawa ng Muwebles. '''Mga dekorasyon at parangal''' # Krus ng Kabalyero ng Imperyal na Orden ng Leopold. # Kabalyero ng Ika-2 Klase ng Orden ng Bakal na Krus (1917) # Pilak Militar Merito Medalya ("Signum Laudis") # Militar Merito Krus. # 1898 Jubilee Medalya. # 1908 Jubilee Krus # Guera Medalya 1914–1918 may Espada. # Krus ng Mahabang Serbisyo (18 taon) # Bakal na Krus Ika 1 at Ika 2 Klase (Aleman Imperyo) # Lakat Medelya (Ottoman Imperyo) # Orden ng Santo Stanilaus (Russo Imperyo) * '''Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp''' (boses ni: Shinobu Adachi sa Haponesa at Rafael Miranda sa Tagalog) edad 14 taon gulang Pagkamatay ni Agatha, siya at ang kanyang mga nakababatang kapatid ang nanguna sa pagpigil sa gurong pumupunta sa sambahayan ng mga Trapp na maging malapit sa kanila. Siya ay responsable, seryoso, at kalmado, ngunit medyo mahiyain at madalas na natatalo ng kanyang matibay na loob na nakababatang kapatid na babae, si Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp. nag aral sa 'Universität die Innsbruck - Universidad de Inssbruck' Unibersidad ng Innsbruck Pangunahin Kampus sa Tyrol Estado matatagpuan isang daan at pitumpu't siyam na kilometro mula sa Salzburg sa kurso gamot at pumasa sa pagsusulit ganap na kwalipikadong doktor at lumipat sa Estados Unidos ng Amerika taon 1943 sumali sa Estados Unidos Hukbong Sandatahan ika 10 Bundok Dibisyon bilang Tekniko sa Ika-3/Ika-5 Baitang Siruhano Heneral kinita Dalawa Bronze Service Stars, Isa Bronze Star at Medal Medikal para sa Labanan Tsapa at bumalik sa Stowe Vermont nagtapos Digri sa Medisina sa Unibersidad ng Vermont at nang tayo ng klinika sa 27 Main Street, Adamsville, Little Compton Rhode Island may Asawa ni Henriette Lajoie at nakataas anim bata bokalista bass unang instrumento accordion at Paggawa ng Pilak na alahas. * '''Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Maria Kawamura sa Haponesa at Vilma Borromeos sa Tagalog) edad 13 taon gulang Dahil nasa kanyang pagbibinata, siya ay matatag ang loob at madalas na iginigiit ang kanyang emosyonal na kalagayan, ngunit sa panimula ay isa siyang taong nakatuon sa pamilya. Tulad ng maraming tinedyer, madalas siyang magrebelde sa mga matatanda at may matinding pagmamalaki, kaya nahihirapan siyang maging tapat. Batay sa kanyang karanasan, hindi siya nagtitiwala sa mga governess at itinuturing silang mga kaaway, at noong una, siya ang nagrebelde laban sa kanya poot bago mga governess Madrasta ang pinakamarami sa kanyang mga kapatid. Gayunpaman, medyo natagalan siya kaysa sa kanyang mga kapatid, ngunit kalaunan ay nagsalita na siya kay Maria. Tinutulan din niya ang kasal ng kanyang ama kay Yvonne at tumakas pa sa bahay sa pagtatangkang putulin ang kanilang kasunduan, alto bokalista at Mga kagamitang gawa sa katad. * '''Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp''' (boses ni: Yōko Matsuoka sa Haponesa) edad 10 taon gulang Isa siyang masigla at pilyong batang lalaki, at dahil '''<nowiki/>'''nasa edad na siya <nowiki/>na mahilig maglaro, madalas niyang inuuna ang paggawa ng gusto niya at hindi sumusunod sa mga tagubilin, dahil kulang siya sa responsibilidad. Ang pinakaayaw niya sa mga aristokratikong kaugalian sa kanyang mga kapatid, siya ay isang napaka mapaglaro lalaki. Sa Niyebe ng Alps yugto ika dalawampu't lima nag-lakbay sa bayan ng Kitzbühel Tyrol Estado nag kasama si Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp, Rupert Georg Ritter von Trapp, Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp Johanna Karolina Gorbetina von Trapp, Martina Alice Gorbetina von Trapp, Agathe Johanna von Trapp, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at Maria Augusta Kutschera nag sakay pasahero bagon na tren mula 'Salzburg Bahnhof' Salzburg Estasyon sa 'Kitzbühel Bahnhof' Kitzbühel Estasyon habang nasa ski tunguhan sumusunod sa likuran si Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp pababa rampa ng niyebe pag-angat pero he nahulog pagbagsak ang sanghi pilay sa bukung-bukong sa aksidente, kasama binili Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp at Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp patungo sa klinika, taon 1943 Pandaigdig Digmaan Dalawa ang kuya ni '''Rupert von Trapp''' ng von Trapp Mga Kapatid sumali sa Estados Unidos Hukbong Sandatahan ika10 Bundok Dibisyon elite ski pangkat Italiyano Kampanya sa Aleman Gothic Linya sa Apennine Bundok may Asawa ni Erika Klambauer at nakataas anim bata mga instrumento recorders, viola da gamba at spinet. * '''Maria Agatha Franziska Gorbetina''' '''<nowiki/>'<nowiki/>M<nowiki/>'''<nowiki/>'''itzi''''<nowiki/>'''<nowiki/>''' '''von Trapp''' (boses ni: Yuri Shiratori sa Haponesa at Charvie Abelete sa Tagalog) Edad 8 taon gulang upang maiba ba'''<nowiki/>'''bae siya kay Maria<nowiki/>. Babae Siya ang pinakamalapit sa kanyang ina sa mga bata. Dala'''<nowiki/>'''wang t<nowiki/>aon na ang<nowiki/> nakalilipas, nagkaroon siya ng iskarlata lagnat, ang parehong sakit na dinanas ng kanyang ina, mahina ang puso at umatras, tumangging kumain. Gayunpaman, pagkatapos makilala si Maria, mabilis siyang gumaling at sa loob ng ilang buwan ay naging sapat ang lakas upang tumakbo, Siya ay may mahinahon at maamo na personalidad, Anak na Babae magkaagapay sa tabi '''Maria Augusta Kutschera von Trapp''' Madrasta unang pangunahin instrumeto '''Violin''', piano, cello, clarinet, recorder, accordion, Pag-ukit sa Kahoy at Pag-iimprenta nang mag-isa. * '''Johanna Karolina Gobertina von Trapp''' (boses ni: Hiromi Ishikawa) edad 6 taon gulang May mga pekas siya sa kanyang mga pisngi. Siya ang mood-maker ng pamilyang Trapp. Siya ay masayahin at madaling maaliw, tumatawa sa pinakamaliit na bagay, at napaka-mausisa. Bukod pa rito, siya ay isang pilyong tomboy na madalas mapasama sa mga kakaibang pangyayari, tulad ng pagkaligaw, pagsusuot ng kakaibang gumawapataas, na madalas tumawa at isinailalim din sa pangangalaga ni Maria, sa Isang Nobya noong Hulyo yugto ika-tatlumpu't dalawa binili ni Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' at Johanna Karolina von Trapp nag-dala balde gumawa ng bangkito pumunta sa labas sa binta ng aklatan talakayan pag-uusap Baronesa Mathilda tungkol sa pag-pakasal Johanna Karolina Gorbetina von Trapp nag-desisyon gumawa ng sulat, una Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp bumaba sa balde bangkito pero si Johanna Karolina Gorbetina von Trapp nang walang balanse ang kanyang kaliwang paa, sumigaw at natumba, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp pagsasabi Johanna Karolina Gorbetina von Trapp ayos lang! Binili sina Maria Augusta von Trapp at Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp kawan '''<nowiki/>'''ma''<nowiki/>''lakas maigay ng pagbagsak sa labas binuksan bintana nakakagulat nalang sina Maria Aug'''<nowiki/>'''us'''<nowiki/>'''ta von Trapp at Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trap<nowiki/>p a<nowiki/>bis''<nowiki/>''ong babala tinawag na anak na babae na tomboy! Binili ni Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at Johanna Karolina Gorbetina von Trapp tinuro abisong babala na pag-ka busted sa pag-espiya, soprano mang-aawit at Pagguhit, Pagpipinta, at Paglililok. * '''Mar'''<nowiki/>'''t'''<nowiki/>'''ina''' '''Alice Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Saori Suzuki sa Haponesa) 4 taon gulang kasa<nowiki/>ma niya saanman siya magpunta, at sinasabi ng kanyang pamilya, at kahit hindi siya masyadong nagsasalita, minsan ay nakakagulat ang mga sinasabi niya Laging niyang dinala ang Teddy Oso kanya si Nikola kahit saan, mang-aawit ikalawa suprano at Pagpipinta ng Kahoy. * '''Agathe Johanna Erwina Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Naoto Watanabe) 3 taon gulang ang bunsong anak na babae ni Baron von Trapp Dahil siya ang bunso, pinalayaw siya, inosente, at mahilig magbiro, at mang-aawit unang suprano, piano at gutarista. ==Musika== ===Pambungad na Tema=== Ang pambungad na tema ay naiiba sa batay sa pagpapalabas. Ang unang ginamit ng serye ay ang "Doremi no Uta (Doremi Song)" bilang unang kanta, subalit, ang dvd at ang bersiyong bidyo ng serye ay ginamit ang "Hohemi no Mahou (Smile Magic)" bilang bagong pambungad na kanta. #"''Doremi Song'' [ドレミのうた] (Do-Re-Mi no Uta)" ni Eri Itoh at Children's Choir of the Forest (bersiyon ng unang pagpapalabas) manunulat ng kanta Richard Rogers at Oscar Hammerstein Ang pangalawa. #"''Magic of the Smile'' [ほほえみの魔法](Hohoemi no Mahou)" ni Eri Itoh (bidyo, dvd, at huling bersiyon ng pag'''<nowiki/>'''pa''<nowiki/>''palabas) ===Pangwakas na Tema=== # ''"With Outstretched Hands'''' [両手を広げて](Ryoute wo hiroge'''<nowiki/>'''te'''<nowiki/>''')" ni Eri Itoh == Ugnay Panlabas == *{{ann|anime|1758}} [[Kategorya:Dramang anime at manga]] [[Kategorya:Anime ng 1991]] [[Kategorya:Mga serye sa telebisyon]] {{anime-series-stub}} 39vdobsyywczowsi96l6rvspw6pms7p 2209496 2209323 2026-05-28T11:32:12Z ~2026-31456-69 162261 2209496 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=Mayo 2021}} {{Infobox animanga/Header | name = Trapp Family Story | image = Sonrisas y lagrimas.JPG | caption = | ja_kanji = トラップ一家物語 | ja_romaji = Torappu Ikka Monogatari | genre = [[Drama]] }} {{Infobox animanga/Anime | title = | director = [[Kôzô Kusuha]] | studio = [[Nippon Animation]] | network = [[RTL 2]] | first = 13 Enero 1991 | last = 28 Disyembre 1991 | episodes = 40 }} {{Infobox animanga/Footer}} Ang {{nihongo|'''''Trapp Family Story'''''|トラップ一家物語|Torappu Ikka Monogatari}} ay isang [[Hapon]]es na seryeng [[anime]] ng [[Nippon Animation]]. Ito ay nakabase sa nobelang ''[[The Story of the Trapp Family Singers]]'' ni [[Maria von Trapp]], na kung saan ay nagbigay inspirasyon sa sikat na buong mundo na awit manunulat Richard Rogers at Oscar Hammerstien (Ang Tunong ng Musika) ''[[The Sound of Music]]'' Nakatitig ni Dane Julie Andrews, Christopher Plummer, Charmain Carr, Nicholas Hamond, Heather Menzies, Duane Chase, Angela Cartwright, Debbie Turner at Kym Karath. == Balankas == Nawalan ng dalawang magulang si Maria Kutschera sa murang edad at kinailangang harapin ang maraming paghihirap. Sa edad na labingwalong taon, pabalik mula sa kanyang pagtatapos mula sa paaralan ng pagsasanay ng mga guro, bigla siyang nagpasya na maging isang madre. Pumunta siya sa Salzburg at binisita ang Nonnberg Abbey, na kilala bilang pinakamahigpit na kumbento, kung saan siya nag-aplay at tinanggap bilang isang baguhan. Gayunpaman, ang masayahin at masiglang personalidad ni Maria at ang kanyang kawalang-bahala sa mga kaugalian at disiplina ay unti-unting nagtulak sa kanya na makita bilang isang problematikong presensya sa kumbento, dahil ang mga madre ay umaasa sa disiplina at wastong asal higit sa lahat. Sinubukan ni Maria na baguhin ang kanyang pamumuhay, ngunit hindi niya ito nagustuhan; mas gusto niyang parangalan ang kanyang Panginoon sa pamamagitan ng kagalakan at pasasalamat para sa buhay at lahat ng narito. Isang araw, ipinadala ng Ina Superior si Maria sa bahay ni Baron Georg von Trapp, isang bayani at aristokratang Austrian, sa loob ng siyam na buwan bilang governess ng kanyang pangalawang anak na babae, isang mahinang bata na nagngangalang Maria din. Ang Baron ay isang balo, at wala sa dalawampu't limang governess na dati niyang kinuha ang tinanggap ng kanyang pitong anak. Noong una, ang mga bata ay mahiyain at rebelde, ngunit unti-unti nilang nabuksan ang kanilang mga mata sa pagiging inosente at tapat ni Maria. Pagkaraan ng ilang panahon, sa pamamagitan ng kagalakan, awit, at tula, nakuha ni Maria ang puso at respeto ng mga bata, na pinupuno silang lahat ng kaligayahan. Nakuha rin ni Maria ang pagmamahal ng Baron. Napagtanto ni Georg na umiibig siya kay Maria at pinutol ang kanyang pakikipagtipan sa kanyang kasintahang si Lady Yvonne. Kalaunan, sa pagpupumilit ng kanyang mga anak, hiniling niya kay Maria na pakasalan siya, laban sa opinyon ni Baroness Matilda, isang aristokrata na namamahala sa sambahayan. Noong una, nag-alangan si Maria at bumalik sa kumbento nang ilang panahon, ngunit di-nagtagal ay naunawaan niya ang kanyang nararamdaman at bumalik upang pakasalan ang Baron at maging isang ina ng kanyang mga anak. Sa harap ng mga kahirapan sa pananalapi, ginawang panauhin ng pamilyang Trapp ang kanilang villa. Natuklasan ni Lotte Lehmann, isang bumibisitang mang-aawit ng opera, ang mga batang kumakanta at hinikayat silang magtanghal sa Salzburg Pista. Sa kabila ng pagiging baguhan, ang kanilang sigasig at mga awiting-bayan ay nakakuha ng puso ng mga manonood, na humantong sa mga paglabas sa radyo, isang pagtatanghal sa Kleine Halle ng Vienna, at isang pakikipagkita sa Amerikanong impresario na si Mr. Dennis Wagner, na nag-alok sa kanila ng isang paglilibot sa Estados Unidos ng Amerika, na kanilang tinanggihan noong una. Gayunpaman, lumitaw ang mga problema sa pagdating ng mga banta ng Ikalawang Digmaang Pandaigdig, habang kinontrol ng mga Nazi ang Austria, isang taon bago ang tunggalian. Hindi masaya ang pamilyang Trapp sa kanilang bagong buhay at nagalit sa katotohanan na si Adolf Hitler mismo ang nais na kumanta sila sa kanyang mga salu-salo. Si Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp, isang bayani ng digmaan at makabayan, ay tumangging makipagtulungan sa rehimen, at natuklasan nila na ang kanilang butler na si Hans ay isang tagasuporta ng Nazi na itinalaga upang bantayan sila. Dahil dito, nagpasya silang umalis sa Austria upang pumunta sa malayo upang simulan ang kanilang bagong buhay, malayo sa digmaan. Sa tulong ng pinagkakatiwalaang kaibigang si Franz, sina Georg, Maria (na ngayon ay buntis), at ang pitong anak ay palihim na tumakas sa kanilang tahanan, tumawid sa mga bundok patungong Italya, at kalaunan ay nakarating sa New York sa Estados Unidos, kung saan, sa tulong ni Wagner, sila ay sumikat sa pagtugtog ng kanilang mga katutubong awiting-bayan. == Adaptasyon == Nang ipadala si Maria sa pamilyang Von Trapp, siya ay 21 taong gulang ayon sa mga talaang pangkasaysayan at sa orihinal na talambuhay. Ang pagkakaiba sa edad nina Georg at Maria ay 25 taon (20 taon sa adaptasyong ito). Ang pagkakasunod-sunod ng mga bata ay bahagyang naiiba rin: sa katotohanan, ito ay: Rupert, Hedwig, Werner, Johanna, Martina, Agathe at Maria Agatha Fraziska Gorbetina 'Mitzi' samantalang ang adaptasyon ay muling nag-aayos sa kanila. Bukod pa rito, ang orihinal na pangalan ng ina ay Agathe. Sa kasaysayan, mahigit sampung taon ang lumipas sa pagitan ng kasal nina Georg at Maria at ng paglipat ng pamilya sa Estados Unidos (mga isang taon sa serye). Sa panahong iyon, nagkaroon sila ng dalawang anak na babae, sina Rosmarie at Eleonore. Si Maria ay buntis din noong pagtakas, at kalaunan ay nanganak sa bunsong anak, si Johannes. Ang mayordoma, si Hans Schweiger, ay isang miyembro ng partidong Nazi ngunit nakipagtulungan sa pamilya, binabalaan silang huwag pag-usapan ang politika sa harap niya at iminungkahi ang kanilang pagtakas kapag may mga pagkakataon sa konsiyerto sa Estados Unidos ng Amerika. Ang ilan pang mga pagkakaiba at detalye ay hiniram mula sa musikal na Richard Rodgers at Oscar Hammerstein Ang Ika-pangalawa Ang Tunong ng Musika o The Sound of Music. Sa parehong makasaysayang salaysay at sa orihinal na autobiography, si '''Maria''' '''Agusuta Kutschera von Trapp''' ay isang postulant pa rin nang siya ay ipadala upang maging isang governess, hindi isang baguhan. Gayunpaman, sa adaptasyong ito— tulad ng sa musikal na pelikula—siya ay ipinadala bilang isang baguhan na may pansamantalang appointment, kalaunan ay umalis sa kumbento at pinakasalan si Georg, kasunod ng parehong arko ng naratibo tulad ng pelikula. Sa anime, tinukso ni Maria si Georg ng isang saludong militar, isang detalyeng hiniram mula sa musikal at wala sa nobela. Sa nobela, tinanggap si Maria ng mga bata nang walang kahirap-hirap. Sa kabaligtaran, ang pelikula ay nagpapakilala ng paunang tensyon, lalo na kay Liesl (Hedwig sa anime), na lumaban sa bagong governess. Hiniram ng anime ang elementong ito mula sa pelikula, na ginagawa itong isang pangunahing tema. Sa episodyo 16 ng anime at sa musikal Ang Bahay na Walang Fräulein Maria, Si Maria Agathe Franiska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp hangganan mag-ulat sa ama Captain Georg Ritter von Trapp si Maria Augusta Kutschera von Trapp wala sa Villa Mansion panandaliang bumalik si Maria sa Nonnberg Abbey kumbento — pagkatapos ng muntik nang aksidente ni Martina sa ilog sa anime, at dahil napagtanto niyang mahal niya si Georg sa pelikula. Sa anime, tinangka nina Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' at Johanna Karoline Gorbetina von trapp sa Nonnberg Abbey na bisitahin siya nang palihim ngunit hinarangan sila ng mga madre; sa pelikula, sinubukan ng lahat ng mga bata na maabot siya sa lungsod ngunit napigilan din sila. Sa nobela, hindi talaga umalis si Maria papunta sa kumbento, naisip niyang umalis nang mapansin niya ang pagmamahal ni Georg ngunit nahikayat siyang manatili kay Yvonne. Sa yugto 39 ng anime at sa pelikula Pagmamalaki at Paniniwala, tinanggal ni Georg ang bandila ng Nazi mula sa bintana ng villa at pinunit ito. Sa nobela, ang insidente ay hindi gaanong mahalaga, binanggit lamang nang palampas upang ipahiwatig na hindi ipinakita ni Georg ang bandila ayon sa iniutos ng mga Nazi. Bukod sa mga puntong ito, may iba pang maliliit na pagkakaiba, ngunit sa pangkalahatan, ang adaptasyon ay mas naaayon sa mga makasaysayang pangyayari kaysa sa bersyon ng musikal. Bukod pa rito, tulad ng musikal, inangkop lamang ng anime ang unang bahagi ng nobela. Gayunpaman, ang ilang mga eksena mula sa ikalawang bahagi ay isinama sa serye. Sa episodyo 35 Pag-awit sa Hangin, habang nasa isang pagtatanghal sa Kleine Halle sa Vienna, isang langaw ang pumasok sa bibig ng batang si Johanna, na nagtulak sa kanya na laktawan ang kanyang solo. Sa nobela, nangyari ang insidenteng ito kay Maria habang nasa isang konsiyerto sa Amerika, na lumikha ng tawanan at nakatulong sa koro ng pamilyang Trapp na kumonekta sa mga manonood. Sa episodyo 40 Paalam sa Aking Bansa ang huli episodyo, habang tumatakas ang pamilya mula sa Salzburg Austria, tinawid nila ang Oetzal Alps Tyrol na nakatago sa isang karwahe para sa libing. Sa nobela, isang katulad na yugto ang kinasasangkutan ng pamilya na nag-iimprovise ng transportasyon pagkatapos ng isang konsiyerto dahil sa pagtitipid noong panahon ng digmaan, gamit ang isang karwahe para sa libing upang makarating sa Austria Italya Krus ng Hangganan Brenner/Bennero Istasyon. == Boses Talento sa Haponesa at Filipino Tagalog == '''Maria Agusta Kutschera von Trapp''' (boses ni: Masako Katsu sa Haponesa, Gloria De Guzman at Rowena Benavidez sa Tagalog) edad 18 taon gulang Pagkatapos ng pagtatapos sa Vienna Normal Paaralan siya ay nagiging isang baguhan Madre sa Nonberg Abbey sa Salzburg Austria ipinadala sa von Trapp Mansion sa loob ng siyam na buwan upang maging dalawampu't anim governess ng Trapp pamilyang Siya ay tinatawag na ''''Fräulein Maria Augusta Kutschera'''<nowiki/>' Babae siya ay karaniwang palakaibigan at masayahin, at kung minsan ay malamya, ngunit matapang din siyang ipahayag ang kanyang mga opinyon nang walang pag-aatubili at tapat na aminin ang kanyang mga pagkakamali kapag nagawa niya ang mga ito. Sa Ginang Yvonne's Regalo episodyo ika-labingsiyam at Buhay ng Bawat Tao ika-dalawampu episodyo, Yvonne Bervedere napatilok ang formal panamit na mahaba palda bigla hulog sa hadanan bilang Maria Augusta Kutschera na surpresa si Yvonne Belvedere mahulog bigla na lang ligtas dahil sa bariles rolyo at sa huli Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp makahilo o stun Guro Maria! Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp tinawag ni Yvonn Bervedere na bangon at napilayan ang bukung-bukong pero si Maria Augusta Kutschera traumatikong tama sa ulo pinsala binili ni Yvonne Bervedere at Maria Agusta Kutschera pumunta sa ospital. Sa episodyo 31 Diyos Decree Ika 5 AM maaga umaga sa Nonnburg Abbey Si Maria Augusta Kutschera von Trapp mga nagmamadaling bumaba ng hagdan mula anim Nonnbergstiege patungo sa Kaigasse Straße sa tabi Motzartplatz, Motzard Tulay at tinitingnan ang tanawin sa itaas sa Nonnberg Abbey, Ika 6 AM maaga umaga si Maria Augusta von Trapp pagbabalik sa von Trapp Villa Mansion sa Traunstraße 34, Aigen, 5026 pag-bukas pinto nakakagulat Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp pag-tayo upuan pag-hinatay ni Fräulein Maria Augusta von Trapp, Maria Augusta von Trapp tumakbo sa isang pagyakap na iyak lahat pito bata sina Rupert Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp pagdadala Martina Alice Gorbetina von Trapp, Hedwig Adolphine Gorbetina pagdadala Agathe Johanna Erwina Gorbetina von Trapp, Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp, Johanna Karolina Gorbetina von Trapp at Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp pag-gising ang padating ni Maria Augusta von Trapp nagmamadali sila pag-baba sa hagdanan sa likurang hanay Rupert Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp pagdadala Martina Alice Gorbetina von Trapp at Hedwig Adolphine von Trapp pagdadala Agathe Johanna Erwina von Trapp sa harapang hanay si Johanna Karolina von Trapp, Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at sa huli si Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp muntik mahulog baba sa hagdanan. Pagkatapos ng kasal, nalampasan niya ang iba't ibang krisis na dumarating sa pamilya, at ipinakita ang kanyang sarili bilang isang mabuting asawa at ina. Pangunahing mang-aawit bokalista at Guitarista. '''Mga dekorasyon at parangal''' # 1949 – Medalyang Benemerenti (Papa Pio XII), bilang pagkilala sa mga benepisyo ng Tulong sa Austria ng Pamilyang Trapp para sa mga nangangailangang Austriyano. # 1952 – Dame ng ang Utos ng ang Banal Sepulchre (Batikano-Papa Pius XII) # 1956 – Katolikong Ina ng Taon sa Estados Unidos. Natatanggap ng mga kababaihan ang parangal na titulong ito, upang kilalanin ang huwarang pag-uugali. # 1957 – Dekorasyon ng Karangalan sa Ginto para sa mga Serbisyo sa Republika ng Austria. # 1962 – Medalya ng Siena – isang parangal na ibinibigay ng kapatiran ng kababaihan ng Theta Phi Alpha sa "isang natatanging babae upang kilalanin siya para sa kanyang pagtitiis at dakilang tagumpay." Ang medalya ang pinakamataas na parangal na ipinagkakaloob ng organisasyon sa isang hindi miyembro at ipinangalan kay Santa Catherine ng Siena. # 1967 – Austrian Krus ng Honour para sa Agham at Sining, unang baitang. # 2007 - Natanggap ng Pamilya von Trapp ang Egon Ranshofen Wertheimer Gantimpala sa Braunau am Inn. # 2012 - Pagpapangalan kay Maria Trapp-Platz sa Donaustadt (ika 22 Distrikto ng Vienna) '''Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp''' (boses ni: Katsunosuke Hori sa Haponesa, Richie Padilia at Danny Deopante sa Tagalog) edad 38 taon gulang Submarino Austriano Hukbong Dagat at nag alaga ng 7 bata bago siya namatay ang ina Agathe Whitehead von Trapp. Dahil naglingkod siya sa hukbong-dagat, tila mahilig siya sa dagat, at sa kuwento ay gumugol siya ng halos isang buwan sa paglalayag ng isang yate sa Dagat Mediteraneo at panghuhuli ng isda sa pamamagitan ng malayang pagsisida at Manggagawa Karpinteriya at Paggawa ng Muwebles. '''Mga dekorasyon at parangal''' # Krus ng Kabalyero ng Imperyal na Orden ng Leopold. # Kabalyero ng Ika-2 Klase ng Orden ng Bakal na Krus (1917) # Pilak Militar Merito Medalya ("Signum Laudis") # Militar Merito Krus. # 1898 Jubilee Medalya. # 1908 Jubilee Krus # Guera Medalya 1914–1918 may Espada. # Krus ng Mahabang Serbisyo (18 taon) # Bakal na Krus Ika 1 at Ika 2 Klase (Aleman Imperyo) # Lakat Medelya (Ottoman Imperyo) # Orden ng Santo Stanilaus (Russo Imperyo) * '''Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp''' (boses ni: Shinobu Adachi sa Haponesa at Rafael Miranda sa Tagalog) edad 14 taon gulang Pagkamatay ni Agatha, siya at ang kanyang mga nakababatang kapatid ang nanguna sa pagpigil sa gurong pumupunta sa sambahayan ng mga Trapp na maging malapit sa kanila. Siya ay responsable, seryoso, at kalmado, ngunit medyo mahiyain at madalas na natatalo ng kanyang matibay na loob na nakababatang kapatid na babae, si Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp. nag aral sa 'Universität die Innsbruck - Universidad de Inssbruck' Unibersidad ng Innsbruck Pangunahin Kampus sa Tyrol Estado matatagpuan isang daan at pitumpu't siyam na kilometro mula sa Salzburg sa kurso gamot at pumasa sa pagsusulit ganap na kwalipikadong doktor at lumipat sa Estados Unidos ng Amerika taon 1943 sumali sa Estados Unidos Hukbong Sandatahan ika 10 Bundok Dibisyon bilang Tekniko sa Ika-3/Ika-5 Baitang Siruhano Heneral kinita Dalawa Bronze Service Stars, Isa Bronze Star at Medalya Medikal para sa Labanan Tsapa at bumalik sa Stowe Vermont nagtapos Digri sa Medisina sa Unibersidad ng Vermont at nang tayo ng klinika sa 27 Main Street, Adamsville, Little Compton Rhode Island may Asawa ni Henriette Lajoie at nakataas anim bata, bokalista bass unang instrumento accordion at Paggawa ng Pilak na alahas. * '''Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Maria Kawamura sa Haponesa at Vilma Borromeos sa Tagalog) edad 13 taon gulang Dahil nasa kanyang pagbibinata, siya ay matatag ang loob at madalas na iginigiit ang kanyang emosyonal na kalagayan, ngunit sa panimula ay isa siyang taong nakatuon sa pamilya. Tulad ng maraming tinedyer, madalas siyang magrebelde sa mga matatanda at may matinding pagmamalaki, kaya nahihirapan siyang maging tapat. Batay sa kanyang karanasan, hindi siya nagtitiwala sa mga governess at itinuturing silang mga kaaway, at noong una, siya ang nagrebelde laban sa kanya poot bago mga governess Madrasta ang pinakamarami sa kanyang mga kapatid. Gayunpaman, medyo natagalan siya kaysa sa kanyang mga kapatid, ngunit kalaunan ay nagsalita na siya kay Maria. Tinutulan din niya ang kasal ng kanyang ama kay Yvonne at tumakas pa sa bahay sa pagtatangkang putulin ang kanilang kasunduan, alto bokalista at Mga kagamitang gawa sa katad. * '''Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp''' (boses ni: Yōko Matsuoka sa Haponesa) edad 10 taon gulang Isa siyang masigla at pilyong batang lalaki, at dahil '''<nowiki/>'''nasa edad na siya <nowiki/>na mahilig maglaro, madalas niyang inuuna ang paggawa ng gusto niya at hindi sumusunod sa mga tagubilin, dahil kulang siya sa responsibilidad. Ang pinakaayaw niya sa mga aristokratikong kaugalian sa kanyang mga kapatid, siya ay isang napaka mapaglaro lalaki. Sa Niyebe ng Alps yugto ika dalawampu't lima nag-lakbay sa bayan ng Kitzbühel Tyrol Estado nag kasama si Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp, Rupert Georg Ritter von Trapp, Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp Johanna Karolina Gorbetina von Trapp, Martina Alice Gorbetina von Trapp, Agathe Johanna von Trapp, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at Maria Augusta Kutschera nag sakay pasahero bagon na tren mula 'Salzburg Bahnhof' Salzburg Estasyon sa 'Kitzbühel Bahnhof' Kitzbühel Estasyon habang nasa ski tunguhan sumusunod sa likuran si Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp pababa rampa ng niyebe pag-angat pero nahulog pagbagsak ang sanghi pilay sa bukung-bukong sa aksidente, kasama binili Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp at Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp patungo sa klinika, taon 1943 Pandaigdig Digmaan Dalawa ang kuya ni '''Rupert von Trapp''' ng von Trapp Mga Kapatid sumali sa Estados Unidos Hukbong Sandatahan ika10 Bundok Dibisyon elite ski pangkat Italiyano Kampanya sa Aleman Gothic Linya sa Apennine Bundok may Asawa ni Erika Klambauer at nakataas anim bata mga instrumento recorders, viola da gamba at spinet. * '''Maria Agathe Franziska Gorbetina''' '''<nowiki/>'<nowiki/>M<nowiki/>'''<nowiki/>'''itzi''''<nowiki/>'''<nowiki/>''' '''von Trapp''' (boses ni: Yuri Shiratori sa Haponesa at Charvie Abelete sa Tagalog) Edad 8 taon gulang upang maiba ba'''<nowiki/>'''bae siya kay Maria<nowiki/>. Babae Siya ang pinakamalapit sa kanyang ina sa mga bata. Dala'''<nowiki/>'''wang t<nowiki/>aon na ang<nowiki/> nakalilipas, nagkaroon siya ng iskarlata lagnat, ang parehong sakit na dinanas ng kanyang ina, mahina ang puso at umatras, tumangging kumain. Gayunpaman, pagkatapos makilala si Maria, mabilis siyang gumaling at sa loob ng ilang buwan ay naging sapat ang lakas upang tumakbo, Siya ay may mahinahon at maamo na personalidad, Anak na Babae magkaagapay sa tabi '''Maria Augusta Kutschera von Trapp''' Madrasta unang pangunahin instrumeto '''Violin''', piano, cello, clarinet, recorder, accordion, Pag-ukit sa Kahoy at Pag-iimprenta nang mag-isa. * '''Johanna Karolina Gobertina von Trapp''' (boses ni: Hiromi Ishikawa) edad 6 taon gulang May mga pekas siya sa kanyang mga pisngi. Siya ang mood-maker ng pamilyang Trapp. Siya ay masayahin at madaling maaliw, tumatawa sa pinakamaliit na bagay, at napaka-mausisa. Bukod pa rito, siya ay isang pilyong tomboy na madalas mapasama sa mga kakaibang pangyayari, tulad ng pagkaligaw, pagsusuot ng kakaibang gumawapataas, na madalas tumawa at isinailalim din sa pangangalaga ni Maria, sa Isang Nobya noong Hulyo yugto ika-tatlumpu't dalawa binili ni Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' at Johanna Karolina von Trapp nag-dala balde gumawa ng bangkito pumunta sa labas sa binta ng aklatan talakayan pag-uusap Baronesa Mathilda tungkol sa pag-pakasal Johanna Karolina Gorbetina von Trapp nag-desisyon gumawa ng sulat, una Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp bumaba sa balde bangkito pero si Johanna Karolina Gorbetina von Trapp nang walang balanse ang kanyang kaliwang paa, sumigaw at natumba, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp pagsasabi Johanna Karolina Gorbetina von Trapp ayos lang! Binili sina Maria Augusta von Trapp at Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp kawan '''<nowiki/>'''ma''<nowiki/>''lakas maingay ng pagbagsak sa labas binuksan bintana nakakagulat nalang sina Maria Au'''<nowiki/>'''gu'''<nowiki/>'''sta von Trapp at Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Tra<nowiki/>pp <nowiki/>abi''<nowiki/>''song babala tinawag na Mga anak na babae na tomboy na ito! Binili ni Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at Johanna Karolina Gorbetina von Trapp tinuro abisong babala na pag-ka busted sa pag-espiya, soprano mang-aawit at Pagguhit, Pagpipinta, at Paglililok. * '''Mar'''<nowiki/>'''t'''<nowiki/>'''ina''' '''Alice Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Saori Suzuki sa Haponesa) 4 taon gulang kasa<nowiki/>ma niya saanman siya magpunta, at sinasabi ng kanyang pamilya, at kahit hindi siya masyadong nagsasalita, minsan ay nakakagulat ang mga sinasabi niya Laging niyang dinala ang Teddy Oso kanya si Nikola kahit saan, mang-aawit ikalawa suprano at Pagpipinta ng Kahoy. * '''Agathe Johanna Erwina Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Naoto Watanabe) 3 taon gulang ang bunsong anak na babae ni Baron von Trapp Dahil siya ang bunso, pinalayaw siya, inosente, at mahilig magbiro, at mang-aawit unang suprano, piano at gutarista. ==Musika== ===Pambungad na Tema=== Ang pambungad na tema ay naiiba sa batay sa pagpapalabas. Ang unang ginamit ng serye ay ang "Doremi no Uta (Doremi Song)" bilang unang kanta, subalit, ang dvd at ang bersiyong bidyo ng serye ay ginamit ang "Hohemi no Mahou (Smile Magic)" bilang bagong pambungad na kanta. #"''Doremi Song'' [ドレミのうた] (Do-Re-Mi no Uta)" ni Eri Itoh at Children's Choir of the Forest (bersiyon ng unang pagpapalabas) manunulat ng kanta Richard Rogers at Oscar Hammerstein Ang pangalawa. #"''Magic of the Smile'' [ほほえみの魔法](Hohoemi no Mahou)" ni Eri Itoh (bidyo, dvd, at huling bersiyon ng pag'''<nowiki/>'''pa''<nowiki/>''palabas) ===Pangwakas na Tema=== # ''"With Outstretched Hands'''' [両手を広げて](Ryoute wo hiroge'''<nowiki/>'''te'''<nowiki/>''')" ni Eri Itoh == Ugnay Panlabas == *{{ann|anime|1758}} [[Kategorya:Dramang anime at manga]] [[Kategorya:Anime ng 1991]] [[Kategorya:Mga serye sa telebisyon]] {{anime-series-stub}} cjxqy2l3jvp489kbwpvd3ncbcayz6h7 2209497 2209496 2026-05-28T11:37:07Z ~2026-31456-69 162261 2209497 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=Mayo 2021}} {{Infobox animanga/Header | name = Trapp Family Story | image = Sonrisas y lagrimas.JPG | caption = | ja_kanji = トラップ一家物語 | ja_romaji = Torappu Ikka Monogatari | genre = [[Drama]] }} {{Infobox animanga/Anime | title = | director = [[Kôzô Kusuha]] | studio = [[Nippon Animation]] | network = [[RTL 2]] | first = 13 Enero 1991 | last = 28 Disyembre 1991 | episodes = 40 }} {{Infobox animanga/Footer}} Ang {{nihongo|'''''Trapp Family Story'''''|トラップ一家物語|Torappu Ikka Monogatari}} ay isang [[Hapon]]es na seryeng [[anime]] ng [[Nippon Animation]]. Ito ay nakabase sa nobelang ''[[The Story of the Trapp Family Singers]]'' ni [[Maria von Trapp]], na kung saan ay nagbigay inspirasyon sa sikat na buong mundo na awit manunulat Richard Rogers at Oscar Hammerstien (Ang Tunong ng Musika) ''[[The Sound of Music]]'' Nakatitig ni Dane Julie Andrews, Christopher Plummer, Charmain Carr, Nicholas Hamond, Heather Menzies, Duane Chase, Angela Cartwright, Debbie Turner at Kym Karath. == Balankas == Nawalan ng dalawang magulang si Maria Kutschera sa murang edad at kinailangang harapin ang maraming paghihirap. Sa edad na labingwalong taon, pabalik mula sa kanyang pagtatapos mula sa paaralan ng pagsasanay ng mga guro, bigla siyang nagpasya na maging isang madre. Pumunta siya sa Salzburg at binisita ang Nonnberg Abbey, na kilala bilang pinakamahigpit na kumbento, kung saan siya nag-aplay at tinanggap bilang isang baguhan. Gayunpaman, ang masayahin at masiglang personalidad ni Maria at ang kanyang kawalang-bahala sa mga kaugalian at disiplina ay unti-unting nagtulak sa kanya na makita bilang isang problematikong presensya sa kumbento, dahil ang mga madre ay umaasa sa disiplina at wastong asal higit sa lahat. Sinubukan ni Maria na baguhin ang kanyang pamumuhay, ngunit hindi niya ito nagustuhan; mas gusto niyang parangalan ang kanyang Panginoon sa pamamagitan ng kagalakan at pasasalamat para sa buhay at lahat ng narito. Isang araw, ipinadala ng Ina Superior si Maria sa bahay ni Baron Georg von Trapp, isang bayani at aristokratang Austrian, sa loob ng siyam na buwan bilang governess ng kanyang pangalawang anak na babae, isang mahinang bata na nagngangalang Maria din. Ang Baron ay isang balo, at wala sa dalawampu't limang governess na dati niyang kinuha ang tinanggap ng kanyang pitong anak. Noong una, ang mga bata ay mahiyain at rebelde, ngunit unti-unti nilang nabuksan ang kanilang mga mata sa pagiging inosente at tapat ni Maria. Pagkaraan ng ilang panahon, sa pamamagitan ng kagalakan, awit, at tula, nakuha ni Maria ang puso at respeto ng mga bata, na pinupuno silang lahat ng kaligayahan. Nakuha rin ni Maria ang pagmamahal ng Baron. Napagtanto ni Georg na umiibig siya kay Maria at pinutol ang kanyang pakikipagtipan sa kanyang kasintahang si Lady Yvonne. Kalaunan, sa pagpupumilit ng kanyang mga anak, hiniling niya kay Maria na pakasalan siya, laban sa opinyon ni Baroness Matilda, isang aristokrata na namamahala sa sambahayan. Noong una, nag-alangan si Maria at bumalik sa kumbento nang ilang panahon, ngunit di-nagtagal ay naunawaan niya ang kanyang nararamdaman at bumalik upang pakasalan ang Baron at maging isang ina ng kanyang mga anak. Sa harap ng mga kahirapan sa pananalapi, ginawang panauhin ng pamilyang Trapp ang kanilang villa. Natuklasan ni Lotte Lehmann, isang bumibisitang mang-aawit ng opera, ang mga batang kumakanta at hinikayat silang magtanghal sa Salzburg Pista. Sa kabila ng pagiging baguhan, ang kanilang sigasig at mga awiting-bayan ay nakakuha ng puso ng mga manonood, na humantong sa mga paglabas sa radyo, isang pagtatanghal sa Kleine Halle ng Vienna, at isang pakikipagkita sa Amerikanong impresario na si Mr. Dennis Wagner, na nag-alok sa kanila ng isang paglilibot sa Estados Unidos ng Amerika, na kanilang tinanggihan noong una. Gayunpaman, lumitaw ang mga problema sa pagdating ng mga banta ng Ikalawang Digmaang Pandaigdig, habang kinontrol ng mga Nazi ang Austria, isang taon bago ang tunggalian. Hindi masaya ang pamilyang Trapp sa kanilang bagong buhay at nagalit sa katotohanan na si Adolf Hitler mismo ang nais na kumanta sila sa kanyang mga salu-salo. Si Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp, isang bayani ng digmaan at makabayan, ay tumangging makipagtulungan sa rehimen, at natuklasan nila na ang kanilang butler na si Hans ay isang tagasuporta ng Nazi na itinalaga upang bantayan sila. Dahil dito, nagpasya silang umalis sa Austria upang pumunta sa malayo upang simulan ang kanilang bagong buhay, malayo sa digmaan. Sa tulong ng pinagkakatiwalaang kaibigang si Franz, sina Georg, Maria (na ngayon ay buntis), at ang pitong anak ay palihim na tumakas sa kanilang tahanan, tumawid sa mga bundok patungong Italya, at kalaunan ay nakarating sa New York sa Estados Unidos, kung saan, sa tulong ni Wagner, sila ay sumikat sa pagtugtog ng kanilang mga katutubong awiting-bayan. == Adaptasyon == Nang ipadala si Maria sa pamilyang Von Trapp, siya ay 21 taong gulang ayon sa mga talaang pangkasaysayan at sa orihinal na talambuhay. Ang pagkakaiba sa edad nina Georg at Maria ay 25 taon (20 taon sa adaptasyong ito). Ang pagkakasunod-sunod ng mga bata ay bahagyang naiiba rin: sa katotohanan, ito ay: Rupert, Hedwig, Werner, Johanna, Martina, Agathe at Maria Agatha Fraziska Gorbetina 'Mitzi' samantalang ang adaptasyon ay muling nag-aayos sa kanila. Bukod pa rito, ang orihinal na pangalan ng ina ay Agathe. Sa kasaysayan, mahigit sampung taon ang lumipas sa pagitan ng kasal nina Georg at Maria at ng paglipat ng pamilya sa Estados Unidos (mga isang taon sa serye). Sa panahong iyon, nagkaroon sila ng dalawang anak na babae, sina Rosmarie at Eleonore. Si Maria ay buntis din noong pagtakas, at kalaunan ay nanganak sa bunsong anak, si Johannes. Ang mayordoma, si Hans Schweiger, ay isang miyembro ng partidong Nazi ngunit nakipagtulungan sa pamilya, binabalaan silang huwag pag-usapan ang politika sa harap niya at iminungkahi ang kanilang pagtakas kapag may mga pagkakataon sa konsiyerto sa Estados Unidos ng Amerika. Ang ilan pang mga pagkakaiba at detalye ay hiniram mula sa musikal na Richard Rodgers at Oscar Hammerstein Ang Ika-pangalawa Ang Tunong ng Musika o The Sound of Music. Sa parehong makasaysayang salaysay at sa orihinal na autobiography, si '''Maria''' '''Agusuta Kutschera von Trapp''' ay isang postulant pa rin nang siya ay ipadala upang maging isang governess, hindi isang baguhan. Gayunpaman, sa adaptasyong ito— tulad ng sa musikal na pelikula—siya ay ipinadala bilang isang baguhan na may pansamantalang appointment, kalaunan ay umalis sa kumbento at pinakasalan si Georg, kasunod ng parehong arko ng naratibo tulad ng pelikula. Sa anime, tinukso ni Maria si Georg ng isang saludong militar, isang detalyeng hiniram mula sa musikal at wala sa nobela. Sa nobela, tinanggap si Maria ng mga bata nang walang kahirap-hirap. Sa kabaligtaran, ang pelikula ay nagpapakilala ng paunang tensyon, lalo na kay Liesl (Hedwig sa anime), na lumaban sa bagong governess. Hiniram ng anime ang elementong ito mula sa pelikula, na ginagawa itong isang pangunahing tema. Sa episodyo 16 ng anime at sa musikal Ang Bahay na Walang Fräulein Maria, Si Maria Agathe Franiska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp hangganan mag-ulat sa ama Captain Georg Ritter von Trapp si Maria Augusta Kutschera von Trapp wala sa Villa Mansion panandaliang bumalik si Maria sa Nonnberg Abbey kumbento — pagkatapos ng muntik nang aksidente ni Martina sa ilog sa anime, at dahil napagtanto niyang mahal niya si Georg sa pelikula. Sa anime, tinangka nina Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' at Johanna Karoline Gorbetina von trapp sa Nonnberg Abbey na bisitahin siya nang palihim ngunit hinarangan sila ng mga madre; sa pelikula, sinubukan ng lahat ng mga bata na maabot siya sa lungsod ngunit napigilan din sila. Sa nobela, hindi talaga umalis si Maria papunta sa kumbento, naisip niyang umalis nang mapansin niya ang pagmamahal ni Georg ngunit nahikayat siyang manatili kay Yvonne. Sa yugto 39 ng anime at sa pelikula Pagmamalaki at Paniniwala, tinanggal ni Georg ang bandila ng Nazi mula sa bintana ng villa at pinunit ito. Sa nobela, ang insidente ay hindi gaanong mahalaga, binanggit lamang nang palampas upang ipahiwatig na hindi ipinakita ni Georg ang bandila ayon sa iniutos ng mga Nazi. Bukod sa mga puntong ito, may iba pang maliliit na pagkakaiba, ngunit sa pangkalahatan, ang adaptasyon ay mas naaayon sa mga makasaysayang pangyayari kaysa sa bersyon ng musikal. Bukod pa rito, tulad ng musikal, inangkop lamang ng anime ang unang bahagi ng nobela. Gayunpaman, ang ilang mga eksena mula sa ikalawang bahagi ay isinama sa serye. Sa episodyo 35 Pag-awit sa Hangin, habang nasa isang pagtatanghal sa Kleine Halle sa Vienna, isang langaw ang pumasok sa bibig ng batang si Johanna, na nagtulak sa kanya na laktawan ang kanyang solo. Sa nobela, nangyari ang insidenteng ito kay Maria habang nasa isang konsiyerto sa Amerika, na lumikha ng tawanan at nakatulong sa koro ng pamilyang Trapp na kumonekta sa mga manonood. Sa episodyo 40 Paalam sa Aking Bansa ang huli episodyo, habang tumatakas ang pamilya mula sa Salzburg Austria, tinawid nila ang Oetzal Alps Tyrol na nakatago sa isang karwahe para sa libing. Sa nobela, isang katulad na yugto ang kinasasangkutan ng pamilya na nag-iimprovise ng transportasyon pagkatapos ng isang konsiyerto dahil sa pagtitipid noong panahon ng digmaan, gamit ang isang karwahe para sa libing upang makarating sa Austria Italya Krus ng Hangganan Brenner/Bennero Istasyon. == Boses Talento sa Haponesa at Filipino Tagalog == '''Maria Agusta Kutschera von Trapp''' (boses ni: Masako Katsu sa Haponesa, Gloria De Guzman at Rowena Benavidez sa Tagalog) edad 18 taon gulang Pagkatapos ng pagtatapos sa Vienna Normal Paaralan siya ay nagiging isang baguhan Madre sa Nonberg Abbey sa Salzburg Austria ipinadala sa von Trapp Mansion sa loob ng siyam na buwan upang maging dalawampu't anim governess ng Trapp pamilyang Siya ay tinatawag na ''''Fräulein Maria Augusta Kutschera'''<nowiki/>' Babae siya ay karaniwang palakaibigan at masayahin, at kung minsan ay malamya, ngunit matapang din siyang ipahayag ang kanyang mga opinyon nang walang pag-aatubili at tapat na aminin ang kanyang mga pagkakamali kapag nagawa niya ang mga ito. Sa Ginang Yvonne's Regalo episodyo ika-labingsiyam at Buhay ng Bawat Tao ika-dalawampu episodyo, Yvonne Bervedere napatilok ang formal panamit na mahaba palda bigla hulog sa hadanan bilang Maria Augusta Kutschera na surpresa si Yvonne Belvedere mahulog bigla na lang ligtas dahil sa bariles rolyo at sa huli Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp makahilo o stun Guro Maria! Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp tinawag ni Yvonn Bervedere na bangon at napilayan ang bukung-bukong pero si Maria Augusta Kutschera traumatikong tama sa ulo pinsala binili ni Yvonne Bervedere at Maria Agusta Kutschera pumunta sa ospital. Sa episodyo 31 Diyos Decree Ika 5 AM maaga umaga sa Nonnburg Abbey Si Maria Augusta Kutschera von Trapp mga nagmamadaling bumaba ng hagdan mula anim Nonnbergstiege patungo sa Kaigasse Straße sa tabi Motzartplatz, Motzard Tulay at tinitingnan ang tanawin sa itaas sa Nonnberg Abbey, Ika 6 AM maaga umaga si Maria Augusta von Trapp pagbabalik sa von Trapp Villa Mansion sa Traunstraße 34, Aigen, 5026 pag-bukas pinto nakakagulat Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp pag-tayo upuan pag-hinatay ni Fräulein Maria Augusta von Trapp, Maria Augusta von Trapp tumakbo sa isang pagyakap na iyak lahat pito bata sina Rupert Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp pagdadala Martina Alice Gorbetina von Trapp, Hedwig Adolphine Gorbetina pagdadala Agathe Johanna Erwina Gorbetina von Trapp, Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp, Johanna Karolina Gorbetina von Trapp at Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp pag-gising ang padating ni Maria Augusta von Trapp nagmamadali sila pag-baba sa hagdanan sa likurang hanay Rupert Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp pagdadala Martina Alice Gorbetina von Trapp at Hedwig Adolphine von Trapp pagdadala Agathe Johanna Erwina von Trapp sa harapang hanay si Johanna Karolina von Trapp, Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at sa huli si Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp muntik mahulog baba sa hagdanan. Pagkatapos ng kasal, nalampasan niya ang iba't ibang krisis na dumarating sa pamilya, at ipinakita ang kanyang sarili bilang isang mabuting asawa at ina. Pangunahing mang-aawit bokalista at Guitarista. '''Mga dekorasyon at parangal''' # 1949 – Medalyang Benemerenti (Papa Pio XII), bilang pagkilala sa mga benepisyo ng Tulong sa Austria ng Pamilyang Trapp para sa mga nangangailangang Austriyano. # 1952 – Dame ng ang Utos ng ang Banal Sepulchre (Batikano-Papa Pius XII) # 1956 – Katolikong Ina ng Taon sa Estados Unidos. Natatanggap ng mga kababaihan ang parangal na titulong ito, upang kilalanin ang huwarang pag-uugali. # 1957 – Dekorasyon ng Karangalan sa Ginto para sa mga Serbisyo sa Republika ng Austria. # 1962 – Medalya ng Siena – isang parangal na ibinibigay ng kapatiran ng kababaihan ng Theta Phi Alpha sa "isang natatanging babae upang kilalanin siya para sa kanyang pagtitiis at dakilang tagumpay." Ang medalya ang pinakamataas na parangal na ipinagkakaloob ng organisasyon sa isang hindi miyembro at ipinangalan kay Santa Catherine ng Siena. # 1967 – Austrian Krus ng Honour para sa Agham at Sining, unang baitang. # 2007 - Natanggap ng Pamilya von Trapp ang Egon Ranshofen Wertheimer Gantimpala sa Braunau am Inn. # 2012 - Pagpapangalan kay Maria Trapp-Platz sa Donaustadt (ika 22 Distrikto ng Vienna) '''Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp''' (boses ni: Katsunosuke Hori sa Haponesa, Richie Padilia at Danny Deopante sa Tagalog) edad 38 taon gulang Submarino Austriano Hukbong Dagat at nag alaga ng 7 bata bago siya namatay ang ina Agathe Whitehead von Trapp. Dahil naglingkod siya sa hukbong-dagat, tila mahilig siya sa dagat, at sa kuwento ay gumugol siya ng halos isang buwan sa paglalayag ng isang yate sa Dagat Mediteraneo at panghuhuli ng isda sa pamamagitan ng malayang pagsisida at Manggagawa Karpinteriya at Paggawa ng Muwebles. '''Mga dekorasyon at parangal''' # Krus ng Kabalyero ng Imperyal na Orden ng Leopold. # Kabalyero ng Ika-2 Klase ng Orden ng Bakal na Krus (1917) # Pilak Militar Merito Medalya ("Signum Laudis") # Militar Merito Krus. # 1898 Jubilee Medalya. # 1908 Jubilee Krus # Guera Medalya 1914–1918 may Espada. # Krus ng Mahabang Serbisyo (18 taon) # Bakal na Krus Ika 1 at Ika 2 Klase (Aleman Imperyo) # Lakat Medelya (Ottoman Imperyo) # Orden ng Santo Stanilaus (Russo Imperyo) * '''Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp''' (boses ni: Shinobu Adachi sa Haponesa at Rafael Miranda sa Tagalog) edad 14 taon gulang Pagkamatay ni Agatha, siya at ang kanyang mga nakababatang kapatid ang nanguna sa pagpigil sa gurong pumupunta sa sambahayan ng mga Trapp na maging malapit sa kanila. Siya ay responsable, seryoso, at kalmado, ngunit medyo mahiyain at madalas na natatalo ng kanyang matibay na loob na nakababatang kapatid na babae, si Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp. nag aral sa 'Universität die Innsbruck - Universidad de Inssbruck' Unibersidad ng Innsbruck Pangunahin Kampus sa Tyrol Estado matatagpuan isang daan at pitumpu't siyam na kilometro mula sa Salzburg sa kurso gamot at pumasa sa pagsusulit ganap na kwalipikadong doktor at lumipat sa Estados Unidos ng Amerika taon 1943 sumali sa Estados Unidos Hukbong Sandatahan ika 10 Bundok Dibisyon bilang Tekniko sa Ika-3/Ika-5 Baitang Siruhano Heneral kinita Dalawa Bronze Service Stars, Isa Bronze Star at Medalya Medikal para sa Labanan Tsapa at bumalik sa Stowe Vermont nagtapos Digri sa Medisina sa Unibersidad ng Vermont at nang tayo ng klinika sa 27 Main Street, Adamsville, Little Compton Rhode Island may Asawa ni Henriette Lajoie at nakataas anim bata, bokalista bass unang instrumento accordion at Paggawa ng Pilak na alahas. * '''Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Maria Kawamura sa Haponesa at Vilma Borromeos sa Tagalog) edad 13 taon gulang Dahil nasa kanyang pagbibinata, siya ay matatag ang loob at madalas na iginigiit ang kanyang emosyonal na kalagayan, ngunit sa panimula ay isa siyang taong nakatuon sa pamilya. Tulad ng maraming tinedyer, madalas siyang magrebelde sa mga matatanda at may matinding pagmamalaki, kaya nahihirapan siyang maging tapat. Batay sa kanyang karanasan, hindi siya nagtitiwala sa mga governess at itinuturing silang mga kaaway, at noong una, siya ang nagrebelde laban sa kanya poot bago mga governess Madrasta ang pinakamarami sa kanyang mga kapatid. Gayunpaman, medyo natagalan siya kaysa sa kanyang mga kapatid, ngunit kalaunan ay nagsalita na siya kay Maria. Tinutulan din niya ang kasal ng kanyang ama kay Yvonne at tumakas pa sa bahay sa pagtatangkang putulin ang kanilang kasunduan, alto bokalista at Mga kagamitang gawa sa katad. * '''Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp''' (boses ni: Yōko Matsuoka sa Haponesa) edad 10 taon gulang Isa siyang masigla at pilyong batang lalaki, at dahil '''<nowiki/>'''nasa edad na siya <nowiki/>na mahilig maglaro, madalas niyang inuuna ang paggawa ng gusto niya at hindi sumusunod sa mga tagubilin, dahil kulang siya sa responsibilidad. Ang pinakaayaw niya sa mga aristokratikong kaugalian sa kanyang mga kapatid, siya ay isang napaka mapaglaro lalaki. Sa Niyebe ng Alps yugto ika dalawampu't lima nag-lakbay sa bayan ng Kitzbühel Tyrol Estado nag kasama si Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp, Rupert Georg Ritter von Trapp, Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp Johanna Karolina Gorbetina von Trapp, Martina Alice Gorbetina von Trapp, Agathe Johanna von Trapp, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at Maria Augusta Kutschera nag sakay pasahero bagon na tren mula 'Salzburg Bahnhof' Salzburg Estasyon sa 'Kitzbühel Bahnhof' Kitzbühel Estasyon habang nasa ski tunguhan sumusunod sa likuran si Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp pababa rampa ng niyebe pag-angat pero nahulog pagbagsak ang sanghi pilay sa bukung-bukong sa aksidente, kasama binili Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp at Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp patungo sa klinika, taon 1943 Pandaigdig Digmaan Dalawa ang kuya ni '''Rupert von Trapp''' ng von Trapp Mga Kapatid sumali sa Estados Unidos Hukbong Sandatahan ika10 Bundok Dibisyon elite ski pangkat Italiyano Kampanya sa Aleman Gothic Linya sa Apennine Bundok may Asawa ni Erika Klambauer at nakataas anim bata mga instrumento recorders, viola da gamba at spinet. * '''Maria Agathe Franziska Gorbetina''' '''<nowiki/>'<nowiki/>M<nowiki/>'''<nowiki/>'''itzi''''<nowiki/>'''<nowiki/>''' '''von Trapp''' (boses ni: Yuri Shiratori sa Haponesa at Charvie Abelete sa Tagalog) Edad 8 taon gulang upang maiba ba'''<nowiki/>'''bae siya kay Maria<nowiki/>. Babae Siya ang pinakamalapit sa kanyang ina sa mga bata. Dala'''<nowiki/>'''wang t<nowiki/>aon na ang<nowiki/> nakalilipas, nagkaroon siya ng iskarlata lagnat, ang parehong sakit na dinanas ng kanyang ina, mahina ang puso at umatras, tumangging kumain. Gayunpaman, pagkatapos makilala si Maria, mabilis siyang gumaling at sa loob ng ilang buwan ay naging sapat ang lakas upang tumakbo, Siya ay may mahinahon at maamo na personalidad, Anak na Babae kasama ang '''Maria Augusta Kutschera von Trapp''' Madrasta unang pangunahin instrumeto '''Violin''', piano, cello, clarinet, recorder, accordion, Pag-ukit sa Kahoy at Pag-iimprenta nang mag-isa. * '''Johanna Karolina Gobertina von Trapp''' (boses ni: Hiromi Ishikawa) edad 6 taon gulang May mga pekas siya sa kanyang mga pisngi. Siya ang mood-maker ng pamilyang Trapp. Siya ay masayahin at madaling maaliw, tumatawa sa pinakamaliit na bagay, at napaka-mausisa. Bukod pa rito, siya ay isang pilyong tomboy na madalas mapasama sa mga kakaibang pangyayari, tulad ng pagkaligaw, pagsusuot ng kakaibang gumawapataas, na madalas tumawa at isinailalim din sa pangangalaga ni Maria, sa Isang Nobya noong Hulyo yugto ika-tatlumpu't dalawa binili ni Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' at Johanna Karolina von Trapp nag-dala balde gumawa ng bangkito pumunta sa labas sa binta ng aklatan talakayan pag-uusap Baronesa Mathilda tungkol sa pag-pakasal Johanna Karolina Gorbetina von Trapp nag-desisyon gumawa ng sulat, una Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp bumaba sa balde bangkito pero si Johanna Karolina Gorbetina von Trapp nang walang balanse ang kanyang kaliwang paa, sumigaw at natumba, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp pagsasabi Johanna Karolina Gorbetina von Trapp ayos lang! Binili sina Maria Augusta von Trapp at Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp nakari'''<nowiki/>'''ni''<nowiki/>''g ng malakas na ingay ng pagbagsak sa labas binuksan bintana nakakagulat nalang sina '''<nowiki/>'''Ma'''<nowiki/>'''ria Augusta von Trapp at Captain Baron Georg Ludwig Ritter<nowiki/> vo<nowiki/>n T''<nowiki/>''rapp abisong babala tinawag na Mga anak na babae na tomboy na ito! Binili ni Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at Johanna Karolina Gorbetina von Trapp tinuro abisong babala na pag-ka busted sa pag-espiya, soprano mang-aawit at Pagguhit, Pagpipinta, at Paglililok. * '''Mar'''<nowiki/>'''t'''<nowiki/>'''ina''' '''Alice Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Saori Suzuki sa Haponesa) 4 taon gulang kasa<nowiki/>ma niya saanman siya magpunta, at sinasabi ng kanyang pamilya, at kahit hindi siya masyadong nagsasalita, minsan ay nakakagulat ang mga sinasabi niya Laging niyang dinala ang Teddy Oso kanya si Nikola kahit saan, mang-aawit ikalawa suprano at Pagpipinta ng Kahoy. * '''Agathe Johanna Erwina Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Naoto Watanabe) 3 taon gulang ang bunsong anak na babae ni Baron von Trapp Dahil siya ang bunso, pinalayaw siya, inosente, at mahilig magbiro, at mang-aawit unang suprano, piano at gutarista. ==Musika== ===Pambungad na Tema=== Ang pambungad na tema ay naiiba sa batay sa pagpapalabas. Ang unang ginamit ng serye ay ang "Doremi no Uta (Doremi Song)" bilang unang kanta, subalit, ang dvd at ang bersiyong bidyo ng serye ay ginamit ang "Hohemi no Mahou (Smile Magic)" bilang bagong pambungad na kanta. #"''Doremi Song'' [ドレミのうた] (Do-Re-Mi no Uta)" ni Eri Itoh at Children's Choir of the Forest (bersiyon ng unang pagpapalabas) manunulat ng kanta Richard Rogers at Oscar Hammerstein Ang pangalawa. #"''Magic of the Smile'' [ほほえみの魔法](Hohoemi no Mahou)" ni Eri Itoh (bidyo, dvd, at huling bersiyon ng pag'''<nowiki/>'''pa''<nowiki/>''palabas) ===Pangwakas na Tema=== # ''"With Outstretched Hands'''' [両手を広げて](Ryoute wo hiroge'''<nowiki/>'''te'''<nowiki/>''')" ni Eri Itoh == Ugnay Panlabas == *{{ann|anime|1758}} [[Kategorya:Dramang anime at manga]] [[Kategorya:Anime ng 1991]] [[Kategorya:Mga serye sa telebisyon]] {{anime-series-stub}} ptu60bd2lq2kh4hcvlv9umugjdobgom 2209498 2209497 2026-05-28T11:38:04Z ~2026-31456-69 162261 2209498 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=Mayo 2021}} {{Infobox animanga/Header | name = Trapp Family Story | image = Sonrisas y lagrimas.JPG | caption = | ja_kanji = トラップ一家物語 | ja_romaji = Torappu Ikka Monogatari | genre = [[Drama]] }} {{Infobox animanga/Anime | title = | director = [[Kôzô Kusuha]] | studio = [[Nippon Animation]] | network = [[RTL 2]] | first = 13 Enero 1991 | last = 28 Disyembre 1991 | episodes = 40 }} {{Infobox animanga/Footer}} Ang {{nihongo|'''''Trapp Family Story'''''|トラップ一家物語|Torappu Ikka Monogatari}} ay isang [[Hapon]]es na seryeng [[anime]] ng [[Nippon Animation]]. Ito ay nakabase sa nobelang ''[[The Story of the Trapp Family Singers]]'' ni [[Maria von Trapp]], na kung saan ay nagbigay inspirasyon sa sikat na buong mundo na awit manunulat Richard Rogers at Oscar Hammerstien (Ang Tunong ng Musika) ''[[The Sound of Music]]'' Nakatitig ni Dane Julie Andrews, Christopher Plummer, Charmain Carr, Nicholas Hamond, Heather Menzies, Duane Chase, Angela Cartwright, Debbie Turner at Kym Karath. == Balankas == Nawalan ng dalawang magulang si Maria Kutschera sa murang edad at kinailangang harapin ang maraming paghihirap. Sa edad na labingwalong taon, pabalik mula sa kanyang pagtatapos mula sa paaralan ng pagsasanay ng mga guro, bigla siyang nagpasya na maging isang madre. Pumunta siya sa Salzburg at binisita ang Nonnberg Abbey, na kilala bilang pinakamahigpit na kumbento, kung saan siya nag-aplay at tinanggap bilang isang baguhan. Gayunpaman, ang masayahin at masiglang personalidad ni Maria at ang kanyang kawalang-bahala sa mga kaugalian at disiplina ay unti-unting nagtulak sa kanya na makita bilang isang problematikong presensya sa kumbento, dahil ang mga madre ay umaasa sa disiplina at wastong asal higit sa lahat. Sinubukan ni Maria na baguhin ang kanyang pamumuhay, ngunit hindi niya ito nagustuhan; mas gusto niyang parangalan ang kanyang Panginoon sa pamamagitan ng kagalakan at pasasalamat para sa buhay at lahat ng narito. Isang araw, ipinadala ng Ina Superior si Maria sa bahay ni Baron Georg von Trapp, isang bayani at aristokratang Austrian, sa loob ng siyam na buwan bilang governess ng kanyang pangalawang anak na babae, isang mahinang bata na nagngangalang Maria din. Ang Baron ay isang balo, at wala sa dalawampu't limang governess na dati niyang kinuha ang tinanggap ng kanyang pitong anak. Noong una, ang mga bata ay mahiyain at rebelde, ngunit unti-unti nilang nabuksan ang kanilang mga mata sa pagiging inosente at tapat ni Maria. Pagkaraan ng ilang panahon, sa pamamagitan ng kagalakan, awit, at tula, nakuha ni Maria ang puso at respeto ng mga bata, na pinupuno silang lahat ng kaligayahan. Nakuha rin ni Maria ang pagmamahal ng Baron. Napagtanto ni Georg na umiibig siya kay Maria at pinutol ang kanyang pakikipagtipan sa kanyang kasintahang si Lady Yvonne. Kalaunan, sa pagpupumilit ng kanyang mga anak, hiniling niya kay Maria na pakasalan siya, laban sa opinyon ni Baroness Matilda, isang aristokrata na namamahala sa sambahayan. Noong una, nag-alangan si Maria at bumalik sa kumbento nang ilang panahon, ngunit di-nagtagal ay naunawaan niya ang kanyang nararamdaman at bumalik upang pakasalan ang Baron at maging isang ina ng kanyang mga anak. Sa harap ng mga kahirapan sa pananalapi, ginawang panauhin ng pamilyang Trapp ang kanilang villa. Natuklasan ni Lotte Lehmann, isang bumibisitang mang-aawit ng opera, ang mga batang kumakanta at hinikayat silang magtanghal sa Salzburg Pista. Sa kabila ng pagiging baguhan, ang kanilang sigasig at mga awiting-bayan ay nakakuha ng puso ng mga manonood, na humantong sa mga paglabas sa radyo, isang pagtatanghal sa Kleine Halle ng Vienna, at isang pakikipagkita sa Amerikanong impresario na si Mr. Dennis Wagner, na nag-alok sa kanila ng isang paglilibot sa Estados Unidos ng Amerika, na kanilang tinanggihan noong una. Gayunpaman, lumitaw ang mga problema sa pagdating ng mga banta ng Ikalawang Digmaang Pandaigdig, habang kinontrol ng mga Nazi ang Austria, isang taon bago ang tunggalian. Hindi masaya ang pamilyang Trapp sa kanilang bagong buhay at nagalit sa katotohanan na si Adolf Hitler mismo ang nais na kumanta sila sa kanyang mga salu-salo. Si Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp, isang bayani ng digmaan at makabayan, ay tumangging makipagtulungan sa rehimen, at natuklasan nila na ang kanilang butler na si Hans ay isang tagasuporta ng Nazi na itinalaga upang bantayan sila. Dahil dito, nagpasya silang umalis sa Austria upang pumunta sa malayo upang simulan ang kanilang bagong buhay, malayo sa digmaan. Sa tulong ng pinagkakatiwalaang kaibigang si Franz, sina Georg, Maria (na ngayon ay buntis), at ang pitong anak ay palihim na tumakas sa kanilang tahanan, tumawid sa mga bundok patungong Italya, at kalaunan ay nakarating sa New York sa Estados Unidos, kung saan, sa tulong ni Wagner, sila ay sumikat sa pagtugtog ng kanilang mga katutubong awiting-bayan. == Adaptasyon == Nang ipadala si Maria sa pamilyang Von Trapp, siya ay 21 taong gulang ayon sa mga talaang pangkasaysayan at sa orihinal na talambuhay. Ang pagkakaiba sa edad nina Georg at Maria ay 25 taon (20 taon sa adaptasyong ito). Ang pagkakasunod-sunod ng mga bata ay bahagyang naiiba rin: sa katotohanan, ito ay: Rupert, Hedwig, Werner, Johanna, Martina, Agathe at Maria Agatha Fraziska Gorbetina 'Mitzi' samantalang ang adaptasyon ay muling nag-aayos sa kanila. Bukod pa rito, ang orihinal na pangalan ng ina ay Agathe. Sa kasaysayan, mahigit sampung taon ang lumipas sa pagitan ng kasal nina Georg at Maria at ng paglipat ng pamilya sa Estados Unidos (mga isang taon sa serye). Sa panahong iyon, nagkaroon sila ng dalawang anak na babae, sina Rosmarie at Eleonore. Si Maria ay buntis din noong pagtakas, at kalaunan ay nanganak sa bunsong anak, si Johannes. Ang mayordoma, si Hans Schweiger, ay isang miyembro ng partidong Nazi ngunit nakipagtulungan sa pamilya, binabalaan silang huwag pag-usapan ang politika sa harap niya at iminungkahi ang kanilang pagtakas kapag may mga pagkakataon sa konsiyerto sa Estados Unidos ng Amerika. Ang ilan pang mga pagkakaiba at detalye ay hiniram mula sa musikal na Richard Rodgers at Oscar Hammerstein Ang Ika-pangalawa Ang Tunong ng Musika o The Sound of Music. Sa parehong makasaysayang salaysay at sa orihinal na autobiography, si '''Maria''' '''Agusuta Kutschera von Trapp''' ay isang postulant pa rin nang siya ay ipadala upang maging isang governess, hindi isang baguhan. Gayunpaman, sa adaptasyong ito— tulad ng sa musikal na pelikula—siya ay ipinadala bilang isang baguhan na may pansamantalang appointment, kalaunan ay umalis sa kumbento at pinakasalan si Georg, kasunod ng parehong arko ng naratibo tulad ng pelikula. Sa anime, tinukso ni Maria si Georg ng isang saludong militar, isang detalyeng hiniram mula sa musikal at wala sa nobela. Sa nobela, tinanggap si Maria ng mga bata nang walang kahirap-hirap. Sa kabaligtaran, ang pelikula ay nagpapakilala ng paunang tensyon, lalo na kay Liesl (Hedwig sa anime), na lumaban sa bagong governess. Hiniram ng anime ang elementong ito mula sa pelikula, na ginagawa itong isang pangunahing tema. Sa episodyo 16 ng anime at sa musikal Ang Bahay na Walang Fräulein Maria, Si Maria Agathe Franiska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp hangganan mag-ulat sa ama Captain Georg Ritter von Trapp si Maria Augusta Kutschera von Trapp wala sa Villa Mansion panandaliang bumalik si Maria sa Nonnberg Abbey kumbento — pagkatapos ng muntik nang aksidente ni Martina sa ilog sa anime, at dahil napagtanto niyang mahal niya si Georg sa pelikula. Sa anime, tinangka nina Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' at Johanna Karoline Gorbetina von trapp sa Nonnberg Abbey na bisitahin siya nang palihim ngunit hinarangan sila ng mga madre; sa pelikula, sinubukan ng lahat ng mga bata na maabot siya sa lungsod ngunit napigilan din sila. Sa nobela, hindi talaga umalis si Maria papunta sa kumbento, naisip niyang umalis nang mapansin niya ang pagmamahal ni Georg ngunit nahikayat siyang manatili kay Yvonne. Sa yugto 39 ng anime at sa pelikula Pagmamalaki at Paniniwala, tinanggal ni Georg ang bandila ng Nazi mula sa bintana ng villa at pinunit ito. Sa nobela, ang insidente ay hindi gaanong mahalaga, binanggit lamang nang palampas upang ipahiwatig na hindi ipinakita ni Georg ang bandila ayon sa iniutos ng mga Nazi. Bukod sa mga puntong ito, may iba pang maliliit na pagkakaiba, ngunit sa pangkalahatan, ang adaptasyon ay mas naaayon sa mga makasaysayang pangyayari kaysa sa bersyon ng musikal. Bukod pa rito, tulad ng musikal, inangkop lamang ng anime ang unang bahagi ng nobela. Gayunpaman, ang ilang mga eksena mula sa ikalawang bahagi ay isinama sa serye. Sa episodyo 35 Pag-awit sa Hangin, habang nasa isang pagtatanghal sa Kleine Halle sa Vienna, isang langaw ang pumasok sa bibig ng batang si Johanna, na nagtulak sa kanya na laktawan ang kanyang solo. Sa nobela, nangyari ang insidenteng ito kay Maria habang nasa isang konsiyerto sa Amerika, na lumikha ng tawanan at nakatulong sa koro ng pamilyang Trapp na kumonekta sa mga manonood. Sa episodyo 40 Paalam sa Aking Bansa ang huli episodyo, habang tumatakas ang pamilya mula sa Salzburg Austria, tinawid nila ang Oetzal Alps Tyrol na nakatago sa isang karwahe para sa libing. Sa nobela, isang katulad na yugto ang kinasasangkutan ng pamilya na nag-iimprovise ng transportasyon pagkatapos ng isang konsiyerto dahil sa pagtitipid noong panahon ng digmaan, gamit ang isang karwahe para sa libing upang makarating sa Austria Italya Krus ng Hangganan Brenner/Bennero Istasyon. == Boses Talento sa Haponesa at Filipino Tagalog == '''Maria Agusta Kutschera von Trapp''' (boses ni: Masako Katsu sa Haponesa, Gloria De Guzman at Rowena Benavidez sa Tagalog) edad 18 taon gulang Pagkatapos ng pagtatapos sa Vienna Normal Paaralan siya ay nagiging isang baguhan Madre sa Nonberg Abbey sa Salzburg Austria ipinadala sa von Trapp Mansion sa loob ng siyam na buwan upang maging dalawampu't anim governess ng Trapp pamilyang Siya ay tinatawag na ''''Fräulein Maria Augusta Kutschera'''<nowiki/>' Babae siya ay karaniwang palakaibigan at masayahin, at kung minsan ay malamya, ngunit matapang din siyang ipahayag ang kanyang mga opinyon nang walang pag-aatubili at tapat na aminin ang kanyang mga pagkakamali kapag nagawa niya ang mga ito. Sa Ginang Yvonne's Regalo episodyo ika-labingsiyam at Buhay ng Bawat Tao ika-dalawampu episodyo, Yvonne Bervedere napatilok ang formal panamit na mahaba palda bigla hulog sa hadanan bilang Maria Augusta Kutschera na surpresa si Yvonne Belvedere mahulog bigla na lang ligtas dahil sa bariles rolyo at sa huli Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp makahilo o stun Guro Maria! Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp tinawag ni Yvonn Bervedere na bangon at napilayan ang bukung-bukong pero si Maria Augusta Kutschera traumatikong tama sa ulo pinsala binili ni Yvonne Bervedere at Maria Agusta Kutschera pumunta sa ospital. Sa episodyo 31 Diyos Decree Ika 5 AM maaga umaga sa Nonnburg Abbey Si Maria Augusta Kutschera von Trapp mga nagmamadaling bumaba ng hagdan mula anim Nonnbergstiege patungo sa Kaigasse Straße sa tabi Motzartplatz, Motzard Tulay at tinitingnan ang tanawin sa itaas sa Nonnberg Abbey, Ika 6 AM maaga umaga si Maria Augusta von Trapp pagbabalik sa von Trapp Villa Mansion sa Traunstraße 34, Aigen, 5026 pag-bukas pinto nakakagulat Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp pag-tayo upuan pag-hinatay ni Fräulein Maria Augusta von Trapp, Maria Augusta von Trapp tumakbo sa isang pagyakap na iyak lahat pito bata sina Rupert Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp pagdadala Martina Alice Gorbetina von Trapp, Hedwig Adolphine Gorbetina pagdadala Agathe Johanna Erwina Gorbetina von Trapp, Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp, Johanna Karolina Gorbetina von Trapp at Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp pag-gising ang padating ni Maria Augusta von Trapp nagmamadali sila pag-baba sa hagdanan sa likurang hanay Rupert Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp pagdadala Martina Alice Gorbetina von Trapp at Hedwig Adolphine von Trapp pagdadala Agathe Johanna Erwina von Trapp sa harapang hanay si Johanna Karolina von Trapp, Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at sa huli si Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp muntik mahulog baba sa hagdanan. Pagkatapos ng kasal, nalampasan niya ang iba't ibang krisis na dumarating sa pamilya, at ipinakita ang kanyang sarili bilang isang mabuting asawa at ina. Pangunahing mang-aawit bokalista at Guitarista. '''Mga dekorasyon at parangal''' # 1949 – Medalyang Benemerenti (Papa Pio XII), bilang pagkilala sa mga benepisyo ng Tulong sa Austria ng Pamilyang Trapp para sa mga nangangailangang Austriyano. # 1952 – Dame ng ang Utos ng ang Banal Sepulchre (Batikano-Papa Pius XII) # 1956 – Katolikong Ina ng Taon sa Estados Unidos. Natatanggap ng mga kababaihan ang parangal na titulong ito, upang kilalanin ang huwarang pag-uugali. # 1957 – Dekorasyon ng Karangalan sa Ginto para sa mga Serbisyo sa Republika ng Austria. # 1962 – Medalya ng Siena – isang parangal na ibinibigay ng kapatiran ng kababaihan ng Theta Phi Alpha sa "isang natatanging babae upang kilalanin siya para sa kanyang pagtitiis at dakilang tagumpay." Ang medalya ang pinakamataas na parangal na ipinagkakaloob ng organisasyon sa isang hindi miyembro at ipinangalan kay Santa Catherine ng Siena. # 1967 – Austrian Krus ng Honour para sa Agham at Sining, unang baitang. # 2007 - Natanggap ng Pamilya von Trapp ang Egon Ranshofen Wertheimer Gantimpala sa Braunau am Inn. # 2012 - Pagpapangalan kay Maria Trapp-Platz sa Donaustadt (ika 22 Distrikto ng Vienna) '''Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp''' (boses ni: Katsunosuke Hori sa Haponesa, Richie Padilia at Danny Deopante sa Tagalog) edad 38 taon gulang Submarino Austriano Hukbong Dagat at nag alaga ng 7 bata bago siya namatay ang ina Agathe Whitehead von Trapp. Dahil naglingkod siya sa hukbong-dagat, tila mahilig siya sa dagat, at sa kuwento ay gumugol siya ng halos isang buwan sa paglalayag ng isang yate sa Dagat Mediteraneo at panghuhuli ng isda sa pamamagitan ng malayang pagsisida at Manggagawa Karpinteriya at Paggawa ng Muwebles. '''Mga dekorasyon at parangal''' # Krus ng Kabalyero ng Imperyal na Orden ng Leopold. # Kabalyero ng Ika-2 Klase ng Orden ng Bakal na Krus (1917) # Pilak Militar Merito Medalya ("Signum Laudis") # Militar Merito Krus. # 1898 Jubilee Medalya. # 1908 Jubilee Krus # Guera Medalya 1914–1918 may Espada. # Krus ng Mahabang Serbisyo (18 taon) # Bakal na Krus Ika 1 at Ika 2 Klase (Aleman Imperyo) # Lakat Medalya (Ottoman Imperyo) # Orden ng Santo Stanilaus (Russo Imperyo) * '''Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp''' (boses ni: Shinobu Adachi sa Haponesa at Rafael Miranda sa Tagalog) edad 14 taon gulang Pagkamatay ni Agatha, siya at ang kanyang mga nakababatang kapatid ang nanguna sa pagpigil sa gurong pumupunta sa sambahayan ng mga Trapp na maging malapit sa kanila. Siya ay responsable, seryoso, at kalmado, ngunit medyo mahiyain at madalas na natatalo ng kanyang matibay na loob na nakababatang kapatid na babae, si Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp. nag aral sa 'Universität die Innsbruck - Universidad de Inssbruck' Unibersidad ng Innsbruck Pangunahin Kampus sa Tyrol Estado matatagpuan isang daan at pitumpu't siyam na kilometro mula sa Salzburg sa kurso gamot at pumasa sa pagsusulit ganap na kwalipikadong doktor at lumipat sa Estados Unidos ng Amerika taon 1943 sumali sa Estados Unidos Hukbong Sandatahan ika 10 Bundok Dibisyon bilang Tekniko sa Ika-3/Ika-5 Baitang Siruhano Heneral kinita Dalawa Bronze Service Stars, Isa Bronze Star at Medalya Medikal para sa Labanan Tsapa at bumalik sa Stowe Vermont nagtapos Digri sa Medisina sa Unibersidad ng Vermont at nang tayo ng klinika sa 27 Main Street, Adamsville, Little Compton Rhode Island may Asawa ni Henriette Lajoie at nakataas anim bata, bokalista bass unang instrumento accordion at Paggawa ng Pilak na alahas. * '''Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Maria Kawamura sa Haponesa at Vilma Borromeos sa Tagalog) edad 13 taon gulang Dahil nasa kanyang pagbibinata, siya ay matatag ang loob at madalas na iginigiit ang kanyang emosyonal na kalagayan, ngunit sa panimula ay isa siyang taong nakatuon sa pamilya. Tulad ng maraming tinedyer, madalas siyang magrebelde sa mga matatanda at may matinding pagmamalaki, kaya nahihirapan siyang maging tapat. Batay sa kanyang karanasan, hindi siya nagtitiwala sa mga governess at itinuturing silang mga kaaway, at noong una, siya ang nagrebelde laban sa kanya poot bago mga governess Madrasta ang pinakamarami sa kanyang mga kapatid. Gayunpaman, medyo natagalan siya kaysa sa kanyang mga kapatid, ngunit kalaunan ay nagsalita na siya kay Maria. Tinutulan din niya ang kasal ng kanyang ama kay Yvonne at tumakas pa sa bahay sa pagtatangkang putulin ang kanilang kasunduan, alto bokalista at Mga kagamitang gawa sa katad. * '''Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp''' (boses ni: Yōko Matsuoka sa Haponesa) edad 10 taon gulang Isa siyang masigla at pilyong batang lalaki, at dahil '''<nowiki/>'''nasa edad na siya <nowiki/>na mahilig maglaro, madalas niyang inuuna ang paggawa ng gusto niya at hindi sumusunod sa mga tagubilin, dahil kulang siya sa responsibilidad. Ang pinakaayaw niya sa mga aristokratikong kaugalian sa kanyang mga kapatid, siya ay isang napaka mapaglaro lalaki. Sa Niyebe ng Alps yugto ika dalawampu't lima nag-lakbay sa bayan ng Kitzbühel Tyrol Estado nag kasama si Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp, Rupert Georg Ritter von Trapp, Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp Johanna Karolina Gorbetina von Trapp, Martina Alice Gorbetina von Trapp, Agathe Johanna von Trapp, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at Maria Augusta Kutschera nag sakay pasahero bagon na tren mula 'Salzburg Bahnhof' Salzburg Estasyon sa 'Kitzbühel Bahnhof' Kitzbühel Estasyon habang nasa ski tunguhan sumusunod sa likuran si Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp pababa rampa ng niyebe pag-angat pero nahulog pagbagsak ang sanghi pilay sa bukung-bukong sa aksidente, kasama binili Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp at Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp patungo sa klinika, taon 1943 Pandaigdig Digmaan Dalawa ang kuya ni '''Rupert von Trapp''' ng von Trapp Mga Kapatid sumali sa Estados Unidos Hukbong Sandatahan ika10 Bundok Dibisyon elite ski pangkat Italiyano Kampanya sa Aleman Gothic Linya sa Apennine Bundok may Asawa ni Erika Klambauer at nakataas anim bata mga instrumento recorders, viola da gamba at spinet. * '''Maria Agathe Franziska Gorbetina''' '''<nowiki/>'<nowiki/>M<nowiki/>'''<nowiki/>'''itzi''''<nowiki/>'''<nowiki/>''' '''von Trapp''' (boses ni: Yuri Shiratori sa Haponesa at Charvie Abelete sa Tagalog) Edad 8 taon gulang upang maiba ba'''<nowiki/>'''bae siya kay Maria<nowiki/>. Babae Siya ang pinakamalapit sa kanyang ina sa mga bata. Dala'''<nowiki/>'''wang t<nowiki/>aon na ang<nowiki/> nakalilipas, nagkaroon siya ng iskarlata lagnat, ang parehong sakit na dinanas ng kanyang ina, mahina ang puso at umatras, tumangging kumain. Gayunpaman, pagkatapos makilala si Maria, mabilis siyang gumaling at sa loob ng ilang buwan ay naging sapat ang lakas upang tumakbo, Siya ay may mahinahon at maamo na personalidad, Anak na Babae kasama ang '''Maria Augusta Kutschera von Trapp''' Madrasta unang pangunahin instrumeto '''Violin''', piano, cello, clarinet, recorder, accordion, Pag-ukit sa Kahoy at Pag-iimprenta nang mag-isa. * '''Johanna Karolina Gobertina von Trapp''' (boses ni: Hiromi Ishikawa) edad 6 taon gulang May mga pekas siya sa kanyang mga pisngi. Siya ang mood-maker ng pamilyang Trapp. Siya ay masayahin at madaling maaliw, tumatawa sa pinakamaliit na bagay, at napaka-mausisa. Bukod pa rito, siya ay isang pilyong tomboy na madalas mapasama sa mga kakaibang pangyayari, tulad ng pagkaligaw, pagsusuot ng kakaibang gumawapataas, na madalas tumawa at isinailalim din sa pangangalaga ni Maria, sa Isang Nobya noong Hulyo yugto ika-tatlumpu't dalawa binili ni Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' at Johanna Karolina von Trapp nag-dala balde gumawa ng bangkito pumunta sa labas sa binta ng aklatan talakayan pag-uusap Baronesa Mathilda tungkol sa pag-pakasal Johanna Karolina Gorbetina von Trapp nag-desisyon gumawa ng sulat, una Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp bumaba sa balde bangkito pero si Johanna Karolina Gorbetina von Trapp nang walang balanse ang kanyang kaliwang paa, sumigaw at natumba, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp pagsasabi Johanna Karolina Gorbetina von Trapp ayos lang! Binili sina Maria Augusta von Trapp at Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp nakari'''<nowiki/>'''ni''<nowiki/>''g ng malakas na ingay ng pagbagsak sa labas binuksan bintana nakakagulat nalang sina '''<nowiki/>'''Ma'''<nowiki/>'''ria Augusta von Trapp at Captain Baron Georg Ludwig Ritter<nowiki/> vo<nowiki/>n T''<nowiki/>''rapp abisong babala tinawag na Mga anak na babae na tomboy na ito! Binili ni Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at Johanna Karolina Gorbetina von Trapp tinuro abisong babala na pag-ka busted sa pag-espiya, soprano mang-aawit at Pagguhit, Pagpipinta, at Paglililok. * '''Mar'''<nowiki/>'''t'''<nowiki/>'''ina''' '''Alice Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Saori Suzuki sa Haponesa) 4 taon gulang kasa<nowiki/>ma niya saanman siya magpunta, at sinasabi ng kanyang pamilya, at kahit hindi siya masyadong nagsasalita, minsan ay nakakagulat ang mga sinasabi niya Laging niyang dinala ang Teddy Oso kanya si Nikola kahit saan, mang-aawit ikalawa suprano at Pagpipinta ng Kahoy. * '''Agathe Johanna Erwina Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Naoto Watanabe) 3 taon gulang ang bunsong anak na babae ni Baron von Trapp Dahil siya ang bunso, pinalayaw siya, inosente, at mahilig magbiro, at mang-aawit unang suprano, piano at gutarista. ==Musika== ===Pambungad na Tema=== Ang pambungad na tema ay naiiba sa batay sa pagpapalabas. Ang unang ginamit ng serye ay ang "Doremi no Uta (Doremi Song)" bilang unang kanta, subalit, ang dvd at ang bersiyong bidyo ng serye ay ginamit ang "Hohemi no Mahou (Smile Magic)" bilang bagong pambungad na kanta. #"''Doremi Song'' [ドレミのうた] (Do-Re-Mi no Uta)" ni Eri Itoh at Children's Choir of the Forest (bersiyon ng unang pagpapalabas) manunulat ng kanta Richard Rogers at Oscar Hammerstein Ang pangalawa. #"''Magic of the Smile'' [ほほえみの魔法](Hohoemi no Mahou)" ni Eri Itoh (bidyo, dvd, at huling bersiyon ng pag'''<nowiki/>'''pa''<nowiki/>''palabas) ===Pangwakas na Tema=== # ''"With Outstretched Hands'''' [両手を広げて](Ryoute wo hiroge'''<nowiki/>'''te'''<nowiki/>''')" ni Eri Itoh == Ugnay Panlabas == *{{ann|anime|1758}} [[Kategorya:Dramang anime at manga]] [[Kategorya:Anime ng 1991]] [[Kategorya:Mga serye sa telebisyon]] {{anime-series-stub}} i3d7m3ckvsdyiyf1qhazqxineaoarli 2209499 2209498 2026-05-28T11:51:06Z ~2026-31456-69 162261 2209499 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=Mayo 2021}} {{Infobox animanga/Header | name = Trapp Family Story | image = Sonrisas y lagrimas.JPG | caption = | ja_kanji = トラップ一家物語 | ja_romaji = Torappu Ikka Monogatari | genre = [[Drama]] }} {{Infobox animanga/Anime | title = | director = [[Kôzô Kusuha]] | studio = [[Nippon Animation]] | network = [[RTL 2]] | first = 13 Enero 1991 | last = 28 Disyembre 1991 | episodes = 40 }} {{Infobox animanga/Footer}} Ang {{nihongo|'''''Trapp Family Story'''''|トラップ一家物語|Torappu Ikka Monogatari}} ay isang [[Hapon]]es na seryeng [[anime]] ng [[Nippon Animation]]. Ito ay nakabase sa nobelang ''[[The Story of the Trapp Family Singers]]'' ni [[Maria von Trapp]], na kung saan ay nagbigay inspirasyon sa sikat na buong mundo na awit manunulat Richard Rogers at Oscar Hammerstien (Ang Tunong ng Musika) ''[[The Sound of Music]]'' Nakatitig ni Dane Julie Andrews, Christopher Plummer, Charmain Carr, Nicholas Hamond, Heather Menzies, Duane Chase, Angela Cartwright, Debbie Turner at Kym Karath. == Balankas == Nawalan ng dalawang magulang si Maria Kutschera sa murang edad at kinailangang harapin ang maraming paghihirap. Sa edad na labingwalong taon, pabalik mula sa kanyang pagtatapos mula sa paaralan ng pagsasanay ng mga guro, bigla siyang nagpasya na maging isang madre. Pumunta siya sa Salzburg at binisita ang Nonnberg Abbey, na kilala bilang pinakamahigpit na kumbento, kung saan siya nag-aplay at tinanggap bilang isang baguhan. Gayunpaman, ang masayahin at masiglang personalidad ni Maria at ang kanyang kawalang-bahala sa mga kaugalian at disiplina ay unti-unting nagtulak sa kanya na makita bilang isang problematikong presensya sa kumbento, dahil ang mga madre ay umaasa sa disiplina at wastong asal higit sa lahat. Sinubukan ni Maria na baguhin ang kanyang pamumuhay, ngunit hindi niya ito nagustuhan; mas gusto niyang parangalan ang kanyang Panginoon sa pamamagitan ng kagalakan at pasasalamat para sa buhay at lahat ng narito. Isang araw, ipinadala ng Ina Superior si Maria sa bahay ni Baron Georg von Trapp, isang bayani at aristokratang Austrian, sa loob ng siyam na buwan bilang governess ng kanyang pangalawang anak na babae, isang mahinang bata na nagngangalang Maria din. Ang Baron ay isang balo, at wala sa dalawampu't limang governess na dati niyang kinuha ang tinanggap ng kanyang pitong anak. Noong una, ang mga bata ay mahiyain at rebelde, ngunit unti-unti nilang nabuksan ang kanilang mga mata sa pagiging inosente at tapat ni Maria. Pagkaraan ng ilang panahon, sa pamamagitan ng kagalakan, awit, at tula, nakuha ni Maria ang puso at respeto ng mga bata, na pinupuno silang lahat ng kaligayahan. Nakuha rin ni Maria ang pagmamahal ng Baron. Napagtanto ni Georg na umiibig siya kay Maria at pinutol ang kanyang pakikipagtipan sa kanyang kasintahang si Lady Yvonne. Kalaunan, sa pagpupumilit ng kanyang mga anak, hiniling niya kay Maria na pakasalan siya, laban sa opinyon ni Baroness Matilda, isang aristokrata na namamahala sa sambahayan. Noong una, nag-alangan si Maria at bumalik sa kumbento nang ilang panahon, ngunit di-nagtagal ay naunawaan niya ang kanyang nararamdaman at bumalik upang pakasalan ang Baron at maging isang ina ng kanyang mga anak. Sa harap ng mga kahirapan sa pananalapi, ginawang panauhin ng pamilyang Trapp ang kanilang villa. Natuklasan ni Lotte Lehmann, isang bumibisitang mang-aawit ng opera, ang mga batang kumakanta at hinikayat silang magtanghal sa Salzburg Pista. Sa kabila ng pagiging baguhan, ang kanilang sigasig at mga awiting-bayan ay nakakuha ng puso ng mga manonood, na humantong sa mga paglabas sa radyo, isang pagtatanghal sa Kleine Halle ng Vienna, at isang pakikipagkita sa Amerikanong impresario na si Mr. Dennis Wagner, na nag-alok sa kanila ng isang paglilibot sa Estados Unidos ng Amerika, na kanilang tinanggihan noong una. Gayunpaman, lumitaw ang mga problema sa pagdating ng mga banta ng Ikalawang Digmaang Pandaigdig, habang kinontrol ng mga Nazi ang Austria, isang taon bago ang tunggalian. Hindi masaya ang pamilyang Trapp sa kanilang bagong buhay at nagalit sa katotohanan na si Adolf Hitler mismo ang nais na kumanta sila sa kanyang mga salu-salo. Si Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp, isang bayani ng digmaan at makabayan, ay tumangging makipagtulungan sa rehimen, at natuklasan nila na ang kanilang butler na si Hans ay isang tagasuporta ng Nazi na itinalaga upang bantayan sila. Dahil dito, nagpasya silang umalis sa Austria upang pumunta sa malayo upang simulan ang kanilang bagong buhay, malayo sa digmaan. Sa tulong ng pinagkakatiwalaang kaibigang si Franz, sina Georg, Maria (na ngayon ay buntis), at ang pitong anak ay palihim na tumakas sa kanilang tahanan, tumawid sa mga bundok patungong Italya, at kalaunan ay nakarating sa New York sa Estados Unidos, kung saan, sa tulong ni Wagner, sila ay sumikat sa pagtugtog ng kanilang mga katutubong awiting-bayan. == Adaptasyon == Nang ipadala si Maria sa pamilyang Von Trapp, siya ay 21 taong gulang ayon sa mga talaang pangkasaysayan at sa orihinal na talambuhay. Ang pagkakaiba sa edad nina Georg at Maria ay 25 taon (20 taon sa adaptasyong ito). Ang pagkakasunod-sunod ng mga bata ay bahagyang naiiba rin: sa katotohanan, ito ay: Rupert, Hedwig, Werner, Johanna, Martina, Agathe at Maria Agatha Fraziska Gorbetina 'Mitzi' samantalang ang adaptasyon ay muling nag-aayos sa kanila. Bukod pa rito, ang orihinal na pangalan ng ina ay Agathe. Sa kasaysayan, mahigit sampung taon ang lumipas sa pagitan ng kasal nina Georg at Maria at ng paglipat ng pamilya sa Estados Unidos (mga isang taon sa serye). Sa panahong iyon, nagkaroon sila ng dalawang anak na babae, sina Rosmarie at Eleonore. Si Maria ay buntis din noong pagtakas, at kalaunan ay nanganak sa bunsong anak, si Johannes. Ang mayordoma, si Hans Schweiger, ay isang miyembro ng partidong Nazi ngunit nakipagtulungan sa pamilya, binabalaan silang huwag pag-usapan ang politika sa harap niya at iminungkahi ang kanilang pagtakas kapag may mga pagkakataon sa konsiyerto sa Estados Unidos ng Amerika. Ang ilan pang mga pagkakaiba at detalye ay hiniram mula sa musikal na Richard Rodgers at Oscar Hammerstein Ang Ika-pangalawa Ang Tunong ng Musika o The Sound of Music. Sa parehong makasaysayang salaysay at sa orihinal na autobiography, si '''Maria''' '''Agusuta Kutschera von Trapp''' ay isang postulant pa rin nang siya ay ipadala upang maging isang governess, hindi isang baguhan. Gayunpaman, sa adaptasyong ito— tulad ng sa musikal na pelikula—siya ay ipinadala bilang isang baguhan na may pansamantalang appointment, kalaunan ay umalis sa kumbento at pinakasalan si Georg, kasunod ng parehong arko ng naratibo tulad ng pelikula. Sa anime, tinukso ni Maria si Georg ng isang saludong militar, isang detalyeng hiniram mula sa musikal at wala sa nobela. Sa nobela, tinanggap si Maria ng mga bata nang walang kahirap-hirap. Sa kabaligtaran, ang pelikula ay nagpapakilala ng paunang tensyon, lalo na kay Liesl (Hedwig sa anime), na lumaban sa bagong governess. Hiniram ng anime ang elementong ito mula sa pelikula, na ginagawa itong isang pangunahing tema. Sa episodyo 16 ng anime at sa musikal Ang Bahay na Walang Fräulein Maria, Si Maria Agathe Franiska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp hangganan mag-ulat sa ama Captain Georg Ritter von Trapp si Maria Augusta Kutschera von Trapp wala sa Villa Mansion panandaliang bumalik si Maria sa Nonnberg Abbey kumbento — pagkatapos ng muntik nang aksidente ni Martina sa ilog sa anime, at dahil napagtanto niyang mahal niya si Georg sa pelikula. Sa anime, tinangka nina Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' at Johanna Karoline Gorbetina von trapp sa Nonnberg Abbey na bisitahin siya nang palihim ngunit hinarangan sila ng mga madre; sa pelikula, sinubukan ng lahat ng mga bata na maabot siya sa lungsod ngunit napigilan din sila. Sa nobela, hindi talaga umalis si Maria papunta sa kumbento, naisip niyang umalis nang mapansin niya ang pagmamahal ni Georg ngunit nahikayat siyang manatili kay Yvonne. Sa yugto 39 ng anime at sa pelikula Pagmamalaki at Paniniwala, tinanggal ni Georg ang bandila ng Nazi mula sa bintana ng villa at pinunit ito. Sa nobela, ang insidente ay hindi gaanong mahalaga, binanggit lamang nang palampas upang ipahiwatig na hindi ipinakita ni Georg ang bandila ayon sa iniutos ng mga Nazi. Bukod sa mga puntong ito, may iba pang maliliit na pagkakaiba, ngunit sa pangkalahatan, ang adaptasyon ay mas naaayon sa mga makasaysayang pangyayari kaysa sa bersyon ng musikal. Bukod pa rito, tulad ng musikal, inangkop lamang ng anime ang unang bahagi ng nobela. Gayunpaman, ang ilang mga eksena mula sa ikalawang bahagi ay isinama sa serye. Sa episodyo 35 Pag-awit sa Hangin, habang nasa isang pagtatanghal sa Kleine Halle sa Vienna, isang langaw ang pumasok sa bibig ng batang si Johanna, na nagtulak sa kanya na laktawan ang kanyang solo. Sa nobela, nangyari ang insidenteng ito kay Maria habang nasa isang konsiyerto sa Amerika, na lumikha ng tawanan at nakatulong sa koro ng pamilyang Trapp na kumonekta sa mga manonood. Sa episodyo 40 Paalam sa Aking Bansa ang huli episodyo, habang tumatakas ang pamilya mula sa Salzburg Austria, tinawid nila ang Oetzal Alps Tyrol na nakatago sa isang karwahe para sa libing. Sa nobela, isang katulad na yugto ang kinasasangkutan ng pamilya na nag-iimprovise ng transportasyon pagkatapos ng isang konsiyerto dahil sa pagtitipid noong panahon ng digmaan, gamit ang isang karwahe para sa libing upang makarating sa Austria Italya Krus ng Hangganan Brenner/Bennero Istasyon. == Boses Talento sa Haponesa at Filipino Tagalog == '''Maria Agusta Kutschera von Trapp''' (boses ni: Masako Katsu sa Haponesa, Gloria De Guzman at Rowena Benavidez sa Tagalog) edad 18 taon gulang Pagkatapos ng pagtatapos sa Vienna Normal Paaralan siya ay nagiging isang baguhan Madre sa Nonberg Abbey sa Salzburg Austria ipinadala sa von Trapp Mansion sa loob ng siyam na buwan upang maging dalawampu't anim governess ng Trapp pamilyang Siya ay tinatawag na ''''Fräulein Maria Augusta Kutschera'''<nowiki/>' Babae siya ay karaniwang palakaibigan at masayahin, at kung minsan ay malamya, ngunit matapang din siyang ipahayag ang kanyang mga opinyon nang walang pag-aatubili at tapat na aminin ang kanyang mga pagkakamali kapag nagawa niya ang mga ito. Sa Ginang Yvonne's Regalo episodyo ika-labingsiyam at Buhay ng Bawat Tao ika-dalawampu episodyo, Yvonne Bervedere napatilok ang formal panamit na mahaba palda bigla hulog sa hadanan bilang Maria Augusta Kutschera na surpresa si Yvonne Belvedere mahulog bigla na lang ligtas dahil sa bariles rolyo at sa huli Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp makahilo o stun Guro Maria! Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp tinawag ni Yvonn Bervedere na bangon at napilayan ang bukung-bukong pero si Maria Augusta Kutschera traumatikong tama sa ulo pinsala binili ni Yvonne Bervedere at Maria Agusta Kutschera pumunta sa ospital. Sa episodyo 31 Diyos Decree Ika 5 AM maaga umaga sa Nonnburg Abbey Si Maria Augusta Kutschera von Trapp mga nagmamadaling bumaba ng hagdan mula anim Nonnbergstiege patungo sa Kaigasse Straße sa tabi Motzartplatz, Motzard Tulay at tinitingnan ang tanawin sa itaas sa Nonnberg Abbey, Ika 6 AM maaga umaga si Maria Augusta von Trapp pagbabalik sa von Trapp Villa Mansion sa Traunstraße 34, Aigen, 5026 pag-bukas pinto nakakagulat Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp pag-tayo upuan pag-hinatay ni Fräulein Maria Augusta von Trapp, Maria Augusta von Trapp tumakbo sa isang pagyakap na iyak lahat pito bata sina Rupert Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp pagdadala Martina Alice Gorbetina von Trapp, Hedwig Adolphine Gorbetina pagdadala Agathe Johanna Erwina Gorbetina von Trapp, Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp, Johanna Karolina Gorbetina von Trapp at Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp pag-gising ang padating ni Maria Augusta von Trapp nagmamadali sila pag-baba sa hagdanan sa likurang hanay Rupert Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp pagdadala Martina Alice Gorbetina von Trapp at Hedwig Adolphine von Trapp pagdadala Agathe Johanna Erwina von Trapp sa harapang hanay si Johanna Karolina von Trapp, Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at sa huli si Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp muntik mahulog baba sa hagdanan. Pagkatapos ng kasal, nalampasan niya ang iba't ibang krisis na dumarating sa pamilya, at ipinakita ang kanyang sarili bilang isang mabuting asawa at ina. Pangunahing mang-aawit bokalista at Guitarista. '''Mga dekorasyon at parangal''' # 1949 – Medalyang Benemerenti (Papa Pio XII), bilang pagkilala sa mga benepisyo ng Tulong sa Austria ng Pamilyang Trapp para sa mga nangangailangang Austriyano. # 1952 – Dame ng ang Utos ng ang Banal Sepulchre (Batikano-Papa Pius XII) # 1956 – Katolikong Ina ng Taon sa Estados Unidos. Natatanggap ng mga kababaihan ang parangal na titulong ito, upang kilalanin ang huwarang pag-uugali. # 1957 – Dekorasyon ng Karangalan sa Ginto para sa mga Serbisyo sa Republika ng Austria. # 1962 – Medalya ng Siena – isang parangal na ibinibigay ng kapatiran ng kababaihan ng Theta Phi Alpha sa "isang natatanging babae upang kilalanin siya para sa kanyang pagtitiis at dakilang tagumpay." Ang medalya ang pinakamataas na parangal na ipinagkakaloob ng organisasyon sa isang hindi miyembro at ipinangalan kay Santa Catherine ng Siena. # 1967 – Austrian Krus ng Honour para sa Agham at Sining, unang baitang. # 2007 - Natanggap ng Pamilya von Trapp ang Egon Ranshofen Wertheimer Gantimpala sa Braunau am Inn. # 2012 - Pagpapangalan kay Maria Trapp-Platz sa Donaustadt (ika 22 Distrikto ng Vienna) '''Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp''' (boses ni: Katsunosuke Hori sa Haponesa, Richie Padilia at Danny Deopante sa Tagalog) edad 38 taon gulang Submarino Austriano Hukbong Dagat at nag alaga ng 7 bata bago siya namatay ang ina Agathe Whitehead von Trapp. Dahil naglingkod siya sa hukbong-dagat, tila mahilig siya sa dagat, at sa kuwento ay gumugol siya ng halos isang buwan sa paglalayag ng isang yate sa Dagat Mediteraneo at panghuhuli ng isda sa pamamagitan ng malayang pagsisida at Manggagawa Karpinteriya at Paggawa ng Muwebles. '''Mga dekorasyon at parangal''' # Krus ng Kabalyero ng Imperyal na Orden ng Leopold. # Kabalyero ng Ika-2 Klase ng Orden ng Bakal na Krus (1917) # Pilak Militar Merito Medalya ("Signum Laudis") # Militar Merito Krus. # 1898 Jubilee Medalya. # 1908 Jubilee Krus # Guera Medalya 1914–1918 may Espada. # Krus ng Mahabang Serbisyo (18 taon) # Bakal na Krus Ika 1 at Ika 2 Klase (Aleman Imperyo) # Lakat Medalya (Ottoman Imperyo) # Orden ng Santo Stanilaus (Russo Imperyo) * '''Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp''' (boses ni: Shinobu Adachi sa Haponesa at Rafael Miranda sa Tagalog) edad 14 taon gulang Pagkamatay ni Agatha, siya at ang kanyang mga nakababatang kapatid ang nanguna sa pagpigil sa gurong pumupunta sa sambahayan ng mga Trapp na maging malapit sa kanila. Siya ay responsable, seryoso, at kalmado, ngunit medyo mahiyain at madalas na natatalo ng kanyang matibay na loob na nakababatang kapatid na babae, si Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp. nag aral sa 'Universität die Innsbruck - Universidad de Inssbruck' Unibersidad ng Innsbruck Pangunahin Kampus sa Tyrol Estado matatagpuan isang daan at pitumpu't siyam na kilometro mula sa Salzburg sa kurso gamot at pumasa sa pagsusulit ganap na kwalipikadong doktor at lumipat sa Estados Unidos ng Amerika taon 1943 sumali sa Estados Unidos Hukbong Sandatahan ika 10 Bundok Dibisyon bilang Tekniko sa Ika-3/Ika-5 Baitang Siruhano Heneral kinita Dalawa Bronze Service Stars, Isa Bronze Star at Medalya Medikal para sa Labanan Tsapa at bumalik sa Stowe Vermont nagtapos Digri sa Medisina sa Unibersidad ng Vermont at nang tayo ng klinika sa 27 Main Street, Adamsville, Little Compton Rhode Island may Asawa ni Henriette Lajoie at nakataas anim bata, bokalista bass unang instrumento accordion at Paggawa ng Pilak na alahas. * '''Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Maria Kawamura sa Haponesa at Vilma Borromeos sa Tagalog) edad 13 taon gulang Dahil nasa kanyang pagbibinata, siya ay matatag ang loob at madalas na iginigiit ang kanyang emosyonal na kalagayan, ngunit sa panimula ay isa siyang taong nakatuon sa pamilya. Tulad ng maraming tinedyer, madalas siyang magrebelde sa mga matatanda at may matinding pagmamalaki, kaya nahihirapan siyang maging tapat. Batay sa kanyang karanasan, hindi siya nagtitiwala sa mga governess at itinuturing silang mga kaaway, at noong una, siya ang nagrebelde laban sa kanya poot bago mga governess Madrasta ang pinakamarami sa kanyang mga kapatid. Gayunpaman, medyo natagalan siya kaysa sa kanyang mga kapatid, ngunit kalaunan ay nagsalita na siya kay Maria. Tinutulan din niya ang kasal ng kanyang ama kay Yvonne at tumakas pa sa bahay sa pagtatangkang putulin ang kanilang kasunduan, alto bokalista at Mga kagamitang gawa sa katad. * '''Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp''' (boses ni: Yōko Matsuoka sa Haponesa) edad 10 taon gulang Isa siyang masigla at pilyong batang lalaki, at dahil '''<nowiki/>'''nasa edad na siya <nowiki/>na mahilig maglaro, madalas niyang inuuna ang paggawa ng gusto niya at hindi sumusunod sa mga tagubilin, dahil kulang siya sa responsibilidad. Ang pinakaayaw niya sa mga aristokratikong kaugalian sa kanyang mga kapatid, siya ay isang napaka mapaglaro lalaki. Sa Niyebe ng Alps yugto ika dalawampu't lima nag-lakbay sa bayan ng Kitzbühel Tyrol Estado nag kasama si Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp, Rupert Georg Ritter von Trapp, Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp Johanna Karolina Gorbetina von Trapp, Martina Alice Gorbetina von Trapp, Agathe Johanna von Trapp, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at Maria Augusta Kutschera nag sakay pasahero bagon na tren mula 'Salzburg Bahnhof' Salzburg Estasyon sa 'Kitzbühel Bahnhof' Kitzbühel Estasyon habang nasa ski tunguhan sumusunod sa likuran si Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp pababa rampa ng niyebe pag-angat pero nahulog pagbagsak ang sanghi pilay sa bukung-bukong sa aksidente, kasama binili Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp at Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp patungo sa klinika, taon 1943 Pandaigdig Digmaan Dalawa ang kuya ni '''Rupert von Trapp''' ng von Trapp Mga Kapatid sumali sa Estados Unidos Hukbong Sandatahan ika10 Bundok Dibisyon elite ski pangkat Italiyano Kampanya sa Aleman Gothic Linya sa Apennine Bundok may Asawa ni Erika Klambauer at nakataas anim bata mga instrumento recorders, viola da gamba at spinet. * '''Maria Agathe Franziska Gorbetina''' '''<nowiki/>'<nowiki/>M<nowiki/>'''<nowiki/>'''itzi''''<nowiki/>'''<nowiki/>''' '''von Trapp''' (boses ni: Yuri Shiratori sa Haponesa at Charvie Abelete sa Tagalog) Edad 8 taon gulang upang maiba ba'''<nowiki/>'''bae siya kay Maria<nowiki/>. Babae Siya ang pinakamalapit sa kanyang ina sa mga bata. Dala'''<nowiki/>'''wang t<nowiki/>aon na ang<nowiki/> nakalilipas, nagkaroon siya ng iskarlata lagnat, ang parehong sakit na dinanas ng kanyang ina, mahina ang puso at umatras, tumangging kumain. Gayunpaman, pagkatapos makilala si Maria, mabilis siyang gumaling at sa loob ng ilang buwan ay naging sapat ang lakas upang tumakbo, Siya ay may mahinahon at maamo na personalidad, Anak na Babae kasama ang '''Maria Augusta Kutschera von Trapp''' Madrasta unang pangunahin instrumeto '''Violin''', piano, cello, clarinet, recorder, accordion, Pag-ukit sa Kahoy at Pag-iimprenta nang mag-isa. * '''Johanna Karolina Gobertina von Trapp''' (boses ni: Hiromi Ishikawa) edad 6 taon gulang May mga pekas siya sa kanyang mga pisngi. Siya ang mood-maker ng pamilyang Trapp. Siya ay masayahin at madaling maaliw, tumatawa sa pinakamaliit na bagay, at napaka-mausisa. Bukod pa rito, siya ay isang pilyong tomboy na madalas mapasama sa mga kakaibang pangyayari, tulad ng pagkaligaw, pagsusuot ng kakaibang gumawapataas, na madalas tumawa at isinailalim din sa pangangalaga ni Maria, sa Isang Nobya noong Hulyo yugto ika-tatlumpu't dalawa binili ni Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' at Johanna Karolina von Trapp nag-dala balde gumawa ng bangkito pumunta sa labas sa binta ng aklatan talakayan pag-uusap Baronesa Mathilda tungkol sa pag-pakasal Johanna Karolina Gorbetina von Trapp nag-desisyon gumawa ng sulat, una Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp bumaba sa balde bangkito pero si Johanna Karolina Gorbetina von Trapp nang walang balanse ang kanyang kaliwang paa, sumigaw at natumba, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp pagsasabi Johanna Karolina Gorbetina von Trapp ayos lang! Binili sina Maria Augusta von Trapp at Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp nakari'''<nowiki/>'''ni''<nowiki/>''g ng malakas na ingay ng pagbagsak sa labas binuksan bintana nakakagulat nalang binil'''<nowiki/>'''i '''<nowiki/>'''Maria Augusta von Trapp at Captain Baron Georg Ludwig Ritt<nowiki/>er <nowiki/>von''<nowiki/>'' Trapp abisong babala tinawag na Mga anak na babae na tomboy na ito! Binili ni Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at Johanna Karolina Gorbetina von Trapp tinuro abisong babala na pag-ka busted sa pag-espiya, soprano mang-aawit at Pagguhit, Pagpipinta, at Paglililok. * '''Mar'''<nowiki/>'''t'''<nowiki/>'''ina''' '''Alice Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Saori Suzuki sa Haponesa) 4 taon gulang kasa<nowiki/>ma niya saanman siya magpunta, at sinasabi ng kanyang pamilya, at kahit hindi siya masyadong nagsasalita, minsan ay nakakagulat ang mga sinasabi niya Laging niyang dinala ang Teddy Oso kanya si Nikola kahit saan, mang-aawit ikalawa suprano at Pagpipinta ng Kahoy. * '''Agathe Johanna Erwina Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Naoto Watanabe) 3 taon gulang ang bunsong anak na babae ni Baron von Trapp Dahil siya ang bunso, pinalayaw siya, inosente, at mahilig magbiro, at mang-aawit unang suprano, piano at gutarista. ==Musika== ===Pambungad na Tema=== Ang pambungad na tema ay naiiba sa batay sa pagpapalabas. Ang unang ginamit ng serye ay ang "Doremi no Uta (Doremi Song)" bilang unang kanta, subalit, ang dvd at ang bersiyong bidyo ng serye ay ginamit ang "Hohemi no Mahou (Smile Magic)" bilang bagong pambungad na kanta. #"''Doremi Song'' [ドレミのうた] (Do-Re-Mi no Uta)" ni Eri Itoh at Children's Choir of the Forest (bersiyon ng unang pagpapalabas) manunulat ng kanta Richard Rogers at Oscar Hammerstein Ang pangalawa. #"''Magic of the Smile'' [ほほえみの魔法](Hohoemi no Mahou)" ni Eri Itoh (bidyo, dvd, at huling bersiyon ng pag'''<nowiki/>'''pa''<nowiki/>''palabas) ===Pangwakas na Tema=== # ''"With Outstretched Hands'''' [両手を広げて](Ryoute wo hiroge'''<nowiki/>'''te'''<nowiki/>''')" ni Eri Itoh == Ugnay Panlabas == *{{ann|anime|1758}} [[Kategorya:Dramang anime at manga]] [[Kategorya:Anime ng 1991]] [[Kategorya:Mga serye sa telebisyon]] {{anime-series-stub}} kdqz2lxkxdksvepeyoumfplcrvqf9x4 2209500 2209499 2026-05-28T11:55:50Z ~2026-31456-69 162261 /* Boses Talento sa Haponesa at Filipino Tagalog */ 2209500 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=Mayo 2021}} {{Infobox animanga/Header | name = Trapp Family Story | image = Sonrisas y lagrimas.JPG | caption = | ja_kanji = トラップ一家物語 | ja_romaji = Torappu Ikka Monogatari | genre = [[Drama]] }} {{Infobox animanga/Anime | title = | director = [[Kôzô Kusuha]] | studio = [[Nippon Animation]] | network = [[RTL 2]] | first = 13 Enero 1991 | last = 28 Disyembre 1991 | episodes = 40 }} {{Infobox animanga/Footer}} Ang {{nihongo|'''''Trapp Family Story'''''|トラップ一家物語|Torappu Ikka Monogatari}} ay isang [[Hapon]]es na seryeng [[anime]] ng [[Nippon Animation]]. Ito ay nakabase sa nobelang ''[[The Story of the Trapp Family Singers]]'' ni [[Maria von Trapp]], na kung saan ay nagbigay inspirasyon sa sikat na buong mundo na awit manunulat Richard Rogers at Oscar Hammerstien (Ang Tunong ng Musika) ''[[The Sound of Music]]'' Nakatitig ni Dane Julie Andrews, Christopher Plummer, Charmain Carr, Nicholas Hamond, Heather Menzies, Duane Chase, Angela Cartwright, Debbie Turner at Kym Karath. == Balankas == Nawalan ng dalawang magulang si Maria Kutschera sa murang edad at kinailangang harapin ang maraming paghihirap. Sa edad na labingwalong taon, pabalik mula sa kanyang pagtatapos mula sa paaralan ng pagsasanay ng mga guro, bigla siyang nagpasya na maging isang madre. Pumunta siya sa Salzburg at binisita ang Nonnberg Abbey, na kilala bilang pinakamahigpit na kumbento, kung saan siya nag-aplay at tinanggap bilang isang baguhan. Gayunpaman, ang masayahin at masiglang personalidad ni Maria at ang kanyang kawalang-bahala sa mga kaugalian at disiplina ay unti-unting nagtulak sa kanya na makita bilang isang problematikong presensya sa kumbento, dahil ang mga madre ay umaasa sa disiplina at wastong asal higit sa lahat. Sinubukan ni Maria na baguhin ang kanyang pamumuhay, ngunit hindi niya ito nagustuhan; mas gusto niyang parangalan ang kanyang Panginoon sa pamamagitan ng kagalakan at pasasalamat para sa buhay at lahat ng narito. Isang araw, ipinadala ng Ina Superior si Maria sa bahay ni Baron Georg von Trapp, isang bayani at aristokratang Austrian, sa loob ng siyam na buwan bilang governess ng kanyang pangalawang anak na babae, isang mahinang bata na nagngangalang Maria din. Ang Baron ay isang balo, at wala sa dalawampu't limang governess na dati niyang kinuha ang tinanggap ng kanyang pitong anak. Noong una, ang mga bata ay mahiyain at rebelde, ngunit unti-unti nilang nabuksan ang kanilang mga mata sa pagiging inosente at tapat ni Maria. Pagkaraan ng ilang panahon, sa pamamagitan ng kagalakan, awit, at tula, nakuha ni Maria ang puso at respeto ng mga bata, na pinupuno silang lahat ng kaligayahan. Nakuha rin ni Maria ang pagmamahal ng Baron. Napagtanto ni Georg na umiibig siya kay Maria at pinutol ang kanyang pakikipagtipan sa kanyang kasintahang si Lady Yvonne. Kalaunan, sa pagpupumilit ng kanyang mga anak, hiniling niya kay Maria na pakasalan siya, laban sa opinyon ni Baroness Matilda, isang aristokrata na namamahala sa sambahayan. Noong una, nag-alangan si Maria at bumalik sa kumbento nang ilang panahon, ngunit di-nagtagal ay naunawaan niya ang kanyang nararamdaman at bumalik upang pakasalan ang Baron at maging isang ina ng kanyang mga anak. Sa harap ng mga kahirapan sa pananalapi, ginawang panauhin ng pamilyang Trapp ang kanilang villa. Natuklasan ni Lotte Lehmann, isang bumibisitang mang-aawit ng opera, ang mga batang kumakanta at hinikayat silang magtanghal sa Salzburg Pista. Sa kabila ng pagiging baguhan, ang kanilang sigasig at mga awiting-bayan ay nakakuha ng puso ng mga manonood, na humantong sa mga paglabas sa radyo, isang pagtatanghal sa Kleine Halle ng Vienna, at isang pakikipagkita sa Amerikanong impresario na si Mr. Dennis Wagner, na nag-alok sa kanila ng isang paglilibot sa Estados Unidos ng Amerika, na kanilang tinanggihan noong una. Gayunpaman, lumitaw ang mga problema sa pagdating ng mga banta ng Ikalawang Digmaang Pandaigdig, habang kinontrol ng mga Nazi ang Austria, isang taon bago ang tunggalian. Hindi masaya ang pamilyang Trapp sa kanilang bagong buhay at nagalit sa katotohanan na si Adolf Hitler mismo ang nais na kumanta sila sa kanyang mga salu-salo. Si Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp, isang bayani ng digmaan at makabayan, ay tumangging makipagtulungan sa rehimen, at natuklasan nila na ang kanilang butler na si Hans ay isang tagasuporta ng Nazi na itinalaga upang bantayan sila. Dahil dito, nagpasya silang umalis sa Austria upang pumunta sa malayo upang simulan ang kanilang bagong buhay, malayo sa digmaan. Sa tulong ng pinagkakatiwalaang kaibigang si Franz, sina Georg, Maria (na ngayon ay buntis), at ang pitong anak ay palihim na tumakas sa kanilang tahanan, tumawid sa mga bundok patungong Italya, at kalaunan ay nakarating sa New York sa Estados Unidos, kung saan, sa tulong ni Wagner, sila ay sumikat sa pagtugtog ng kanilang mga katutubong awiting-bayan. == Adaptasyon == Nang ipadala si Maria sa pamilyang Von Trapp, siya ay 21 taong gulang ayon sa mga talaang pangkasaysayan at sa orihinal na talambuhay. Ang pagkakaiba sa edad nina Georg at Maria ay 25 taon (20 taon sa adaptasyong ito). Ang pagkakasunod-sunod ng mga bata ay bahagyang naiiba rin: sa katotohanan, ito ay: Rupert, Hedwig, Werner, Johanna, Martina, Agathe at Maria Agatha Fraziska Gorbetina 'Mitzi' samantalang ang adaptasyon ay muling nag-aayos sa kanila. Bukod pa rito, ang orihinal na pangalan ng ina ay Agathe. Sa kasaysayan, mahigit sampung taon ang lumipas sa pagitan ng kasal nina Georg at Maria at ng paglipat ng pamilya sa Estados Unidos (mga isang taon sa serye). Sa panahong iyon, nagkaroon sila ng dalawang anak na babae, sina Rosmarie at Eleonore. Si Maria ay buntis din noong pagtakas, at kalaunan ay nanganak sa bunsong anak, si Johannes. Ang mayordoma, si Hans Schweiger, ay isang miyembro ng partidong Nazi ngunit nakipagtulungan sa pamilya, binabalaan silang huwag pag-usapan ang politika sa harap niya at iminungkahi ang kanilang pagtakas kapag may mga pagkakataon sa konsiyerto sa Estados Unidos ng Amerika. Ang ilan pang mga pagkakaiba at detalye ay hiniram mula sa musikal na Richard Rodgers at Oscar Hammerstein Ang Ika-pangalawa Ang Tunong ng Musika o The Sound of Music. Sa parehong makasaysayang salaysay at sa orihinal na autobiography, si '''Maria''' '''Agusuta Kutschera von Trapp''' ay isang postulant pa rin nang siya ay ipadala upang maging isang governess, hindi isang baguhan. Gayunpaman, sa adaptasyong ito— tulad ng sa musikal na pelikula—siya ay ipinadala bilang isang baguhan na may pansamantalang appointment, kalaunan ay umalis sa kumbento at pinakasalan si Georg, kasunod ng parehong arko ng naratibo tulad ng pelikula. Sa anime, tinukso ni Maria si Georg ng isang saludong militar, isang detalyeng hiniram mula sa musikal at wala sa nobela. Sa nobela, tinanggap si Maria ng mga bata nang walang kahirap-hirap. Sa kabaligtaran, ang pelikula ay nagpapakilala ng paunang tensyon, lalo na kay Liesl (Hedwig sa anime), na lumaban sa bagong governess. Hiniram ng anime ang elementong ito mula sa pelikula, na ginagawa itong isang pangunahing tema. Sa episodyo 16 ng anime at sa musikal Ang Bahay na Walang Fräulein Maria, Si Maria Agathe Franiska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp hangganan mag-ulat sa ama Captain Georg Ritter von Trapp si Maria Augusta Kutschera von Trapp wala sa Villa Mansion panandaliang bumalik si Maria sa Nonnberg Abbey kumbento — pagkatapos ng muntik nang aksidente ni Martina sa ilog sa anime, at dahil napagtanto niyang mahal niya si Georg sa pelikula. Sa anime, tinangka nina Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' at Johanna Karoline Gorbetina von trapp sa Nonnberg Abbey na bisitahin siya nang palihim ngunit hinarangan sila ng mga madre; sa pelikula, sinubukan ng lahat ng mga bata na maabot siya sa lungsod ngunit napigilan din sila. Sa nobela, hindi talaga umalis si Maria papunta sa kumbento, naisip niyang umalis nang mapansin niya ang pagmamahal ni Georg ngunit nahikayat siyang manatili kay Yvonne. Sa yugto 39 ng anime at sa pelikula Pagmamalaki at Paniniwala, tinanggal ni Georg ang bandila ng Nazi mula sa bintana ng villa at pinunit ito. Sa nobela, ang insidente ay hindi gaanong mahalaga, binanggit lamang nang palampas upang ipahiwatig na hindi ipinakita ni Georg ang bandila ayon sa iniutos ng mga Nazi. Bukod sa mga puntong ito, may iba pang maliliit na pagkakaiba, ngunit sa pangkalahatan, ang adaptasyon ay mas naaayon sa mga makasaysayang pangyayari kaysa sa bersyon ng musikal. Bukod pa rito, tulad ng musikal, inangkop lamang ng anime ang unang bahagi ng nobela. Gayunpaman, ang ilang mga eksena mula sa ikalawang bahagi ay isinama sa serye. Sa episodyo 35 Pag-awit sa Hangin, habang nasa isang pagtatanghal sa Kleine Halle sa Vienna, isang langaw ang pumasok sa bibig ng batang si Johanna, na nagtulak sa kanya na laktawan ang kanyang solo. Sa nobela, nangyari ang insidenteng ito kay Maria habang nasa isang konsiyerto sa Amerika, na lumikha ng tawanan at nakatulong sa koro ng pamilyang Trapp na kumonekta sa mga manonood. Sa episodyo 40 Paalam sa Aking Bansa ang huli episodyo, habang tumatakas ang pamilya mula sa Salzburg Austria, tinawid nila ang Oetzal Alps Tyrol na nakatago sa isang karwahe para sa libing. Sa nobela, isang katulad na yugto ang kinasasangkutan ng pamilya na nag-iimprovise ng transportasyon pagkatapos ng isang konsiyerto dahil sa pagtitipid noong panahon ng digmaan, gamit ang isang karwahe para sa libing upang makarating sa Austria Italya Krus ng Hangganan Brenner/Bennero Istasyon. == Boses Talento sa Haponesa at Filipino Tagalog == '''Maria Agusta Kutschera von Trapp''' (boses ni: Masako Katsu sa Haponesa, Gloria De Guzman at Rowena Benavidez sa Tagalog) edad 18 taon gulang Pagkatapos ng pagtatapos sa Vienna Normal Paaralan siya ay nagiging isang baguhan Madre sa Nonberg Abbey sa Salzburg Austria ipinadala sa von Trapp Mansion sa loob ng siyam na buwan upang maging dalawampu't anim governess ng Trapp pamilyang Siya ay tinatawag na ''''Fräulein Maria Augusta Kutschera'''<nowiki/>' Babae siya ay karaniwang palakaibigan at masayahin, at kung minsan ay malamya, ngunit matapang din siyang ipahayag ang kanyang mga opinyon nang walang pag-aatubili at tapat na aminin ang kanyang mga pagkakamali kapag nagawa niya ang mga ito. Sa Ginang Yvonne's Regalo episodyo ika-labingsiyam at Buhay ng Bawat Tao ika-dalawampu episodyo, Yvonne Bervedere napatilok ang formal panamit na mahaba palda bigla hulog sa hadanan bilang Maria Augusta Kutschera na surpresa si Yvonne Belvedere mahulog bigla na lang ligtas dahil sa bariles rolyo at sa huli Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp makahilo o stun Guro Maria! Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp tinawag ni Yvonn Bervedere na bangon at napilayan ang bukung-bukong pero si Maria Augusta Kutschera traumatikong tama sa ulo pinsala binili ni Yvonne Bervedere at Maria Agusta Kutschera pumunta sa ospital. Sa episodyo 31 Diyos Decree Ika 5 AM maaga umaga sa Nonnburg Abbey Si Maria Augusta Kutschera von Trapp mga nagmamadaling bumaba ng hagdan mula anim Nonnbergstiege patungo sa Kaigasse Straße sa tabi Motzartplatz, Motzard Tulay at tinitingnan ang tanawin sa itaas sa Nonnberg Abbey, Ika 6 AM maaga umaga si Maria Augusta von Trapp pagbabalik sa von Trapp Villa Mansion sa Traunstraße 34, Aigen, 5026 pag-bukas pinto nakakagulat Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp pag-tayo upuan pag-hinatay ni Fräulein Maria Augusta von Trapp, Maria Augusta von Trapp tumakbo sa isang pagyakap na iyak lahat pito bata sina Rupert Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp pagdadala Martina Alice Gorbetina von Trapp, Hedwig Adolphine Gorbetina pagdadala Agathe Johanna Erwina Gorbetina von Trapp, Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp, Johanna Karolina Gorbetina von Trapp at Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp pag-gising ang padating ni Maria Augusta von Trapp nagmamadali sila pag-baba sa hagdanan sa likurang hanay Rupert Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp pagdadala Martina Alice Gorbetina von Trapp at Hedwig Adolphine von Trapp pagdadala Agathe Johanna Erwina von Trapp sa harapang hanay si Johanna Karolina von Trapp, Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at sa huli si Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp muntik mahulog baba sa hagdanan. Pagkatapos ng kasal, nalampasan niya ang iba't ibang krisis na dumarating sa pamilya, at ipinakita ang kanyang sarili bilang isang mabuting asawa at ina. Pangunahing mang-aawit bokalista at Guitarista. '''Mga dekorasyon at parangal''' # 1949 – Medalyang Benemerenti (Papa Pio XII), bilang pagkilala sa mga benepisyo ng Tulong sa Austria ng Pamilyang Trapp para sa mga nangangailangang Austriyano. # 1952 – Dame ng ang Utos ng ang Banal Sepulchre (Batikano-Papa Pius XII) # 1956 – Katolikong Ina ng Taon sa Estados Unidos. Natatanggap ng mga kababaihan ang parangal na titulong ito, upang kilalanin ang huwarang pag-uugali. # 1957 – Dekorasyon ng Karangalan sa Ginto para sa mga Serbisyo sa Republika ng Austria. # 1962 – Medalya ng Siena – isang parangal na ibinibigay ng kapatiran ng kababaihan ng Theta Phi Alpha sa "isang natatanging babae upang kilalanin siya para sa kanyang pagtitiis at dakilang tagumpay." Ang medalya ang pinakamataas na parangal na ipinagkakaloob ng organisasyon sa isang hindi miyembro at ipinangalan kay Santa Catherine ng Siena. # 1967 – Austrian Krus ng Honour para sa Agham at Sining, unang baitang. # 2007 - Natanggap ng Pamilya von Trapp ang Egon Ranshofen Wertheimer Gantimpala sa Braunau am Inn. # 2012 - Pagpapangalan kay Maria Trapp-Platz sa Donaustadt (ika 22 Distrikto ng Vienna) '''Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp''' (boses ni: Katsunosuke Hori sa Haponesa, Richie Padilia at Danny Deopante sa Tagalog) edad 38 taon gulang Submarino Austriano Hukbong Dagat at nag alaga ng 7 bata bago siya namatay ang ina Agathe Whitehead von Trapp. Dahil naglingkod siya sa hukbong-dagat, tila mahilig siya sa dagat, at sa kuwento ay gumugol siya ng halos isang buwan sa paglalayag ng isang yate sa Dagat Mediteraneo at panghuhuli ng isda sa pamamagitan ng malayang pagsisida at Manggagawa Karpinteriya at Paggawa ng Muwebles. '''Mga dekorasyon at parangal''' # Krus ng Kabalyero ng Imperyal na Orden ng Leopold. # Kabalyero ng Ika-2 Klase ng Orden ng Bakal na Krus (1917) # Pilak Militar Merito Medalya ("Signum Laudis") # Militar Merito Krus. # 1898 Jubilee Medalya. # 1908 Jubilee Krus # Guera Medalya 1914–1918 may Espada. # Krus ng Mahabang Serbisyo (18 taon) # Bakal na Krus Ika 1 at Ika 2 Klase (Aleman Imperyo) # Lakat Medalya (Ottoman Imperyo) # Orden ng Santo Stanilaus (Russo Imperyo) * '''Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp''' (boses ni: Shinobu Adachi sa Haponesa at Rafael Miranda sa Tagalog) edad 14 taon gulang Pagkamatay ni Agatha, siya at ang kanyang mga nakababatang kapatid ang nanguna sa pagpigil sa gurong pumupunta sa sambahayan ng mga Trapp na maging malapit sa kanila. Siya ay responsable, seryoso, at kalmado, ngunit medyo mahiyain at madalas na natatalo ng kanyang matibay na loob na nakababatang kapatid na babae, si Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp. nag aral sa 'Universität die Innsbruck - Universidad de Inssbruck' Unibersidad ng Innsbruck Pangunahin Kampus sa Tyrol Estado matatagpuan isang daan at pitumpu't siyam na kilometro mula sa Salzburg sa kurso gamot at pumasa sa pagsusulit ganap na kwalipikadong doktor at lumipat sa Estados Unidos ng Amerika taon 1943 sumali sa Estados Unidos Hukbong Sandatahan ika 10 Bundok Dibisyon bilang Tekniko sa Ika-3/Ika-5 Baitang Siruhano Heneral kinita Dalawa Bronze Service Stars, Isa Bronze Star at Medalya Medikal para sa Labanan Tsapa at bumalik sa Stowe Vermont nagtapos Digri sa Medisina sa Unibersidad ng Vermont at nang tayo ng klinika sa 27 Main Street, Adamsville, Little Compton Rhode Island may Asawa ni Henriette Lajoie at nakataas anim bata, bokalista bass unang instrumento accordion at Paggawa ng Pilak na alahas. * '''Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Maria Kawamura sa Haponesa at Vilma Borromeos sa Tagalog) edad 13 taon gulang Dahil nasa kanyang pagbibinata, siya ay matatag ang loob at madalas na iginigiit ang kanyang emosyonal na kalagayan, ngunit sa panimula ay isa siyang taong nakatuon sa pamilya. Tulad ng maraming tinedyer, madalas siyang magrebelde sa mga matatanda at may matinding pagmamalaki, kaya nahihirapan siyang maging tapat. Batay sa kanyang karanasan, hindi siya nagtitiwala sa mga governess at itinuturing silang mga kaaway, at noong una, siya ang nagrebelde laban sa kanya poot bago mga governess Madrasta ang pinakamarami sa kanyang mga kapatid. Gayunpaman, medyo natagalan siya kaysa sa kanyang mga kapatid, ngunit kalaunan ay nagsalita na siya kay Maria. Tinutulan din niya ang kasal ng kanyang ama kay Yvonne at tumakas pa sa bahay sa pagtatangkang putulin ang kanilang kasunduan, alto bokalista at Mga kagamitang gawa sa katad. * '''Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp''' (boses ni: Yōko Matsuoka sa Haponesa) edad 10 taon gulang Isa siyang masigla at pilyong batang lalaki, at dahil '''<nowiki/>'''nasa edad na siya <nowiki/>na mahilig maglaro, madalas niyang inuuna ang paggawa ng gusto niya at hindi sumusunod sa mga tagubilin, dahil kulang siya sa responsibilidad. Ang pinakaayaw niya sa mga aristokratikong kaugalian sa kanyang mga kapatid, siya ay isang napaka mapaglaro lalaki. Sa Niyebe ng Alps yugto ika dalawampu't lima nag-lakbay sa bayan ng Kitzbühel Tyrol Estado nag kasama si Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp, Rupert Georg Ritter von Trapp, Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp Johanna Karolina Gorbetina von Trapp, Martina Alice Gorbetina von Trapp, Agathe Johanna von Trapp, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at Maria Augusta Kutschera nag sakay pasahero bagon na tren mula 'Salzburg Bahnhof' Salzburg Estasyon sa 'Kitzbühel Bahnhof' Kitzbühel Estasyon habang nasa ski tunguhan sumusunod sa likuran si Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp pababa rampa ng niyebe pag-angat pero nahulog pagbagsak ang sanghi pilay sa bukung-bukong sa aksidente, kasama binili Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp at Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp patungo sa klinika, taon 1943 Pandaigdig Digmaan Dalawa ang kuya ni '''Rupert von Trapp''' ng von Trapp Mga Kapatid sumali sa Estados Unidos Hukbong Sandatahan ika10 Bundok Dibisyon elite ski pangkat Italiyano Kampanya sa Aleman Gothic Linya sa Apennine Bundok may Asawa ni Erika Klambauer at nakataas anim bata mga instrumento recorders, viola da gamba at spinet. * '''Maria Agathe Franziska Gorbetina''' '''<nowiki/>'<nowiki/>M<nowiki/>'''<nowiki/>'''itzi''''<nowiki/>'''<nowiki/>''' '''von Trapp''' (boses ni: Yuri Shiratori sa Haponesa at Charvie Abelete sa Tagalog) Edad 8 taon gulang upang maiba ba'''<nowiki/>'''bae siya kay Maria<nowiki/>. Babae Siya ang pinakamalapit sa kanyang ina sa mga bata. Dala'''<nowiki/>'''wang t<nowiki/>aon na ang<nowiki/> nakalilipas, nagkaroon siya ng iskarlata lagnat, ang parehong sakit na dinanas ng kanyang ina, mahina ang puso at umatras, tumangging kumain. Gayunpaman, pagkatapos makilala si Maria, mabilis siyang gumaling at sa loob ng ilang buwan ay naging sapat ang lakas upang tumakbo, Siya ay may mahinahon at maamo na personalidad, Anak na Babae sa tabi ni '''Maria Augusta Kutschera von Trapp''' Madrasta unang pangunahin instrumeto '''Violin''', piano, cello, clarinet, recorder, accordion, Pag-ukit sa Kahoy at Pag-iimprenta nang mag-isa. * '''Johanna Karolina Gobertina von Trapp''' (boses ni: Hiromi Ishikawa) edad 6 taon gulang May mga pekas siya sa kanyang mga pisngi. Siya ang mood-maker ng pamilyang Trapp. Siya ay masayahin at madaling maaliw, tumatawa sa pinakamaliit na bagay, at napaka-mausisa. Bukod pa rito, siya ay isang pilyong tomboy na madalas mapasama sa mga kakaibang pangyayari, tulad ng pagkaligaw, pagsusuot ng kakaibang gumawapataas, na madalas tumawa at isinailalim din sa pangangalaga ni Maria, sa Isang Nobya noong Hulyo yugto ika-tatlumpu't dalawa binili ni Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' at Johanna Karolina von Trapp nag-dala balde gumawa ng bangkito pumunta sa labas sa binta ng aklatan talakayan pag-uusap Baronesa Mathilda tungkol sa pag-pakasal Johanna Karolina Gorbetina von Trapp nag-desisyon gumawa ng sulat, una Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp bumaba sa balde bangkito pero si Johanna Karolina Gorbetina von Trapp nang walang balanse ang kanyang kaliwang paa, sumigaw at natumba, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp pagsasabi Johanna Karolina Gorbetina von Trapp ayos lang! Binili sina Maria Augusta von Trapp at Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp nakari'''<nowiki/>'''ni''<nowiki/>''g ng malakas na pagbangga ingay ng pagbagsak sa labas binuksan bintana nakakagulat na'''<nowiki/>'''la'''<nowiki/>'''ng binili Maria Augusta von Trapp at Captain Baron Georg L<nowiki/>udw<nowiki/>ig ''<nowiki/>''Ritter von Trapp abisong babala tinawag na Mga anak na babae na tomboy na ito! Binili ni Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at Johanna Karolina Gorbetina von Trapp tinuro abisong babala na pag-ka busted sa pag-espiya, soprano mang-aawit at Pagguhit, Pagpipinta, at Paglililok. * '''Mar'''<nowiki/>'''t'''<nowiki/>'''ina''' '''Alice Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Saori Suzuki sa Haponesa) 4 taon gulang kasa<nowiki/>ma niya saanman siya magpunta, at sinasabi ng kanyang pamilya, at kahit hindi siya masyadong nagsasalita, minsan ay nakakagulat ang mga sinasabi niya Laging niyang dinala ang Teddy Oso kanya si Nikola kahit saan, mang-aawit ikalawa suprano at Pagpipinta ng Kahoy. * '''Agathe Johanna Erwina Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Naoto Watanabe) 3 taon gulang ang bunsong anak na babae ni Baron von Trapp Dahil siya ang bunso, pinalayaw siya, inosente, at mahilig magbiro, at mang-aawit unang suprano, piano at gutarista. ==Musika== ===Pambungad na Tema=== Ang pambungad na tema ay naiiba sa batay sa pagpapalabas. Ang unang ginamit ng serye ay ang "Doremi no Uta (Doremi Song)" bilang unang kanta, subalit, ang dvd at ang bersiyong bidyo ng serye ay ginamit ang "Hohemi no Mahou (Smile Magic)" bilang bagong pambungad na kanta. #"''Doremi Song'' [ドレミのうた] (Do-Re-Mi no Uta)" ni Eri Itoh at Children's Choir of the Forest (bersiyon ng unang pagpapalabas) manunulat ng kanta Richard Rogers at Oscar Hammerstein Ang pangalawa. #"''Magic of the Smile'' [ほほえみの魔法](Hohoemi no Mahou)" ni Eri Itoh (bidyo, dvd, at huling bersiyon ng pag'''<nowiki/>'''pa''<nowiki/>''palabas) ===Pangwakas na Tema=== # ''"With Outstretched Hands'''' [両手を広げて](Ryoute wo hiroge'''<nowiki/>'''te'''<nowiki/>''')" ni Eri Itoh == Ugnay Panlabas == *{{ann|anime|1758}} [[Kategorya:Dramang anime at manga]] [[Kategorya:Anime ng 1991]] [[Kategorya:Mga serye sa telebisyon]] {{anime-series-stub}} ca6pvyvn4szyk3ryxj1qd1n7z4lu6jw 2209501 2209500 2026-05-28T11:58:21Z ~2026-31456-69 162261 /* Boses Talento sa Haponesa at Filipino Tagalog */ 2209501 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=Mayo 2021}} {{Infobox animanga/Header | name = Trapp Family Story | image = Sonrisas y lagrimas.JPG | caption = | ja_kanji = トラップ一家物語 | ja_romaji = Torappu Ikka Monogatari | genre = [[Drama]] }} {{Infobox animanga/Anime | title = | director = [[Kôzô Kusuha]] | studio = [[Nippon Animation]] | network = [[RTL 2]] | first = 13 Enero 1991 | last = 28 Disyembre 1991 | episodes = 40 }} {{Infobox animanga/Footer}} Ang {{nihongo|'''''Trapp Family Story'''''|トラップ一家物語|Torappu Ikka Monogatari}} ay isang [[Hapon]]es na seryeng [[anime]] ng [[Nippon Animation]]. Ito ay nakabase sa nobelang ''[[The Story of the Trapp Family Singers]]'' ni [[Maria von Trapp]], na kung saan ay nagbigay inspirasyon sa sikat na buong mundo na awit manunulat Richard Rogers at Oscar Hammerstien (Ang Tunong ng Musika) ''[[The Sound of Music]]'' Nakatitig ni Dane Julie Andrews, Christopher Plummer, Charmain Carr, Nicholas Hamond, Heather Menzies, Duane Chase, Angela Cartwright, Debbie Turner at Kym Karath. == Balankas == Nawalan ng dalawang magulang si Maria Kutschera sa murang edad at kinailangang harapin ang maraming paghihirap. Sa edad na labingwalong taon, pabalik mula sa kanyang pagtatapos mula sa paaralan ng pagsasanay ng mga guro, bigla siyang nagpasya na maging isang madre. Pumunta siya sa Salzburg at binisita ang Nonnberg Abbey, na kilala bilang pinakamahigpit na kumbento, kung saan siya nag-aplay at tinanggap bilang isang baguhan. Gayunpaman, ang masayahin at masiglang personalidad ni Maria at ang kanyang kawalang-bahala sa mga kaugalian at disiplina ay unti-unting nagtulak sa kanya na makita bilang isang problematikong presensya sa kumbento, dahil ang mga madre ay umaasa sa disiplina at wastong asal higit sa lahat. Sinubukan ni Maria na baguhin ang kanyang pamumuhay, ngunit hindi niya ito nagustuhan; mas gusto niyang parangalan ang kanyang Panginoon sa pamamagitan ng kagalakan at pasasalamat para sa buhay at lahat ng narito. Isang araw, ipinadala ng Ina Superior si Maria sa bahay ni Baron Georg von Trapp, isang bayani at aristokratang Austrian, sa loob ng siyam na buwan bilang governess ng kanyang pangalawang anak na babae, isang mahinang bata na nagngangalang Maria din. Ang Baron ay isang balo, at wala sa dalawampu't limang governess na dati niyang kinuha ang tinanggap ng kanyang pitong anak. Noong una, ang mga bata ay mahiyain at rebelde, ngunit unti-unti nilang nabuksan ang kanilang mga mata sa pagiging inosente at tapat ni Maria. Pagkaraan ng ilang panahon, sa pamamagitan ng kagalakan, awit, at tula, nakuha ni Maria ang puso at respeto ng mga bata, na pinupuno silang lahat ng kaligayahan. Nakuha rin ni Maria ang pagmamahal ng Baron. Napagtanto ni Georg na umiibig siya kay Maria at pinutol ang kanyang pakikipagtipan sa kanyang kasintahang si Lady Yvonne. Kalaunan, sa pagpupumilit ng kanyang mga anak, hiniling niya kay Maria na pakasalan siya, laban sa opinyon ni Baroness Matilda, isang aristokrata na namamahala sa sambahayan. Noong una, nag-alangan si Maria at bumalik sa kumbento nang ilang panahon, ngunit di-nagtagal ay naunawaan niya ang kanyang nararamdaman at bumalik upang pakasalan ang Baron at maging isang ina ng kanyang mga anak. Sa harap ng mga kahirapan sa pananalapi, ginawang panauhin ng pamilyang Trapp ang kanilang villa. Natuklasan ni Lotte Lehmann, isang bumibisitang mang-aawit ng opera, ang mga batang kumakanta at hinikayat silang magtanghal sa Salzburg Pista. Sa kabila ng pagiging baguhan, ang kanilang sigasig at mga awiting-bayan ay nakakuha ng puso ng mga manonood, na humantong sa mga paglabas sa radyo, isang pagtatanghal sa Kleine Halle ng Vienna, at isang pakikipagkita sa Amerikanong impresario na si Mr. Dennis Wagner, na nag-alok sa kanila ng isang paglilibot sa Estados Unidos ng Amerika, na kanilang tinanggihan noong una. Gayunpaman, lumitaw ang mga problema sa pagdating ng mga banta ng Ikalawang Digmaang Pandaigdig, habang kinontrol ng mga Nazi ang Austria, isang taon bago ang tunggalian. Hindi masaya ang pamilyang Trapp sa kanilang bagong buhay at nagalit sa katotohanan na si Adolf Hitler mismo ang nais na kumanta sila sa kanyang mga salu-salo. Si Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp, isang bayani ng digmaan at makabayan, ay tumangging makipagtulungan sa rehimen, at natuklasan nila na ang kanilang butler na si Hans ay isang tagasuporta ng Nazi na itinalaga upang bantayan sila. Dahil dito, nagpasya silang umalis sa Austria upang pumunta sa malayo upang simulan ang kanilang bagong buhay, malayo sa digmaan. Sa tulong ng pinagkakatiwalaang kaibigang si Franz, sina Georg, Maria (na ngayon ay buntis), at ang pitong anak ay palihim na tumakas sa kanilang tahanan, tumawid sa mga bundok patungong Italya, at kalaunan ay nakarating sa New York sa Estados Unidos, kung saan, sa tulong ni Wagner, sila ay sumikat sa pagtugtog ng kanilang mga katutubong awiting-bayan. == Adaptasyon == Nang ipadala si Maria sa pamilyang Von Trapp, siya ay 21 taong gulang ayon sa mga talaang pangkasaysayan at sa orihinal na talambuhay. Ang pagkakaiba sa edad nina Georg at Maria ay 25 taon (20 taon sa adaptasyong ito). Ang pagkakasunod-sunod ng mga bata ay bahagyang naiiba rin: sa katotohanan, ito ay: Rupert, Hedwig, Werner, Johanna, Martina, Agathe at Maria Agatha Fraziska Gorbetina 'Mitzi' samantalang ang adaptasyon ay muling nag-aayos sa kanila. Bukod pa rito, ang orihinal na pangalan ng ina ay Agathe. Sa kasaysayan, mahigit sampung taon ang lumipas sa pagitan ng kasal nina Georg at Maria at ng paglipat ng pamilya sa Estados Unidos (mga isang taon sa serye). Sa panahong iyon, nagkaroon sila ng dalawang anak na babae, sina Rosmarie at Eleonore. Si Maria ay buntis din noong pagtakas, at kalaunan ay nanganak sa bunsong anak, si Johannes. Ang mayordoma, si Hans Schweiger, ay isang miyembro ng partidong Nazi ngunit nakipagtulungan sa pamilya, binabalaan silang huwag pag-usapan ang politika sa harap niya at iminungkahi ang kanilang pagtakas kapag may mga pagkakataon sa konsiyerto sa Estados Unidos ng Amerika. Ang ilan pang mga pagkakaiba at detalye ay hiniram mula sa musikal na Richard Rodgers at Oscar Hammerstein Ang Ika-pangalawa Ang Tunong ng Musika o The Sound of Music. Sa parehong makasaysayang salaysay at sa orihinal na autobiography, si '''Maria''' '''Agusuta Kutschera von Trapp''' ay isang postulant pa rin nang siya ay ipadala upang maging isang governess, hindi isang baguhan. Gayunpaman, sa adaptasyong ito— tulad ng sa musikal na pelikula—siya ay ipinadala bilang isang baguhan na may pansamantalang appointment, kalaunan ay umalis sa kumbento at pinakasalan si Georg, kasunod ng parehong arko ng naratibo tulad ng pelikula. Sa anime, tinukso ni Maria si Georg ng isang saludong militar, isang detalyeng hiniram mula sa musikal at wala sa nobela. Sa nobela, tinanggap si Maria ng mga bata nang walang kahirap-hirap. Sa kabaligtaran, ang pelikula ay nagpapakilala ng paunang tensyon, lalo na kay Liesl (Hedwig sa anime), na lumaban sa bagong governess. Hiniram ng anime ang elementong ito mula sa pelikula, na ginagawa itong isang pangunahing tema. Sa episodyo 16 ng anime at sa musikal Ang Bahay na Walang Fräulein Maria, Si Maria Agathe Franiska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp hangganan mag-ulat sa ama Captain Georg Ritter von Trapp si Maria Augusta Kutschera von Trapp wala sa Villa Mansion panandaliang bumalik si Maria sa Nonnberg Abbey kumbento — pagkatapos ng muntik nang aksidente ni Martina sa ilog sa anime, at dahil napagtanto niyang mahal niya si Georg sa pelikula. Sa anime, tinangka nina Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' at Johanna Karoline Gorbetina von trapp sa Nonnberg Abbey na bisitahin siya nang palihim ngunit hinarangan sila ng mga madre; sa pelikula, sinubukan ng lahat ng mga bata na maabot siya sa lungsod ngunit napigilan din sila. Sa nobela, hindi talaga umalis si Maria papunta sa kumbento, naisip niyang umalis nang mapansin niya ang pagmamahal ni Georg ngunit nahikayat siyang manatili kay Yvonne. Sa yugto 39 ng anime at sa pelikula Pagmamalaki at Paniniwala, tinanggal ni Georg ang bandila ng Nazi mula sa bintana ng villa at pinunit ito. Sa nobela, ang insidente ay hindi gaanong mahalaga, binanggit lamang nang palampas upang ipahiwatig na hindi ipinakita ni Georg ang bandila ayon sa iniutos ng mga Nazi. Bukod sa mga puntong ito, may iba pang maliliit na pagkakaiba, ngunit sa pangkalahatan, ang adaptasyon ay mas naaayon sa mga makasaysayang pangyayari kaysa sa bersyon ng musikal. Bukod pa rito, tulad ng musikal, inangkop lamang ng anime ang unang bahagi ng nobela. Gayunpaman, ang ilang mga eksena mula sa ikalawang bahagi ay isinama sa serye. Sa episodyo 35 Pag-awit sa Hangin, habang nasa isang pagtatanghal sa Kleine Halle sa Vienna, isang langaw ang pumasok sa bibig ng batang si Johanna, na nagtulak sa kanya na laktawan ang kanyang solo. Sa nobela, nangyari ang insidenteng ito kay Maria habang nasa isang konsiyerto sa Amerika, na lumikha ng tawanan at nakatulong sa koro ng pamilyang Trapp na kumonekta sa mga manonood. Sa episodyo 40 Paalam sa Aking Bansa ang huli episodyo, habang tumatakas ang pamilya mula sa Salzburg Austria, tinawid nila ang Oetzal Alps Tyrol na nakatago sa isang karwahe para sa libing. Sa nobela, isang katulad na yugto ang kinasasangkutan ng pamilya na nag-iimprovise ng transportasyon pagkatapos ng isang konsiyerto dahil sa pagtitipid noong panahon ng digmaan, gamit ang isang karwahe para sa libing upang makarating sa Austria Italya Krus ng Hangganan Brenner/Bennero Istasyon. == Boses Talento sa Haponesa at Filipino Tagalog == '''Maria Agusta Kutschera von Trapp''' (boses ni: Masako Katsu sa Haponesa, Gloria De Guzman at Rowena Benavidez sa Tagalog) edad 18 taon gulang Pagkatapos ng pagtatapos sa Vienna Normal Paaralan siya ay nagiging isang baguhan Madre sa Nonberg Abbey sa Salzburg Austria ipinadala sa von Trapp Mansion sa loob ng siyam na buwan upang maging dalawampu't anim governess ng Trapp pamilyang Siya ay tinatawag na ''''Fräulein Maria Augusta Kutschera'''<nowiki/>' Babae siya ay karaniwang palakaibigan at masayahin, at kung minsan ay malamya, ngunit matapang din siyang ipahayag ang kanyang mga opinyon nang walang pag-aatubili at tapat na aminin ang kanyang mga pagkakamali kapag nagawa niya ang mga ito. Sa Ginang Yvonne's Regalo episodyo ika-labingsiyam at Buhay ng Bawat Tao ika-dalawampu episodyo, Yvonne Bervedere napatilok ang formal panamit na mahaba palda bigla hulog sa hadanan bilang Maria Augusta Kutschera na surpresa si Yvonne Belvedere mahulog bigla na lang ligtas dahil sa bariles rolyo at sa huli Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp makahilo o stun Guro Maria! Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp tinawag ni Yvonn Bervedere na bangon at napilayan ang bukung-bukong pero si Maria Augusta Kutschera traumatikong tama sa ulo pinsala binili ni Yvonne Bervedere at Maria Agusta Kutschera pumunta sa ospital. Sa episodyo 31 Diyos Decree Ika 5 AM maaga umaga sa Nonnburg Abbey Si Maria Augusta Kutschera von Trapp mga nagmamadaling bumaba ng hagdan mula anim Nonnbergstiege patungo sa Kaigasse Straße sa tabi Motzartplatz, Motzard Tulay at tinitingnan ang tanawin sa itaas sa Nonnberg Abbey, Ika 6 AM maaga umaga si Maria Augusta von Trapp pagbabalik sa von Trapp Villa Mansion sa Traunstraße 34, Aigen, 5026 pag-bukas pinto nakakagulat Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp pag-tayo upuan pag-hinatay ni Fräulein Maria Augusta von Trapp, Maria Augusta von Trapp tumakbo sa isang pagyakap na iyak lahat pito bata sina Rupert Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp pagdadala Martina Alice Gorbetina von Trapp, Hedwig Adolphine Gorbetina pagdadala Agathe Johanna Erwina Gorbetina von Trapp, Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp, Johanna Karolina Gorbetina von Trapp at Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp pag-gising ang padating ni Maria Augusta von Trapp nagmamadali sila pag-baba sa hagdanan sa likurang hanay Rupert Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp pagdadala Martina Alice Gorbetina von Trapp at Hedwig Adolphine von Trapp pagdadala Agathe Johanna Erwina von Trapp sa harapang hanay si Johanna Karolina von Trapp, Maria Agathe Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at sa huli si Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp muntik mahulog baba sa hagdanan. Pagkatapos ng kasal, nalampasan niya ang iba't ibang krisis na dumarating sa pamilya, at ipinakita ang kanyang sarili bilang isang mabuting asawa at ina. Pangunahing mang-aawit bokalista at Guitarista. '''Mga dekorasyon at parangal''' # 1949 – Medalyang Benemerenti (Papa Pio XII), bilang pagkilala sa mga benepisyo ng Tulong sa Austria ng Pamilyang Trapp para sa mga nangangailangang Austriyano. # 1952 – Dame ng ang Utos ng ang Banal Sepulchre (Batikano-Papa Pius XII) # 1956 – Katolikong Ina ng Taon sa Estados Unidos. Natatanggap ng mga kababaihan ang parangal na titulong ito, upang kilalanin ang huwarang pag-uugali. # 1957 – Dekorasyon ng Karangalan sa Ginto para sa mga Serbisyo sa Republika ng Austria. # 1962 – Medalya ng Siena – isang parangal na ibinibigay ng kapatiran ng kababaihan ng Theta Phi Alpha sa "isang natatanging babae upang kilalanin siya para sa kanyang pagtitiis at dakilang tagumpay." Ang medalya ang pinakamataas na parangal na ipinagkakaloob ng organisasyon sa isang hindi miyembro at ipinangalan kay Santa Catherine ng Siena. # 1967 – Austrian Krus ng Honour para sa Agham at Sining, unang baitang. # 2007 - Natanggap ng Pamilya von Trapp ang Egon Ranshofen Wertheimer Gantimpala sa Braunau am Inn. # 2012 - Pagpapangalan kay Maria Trapp-Platz sa Donaustadt (ika 22 Distrikto ng Vienna) '''Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp''' (boses ni: Katsunosuke Hori sa Haponesa, Richie Padilia at Danny Deopante sa Tagalog) edad 38 taon gulang Submarino Austriano Hukbong Dagat at nag alaga ng 7 bata bago siya namatay ang ina Agathe Whitehead von Trapp. Dahil naglingkod siya sa hukbong-dagat, tila mahilig siya sa dagat, at sa kuwento ay gumugol siya ng halos isang buwan sa paglalayag ng isang yate sa Dagat Mediteraneo at panghuhuli ng isda sa pamamagitan ng malayang pagsisida at Manggagawa Karpinteriya at Paggawa ng Muwebles. '''Mga dekorasyon at parangal''' # Krus ng Kabalyero ng Imperyal na Orden ng Leopold. # Kabalyero ng Ika-2 Klase ng Orden ng Bakal na Krus (1917) # Pilak Militar Merito Medalya ("Signum Laudis") # Militar Merito Krus. # 1898 Jubilee Medalya. # 1908 Jubilee Krus # Guera Medalya 1914–1918 may Espada. # Krus ng Mahabang Serbisyo (18 taon) # Bakal na Krus Ika 1 at Ika 2 Klase (Aleman Imperyo) # Lakat Medalya (Ottoman Imperyo) # Orden ng Santo Stanilaus (Russo Imperyo) * '''Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp''' (boses ni: Shinobu Adachi sa Haponesa at Rafael Miranda sa Tagalog) edad 14 taon gulang Pagkamatay ni Agatha, siya at ang kanyang mga nakababatang kapatid ang nanguna sa pagpigil sa gurong pumupunta sa sambahayan ng mga Trapp na maging malapit sa kanila. Siya ay responsable, seryoso, at kalmado, ngunit medyo mahiyain at madalas na natatalo ng kanyang matibay na loob na nakababatang kapatid na babae, si Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp. nag aral sa 'Universität die Innsbruck - Universidad de Inssbruck' Unibersidad ng Innsbruck Pangunahin Kampus sa Tyrol Estado matatagpuan isang daan at pitumpu't siyam na kilometro mula sa Salzburg sa kurso gamot at pumasa sa pagsusulit ganap na kwalipikadong doktor at lumipat sa Estados Unidos ng Amerika taon 1943 sumali sa Estados Unidos Hukbong Sandatahan ika 10 Bundok Dibisyon bilang Tekniko sa Ika-3/Ika-5 Baitang Siruhano Heneral kinita Dalawa Bronze Service Stars, Isa Bronze Star at Medalya Medikal para sa Labanan Tsapa at bumalik sa Stowe Vermont nagtapos Digri sa Medisina sa Unibersidad ng Vermont at nang tayo ng klinika sa 27 Main Street, Adamsville, Little Compton Rhode Island may Asawa ni Henriette Lajoie at nakataas anim bata, bokalista bass unang instrumento accordion at Paggawa ng Pilak na alahas. * '''Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Maria Kawamura sa Haponesa at Vilma Borromeos sa Tagalog) edad 13 taon gulang Dahil nasa kanyang pagbibinata, siya ay matatag ang loob at madalas na iginigiit ang kanyang emosyonal na kalagayan, ngunit sa panimula ay isa siyang taong nakatuon sa pamilya. Tulad ng maraming tinedyer, madalas siyang magrebelde sa mga matatanda at may matinding pagmamalaki, kaya nahihirapan siyang maging tapat. Batay sa kanyang karanasan, hindi siya nagtitiwala sa mga governess at itinuturing silang mga kaaway, at noong una, siya ang nagrebelde laban sa kanya poot bago mga governess Madrasta ang pinakamarami sa kanyang mga kapatid. Gayunpaman, medyo natagalan siya kaysa sa kanyang mga kapatid, ngunit kalaunan ay nagsalita na siya kay Maria. Tinutulan din niya ang kasal ng kanyang ama kay Yvonne at tumakas pa sa bahay sa pagtatangkang putulin ang kanilang kasunduan, alto bokalista at Mga kagamitang gawa sa katad. * '''Werner Georg Gorbertus Ritter 'Knight' von Trapp''' (boses ni: Yōko Matsuoka sa Haponesa) edad 10 taon gulang Isa siyang masigla at pilyong batang lalaki, at dahil '''<nowiki/>'''nasa edad na siya <nowiki/>na mahilig maglaro, madalas niyang inuuna ang paggawa ng gusto niya at hindi sumusunod sa mga tagubilin, dahil kulang siya sa responsibilidad. Ang pinakaayaw niya sa mga aristokratikong kaugalian sa kanyang mga kapatid, siya ay isang napaka mapaglaro lalaki. Sa Niyebe ng Alps yugto ika dalawampu't lima nag-lakbay sa bayan ng Kitzbühel Tyrol Estado nag kasama si Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp, Rupert Georg Ritter von Trapp, Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp Johanna Karolina Gorbetina von Trapp, Martina Alice Gorbetina von Trapp, Agathe Johanna von Trapp, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at Maria Augusta Kutschera nag sakay pasahero bagon na tren mula 'Salzburg Bahnhof' Salzburg Estasyon sa 'Kitzbühel Bahnhof' Kitzbühel Estasyon habang nasa ski tunguhan sumusunod sa likuran si Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp pababa rampa ng niyebe pag-angat pero nahulog pagbagsak ang sanghi pilay sa bukung-bukong sa aksidente, kasama binili Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp at Hedwig Adolphine Gorbetina von Trapp patungo sa klinika, taon 1943 Pandaigdig Digmaan Dalawa ang kuya ni '''Rupert von Trapp''' ng von Trapp Mga Kapatid sumali sa Estados Unidos Hukbong Sandatahan ika10 Bundok Dibisyon elite ski pangkat Italiyano Kampanya sa Aleman Gothic Linya sa Apennine Bundok may Asawa ni Erika Klambauer at nakataas anim bata mga instrumento recorders, viola da gamba at spinet. * '''Maria Agathe Franziska Gorbetina''' '''<nowiki/>'<nowiki/>M<nowiki/>'''<nowiki/>'''itzi''''<nowiki/>'''<nowiki/>''' '''von Trapp''' (boses ni: Yuri Shiratori sa Haponesa at Charvie Abelete sa Tagalog) Edad 8 taon gulang upang maiba ba'''<nowiki/>'''bae siya kay Maria<nowiki/>. Babae Siya ang pinakamalapit sa kanyang ina sa mga bata. Dala'''<nowiki/>'''wang t<nowiki/>aon na ang<nowiki/> nakalilipas, nagkaroon siya ng iskarlata lagnat, ang parehong sakit na dinanas ng kanyang ina, mahina ang puso at umatras, tumangging kumain. Gayunpaman, pagkatapos makilala si Maria, mabilis siyang gumaling at sa loob ng ilang buwan ay naging sapat ang lakas upang tumakbo, Siya ay may mahinahon at maamo na personalidad, Anak na Babae sa tabi ni '''Maria Augusta Kutschera von Trapp''' Madrasta unang pangunahin instrumeto '''Violin''', piano, cello, clarinet, recorder, accordion, Pag-ukit sa Kahoy at Pag-iimprenta nang mag-isa. * '''Johanna Karolina Gobertina von Trapp''' (boses ni: Hiromi Ishikawa) edad 6 taon gulang May mga pekas siya sa kanyang mga pisngi. Siya ang mood-maker ng pamilyang Trapp. Siya ay masayahin at madaling maaliw, tumatawa sa pinakamaliit na bagay, at napaka-mausisa. Bukod pa rito, siya ay isang pilyong tomboy na madalas mapasama sa mga kakaibang pangyayari, tulad ng pagkaligaw, pagsusuot ng kakaibang gumawapataas, na madalas tumawa at isinailalim din sa pangangalaga ni Maria, sa Isang Nobya noong Hulyo yugto ika-tatlumpu't dalawa binili ni Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' at Johanna Karolina von Trapp nag-dala balde gumawa ng bangkito pumunta sa labas sa binta ng aklatan talakayan pag-uusap Baronesa Mathilda tungkol sa pag-pakasal Johanna Karolina Gorbetina von Trapp nag-desisyon gumawa ng sulat, una Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp bumaba sa balde bangkito pero si Johanna Karolina Gorbetina von Trapp nang walang balanse ang kanyang kaliwang paa, sumigaw at natumba, Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp pagsasabi Johanna Karolina Gorbetina von Trapp ayos lang! Binili sina Maria Augusta von Trapp at Captain Baron Georg Ludwig Ritter von Trapp nakari'''<nowiki/>'''ni''<nowiki/>''g ng malakas na ingay na pagkatok ng pagbagsak sa labas binuksan bintana nakakagulat '''<nowiki/>'''na'''<nowiki/>'''lang binili ni Maria Augusta von Trapp at Captain Baron Ge<nowiki/>org<nowiki/> Lu''<nowiki/>''dwig Ritter von Trapp abisong babala tinawag na Mga anak na babae na tomboy na ito! Binili ni Maria Agatha Franziska Gorbetina 'Mitzi' von Trapp at Johanna Karolina Gorbetina von Trapp tinuro abisong babala na pag-ka busted sa pag-espiya, soprano mang-aawit at Pagguhit, Pagpipinta, at Paglililok. * '''Mar'''<nowiki/>'''t'''<nowiki/>'''ina''' '''Alice Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Saori Suzuki sa Haponesa) 4 taon gulang kasa<nowiki/>ma niya saanman siya magpunta, at sinasabi ng kanyang pamilya, at kahit hindi siya masyadong nagsasalita, minsan ay nakakagulat ang mga sinasabi niya Laging niyang dinala ang Teddy Oso kanya si Nikola kahit saan, mang-aawit ikalawa suprano at Pagpipinta ng Kahoy. * '''Agathe Johanna Erwina Gorbetina von Trapp''' (boses ni: Naoto Watanabe) 3 taon gulang ang bunsong anak na babae ni Baron von Trapp Dahil siya ang bunso, pinalayaw siya, inosente, at mahilig magbiro, at mang-aawit unang suprano, piano at gutarista. ==Musika== ===Pambungad na Tema=== Ang pambungad na tema ay naiiba sa batay sa pagpapalabas. Ang unang ginamit ng serye ay ang "Doremi no Uta (Doremi Song)" bilang unang kanta, subalit, ang dvd at ang bersiyong bidyo ng serye ay ginamit ang "Hohemi no Mahou (Smile Magic)" bilang bagong pambungad na kanta. #"''Doremi Song'' [ドレミのうた] (Do-Re-Mi no Uta)" ni Eri Itoh at Children's Choir of the Forest (bersiyon ng unang pagpapalabas) manunulat ng kanta Richard Rogers at Oscar Hammerstein Ang pangalawa. #"''Magic of the Smile'' [ほほえみの魔法](Hohoemi no Mahou)" ni Eri Itoh (bidyo, dvd, at huling bersiyon ng pag'''<nowiki/>'''pa''<nowiki/>''palabas) ===Pangwakas na Tema=== # ''"With Outstretched Hands'''' [両手を広げて](Ryoute wo hiroge'''<nowiki/>'''te'''<nowiki/>''')" ni Eri Itoh == Ugnay Panlabas == *{{ann|anime|1758}} [[Kategorya:Dramang anime at manga]] [[Kategorya:Anime ng 1991]] [[Kategorya:Mga serye sa telebisyon]] {{anime-series-stub}} 3zwf080rl3zwq2m3ct6hupqty139lhc 0 161823 2209369 2095136 2026-05-27T19:07:22Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209369 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Manifestacionpuertasolmadrid23.jpg|300px|right|thumb|Ang Puerta del Sol, sa [[Madrid]], noong gabi ng ika-15 ng Mayo]] Ang '''mga protesta sa Espanya ng Mayo 2011''', na tinatawag din na '''15-M Movement''', '''Spanish revolution''' o '''''Indignados''''' ([[Wikang Kastila|Kastila]] para sa "Galit") ay ang sunod-sunod na protesta sa [[Espanya]] na ang bakas ng pinagmulan ay sa mga [[Social Networks]] at sa platapormang sibil at digital na ''¡Democracia Real Ya!'' (Totoong Demokrasya Ngayon!), kasama ang 200 maliliit na mga samahan.<ref name="art1">Alcaide, Soledad; ''[http://politica.elpais.com/politica/2011/05/16/actualidad/1305578500_751064.html 15-M Movement: citizen demand political reconstruction]</ref> == Mga sanggunian == {{reflist|2}} {{Commons category|Spanish Protests May 2011}} == Mga kawing panlabas == * [http://15mpedia.org 15Mpedia] {{Webarchive|url=https://wayback.archive-it.org/all/20171012015151/http://15mpedia.org/wiki/Portada |date=2017-10-12 }} * [http://www.soltv.tv SolTV] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110521014328/http://www.soltv.tv/ |date=2011-05-21 }} (live streaming) * [http://www.rtve.es/noticias/directo1/ RTVE (Spanish public broadcaster) Webcam: El 15M mantiene el pulso y convoca una concentración el sábado] RTVE Webcam over Puerta del Sol (live) [[Kategorya:Halalan 2011 sa Espanya]] {{stub}} 2bm39qq55d5zggqj89sjfpz20uutf5z 0 170306 2209381 1985817 2026-05-27T22:46:35Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209381 wikitext text/x-wiki Ang isang '''network na Bayesian''' (Ingles: '''Bayesian network, Bayes network, belief network''' o '''directed acyclic graphical model''') ay isang [[probabilistiko]]ng [[grapikal na modelo]] na kumakatawan sa isang hanay ng mga [[randomang bariabulo]] at ang mga kondisyonal na dependensiya nito sa pamamagitan ng [[dinerektang asikling grapo]](DAG). Halimbawa, ang isang network na Bayesian ay maaaring kumatawan sa probabilistikong ugnayan sa pagitan ng mga [[sakit]] at [[sintomas]]. Sa mga ibinigay na sintomas, ang network ay maaaring gamitin upang kwentahin ang mga probabilidad ng pag-iral ng iba't ibang sakit. Sa pormal na paglalawan, ang mga network na Bayesian ay mga mga dinerektang asiklikong grapo na ang mga nodo ay kumakatawan sa mga randomang bariabulo sa kahulugang Bayesian: ang mga ito ay maaaring mapagmamasdang mga kantidad, tagong bariabulo, mga hindi alam na parametro o hipotesis. Ang mga gilid nito ay kumakatawan sa mga kondisyonal na dependensiya; ang mga nodo na hindi magkadugtong ay kumakatawan sa mga bariabulong kondisyonal na independiyente sa bawat isa. Ang bawat nodo ay kaugnay ng punsiyong [[probalidad]] na kumukuha ng input ang isang partikular na hanay ng mga halaga para sa mga baribulong magulang ng nodo at nagbibigay ng probabilidad ng bariabulong kinakatawan ng nodo. Halimbawa, kung ang mga magulang ay m na [[boolean]] na bariabulo, kung gayon ang punsiyong probabilidad ay maaaring ikatawan ng isang tabla ng 2m entradad na ang bawat entradad sa bawat 2m posibleng mga kombinasyon na ang mga magulang nito ay tama o mali. Ang mga mahusay na algoritmo ay umiiral upang magsagawa ng inperensiya at pagkatuto sa mga network na Bayesian. Ang mga network na Bayesian na nagmomodelo ng mga sekwensiya ng bariabulo(halimbawa ng mga signal ng pananalita o mga [[sekwensiya ng protina]]) ay tinatawag na mga dinamikong network na Bayesian. Ang paglalahat ng mga network na Bayesian na maaaring kumatawan at lumutas ng mga problemang pagpapasya sa ilalim ng katiyakan ay tinatawag na mga diagramang impluwensiya. ==Mga depinisyon at konsepto== May ilang magkakatumbas na depinisyon ng isang network na Bayesian. Para sa lahat ng sumusund, itakda ang ''G'' = (''V'',''E'') bilang isang [[dinerektang asiklikong grapo]](DAG) at itakda ang ''X'' = (''X''_''v'')_{''v'' ∈ ''V''} bilang isang hanay ng mga [[randomang bariabulo]] na may indeks na ''V''. ===Depinisyon ng paktorisasyon=== Ang ''X'' ay isang network na Bayesian sa respeto ng ''G'' kung ito ay pinagsanib na [[punsiyong probabilidad na densidad]](sa respeto ng isang [[sukat produkto]]) ay maaaring isulat bilang [[produkto]] ng mga indbidwal na punsiyong densidad na kondisyonal sa kanilang mga magulang na bariabulo: {{sfn|Russell|Norvig|2003|p=496}} <math> p (x) = \prod_{v \in V} p \big(x_v \,\big|\, x_{\operatorname{pa}(v)} \big) </math> kung saan ang pa(''v'') ang hanay ng mga magulang ng ''v''(i.e. ang mga berteks na direktang tumuturo sa ''v'' sa pamamagitan ng isang gilid). Para sa anumang hanay ng mga randomang bariabulo, ang probabilidad ng anumang kasapi ng [[pinagsanib na distribusyon]] ay maaaring kwentahin mula sa mga kondisyonal na probabilidad gamit ang [[patakarang kadena (probabilidad)|patakarang kadena ng probabilidad]]( sa ibinigay na [[pag-aayos topolohikal]] ng ''X'') gaya ng sumusunod: {{sfn|Russell|Norvig|2003|p=496}} <math>\mathrm P(X_1=x_1, \ldots, X_n=x_n) = \prod_{v=1}^n \mathrm P(X_v=x_v \mid X_{v+1}=x_{v+1}, \ldots, X_n=x_n )</math> Ikumpara ito sa nasa taas na depinisyon na maaaring isulat bilang: <math>\mathrm P(X_1=x_1, \ldots, X_n=x_n) = \prod_{v=1}^n \mathrm P(X_v=x_v \mid X_j=x_j </math> para sa bawat <math>X_j\,</math> na magulang ng <math> X_v\, )</math> Ang pagkakaiba sa pagitan ng dalawang mga ekspresyon ang [[kondisyonal na independensiya]] ng mga bariabulo mula sa anuman sa mga hindi nito inapo kung ibinigay ang mga halaga ng kanilang mga magulang na bariabulo. ===Lokal na katangiang Markov=== Ang ''X'' ay isang network na Bayesian sa respeto ng ''G'' kung ito ay sumasapat sa ''lokal na katangian markov'': ang bawat bariabulo ay [[kondisyonal na independensiya|kondisyonal na independiyente]] ng mga hindi nito inapo kung ibiniga ang mga magulang na bariabulo nito: {{sfn|Russell|Norvig|2003|p=499}} :<math> X_v \perp\!\!\!\perp X_{V \setminus \operatorname{de}(v)} \,|\, X_{\operatorname{pa}(v)} \quad\text{para sa lahat ng} v \in V</math> kung saan ang de(''v'') ang hanay ng mga inapo ng ''v''. Ito ay maaari ring ihayag sa mga terminong katulad ng unang depinisyon gaya ng :<math>\mathrm P(X_v=x_v \mid X_i=x_i </math> para sa bawat <math>X_i\,</math> na hindi inapo ng <math> X_v\, ) = P(X_v=x_v \mid X_j=x_j </math> para sa bawat <math>X_j\,</math> na hindi magulan ng <math> X_v\, )</math> Tandaan na ang hanay ng mga magulang ang [[pang-ilalim na hanay]] ng hanay ng mga hindi inapo dahil ang grapo ay [[asikliko]]. ===Pagbuo ng mga network na Bayesian=== Upang bumuo ng isang network na Bayesian, kalimitang unang buoin ang isang DAG na ''G'' na sa paraang naniniwala tayong ang ''X'' ay sumasapat sa lokal na katangiang Markov sa respeto ng ''G''. Minsan, mito ay ginagawa sa pamamagitan ng sumasanhing(causal) DAG. Atin namang titiyakin ang kondisyonal na mga probabilidad na distribusyon ng bawat bariabulo sa ibinigay nitong mga magulang sa ''G''. Sa maraming mga kaso, sa partikular sa kaso kung saan ang mga bariabulo ay [[diskreto]], kung ating ilalarawan ang pinagsanib na distribusyon ng ''X'' na maging produkto ng mga kondisyonal na distribusyong ito, kung gayon, ang ''X'' ay isang network na Bayesian sa respeto ng ''G''.<ref>Neapolitan, R.E.,''Learning Bayesian Networks'', Prentice Hall, Upper Saddle River, NJ, 2004</ref> ===Blanketang Markov=== Ang [[blanketang Markov]] ng isang nodo ang hanay nito ng mga kapitbahay na nodo: mga magulang nito, mga anak nito at anumang mga magulang ng mga anak nito. Ang ''X'' ay isang network na Bayesian sa respeto ng ''G'' kung ang bawat nodo ay kondisyonal na independiyente sa lahat ng iba pang mga nodo sa network sa ibinigay nitong [[blanketang Markov]]. {{sfn|Russell|Norvig|2003|p=499}} ====paghihiwalay na ''d''==== Ang depinisyong ito ay maaaring gawing mas pangkalahatan sa pamamagitan ng paglalarawan ng separasyong "d" ng dalawang mga nodo kung saan ang d ay tumatayo para sa direksiyonal.<ref>{{cite journal|last=Geiger|first=Dan|author2=Verma, Thomas and Pearl, Judea|title=Identifying independence in Bayesian Networks|journal=Networks|year=1990|volume=20|pages=507–534|url=http://ftp.cs.ucla.edu/pub/stat_ser/r116.pdf|accessdate=6 October 2011|archive-date=9 Oktubre 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20111009172817/http://ftp.cs.ucla.edu/pub/stat_ser/r116.pdf|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite |author=Richard Scheines|title=D-separation|url=http://www.andrew.cmu.edu/user/scheines/tutor/d-sep.html}}</ref> Itakda ang ''P'' na maging landas(na maaring tumungo sa anumang direksiyon) mula sa nodong ''u'' tungo sa ''v''. Kung gayon ang ''P'' ay sinasabing hinihiwalay na ''d''- ng isang hanay ng mga nodong ''Z'' kung at tanging kung ang (hindi baba sa) isa sa mga sumusunod ay totoo: #Ang ''P'' ay naglalaman ng ''kadenang'' ''u'' → ''m'' → ''v'' sa paraang ang gitnang nodong ''m'' ay nasa ''Z'' #Ang ''P'' ay naglalaman ng ''kadenang'' ''u'' ← ''m'' ← ''v'' sa paraang ang gitnang nodong ''m'' ay nasa ''Z'' #Ang ''P'' ay naglalaman ng ''sanga''(fork) na ''u'' ← ''m'' → ''v''sa paraang ang gitnang nodong ''m'' ay nasa ''Z'' o #Ang ''P'' ay naglalaman ng binaligtad na sanga o tagabangga na ''u'' → ''m'' ← ''v'', sa paraang ang gitnang nodong ''m'' ay '''wala''' sa ''Z'' at walang inapo ng ''m'' ang nasa ''Z'' Kaya ang ''u'' at ''v'' ay sinasabing hinihiwalay na 'd' ng ''Z'' kung lahat ng mga landas sa pagitan nila ay hinihiwalay na 'd''. Kung ang ''u'' at ''v'' ay hindi hinihiwalay na d, ang mga ito ay tinatawag na konektadong-d. Ang ''X'' ay isang network na Bayesian sa respeto ng ''G'' kung sa bawat dalawang mga nodong ''u'', ''v'': :<math>X_u \perp\!\!\!\perp X_v \, | \, X_Z</math> kung saan ang ''Z'' ay isang hanay na humihiwalay na ''d'' sa ''u'' at ''v''. Ang blanketang Markov ang minimal na hanay ng mga nodo na humihiwalay na d sa ''v'' mula sa lahat ng iba pang mga nodo. ==Mga nagsasanhing network== Bagaman ang mga network na Bayesian ay kalimitang ginagamit upang ikatawan ang [[pagsasanhi|sinasanhing]](causal) mga ugnayan, hindi ito kailangang maging kaso: ang isang dinerektang gilid mula ''u'' tungo sa ''v'' ay hindi nag-aatas na ang ''X_v'' ay sinasanhing dependiyente sa ''X_u''. Ito ay mapapatunayan ng katotohanan ang mga network na Bayesian sa mga grapo na: :<math> a \longrightarrow b \longrightarrow c \qquad \text{and} \qquad a \longleftarrow b \longleftarrow c </math> ay magkatumbas: na ang ibig sabihin ay eksaktong nagtatakda ng parehong mga independiyensang hinihingi. Ang isang [[sinasanhing network]] ay isang network na Bayesian na may hayagang hinihingi na ang mga ugnayan ay sinasanhi. Ang karagdagang mga [[semantiko]] ng sinasanhing mga network ay tumutukoy na kung ang nodong ''X'' ay aktibong sinanhi na mapunta sa isang ibinigay na estadong ''x''(ang aksiyong isinulat bilang ''do''(''X''=''x'')), kung gayon, ang [[punsiyong probabilidad na densidad]] ay nagbabago sa isa sa mga network na nakamit sa pamamagitan ng pagputol ng mga ugnayan mula sa mga magulang ''X''' sa ''X'' at tinatakda ang ''X'' sa sinanhing halagang ''x''.<ref name=pearl2000/> Kung gagamitin ang mga semantikong ito, maaaring mahulaan ang epekto ng panlabas na panghihimasok mula sa data na nakamit bago ang panghihimasok. ==Halimbawa== Ipagpalagay na may dalawang mga pangyayari na maaaring magsanhi sa damo na mabasa: na ang tagatalsik(sprinkler) ay nakabukas o umuulan. Gayundin, ipagpalagay na ang ulan ay may direktang epekto sa paggamit ng tagatalsik(na kung umulan, ang tagatalsik ay karaniwang hindi nakabukas). Kung gayon ang sitwasyon ay maaaring imodelo sa isang modelong Bayesian(Tignan ang http://en.wikipedia.org/wiki/File:SimpleBayesNet.svg). Ang lahat ng mga bariabulo ay may dalawang mga posibleng halaga, T(para sa true o tama) at F (para sa false o mali). Ang punsiyon ng pinagsanib na distribusyon ay: : <math>\mathrm P(G,S,R)=\mathrm P(G|S,R)\mathrm P(S|R)\mathrm P(R)</math> kung saan ang mga pangalan ng mga bariabulo ay pinaikli sa ''G = Grass wet''(basang damo), ''S = Sprinkler''(tagatalsik), at ''R = Rain''(ulan). Ang model ay maaaring sumagot ng mga tanong gaya ng "Anong probabilidad na umuulan kung ibinigay na ang damo ay basa? sa pamamagitan ng paggamit ng [[kondisyonal na probabilidad]] at pagsusuma(sum) ng lahat ng mga [[panggulong bariabulo]]: :<math> \mathrm P(\mathit{R}=T \mid \mathit{G}=T) =\frac{\mathrm P(\mathit{G}=T,\mathit{R}=T)}{\mathrm P(\mathit{G}=T)} =\frac{\sum_{\mathit{S} \in \{T, F\}}\mathrm P(\mathit{G}=T,\mathit{S},\mathit{R}=T)}{\sum_{\mathit{S}, \mathit{R} \in \{T, F\}} \mathrm P(\mathit{G}=T,\mathit{S},\mathit{R})} </math> ::<math> = \frac{(0.99 \times 0.01 \times 0.2 = 0.00198_{TTT}) + (0.8 \times 0.99 \times 0.2 = 0.1584_{TFT})}{0.00198_{TTT} + 0.288_{TTF} + 0.1584_{TFT} + 0_{TFF}} \approx 35.77 \%.</math> Gaya ng sa halimbawa, ang numerador ay tinukoy na hayagana, ang punsiyong pinagsanib na distribusyon ay ginamit upang kwentahin ang bawat [[iterasyon]] ng punsiyong [[sumasyon]]. Sa numerador pagmamarhinalisa(marginalizing) sa ibabaw ng <math>\mathit{S}</math> at sa denomindaor pagmamarhinalisa sa ibabaw ng <math>\mathit{S}</math> at <math>\mathit{R}</math>. Kung sa kabilang dako, nais nating sagutin ang panghihimasok na tanong na: "Ano ang pagiging malaman na uulan, kung ibinigay na binasa natin ang damo", ang sagot ay pangangasiwaan ng pagkatapos na panghihimasok na punsiyong pagsasanib na distribusyong <math>\mathrm P(S,R|do(G=T)) = P(S|R) P(R)</math> na nakamit sa pamamagitan ng pag-aalis ng paktor na <math>\mathrm P(G|S,R)</math> mula sa distribusyon na bago ang panghihimasok. Gaya ng inaasahan, ang pagiging malamang ng ulan ay hindi apektado ng aksiyong: <math>\mathrm P(R|do(G=T)) = P(R)</math>. Kung sa karagdagan, nais nating hulaan ang epekto ng pagpihit(pagbukas) ng tagtalsik, mayroon tayong <math>P(R,G|do(S=T)) = P(R)P(G|R,S=T)</math> na ang terminong <math>P(S=T|R)</math> ay inalis na nagpapakitang ang aksiyon ay may epekto sa damo ngunit hindi sa ulan. Ang mga prediksiyong ito ay hindi posible kung ang ilan sa mga bariabulo nito ay hindi napagmasdan gaya ng sa karamihan sa mga problema ng pagsusuri ng patakaran. Ang epekto ng aksiyong <math>do(x)</math> ay maaari pa ring mahulaan sa tuwing ang criteriong na tinatawag na "likurang pinto"(back-door) ay nasapatan.<ref name=pearl2000>{{Cite book | first = Judea | last = Pearl | authorlink = Judea Pearl | title = Causality: Models, Reasoning, and Inference | url = https://archive.org/details/causalitymodelsr0000pear | publisher = [[Cambridge University Press]] | year = 2000 | isbn = 0-521-77362-8 }}</ref><ref>P. Spirtes and C. Glymour, "An algorithm for fast recovery of sparse causal graphs", ''Social Science Computer Review,'' Vol. 9, pages 62–72, 1991.</ref><ref>P. Spirtes, C. Glymour, and R. Scheines, ''Causation, Prediction, and Search,'' New York: Springer-Verlag, 1993</ref><ref>T. Verma and J. Pearl, "Equivalence and Synthesis of Causal Models," ''Proceedings of the Sixth Conference on Uncertainty in Artificial Intelligence,'' (July, Cambridge, MA), pages 220–227, 1990. Reprinted in P. Bonissone, M. Henrion, L. N. Kanal and J. F. Lemmer (editors), ''Uncertainty in Artificial Intelligence 6,'' Amsterdam: Elsevier Science Publishers, B.V., pages 225–268, 1991</ref> Ito ay nagsasaad na kung ang hanay na ''Z'' ng mga nodo ay mapagmamasdan na humihiwalay na ''d''(o humaharang) sa lahat ng mga likurang pintong landas mula ''X'' tungo sa ''Y'', kung gayon ang <math>P(Y,Z|do(x)) = P(Y,Z,X=x)/P(X=x|Z)</math>. Ang isang landas na likurang pinto ay isa na nagwawakas sa pana(arrow) sa ''X''. Ang mga hanay na sumasapat sa criterion na likurang pinto ay tinatawag "sapat" o "matatanggap". Halimbawa, ang hanay na ''Z=R'' ay matatanggap sa panghuhula sa epekto ng ''S=T'' sa ''G'' dahil ang ''R'' ay humihiwalay na d(lamang) sa likurang pintong landas na ''S←R→G''. Gayunpaman, kung ang ''S'' ay hindi napagmasdan, walang ibang mga hanay na humihiwalay na ''d'' sa landas na ito at ang epekto ng pagbukas ng tagatalsik sa (''S=T'') sa damong (''G'') ay hindi mahuhulaan sa mga pasibong obserbasyon. Maaari nating sabihin na ang ''P''(''G|do''(''S=T'')) ay hindi "natukoy". Ito ay is not "identified." Ito ay nagpapakita ng katotohanang sa kakulangan ng nanghihimasok na data, hindi natin matutukoy kung ang napagmasdanng dependensiya(pagbatay) sa pagitan ng ''S'' at ''G'' ay sanhi ng nagsasanhing koneksiyon o sanhi ng [[hindi totoong ugnayan]] na nilikha ng karaniwang sanhi na ''R''. Ang paggamit ng isang network na Bayesian ay maaaring makatipid ng malaking halaga ng [[memorya (kompyuter)|memorya]] kung ang ang mga dependiyensiya sa pinagsanib na distribusyon ay kalat. halimbawa ang isang simpleng paraan ng pag-iimbak ng mga kondisyonal na probabilidad ng 10 may dalawang halagang mga bariabulo bilang isang tabla ay nangangailangan ng espasyong pag-iimbak para sa mga halagang <math>2^{10} = 1024</math>. Kung ang lokal na mga distribusyon ng hinding bariabulo ay nakasalig sa higit sa tatlong mga magulang na bariabulo, ang pagkakatawan ng network na Bayesian ay nangangailangan lamang mag-imbak nang pinakamataas na mga halagang <math>10*2^3 = 80</math>. Ang isang kalamangan ng mga network na Bayesian ay ito ay dahil intuitibong mas madali para sa tao na unawain ang (isang kalat na hanay) ng mga direktang dependiyensiya at mga lokal na distribusyon kesa sa buong pinagsanib na distribusyon. ==Sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Network na Bayesian]] [[Kategorya:Mga modelong grapikal]] iftfhnntddgcem4qmn0ikh5eiwuht02 0 212415 2209459 2159795 2026-05-28T06:18:45Z Julius Santos III 139725 2209459 wikitext text/x-wiki Ito ay ang mga Himpilan ng Telebisyon at Radyo ang may-ari at ang kaakibat ng [[Intercontinental Broadcasting Corporation]]. sa Pilipinas ==Mga Himpilan ng Telebisyon== ===Mga Himpilan ng IBC=== {| class="wikitable sortable" |- ! Branding ! Callsign ! Ch. # ! Power kW ! Station Type ! class="unsortable"|Location (Transmitter site) |- | IBC TV-13 Manila | [[DZTV-TV]] | TV-13 | 50&nbsp;kW (1,500 kW ERP) | Originating | [[Kalakhang Maynila]] |- | IBC TV-6 Baguio | [[DWBD-TV]] | TV-6 | 2.5&nbsp;kW (150 kW ERP) | Relay | [[Baguio City|Baguio]] |- | IBC TV-13 Isabela | [[DWAA-TV]] | TV-13 | 5&nbsp;kW | Relay | [[Santiago (Lungsod ng Pilipinas)|Santiago]] |- | IBC TV-12 Iloilo | [[DYJB-TV]] | TV-12 | 5&nbsp;kW (258 kW ERP) | Relay | [[iloilo]] |- | IBC TV-13 Cebu | [[DYTV-TV]] | TV-13 | 10&nbsp;kW (258 kW ERP) | Relay | [[Cebu]] |- | IBC TV-6 Palo | DYDS-TV | TV-6 | 5&nbsp;kW | Affliate | [[Palo, Leyte]] |- | IBC TV-10 Cagayan De Oro | [[DXCC-TV]] | TV-10 | 5&nbsp;kW (285.44 kW ERP) | Relay | [[Cagayan De Oro City|Cagayan De Oro]] |- | IBC TV-13 Davao | [[DXTV-TV]] | TV-13 | 10&nbsp;kW (360 kW ERP) | Relay | [[Davao]] |} ===Digital=== {| class="wikitable sortable" |- ! Branding ! Callsign ! Ch. # ! Frequency ! class="unsortable"|Area of Coverage |- | IBC Manila | [[DZTV-TV]] | 17 | 491.143 MHz | [[Kalakhang Maynila]] |- |} ;Subchannels {| class="wikitable" |-ABS ! [[Digital subchannel#United States|Channel]] ! [[Display resolution|Video]] ! [[Aspect ratio (image)|Aspect]] ! [[Program and System Information Protocol#What PSIP does|PSIP Short Name]] ! Programming ! Note |- | 13.01 || [[480i]] || rowspan=1|[[16:9]] || IBC 13 || rowspan=1|[[Intercontinental Broadcasting Corporation|IBC 13]] || Test Broadcast/Configuration Testing |} ==Mga Himpilan ng Radyo== {| class="wikitable" |- ! Branding ! Callsign ! Frequency ! Power (kW) ! Location |- | DWAN 1206 | [[DWAN-AM]] | 1206 kHz | 10 kW | [[Kalakhang Maynila]] |- | Radyo Budyong Roxas | [[DYJJ]] | 1296 kHz | 5 kW | [[Roxas City|Roxas]] |- |} ===Mga Kaakibat ng himpilan=== {| class="wikitable" |- ! Branding ! Callsign ! Frequency ! Power (kW) ! Location ! Owner |- | Idol Radio | DYMP | 88.1 MHz | 1 kW | [[Palo, Leyte]] | [[Presidential Broadcast Service]] |- |} ==Tingnan din== * [[Intercontinental Broadcasting Corporation]] {{IBC Luzon}} {{IBC Visayas}} {{IBC Mindanao}} {{Communications Group-Philippines}} {{Intercontinental Broadcasting Corporation}} [[Category:Intercontinental Broadcasting Corporation]] nnuh5l5bv4i72qti2qralzb7hic81ab 0 231294 2209487 2155196 2026-05-28T09:15:50Z Julius Santos III 139725 /* */ 2209487 wikitext text/x-wiki {{Infobox building | highest_prev = [[Toreng Petronas]] | highest_next = [[Burj Khalifa]] | highest_start = 2004 | highest_end = 2009 | highest_region = mundo | highest_reflabel = | name = Taipei 101 | native_name = 台北101 | native_name_lang = zh-tw | logo = Talaksan:Taipei 101 logo.svg | logo_size = | logo_alt = | logo_caption = | image = Taipei 101 from Xiangshan 20250905.jpg | image_size = 250px | image_alt = <!-- or | alt = --> | image_caption = Taipei 101 noong 2025 | coordinates = {{WikidataCoord|Q83101|display=inline,title}} | map_type = | map_alt = | map_caption = | map_size = | map_dot_label = | map_dot_mark = | relief = | former_names = Taipei World Financial Center | alternate_names = ''Top of Taipei, Taipei Tower, Tower of Taipei'' | etymology = | status = {{Color|green|Natapos}} | building_type = [[Gusaling tukudlangit]] | architectural_style = [[Arkitekturang postmodern]] | classification = | address = Blg. 7, Seksiyon 5, Daang Xinyi, Distrito ng Xinyi, [[Taipei]], Taiwan | location = [[Taipei]], Taiwan | altitude = | current_tenants = | namesake = | groundbreaking_date = {{Start date and age|1999|01|31|df=y}} | start_date = {{Start date and age|1999|07|31|df=y}}{{R|skyscraperCenter}} | stop_date = | topped_out_date = {{Start date and age|2001|06|13|df=y}} (mall)<br />{{Start date and age|2003|07|01|df=y}} (tore) | completion_date = {{Start date and age|2003|11|14|df=y}} (mall)<br />{{Start date and age|2004|12|31|df=y}} (tore){{R|skyscraperCenter}} | opened_date = {{Start date and age|2004|12|31|df=y}} | inauguration_date = | relocated_date = | renovation_date = | closing_date = | cost = [[NT$]]58 bilyon (US$1.9 bilyon) | ren_cost = | client = | owner = [[Taipei Financial Center Corporation]]{{R|Report13}} | landlord = Pamahalaan ng Lungsod ng Taipei | affiliation = | height = {{cvt|508.0|m|0}} | architectural = {{cvt|508.2|m|0}} | tip = {{cvt|509.2|m|0}} | antenna_spire = | roof = {{cvt|449.2|m|0}} | top_floor = {{cvt|438.0|m|0}} | observatory = {{cvt|449.2|m|0}} | diameter = | circumference = | weight = | other_dimensions = | structural_system = | material = | size = | floor_count = 101{{R|Report13}} | floor_area = {{cvt|412500|m2|-2}}<ref>{{Cite web |url=http://skyscraperpage.com/cities/?buildingID=18 |title=Taipei 101, Taipei |website=SkyscraperPage.com |access-date=Nobyembre 14, 2023 |archive-date=Setyembre 5, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150905190724/http://skyscraperpage.com/cities/?buildingID=18 |url-status=live }}</ref> | elevator_count = 61 na ikinabit ng [[Toshiba]] na may mga EcoDisc motor ng [[Kone|KONE]] | grounds_area = | architect = [[Chu-Yuan Lee|C.Y. Lee]] at [[C.P. Wang]] | architecture_firm = | developer = | engineer = | structural_engineer = Evergreen Consulting Engineering at [[Thornton Tomasetti]] | services_engineer = | civil_engineer = | other_designers = | quantity_surveyor = | main_contractor = KTRT Joint Venture<ref name="skyscrapercenter.com">{{Cite web |url=http://skyscrapercenter.com/building/taipei-101/117 |title=TAIPEI 101 – The Skyscraper Center |work=skyscrapercenter.com |access-date=Hulyo 26, 2015 |archive-date=Marso 16, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150316023124/http://skyscrapercenter.com/building/taipei-101/117 |url-status=live }}</ref> * [[Kumagai Gumi]], * Taiwan Kumagai, * RSEA, * Ta-Yo-Wei * [[Samsung C&T]]<ref name="skyscrapercenter.com"/><ref>2001-10: Wins the contract for Taipei 101 (101 levels, 508 meters), then the world's tallest building. [http://www.secc.co.kr/en/html/company/history.asp History - Company - Samsung C&T] {{Webarchive |url=https://web.archive.org/web/20220928124859/http://www.secc.co.kr/en/html/company/history.asp |date=Setyembre 28, 2022}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.azobuild.com/article.aspx?ArticleID=8128 |title=Building Taipei 101 |date=Enero 18, 2013 |access-date=Abril 30, 2020 |archive-date=Hulyo 14, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200714083145/https://www.azobuild.com/article.aspx?ArticleID=8128 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://lakhta.center/en/status/contractors/samsung/ |title=Samsung C&T |website=Lakhta Center |access-date=Abril 30, 2020 |archive-date=Nobyembre 30, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201130071138/https://lakhta.center/en/status/contractors/samsung/ |url-status=live }}</ref> | awards = Existing Buildings, [[Leadership in Energy and Environmental Design|LEED]] Platinum O+M | designations = | known_for = | ren_architect = | ren_firm = | ren_engineer = | ren_str_engineer = | ren_serv_engineer = | ren_civ_engineer = | ren_oth_designers = | ren_qty_surveyor = | ren_contractor = | ren_awards = | rooms = | parking = | website = {{URL|www.taipei-101.com.tw}} | embed = | embedded = | references = <ref name="skyscraperCenter">{{Ctbuh|117}}. Nakuha noong Marso 25, 2015.</ref><ref name=emporis>{{Cite web |url=https://www.emporis.com/buildings/100765 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150906164527/https://www.emporis.com/buildings/100765 |url-status=usurped |archive-date=Setyembre 6, 2015 |title=Emporis building ID 100765 |work=[[Emporis]]}} Nakuha noong Marso 25, 2015.</ref><ref>{{Skyscraperpage|18}}. Nakuha noong Marso 25, 2015.</ref><ref name="Report13">{{Cite book |title=Corporate Sustainability Report 2013 |date=2014 |publisher=Taipei World Financial Center |location=Taipei }}</ref><ref>{{Structurae|20004823}}. Nakuha noong Marso 25, 2015.</ref> }} Ang '''Taipei 101''' ([[Wikang Intsik|Intsik]]: 臺北101 / 台北101) dating kilala bilang '''Taipei World Financial Center''' ay isang [[Gusaling tukudlangit|gusaling tukudlangit]] sa [[Taipei]], [[Republika ng Tsina|Taywan]]. Natapos ang pagtatayo nito sa taong 2004. Mula roon, itinuturing ito na pinakamataas na gusali sa mundo, hanggang sa pagbubukas ng mas mataas na [[Burj Khalifa]] sa [[Dubai]] noong 2009. ==Mga sanggunian== {{Reflist}} {{stub}} [[Kategorya:Mga gusali at isktratura sa Taipei]] jmz18zgp85u3h0afsludm107t4b7btl 0 239907 2209479 2183489 2026-05-28T08:29:30Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209479 wikitext text/x-wiki {{For|isang palya sa Bohol|Sistema ng mga Palya ng Bohol}} {{Infobox earthquake |title = Sistema ng mga Palya ng Lambak ng Marikina |image = Fault Plane of WVFS at Barangay Mabuhay Carmona (cropped).jpg |image alt = |imagecaption = Ang bahagi ng mababa at mataas ng lambak ng marikina |map = |map alt = |image name = |map2 = |mapsize = |caption = | map2 = {{center|{{Location map many | Philippines | relief=1 | label = [[Marikina]] | lat=14.39 | long=121.06 | mark = Bullseye1.png | marksize = 40 | position = bottom | width = 260 | float = none | caption = }}}} |date = |origintime = |duration = |magnitude = 7.2 [[Moment magnitude scale|M_w]] posibleng maabot |depth = |location = [[Marikina]] |type = Reverse na fault |countries affected = [[Pilipinas]] |affected = {{hlist|[[Kalakhang Maynila]]|[[Calabarzon]]|[[Gitnang Luzon]]}} |damage = |intensity = PEIS – VII (''Malakas'') |PGA = |tsunami = |landslide = |foreshocks = |aftershocks = |casualties = }} Ang '''Sistema ng mga Palya ng Lambak ng Marikina''' (''Marikina West Valley Fault System'') ay isang sistema ng mga palyang rumbong dekstral (''dextral strike-slip fault'') sa [[Pilipinas]]. Ito ay isang biyolenteng palya na matatagpuan sa bahagi ng [[Kalakhang Maynila]] na matatagpuan sa [[Lungsod ng Marikina]]. Ito ay naguugnay simula sa Dingalan, [[Aurora]] at hihinto sa [[Angat, Bulacan|Angat]], [[Bulacan]] at ito ay muling tatakbo sa mga karatig lungsod ng Kalakhang Maynila, kasama ang Marikina, [[Lungsod Quezon]], [[Pasig]], [[Pateros]], [[Makati]], [[Taguig]] at [[Muntinlupa]], at ang mga karatig-lalawigan ng [[Bulacan]], [[Kabite]] at [[Laguna]]. ==Mga bahagi ng palya== Ang fault ay naglalaman ng dalawang pangunahing mga bahagi, kilala bilang Palya ng Kanlurang Lambak (WVF) at Palya ng Silangang Lambak (EVF). ===Palya ng Kanlurang Lambak=== Ang kanlurang bahagi, na kilala bilang '''Palya ng Kanlurang Lambak''' (WVF), ay isa sa dalawang pangunahing bahagi ng fault ng Marikina Valley Fault System na dumadaan sa mga lungsod ng [[Marikina]], [[Pasig]] at [[Muntinlupa]] ng 100 kilometro kapag gumalaw ang fault.<ref name="UFonVFS">{{cite web |url=http://www.bulatlat.com/news/4-27/4-27-bigone.html |title=‘Big One’ Is Possible But Metro Is Unprepared |date=14 Agosto 2004 |publisher=Bulatlat |location=[[Quezon City]], [[Philippines]] |accessdate=2010-02-03 |quote=''If a major earthquake were to hit Metro Manila today, the devastation would be so big even disaster response authorities cannot simply cope with it. And it even looks like disaster preparedness occupies a low priority among officials down to the municipal level.'' |ref=Vol. IV, No. 27, Agosto 8–14, 2004, Lungsod Quezon, Pilipinas. |archive-date=2010-03-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100302161006/http://www.bulatlat.com/news/4-27/4-27-bigone.html |url-status=dead }}</ref> Gumagalaw ito sa isang dominanteng galaw na rumbong dekstral (''dextral strike-slip'').<ref name="SD:MVF" /> Ang West Valley Fault ay may kakayahang makagawa ng isang malakihang [[lindol]] sa mga aktibong yugto nito na may [[:en:Moment magnitude scale|magnitud]] na 7 pataas.<ref name="UFonVFS" /> [[Talaksan:Canlubang Golf & Country Club faultline.jpg|200px|thumb|Ang paligid na dinaraanan ng Palya ng Kanlurang Lambak]] ;Banta sa Maynila Ang Palya ng Kanlurang Lambak ay siyang dahilan kung bakit binabantaan ang kalakhang maynila ito ay tinatawag na '''The Big One''' o '''Big One''' ay isang napakalakas na lindol na maaaring tumama sa Kalakhang Maynila at sa mga karatig na lalawigan na papalo sa magnitud 7.2 na lindol ang magaganap, hindi pa tinutukoy o sigurado kung kailang mangyayari ang napakalakas na lindol na aabot daw sa 35,000 hanggang 40,000 na katao (papulasyon) ang mamatay at ang sugatan ay aabot sa 120,000 pinsala nang kabahayang masisira ay 500,000 at ilang mga gusali ang babagsak. ====Mga lugar na dinaraanan ng Palya ng Kanlurang Lambak==== ; Bulacan * [[Norzagaray]], [[Bulacan]] * [[Angat, Bulacan|Angat]], [[Bulacan]] ; Kalakhang Maynila * [[Marikina]], [[Kalakhang Maynila]] * [[Pasig]], [[Kalakhang Maynila]] * [[Taguig]], [[Kalakhang Maynila]] * [[Muntinlupa]], [[Kalakhang Maynila]] ; Laguna * [[San Pedro, Laguna|San Pedro]], [[Laguna]] * [[Biñan]], [[Laguna]] ; Cavite * [[Heneral Mariano Alvarez]], [[Kabite]] * [[Carmona, Kabite|Carmona]], [[Kabite]] * [[Silang, Kabite|Silang]], [[Kabite]] ; Laguna * [[Santa Rosa, Laguna|Santa Rosa]], [[Laguna]] * [[Cabuyao]], [[Laguna]] * Hornalan, [[Calamba, Laguna|Calamba]], [[Laguna]] ** (kasama ang [[Canlubang]]) ===Palya ng Silangang Lambak=== Ang bahagi sa silangan na kilala bilang '''Palya ng Silangang Lambak''' (EVF) ay gumagalaw sa isang ''oblique'' na galaw na ''[[:en:Sinistral and dextral|dextral]]'' sa loob ng 10 kilometro.<ref name="SD:MVF" /> Katabi lamang ito ng Palya ng Kanlurang Lambak sa lalawigan ng [[Rizal]]. Dumadaan ito mula [[San Mateo, Rizal|San Mateo]] hanggang [[Rodriguez, Rizal|Rodriguez]]. [[Talaksan:Relief Map of Metro Manila and nearby provinces showing the West and East Valley Fault Line.jpg|thumb|500px|center|Mapang rilyebe (''relief map'') ng Kalakhang Maynila at mga karatig-lalawigan na nagpapakita ng mga guhit ng mga Palya ng Kanlurang at Silangang Lambak sa kalatagan.]] ==Mga sanggunian== {{reflist|refs= <ref name="SD:MVF">{{cite journal|title=Neotectonics of the Marikina Valley fault system (MVFS) and tectonic framework of structures in northern and central Luzon, Philippines|first=Rolly E.|last=Rimando|first2=Peter L.K.|last2=Knuepfer|year=2004|journal=Tectonophysics (journal)|volume=415|issue=1–4|pages=17–38|doi=10.1016/j.tecto.2005.11.009}}</ref> }} {{Metro Manila}} [[Kategorya:Heolohiya ng Kalakhang Maynila]] [[Kategorya:Heograpiya ng Rizal]] [[Kategorya:Heolohoya ng Pilipinas]] [[Kategorya:Sistema ng mga Palya sa Pilipinas]] jc0yx0jbpfmzambns1k9hsng6z39znl 0 242943 2209432 2193163 2026-05-28T03:21:54Z Coronadapont 156841 2209432 wikitext text/x-wiki {{Infobox diyosesis | jurisdiction = Diyosesis | name = Kalookan | latin = Dioecesis Kalookana | local = | image = | image_size = | image_alt = | caption = Sagisag ng Diyosesis ng Kalookan <!---- Locations ----> | country = [[Pilipinas]] | metropolitan = [[Arkidiyosesis ng Maynila|Maynila]] | territory = [[Lungsod ng Caloocan|Lungsod ng Caloocan (Timog)]], [[Malabon]], [[Navotas]] | province = [[Arkidiyosesis ng Maynila|Maynila]] | coordinates = {{coord|14|35|9|N|120|58|22|E|region:PH|display=inline,title}} <!---- Statistics ----> | area_km2 = 55<!-- Area in square kilometers, automatically converted --> | population = 1,348,689 | population_as_of = 2011 | catholics = 1,200,334 | catholics_percent = 89 | parishes = <!-- Number of parishes in the diocese --> | churches = <!-- Number of churches in the diocese --> | congregations = <!-- Number of congregations in the diocese --> | schools = <!-- Number of church supported schools in the diocese --> | members = <!-- Number of members in the diocese --> <!---- Information ----> | denomination = [[Simbahang Katolika]] | sui_iuris_church = [[Simbahang Latin]] | rite = [[Ritong Romano]] | established = Hunyo 28, 2003 | cathedral = [[Kalookan Cathedral|Katedral ni San Roque]] | cocathedral = | patron = [[San Roque]] | priests = <!-- Number of priests in the diocese --> <!---- Current leadership ----> | pope = {{Incumbent pope}} <!-- DO NOT CHANGE. This will update the Popes Automatically as they change --> | bishop = Lubhang Kgg. Pablo Virgilio S. David, D.D. | metro_archbishop = [[Jose Advincula]] | coadjutor = | auxiliary_bishops = | vicar_general = Fr. Jeronimo Cruz | emeritus_bishops = Lubhang Kgg. Deogracias S. Iñiguez, Jr., D.D. <small> Bishop Emeritus (2003-2013)</small> <!---- Map ----> | map = | map_alt = | map_caption = <!---- Website ----> | website = http://kalookandiocese.org | footnotes = }} Ang '''Diyosesis ng Kalookan''' ({{lang-la|Dioecesis Kalookana}}) ay ang diyosesis ng [[Simbahang Katolika]] sa [[Pilipinas]] na sumasaklaw sa [[Lungsod ng Caloocan]] (timog), [[Malabon]] at [[Navotas]]. Itinayo ang diyosesis noong 2003 mula sa mga nasasakupan ng [[Arkidiyosesis ng Maynila]]. Si Lubhang Kgg. Deogracias Iñiguez, noo'y Obispo ng Iba, Zambales ang unang hinirang na obispo ng diyosesis, ngunit dahil sa kaniyang kalusugan ay nagretiro ng maaga na siya namang tinanggap ng noo'y si [[Papa Benedicto XVI]]. Si Lubhang Kgg. Pablo Virgilio David, D.D. ang Katulong na Obispo ng San Fernando sa Pampanga ay hinirang na ikalawang Obispo ng Kalookan noong Oktubre 14, 2015. {{Usbong}} [[Kategorya:Mga diyosesis ng Simbahang Katolika Romana sa Pilipinas]] 1eyemlpcuik0vieerz7sozk2v6l89bn 0 244375 2209447 2206770 2026-05-28T04:56:11Z Julius Santos III 139725 /* */ 2209447 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = Brigada Group of Companies | logo = | type = [[Pribado]] | industry = [[Midyang panlahat]] | foundation = {{start date|2005|10|03}} | hq_location = '''Brigada Complex'''<br>NLSA Road, Brgy. San Isidro, [[Heneral Santos]], [[Pilipinas]]<br>'''National Broadcast Center'''<br>[[One San Miguel Avenue Bldg.]], San Miguel Avenue corner Shaw Boulevard, [[Ortigas Center]], [[Lungsod ng Pasig]], [[Pilipinas]] | key_people = Elmer Catulpos (Chairman and CEO, Brigada Group of Companies)<br>Froebel Kan Balleque (President for Broadcast Operations)<br>Yelcy Catulpos (Executive Vice President)<br>Aimee Jean Abelis (COO)<br>Cresenciano Pedrola (General Manager) <br>Erine Gale Dejecacion (Assistant General Manager) | revenue = | net_income = | num_employees = | parent = | subsid = {{unbulleted list|[[Baycomms Broadcasting Corporation]]|Brigada Healthline|Dynamic Force Security Agency|Brigada Pharmacy}} | homepage = {{url|http://brigada.ph}} }} {{Infobox broadcasting network | name = Brigada TV | type = Broadcast television network | country = [[Pilipinas]] | area = Pilipinas | owner = Brigada Group of Companies | launch_date = {{start date|2012|10|18}} | Picture format = [[480i]] [[SDTV]]<br>[[1080i]] [[HDTV]] | language = Filipino (pangunahin)<br>Ingles (pangalawa) }} Ang '''Brigada Group of Compamies''' ay isang Filipino conglomerate, na may interes sa libangan at consumer goods, mga edisyon sa Mindanao, isang network ng mga istasyon ng FM sa buong Pilipinas, isang TV station, pamamahagi ng mga herbal food supplements, mga gamot, mga kosmetiko at mga produkto sa pangangalaga ng makina, isang botika ng gamot, isang garden resort at dalawang pribadong ahensya ng seguridad. {{citation needed}}Ang subsidiary nito, ang '''Brigada Mass Media Corporation''' (BMMC) ay isang kumpanya ng pahayagan at network ng media sa Pilipinas. ==Kasaysayan== Itinatag ang Brigada News Philippines noong Oktubre 18, 2005. Nakagawa ito ng humigit-kumulang 1,000 kopya ng unang edisyon nito. Itinatag ito ng noon ay dating Bombo Radyo General Santos regular anchor, independent news publisher at ngayon ay Presidente at Chief Executive Officer ng Brigada News Philippines na si Elmer V. Catulpos. Ang punong-tanggapan ay nasa [[Heneral Santos]], ngunit ang kumpanya ay mayroon ding mga opisina sa [[Lungsod ng Davao|Davao]] at [[Cagayan de Oro]] sa bawat isa na may sariling edisyon. Ito ay pinagsamang pang araw-araw na sirkulasyon na 21,000 kopyang naibenta at sumasaklaw sa halos buong rehiyon ng Mindanao. Noong Abril 2007, dalawang taong pagkatapos ng kapanganakan ng Brigada News Philippines, nabuo ang Brigada Healthline Marketing bilang distributor ng mga produktong pangkalusugan na ipino-promote ng kumpanya sa araw-araw na pahayagan nito at sa block-time ng mga programa sa radyo. Noong Oktubre 12, 2009, pinalawak ng kumpanya ang mga operasyon ng media nito sa Radyo sa pamamagitan ng pagkuha ng 89.5 mula sa [[Baycomms Broadcasting Corporation]] at muling pag-format nito sa [[DXYM|89.5 Brigada News FM]], ang kaunaunahan istasyon na radio sa Soccsksargen na May AM at FM format. Matapos ang maikling panahon mula pagsimula nito, Ito ay naging pangalawang pinakapinakikinggan na himpilan sa lungsod, ayon sa pinakabagong survey na AC Nielsen noon. Noong unang bahagi ng 2013, nakatanggap Ito ng 3rd overall ayon sa KBP-RRC poll. Noong Oktubre 1, 2012, muling pinalawak ang kumpanya ang mga operasyon nito sa telebisyon kasama ang [[DXYM-TV|Brigada News TV 46]], Eye of Mindanao na nakuha ng Asian Multimedia and Productions. Ito ang kauna-unahang lokal na channel sa TV na naglaan ng 80% ng mga programa nito sa mga lokal na isyu at alalahanin. Kung isasaalang-alang ang napakaikling panahon nito sa industriya ng TV, nakakain na ito ng malaking bahagi ng mga manonood partikular na ang mga channel nito sa News and Public Affairs ay mga programa sa telebisyon mula umaga hanggan gabi, Simula noong Disyembre 1, 2015 hanggang Setyembre 22, 2019, Ang Brigada News TV lumipat sa Channel 34 at sa Setyembre 23, 2019 hanggang sa kasalukuyan lumipat na ang Brigada News TV sa Channel 38. Mula noong Pebrero 2013, binili ng BMMC ang mga istasyong pinag-aarian ng [[Baycomms Broadcasting Corporation]] at iba pang maliliit ng network na radyo. Noong Avril 2014, pinasinayaan ang mga pambansang tanggapan ng Brigada News FM sa [[Lungsod ng Makati|Makati]] lumipat ang Brigada News FM sa Batangas sa Brigada News FM National upang kumpletuhin ang tatlong broadcast hub ng network, Manila, Cebu at General Santos. Noong 2022, ang BMMC ay mayroon na ngayong 60 istasyon na pinanggalingang, nagmamay-ari at nagpapatakbo ng FM sa buong bansa, mas malaki kaysa sa pangunahing katunggali nito sa balita, ang [[DWFM|Radyo5 News FM]], ngunit nangunguna isa pang katunggali ng balita at talakayan ang [[Bandera News Philippines|Radyo Bandera]], at merong isa pang muli ay nangunguna katunggali ng balita at talakayan ang XFM Philippines. ==Brigada News Philippines== *Brigada News General Santos *Brigada News Davao *Brigada News Cagayan de Oro ==Brigada News FM== Sa Kasalukuyan, mayroong 60 himpilan ang Brigada News FM sa buong bansa at makumpleto na ang FM radio stations ay ilulunsad sa susunod na taon.<ref>{{cite web|title=NTC FM Stations (as of June 2022) via FOI website|url=https://storage.googleapis.com/request-attachments/xjhIVh0Pwai6us4v0UxPy42nuKvyym0X7MVYR25p6A4Yojr216srrwGDkTv6qhT7zwMd8IoKsIPTCoL31zkF0FDBGKRY0xCCTn52/FM%20STATIONS%20June%202022.pdf|website=foi.gov.ph|date=February 14, 2023}}</ref> ===Mga Himpilan=== {| class="wikitable sortable" |- ! Pangalan ! Callsign ! Talapihitan ! Lokasyon |- | Brigada News FM Heneral Santos | [[DXYM]] | 89.5&nbsp;MHz | [[Heneral Santos]] |- | rowspan=2|Brigada News FM Manila | [[DWBM-FM|DWBM]] | rowspan=2|105.1&nbsp;MHz | [[Kalakhang Maynila]] |- | DWPL | [[San Fernando, Pampanga]] |- | rowspan=2|Brigada News FM Dagupan | DWYA | 101.5&nbsp;MHz | [[Dagupan]] |- | [[DZBM]] | 105.1&nbsp;MHz | [[Baguio]] |- | Brigada News FM Tuguegarao | DWVX | 92.5&nbsp;MHz | [[Tuguegarao]] |- | Brigada News FM Cauayan | DWVA | 92.9&nbsp;MHz | [[Cauayan, Isabela|Cauayan]] |- | rowspan=3|Brigada News FM Olongapo | [[DWTY]] | 93.5&nbsp;MHz | [[Olongapo]] |- | DZBB | 107.3&nbsp;MHz | [[Palauig]] |- | DWBD | 99.9&nbsp;MHz | [[Iba, Zambales|Iba]] |- | Brigada News FM Batangas | [[DWEY]] | 104.7&nbsp;MHz | [[Lungsod ng Batangas]] |- | Brigada News FM Lucena | [[DWKL]] | 92.7&nbsp;MHz | [[Lucena]] |- | Brigada News FM Mindoro | [[DWBY]] | 93.3&nbsp;MHz | [[Roxas, Oriental Mindoro]] |- | Brigada News FM Daet | [[DWYD]] | 102.9&nbsp;MHz | [[Daet]] |- | rowspan=2|Brigada News FM Naga | [[DWKM]] | 103.1&nbsp;MHz | [[Naga, Camarines Sur|Naga]] |- | DZBC | 87.7&nbsp;MHz | [[Goa, Camarines Sur|Goa]] |- | Brigada News FM Legazpi | [[DWED]] | 91.5&nbsp;MHz | [[Legazpi, Albay|Legazpi]] |- | Brigada News FM Sorsogon | [[DWLH]] | 101.5&nbsp;MHz | [[Lungsod ng Sorsogon]] |- | rowspan=6|Brigada News FM Puerto Princesa | [[DWYO]] | 103.1&nbsp;MHz | [[Puerto Princesa]] |- | DZBI | 96.5&nbsp;MHz | [[Narra, Palawan|Narra]] |- | DWBP | 103.7&nbsp;MHz | [[Brooke's Point]] |- | DWYB | 98.3&nbsp;MHz | [[Quezon, Palawan|Quezon]] |- | {{n/a}} | 101.3&nbsp;MHz | [[Coron, Palawan|Coron]] |- | DWBJ | 100.5&nbsp;MHz | [[Roxas, Palawan]] |- | Brigada News FM Cebu | [[DYAC-FM|DYAC]] | 90.7&nbsp;MHz | [[Lungsod ng Cebu]] |- | Brigada News FM Toledo | [[DYBD]] | 88.5&nbsp;MHz | [[Toledo, Cebu|Toledo]] |- | Brigada News FM Bogo | [[DYMM]] | 90.9&nbsp;MHz | [[Bogo, Cebu|Bogo]] |- | Brigada News FM Kalibo | DYYQ | 89.3&nbsp;MHz | [[Kalibo]] |- | Brigada News FM Antique | DYET | 104.5&nbsp;MHz | [[San Jose de Buenavista|San Jose]] |- | Brigada News FM Roxas | DYYB | 95.7&nbsp;MHz | [[Roxas, Capiz]] |- | Brigada News FM Iloilo | DYYC | 96.7&nbsp;MHz | [[Lungsod ng Iloilo]] |- | Brigada News FM Bacolod | [[DYMG]] | 103.1&nbsp;MHz | [[Bacolod]] |- | Brigada News FM Kabankalan | DYYE | 99.7&nbsp;MHz | [[Kabankalan]] |- | Brigada News FM San Carlos | DYBA | 89.3&nbsp;MHz | [[San Carlos, Negros Occidental|San Carlos]] |- | Brigada News FM Dumaguete | DYBW | 89.5&nbsp;MHz | [[Dumaguete]] |- | rowspan=2| Brigada News FM Tacloban | [[DYTY]] | 93.5&nbsp;MHz | [[Tacloban]] |- | DYCZ | 93.5&nbsp;MHz | [[Ormoc]] |- | Brigada News FM Calbayog | {{N/A}} | 100.5&nbsp;MHz | [[Calbayog]] |- | Brigada News FM Cagayan de Oro | [[DXMM-FM|DXMM]] | 102.5&nbsp;MHz | [[Cagayan de Oro]] |- | rowspan=2|Brigada News FM Davao | [[DXAC]] | 93.1&nbsp;MHz | [[Lungsod ng Davao]] |- | DXGJ | 90.3&nbsp;MHz | [[Digos]] |- | Brigada News FM Koronadal | [[DXCE]] | 95.7&nbsp;MHz | [[Koronadal]] |- | Brigada News FM Mati | DXBW | 103.1&nbsp;MHz | [[Mati, Davao Oriental|Mati]] |- | Brigada News FM Tagum | DXBY | 97.5&nbsp;MHz | [[Tagum]] |- | Brigada News FM Cotabato | [[DXZA]] | 89.3&nbsp;MHz | [[Cotabato City]] |- | Brigada News FM Valencia | DXBX | 105.7&nbsp;MHz | [[Valencia, Bukidnon|Valencia]] |- | Brigada News FM Iligan | [[DXZD]] | 95.1&nbsp;MHz | [[Iligan]] |- | Brigada News FM Oroquieta | DXBK | 95.3&nbsp;MHz | [[Oroquieta]] |- | Brigada News FM Butuan | [[DXVA]] | 96.7&nbsp;MHz | [[Butuan]] |- | Brigada News FM Kidapawan | [[DXZC]] | 97.5&nbsp;MHz | [[Kidapawan]] |- | Brigada News FM Agusan | [[DXYD]] | 105.5&nbsp;MHz | [[Trento, Agusan del Sur|Trento]] |- | rowspan=2|Brigada News FM Surigao | DXEH | 105.5&nbsp;MHz | [[Surigao City]] |- | {{N/A}} | 90.5 MHz | [[Siargao]] |- | Brigada News FM Lebak | DXBI | 91.3&nbsp;MHz | [[Lebak]] |- | Brigada News FM Dipolog | DXID | 107.7&nbsp;MHz | [[Dipolog]] |- | Brigada News FM Pagadian | DXVV | 105.7&nbsp;MHz | [[Pagadian]] |- | Brigada News FM Zamboanga | [[DXZB-FM|DXZB]] | 89.9&nbsp;MHz | [[Zamboanga City]] |- |} ==Brigada TV== ''' Analog Free TV''' {| class="wikitable sortable" |- ! Branding ! Callsign ! Channel ! Power (kW) ! Type ! Location |- |Brigada TV |[[DXBC-TV]] |TV-39 |10&nbsp;kW |Originating |[[General Santos]] |- |} ''' Digital Free TV''' {| class="wikitable sortable" |- ! Branding ! Callsign ! Ch. # ! Frequency ! Power ! Type ! class="unsortable"|Area of Coverage |- |Brigada TV |[[DXBC-TV|DXBC-DTV]] |37 |611.143&nbsp;MHz |500&nbsp;watts |Originating |[[General Santos]] |- |} '''Cable TV''' {| class="wikitable sortable" |- ! Cable/Satellite Provider ! Channel ! Location |- | Marbel Cable | 21 | [[Koronadal]] |- | Sky Cable Gensan | 35 | [[General Santos]] |- | JVL Star Cable | 15 | [[Koronadal]] |- | Sky Cable Polomolok | 15 | [[Polomolok]] |- | Sky Cable Maguindanao | 44 | [[Maguindanao]]/[[Cotabato]] |- |} *With 600 Cable TV Operators in the Philippines. ==Mga sanggunian== {{reflist}} ==Mga panlabas na link== *[http://brigada.ph/ Brigada Website] {{Brigada Mass Media Corporation}} {{Radio in the Philippines}} [[Kategorya:Mga kompanyang pagsasahimpapawid ng Pilipinas]] [[Kategorya:Mga network pantelebisyon]] [[Kategorya:Mga network panradyo]] gue3i9adet0fnif83otw87qjtq8yis6 2209450 2209447 2026-05-28T04:59:03Z Julius Santos III 139725 2209450 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = Brigada Group of Companies | logo = | type = [[Pribado]] | industry = [[Midyang panlahat]] | foundation = {{start date|2005|10|03}} | hq_location = '''Brigada Complex'''<br>NLSA Road, Brgy. San Isidro, [[Heneral Santos]], [[Pilipinas]]<br>'''National Broadcast Center'''<br>[[One San Miguel Avenue Bldg.]], San Miguel Avenue corner Shaw Boulevard, [[Ortigas Center]], [[Lungsod ng Pasig]], [[Pilipinas]] | key_people = Elmer Catulpos (Chairman and CEO, Brigada Group of Companies)<br>Froebel Kan Balleque (President for Broadcast Operations)<br>Yelcy Catulpos (Executive Vice President)<br>Aimee Jean Abelis (COO)<br>Cresenciano Pedrola (General Manager) <br>Erine Gale Dejecacion (Assistant General Manager) | revenue = | net_income = | num_employees = | parent = | subsid = {{unbulleted list|[[Baycomms Broadcasting Corporation]]|Brigada Healthline|Dynamic Force Security Agency|Brigada Pharmacy}} | homepage = {{url|http://brigada.ph}} }} {{Infobox broadcasting network | name = Brigada TV | type = Broadcast television network | country = [[Pilipinas]] | area = Pilipinas | owner = Brigada Group of Companies | launch_date = {{start date|2012|10|18}} | Picture format = [[480i]] [[SDTV]]<br>[[1080i]] [[HDTV]] | language = Filipino (pangunahin)<br>Ingles (pangalawa) }} Ang '''Brigada Group of Companies''' ay isang Filipino conglomerate, na may interes sa libangan at consumer goods, mga edisyon sa Mindanao, isang network ng mga istasyon ng FM sa buong Pilipinas, isang TV station, pamamahagi ng mga herbal food supplements, mga gamot, mga kosmetiko at mga produkto sa pangangalaga ng makina, isang botika ng gamot, isang garden resort at dalawang pribadong ahensya ng seguridad. {{citation needed}}Ang subsidiary nito, ang '''Brigada Mass Media Corporation''' (BMMC) ay isang kumpanya ng pahayagan at network ng media sa Pilipinas. ==Kasaysayan== Itinatag ang Brigada News Philippines noong Oktubre 18, 2005. Nakagawa ito ng humigit-kumulang 1,000 kopya ng unang edisyon nito. Itinatag ito ng noon ay dating Bombo Radyo General Santos regular anchor, independent news publisher at ngayon ay Presidente at Chief Executive Officer ng Brigada News Philippines na si Elmer V. Catulpos. Ang punong-tanggapan ay nasa [[Heneral Santos]], ngunit ang kumpanya ay mayroon ding mga opisina sa [[Lungsod ng Davao|Davao]] at [[Cagayan de Oro]] sa bawat isa na may sariling edisyon. Ito ay pinagsamang pang araw-araw na sirkulasyon na 21,000 kopyang naibenta at sumasaklaw sa halos buong rehiyon ng Mindanao. Noong Abril 2007, dalawang taong pagkatapos ng kapanganakan ng Brigada News Philippines, nabuo ang Brigada Healthline Marketing bilang distributor ng mga produktong pangkalusugan na ipino-promote ng kumpanya sa araw-araw na pahayagan nito at sa block-time ng mga programa sa radyo. Noong Oktubre 12, 2009, pinalawak ng kumpanya ang mga operasyon ng media nito sa Radyo sa pamamagitan ng pagkuha ng 89.5 mula sa [[Baycomms Broadcasting Corporation]] at muling pag-format nito sa [[DXYM|89.5 Brigada News FM]], ang kaunaunahan istasyon na radio sa Soccsksargen na May AM at FM format. Matapos ang maikling panahon mula pagsimula nito, Ito ay naging pangalawang pinakapinakikinggan na himpilan sa lungsod, ayon sa pinakabagong survey na AC Nielsen noon. Noong unang bahagi ng 2013, nakatanggap Ito ng 3rd overall ayon sa KBP-RRC poll. Noong Oktubre 1, 2012, muling pinalawak ang kumpanya ang mga operasyon nito sa telebisyon kasama ang [[DXYM-TV|Brigada News TV 46]], Eye of Mindanao na nakuha ng Asian Multimedia and Productions. Ito ang kauna-unahang lokal na channel sa TV na naglaan ng 80% ng mga programa nito sa mga lokal na isyu at alalahanin. Kung isasaalang-alang ang napakaikling panahon nito sa industriya ng TV, nakakain na ito ng malaking bahagi ng mga manonood partikular na ang mga channel nito sa News and Public Affairs ay mga programa sa telebisyon mula umaga hanggan gabi, Simula noong Disyembre 1, 2015 hanggang Setyembre 22, 2019, Ang Brigada News TV lumipat sa Channel 34 at sa Setyembre 23, 2019 hanggang sa kasalukuyan lumipat na ang Brigada News TV sa Channel 38. Mula noong Pebrero 2013, binili ng BMMC ang mga istasyong pinag-aarian ng [[Baycomms Broadcasting Corporation]] at iba pang maliliit ng network na radyo. Noong Avril 2014, pinasinayaan ang mga pambansang tanggapan ng Brigada News FM sa [[Lungsod ng Makati|Makati]] lumipat ang Brigada News FM sa Batangas sa Brigada News FM National upang kumpletuhin ang tatlong broadcast hub ng network, Manila, Cebu at General Santos. Noong 2022, ang BMMC ay mayroon na ngayong 60 istasyon na pinanggalingang, nagmamay-ari at nagpapatakbo ng FM sa buong bansa, mas malaki kaysa sa pangunahing katunggali nito sa balita, ang [[DWFM|Radyo5 News FM]], ngunit nangunguna isa pang katunggali ng balita at talakayan ang [[Bandera News Philippines|Radyo Bandera]], at merong isa pang muli ay nangunguna katunggali ng balita at talakayan ang XFM Philippines. ==Brigada News FM== Sa Kasalukuyan, mayroong 60 himpilan ang Brigada News FM sa buong bansa at makumpleto na ang FM radio stations ay ilulunsad sa susunod na taon.<ref>{{cite web|title=NTC FM Stations (as of June 2022) via FOI website|url=https://storage.googleapis.com/request-attachments/xjhIVh0Pwai6us4v0UxPy42nuKvyym0X7MVYR25p6A4Yojr216srrwGDkTv6qhT7zwMd8IoKsIPTCoL31zkF0FDBGKRY0xCCTn52/FM%20STATIONS%20June%202022.pdf|website=foi.gov.ph|date=February 14, 2023}}</ref> ===Mga Himpilan=== {| class="wikitable sortable" |- ! Pangalan ! Callsign ! Talapihitan ! Lokasyon |- | Brigada News FM Heneral Santos | [[DXYM]] | 89.5&nbsp;MHz | [[Heneral Santos]] |- | rowspan=2|Brigada News FM Manila | [[DWBM-FM|DWBM]] | rowspan=2|105.1&nbsp;MHz | [[Kalakhang Maynila]] |- | [[DZBM]] | [[Baguio]] |- | Brigada News FM Dagupan | DWYA | 101.5&nbsp;MHz | [[Dagupan]] |- | Brigada News FM Tuguegarao | DWVX | 92.5&nbsp;MHz | [[Tuguegarao]] |- | Brigada News FM Cauayan | DWVA | 92.9&nbsp;MHz | [[Cauayan, Isabela|Cauayan]] |- | rowspan=3|Brigada News FM Olongapo | [[DWTY]] | 93.5&nbsp;MHz | [[Olongapo]] |- | DZBB | 107.3&nbsp;MHz | [[Palauig]] |- | DWBD | 99.9&nbsp;MHz | [[Iba, Zambales|Iba]] |- | Brigada News FM Batangas | [[DWEY]] | 104.7&nbsp;MHz | [[Lungsod ng Batangas]] |- | Brigada News FM Lucena | [[DWKL]] | 92.7&nbsp;MHz | [[Lucena]] |- | Brigada News FM Mindoro | [[DWBY]] | 93.3&nbsp;MHz | [[Roxas, Oriental Mindoro]] |- | Brigada News FM Daet | [[DWYD]] | 102.9&nbsp;MHz | [[Daet]] |- | rowspan=2|Brigada News FM Naga | [[DWKM]] | 103.1&nbsp;MHz | [[Naga, Camarines Sur|Naga]] |- | DZBC | 87.7&nbsp;MHz | [[Goa, Camarines Sur|Goa]] |- | Brigada News FM Legazpi | [[DWED]] | 91.5&nbsp;MHz | [[Legazpi, Albay|Legazpi]] |- | Brigada News FM Sorsogon | [[DWLH]] | 101.5&nbsp;MHz | [[Lungsod ng Sorsogon]] |- | rowspan=6|Brigada News FM Puerto Princesa | [[DWYO]] | 103.1&nbsp;MHz | [[Puerto Princesa]] |- | DZBI | 96.5&nbsp;MHz | [[Narra, Palawan|Narra]] |- | DWBP | 103.7&nbsp;MHz | [[Brooke's Point]] |- | DWYB | 98.3&nbsp;MHz | [[Quezon, Palawan|Quezon]] |- | {{n/a}} | 101.3&nbsp;MHz | [[Coron, Palawan|Coron]] |- | DWBJ | 100.5&nbsp;MHz | [[Roxas, Palawan]] |- | Brigada News FM Cebu | [[DYAC-FM|DYAC]] | 90.7&nbsp;MHz | [[Lungsod ng Cebu]] |- | Brigada News FM Toledo | [[DYBD]] | 88.5&nbsp;MHz | [[Toledo, Cebu|Toledo]] |- | Brigada News FM Bogo | [[DYMM]] | 90.9&nbsp;MHz | [[Bogo, Cebu|Bogo]] |- | Brigada News FM Kalibo | DYYQ | 89.3&nbsp;MHz | [[Kalibo]] |- | Brigada News FM Antique | DYET | 104.5&nbsp;MHz | [[San Jose de Buenavista|San Jose]] |- | Brigada News FM Roxas | DYYB | 95.7&nbsp;MHz | [[Roxas, Capiz]] |- | Brigada News FM Iloilo | DYYC | 96.7&nbsp;MHz | [[Lungsod ng Iloilo]] |- | Brigada News FM Bacolod | [[DYMG]] | 103.1&nbsp;MHz | [[Bacolod]] |- | Brigada News FM Kabankalan | DYYE | 99.7&nbsp;MHz | [[Kabankalan]] |- | Brigada News FM San Carlos | DYBA | 89.3&nbsp;MHz | [[San Carlos, Negros Occidental|San Carlos]] |- | Brigada News FM Dumaguete | DYBW | 89.5&nbsp;MHz | [[Dumaguete]] |- | rowspan=2| Brigada News FM Tacloban | [[DYTY]] | 93.5&nbsp;MHz | [[Tacloban]] |- | DYCZ | 93.5&nbsp;MHz | [[Ormoc]] |- | Brigada News FM Calbayog | {{N/A}} | 100.5&nbsp;MHz | [[Calbayog]] |- | Brigada News FM Cagayan de Oro | [[DXMM-FM|DXMM]] | 102.5&nbsp;MHz | [[Cagayan de Oro]] |- | rowspan=2|Brigada News FM Davao | [[DXAC]] | 93.1&nbsp;MHz | [[Lungsod ng Davao]] |- | DXGJ | 90.3&nbsp;MHz | [[Digos]] |- | Brigada News FM Koronadal | [[DXCE]] | 95.7&nbsp;MHz | [[Koronadal]] |- | Brigada News FM Mati | DXBW | 103.1&nbsp;MHz | [[Mati, Davao Oriental|Mati]] |- | Brigada News FM Tagum | DXBY | 97.5&nbsp;MHz | [[Tagum]] |- | Brigada News FM Cotabato | [[DXZA]] | 89.3&nbsp;MHz | [[Cotabato City]] |- | Brigada News FM Valencia | DXBX | 105.7&nbsp;MHz | [[Valencia, Bukidnon|Valencia]] |- | Brigada News FM Iligan | [[DXZD]] | 95.1&nbsp;MHz | [[Iligan]] |- | Brigada News FM Oroquieta | DXBK | 95.3&nbsp;MHz | [[Oroquieta]] |- | Brigada News FM Butuan | [[DXVA]] | 96.7&nbsp;MHz | [[Butuan]] |- | Brigada News FM Kidapawan | [[DXZC]] | 97.5&nbsp;MHz | [[Kidapawan]] |- | Brigada News FM Agusan | [[DXYD]] | 105.5&nbsp;MHz | [[Trento, Agusan del Sur|Trento]] |- | rowspan=2|Brigada News FM Surigao | DXEH | 105.5&nbsp;MHz | [[Surigao City]] |- | {{N/A}} | 90.5 MHz | [[Siargao]] |- | Brigada News FM Lebak | DXBI | 91.3&nbsp;MHz | [[Lebak]] |- | Brigada News FM Dipolog | DXID | 107.7&nbsp;MHz | [[Dipolog]] |- | Brigada News FM Pagadian | DXVV | 105.7&nbsp;MHz | [[Pagadian]] |- | Brigada News FM Zamboanga | [[DXZB-FM|DXZB]] | 89.9&nbsp;MHz | [[Zamboanga City]] |- |} ==Brigada TV== ''' Analog Free TV''' {| class="wikitable sortable" |- ! Branding ! Callsign ! Channel ! Power (kW) ! Type ! Location |- |Brigada TV |[[DXBC-TV]] |TV-39 |10&nbsp;kW |Originating |[[General Santos]] |- |} ''' Digital Free TV''' {| class="wikitable sortable" |- ! Branding ! Callsign ! Ch. # ! Frequency ! Power ! Type ! class="unsortable"|Area of Coverage |- |Brigada TV |[[DXBC-TV|DXBC-DTV]] |37 |611.143&nbsp;MHz |500&nbsp;watts |Originating |[[General Santos]] |- |} '''Cable TV''' {| class="wikitable sortable" |- ! Cable/Satellite Provider ! Channel ! Location |- | Marbel Cable | 21 | [[Koronadal]] |- | Sky Cable Gensan | 35 | [[General Santos]] |- | JVL Star Cable | 15 | [[Koronadal]] |- | Sky Cable Polomolok | 15 | [[Polomolok]] |- | Sky Cable Maguindanao | 44 | [[Maguindanao]]/[[Cotabato]] |- |} *With 600 Cable TV Operators in the Philippines. ==Mga sanggunian== {{reflist}} ==Mga panlabas na link== *[http://brigada.ph/ Brigada Website] {{Brigada Mass Media Corporation}} {{Radio in the Philippines}} [[Kategorya:Mga kompanyang pagsasahimpapawid ng Pilipinas]] [[Kategorya:Mga network pantelebisyon]] [[Kategorya:Mga network panradyo]] iomyd7x7uk6bjdvdge538884pjux3aa 0 251603 2209388 2090863 2026-05-27T23:55:17Z Aubreyjanev 159817 Nagdagdag ng impormasyon na may sanggunian 2209388 wikitext text/x-wiki Ang '''Dunkin' Donuts''' ay isang kompanya ng donut at ''coffeeshop'' na nakabase sa Canton sa Massachusetts, [[Estados Unidos]]. Ito ay itinatag noong 1950 ni [[William Rosenberg]] sa Quincy sa [[Massachusetts]].<ref name="ReferenceB">{{cite web |url=https://www.dunkindonuts.com/aboutus/ |title=Dunkin' Donuts: About Us |publisher=Dunkindonuts.com |date=2006-07-27 |accessdate=2010-12-30}}</ref> Mula sa nagpapatatag nito, ang kompanya na ito ay lumago at naging isa sa pinakamalaking paninda ng [[kape]] at mga ''baked goods'' sa buong mundo, na may mahigit 12,000 restawran (''restaurant'') sa 36 bansa.<ref name="New York Times">{{cite news |title=William Rosenberg, 86, Founder of Dunkin' Donuts |url=http://www.nytimes.com/2002/09/23/business/william-rosenberg-86-founder-of-dunkin-donuts.html |publisher=New York Times |date=2002-09-23 |accessdate=2013-10-05}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.dunkindonuts.com/content/dunkindonuts/en/company.html |title=Company Snapshot}}</ref> Noong 2021, nagkaroon ito ng pinakaunang drive-thru na linya para sa mga bisikleta sa Visayas Avenue, Quezon City.<ref>{{Cite web |title=About Us {{!}} DUNKIN’ {{!}} Our Story |url=https://dunkin.com.ph/about-us |access-date=2026-05-27 |website=Dunkin' |language=en}}</ref> ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{stub|Pagkain|Inumin|Estados Unidos}} [[Kategorya:Mga kompanya sa Estados Unidos]] 3v8567ny3aqu7zqinrdlkidi8kuik3s 0 252049 2209396 1913971 2026-05-28T01:14:15Z Jojit fb 38 Changed redirect target from [[Talaan ng mga Wikipedia sa Europa]] to [[Talaan ng mga Wikipedia]] 2209396 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Talaan ng mga Wikipedia]] 3413qavo0q8lc14o1o1yah675t06zr3 0 252309 2209397 1913997 2026-05-28T01:14:25Z Jojit fb 38 Changed redirect target from [[Talaan ng mga Wikipedia sa Europa]] to [[Talaan ng mga Wikipedia]] 2209397 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Talaan ng mga Wikipedia]] 3413qavo0q8lc14o1o1yah675t06zr3 0 252494 2209398 1933760 2026-05-28T01:14:35Z Jojit fb 38 Changed redirect target from [[Talaan ng mga Wikipedia sa Europa]] to [[Talaan ng mga Wikipedia]] 2209398 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Talaan ng mga Wikipedia]] 3413qavo0q8lc14o1o1yah675t06zr3 0 252680 2209399 1893128 2026-05-28T01:14:45Z Jojit fb 38 Changed redirect target from [[Talaan ng mga Wikipedia sa Europa]] to [[Talaan ng mga Wikipedia]] 2209399 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Talaan ng mga Wikipedia]] 3413qavo0q8lc14o1o1yah675t06zr3 0 280259 2209495 2206014 2026-05-28T11:25:49Z Ivan P. Clarin 84769 2209495 wikitext text/x-wiki {{For|Bagyo|Bagyo sa Pilipinas}} {{Refimprove|date=Mayo 2018}} [[File:PAGASA Philippine Area of Responsibility - tl.svg|thumb|240px|Ang Philippine Area of Responsibility (PAR) para sa mga nagbabadyang bagyo]] Ang mga bagyo sa Pilipinas ay napapalitan kada 4 taon (pagitan) kapag mas mataas ang pinsala nito, naayon ito sa Japan Meteorological Agency o (JMA), (JTWC), kapag ang isang bagyo ay nasa labas nang Pilipinas hindi ito maipapangalan bagamat ito ay nanatiling mayroon pangalan sa labas nang Philippine Area of Responsibility,<ref>https://www.typhoon2000.ph/names.htm</ref>Sa bawat ahensya ay parehas rin rito Pilipinas, itinatag ito noong 1963 ([[PAGASA]]), May mga klase nang bagyo, dipende sa lakas nang Bagyo, Tropical Depression, Tropical Storm, Severe Tropical Storm, Typhoon at Super Typhoon (Super Bagyo), Inaalis any pangalan nang isang bagyo kapag ito ay nakapaminsala nang imprasraktura, istraktura, bilang ng patay na tao, sugatan, sira-sirang ari-arian.<ref>{{Cite web |url=http://www.typhooncommittee.org/tc-retired-tropical-name-list |title=Archive copy |access-date=2021-01-30 |archive-date=2021-02-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210205090832/http://www.typhooncommittee.org/tc-retired-tropical-name-list/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.self.gutenberg.org/articles/eng/list_of_retired_philippine_typhoon_names |title=Archive copy |access-date=2021-01-30 |archive-date=2020-08-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200809063256/http://self.gutenberg.org/articles/eng/List_of_retired_Philippine_typhoon_names |url-status=dead }}</ref><ref>http://self.gutenberg.org/articles/eng/list_of_retired_pacific_typhoon_names_(jma){{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == [[Ika-20 siglo|Bago ang dekada 2000]] == {| class="wikitable sortable" ! PAGASA<br>Pangalan !! Kapalitang pangalan !! Petsa (aktibo) !! Kategorya Ng<br />PAGASA!! Napanatiling<br>bilis ng hangin !! Presyon !! class="unsortable"|Apektadong lugar !! Pinsala<br>{{small|(PHP)}}!! Pinsalang lugar !! Patay !! Nawawala |- | Dading (Winnie) || Didang || Hunyo 26 - Hulyo 3, 1964 || Bagyo || 185 km/h (115 mph) || 970 hPa (28.64 inHg) || Gitnang Luzon || Hindi pa || 100 || -- |- | Welming (Emma) || Warling || Oktubre 31 - Nobyembre 8, 1967 || Super Bagyo || 260 km/h (160 mph) || 910 hPa (26.87 inHg) || Silanganin, Hilagang Bisayas, Timog Luzon || 300 || 64 |- | Pitang (Georgia) || Pasing || Seteyembre 8–14, 1970 || Super Bagyo || 260 km/h (160 mph) || 905 hPa (26.72 inHg) || Gitnang Luzon || 1.4 milyon || 95 || 80 |- | Sening (Joan) || Susang || Oktubre 10–18, 1970 || Super Bagyo || 280 km/h (175 mph) || 905 hPa (26.72 inHg) || Timog Luzon, Hilagang Bisayas || 74 milyon || 768 || 193 |- | Titang (Kate) || Tering || Oktubre 14–25, 1970 || Super Bagyo || 240 km/h (150 mph) || 940 hPa (27.76 inHg) || Mindanaw, Kanlurang Bisayas || 50 milyon || 1,551 || 284 |- | Yoling (Patsy) || Yaning || Nobyembre 14 – 22, 1970 || Super Bagyo || 260 km/h (155 mph) || 910 hPa (26.87 inHg) || Luzon || 460 milyon || 611 || 81 |- | Wening (Elaine) || Weling || Oktubre 23 - Nobyembre 1, 1974 || Bagyo || 175 km/h (110 mph) || 940 hPa (27.76 inHg) || Gitnang Luzon || 21 milyon || 23 |- | Didang (Olga) || Ditang || Mayo 10 – 28, 1976 || Bagyo || 150 km/h (90 mph) || 940 hPa (27.76 inHg) Luzon || 1.16 bilyon || 374 |- | {{sortname||Unding}} <br /> || Unsing || Nobyembre 6&ndash;17, 1977 || Bagyo || 150 km/h (90 mph) || 955 hPa (28.20 inHg) || Hilagang Luzon || {{CNone|Unspecified}} || 111 |- | Atang (Olive) || Akang || Abril 15 – 26, 1978 || Bagyo || 150 km/h (90 mph) || 955 hPa (28.20 inHg) || Bisayas, Timog Luzon || 24.5 million || 111 |- | Kading (Rita) || Katring || Oktubre 15–29, 1978 || Super Bagyo || 220 km/h (140 mph) || 880 hPa (25.99 inHg) || Gitnang Luzon || 100 milyon || 444 || 354 |- | Nitang (Ike) || Ningning || Agosto 26 – Setyembre 6, 1984 || Bagyo || 165 km/h (105 mph) || 950 hPa (28.05 inHg) || Bisayas, Hilagang Mindanaw || 4.1 bilyon || 3,000 |- | Undang (Agnes) || Unsang || Oktubre 30 – Nobyembre 8, 1984 || Bagyo || 195 km/h (120 mph) || 925 hPa (27.32 inHg) || Bisayas, Timog Luzon || 1.9 bilyon || 895 || 275 |- | Herming (Betty) || Helming || Agosto 8 – 17, 1987 || Super Bagyo || 205 km/h (125 mph) ||890 hPa (26.28 inHg) || Timog Luzon, Silangang Bisayas ||2.07 bilyon || 94 |- | Sisang (Nina) || Sendang || Nobyembre 16 – 30, 1987 || Super Bagyo || 165 km/h (105 mph) || 930 hPa (27.46 inHg) || Timog Luzon || 1.12 bilyon || 1,036 |- | Unsang (Ruby) || Ulpiang || Oktubre 20 – 28, 1988 || Bagyo || 140 km/h (85  mph) || 950 hPa (28.05 inHg) || Luzon || 5.64 bilyon || 157 |- | Yoning (Skip) || Yerling || Nobyembre 3 – 12, 1988 || Bagyo || 150 km/h (90  mph) || 950 hPa (28.05 inHg) || Silangang Bisayas, Timog Luzon || 2.77 bilyon || 217 || 95 |- | Ruping (Mike) || Ritang || Nobyembre 5 – 18, 1990 || Super Bagyo || 185 km/h (115 mph) || 915 hPa (27.02 inHg) || Bisayas || 10.8 bilyon || 748 || 246 |- | [[Bagyong Uring|Uring]] (Thelma) || Ulding || Nobyembre 1 – 8, 1991 || Tropikal Bagyo || 85 km/h (50 mph) || 992 hPa (29.29 inHg) || Bisayas || 1.05 bilyon || 5,956 || 3,000 |- | Monang (Lola) || N/A || Bagyo || 85 km/h (50 mph) || 992 hPa (29.29 inHg) || Bisayas || 1.05 bilyon || 230 || 0 |- | [[Super Bagyong Rosing|Rosing]] (Angela) || Rening || Oktubre 25 – Nobyembre 7, 1995 || Super Bagyo || 215 km/h (130 mph) || 910 hPa (26.87 inHg) || Timog Luzon || 10.8 bilyon || 936 |- | Iliang (Zeb) || Inday || Oktubre 7–14, 1998 || Super Bagyo || 205 km/h (125 mph) || 900 hPa (26.58 inHg) || Timog Luzon || 5.38 bilyon || 46 || 29 |- | Loleng (Babs) || Lagalag || Oktubre 15 – 24, 1998 || Super Bagyo || 155 km/h (100 mph) || 940 hPa (27.38 inHg) || Bisayas, Luzon || 6.79 bilyon || 303 || 29 |} ===Talaan ng mga tinangal na pangalan bagyo sa Pilipinas 2000-10s=== {|class="collapsible collapsed wikitable toccolours" width=60% |- !style="background: white" colspan=4 align="center" |Talaan ng mga tinangal na pangalan bagyo sa Pilipinas |- | '''Taon''' | '''Local na pangalan''' | '''Kapalit na pangalan''' |- | rowspan="9"| 2001 || ''Barok'' || [[Bagyong Bising|Bising]] |- | ''Darna'' || [[Bagyong Dante (paglilinaw)|Dante]] |- | ''Pabling'' || [[Bagyong Pepeng|Pepeng]] |- | {{grey|Roleta}} || [[Bagyong Ramil|Ramil]] |- | {{grey|Sibak}} || [[Bagyong Santi|Santi]] |- | {{grey|Talahib}} || [[Bagyong Tino|Tino]] |- | {{grey|Ubbeng}} || [[Bagyong Urduja|Urduja]] |- | {{grey|Yaning}} || [[Super Bagyong Yolanda|Yolanda]] |- | {{grey|Zuma}} || [[Bagyong Zoraida|Zoraida]] |- | rowspan="12"| 2002 || ''Dagul'' || [[Bagyong Domeng|Domeng]] |- | ''Espada'' || [[Bagyong Ester|Ester]] |- | ''Gloria'' || [[Bagyong Glenda|Glenda]] |- | ''Hambalos'' || [[Bagyong Henry|Henry]] |- | ''Kaka'' || Katring |- | ''Lagalag'' || [[Bagyong Luis|Luis]] |- | {{grey|Paloma}} || [[Bagyong Paeng|Paeng]] |- | {{grey|Quadro}} || [[Bagyong Queenie|Queenie]] |- | {{grey|Rapido}} || [[Bagyong Reming|Reming]] |- | {{grey|Sibasib}} || [[Bagyong Seniang|Seniang]] |- | {{grey|Tagbanwa}} || [[Bagyong Tomas|Tomas]] |- | {{grey|Wisik}} || {{tcname unused|Waldo}} |- | rowspan="8"| 2003 || ''Batibot'' || Bebeng |- | ''Gilas'' || [[Bagyong Goring|Goring]] |- | ''Lakay'' || [[Bagyong Lando|Lando]] |- | ''Manang'' || [[Bagyong Mina|Mina]] |- | ''Niña'' || Nonoy |- | ''Pogi'' || [[Bagyong Pedring|Pedring]] |- | ''Roskas'' || [[Bagyong Ramon|Ramon]] |- | ''Sikat'' || [[Bagyong Sendong|Sendong]] |- | 2005 || <s>Undang</s> || Urduja |- | 2009 || ''Feria'' || [[Bagyong Fabian |Fabian]] |- | 2010 || ''Katring'' || [[Bagyong Karding|Karding]] |- | 2011 || ''Nonoy'' || [[Bagyong Nona|Nona]] |} == [[Ika-21 siglo|2000s]] == {| class="wikitable sortable" ! PAGASA<br>Pangalan !! WMO<br>pangalan !! Petsa<br>Aktibo !! PAGASA<br>Kategorya !! Sustained<br>bilis ng hang in !! Presyon !! class="unsortable"|Apektadong lugar !! Pinsala<br><small>(PHP)</small>!! Patay !! Nawawala |- | Nanang (Lingling) || Nando || Nobyembre 6 — 10, 2001 || Bagyo ||120 km/h (75 mph) || Hindi tinukoy || Luzon || ₱4.67 bilyon || 236 || 88 |- | Harurot (Imbudo) || Hanna || Hulyo 19 — 23, 2003 || Super Bagyo || 185 km/h (115 mph) || 941 hPa (27.79 inHg) || Luzon || ₱4.73 bilyon || 64 || 2 |- | [[Bagyong Unding|Unding]] (Muifa) || Ulysses || Nobyembre 14 — 21, 2004 || Bagyo || 120 km/h (75 mph) || 976 hPa (28.82 inHg) || Luzon || ₱853 milyon || 68 || 69 |- | [[Bagyong Violeta|Violeta]] (Merbok) || Vicky || Nobyembre 22 — 23, 2004 || Tropikal Depresyon || 55 km/h (35 mph) || 1000 hPa (29.53 inHg) || Luzon || ₱2.1 bilyon || 29 || 17 |- | [[Bagyong Winnie|Winnie]] || {{tcname unused|Warren}} || Nobyembre 27 — 30, 2004 || Tropikal Depresyon || 55 km/h (35 mph) || 1000 hPa (29.53 inHg) || Luzon || ₱679 milyon || 1,619 || 713 |- | [[Bagyong Milenyo|Milenyo]] (Xangsane) || Mario || Setyembre 25 — 29, 2006 || Bagyo || 155 km/h (100 mph) 972 hPa (28.70 inHg) || Luzon, Bisayas || ₱6.61 bilyon || 110 || 79 |- | [[Bagyong Reming|Reming]] (Durian) || Ruby || Nobyembre 28 – December 2, 2006 || Super Bagyo || 195 km/h (120 mph) || 938 hPa (27.70 inHg) || Luzon, Bisayas || ₱6.05 bilyon || 1,400 || 762 |- | [[Bagyong Cosme|Cosme]] (Halong) || Carina || Mayo 15 — 19, 2008 || Severe tropikal bagyo || 110 km/h (70 mph) || 970 hPa (28.64 inHg) || Luzon || ₱4.71 bilyon || 51 || 3 |- | [[Bagyong Frank|Frank]] (Fengshen) || Ferdie || Hunyo 18 — 23, 2008 || Bagyo || 165 km/h (105 mph) || 958 hPa (28.29 inHg) || Luzon, Bisayas || ₱13.5 bilyon || 1,501 || 87 |- | [[Bagyong Ondoy|Ondoy]] (Ketsana) ||Odette || Setyembre 24 — 27, 2009 || Bagyo || 130 km/h (80 mph) || 980 hPa (28.94 inHg) || Luzon || ₱11 bilyon || 464 || 37 |- | [[Bagyong Pepeng|Pepeng]] (Parma) || Paolo || Seteymebre 30 – Oktubre 10, 2009 || Bagyo || 195 km/h (120 mph) || 938 hPa (27.70 inHg) || Bisayas, Luzon || ₱27.3 bilyon || 465 || 47 |} == [[Ika-21 siglo|2010s]] == Simula noong 2010 ang Bagyong Juan ang lubos na nakapinsala sa Hilagang Luzon, Inalis ito sa is a mga listahan nang bagyo umabot ito sa kategoryang 5 nagiwan into nang 8.22 bilyon nang lumapag into as probinsya nang [[Isabela]], Sumunod ang mga bagyong Mina, Sendong, Pablo, Yolanda, Glenda, Lando at iba pa. Ang bagyong Nonoy ay sa panahon ng 2011 ng Bagyo sa [[Karagatang Pasipiko]] ay inalis sa 2015 ng Bagyo sa Karagatang Pasipiko at pinalitan ito nang pangalan na ''Nona''. {| class="wikitable sortable" ! PAGASA<br>Pangalan !! Kapalitang pangalan !! Petsa (aktibo) !! PAGASA<br>Kategorya !! Sustained<br>bilis ng hang in !! Presyon !! class="unsortable"|Apektadong lugar !! Pinsala<br><small>(PHP)</small> !! Patay !! Nawawala |- | [[Bagyong Juan|Juan]] (Megi) || Jose || Oktubre 15 — 20, 2010 || Super Bagyo || 220 km/h (140 mph) 885 hPa (26.13 inHg) || Luzon || ₱12 bilyon || 31 || 4 |- | Bebeng (Aere) || Betty || Mayo 6 – 10, 2011 || Tropikal Bagyo || 85 km/h (50 km/h) || 992 hPa (29.29 inHg) || Luzon, Bisayas || ₱2.25 bilyon || 35 || |- | Juaning (Nock-ten) || Jenny || Hulyo 24 – 28, 2011 || Severe tropikal bagyo || 95 km/h (60 mph) || 985 hPa (29.09 inHg) || Bisayas, Luzon || ₱4.44 bilyon || 77 || 9 |- | [[Bagyong Mina|Mina]] (Nanmadol) || Marilyn || Agosto 21 – 29, 2011 || Bagyo || 195 km/h (120 mph) || 925 hPa (27.32 inHg) || Luzon || ₱2.09 bilyon || 36 || 8 |- | [[Bagyong Pedring|Pedring]] (Nesat) || Perla || Setyembre 24 – 28, 2011 || Bagyo || 140 km/h (85 mph) || 967 hPa (28.56 inHg) || Luzon || ₱14.6 bilyon || 85 || 0 |- | [[Bagyong Sendong|Sendong]] (Washi) || Sarah || Disyembre 14 – 18, 2011 || Severe Tropikal Bagyo || 95 km/h (60 mph) || 992 hPa (29.29 inHg) || Bisayas, Mindanaw || ₱2.07 bilyon || 1,268 || 181 |- | [[Bagyong Pablo|Pablo]] (Bopha) || Pepito || Disyembre 2 – 9, 2012 || Super Bagyo || 185 km/h (115 mph) || 930 hPa (27.46 inHg) || Mindanaw, Bisayas, Luzon || ₱36.9 bilyon || 1,901 || 844 |- | [[Bagyong Labuyo|Labuyo]] (Utor) || Lannie || Agosto 9 – 13, 2013 || Bagyo || 195 km/h (120 mph) || 925 hPa (27.32 inHg) || Luzon || ₱1.42 bilyon || 11 || 3 |- | [[Bagyong Santi|Santi]] (Nari) || Salome || Oktobre 8 – 13, 2013 || Bagyo || 140 km/h (85 mph) || 965 hPa (28.50 inHg) || Luzon || ₱3.33 bilyon || 15 || 5 |- | [[Super Bagyong Yolanda|Yolanda]] (Haiyan) || {{tcname unused|Yasmin}} || Nobyembre 6 – 9, 2013 || Super Bagyo || 230 km/h (145 mph) || 914 hPa (26.99 inHg) || Bisayas, Mindanaw, Palawan || ₱95.5 bilyon || 6,300 || 1,062 |- | [[Bagyong Glenda|Glenda]] (Rammasun) || Gardo || Hulyo 13 – 17, 2014 || Bagyo || 165 km/h (105 mph) || 935 hPa (27.61 inHg) || Luzon || ₱38.6 bilyon || 106 || 6 |- | Jose (Halong) || Josie || August 2–7, 2014 || Super Bagyo || 195 km/h (120 mph) || 920 hPa (27.17 inHg) || Luzon || ₱1.59 bilyon || 2 || 0 |- | [[Bagyong Mario|Mario]] (Fung-wong) || Maymay || Setyembre 17 - 21, 2014 || Tropikal Bagyo || 85 km/h (50 mph) || 985 hPa (29.09 inHg) || Luzon || ₱3.4 bilyon || 18 || 4 |- | [[Bagyong Ruby|Ruby]] (Hagupit) || Rosita || Disyembre 3 – 10, 2014 || Bagyo || 215 km/h (130 mph) || 905 hPa (26.72 inHg) || Bisayas, Luzon || ₱5.1 bilyon || 18 || 0 |- | [[Bagyong Seniang (2014)|Seniang]] (Jangmi) || Samuel || Disyembre 28–31, 2014 || Tropikal Bagyo || 75 km/h (45 mph) || 996 hPa (29.41 inHg) || Bisayas, Mindanaw || ₱1.27 bilyon || 66 || 6 |- | [[Bagyong Lando|Lando]] (Koppu) || Liwayway || Oktubre 14 – 22, 2015 || Super Bagyo || 185 km/h (115 mph) || 920 hPa (27.17 inHg) || Luzon || ₱14.6 bilyon || 48 || 83 |- | [[Bagyong Nona|Nona]] (Melor) || Nimfa || Disyembre 9 – 17, 2015 || Bagyo || 175 km/h (110 mph) || 935 hPa (27.61 inHg) || Luzon, Bisayas || ₱7.02 bilyon || 42 || 4 |- | [[Bagyong Karen|Karen]] (Sarika) || Kristine || Oktubre 11 – 16, 2016 || Bagyo || 175 km/h (110 mph) || 935 hPa (27.61 inHg) || Luzon || ₱3.66 bilyon || 0 || 0 |- | [[Bagyong Lawin|Lawin]] (Haima) || Leon || Oktubre 16 – 21, 2016 || Super Bagyo || 215 km/h (130 mph) || 900 hPa (26.58 inHg) || Luzon || ₱5.95 bilyon || 14 || 0 |- | [[Bagyong Nina (2016)|Nina]] (Nock-ten) || Nika || Disyembre 22 – 28, 2016 || Super Bagyo || 195 km/h (120 mph) || 915 hPa (27.02 inHg) || Luzon || ₱5.92 bilyon || 13 || 21 |- | [[Bagyong Urduja|Urduja]] (Kai-tak) || Uwan || Disyembre 11 – 19, 2017 || Tropikal Bagyo || 85 km/h (50 mph) || 993 hPa (29.32 inHg) || Bisayas || ₱3.94 bilyon || 47 || 44 |- | [[Bagyong Vinta|Vinta]] (Tembin) || Verbena || Disyembre 20 – 24, 2017 || Bagyo || 120 km/h (75 mph) || 973 hPa (28.73 inHg) || Visayas, Mindanaw || ₱2.1 bilyon || 173 || 169 |- | [[Super Bagyong Ompong|Ompong]] (Mangkhut) || Obet || Setyembre 7 – 27, 2018 || Super Bagyo || 205 km/h (125 mph) || 905 hPa (26.72 inHg) || Luzon || ₱33.9 bilyon || 82 || 2 |- | [[Bagyong Rosita|Rosita]] (Yutu) || Rosal || Oktubre 20 – Nobyembre 3, 2018 || Bagyo || 215 km/h (130 mph) || 900 hPa (26.58 inHg) || Luzon || ₱2.9 bilyon || 20 || 0 |- | [[Bagyong Usman|Usman]] || {{tcname unused|Umberto}} || Disyembre 25 – 29, 2018 || Tropikal Depresyon || 55 km/h (35 mph) || 998 hPa (29.47 inHg) || Bisayas, Luzon || ₱5.41 bilyon || 158 || 26 |- | [[Bagyong Tisoy|Tisoy]] (Kammuri) || {{tcname unused|Tamaraw}} || Nobyembre 23 - Disyembre 7, 2019 || Bagyo || 175 km/h (110 mph) || 945 hPa (27.91 inHg) || Luzon, Bisayas || ₱6.65 bilyon || 17 || 0 |- | [[Bagyong Ursula|Ursula]] (Phanfone) || {{tcname unused|Ugong}} || Disyembre 19 - 29, 2019 || Bagyo || 150 km/h (90 mph) || 970 hPa (28.64 inHg) || Luzon, Bisayas || ₱4.38 bilyon || 57 || 6 |} == [[Ika-21 siglo|2020s]] == Ang Bagyong Vongfong (Ambo) ay ang bagyong kaunaunahang bagyo sa [[Pilipinas]] at sa Pasipiko na tumama sa dekada 2020s. {| class="wikitable sortable" ! PAGASA<br>Pangalan !! Kapalitang pangalan !! Petsa (aktibo) !! PAGASA<br>Kategorya !! Sustained<br>bilis ng hang in !! Presyon !! class="unsortable"|Apektadong lugar !! Pinsala<br><small>(PHP)</small> !! Patay !! Nawawala |- | [[Bagyong Ambo (2020)|Ambo]] (Vongfong) || Aghon || Mayo 9 – 18, 2020 || Bagyo || 155 km/h (100 mph) || 960 hPa (28.35 inHg) || Luzon, Bisayas || ₱1.57 bilyon || 5 || 0 |- | [[Bagyong Quinta|Quinta]] (Molave) || Querubin || Oktubre 23 – 29, 2020 || Bagyo || 165 km/h (105 mph) || 945 hPa (27.91 inHg) || Luzon || ₱4.22 bilyon || 27 || 4 |- | [[Super Bagyong Rolly|Rolly]] (Goni) || Romina || Oktubre 31 – Nobyembre 2, 2020 || Super Bagyo || 220 km/h (140 mph) || 905 hPa (26.72 inHg) || Luzon || ₱17.9 bilyon || 31 || 0 |- | [[Bagyong Ulysses|Ulysses]] (Vamco) || {{tcname unused|Upang}} || Nobyembre 9 – 12, 2020 || Bagyo || 155 km/h (100 mph) || 955 hPa (28.20 inHg) || Luzon || ₱20.2 bilyon || 102 || 10 |- | [[Bagyong Jolina (2021)|Jolina]] (Conson) || Jacinto || Setyembre 5 - 13, 2021 || Bagyo || 95 km/h (60 mph) || 992 hPa (29.29 inHg) || Luzon, Bisayas || ₱5.17 bilyon || 23 || 2 |- | Maring (Kompasu) || Mirasol || Oktubre 7 - 14, 2021 || Severe Tropikal Bagyo || 100 km/h (65 mph) || 975 hPa (28.79 inHg) || Luzon || ₱7.39 bilyon || 43 || 16 |- | [[Super Bagyong Odette|Odette]] (Rai) || Opong || Disyembre 11 - 21, 2021 || Super Bagyo || 195 km/h (120 mph) || 915 hPa (27.02 inHg) || Bisayas, Mindanaw, Palawan || ₱47.1 bilyon || 405 || 52 |- | [[Bagyong Agaton|Agaton]] (Megi) || Ada || Abril 8 - 12, 2022 || Tropikal Bagyo || 75 km/h (45 mph) || 993 hPa (29.32 inHg) || Bisayas, Mindanaw || ₱2.26 bilyon || 214 || 132 |- | [[Bagyong Florita (2022)|Florita]] (Ma-on) || {{tcname unused|Francisco}} || Agosto 20 - 26, 2022 || Severe Tropikal Bagyo || 100 km/h (65 mph) || 980 hPa (28.94 inHg) || Luzon || ₱2.43 bilyon || 4 || 0 |- | [[Bagyong Karding (2022)|Karding]] (Noru) || {{tcname unused|Kiyapo}} || Setyembre 21 - Oktubre 1, 2022 || Super Bagyo || 195 km/h (120 mph) || 940 hPa (27.76 inHg) || Luzon || ₱3.38 bilyon || 12 || 5 |- | [[Bagyong Paeng (2022)|Paeng]] (Nalgae) || {{tcname unused|Pilandok}} || Oktubre 26 - Nobyembre 3, 2022 || Severe Tropikal Bagyo || 110 km/h (70 mph) || 975 hPa (28.79 inHg) || Luzon, Bisayas, Mindanaw || ₱13.8 milyon || 160 || 29 |- | [[Super Bagyong Egay|Egay]] (Doksuri) || {{tcname unused|Emil}} || Hulyo 20 – 30, 2023 || Super Bagyo || 185 km/h (115 mph) || 925 hPa (27.32 inHg) || Luzon || ₱15.3 bilyon || 56 || 11 |- | [[Bagyong Goring|Goring]] (Saola) || {{tcname unused|Gavino}} || Agosto 22 – Setyembre 3, 2023 || Super Bagyo || 185 km/h (115 mph) || 920 hPa (27.17 inHg) || Luzon || ₱2.49 bilyon || 3 || 0 |- | [[Bagyong Aghon|Aghon]] (Ewiniar) || {{tcname unused|Amuyao}} || Mayo 23 – 30, 2024 || Bagyo || 140 km/h (85 mph) || 965 hPa (28.50 inHg) || Luzon || ₱1.02 bilyon || 6 || 8 |- | [[Bagyong Enteng|Enteng]] (Yagi) || {{tcname unused|Edring}} || Agosto 31 – Setyembre 9, 2024 || Malubhang bagyo || 100 km/h (65 mph) || 975 hPa (28.79 inHg) || Luzon || ₱2.61 bilyon || 21 || 22 |- | [[Bagyong Julian|Julian]] (Krathon) || {{tcname unused|Josefa}} || Setyembre 26 – Oktubre 3, 2024 || Super bagyo || 195 km/h (120 mph) || 920 hPa (27.17 inHg) || Luzon || ₱1.57 bilyon || 5 || 12 |- | [[Bagyong Kristine|Kristine]] (Trami) || {{tcname unused|Kidul}} || Oktubre 18 – 29, 2024 || Malubhang bagyo || 100 km/h (65 mph) || 975 hPa (28.79 inHg) || Luzon || ₱18.4 bilyon || 162 || 137 |- | [[Bagyong Leon (2024)|Leon]] (Kong-rey) || {{tcname unused|Lekep}} || Oktubre 24 – Nobyembre 7, 2024 || Super bagyo || 215 km/h (130 mph) || 925 hPa (27.32 inHg) || Luzon || Wala || Wala || Wala |- | [[Bagyong Nika|Nika]] (Toraji) || {{tcname unused|Nanolay}} || Nobyembre 8 – 15, 2024 || Bagyo || 130 km/h (80 mph) || 980 hPa (28.94 inHg) || Luzon || ₱321 milyon || 4 || 2 |- | [[Bagyong Ofel|Ofel]] (Usagi) || {{tcname unused|Onos}} || Nobyembre – 16, 2024 || Super bagyo || 175 km/h (110 mph) || 940 hPa (27.76 inHg) ||Luzon || ₱471 milyon || 5 || 12 |- | [[Super Bagyong Pepito|Pepito]] (Man-yi) || {{tcname unused|Puwok}} || Nobyembre 7 – 20, 2024 || Super Bagyo || 195 km/h (120 mph) ||920 hPa (27.17 inHg) || Luzon || ₱2.87 bilyon || 14 || 15 |- | [[Bagyong Crising|Crising]] (Wipha) || {{tcname unused|Chico}} || Hulyo 16 – 22, 2025 || Bagyo || 110km/h (70mph) || 975 hPa (28.79 inHG) || Luzon || || 20 |- | [[Bagyong Emong|Emong]] (Co-May) || {{tcname unused|Elias}} || Hulyo 22 - Agosto 3, 2025 || Bagyo || 110km/h (70mph) || 975 hPa (28.79 inHG) || Luzon || || 29 |- | [[Bagyong Mirasol (2025)|Mirasol]] (Mitag) || {{tcname unused|Magyawan}} || Setyembre 15 - 20, 2025 || Bagyo || 95km/h (70mph) || 992 hPa (28.79 inHG) || Luzon || || 20 |- | [[Super Bagyong Nando|Nando]] (Ragasa) || {{tcname unused|Nilad}} || Setyembre 16 - 25, 2025 || Bagyo || 205km/h (70mph) || 905 hPa (28.79 inHG) || Luzon || || 20 |- | [[Bagyong Opong|Opong]] (Bualoi) || {{tcname unused|Omar}} || Setyembre 22 - 29, 2025 || Bagyo || 120km/h (70mph) || 975 hPa (28.79 inHG) || Luzon, Kabisayaan || || 93 |- | [[Bagyong Tino|Tino]] (Kalmaegi) || {{tcname unused|Tala}} || Oktubre 31 - Nobyembre 7, 2025 || Bagyo || 165km/h (70mph) || 950 hPa (28.79 inHG) || Kabisayaan || || 288 |- | [[Bagyong Uwan|Uwan]] (Fung-wong) || {{tcname unused|Urbano}} || Oktubre 31 - Nobyembre 7, 2025 || Bagyo || 175km/h (70mph) || 935 hPa (28.79 inHG) || Luzon || || 34 |} ===Mga pangalang gagamitin sa mga susunod na panahon ng Bagyo sa Pasipiko=== {{See|Pagpapangalan sa bagyo}} {| class="wikitable sortable" ! Taon ! Total ! Pangalan |- | 2026 || 8 || {{tcname unused|Francisco}}, {{tcname unused|Kiyapo}}, {{tcname unused|Pilandok}}, {{tcname unused|Umberto}}, {{tcname unused|Venus}}, {{tcname unused|Waldo}}, {{tcname unused|Zeny}} |- | 2027 || 4 || {{tcname unused|Emil}}, {{tcname unused|Gavino}}, {{tcname unused|Tamaraw}}, {{tcname unused|Ugong}} |- | 2028 || 10 || {{tcname unused|Amuyao}}, {{tcname unused|Edring}}, {{tcname unused|Josefa}}, {{tcname unused|Kidul}}, {{tcname unused|Lekep}}, {{tcname unused|Nanolay}}, {{tcname unused|Onos}}, {{tcname unused|Puwok}}, {{tcname unused|Upang}}, {{tcname unused|Warren}} |- | 2029 || 8 || {{tcname unused|Chico}}, {{tcname unused|Elias}}, {{tcname unused|Magyawan}}, {{tcname unused|Nilad}}, {{tcname unused|Omar}}, {{tcname unused|Tala}}, {{tcname unused|Urbano}}, {{tcname unused|Yasmin}} |} ===Mga pangalan iniretiro sa bawat letra=== {| class="wikitable sortable" ! Letra || Kabuuan || Pangalan || Taong Iniretiro |- | A || 4 || Atang, Ambo, Agaton, Aghon || 1978, 2020, 2022, 2024 |- | B || 1 || Bebeng || 2011 |- | C || 1 || Cosme, Crising || 2008, 2025 |- | D || 2 || Dading, Didang || 1964, 1976 |- | E || 2 || Egay, Enteng, Emong || 2023, 2024, 2025 |- | F || 3 || Frank, Feria, Florita || 2008, 2009, 2022 |- | G || 3 || Gloria, Glenda, Goring || 2002, 2014, 2023 |- | H || 1 || Harurot || 2002 |- | I || 1 || Iliang || 1998 |- | J || 5 || Juan, Juaning, Jose, Jolina, Julian || 2010, 2011, 2014, 2021, 2024 |- | K || 6 || Kading, Katring, Kanor, Karen, Karding, Kristine || 1987, 2010, 2014, 2016, 2022, 2024 |- | L || 5 || Loleng, Labuyo, Lando, Lawin, Leon || 1998, 2013, 2015, 2016, 2024 |- | M || 5 || Monang, Milenyo, Mina, Mario, Maring, Mirasol || 1993, 2006, 2011, 2014, 2021, 2025 |- | N || 6 || Nitang, Nanang, Nonoy, Nona, Nina, Nika, Nando || 1984, 2001, 2011, 2015, 2016, 2024, 2025 |- | O || 4 || Ondoy, Ompong, Odette, Ofel, Opong || 2009, 2018, 2021, 2024, 2025 |- | P || 5 || Pepeng, Pedring, Pablo, Paeng, Pepito || 2009, 2011, 2012, 2022, 2024 |- | Q || 1 || Quinta || 2020 |- | R || 6 || Ruping, Rosing, Reming, Ruby Rosita, Rolly || 1990, 1995, 2006, 2014, 2018, 2020 |- | S || 5 || Sening, Sendong, Sisang, Santi, Seniang || 1970, 1987, 2011, 2013, 2014 |- | T || 2 || Titang, Tisoy, Tino || 1970, 2019, 2025 |- | U || 9 || Unding (dalawang beses), Undang, Unsang, Uring, Urduja, Usman, Ursula, Ulysses, Uwan || 1977, 1984, 1988, 1991, 2004, 2017, 2018, 2019, 2020, 2025 |- | V || 2 || Violeta, Vinta || 2004, 2017 |- | W || 3 || Welming, Wening, Winnie || 1967, 1974, 2004 |- | Y || 3 || Yoling, Yoning, Yolanda || 1970, 1988, 2013 |- | Z || {{CNone|-}} || {{CNone|-}} || {{CNone|-}} |} == Sanggunian == {{reflist}} {{Rinetirong pangalan ng bagyo sa Pilipinas}} [[Kategorya:Mga bagyo]] {{usbong}} 84t523cqcz3clgdvlxxjq7s4g1e5dzx 15 280863 2209389 2209078 2026-05-27T23:55:44Z ListeriaBot 79921 Wikidata list updated [V2] 2209389 wikitext text/x-wiki == Wala pang artikulo sa wikang Tagalog == '''Ang sumusunod ay talaan ng mga mamamayan ng Pilipinas na mayroon nang artikulo sa ibang bersiyon ng Wikipedia ngunit hindi pa nagagawan ng artikulo sa Tagalog Wikipedia:''' {{Wikidata list|sparql= SELECT DISTINCT ?item ?article_en ?linkcount WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q5. ?item wdt:P27 wd:Q928. ?item wikibase:sitelinks ?linkcount . ?article_en schema:about ?item . ?article_en schema:inLanguage "en" . ?article_en schema:isPartOf <https://en.wikipedia.org/> FILTER (?linkcount >= 1) . # only include items with 1 or more sitelinks FILTER NOT EXISTS { ?article schema:about ?item . ?article schema:inLanguage "tl" . ?article schema:isPartOf <https://tl.wikipedia.org/> } } GROUP BY ?item ?linkcount ?article_en ORDER BY DESC(?linkcount) LIMIT 100 |columns=P18,label:Article,P106,P793,P800,P39,?article_en |section= |min_section= |sort=?linkcount |links=red |thumb=128 |autolist= |references=all }} {| class='wikitable sortable' ! larawan ! Article ! hanapbuhay ! significant event ! magnum opus ! nahawakang pwesto ! ?article_en |- | [[Talaksan:Lav Diaz at 81st Venice International Film Festival.jpg|center|128px]] | [[Lav Diaz]] | [[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]]<br/>[[editor ng pelikula]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[prodyuser ng pelikula]]<br/>[[screenwriter]]<br/>[[artista]]<br/>[[direktor]]<ref name="ref_9dcd9960024412bee88cb9de0f5ddf9229d4c663ed2ba8b4910cc05c78097c3a">https://cs.isabart.org/person/122314</ref><ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[film screenwriter]]<ref name="ref_70c3bb41c04c4e74e29f145065397a2885b8cb7fefd98c8d87964095ff3cbd94">''[[:d:Q13550863|Národní autority České republiky]]''</ref><br/>[[musiko]]<ref name="ref_70c3bb41c04c4e74e29f145065397a2885b8cb7fefd98c8d87964095ff3cbd94">''[[:d:Q13550863|Národní autority České republiky]]''</ref><br/>[[kritiko ng sine]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref> | | | | [[:en:Lav_Diaz|Lav Diaz]] |- | [[Talaksan:Paul Mulders.jpg|center|128px]] | [[Paul Mulders]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Paul_Mulders|Paul Mulders]] |- | [[Talaksan:1960 Neile Adams.jpg|center|128px]] | [[Neile Adams]] | [[artista]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[mang-aawit]]<br/>[[artista sa telebisyon]]<br/>[[artista sa pelikula]]<br/>[[artista sa teatro]] | | | | [[:en:Neile_Adams|Neile Adams]] |- | [[Talaksan:Angel Guirado azkals 2011.jpg|center|128px]] | [[Ángel Guirado]] | [[futbolista]]<ref name="ref_29e115b4d8673aa55ed93f170246260cdb6ce2dbf55e09a234ed0993291e067f">''[[:d:Q5715639|BDFutbol]]''</ref> | | | | [[:en:%C3%81ngel_Guirado|%C3%81ngel Guirado]] |- | | [[Junrey Balawing]] | | | | | [[:en:Junrey_Balawing|Junrey Balawing]] |- | [[Talaksan:James Younghusband Oct 2013.jpg|center|128px]] | [[James Younghusband]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:James_Younghusband|James Younghusband]] |- | [[Talaksan:Chris Greatwich.JPG|center|128px]] | [[Chris Greatwich]] | [[futbolista]]<br/>[[association football manager]] | | | | [[:en:Chris_Greatwich|Chris Greatwich]] |- | [[Talaksan:Adolfo Tito Yllana, September 2021 (GPOABF 0882) (cropped).jpg|center|128px]] | [[Adolfo Tito Yllana]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]] | | | [[titular archbishop]]<br/>[[Apostolic Nuncio to Papua New Guinea]]<br/>[[Apostolic Nuncio to the Solomon Islands]]<br/>[[Apostolic Nuncio to Pakistan]]<br/>[[Apostolic Nuncio to the Democratic Republic of the Congo]]<br/>[[apostolic nuncio to Israel]]<br/>[[Apostolic Delegate to Jerusalem and Palestine]]<br/>[[apostolic nuncio to Cyprus]]<br/>[[Apostolic Nuncio to Australia]] | [[:en:Adolfo_Tito_Yllana|Adolfo Tito Yllana]] |- | [[Talaksan:Donnie Nietes.png|center|128px]] | [[Donnie Nietes]] | [[boksingero]]<ref name="ref_883810bbc71539bca4145280e9d6a38794e10ac97d471507d9610482d8ea5733">''[[:d:Q895505|BoxRec]]''</ref> | | | | [[:en:Donnie_Nietes|Donnie Nietes]] |- | | [[Dioscoro S. Rabor]] | [[soologo]]<ref name="ref_c5b160c8d062942dc63fae4cd18b5000d2e4309511b37a3761c11480d808103a">''[[:d:Q56114183|In Memoriam: Dioscoro S. Rabor, 1911-1996]]''</ref><br/>[[scientific collector]]<ref name="ref_96103d1bdc4401a014da17bd3b27b7311f90c94b2d4009870bb4218001e27e27">''[[:d:Q64446405|Bionomia]]''</ref> | | | | [[:en:Dioscoro_S._Rabor|Dioscoro S. Rabor]] |- | | [[Rachel Grant]] | [[artista]]<ref name="ref_829d37a31568b8478bf0c63a9a244a4d1f5285e71d8377ba0f75a6d875322f65">''[[:d:Q1204237|Deutsche Synchronkartei]]''</ref><br/>[[modelo]]<br/>[[artista sa pelikula]]<br/>[[scuba diver]]<br/>[[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]] | | | | [[:en:Rachel_Grant|Rachel Grant]] |- | [[Talaksan:Andray Blatche.jpg|center|128px]] | [[Andray Blatche]] | [[basketbolista]]<ref name="ref_b316776bfd4d19b22b05d403d20bf7aa69dcd18a806d586c89f9100926aeab05">''[[:d:Q7300810|RealGM]]''</ref> | | | | [[:en:Andray_Blatche|Andray Blatche]] |- | | [[Oscar Cruz]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Catholic archbishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Oscar_Cruz|Oscar Cruz]] |- | [[Talaksan:Angelo Reyes.jpg|center|128px]] | [[Angelo Reyes]] | [[politiko]]<br/>[[military personnel]] | | | [[Kalihim ng Tanggulang Pambansa]]<br/>[[Kalihim ng Kapaligiran at Likas na Yaman]]<br/>[[Kalihim ng Enerhiya]]<br/>[[Kalihim ng Interyor at Pamahalaang Lokal]] | [[:en:Angelo_Reyes|Angelo Reyes]] |- | [[Talaksan:Archbishop Angel Lagdameo.jpg|center|128px]] | [[Angel Lagdameo]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[archbishop of Jaro]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Angel_Lagdameo|Angel Lagdameo]] |- | [[Talaksan:JfAniceto0456Pacianofvf 06.JPG|center|128px]] | [[Paciano Aniceto]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Catholic archbishop]] | | | [[Catholic archbishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[auxiliary bishop]] | [[:en:Paciano_Aniceto|Paciano Aniceto]] |- | [[Talaksan:Cardinal Ricardo Vidal.jpg|center|128px]] | [[Ricardo Tito Jamin Vidal]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Kardinal (Katolisismo)|Kardenal]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[titular bishop]]<br/>[[Catholic archbishop]]<br/>[[Archbishop of Cebu]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Ricardo_Vidal|Ricardo Vidal]] |- | [[Talaksan:Orlando Quevedo 2016.jpg|center|128px]] | [[Orlando Beltran Quevedo]] | [[manunulat]]<br/>[[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Kardinal (Katolisismo)|Kardenal]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[Roman Catholic Archbishop of Nueva Segovia]]<br/>[[Catholic archbishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Orlando_Quevedo|Orlando Quevedo]] |- | | [[Angelito Lampon]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[titular bishop]]<br/>[[Catholic archbishop]]<br/>[[vicar apostolic]]<br/>[[apostolic administrator]] | [[:en:Angelito_Lampon|Angelito Lampon]] |- | [[Talaksan:Romulo Valles Balangiga bell turnover (cropped).jpg|center|128px]] | [[Romulo Valles]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[diocesan bishop]]<br/>[[Catholic archbishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Romulo_Valles|Romulo Valles]] |- | | [[Antonio Ledesma]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<br/>[[Arsobispo]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[Catholic theologian]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref> | | | [[Catholic archbishop]]<br/>[[coadjutor bishop]]<br/>[[bishop prelate]]<br/>[[apostolic administrator]] | [[:en:Antonio_Ledesma|Antonio Ledesma]] |- | [[Talaksan:JfTobias0431Bishopfvf 02.JPG|center|128px]] | [[Antonio Realubin Tobias]] | [[teologo]]<br/>[[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[apostolic administrator]] | [[:en:Antonio_Tobias|Antonio Tobias]] |- | [[Talaksan:Albert del Rosario.jpg|center|128px]] | [[Albert del Rosario]] | [[diplomata]]<br/>[[politiko]]<br/>[[negosyante]] | | | [[Kalihim ng Ugnayang Panlabas]]<br/>[[ambassador of the Philippines to the United States]] | [[:en:Albert_del_Rosario|Albert del Rosario]] |- | [[Talaksan:Arnel Pineda by Phey Palma.jpg|center|128px]] | [[Arnel Pineda]] | [[mang-aawit]]<br/>[[manunulat ng awitin]] | | | | [[:en:Arnel_Pineda|Arnel Pineda]] |- | [[Talaksan:Chadhugo (300dpi).jpg|center|128px]] | [[Chad Hugo]] | [[record producer]]<br/>[[piyanista]]<br/>[[manunulat ng awitin]]<br/>[[gitarista]]<br/>[[saxophonist]]<br/>[[kompositor]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref> | | | | [[:en:Chad_Hugo|Chad Hugo]] |- | [[Talaksan:Bishop.Arturo.Bastes.jpg|center|128px]] | [[Arturo M. Bastes]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[diocesan bishop]]<br/>[[coadjutor bishop]] | [[:en:Arturo_Bastes|Arturo Bastes]] |- | [[Talaksan:Ernie Chan at Super-Con 2009.JPG|center|128px]] | [[Ernie Chan]] | [[comics artist]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[Prodyuser sa telebisyon|produser sa telebisyon]]<br/>[[ilustrador]]<ref name="ref_70c3bb41c04c4e74e29f145065397a2885b8cb7fefd98c8d87964095ff3cbd94">''[[:d:Q13550863|Národní autority České republiky]]''</ref><br/>[[graphic artist]]<ref name="ref_70c3bb41c04c4e74e29f145065397a2885b8cb7fefd98c8d87964095ff3cbd94">''[[:d:Q13550863|Národní autority České republiky]]''</ref><br/>[[disenyador]]<ref name="ref_70c3bb41c04c4e74e29f145065397a2885b8cb7fefd98c8d87964095ff3cbd94">''[[:d:Q13550863|Národní autority České republiky]]''</ref><br/>[[alagad ng sining biswal]]<ref name="ref_70c3bb41c04c4e74e29f145065397a2885b8cb7fefd98c8d87964095ff3cbd94">''[[:d:Q13550863|Národní autority České republiky]]''</ref> | | | | [[:en:Ernie_Chan|Ernie Chan]] |- | [[Talaksan:Venus Raj.jpg|center|128px]] | [[Venus Raj]] | [[modelo]]<br/>[[kalahok sa patimapalak pangkagandahan]] | | | | [[:en:Venus_Raj|Venus Raj]] |- | [[Talaksan:Brian Yuzna (2007 crop).jpg|center|128px]] | [[Brian Yuzna]] | [[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[prodyuser ng pelikula]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[screenwriter]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[artista]] | | | | [[:en:Brian_Yuzna|Brian Yuzna]] |- | | [[Leonardo Legaspi]] | [[propesor ng unibersidad]]<br/>[[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Roman Catholic Archbishop of Caceres]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Leonardo_Legaspi|Leonardo Legaspi]] |- | [[Talaksan:Brillante Mendoza at the 69th Venice International Film Festival, September 2012.jpg|center|128px]] | [[Brillante Mendoza]] | [[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]]<br/>[[cinematographer]]<ref name="ref_833b0ecf39cfd9c634b88c55346640b8ff53e5ec78e177b604b7a78346be027c">http://asianwiki.com/Brillante_Mendoza</ref><br/>[[screenwriter]]<ref name="ref_89d32ec69eda3ae30901972a23ca4c45d7f2c401e64244cc1c33b72d8976e7fa">https://lilokpelikula.wordpress.com/2009/10/21/lola-brillante-mendoza-2009/</ref><ref name="ref_df976a5955ea21883692f260e6765daa529da60de09340ac0bd712c56bd8c1ba">http://www.timeout.com/london/film/captive-2012</ref><ref name="ref_2cd4517100d2a9b21c471d3cc0520af58e84f86743a8b0f423ac62d628a710c6">''[[:d:Q105584|Rotten Tomatoes]]''</ref><ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[prodyuser ng pelikula]]<ref name="ref_b2d7a45e5d3180f042276aa6e9408760514212ca319bc04a9eaae19b89f7c331">http://www.nytimes.com/movies/movie/457936/Kinatay/details</ref><ref name="ref_2cd4517100d2a9b21c471d3cc0520af58e84f86743a8b0f423ac62d628a710c6">''[[:d:Q105584|Rotten Tomatoes]]''</ref><br/>[[production designer]]<br/>[[direktor]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref> | | | | [[:en:Brillante_Mendoza|Brillante Mendoza]] |- | [[Talaksan:Pancho Villa BNF.jpeg|center|128px]] | [[Pancho Villa]] | [[boksingero]]<ref name="ref_883810bbc71539bca4145280e9d6a38794e10ac97d471507d9610482d8ea5733">''[[:d:Q895505|BoxRec]]''</ref> | | | | [[:en:Pancho_Villa_(boxer)|Pancho Villa (boxer)]] |- | [[Talaksan:Bishop Broderick Pabillo at the Manila Cathedral 2023-10-29.jpg|center|128px]] | [[Broderick Soncuaco Pabillo]] | [[teologo]]<br/>[[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[titular bishop]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[apostolic administrator]] | [[:en:Broderick_Pabillo|Broderick Pabillo]] |- | [[Talaksan:Simeon Toribio.jpg|center|128px]] | [[Simeón Toribio]] | [[politiko]]<br/>[[atleta]] | | | [[miyembro ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]] | [[:en:Simeon_Toribio|Simeon Toribio]] |- | [[Talaksan:Julio Rosales.jpg|center|128px]] | [[Julio Rosales]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Kardinal (Katolisismo)|Kardenal]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Archbishop of Cebu]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Julio_Rosales|Julio Rosales]] |- | [[Talaksan:Jerry Lucena.jpg|center|128px]] | [[Jerry Lucena]] | [[futbolista]]<br/>[[association football manager]] | | | | [[:en:Jerry_Lucena|Jerry Lucena]] |- | | [[David William Valencia Antonio]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[auxiliary bishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[apostolic administrator]]<br/>[[Roman Catholic Archbishop of Nueva Segovia]] | [[:en:David_William_Antonio|David William Antonio]] |- | | [[Miguel White]] | [[atleta]] | | | | [[:en:Miguel_White|Miguel White]] |- | [[Talaksan:Fernando Capalla.jpg|center|128px]] | [[Fernando Capalla]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Catholic archbishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[coadjutor archbishop]]<br/>[[territorial prelate]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Fernando_Capalla|Fernando Capalla]] |- | [[Talaksan:Rolando Santos CM.jpg|center|128px]] | [[Rolando Crisostomo Santos]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[diocesan bishop]] | [[:en:Rolando_Santos|Rolando Santos]] |- | [[Talaksan:Archbishop Gilbert Garcera 2024-06-29.jpg|center|128px]] | [[Gilbert Garcera]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[diocesan bishop]]<br/>[[Archbishop of Lipa]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Gilbert_Garcera|Gilbert Garcera]] |- | | [[Meiling Melançon]] | [[artista]]<br/>[[modelo]]<br/>[[artista sa pelikula]]<br/>[[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]] | | | | [[:en:Mei_Melan%C3%A7on|Mei Melan%C3%A7on]] |- | [[Talaksan:Archbishop John F. Du.png|center|128px]] | [[John F. Du]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Archbishop of Palo]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]] | [[:en:John_F._Du|John F. Du]] |- | [[Talaksan:Bishop Jose Romeo O. Lazo (2).jpg|center|128px]] | [[Jose Romeo Lazo]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[diocesan bishop]]<br/>[[Roman Catholic Bishop of San Jose de Antique]]<br/>[[archbishop of Jaro]] | [[:en:Jose_Romeo_Lazo|Jose Romeo Lazo]] |- | | [[Jose S. Palma]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Bishop of Calbayog]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[Archbishop of Cebu]]<br/>[[Archbishop of Palo]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Jos%C3%A9_S._Palma|Jos%C3%A9 S. Palma]] |- | | [[Mark Javier]] | [[archer]] | | | | [[:en:Mark_Javier|Mark Javier]] |- | [[Talaksan:D LIM.jpg|center|128px]] | [[Danilo Lim]] | [[politiko]]<br/>[[military personnel]] | | | | [[:en:Danilo_Lim|Danilo Lim]] |- | | [[Osvaldo Padilla]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]] | | | [[Catholic archbishop]]<br/>[[titular archbishop]]<br/>[[apostolic nuncio to Panama]]<br/>[[apostolic nuncio to Sri Lanka]]<br/>[[apostolic nuncio to Nigeria]]<br/>[[Apostolic Nuncio to Costa Rica]]<br/>[[apostolic nuncio to South Korea]]<br/>[[apostolic nuncio to Mongolia]] | [[:en:Osvaldo_Padilla|Osvaldo Padilla]] |- | [[Talaksan:Pablo Virgilio David in 2014 (Retouched).jpg|center|128px]] | [[Pablo Virgilio Siongco David]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[auxiliary bishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]]<br/>[[cardinal priest]] | [[:en:Pablo_Virgilio_David|Pablo Virgilio David]] |- | | [[Rodolfo Tan Cardoso]] | [[ahedresista]] | | | | [[:en:Rodolfo_Tan_Cardoso|Rodolfo Tan Cardoso]] |- | | [[Leopoldo Serantes]] | [[boksingero]] | | | | [[:en:Leopoldo_Serantes|Leopoldo Serantes]] |- | [[Talaksan:Archbishop Ramon Argüelles.jpg|center|128px]] | [[Ramon Arguelles]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Archbishop of Lipa]]<br/>[[auxiliary bishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]] | [[:en:Ramon_Arguelles|Ramon Arguelles]] |- | [[Talaksan:Bishop Reynaldo G. Evangelista.jpg|center|128px]] | [[Reynaldo Evangelista]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[diocesan bishop]]<br/>[[bishop of Imus]] | [[:en:Reynaldo_Evangelista|Reynaldo Evangelista]] |- | [[Talaksan:Dr Honoria Acosta-Sison.jpg|center|128px]] | [[Honoria Acosta-Sison]] | [[gynecologist]]<ref name="ref_2e1dc5b7c6c2a86eb86a2122d9352ef1f3c7714a1143fe7c1b3fc067eab931f7">''[[:d:Q28721132|The Biographical Dictionary of Women in Science]]''</ref><br/>[[propesor ng unibersidad]]<ref name="ref_2e1dc5b7c6c2a86eb86a2122d9352ef1f3c7714a1143fe7c1b3fc067eab931f7">''[[:d:Q28721132|The Biographical Dictionary of Women in Science]]''</ref><br/>[[obstetrician]] | | | | [[:en:Honoria_Acosta-Sison|Honoria Acosta-Sison]] |- | | [[Sergio Utleg]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[Catholic archbishop]]<br/>[[diocesan bishop]] | [[:en:Sergio_Utleg|Sergio Utleg]] |- | [[Talaksan:Teófilo Yldefonso 1928.jpg|center|128px]] | [[Teófilo Yldefonso]] | [[manlalangoy]]<br/>[[military personnel]] | | | | [[:en:Te%C3%B3filo_Yldefonso|Te%C3%B3filo Yldefonso]] |- | | [[Gabriel Reyes]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]] | | | [[Catholic archbishop]]<br/>[[Arsobispo ng Maynila]]<br/>[[Archbishop of Cebu]]<br/>[[titular archbishop]]<br/>[[bishop of Cebu]]<br/>[[President of the Catholic Bishops' Conference of the Philippines]] | [[:en:Gabriel_Reyes|Gabriel Reyes]] |- | | [[Wenceslao Selga Padilla]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref> | | | [[titular bishop]]<br/>[[apostolic prefect]]<br/>[[superior]] | [[:en:Wenceslao_Padilla|Wenceslao Padilla]] |- | [[Talaksan:Melissa de la Cruz at LA Time Festival of Books 2013-cropped.jpg|center|128px]] | [[Melissa de la Cruz]] | [[manunulat]]<br/>[[children's writer]]<br/>[[nobelista]]<br/>[[editor]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[young adult author]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref> | | [[Blue Bloods]] | | [[:en:Melissa_de_la_Cruz|Melissa de la Cruz]] |- | [[Talaksan:Shamcey Supsup on September 18, 2011.jpg|center|128px]] | [[Shamcey Supsup]] | [[modelo]]<br/>[[arkitekto]]<br/>[[kalahok sa patimapalak pangkagandahan]] | | | | [[:en:Shamcey_Supsup-Lee|Shamcey Supsup-Lee]] |- | [[Talaksan:Anthony Villanueva 2017 stamp of the Philippines.jpg|center|128px]] | [[Anthony Villanueva]] | [[boksingero]]<ref name="ref_883810bbc71539bca4145280e9d6a38794e10ac97d471507d9610482d8ea5733">''[[:d:Q895505|BoxRec]]''</ref><br/>[[artista]] | | | | [[:en:Anthony_Villanueva|Anthony Villanueva]] |- | | [[Roel Velasco]] | [[boksingero]] | | | | [[:en:Roel_Velasco|Roel Velasco]] |- | [[Talaksan:2013 AVN Awards - Mimi Miyagi (8396773441) (crop).jpg|center|128px]] | [[Mimi Miyagi]] | [[artistang pornograpiko]]<br/>[[modelo]]<br/>[[erotic photography model]]<br/>[[politiko]]<br/>[[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]] | | | | [[:en:Mimi_Miyagi|Mimi Miyagi]] |- | | [[José Villanueva]] | [[boksingero]] | | | | [[:en:Jos%C3%A9_Villanueva_(boxer)|Jos%C3%A9 Villanueva (boxer)]] |- | | [[Isnilon Hapilon]] | [[militant]]<ref name="ref_3a050fe4a1b5cdc123941a4d809de3e4cbdf86aca7a47d00e70fc73396c7692f">http://www.reuters.com/article/us-philippines-militants-idUSBRE93F09K20130416</ref><br/>[[military personnel]] | | | [[Emir]] | [[:en:Isnilon_Hapilon|Isnilon Hapilon]] |- | | [[Satoshi Otomo]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Satoshi_%C5%8Ctomo|Satoshi %C5%8Ctomo]] |- | [[Talaksan:Pedro Abad Santos.jpg|center|128px]] | [[Pedro Abad Santos]] | [[politiko]] | | | [[miyembro ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]] | [[:en:Pedro_Abad_Santos|Pedro Abad Santos]] |- | [[Talaksan:Van Partible by Gage Skidmore.jpg|center|128px]] | [[Van Partible]] | [[animator]]<br/>[[screenwriter]]<br/>[[Prodyuser sa telebisyon|produser sa telebisyon]]<br/>[[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]]<ref name="ref_dc94c0369b0c0704b1297c5e5d6c30196103b012e010ca8d43a5cc6a1cbde10b">''[[:d:Q37312|Internet Movie Database]]''</ref><br/>[[direktor sa telebisyon]]<ref name="ref_dc94c0369b0c0704b1297c5e5d6c30196103b012e010ca8d43a5cc6a1cbde10b">''[[:d:Q37312|Internet Movie Database]]''</ref><br/>[[film screenwriter]]<ref name="ref_dc94c0369b0c0704b1297c5e5d6c30196103b012e010ca8d43a5cc6a1cbde10b">''[[:d:Q37312|Internet Movie Database]]''</ref> | | | | [[:en:Van_Partible|Van Partible]] |- | [[Talaksan:Satine Phoenix Porn Star Karaoke 2007-05-01 1.jpg|center|128px]] | [[Satine Phoenix]] | [[artista]]<br/>[[artistang pornograpiko]]<br/>[[pintor]]<br/>[[modelo]]<br/>[[online streamer]] | | | | [[:en:Satine_Phoenix|Satine Phoenix]] |- | | [[Rosalina Abejo]] | [[Konduktor ng musika|konduktor]]<br/>[[kompositor]]<ref name="ref_115bb190520bffe7d3b11a69f9df49b7ce90dc74fcae0be2a25876d6fbd480ac">http://www.musicsack.com/personfmt_itempk.cfm?itempk=7</ref><ref name="ref_78ef1b4c4bfd98c1b57835278aa68bfb7a82f895c16dd08902a7241396b8dd66">http://philippinemusicregistry.com.ph/main/artist/view/8</ref> | | | | [[:en:Rosalina_Abejo|Rosalina Abejo]] |- | [[Talaksan:Carli de Murga 20191101 (cropped).jpg|center|128px]] | [[Carlie de Murga]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Carli_de_Murga|Carli de Murga]] |- | | [[Gurdev Khush]] | [[henetista]]<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref><br/>[[magsasaka]]<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref><br/>[[agronomo]]<ref name="ref_fb1f64d34c5132f5694317071ca178ed1972feacbb7953a7f9690398b08c1731">''[[:d:Q13219454|Library of Congress Authorities]]''</ref> | | | | [[:en:Gurdev_Khush|Gurdev Khush]] |- | [[Talaksan:MisaghBahadoranGlobal.jpg|center|128px]] | [[Misagh Bahadoran]] | [[dentist]]<br/>[[futsal player]]<br/>[[modelo]]<br/>[[futbolista]] | | | | [[:en:Misagh_Bahadoran|Misagh Bahadoran]] |- | [[Talaksan:Philippines Foreign Secretary Yasay Addresses Reporters at a News Conference (28502880421) (cropped).jpg|center|128px]] | [[Perfecto R. Yasay, Jr.]] | [[negosyante]]<br/>[[abogado]]<ref name="ref_5d9f0275a9a10a2540c3b54d54876fcc3ca330edb427fb3d32e3b7d6b2c4ce30">https://cairope.dfa.gov.ph/site-administrator/embassy-news/150-perfecto-r-yasay-jr-secretary-of-foreign-affairs</ref><br/>[[politiko]] | | | [[chairperson]]<ref name="ref_a95020c6c926990cc42cba9158f1ffa3651c92e7a72951390e120a8a21ca0969">https://news.mb.com.ph/2020/06/12/former-dfa-sec-yasay-dies-73/</ref><br/>[[Kalihim ng Ugnayang Panlabas]]<ref name="ref_7911ff1da716d452199d6d0b838df2f94f6168b660ff4836baf6ac4a4d662d24">https://newsinfo.inquirer.net/878680/ca-rejects-appointment-of-yasay</ref> | [[:en:Perfecto_Yasay_Jr.|Perfecto Yasay Jr.]] |- | [[Talaksan:Ronnie del Carmen.jpg|center|128px]] | [[Ronnie del Carmen]] | [[animator]]<br/>[[screenwriter]]<br/>[[Direktor sa pelikula|direktor ng pelikula]]<br/>[[ilustrador]]<br/>[[comics artist]]<br/>[[artista]]<br/>[[graphic artist]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref><br/>[[alagad ng sining]]<ref name="ref_6736ab989f2d8e2cd451d0d2b4069c27c6ecdc3b67423cd2d1d5f73148e6cd3f">''[[:d:Q36578|Gemeinsame Normdatei]]''</ref> | | | | [[:en:Ronnie_del_Carmen|Ronnie del Carmen]] |- | [[Talaksan:Álvaro Silva 20191101 (cropped).jpg|center|128px]] | [[Álvaro Silva]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:%C3%81lvaro_Silva_(footballer)|%C3%81lvaro Silva (footballer)]] |- | [[Talaksan:Kevin Ray Mendoza 20120329.jpg|center|128px]] | [[Kevin Ray Mendoza Hansen]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Kevin_Ray_Mendoza|Kevin Ray Mendoza]] |- | | [[Natividad Almeda López]] | [[abogado]]<br/>[[hukom]] | | | | [[:en:Natividad_Almeda-L%C3%B3pez|Natividad Almeda-L%C3%B3pez]] |- | [[Talaksan:Geena Rocero for Chromat.jpg|center|128px]] | [[Geena Rocero]] | [[modelo]]<br/>[[LGBTQ rights activist]]<br/>[[Playmate]] | | | | [[:en:Geena_Rocero|Geena Rocero]] |- | [[Talaksan:Vicky Tauli-Corpuz in Kuala-Lumpur.jpg|center|128px]] | [[Victoria Tauli-Corpuz]] | [[indigenous rights activist]] | | | [[United Nations Special Rapporteur]] | [[:en:Victoria_Tauli-Corpuz|Victoria Tauli-Corpuz]] |- | [[Talaksan:Daisuke Sato After the Game - PHI vs AFG, September 12, 2023.png|center|128px]] | [[Daisuke Sato]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Daisuke_Sato_(footballer)|Daisuke Sato (footballer)]] |- | [[Talaksan:Cleveland Cavaliers vs. Brooklyn Nets (47112577701).jpg|center|128px]] | [[Jordan Clarkson]] | [[basketbolista]] | | | | [[:en:Jordan_Clarkson|Jordan Clarkson]] |- | [[Talaksan:Bienvenido Marañón CER 3-0 DAV post-match interview May 23, 2018 (cropped).jpg|center|128px]] | [[Bienvenido Marañón Morejón]] | [[futbolista]]<ref name="ref_29e115b4d8673aa55ed93f170246260cdb6ce2dbf55e09a234ed0993291e067f">''[[:d:Q5715639|BDFutbol]]''</ref> | | | | [[:en:Bienvenido_Mara%C3%B1%C3%B3n|Bienvenido Mara%C3%B1%C3%B3n]] |- | [[Talaksan:Kevin Ingresso.jpg|center|128px]] | [[Kevin Ingreso]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Kevin_Ingreso|Kevin Ingreso]] |- | | [[Oscar Jaime Llaneta Florencio]] | [[paring Katoliko]]<ref name="ref_f848c7f702fe3fadf6a7ab43688ebe33df8018bfc2ef581889a83f945df2cc56">''[[:d:Q3892772|Catholic-Hierarchy.org]]''</ref><br/>[[Obispo (Simbahang Katolika)|obispo]] | | | [[auxiliary bishop]]<br/>[[diocesan bishop]]<br/>[[titular bishop]]<br/>[[apostolic administrator]] | [[:en:Oscar_Jaime_Florencio|Oscar Jaime Florencio]] |- | [[Talaksan:Rep. Geraldine Roman (19th Congress).jpg|center|128px]] | [[Geraldine Roman]] | [[mamamahayag]]<br/>[[estadista]]<br/>[[politiko]]<ref name="ref_70993855ad08fbce4b2a13f5728ccf26f2ab52af081a59aa31f17fdd9af2f41d">http://congress.gov.ph/members/search.php?id=roman-g</ref><ref name="ref_d01d114b0423af7fdb7cb4885737a659fb2b6409f8acd63e037ff3f1958646bb">http://www.congress.gov.ph/members/search.php?id=roman-g</ref> | | | [[miyembro ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]]<ref name="ref_d01d114b0423af7fdb7cb4885737a659fb2b6409f8acd63e037ff3f1958646bb">http://www.congress.gov.ph/members/search.php?id=roman-g</ref><br/>[[miyembro ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]]<ref name="ref_70993855ad08fbce4b2a13f5728ccf26f2ab52af081a59aa31f17fdd9af2f41d">http://congress.gov.ph/members/search.php?id=roman-g</ref><br/>[[miyembro ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]] | [[:en:Geraldine_Roman|Geraldine Roman]] |- | [[Talaksan:Kylie Verzosa 2022 (cropped).jpg|center|128px]] | [[Kylie Verzosa]] | [[modelo]]<br/>[[kalahok sa patimapalak pangkagandahan]]<br/>[[artista]] | | | | [[:en:Kylie_Verzosa|Kylie Verzosa]] |- | | [[Tabinas Jefferson]] | [[futbolista]] | | | | [[:en:Jefferson_Tabinas|Jefferson Tabinas]] |- | [[Talaksan:Eumir felix marcial KL 2017.jpg|center|128px]] | [[Eumir Marcial]] | [[boksingero]]<ref name="ref_883810bbc71539bca4145280e9d6a38794e10ac97d471507d9610482d8ea5733">''[[:d:Q895505|BoxRec]]''</ref> | | | | [[:en:Eumir_Marcial|Eumir Marcial]] |- | [[Talaksan:Manny Jacinto at the 2018 Comic-Con International (42913094245) (cropped).jpg|center|128px]] | [[Manny Jacinto]] | [[artista sa telebisyon]]<br/>[[mananayaw]]<br/>[[artista]]<ref name="ref_70c3bb41c04c4e74e29f145065397a2885b8cb7fefd98c8d87964095ff3cbd94">''[[:d:Q13550863|Národní autority České republiky]]''</ref> | | | | [[:en:Manny_Jacinto|Manny Jacinto]] |- | [[Talaksan:New Clark City Visit of Kayla Sanchez (cropped).jpg|center|128px]] | [[Kayla Sanchez]] | [[manlalangoy]]<ref name="ref_71088fd3015a897b4edb05c490dbd362f030de19fdf8997617b2579e42df444f">''[[:d:Q23439984|swimrankings.net]]''</ref> | | | | [[:en:Kayla_Sanchez|Kayla Sanchez]] |- | [[Talaksan:Karen Ibasco in MisOr (2018).jpg|center|128px]] | [[Karen Ibasco]] | [[kalahok sa patimapalak pangkagandahan]]<br/>[[pisiko]] | | | | [[:en:Karen_Ibasco|Karen Ibasco]] |- | [[Talaksan:Sarina Bolden.png|center|128px]] | [[Sarina Bolden]] | [[futbolista]]<ref name="ref_a4daea7bcee446c1cbd0b6a142d0b95aeef218a10a1d147d8d274272a911d962">https://www.chicagotribune.com/sports/soccer/ct-world-cup-sarina-bolden-philippines-20230725-kihxntol2zb3nhmqhvhlgmqqci-story.html</ref> | | | | [[:en:Sarina_Bolden|Sarina Bolden]] |- | [[Talaksan:Margielyn Didal (cropped).jpg|center|128px]] | [[Margielyn Didal]] | [[skateboarder]] | | | | [[:en:Margielyn_Didal|Margielyn Didal]] |- | [[Talaksan:Louise Mabulo UN Young Champion of the Earth Award Ceremony Speech 3 (50750541351).jpg|center|128px]] | [[Louise Emmanuelle Mabulo]] | [[cook]]<br/>[[environmentalist]]<ref name="ref_ff80d94740b99d6f717b97d44e86b62139d1d5a7087ac7770ea96e91deb9b991">https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-02d9060e-15dc-426c-bfe0-86a6437e5234</ref><br/>[[magsasaka]]<ref name="ref_ff80d94740b99d6f717b97d44e86b62139d1d5a7087ac7770ea96e91deb9b991">https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-02d9060e-15dc-426c-bfe0-86a6437e5234</ref><br/>[[entrepreneur]]<ref name="ref_ff80d94740b99d6f717b97d44e86b62139d1d5a7087ac7770ea96e91deb9b991">https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-02d9060e-15dc-426c-bfe0-86a6437e5234</ref> | | | | [[:en:Louise_Mabulo|Louise Mabulo]] |- | [[Talaksan:MitskiAPE180824 (13 of 116) (53941099308) (cropped 2).jpg|center|128px]] | [[Beabadoobee]] | [[mang-aawit-manunulat]]<ref name="ref_7f185c0ce88ceaf3e120d7aa46e91399685a365ee5391ffd639c3a94965f31df">https://www.theguardian.com/music/2024/nov/13/beabadoobee-review-02-academy-glasgow</ref><ref name="ref_bafb9b83290b96566f3ea036dee83e3d41462a1b08fd9520933aec511b33c32c">https://www.nme.com/news/music/beabadoobee-brits-interview-sabrina-carpenter-embracing-imperfection-3843092</ref> | | | | [[:en:Beabadoobee|Beabadoobee]] |- | | [[Marinel Sumook Ubaldo]] | [[climate activist]] | | | | [[:en:Marinel_Sumook_Ubaldo|Marinel Sumook Ubaldo]] |- | [[Talaksan:Bianca Bustamante 2024.jpg|center|128px]] | [[Bianca Bustamante]] | [[racing driver]]<br/>[[racecar driver]] | | | | [[:en:Bianca_Bustamante|Bianca Bustamante]] |- | [[Talaksan:Sophia Katseye.jpg|center|128px]] | [[Sophia Laforteza]] | [[mang-aawit]]<br/>[[artista]] | | | | [[:en:Sophia_Laforteza|Sophia Laforteza]] |- | [[Talaksan:PIA Leyte - Aira Villegas interview (cropped).jpg|center|128px]] | [[Aira Villegas]] | [[boksingero]] | | | | [[:en:Aira_Villegas|Aira Villegas]] |} {{Wikidata list end}} kb67iy99g5vz3aku3t63d0ke7xwioca 0 281657 2209400 1914137 2026-05-28T01:14:54Z Jojit fb 38 Changed redirect target from [[Talaan ng mga Wikipedia sa Europa]] to [[Talaan ng mga Wikipedia]] 2209400 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Talaan ng mga Wikipedia]] 3413qavo0q8lc14o1o1yah675t06zr3 0 281792 2209391 2089454 2026-05-28T00:02:03Z Jake Mendoza 97820 /* */ 2209391 wikitext text/x-wiki {{pp-vandalism|small=yes}} {{infobox sports league |title=Maharlika Pilipinas Basketball League (MPBL) |current_season = 2020–21 MPBL Playoffs |logo= |sport=Basketball |founded={{start date and age|2017|08|29}} |founder=[[Manny Pacquiao]] |inaugural=[[Panahong MPBL 2018–19|2018–19]] |coo=[[Zaldy Realubit]] |commissioner=[[Kenneth Duremdes]] |motto= ''Ang Liga Ng Bawat Pilipino'' <br>({{translation|The League of Every Filipino}}) |teams=[[#Teams|31]] |country={{flag|Pilipinas}} |headquarters=[[Kalakhang Maynila]], [[Pilipinas]] |continent=[[FIBA Asia]] ([[Asia]]) |champion={{nowrap|[[San Juan Knights]]<br />([[2018–19 MPBL Datu Cup|2018–19 Datu Cup]])}} |most_champs={{nowrap|[[San Juan Knights|San Juan Knights-Go for Gold]] ('''1''')<br> [[Batangas City Athletics|Batangas City Athletics-Tanduay]] ('''1''')}} |tv=[[ABS-CBN Sports]] ([[ABS-CBN Sports and Action|S+A]] Channel 23 & HD Channel 166)<br>[[Liga (TV channel)|Liga]] (Channel 86 and HD Channel 183)<br>[[Fox Sports Asia|FOX Sports Philippines]] (cable, international, Mondays only) |website={{URL|mpbl.web.geniussports.com}} }} Ang '''Maharlika Pilipinas Basketball League''' o '''MPBL''' ay isang liga ng rehiyong liga ng [[basketbol]] sa Pilipinas. Ito ay nagbukas noong 29 Agosto 2017. ==Kasaysayan== ==Mga Koponan== {|style="margin-left:auto;margin-right:auto" |- |{{location map+|Philippines|width=540|float=center|caption=Locations of MPBL teams (NCR & Cavite are pinned by blue pogs)|places= {{location map~ | Philippines |lat=14.58 |long=121.00 |label=<div style="font-size:80%;"></div>|mark=Blue pog.svg|position=top}} {{location map~ | Philippines |lat=13.75 |long=121.05 |label= <div style="font-size:80%;">[[Tanduay Athletics Batangas|Athletics]]</div>|position=right}} {{location map~ | Philippines |lat=14.68 |long=120.54 |label=<div style="font-size:80%;">[[Bataan Defenders|Risers]] </div>|position=left}} {{location map~ | Philippines |lat=15.495133 |long=120.973843|label=<div style="font-size:80%;">[[Nueva Ecija MiGuard|MiGuard]]</div>|position=right}} {{location map~ | Philippines |lat=14.8563 |long=120.8139 |label= <div style="font-size:80%;">[[Bulacan Kuyas|Kuyas]] </div>|position=right}} {{location map~ | Philippines |lat=14.4297 |long=120.9367|label=<div style="font-size:80%;">[[Cavite]]</div>|mark=Blue pog.svg|position=left}} {{location map~ | Philippines |lat=14.33 |long=121.08|label=<div style="font-size:80%;">[[Laguna Heroes|Heroes]]</div>|position=right}} {{location map~ | Philippines |lat=15.03 |long=120.68|label=<div style="font-size:80%;">[[Pampanga Lanterns|Long Giant Lanterns]]</div>|position=left}} {{location map~ | Philippines |lat=14.58 |long=121.17|label=<div style="font-size:80%;">[[Rizal Crusaders|Golden Coolers]]</div>|position=right}} {{location map~| Philippines |lat=13.4070 |long=121.1778|label=<div style="font-size:80%;">[[Mindoro Tamaraws|Tamaraws]]</div>|position=right}} {{location map~| Philippines |lat=13.1388|long=123.7343|label=<div style="font-size:80%;">[[Bicol Volcanoes|Volcanoes]]</div>|position=right}} {{location map~ | Philippines |lat=6.65 |long=122.13|label=<div style="font-size:80%;">[[Basilan Steel|Steel]]</div>|position=right}} {{location map~ | Philippines |lat=10.30 |long=123.90|label=<div style="font-size:80%;">[[Cebu City Sharks|Sharks]]</div>|position=left}} {{Location map~ | Philippines |lat=10.640739 |long=122.968956|label=<div style="font-size:80%;">[[Bacolod Master Sardines|Master Sardines]]</div>|position=right}} {{Location map~ | Philippines |lat=10.7117|long=122.5625|label=<div style="font-size:80%;">[[Iloilo United Royals|Royals]]</div>|position=left}} {{location map~ | Philippines |lat=6.08|long=125.67|label=<div style="font-size:80%;">[[Davao Occidental Tigers|Tigers]]</div>|position=right}} {{location map~ | Philippines |lat=6.12|long=125.17|label=<div style="font-size:80%;">[[GenSan Warriors|Warriors]]</div>|position=left}} {{location map~ | Philippines |lat=6.5003 |long=124.8435 |label=<div style="font-size:80%;">[[Soccsksargen KAPA|KAPA]]</div>|position=right}} {{location map~ | Philippines |lat=6.92|long=122.08|label=<div style="font-size:80%;">[[Zamboanga Family's Brand Sardines|Family's Brand Sardines]]</div>|position=left}} <!--DISPLAY OF METRO MANILA & CAVITE TEAMS IN UPPER LEFT--> {{Location map~ |Luzon |mark=TransparentPlaceholder.png |marksize=1 |lat=18.95 |long=118.7 |label=<div style="font-size:80%;"> '''[[Metro Manila|NCR]]&nbsp;teams'''<br /> [[Muntinlupa Cagers|Cagers]]<br /> [[Quezon City Capitals|Capitals]]<br /> [[Navotas Clutch|Clutch]]<br /> [[Valenzuela Classic|Classic]]<br /> [[San Juan Knights|Knights]]<br /> [[Caloocan Supremos|Supremos]]<br /> [[Parañaque Patriots|Patriots]]<br /> [[Pasig Pirates|Realtors]]<br /> [[Marikina Shoemasters|Shoemasters]]<br /> [[Makati Super Crunch|Super Crunch]]<br /> [[Manila Stars|Stars]]<br /> [[Pasay Voyagers|Voyagers]]<br /> '''[[Cavite]]&nbsp;teams'''<br /> [[Imus Bandera|Bandera]]<br /> [[Bacoor Strikers|Strikers]] </div>|position=right}} }} |{{location map+|Metro Manila|width=300|float=right|caption=Greater Metro Manila (NCR) and Cavite MPBL Teams|places= {{location map~ | Metro Manila | label=[[Quezon City Capitals|Capitals]] | position=top | lat=14.620556 | long=121.053333 | mark=Blue pog.svg}} {{location map~ | Metro Manila | label=[[Valenzuela Classic|Classic]] | position=top | lat=14.6994 | long=120.9887 | mark=Blue pog.svg}} {{location map~ | Metro Manila | label=[[Navotas Clutch|Clutch]] | position=left | lat=14.6667 | long=120.9417 | mark=Blue pog.svg}} {{location map~ | Metro Manila | label=[[Muntinlupa Cagers|Cagers]] | position=right | lat=14.383108 | long=121.049 | mark=Blue pog.svg}} {{location map~ | Metro Manila | label=[[Parañaque Patriots|Patriots]] | position= | lat=14.4796 | long=120.9962 | mark=Blue pog.svg}} {{location map~ | Metro Manila | label=[[Caloocan Supremos|Supremos]] | position=right |lat=14.7504602 |long=121.0186072 | mark=Blue pog.svg}} {{location map~ | Metro Manila | label=[[Makati Super Crunch|Super Crunch]] | position=top | lat=14.55 | long=121.03 | mark=Blue pog.svg}} {{location map~ | Metro Manila | label=[[Manila Stars|Stars]] | position=top | lat=14.58 | long=121.0 | mark=Blue pog.svg}} {{location map~ | Metro Manila | label=[[Marikina Shoemasters|Shoemasters]] | position=top | lat=14.65 | long=121.1 | mark=Blue pog.svg}} {{location map~ | Metro Manila | label=[[Pasay Voyagers|Voyagers]] | position=bottom | lat=14.55 | long=121.0 | mark=Blue pog.svg}} {{location map~ | Metro Manila | label=[[Pasig Pirates|Realtors]] | position=bottom | lat=14.57 | long=121.0833 | mark=Blue pog.svg}} {{location map~ | Metro Manila | label=[[San Juan Knights|Knights]] | position= | lat=14.6 | long=121.03 | mark=Blue pog.svg}} {{location map~ | Metro Manila | label=[[Bacoor Strikers|Strikers]] | position=bottom | lat=14.431761| long=120.968190 | mark=Blue pog.svg}} {{location map~ | Metro Manila | label=[[Imus Bandera|Bandera]] | position=left | lat=14.432617| long=120.947996 | mark=Blue pog.svg}} }} |} {| class="navbox wikitable" style="width:100%; text-align:left" |- ! style="background:white"|Team ! style="background:white"|Locality ! style="background:white"|Main Sponsor ! style="background:white"|Arena ! style="background:white"|Capacity ! style="background:white"|Founded ! style="background:white"|Joined ! style="background:white"|Head coach |- ! style="background:#1D428A;" colspan="9"|<span style="color:#FFFFFF;">Northern Division</span> |- | '''[[Bataan Risers]]''' | [[Balanga, Bataan|Balanga]], [[Bataan]] | | People's Center Capitol | align=center|4,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | [[Jong Uichico]] |- | '''[[Bulacan Kuyas]]''' | [[Malolos]], [[Bulacan]]<br>[[Baliuag]], [[Bulacan]] | [[Mighty Sports]] | Bulacan Capitol Gymnasium<br>Baliwag Star Arena | align=center|5,000<br>5,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2017 | Britt Reroma |- | '''[[Caloocan Supremos]]''' | [[Caloocan]], <br> [[Metro Manila]] | Victory Liner | [[Caloocan Sports Complex]] | align=center|3,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2017 | John Kallos |- | '''[[Makati Super Crunch]]'''<ref name="expansion5">{{cite web|url=http://www.foxsports.ph/basketball/839512/makati-makes-mpbl-sweet-16/|title=MPBL reaches Sweet 16 as Makati enters as latest expansion ball club|last=Joble|first=Rey|date=|website=Fox Sports Philippines|accessdate=April 11, 2018|archive-date=Abril 11, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180411025949/http://www.foxsports.ph/basketball/839512/makati-makes-mpbl-sweet-16/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.foxsports.ph/basketball/mpbl/934588/makati-ditches-skyscrapers-mpbl-moniker-as-team-unveils-super-crunch/|title=Makati ditches Skyscrapers MPBL moniker as team unveils Super Crunch|publisher=[[Fox Sports]]|date=November 5, 2018|accessdate=November 5, 2018}}{{Dead link|date=Pebrero 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | [[Makati]], <br> [[Metro Manila]] <br> [[Pasig]], <br> [[Metro Manila]] | Super Crunch | [[Ynares Sports Arena]] <small>(temporary)</small> | align=center|3,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | [[Cholo Villanueva]] |- | '''[[Manila Stars]]'''<ref name="expansion4">{{cite web|url=http://www.foxsports.ph/cover-story/838373/manila-team-rizal-raise-maharlika-pilipinas-member-teams-15/|title=Manila, Team Rizal raise Maharlika Pilipinas member teams to 15|last=Joble|first=Rey|date=|website=Fox Sports Philippines|accessdate=April 8, 2018|archive-date=Abril 8, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180408073307/http://www.foxsports.ph/cover-story/838373/manila-team-rizal-raise-maharlika-pilipinas-member-teams-15/|url-status=dead}}</ref> | [[Manila]], <br> [[Metro Manila]] | Frontrow International | San Andres Sports Complex | align=center|3,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | [[Philip Cezar]] |- | '''[[Navotas Clutch]]''' | [[Navotas]], <br> [[Metro Manila]] <br> [[Manila]], <br> [[Metro Manila]] | Uni-Pak Sardines | Navotas Sports Complex<br>San Andres Sports Complex <small>(temporary)</small> | align=center|1,000<br>3,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | Gabby Severino |- | '''[[Nueva Ecija MiGuard]]''' | [[Cabanatuan City]], [[Nueva Ecija]] | MiGuard | Araullo University Gym | align=center|3,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2019 | Eric Gascon |- | '''[[Pampanga Lanterns|Pampanga Long Giant Lanterns]]'''<ref name="expansion6">{{cite web|url=http://www.foxsports.ph/basketball/mpbl/846140/anybody-wants-know-pampangas-moniker/|title=MPBL: Anybody wants to know what Pampanga’s moniker is?|last=Joble|first=Rey|date=|website=Fox Sports Philippines|accessdate=April 25, 2018}}{{Dead link|date=Enero 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | [[Angeles City|Angeles]], [[Pampanga]] | ADG Group of Companies | [[Angeles University Foundation|Angeles University Foundation Sports and Cultural Center]] | align=center|2,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | Aldrin Morante |- | '''[[Parañaque Patriots]]''' | [[Parañaque]], <br> [[Metro Manila]] | yabo Sports | [[Olivarez College|Olivarez College Coliseum]] | align=center|3,500 | colspan="2" style="text-align:center;"|2017 | Monel Kallos |- | '''[[Pasay Voyagers]]'''<ref name="expansion13">{{cite web|url=http://www.foxsports.ph/basketball/855388/unheralded-lastimosa-2-ex-pros-lead-pasays-mpbl-campaign/|title=Unheralded Lastimosa, 2 ex-pros lead Pasay’s MPBL campaign|last=Joble|first=Rey|date=|website=Fox Sports Philippines|accessdate=May 13, 2018}}{{Dead link|date=Enero 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | [[Pasay]], <br> [[Metro Manila]] | FamilyMart | [[Cuneta Astrodome]] | align=center|12,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | Cholo Martin |- | '''[[Pasig Pirates|Pasig Sta Lucia. Realtors]]'''<ref name="expansion2">{{cite web|url=http://www.foxsports.ph/basketball/836727/pasig-pirates-set-sail/|title=Pasig Pirates set to sail again|last=Reyes|first=Jonas Egan|date=|website=Fox Sports Philippines|accessdate=April 6, 2018}}{{Dead link|date=Enero 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | [[Pasig]], <br> [[Metro Manila]] | [[Sta. Lucia Land Inc.]] | [[Pasig Sports Center]] | align=center|2,500 | align=center|1998* | align=center|2018 | Ronjay Enrile |- | '''[[Quezon City Capitals]]''' | [[Quezon City]], <br> [[Metro Manila]] | Black Mamba Energy Drink | [[Blue Eagle Gym]]<br>[[Trinity University of Asia|Henry Noble Gymnasium, Trinity University of Asia]]<br>JCSGO Seed Dome | align=center|7,500 <br> 980 <br> 1,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | Vis Valencia |- | '''[[Rizal Crusaders|Rizal Golden Coolers<br> - Xentro Mall]]'''<ref name="expansion4"/><ref>{{cite news|url=http://www.foxsports.ph/basketball/868257/team-rizal-planning-to-change-moniker-for-mpbl-season/|title=Team Rizal planning to change moniker for MPBL season|publisher=Fox Sports Philippines|last=Joble|first=Rey|accessdate=June 11, 2018|archive-date=Hunyo 12, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180612142600/http://www.foxsports.ph/basketball/868257/team-rizal-planning-to-change-moniker-for-mpbl-season/|url-status=dead}}</ref> | [[Antipolo]], [[Rizal]] | Golden Coolers Plus 50 <br> Xentro Mall | [[Ynares Center]] | align=center|7,400 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | Jayvee Gayoso |- | '''[[San Juan Knights]]'''<ref name="expansion3">{{cite web|url=http://www.foxsports.ph/basketball/838339/ex-senator-estrada-excited-see-cardona-led-san-juan-knights-mpbl/|title=Ex-Senator Estrada excited to see Cardona-led San Juan Knights in MPBL|last=Joble|first=Rey|date=|website=Fox Sports Philippines|accessdate=April 8, 2018|archive-date=Abril 8, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180408010243/http://www.foxsports.ph/basketball/838339/ex-senator-estrada-excited-see-cardona-led-san-juan-knights-mpbl/|url-status=dead}}</ref> | [[San Juan, Metro Manila|San Juan]], <br> [[Metro Manila]] | Go For Gold | [[Filoil Flying V Centre]] | align=center|5,500 | align=center|1999* | align=center|2018 | Randy Alcantara |- | '''[[Valenzuela Classic|Valenzuela SPVTOP Marketplace]]''' | [[Valenzuela, Metro Manila|Valenzuela]], <br> [[Metro Manila]] | SPVTOP Marketplace | Valenzuela City Astrodome | align=center|2,158 | colspan="2" style="text-align:center;"|2017 | Gerry Esplana |- ! style="background:#C8102E;" colspan="9"|<span style="color:#FFFFFF;">Southern Division</span> |- | '''[[Bacoor Strikers|Bacoor City Strikers]]'''<ref name="expansion14">{{cite web|url=http://www.foxsports.ph/basketball/859223/mpbl-welcomes-bacoor-strikers-26th-squad/|title=MPBL welcomes Bacoor Strikers as 26th squad|last=Joble|first=Rey|website=Fox Sports Philippines|date=|accessdate=May 23, 2018|archive-date=Mayo 23, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180523173033/http://www.foxsports.ph/basketball/859223/mpbl-welcomes-bacoor-strikers-26th-squad/|url-status=dead}}</ref> | [[Bacoor City]], [[Cavite]] | | Strike Gymnasium | align=center|1,500 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | [[Leo Isaac]] |- | '''[[Basilan Steel]]''' <ref name="expansion12">{{cite web|url=http://www.foxsports.ph/basketball/853797/mpbl-wants-show-good-side-25th-member-squad-basilan/|title=MPBL wants to show good side of 25th member squad Basilan|last=Joble|first=Rey|website=Fox Sports Philippines|date=|accessdate=May 12, 2018|archive-date=Mayo 12, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180512112519/http://www.foxsports.ph/basketball/853797/mpbl-wants-show-good-side-25th-member-squad-basilan/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.foxsports.ph/basketball/mpbl/860851/tough-as-steel-basilan-hopes-live-teams-new-moniker/|title=Basilan hopes to live up to team’s new moniker|last=Joble|first=Rey|website=Fox Sports Philippines|date=|accessdate=May 25, 2018|archive-date=Mayo 26, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180526041103/http://www.foxsports.ph/basketball/mpbl/860851/tough-as-steel-basilan-hopes-live-teams-new-moniker/|url-status=dead}}</ref> | [[Lamitan]], [[Basilan]] | Jumbo Plastic Linoleum | Lamitan Capitol Gymnasium | align=center|3,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | Jerson Cabiltes |- | '''[[Batangas City Athletics|Batangas City Tanduay Athletics]]''' | [[Batangas City]], [[Batangas]] | [[Tanduay]] | Batangas City Sports Center <br> [[Batangas State University|Batangas State University Gymnasium]] | align=center|4,000<br>2,500 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | Mac Tan |- | '''[[Bacolod Master Sardines]]''' | [[Bacolod City]], [[Negros Occidental]] | Master Sardines | [[La Salle Coliseum]] | align=center|8,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2019 | Vic Ycasiano |- | '''[[Bicol Volcanoes]]''' | [[Legazpi City]], [[Albay]] | LCC Mall | Albay Astrodome <br> Ibalong Centrum for Recreation | align=center|5,000<br>8,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2019 | Monel Kallos |- | '''[[Cebu City Sharks]]'''<ref name="expansion11">{{cite web|url=http://www.foxsports.ph/basketball/851435/cebu-ninos-return-join-mpbl-fourth-southern-expansion-team/|title=Cebu Niños return, join MPBL as fourth southern expansion team|last=Joble|first=Rey|website=Fox Sports Philippines|accessdate=May 5, 2018|archive-date=Mayo 6, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180506035032/http://www.foxsports.ph/basketball/851435/cebu-ninos-return-join-mpbl-fourth-southern-expansion-team/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.spin.ph/basketball/news/cebu-city-sharks-excited-over-chance-to-play-more-home-games-in-mbpl-debut|title=Cebu City Sharks excited over chance to play more home games in MPBL debut|last=Panerio|first=Jonas|website=Spin.ph|date=May 22, 2018|accessdate=May 25, 2018}}</ref> | [[Cebu City]], [[Cebu]]<br>[[Lapu-Lapu, Philippines|Lapu-Lapu City]], [[Cebu]] | Casino Ethyl Alcohol | USJ-R Basak Coliseum<br>[[Hoops Dome]] | align=center|4,000<br>6,500 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | Titing Manalili |- | '''[[Davao Occidental Tigers]]'''<ref name="expansion9">{{cite web|url=http://www.foxsports.ph/cover-story/849482/davao-occidental-first-mpbl-southern-team-sign-expansion-club/|title=Davao Occidental first MPBL southern team to sign as expansion club|last=Joble|first=Rey|website=Fox Sports Philippines|accessdate=April 30, 2018|archive-date=Mayo 1, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180501004754/http://www.foxsports.ph/cover-story/849482/davao-occidental-first-mpbl-southern-team-sign-expansion-club/|url-status=dead}}</ref> | [[Davao Occidental]] <br> [[Davao City]], <br> [[Davao del Sur]] | [[United Coconut Planters Bank|Cocolife]] | University of Southeastern Philippines Gymnasium & Cultural Center<br>[[Davao City|Rizal Memorial Colleges Petro Gazz Arena]]<br>[[Davao City Recreation Center]] | align=center|6,000<br>2,000<br>2,500 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | [[Don Dulay]] |- | '''[[GenSan Warriors]]'''<ref name=GenSanZambo >{{cite news |last=Joble |first=Rey |title=Gen San, Zamboanga join Davao Occi in MPBL’s Vis-Min expansion |url=http://www.foxsports.ph/basketball/850145/gen-san-zamboanga-join-davao-occidental-mpbls-vis-min-expansion/ |publisher=[[Fox Sports Asia]] |date=May 2, 2018 |accessdate=May 2, 2018 }}{{Dead link|date=Enero 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | [[General Santos]], <br> [[South Cotabato]] | Burlington Socks | Lagao Gymnasium | align=center|6,000 | align=center|2006* | align=center|2018 | Jesus Ramon Pido |- | '''[[Iloilo United Royals]]''' | [[Iloilo City]], [[Iloilo]] | | University of San Agustin Gymnasium | align=center|5,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2019 | Eric Gonzales |- | '''[[Imus Bandera]]''' | [[Imus]], [[Cavite]] | GLC Trucks & Equipment<br>Khaleb Shawarma | Imus Sports Complex | align=center|1,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | Noynoy Falcasantos |- | '''[[Laguna Heroes|Biñan City Laguna Krah Heroes]]'''<ref name="expansion1">{{cite web|url=http://www.foxsports.ph/basketball/837486/laguna-second-expansion-squad-join-mpbl-san-juan-makati-next-line/|title=Laguna 2nd expansion squad to join MPBL; San Juan, Makati next in line|last=Joble|first=Rey|website=Fox Sports Philippines|accessdate=April 6, 2018|archive-date=Abril 6, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180406041208/http://www.foxsports.ph/basketball/837486/laguna-second-expansion-squad-join-mpbl-san-juan-makati-next-line/|url-status=dead}}</ref> | [[Biñan]], [[Laguna (province)|Laguna]] | Krah Pipes | [[Alonte Sports Arena]] | align=center|6,500 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | Nath Gregorio |- | '''[[Marikina Shoemasters]]'''<ref name="expansion7">{{cite web|url=http://www.foxsports.ph/basketball/mpbl/846668/ex-navotas-stars-likely-join-old-coach-new-team-marikina/|title=Ex-Navotas stars likely to rejoin old coach in new team in Marikina|last=Joble|first=Rey|date=|website=Fox Sports Philippines|accessdate=April 25, 2018}}{{Dead link|date=Enero 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | [[Marikina]], <br>[[Metro Manila]] | | [[Marist School (Marikina)|Marist School Gym]] | align=center|2,500 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | Elvis Tolentino |- | '''[[Mindoro Tamaraws]]''' | [[Calapan]], [[Occidental Mindoro]] | | TBA | align=center| | colspan="2" style="text-align:center;"|2019 | Justin Tan |- | '''[[Muntinlupa Cagers]]''' | [[Muntinlupa]], <br> [[Metro Manila]] | Angelis Resort | Muntinlupa Sports Center | align=center|3,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | Jack Azcueta |- | '''[[SocSarGen Marlins|Soccsksargen Marlins]]''' | [[Soccsksargen]] | Armor On Philippines | South Cotabato Gymnasium and Cultural Center <br> Lagao Gymnasium | align=center|7,500 <br> 6,000 | align=center|1998* | align=center|2019 | Biboy Simon |- | '''[[Zamboanga Family's Brand Sardines]]'''<ref name=GenSanZambo /> | [[Zamboanga City]], <br> [[Zamboanga del Sur]] | Family's Brand Sardines | [[Mayor Vitaliano D. Agan Coliseum]] | align=center|10,000 | colspan="2" style="text-align:center;"|2018 | Raymund Valenzona |} ; Notes {{refbegin}} # ''The [[Pasig Pirates]] (as Pasig-Rizal Pirates) and [[San Juan Knights]] were founded during the active years of [[Metropolitan Basketball Association|MBA]]''. # ''The [[General Santos Warriors]] was founded in 2006 as GenSan MP PacMan Warriors and participated in [[Mindanao Visayas Basketball Association|Mindanao Visayas Basketball Association (MVBA)]], [[National Basketball Conference|National Basketball Conference (NBC)]] and [[Liga Pilipinas]] in 2008.'' {{refend}} ==Lugar== {|class=wikitable |- !Team !! Arena !! Image !! Location !! Capacity |- | [[Bataan Risers|1Bataan Risers - Camaya Coast]] | Bataan People's Center | [[File:Balanga,Bataanjf2820 01.JPG|150px|]] | [[Balanga, Bataan|Balanga]], [[Bataan]] | 4,000 |- | [[Imus Bandera|Imus Bandera - Luxxe White]] | Imus Sports Complex <br> AATF Sports Complex | [[File:ImusCavitejf0475 04.JPG|150px]] | [[Imus]], [[Cavite]] | 1,000<br>2,000 |- | [[Muntinlupa Cagers|Muntinlupa Cagers - Angelis Resort]] | Muntinlupa Sports Center | | [[Muntinlupa]], <br> [[Metro Manila]] | 3,000 |- | [[Batangas City Athletics|Batangas City Tanduay Athletics]] | Batangas City Sports Coliseum <br> [[Batangas State University|Batangas State University Gymnasium]] <br> [[De La Salle Lipa|De La Salle Lipa SENTRUM]] | <!-- [[File:Batangas City Coliseum.jpg|150px]] --> | [[Batangas City]], <br> [[Batangas]] <br> [[Lipa, Batangas|Lipa City]], [[Batangas]] | 4,000<br>2,500<br>1,000 |- | [[Bulacan Kuyas]] | Bulacan Capitol Gymnasium<br>Baliwag Star Arena | <!-- [[File:Bulacan Capitol Gymnasium, Malolos Bulacan.jpg|150px]] <br> --> [[File:Landmarks Arena Baliwag, Bulacan.jpg|150px]] | [[Malolos]], [[Bulacan]]<br>[[Baliuag]], [[Bulacan]] | 5,000<br>5,000 |- | [[Caloocan Supremos|Caloocan Supremos - Victory Liner]] | [[Caloocan Sports Complex]] | [[File:9891Caloocan City Bagumbong Deparo Landmarks 42.jpg|150px]] | [[Caloocan]], <br> [[Metro Manila]] | 3,000 |- | [[Parañaque Patriots|Parañaque Patriots - yabo Sports]] | [[Olivarez College|Olivarez College Coliseum]] | | [[Parañaque]], <br> [[Metro Manila]] | 3,500 |- | [[Navotas Uni-Pak Sardines]] | Navotas Sports Complex | [[File:NavotasCityjf0230 37.JPG|150px]] | [[Navotas]], <br> [[Metro Manila]] | 1,000 |- | [[Quezon City Capitals|Quezon City Capitals - WEMSAP]] | [[Blue Eagle Gym]] <br> [[Trinity University of Asia|Henry Noble Gymnasium, Trinity University of Asia]]<br>JCSGO Seed Dome | [[File:Blueeaglegymjf1999 04.JPG|150px]] | [[Quezon City]], <br> [[Metro Manila]] | 7,500<br>980<br>1,000 |- | [[Valenzuela Classic|Val City - Carga Backload Solution]] |Bahayang Pag-asa Sports Complex | | [[Valenzuela, Metro Manila|Valenzuela]], <br> [[Metro Manila]] | 3,000 |- | [[Makati Super Crunch]] | [[Makati Coliseum]] | | [[Makati]], <br> [[Metro Manila]] |12,000 |- | [[Pasay Voyagers]] | [[Cuneta Astrodome]] | [[File:Cuneta Astrodome panorama - PBA - 2016-0417 (26485021665).jpg|150px]] | [[Pasay]], <br> [[Metro Manila]] | 12,000 |- | [[San Juan Knights|San Juan Knights - Go for Gold]] | [[Filoil Flying V Centre]] | [[File:Filoil Flying V Centre - Interior - 2018.jpg|150px]] | [[San Juan, Metro Manila|San Juan]], <br> [[Metro Manila]] | 5,500 |- | [[Pasig Sta. Lucia Realtors]] | [[Pasig Sports Center]] <br> [[Ynares Sports Arena]] | [[File:0592jfPasig City Capitol Commons Sports Arena Ortigas Center Shaw Boulevardfvf 14.jpg|150px]] | [[Pasig]], <br> [[Metro Manila]] | 2,500<br>3,000 |- | [[Marikina Shoemasters]] | [[Marist School (Marikina)|Marist School Gym]] <br> [[Marikina Sports Center]] | | [[Marikina]], <br> [[Metro Manila]] | 2,500<br>7,000 |- | [[Rizal Golden Coolers|Rizal Golden Coolers - Xentro Mall]] | [[Ynares Center]] | [[File:YnaresCenterjf5353 02.JPG|150px]] | [[Antipolo]], [[Rizal]] | 7,400 |- | [[Biñan City Heroes|Biñan City Luxxe White]] | [[Alonte Sports Arena]] <br> [[Santa Rosa Sports Complex]] | [[File:3632Biñan City, Laguna Barangays Landmarks 45.jpg|150px]] <br> [[File:5Santa Rosa Laguna City Proper Landmarks 40.jpg|150px]] | [[Biñan|Biñan City]], [[Laguna (province)|Laguna]] <br> [[Santa Rosa, Laguna|Santa Rosa City, Laguna]] | 6,500 <br> 5,700 |- | [[Bacoor City Strikers]] | Strike Gymnasium | [[File:Inside the City of Bacoor Sports Gymnasium at Bacoor Government Center in Bacoor, Cavite, Philippines.JPG|150px]] | [[Bacoor City]], [[Cavite]] | 1,500 |- | [[Pampanga Giant Lanterns]] | [[Angeles University Foundation|Angeles University Foundation Sports and Cultural Center]] <br> Bren Z. Guiao Sports Complex and Convention Center | [[File:Brenjf.JPG|150px]] | [[Angeles City|Angeles]], [[Pampanga]] <br> [[San Fernando, Pampanga|San Fernando]], [[Pampanga]] | 2,000<br>3,000 |- | [[Zamboanga Family's Brand Sardines]] | [[Mayor Vitaliano D. Agan Coliseum]] | [[File:Mayor Vitaliano D. Agan (Zamboanga City) Coliseum during MPBL game.jpg|150px]] | [[Zamboanga City]], <br> [[Zamboanga del Sur]] | 10,000 |- | [[Basilan Steel|Basilan Steel - Jumbo Plastic]] | Lamitan Capitol Gym | [[File:Lamitan City Capitol Gymnasium.jpg|150px]] | [[Lamitan]], [[Basilan]] | 3,000 |- | [[GenSan Warriors|GenSan Warriors - Burlington]] | Lagao Gymnasium | | [[General Santos]], <br> [[South Cotabato]] | 6,000 |- | [[Davao Occidental Tigers|Davao Occidental Tigers - Cocolife]] | [[University of Southeastern Philippines|University of Southeastern Philippines Gymnasium & Cultural Center]]<br>Rizal Memorial Colleges Petro Gazz Arena<br>[[Davao City Recreation Center]] | | [[Davao Occidental]] <br> [[Davao City]], <br> [[Davao del Sur]] | 6,000<br>2,000<br>2,500 |- | [[Cebu Casino Ethyl Alcohol|Cebu - Casino Ethyl Alcohol]] | [[University of San Jose–Recoletos|USJ-R Basak Coliseum]]<br>[[Hoops Dome]]<br>[[Southwestern University (Philippines)|Aznar Coliseum]] | [[File:Hoops Dome.jpg|150px]] | [[Cebu City]], [[Cebu]]<br>[[Lapu-Lapu, Philippines|Lapu-Lapu City]], [[Cebu]] | 4,000<br>6,500<br>7,000 |- | [[Manila Stars|Manila Stars - Frontrow]] | San Andres Sports Complex <br> [[Ninoy Aquino Stadium]] | [[File:Ninoy Aquino Stadium.jpg|150px]] | [[Malate, Manila|Malate]], <br> [[Manila]], <br> [[Metro Manila]] | 3,000<br>6,000 |- | [[Nueva Ecija ForestLake|Nueva Ecija Rice Vanguards]] | [[Araullo University|Araullo University Gym]] <br> San Leonardo Gymnasium | | [[Cabanatuan City]], <br> [[Nueva Ecija]] <br> [[San Leonardo, Nueva Ecija]] | 3,000 |- | Bicol Volcanoes - LCC Malls | Albay Astrodome <br> Ibalong Centrum for Recreation <br> [[Jesse M. Robredo Coliseum]] | [[File:Jesse M. Robredo Coliseum.jpg|150px]] | [[Bicol Region]] <br> [[Legazpi City]], [[Albay]] <br> [[Naga, Camarines Sur|Naga City]], [[Camarines Sur]] | 5,000<br>8,000<br>~12,000 |- | Mindoro Tamaraws - JAC Liner | [[TBA]] | | [[Calapan|Calapan City]], <br> [[Oriental Mindoro]] | [[N/A]] |- | Iloilo United Royals | [[University of San Agustin|University of San Agustin Gymnasium]] <br> [[Iloilo Sports Complex]] <br> Passi City Arena | | [[Iloilo City]], [[Iloilo]] <br> [[Passi, Iloilo|Passi City, Iloilo]] | 5,000<br>3,000<br>2,000 |- | Bacolod Master Sardines | [[La Salle Coliseum]] <br> [[STI West Negros University|STI West Negros University Gymnasium]] | | [[Bacolod City]], <br> [[Negros Occidental]] | 8,000<br>5,000 |- | [[Soccsksargen Marlins|Sarangani Marlins]] | Sarangani Capitol Gymnasium | | [[Alabel]], <br> [[Sarangani]] | N/A |- | {{N/A|N/A <br> (Opening games)}} | [[Smart Araneta Coliseum]] <br> [[Mall of Asia Arena]] | [[File:Smart Araneta Coliseum - Basketball configuration - wideshot - 2016 (30183917215).jpg|150px]] <br> [[File:Mall_of_Asia_Arena_2019.jpg|150px]] | [[Quezon City|Cubao]], <br> [[Quezon City]], <br> [[Metro Manila]] <br> [[Bay City, Metro Manila|Bay City]], <br> [[Pasay]], <br> [[Metro Manila]] | 25,000<br>15,000 |- | {{N/A|N/A <br> (All-star games)}} | [[Mall of Asia Arena]] | [[File:Mall_of_Asia_Arena_2019.jpg|150px]] | [[Bay City, Metro Manila|Bay City]], <br> [[Pasay]], <br> [[Metro Manila]] | 15,000 |} ==Liga ng Kampeonato== {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:95%" !Teams!!width="30"|Win!!width="30"|Loss!!Total!!width="350"|Year(s) won!!width="350"|Year(s) lost |- |style="text-align:left"|[[Batangas City Athletics]]||1||0||1||style="text-align:left"|[[2018 MPBL Anta Rajah Cup Finals|2018 Rajah]]||— |- |style="text-align:left"|[[San Juan Knights]]||1||0||1||style="text-align:left"|[[2019 MPBL Datu Cup Finals|2019 Datu]]||— |- |style="text-align:left"|[[Muntinlupa Cagers]]||0||1||1||style="text-align:center"|—||style="text-align:left"|[[2018 MPBL Anta Rajah Cup Finals|2018 Rajah]] |- |style="text-align:left"|[[Davao Occidental Tigers]]||0||1||1||style="text-align:center"|—||style="text-align:left"|[[2019 MPBL Datu Cup Finals|2019 Datu]] |} ==Opisyal na brodkaster== ==Rules== ===Game regulations=== # FIBA Rules ===Player eligibility/limits=== # At least 3 homegrown talents per team # One Filipino-Foreign Player per team with 6'4" Height limit # 5 ex-professional player per team ==Notable people== ===Tagapagtatag=== *[[Manny Pacquiao]] ===Komisyoner=== {| class="wikitable sortable" style="text-align:center; font-size:95%" !rowspan=2| No. !! rowspan=2 |Komisyoner !!colspan=2|Tenure |- !{{small|From}} !! {{small|To}} |- |1||{{sortname|Snow|Badua}}|| 29 Agosto 2017 || 22 Nobyembre 2017 |- |2||{{sortname|Kenneth|Duremdes}} || 22 Nobyembre 2017 || ''incumbent'' |} ==Tignan Din== *[[National Basketball League (Pilipinas)]] *[[Chooks-to-Go Pilipinas 3x3]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{MPBL}} {{Manny Pacquiao}} {{Basketbol sa Pilipinas}} [[Kategorya:Maharlika Pilipinas Basketball League]] tueinf2fuiad3kgjsoezo4prynd2n66 0 283187 2209473 2207482 2026-05-28T08:09:55Z Lubinh123 161698 2209473 wikitext text/x-wiki {{Infobox model | name = Lê Xuân Tiền | image =Le Xuan Tien.png | caption = | birth_name = Lê Xuân Tiền | birth_date = {{birth date and age|1996|10|20}} | birth_place = Tuy Hòa, [[Biyetnam]] | other_names = | ethnicity = {{flag|Vietnam}} | occupation = Modelo | years_active = 2016–kasalukuyan | height = {{height|m=1.83}} | hair_color = [[Itim]] | eye_color = [[Kayumanggi]] | known_for = Xuan | manager = | website = {{Instagram|lexuantien2010}} }} '''Lê Xuân Tiền''', (ay isinilang noong Oktubre 20, 1996) ay isang [[Biyetnames]] na aktor at modelo na isa sa mga kalahok nang Vietnam's Next Top Model<ref>https://ngoisao.net/tin-tuc/thoi-trang/sao-style/le-xuan-tien-tra-loi-ve-tin-don-la-nguoi-tinh-cua-do-manh-cuong-3439782.html</ref> <ref>https://giaitri.vnexpress.net/tin-tuc/thoi-trang/lang-mot/le-xuan-tien-toi-thich-yeu-phu-nu-hon-tuoi-3757046.html</ref><ref>https://news.zing.vn/le-xuan-tien-tin-tuc.html{{Dead link|date=Hulyo 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==Biograpiya== Si Tiền ay isinilang noong 20, Oktubre 1996 sa bayan ng Tuy Hòa, bago pumasok sa pagiging modelo sa Vietnam's Next Top model ay una siyang nakita sa realidad palabas na “The Amazing Race Vietnam” noong 2012 at ilan pang mga star in romantic comedy movies ang “The Cougar Queen” (2018) at “The Royal Bride” (2020). ==Pilmograpiya== ===Pelikula=== {| class = "wikitable" style = "font-size: 100%;" |- ! Taon !! Pamagat !! Ginampanan |- | 2018 || The Cougar Queen || Jack |- | 2020 || The Royal Bride || -- |} ==Tingnan rin== * [[Nguyễn Văn Sơn]] ==Sanggunian== {{reflist}} ==Talababa== * {{IMDb title|id=10324362}} {{DEFAULTSORT:Xuân Tiền, Lê}} [[Kategorya:Ipinanganak noong 1996]] [[Kategorya:Mga Vietnamita]] [[Kategorya:Mga lalaking modelo mula sa Biyetnam]] a6p0qe111y6m3kwt0x2hlg18pyiaksb 10 285927 2209416 2168335 2026-05-28T01:54:34Z CryingSulfur 150440 2209416 wikitext text/x-wiki {{navbox |name=Davao City Radio |title=Mga himpilan ng radyo sa [[Kalakhang Dabaw]] {{flagicon|PHI}} |state={{{state|autocollapse}}} |bodyclass=hlist |group1=Batay sa<br>AM frequency |list1= *[[DXMF|DXMF 576]] *[[DXDC|DXDC 621]] *[[DXRP|DXRP 675]] *[[DXUM|DXUM 819]] *[[DXGO-AM|DXGO 855]] *[[DXOW|DXOW 981]] *[[DXRR|DXRR 1017]] *[[DXKT-AM|DXKT 1071]] *[[DXGM-AM|DXGM 1125]] *[[DXFE-AM|DXFE 1197]] *[[DZRH|DXRF 1260]] ;Tagum :[[DXDN-AM|DXDN 936]] :[[DXED-AM|DXED 1224]] ;Digos :[[DXDS|DXDS 1161]] |group2=Batay sa<br>FM frequency |list2= *[[DXQQ|DXQQ 87.5]] *[[DWFO|87.9]] *[[DXDR-FM|DXDR 88.3]] *[[DXRP|88.7]] *[[DXBE|DXBE 89.1]] *[[DXGN|DXGN 89.9]] *[[DXBM|DXBM 90.7]] *[[DXKX|DXKX 91.5]] *[[DXWT|DXWT 92.3]] *[[DXAC|DXAC 93.1]] *[[DXXL|DXXL 93.9]] *[[DXLL-FM|DXLL 94.7]] *[[DXKR-FM|DXKR 95.5]] *[[DXFX|DXFX 96.3]] *[[DXUR|DXUR 97.1]] *[[DXSS-FM|DXSS 97.9]] *[[DXQM|DXQM 98.7]] *[[DXBT|DXBT 99.5]] *[[DXDJ|DXDJ 100.3]] *101.1² *[[DXFM|DXFM 101.9]] *[[DXYP|DXYP 102.7]] *[[DXRV|DXRV 103.5]] *[[DXMA|DXMA 104.3]] *[[DXYS|DXYS 105.1]] *[[DXET-FM|DXET 106.7]] *[[DXNU-FM|DXNU 107.5]] ;Tagum :[[DXBZ-FM|DXBZ 88.5]] :88.9 :[[Philippine Collective Media Corporation|89.5]] :[[Davao del Norte|91.1]] :[[DXDN-AM|DXAV 92.5]] :[[DXFK|DXFK 92.9]] :[[Capitol Broadcasting Center|DXJB 93.5]] :[[DXKS-FM (Tagum)|DXKS 95.1]] :[[St. Jude Thaddeus Institute of Technology|DXOD 96.1]] :[[Brigada Mass Media Corporation|DXBY 97.5]] :[[DXXM|DXXM 97.7]] :[[DXKN|DXKN 98.3]] :DXMW 99.3 :[[DXLT|DXLT 99.9]] :[[DXDE-FM|DXDE 100.7]] :[[DXCG|DXCG 102.3]] :[[DXPA|DXPA 103.1]] :[[DXTO|DXTO 103.9]] :[[DXWH|DXWH 104.7]] :[[DXHD|DXHS 107.1]] :[[DXWG|DXWG 107.9]] ;Digos :[[Philippine Broadcasting Service|DXPL 87.9]] :[[DXFM|89.5]] :[[Brigada Mass Media Corporation|DXGJ 90.3]] :[[DXNW|DXNW 91.1]] :[[DXPM|DXPM 91.9]] :[[DXDS|DXAY 92.7]] :[[DXDA|DXDA 94.3]] :[[Philippine Collective Media Corporation|DXJF 96.1]] :[[DXSV|DXSV 96.7]] :[[DXJC|DXJC 99.1]] :[[DXKO-FM|DXKO 103.1]] :[[DXDI|DXDI 106.3]] :[[DXHD|DXHD 107.1]] |group3=Batay sa<br>HD Radio |list3= *[[DXWT|92.3-1]] |group4=Callsign na<br>hindi aktibo |list4 = *[[:en:DXAB-AM|DXAB 1296]] *[[:en:DXAQ-AM|DXAQ 1404]] *[[DXBT|DXCT 99.5]]¹ *[[DXRR|DXGE 1017]]¹ *[[DXIP|DXIP 900]] *[[DXKX|DXKX 91.5]] *[[DXWT|DXMC 740/819]]¹ *[[DXML|DXML 1044]] *[[:en:DXMM (defunct)|DXMM 810]] *[[:en:DXMX|DXMX 105.9]] *[[DXBT|DXOZ 99.5]]¹ *[[DXRA|DXRA 783]] *[[:en:DXRD|DXRD 711]] *[[:en:DXRR (Davao City)|DXRR 101.1]]¹ *[[DXSS-FM|DXSS 97.9]] *[[DXYS|DXST/DXTO 105.1]]¹ |below=*¹Aktibo pa rin, pero sa ibang callsign at ibang paga-ari. {{Philippine Radio Markets}} }} <noinclude> {{collapsible option}} [[Category:Nabigasyong Panradyo]] </noinclude> sgqu8s6r4bm2ayyxncxocxxtw0jjqpu 0 288751 2209409 2187018 2026-05-28T01:37:50Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209409 wikitext text/x-wiki Ang '''Pamantasang Adam Mickiewicz sa Poznań''' ([[Wikang Ingles|Ingles]]: ''Adam Mickiewicz University sa Poznań'', {{Lang-pl|Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu}}) ay isa sa mga pangunahing unibersidad sa Poland, na matatagpuan sa lungsod ng Poznań, sa kanlurang bahagi ng bansa. Masusubaybayan ang pinagmulan nito sa taong 1611 at opisyal na binuksan noong Mayo 7, 1919. Mula noong 1955, dinala nito ang pangalan ng makatang Polish na si Adam Mickiewicz. Ang unibersidad ay madalas na nakalista bilang isa sa nangungunang tatlong unibersidad sa bansa. <ref>{{Cite web |url=http://www.perspektywy.pl/RSW2015/ranking-uczelni-akademickich |title=Archive copy |access-date=2019-06-15 |archive-date=2019-06-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190605180322/http://www.perspektywy.pl/RSW2015/ranking-uczelni-akademickich |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.polskieradio.pl/5/3/Artykul/1458122,Ranking-uniwersytetow-To-najlepsze-uczelnie-w-Polsce |title=Archive copy |access-date=2019-06-15 |archive-date=2018-06-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180616231255/https://www.polskieradio.pl/5/3/Artykul/1458122,Ranking-uniwersytetow-To-najlepsze-uczelnie-w-Polsce |url-status=dead }}</ref> {{Gallery|File:Collegium Minus - UAM.jpg|''Collegium Minus''|File:Poznań Collegium Minus 23.09.2011 p3.jpg|South view of ''Collegium Minus''|File:Poznańskie słowiki.jpg|''Aula of Collegium Minus''|File:654424 Poznań Colegium Juridicuma 02.JPG|''Collegium Iuridicum''|title=Adam Mickiewicz University|width=200|height=140|lines=2|align=center}} ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Stub|Edukasyon}} [[Kategorya:Mga pamantasan]] nnu3zjcdbauc6fxi4ancw1xj09lay2p 0 289781 2209492 2205741 2026-05-28T10:41:11Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209492 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Colorado in United States.svg|thumb|right|250px|Mapa ng Estados Unidos na nagpapakita ng kinaroroonan ng Colorado]] Ang [[Colorado]] ay isang [[Estado ng Estados Unidos|estado]] na matatagpuan sa [[Kanlurang Estados Unidos|Kanlurang]] [[Estados Unidos]]. Kasalukuyang mayroong 271 nasaping munisipalidad ang estado, na binubuo ng '''196 na mga bayan, 73 mga lungsod, at two pinagsamang mga pamahalaang lungsod-kondado.'''<ref name=COmuniStatus>{{cite web |url=http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/municipalities.html |title=Active Colorado Municipalities |publisher=[[Colorado|State of Colorado]], Department of Local Affairs |accessdate=May 11, 2011 |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070202163712/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/municipalities.html |archivedate=February 2, 2007 |df= }}</ref><ref name=COgovTypes>{{cite web | url = http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgtypes.html | title = Colorado Local Government by Type | publisher = [[Colorado|State of Colorado]], Department of Local Affairs | date = February 27, 2007 | accessdate = May 11, 2011 | deadurl = yes | archiveurl = https://web.archive.org/web/20070202163726/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgtypes.html | archivedate = February 2, 2007 | df = }}</ref> __TOC__ {{clear}} ==Mga uri ng pamahalaang pangmunisipalidad== Nagpapatakbo ang mga munisipalidad ng Colorado sa ilalim ng isa sa limang mga uri ng pangasiwaan sa pamamahala ng munisipalidad.<ref name=Constitution>[[:en:Constitution of the State of Colorado]]</ref><ref name=CRS>[[:en:Colorado Revised Statutes]]</ref> ;Pinagsamang pamahalaan ng lungsod-kondado (''Consolidated city-county government'') Sa estado ng Colorado, tanging [[Denver, Colorado|Denver]] at [[Broomfield, Colorado|Broomfield]] lamang ang may [[Pinagsamang lungsod-kondado|pinagsamang pamahalaan ng lungsod at kondado]]. <gallery mode="packed" caption="Mga lungsod na pinamamahalaan sa ilalim ng pinagsanib na pamahalaang lungsod-kondado"> 2006-07-14-Denver Skyline Midnight.jpg|[[Denver, Colorado|Lungsod ng Denver]], ang kabisera at pinakamataong lungsod ng estado. Broomfield colorado interlocken offices.jpg|[[Broomfield, Colorado|Lungsod ng Broomfield]] </gallery> ;''Home rule municipality'' [[Talaksan:Downtown Colorado Springs by David Shankbone.jpg|thumb|[[Colorado Springs, Colorado|Lungsod ng Colorado Springs]], ang pangalawang pinakamataong lungsod ng estado ay ang pinakamataong ''home rule municipality'' sa estado.]] Ang Colorado ay may 61 mga lungsod at 35 mga bayan na may katayuang ''[[home rule municipality]]'' {{clear}} ;Itinakdang lungsod (''Statutory city'') [[Talaksan:Leadville & the Hotel Vendome , Colorado , 1950s , Kodachrome by Chalmers Butterfield.jpg|thumb|Ang makasaysayang [[Leadville, Colorado|Lungsod ng Leadville]] ay isang itinakdang lungsod.]] Ang Colorado ay may 12 mga [[Itinakdang munisipalidad|itinakdang lungsod]]. {{clear}} ;Itinakdang bayan (''Statutory town'') [[Talaksan:Paonia.JPG|thumb|Ang nagsasakang [[Paonia, Colorado|Bayan ng Paonia]] ay isang itinakdang bayan.]] Ang Colorado ay may 160 mga [[Itinakdang munisipalidad|itinakdang bayan]]: {{clear}} ;Munisipalidad na ikinarta ng teritoryo (''Territorial charter municipality'') [[Talaksan:DSCN2128 georgetownsixthstreet e 600.jpg|thumb|Ang makasaysayang [[Georgetown, Colorado|Bayan ng Georgetown]] ay ang tanging munisipalidad na may katayuang nakartahan ng teritoryo.]] Ang [[Georgetown, Colorado|Bayan ng Georgetown]] ay ang tanging nasaping pamayanan at munisipalidad sa estado na pinapatakbo sa ilalim ng isang kartang (''charter'') iginawad ng naunang [[Teritoryo ng Colorado]]: {{clear}} ==Pagkakaiba sa kontekstong ligal== Kaunti lamang ang mga pagkakaiba sa pagitan ng isang bayan at isang lungsod sa ilalim ng batas ng Colorado<ref name=Constitution/><ref name=CRS/> Isang ''home rule municipality'' ay maaaring magdeklara ng sarili bilang isang lungsod o bayan. Pangkalahatang mas-matao ang mga lungsod kaysa mga bayan, bagamat ang mga lungsod ng [[Castle Rock, Colorado|Castle Rock]] at [[Parker, Colorado|Parker]] ay may higit sa 49,000 residente, habang ang [[Black Hawk, Colorado|lungsod ng Black Hawk]] ay may mas-kaunti sa 130 residente. Ang [[Central City, Colorado|Lungsod ng Central]] ay ang tanging munisipalidad sa Colorado na hindi naglalagay ng buong pangalang pook sa dulo ng pangalang munisipalidad nito. Ang mga bayan ng [[Garden City, Colorado|Garden City]], [[Lake City, Colorado|Lake City]], [[Orchard City, Colorado|Orchard City]], and [[Sugar City, Colorado|Sugar City]] ay [[#Itinakdang bayan (Statutory town)|mga itinakdang bayan]] sa kabila ng pagkakaroon ng salitang "''city''" sa dulo ng kanilang pangalan. Ang munisipalidad ng [[Creede, Colorado|Creede]] ay gumagamit ng opisyal na titulong "''City of Creede''" sa kabila ng katayuan nitong [[#Itinakdang bayan (Statutory town)|itinakdang bayan]]. Ni hindi [[nayon]] o [[sibil township]] man ay isang uri ng dibisyong sibil sa Estado ng Colorado, bagamat ang mga lungsod ng [[Cherry Hills Village, Colorado|Cherry Hills Village]] at [[Greenwood Village, Colorado|Greenwood Village]] at mga bayan ng [[Log Lane Village, Colorado|Log Lane Village]], [[Mountain Village, Colorado|Mountain Village]], at [[Snowmass Village, Colorado|Snowmass Village]] ay may salitang "''village''" sa dulo ng kanilang mga pangalan. Ilang mga pamayanang liwaliwan ay gumagamit ng salitang "''village''" upang matukoy ang kanilang [[sentral na distritong pangnegosyo]]. Sa Colorado, maaaring umabot ang isang munisipalidad sa maraming [[Kondado (Estados Unidos)|mga kondado]]. {{clear}} ==Talahanayan== Ang talahanayang maaaring i-ayos ay nagtatala ng bawat isa sa 271 aktibong mga sinaping munisipalidad ng estado kalakip ng mga sumusunod na kabatiran: #Ang pangalang pook ng munisipalidad<ref name=COmuniStatus/><ref name=AF>{{cite web|url=http://factfinder.census.gov/|title=American Factfinder|publisher=[[United States Census Bureau]]|accessdate=September 14, 2015|archive-date=February 26, 2012|archive-url=https://www.webcitation.org/65jESGrbU?url=http://factfinder2.census.gov/legacy/aff_sunset.html|url-status=dead}}</ref> #Ang opisyal na pangalan ng munisipalidad<ref name=COmuniStatus/> #Ang unang petsa ng pagsasapi bilang munisipalidad<ref name=MuniIncCO>{{cite web | url = http://www.colorado.gov/dpa/doit/archives/muninc.html | title = Colorado Municipal Incorporations | publisher = [[Colorado|State of Colorado]], Department of Personnel & Administration, Colorado State Archives | date = December 1, 2004 | accessdate = February 27, 2007 | archive-date = Disyembre 2, 2010 | archive-url = https://web.archive.org/web/20101202030057/http://www.colorado.gov/dpa/doit/archives/muninc.html | url-status = dead }}</ref> #Ang kasalukuyang uri ng pamahalaang pangmunisipalidad<ref name=COmuniStatus/><ref name=COgovTypes/> #Ang mga kondadong kinaroroonan ng munisipalidad<ref name=COmuniStatus/><ref name=AF/> #Isnag kawing sa detalyadong mapang transportasyon ng munisipalidad<ref name=map>{{cite web|url=http://apps.coloradodot.info/dataaccess/Maps/index.cfm?fuseaction=MapsMain&MenuType=Maps|title=Colorado Department of Transportation Maps|publisher=[[State of Colorado]], [[Colorado Department of Transportation|Department of Transportation]]|accessdate=May 7, 2011|archive-date=June 12, 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110612224329/http://apps.coloradodot.info/dataaccess/Maps/index.cfm?fuseaction=MapsMain&MenuType=Maps|url-status=dead}}</ref> #Ang ranggo ayon sa populasyon magmula noong Hulyo 1, 2014, na tinukoy ng [[Kawanihan ng Senso ng Estados Unidos]]<ref name=AF/> #Ang populasyon ng munisipalidad noong Hulyo 1, 2014, na tinaya ng [[Kawanihan ng Senso ng Estados Unidos]]<ref name=AF/> #Ang populasyon ng munisipalidad noong Abril 1, 2010, sang-ayon sa mga bilang ng [[Senso ng Estados Unidos (2010)]] ng [[Kawanihan ng Senso ng Estados Unidos]]<ref name=AF/> #Ang bahagdan ng pagbabago ng populasyon mula Abril 1, 2010, hanggang Hulyo 1, 2014<ref name=AF/> and #Ang karaniwang kapal ng populasyon magmula noong Hulyo 1, 2014, na tinukoy ng Kawanihan ng Senso ng Estados Unidos<ref name=AF/> #Ang lawak ng lupa magmula noong Hulyo 1, 2014, na tinukoy ng Kawanihan ng Senso ng Estados Unidos<ref name=AF/> #Ang lawak ng katubigan magmula noong Hulyo 1, 2014, na tinukoy ng Kawanihan ng Senso ng Estados Unidos<ref name=AF/> #Ang kabuuang lawak ng lupa magmula noong Hulyo 1, 2014, na tinukoy ng Kawanihan ng Senso ng Estados Unidos<ref name=AF/> #Ang kodigong lugar ng [[International Committee for Information Technology Standards]] (INCITS).<ref name=AF/> #Ang koordinado ng lokasyon ng [[World Geodetic System 1984]] (WGS84) magmula noong Hulyo 1, 2014, na tinukoy ng Kawanihan ng Senso ng Estados Unidos<ref name=AF/> {{clear}} <!-- THE FOLLOWING TABLE CONTAINS DATA FROM THE UNITED STATES CENSUS BUREAU. DO NOT ALTER U.S. CENSUS DATA. --> {| class="wikitable sortable mw-collapsible" |+<big>'''The 271 Municipalities of the State of Colorado'''</big><br/><br/> !Pangalan ng pook !Munisipalidad !Petsa ng pagsasapi !Pamahalaan !Kondado !class=unsortable|Mapa !Ranggo<br> ng pop. !Pagtataya 2014 !Senso 2010 !% ng pagbago !Kapal ng<br>populasyon !Lawak ng lupa !Lawak ng katubigan !Kabuuang lawak !INCITS !WGS84 |- |[[Aguilar, Colorado|Aguilar]] |[http://www.aguilarco.us/ Town of Aguilar] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110317205950/http://www.aguilarco.us/oem/ |date=2011-03-17 }} |{{sort|1894-01-10|January 10, 1894}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Las Animas County, Colorado|Las Animas County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Aguilar.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083515/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Aguilar.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center| {{nts|197}} | {{change|invert=on|495|538}} |align=right|{{ntsh|112}}1262&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>487&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|218}}0.3923&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0161&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|218}}0.3923&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0161&nbsp;km⁻² |align=center|0800760 |align=right|{{coord|37.403626|-104.655036|format=dms}} |- |[[Akron, Colorado|Akron]] |[https://web.archive.org/web/20080418093316/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=1 Town of Akron] |{{sort|1887-09-22|September 22, 1887}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Washington County, Colorado|Washington County]]<ref name=County_Seat>[[County seat|Seat]] of [[County (United States)|county]] government.</ref> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Akron.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022907/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Akron.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|121}} |{{change|invert=on|1694|1702}} |align=right|{{ntsh|190}}649&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>251&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|104}}2.6244&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.7973&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|104}}2.6244&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.7973&nbsp;km⁻² |align=center|0800925 |align=right|{{coord|40.164382|-103.220685|format=dms}} |- |[[Alamosa, Colorado|Alamosa]] |[http://www.cityofalamosa.org/ City of Alamosa] |{{sort|1878-08-12|August 12, 1878}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Alamosa County, Colorado|Alamosa County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Alamosa.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041550/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Alamosa.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|48}} |{{change|invert=on|9531|8780}} |align=right|{{ntsh|104}}1298&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>501&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|57}}7.3663&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>19.0788&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|32}}0.1244&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.3222&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|57}}7.4908&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>19.4010&nbsp;km⁻² |align=center|0801090 |align=right|{{coord|37.475041|-105.875314|format=dms}} |- |[[Alma, Colorado|Alma]] |[https://web.archive.org/web/20080131135043/http://www.almafoundation.com/town.htm Town of Alma] |{{sort|1873-12-02|December 2, 1873}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Park County, Colorado|Park County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Alma.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083417/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Alma.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|221}} |{{change|invert=on|275|270}} |align=right|{{ntsh|182}}742&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>286&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|223}}0.3600&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.9325&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|110}}0.0019&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0049&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|223}}0.3619&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.9374&nbsp;km⁻² |align=center|0801530 |align=right|{{coord|39.285942|-106.066319|format=dms}} |- |[[Antonito, Colorado|Antonito]] |[http://www.colorado.com/Antonito.aspx Town of Antonito] |{{sort|1889-12-29|December 29, 1889}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Conejos County, Colorado|Conejos County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Antonito.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000148/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Antonito.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|163}} |{{change|invert=on|775|781}} |align=right|{{ntsh|52}}1927&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>744&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|214}}0.4033&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0446&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|214}}0.4033&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0446&nbsp;km⁻² |align=center|0802355 |align=right|{{coord|37.076605|-106.010222|format=dms}} |- |[[Arriba, Colorado|Arriba]] |[https://web.archive.org/web/20100610144319/http://www.lincolncountyco.us/town_of_arriba.htm Town of Arriba] |{{sort|1918-08-29|August 29, 1918}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Lincoln County, Colorado|Lincoln County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Arriba.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041602/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Arriba.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|237}} |{{change|invert=on|194|193}} |align=right|{{ntsh|221}}427&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>165&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|210}}0.4401&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.1398&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|210}}0.4401&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.1398&nbsp;km⁻² |align=center|0803235 |align=right|{{coord|39.284058|-103.273902|format=dms}} |- |[[Arvada, Colorado|Arvada]] |[http://arvada.org/ City of Arvada] |{{sort|1904-08-24|August 24, 1904}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Jefferson County, Colorado|Jefferson County]]<br/>[[Adams County, Colorado|Adams County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Arvada.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041752/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Arvada.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|7}} |{{change|invert=on|113574|106433}} |align=right|{{ntsh|19}}2914&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1125&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|9}}38.3316&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>99.2785&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|13}}0.6235&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.6149&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|9}}38.9551&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>100.8933&nbsp;km⁻² |align=center|0803455 |align=right|{{coord|39.833728|-105.150306|format=dms}} |- |[[Aspen, Colorado|Aspen]] |[http://www.aspenpitkin.com/ City of Aspen] |{{sort|1881-04-01|April 1, 1881}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Pitkin County, Colorado|Pitkin County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Aspen.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041653/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Aspen.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|59}} |{{change|invert=on|6805|6658}} |align=right|{{ntsh|64}}1734&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>670&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|84}}3.8796&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>10.0481&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|84}}3.8796&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>10.0481&nbsp;km⁻² |align=center|0803620 |align=right|{{coord|39.194951|-106.837002|format=dms}} |- |[[Ault, Colorado|Ault]] |[http://www.townofault.org/ Town of Ault] |{{sort|1904-04-11|April 11, 1904}}<ref name=Bergdorf>[[Ault, Colorado|Ault]] was incorporated in 1904 as [[Ault, Colorado|Bergdorf]].</ref> |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ault.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224416/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ault.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|123}} |{{change|invert=on|1603|1519}} |align=right|{{ntsh|46}}1996&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>771&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|179}}0.7886&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.0426&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|180}}0.7886&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.0426&nbsp;km⁻² |align=center|0803950 |align=right|{{coord|40.583454|-104.733962|format=dms}} |- |[[Aurora, Colorado|Aurora]] |[http://www.auroragov.org/ City of Aurora] |{{sort|1903-05-05|May 5, 1903}}<ref name=Fletcher>[[Aurora, Colorado|Aurora]] was incorporated in 1903 as [[Fletcher, Colorado|Fletcher]].</ref> |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Arapahoe County, Colorado|Arapahoe County]]<br/>[[Adams County, Colorado|Adams County]]<br/>[[Douglas County, Colorado|Douglas County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Aurora.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903150030/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Aurora.pdf |date=2014-09-03 }} |align=center|{{nts|3}} |{{change|invert=on|353108|325078}} |align=right|{{ntsh|35}}2248&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>868&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|2}}153.8290&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>398.4152&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|12}}0.6784&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.7570&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|3}}154.5074&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>400.1722&nbsp;km⁻² |align=center|0804000 |align=right|{{coord|39.688002|-104.689740|format=dms}} |- |[[Avon, Colorado|Avon]] |[http://www.avon.org/ Town of Avon] |{{sort|1978-02-24|February 24, 1978}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Eagle County, Colorado|Eagle County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Avon.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303225053/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Avon.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|63}} |{{change|invert=on|6447|6447}} |align=right|{{ntsh|169}}798&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>308&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|51}}8.0338&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>20.8075&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|48}}0.0720&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1866&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|51}}8.1059&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>20.9941&nbsp;km⁻² |align=center|0804110 |align=right|{{coord|39.641797|-106.515877|format=dms}} |- |[[Basalt, Colorado|Basalt]] |[http://www.basalt.net/ Town of Basalt] |{{sort|1901-08-26|August 26, 1901}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Eagle County, Colorado|Eagle County]]<br/>[[Pitkin County, Colorado|Pitkin County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Basalt.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045207/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Basalt.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|86}} |{{change|invert=on|3919|3857}} |align=right|{{ntsh|51}}1929&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>745&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|122}}1.9990&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.1774&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|92}}0.0078&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0203&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|123}}2.0068&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.1977&nbsp;km⁻² |align=center|0804935 |align=right|{{coord|39.358174|-107.018557|format=dms}} |- |[[Bayfield, Colorado|Bayfield]] |[http://www.bayfieldgov.org/ Town of Bayfield] |{{sort|1906-08-18|August 18, 1906}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[La Plata County, Colorado|La Plata County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bayfield.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304044126/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bayfield.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|102}} |{{change|invert=on|2533|2333}} |align=right|{{ntsh|66}}1729&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>668&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|140}}1.4415&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.7335&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|140}}1.4415&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.7335&nbsp;km⁻² |align=center|0805265 |align=right|{{coord|37.235248|-107.594814|format=dms}} |- |[[Bennett, Colorado|Bennett]] |[http://www.townofbennett.org/ Town of Bennett] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111020185300/http://www.townofbennett.org/ |date=2011-10-20 }} |{{sort|1930-01-22|January 22, 1930}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Adams County, Colorado|Adams County]]<br/>[[Arapahoe County, Colorado|Arapahoe County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bennett.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180130194015/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bennett.pdf |date=2018-01-30 }} |align=center|{{nts|103}} |{{change|invert=on|2443|2308}} |align=right|{{ntsh|223}}416&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>161&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|68}}5.7934&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>15.0049&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|95}}0.0060&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0156&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|68}}5.7994&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>15.0205&nbsp;km⁻² |align=center|0806090 |align=right|{{coord|39.745990|-104.442841|format=dms}} |- |[[Berthoud, Colorado|Berthoud]] |[https://web.archive.org/web/20110430082948/http://berthoud.org/ Town of Berthoud] |{{sort|1888-08-28|August 28, 1888}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Larimer County, Colorado|Larimer County]]<br/>[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Berthoud.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041612/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Berthoud.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|70}} |{{change|invert=on|5807|5105}} |align=right|{{ntsh|218}}448&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>173&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|35}}12.0289&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>31.1547&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|30}}0.1264&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.3275&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|35}}12.1553&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>31.4822&nbsp;km⁻² |align=center|0806255 |align=right|{{coord|40.284667|-104.965504|format=dms}} |- |[[Bethune, Colorado|Bethune]] |[https://web.archive.org/web/20080418095448/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=76 Town of Bethune] |{{sort|1926-06-10|June 10, 1926}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Kit Carson County, Colorado|Kit Carson County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bethune.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042029/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bethune.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|232}} |{{change|invert=on|240|237}} |align=right|{{ntsh|88}}1438&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>555&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|261}}0.1620&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4196&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|261}}0.1620&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4196&nbsp;km⁻² |align=center|0806530 |align=right|{{coord|39.303822|-102.423414|format=dms}} |- |[[Black Hawk, Colorado|Black Hawk]] |[http://www.cityofblackhawk.org/ City of Black Hawk] |{{sort|1886-06-12|June 12, 1886}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Gilpin County, Colorado|Gilpin County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Black%20Hawk.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303234554/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Black%20Hawk.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|250}} |{{change|invert=on|126|118}} |align=right|{{ntsh|267}}62&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>24&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|124}}1.9449&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.0372&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|125}}1.9449&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.0372&nbsp;km⁻² |align=center|0807025 |align=right|{{coord|39.801069|-105.489224|format=dms}} |- |[[Blanca, Colorado|Blanca]] |[http://blancaco.com/ Town of Blanca]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |{{sort|1910-05-18|May 18, 1910}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Costilla County, Colorado|Costilla County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Blanca.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083343/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Blanca.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|211}} |{{change|invert=on|372|385}} |align=right|{{ntsh|251}}208&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>80&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|126}}1.7857&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.6250&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|128}}1.7857&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.6250&nbsp;km⁻² |align=center|0807190 |align=right|{{coord|37.439281|-105.513526|format=dms}} |- |[[Blue River, Colorado|Blue River]]<ref name=Blue_River>[[Blue River, Colorado|Blue River]] is served by the [[Breckenridge, Colorado|Breckenridge]] [[United States Postal Service|Post Office]].</ref> |[http://www.townofblueriver.com/ Town of Blue River] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120711200755/http://townofblueriver.com/ |date=2012-07-11 }} |{{sort|1964-99-99|1964}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Summit County, Colorado|Summit County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Blue%20River.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022911/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Blue%20River.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|155}} |{{change|invert=on|882|849}} |align=right|{{ntsh|233}}345&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>133&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|108}}2.5149&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.5136&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|37}}0.0996&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2579&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|105}}2.6145&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.7715&nbsp;km⁻² |align=center|0807410 |align=right|{{coord|39.448494|-106.036774|format=dms}} |- |[[Bonanza, Colorado|Bonanza]]<ref name=Bonanza>[[Bonanza, Colorado|Bonanza]] is served by the [[Villa Grove, Colorado|Villa Grove]] [[United States Postal Service|Post Office]].</ref> |[http://www.sangres.com/colorado/saguache/bonanza.htm Town of Bonanza] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160902204654/http://www.sangres.com/colorado/saguache/bonanza.htm |date=2016-09-02 }} |{{sort|1881-01-13|January 13, 1881}}<ref name=Bonanza_City>[[Bonanza, Colorado|Bonanza]] was incorporated in 1881 as [[Bonanza, Colorado|Bonanza City]].</ref> |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Saguache County, Colorado|Saguache County]] |[https://web.archive.org/web/20160303224030/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bonanza.pdf map] |align=center|{{nts|270}} |{{change|invert=on|16|16}} |align=right|{{ntsh|271}}37&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>14&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|211}}0.4365&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.1306&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|211}}0.4365&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.1306&nbsp;km⁻² |align=center|0807571 |align=right|{{coord|38.296607|-106.141873|format=dms}} |- |[[Boone, Colorado|Boone]] |[https://web.archive.org/web/20090923225150/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_pueblo.html Town of Boone] |{{sort|1956-09-22|September 22, 1956}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Pueblo County, Colorado|Pueblo County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Boone.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041741/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Boone.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|213}} |{{change|invert=on|342|339}} |align=right|{{ntsh|152}}932&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>360&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|222}}0.3616&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.9365&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|86}}0.0098&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0253&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|222}}0.3713&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.9618&nbsp;km⁻² |align=center|0807795 |align=right|{{coord|38.250445|-104.260792|format=dms}} |- |[[Boulder, Colorado|Boulder]] |[http://www.bouldercolorado.gov/ City of Boulder] |{{sort|1871-11-04|November 4, 1871}}<ref name=Boulder_City>[[Boulder, Colorado|Boulder]] was incorporated in 1871 as [[Boulder, Colorado#History|Boulder City]].</ref> |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Boulder County, Colorado|Boulder County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Boulder.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304004127/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Boulder.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|11}} |{{change|invert=on|105112|97385}} |align=right|{{ntsh|8}}4152&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1603&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|19}}24.8478&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>64.3556&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|9}}1.0187&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.6384&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|19}}25.8665&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>66.9940&nbsp;km⁻² |align=center|0807850 |align=right|{{coord|40.027435|-105.251945|format=dms}} |- |[[Bow Mar, Colorado|Bow Mar]] |[http://www.bowmar.gov/ Town of Bow Mar] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121021230455/http://www.bowmar.gov/ |date=2012-10-21 }} |{{sort|1958-08-99|August 1958}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Arapahoe County, Colorado|Arapahoe County]]<br/>[[Jefferson County, Colorado|Jefferson County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bow%20Mar.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041638/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Bow%20Mar.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|151}} |{{change|invert=on|921|866}} |align=right|{{ntsh|102}}1322&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>510&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|191}}0.6846&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.7732&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|27}}0.1511&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.3913&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|177}}0.8357&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.1645&nbsp;km⁻² |align=center|0808070 |align=right|{{coord|39.626594|-105.050914|format=dms}} |- |[[Branson, Colorado|Branson]] |[http://www.sangres.com/colorado/lasanimas/branson.htm Town of Branson] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160329033915/http://www.sangres.com/colorado/lasanimas/branson.htm |date=2016-03-29 }} |{{sort|1921-03-26|March 26, 1921}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Las Animas County, Colorado|Las Animas County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Branson.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303233536/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Branson.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|262}} |{{change|invert=on|67|74}} |align=right|{{ntsh|239}}282&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>109&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|244}}0.2448&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6340&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|246}}0.2448&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6340&nbsp;km⁻² |align=center|0808345 |align=right|{{coord|37.015493|-103.883777|format=dms}} |- |[[Breckenridge, Colorado|Breckenridge]] |[http://www.townofbreckenridge.com/ Town of Breckenridge] |{{sort|1880-03-03|March 3, 1880}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Summit County, Colorado|Summit County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Breckenridge.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304040659/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Breckenridge.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|79}} |{{change|invert=on|4749|4540}} |align=right|{{ntsh|172}}775&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>299&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|67}}5.9946&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>15.5259&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|67}}5.9946&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>15.5259&nbsp;km⁻² |align=center|0808400 |align=right|{{coord|39.499619|-106.043292|format=dms}} |- |[[Brighton, Colorado|Brighton]] |[http://brightonco.gov/ City of Brighton] |{{sort|1887-09-01|September 1, 1887}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Adams County, Colorado|Adams County]]<ref name=County_Seat/><br/>[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Brighton.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224423/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Brighton.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|22}} |{{change|invert=on|36765|33352}} |align=right|{{ntsh|69}}1720&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>664&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|23}}20.7614&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>53.7719&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|20}}0.3013&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.7803&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|23}}21.0627&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>54.5522&nbsp;km⁻² |align=center|0808675 |align=right|{{coord|39.964790|-104.796581|format=dms}} |- |[[Brookside, Colorado|Brookside]]<ref name=Brookside>[[Brookside, Colorado|Brookside]] is served by the [[Cañon City, Colorado|Cañon City]] [[United States Postal Service|Post Office]].</ref> |[https://web.archive.org/web/20090924004034/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_fremont.html Town of Brookside] |{{sort|1913-99-99|1913}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Fremont County, Colorado|Fremont County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Brookside.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903145933/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Brookside.pdf |date=2014-09-03 }} |align=center|{{nts|231}} |{{change|invert=on|243|233}} |align=right|{{ntsh|211}}512&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>198&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|208}}0.4649&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.2041&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|208}}0.4649&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.2041&nbsp;km⁻² |align=center|0809115 |align=right|{{coord|38.413543|-105.191060|format=dms}} |- |[[Broomfield, Colorado|Broomfield]] |[http://www.broomfield.org/ City and County of Broomfield] |{{sort|1961-06-06|June 6, 1961}}<ref name=Broomfield>The [[Broomfield, Colorado|City and County of Broomfield]] was [[consolidated city-county|consolidated]] on November 15, 2001.</ref> |[[#Consolidated city and county|consolidated city and county]] |[[Broomfield, Colorado|City and County of Broomfield]]<ref name=Broomfield2>As a [[#Consolidated city and county|consolidated city and county]], the [[Broomfield, Colorado|City and County of Broomfield]] is its own [[county seat]].</ref> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Broomfield.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303235315/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Broomfield.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|15}} |{{change|invert=on|62138|55889}} |align=right|{{ntsh|57}}1802&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>696&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|14}}33.0031&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>85.4775&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|14}}0.5455&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.4127&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|15}}33.5485&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>86.8903&nbsp;km⁻² |align=center|0809280 |align=right|{{coord|39.953302|-105.052038|format=dms}} |- |[[Brush, Colorado|Brush]] |[http://www.brushcolo.com/ City of Brush] |{{sort|1884-11-24|November 24, 1884}} |[[#Statutory city|statutory city]] |[[Morgan County, Colorado|Morgan County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Brush.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304052948/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Brush.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|71}} |{{change|invert=on|5466|5463}} |align=right|{{ntsh|38}}2159&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>834&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|107}}2.5474&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.5978&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|108}}2.5474&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.5978&nbsp;km⁻² |align=center|0809555 |align=right|{{coord|40.258136|-103.632160|format=dms}} |- |[[Buena Vista, Colorado|Buena Vista]] |[http://www.buenavistaco.gov/ Town of Buena Vista] |{{sort|1879-11-08|November 8, 1879}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Chaffee County, Colorado|Chaffee County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Buena%20Vista.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041535/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Buena%20Vista.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|96}} |{{change|invert=on|2734|2617}} |align=right|{{ntsh|171}}792&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>306&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|89}}3.4544&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.9469&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|117}}0.0008&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0022&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|89}}3.4553&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.9491&nbsp;km⁻² |align=center|0810105 |align=right|{{coord|38.829332|-106.139515|format=dms}} |- |[[Burlington, Colorado|Burlington]] |[http://www.burlingtoncolo.com/ City of Burlington] |{{sort|1888-01-12|January 12, 1888}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Kit Carson County, Colorado|Kit Carson County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Burlington.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221635/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Burlington.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|85}} |{{change|invert=on|4014|4254}} |align=right|{{ntsh|54}}1917&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>740&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|120}}2.0878&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.4073&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|121}}2.0878&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.4073&nbsp;km⁻² |align=center|0810600 |align=right|{{coord|39.304491|-102.271463|format=dms}} |- |[[Calhan, Colorado|Calhan]] |[https://web.archive.org/web/20080418095508/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=81 Town of Calhan] |{{sort|1919-05-10|May 10, 1919}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[El Paso County, Colorado|El Paso County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Calhan.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041448/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Calhan.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|162}} |{{change|invert=on|797|780}} |align=right|{{ntsh|155}}912&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>352&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|170}}0.8710&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.2559&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|170}}0.8710&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.2559&nbsp;km⁻² |align=center|0811260 |align=right|{{coord|39.034438|-104.299139|format=dms}} |- |[[Campo, Colorado|Campo]] |[https://web.archive.org/web/20090921144557/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_baca.html Town of Campo] |{{sort|1950-03-06|March 6, 1950}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Baca County, Colorado|Baca County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Campo.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224419/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Campo.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|256}} |{{change|invert=on|105|109}} |align=right|{{ntsh|181}}742&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>286&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|263}}0.1443&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.3737&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|263}}0.1443&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.3737&nbsp;km⁻² |align=center|0811645 |align=right|{{coord|37.104711|-102.578798|format=dms}} |- |[[Cañon City, Colorado|Cañon City]] |[http://www.canoncity.org/ City of Cañon City] |{{sort|1872-04-03|April 3, 1872}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Fremont County, Colorado|Fremont County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cañon%20City.pdf map]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |align=center|{{nts|34}} |{{change|invert=on|16337|16400}} |align=right|{{ntsh|103}}1304&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>504&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|34}}12.5117&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>32.4051&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|84}}0.0122&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0315&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|34}}12.5238&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>32.4366&nbsp;km⁻² |align=center|0811810 |align=right|{{coord|38.441889|-105.220891|format=dms}} |- |[[Carbondale, Colorado|Carbondale]] |[http://www.carbondalegov.org/ Town of Carbondale] |{{sort|1888-04-26|April 26, 1888}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Garfield County, Colorado|Garfield County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Carbondale.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045331/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Carbondale.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|61}} |{{change|invert=on|6574|6427}} |align=right|{{ntsh|17}}3205&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1238&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|121}}2.0443&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.2947&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|122}}2.0443&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.2947&nbsp;km⁻² |align=center|0812045 |align=right|{{coord|39.394616|-107.214475|format=dms}} |- |[[Castle Pines, Colorado|Castle Pines]] |[http://www.castlepinesgov.com/ City of Castle Pines] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160406084318/http://www.castlepinesgov.com/ |date=2016-04-06 }} |{{sort|2007-11-06|November 6, 2007}}<ref name=Castle_Pines_North>The [[Castle Pines, Colorado|City of Castle Pines North]] was incorporated on November 6, 2007. An election on November 2, 2010, changed the name to the [[Castle Pines, Colorado|City of Castle Pines]].</ref> |[[#Statutory city|statutory city]] |[[Douglas County, Colorado|Douglas County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Castle%20Pines.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131104212518/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Castle%20Pines.pdf |date=2013-11-04 }} |align=center|{{nts|46}} |{{change|invert=on|10796|NA}} |align=right|{{ntsh|127}}1121&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>433&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|44}}9.5674&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>24.7793&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|45}}9.5674&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>24.7793&nbsp;km⁻² |align=center|0812387 |align=right|{{coord|39.462512|-104.870620|format=dms}} |- |[[Castle Rock, Colorado|Castle Rock]] |[http://www.townofcastlerock.org/ Town of Castle Rock] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080111060615/http://www.townofcastlerock.org/ |date=2008-01-11 }} |{{sort|1881-05-17|May 17, 1881}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Douglas County, Colorado|Douglas County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Castle%20Rock.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180430050124/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Castle%20Rock.pdf |date=2018-04-30 }} |align=center|{{nts|17}} |{{change|invert=on|55747|48231}} |align=right|{{ntsh|82}}1567&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>605&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|13}}33.8639&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>87.7070&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|14}}33.8639&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>87.7070&nbsp;km⁻² |align=center|0812415 |align=right|{{coord|39.376089|-104.853487|format=dms}} |- |[[Cedaredge, Colorado|Cedaredge]] |[https://web.archive.org/web/20070812145207/http://www.cedaredgecolorado.com/town/ Town of Cedaredge] |{{sort|1907-05-02|May 2, 1907}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Delta County, Colorado|Delta County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cedaredge.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041930/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cedaredge.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|111}} |{{change|invert=on|2187|2253}} |align=right|{{ntsh|125}}1136&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>438&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|123}}1.9556&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.0650&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|124}}1.9556&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.0650&nbsp;km⁻² |align=center|0812635 |align=right|{{coord|38.894137|-107.925498|format=dms}} |- |[[Centennial, Colorado|Centennial]] |[http://www.centennialcolorado.com/ City of Centennial] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140213080920/http://www.centennialcolorado.com/ |date=2014-02-13 }} |{{sort|2001-02-07|February 7, 2001}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Arapahoe County, Colorado|Arapahoe County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Centennial.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224433/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Centennial.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|10}} |{{change|invert=on|107201|100377}} |align=right|{{ntsh|9}}3672&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1418&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|16}}28.9014&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>74.8543&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|28}}0.1472&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.3813&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|16}}29.0486&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>75.2356&nbsp;km⁻² |align=center|0812815 |align=right|{{coord|39.590568|-104.869118|format=dms}} |- |[[Center, Colorado|Center]] |[http://www.townofcenter.org/ Town of Center] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120323161653/http://www.townofcenter.org/ |date=2012-03-23 }} |{{sort|1907-01-18|January 18, 1907}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Rio Grande County, Colorado|Rio Grande County]]<br/>[[Saguache County, Colorado|Saguache County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Center.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041635/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Center.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|109}} |{{change|invert=on|2199|2230}} |align=right|{{ntsh|22}}2694&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1040&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|177}}0.8260&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.1392&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|178}}0.8260&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.1392&nbsp;km⁻² |align=center|0812855 |align=right|{{coord|37.751351|-106.110195|format=dms}} |- |[[Central City, Colorado|Central City]] |[http://www.centralcitycolorado.us/ City of Central] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151018115739/http://centralcitycolorado.us/ |date=2015-10-18 }} |{{sort|1886-06-12|June 12, 1886}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Gilpin County, Colorado|Gilpin County]]<ref name=County_Seat/><br/>[[Clear Creek County, Colorado|Clear Creek County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Central%20City.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041512/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Central%20City.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|170}} |{{change|invert=on|724|663}} |align=right|{{ntsh|241}}280&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>108&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|110}}2.4493&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.3438&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|122}}0.0000&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0000&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|110}}2.4494&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.3438&nbsp;km⁻² |align=center|0812910 |align=right|{{coord|39.795790|-105.514835|format=dms}} |- |[[Cheraw, Colorado|Cheraw]] |[https://web.archive.org/web/20090921113635/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_otero.html Town of Cheraw] |{{sort|1917-04-17|April 17, 1917}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Otero County, Colorado|Otero County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cheraw.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041612/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cheraw.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|230}} |{{change|invert=on|249|252}} |align=right|{{ntsh|83}}1567&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>605&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|262}}0.1583&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4100&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|262}}0.1583&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4100&nbsp;km⁻² |align=center|0813460 |align=right|{{coord|38.108104|-103.510926|format=dms}} |- |[[Cherry Hills Village, Colorado|Cherry Hills Village]] |[http://www.cherryhillsvillage.com/ City of Cherry Hills Village] |{{sort|1945-07-19|July 19, 1945}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Arapahoe County, Colorado|Arapahoe County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cherry%20Hills%20Village.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083408/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cherry%20Hills%20Village.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|64}} |{{change|invert=on|6423|5987}} |align=right|{{ntsh|142}}1018&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>393&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|65}}6.2038&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>16.0678&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|49}}0.0715&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1853&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|64}}6.2753&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>16.2531&nbsp;km⁻² |align=center|0813845 |align=right|{{coord|39.637418|-104.947470|format=dms}} |- |[[Cheyenne Wells, Colorado|Cheyenne Wells]] |[http://www.townofcheyennewells.com/ Town of Cheyenne Wells] |{{sort|1890-05-14|May 14, 1890}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Cheyenne County, Colorado|Cheyenne County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cheyenne%20Wells.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000144/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cheyenne%20Wells.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|159}} |{{change|invert=on|860|846}} |align=right|{{ntsh|168}}814&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>314&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|157}}1.0696&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.7702&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|158}}1.0696&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.7702&nbsp;km⁻² |align=center|0814175 |align=right|{{coord|38.819202|-102.352030|format=dms}} |- |[[Coal Creek, Fremont County, Colorado|Coal Creek]] |[https://web.archive.org/web/20090827075915/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=306 Town of Coal Creek] |{{sort|1882-02-11|February 11, 1882}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Fremont County, Colorado|Fremont County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Coal%20Creek.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222242/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Coal%20Creek.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|214}} |{{change|invert=on|339|343}} |align=right|{{ntsh|245}}266&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>103&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|147}}1.2719&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.2942&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|147}}1.2719&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.2942&nbsp;km⁻² |align=center|0815330 |align=right|{{coord|38.362038|-105.141782|format=dms}} |- |[[Cokedale, Colorado|Cokedale]] |[http://www.sangres.com/colorado/lasanimas/cokedale.htm Town of Cokedale] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160329053150/http://www.sangres.com/colorado/lasanimas/cokedale.htm |date=2016-03-29 }} |{{sort|1948-03-15|March 15, 1948}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Las Animas County, Colorado|Las Animas County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cokedale.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304035511/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cokedale.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|251}} |{{change|invert=on|119|129}} |align=right|{{ntsh|201}}581&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>224&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|254}}0.2049&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.5308&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|255}}0.2049&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.5308&nbsp;km⁻² |align=center|0815550 |align=right|{{coord|37.144223|-104.621590|format=dms}} |- |[[Collbran, Colorado|Collbran]] |[https://web.archive.org/web/20080418095538/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=87 Town of Collbran] |{{sort|1908-07-22|July 22, 1908}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Mesa County, Colorado|Mesa County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Collbran.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083413/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Collbran.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|172}} |{{change|invert=on|706|708}} |align=right|{{ntsh|118}}1184&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>457&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|195}}0.5912&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.5312&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|195}}0.5912&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.5312&nbsp;km⁻² |align=center|0815605 |align=right|{{coord|39.240016|-107.963956|format=dms}} |- |[[Colorado Springs, Colorado|Colorado Springs]] |[http://www.springsgov.com/ City of Colorado Springs] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20031002012442/http://www.springsgov.com/ |date=2003-10-02 }} |{{sort|1886-06-19|June 19, 1886}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[El Paso County, Colorado|El Paso County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Colorado%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303235547/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Colorado%20Springs.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|2}} |{{change|invert=on|445830|416427}} |align=right|{{ntsh|34}}2257&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>872&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|1}}194.8701&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>504.7114&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|16}}0.3657&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.9472&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|1}}195.2359&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>505.6585&nbsp;km⁻² |align=center|0816000 |align=right|{{coord|38.867255|-104.760749|format=dms}} |- |[[Columbine Valley, Colorado|Columbine Valley]]<ref name=Columbine_Valley>[[Columbine Valley, Colorado|Columbine Valley]] is served by the [[Littleton, Colorado|Littleton]] [[United States Postal Service|Post Office]].</ref> |[http://www.columbinevalley.org/ Town of Columbine Valley] |{{sort|1959-07-02|July 2, 1959}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Arapahoe County, Colorado|Arapahoe County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Columbine%20Valley.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022923/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Columbine%20Valley.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|133}} |{{change|invert=on|1328|1256}} |align=right|{{ntsh|110}}1287&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>497&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|160}}1.0245&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.6534&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|80}}0.0144&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0372&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|161}}1.0388&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.6906&nbsp;km⁻² |align=center|0816385 |align=right|{{coord|39.599580|-105.030771|format=dms}} |- |[[Commerce City, Colorado|Commerce City]] |[http://www.c3gov.com/ City of Commerce City] |{{sort|1952-12-18|December 18, 1952}}<ref name=Commerce_Town>[[Commerce City, Colorado|Commerce City]] was incorporated in 1952 as [[Commerce City, Colorado#History|Commerce Town]].</ref> |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Adams County, Colorado|Adams County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Commerce%20City.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903151321/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Commerce%20City.pdf |date=2014-09-03 }} |align=center|{{nts|18}} |{{change|invert=on|51762|45913}} |align=right|{{ntsh|89}}1426&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>551&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|11}}34.9113&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>90.4199&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|15}}0.4119&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0669&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|12}}35.3233&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>91.4868&nbsp;km⁻² |align=center|0816495 |align=right|{{coord|39.882968|-104.795452|format=dms}} |- |[[Cortez, Colorado|Cortez]] |[http://www.cityofcortez.com/ City of Cortez] |{{sort|1902-11-10|November 10, 1902}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Montezuma County, Colorado|Montezuma County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cortez.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022930/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cortez.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|52}} |{{change|invert=on|8602|8482}} |align=right|{{ntsh|94}}1379&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>532&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|64}}6.2130&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>16.0916&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|69}}0.0272&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0704&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|65}}6.2402&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>16.1620&nbsp;km⁻² |align=center|0817375 |align=right|{{coord|37.349783|-108.576687|format=dms}} |- |[[Craig, Colorado|Craig]] |[http://www.ci.craig.co.us/ City of Craig] |{{sort|1908-07-15|July 15, 1908}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Moffat County, Colorado|Moffat County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Craig.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041652/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Craig.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|50}} |{{change|invert=on|8846|9464}} |align=right|{{ntsh|62}}1749&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>675&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|70}}5.1354&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>13.3007&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|70}}5.1354&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>13.3007&nbsp;km⁻² |align=center|0817760 |align=right|{{coord|40.517034|-107.555674|format=dms}} |- |[[Crawford, Colorado|Crawford]] |[http://www.colorado.com/Crawford.aspx Town of Crawford] |{{sort|1910-12-19|December 19, 1910}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Delta County, Colorado|Delta County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crawford.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022935/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crawford.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|205}} |{{change|invert=on|411|431}} |align=right|{{ntsh|63}}1736&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>670&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|246}}0.2431&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6296&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|247}}0.2431&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6296&nbsp;km⁻² |align=center|0817925 |align=right|{{coord|38.705183|-107.610061|format=dms}} |- |[[Creede, Colorado|Creede]] |[http://www.creede.com/ City of Creede]<ref name=Creede>The municipality of [[Creede, Colorado|Creede]] uses the official title [[Creede, Colorado|City of Creede]] despite its status as a [[#Statutory town|Colorado statutory town]].</ref> |{{sort|1892-05-19|May 19, 1892}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Mineral County, Colorado|Mineral County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Creede.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180206131607/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Creede.pdf |date=2018-02-06 }} |align=center|{{nts|219}} |{{change|invert=on|282|290}} |align=right|{{ntsh|237}}319&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>123&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|165}}0.9161&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.3727&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|165}}0.9161&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.3727&nbsp;km⁻² |align=center|0814765 |align=right|{{coord|37.849102|-106.925415|format=dms}} |- |[[Crested Butte, Colorado|Crested Butte]] |[http://www.crestedbutte-co.gov/ Town of Crested Butte] |{{sort|1880-07-15|July 15, 1880}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Gunnison County, Colorado|Gunnison County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crested%20Butte.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303234746/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crested%20Butte.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|125}} |{{change|invert=on|1541|1487}} |align=right|{{ntsh|56}}1805&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>697&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|174}}0.8417&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.1800&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|175}}0.8417&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.1800&nbsp;km⁻² |align=center|0818310 |align=right|{{coord|38.867736|-106.977266|format=dms}} |- |[[Crestone, Colorado|Crestone]] |[https://web.archive.org/web/20080117131337/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=225 Town of Crestone] |{{sort|1902-01-24|January 24, 1902}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Saguache County, Colorado|Saguache County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crestone.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221040/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crestone.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|246}} |{{change|invert=on|137|127}} |align=right|{{ntsh|231}}350&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>135&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|221}}0.3772&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.9771&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|221}}0.3772&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.9771&nbsp;km⁻² |align=center|0818420 |align=right|{{coord|37.994497|-105.696273|format=dms}} |- |[[Cripple Creek, Colorado|Cripple Creek]] |[https://web.archive.org/web/20071013114502/http://cripplecreekgov.com/ City of Cripple Creek] |{{sort|1892-06-09|June 9, 1892}} |[[#Statutory city|statutory city]] |[[Teller County, Colorado|Teller County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cripple%20Creek.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083426/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Cripple%20Creek.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|136}} |{{change|invert=on|1172|1189}} |align=right|{{ntsh|177}}763&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>294&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|135}}1.5328&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.9699&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|136}}1.5328&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.9699&nbsp;km⁻² |align=center|0818530 |align=right|{{coord|38.746149|-105.184042|format=dms}} |- |[[Crook, Colorado|Crook]] |[http://www.colorado.com/Crook.aspx Town of Crook] |{{sort|1918-09-23|September 23, 1918}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Logan County, Colorado|Logan County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crook.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045118/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crook.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|254}} |{{change|invert=on|109|110}} |align=right|{{ntsh|167}}815&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>315&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|264}}0.1338&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.3464&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|264}}0.1338&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.3464&nbsp;km⁻² |align=center|0818640 |align=right|{{coord|40.858752|-102.801392|format=dms}} |- |[[Crowley, Colorado|Crowley]] |[https://web.archive.org/web/20101028140857/http://www.colorado.com/Crowley.aspx Town of Crowley] |{{sort|1921-10-10|October 10, 1921}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Crowley County, Colorado|Crowley County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crowley.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303232515/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Crowley.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|238}} |{{change|invert=on|175|176}} |align=right|{{ntsh|179}}754&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>291&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|252}}0.2255&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.5840&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|253}}0.2255&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.5840&nbsp;km⁻² |align=center|0818750 |align=right|{{coord|38.193506|-103.859744|format=dms}} |- |[[Dacono, Colorado|Dacono]] |[http://www.ci.dacono.co.us/ City of Dacono] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160331122516/http://www.ci.dacono.co.us/ |date=2016-03-31 }} |{{sort|1908-09-23|September 23, 1908}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dacono.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903151326/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dacono.pdf |date=2014-09-03 }} |align=center|{{nts|81}} |{{change|invert=on|4544|4152}} |align=right|{{ntsh|206}}539&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>208&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|50}}8.1208&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>21.0328&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|89}}0.0091&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0235&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|50}}8.1299&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>21.0563&nbsp;km⁻² |align=center|0819080 |align=right|{{coord|40.063521|-104.946804|format=dms}} |- |[[De Beque, Colorado|De Beque]] |[http://www.debeque.org/ Town of De Beque] |{{sort|1890-01-18|January 18, 1890}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Mesa County, Colorado|Mesa County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/De%20Beque.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304001405/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/De%20Beque.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|195}} |{{change|invert=on|496|504}} |align=right|{{ntsh|262}}115&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>45&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|78}}4.3012&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>11.1401&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|71}}0.0256&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0664&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|78}}4.3269&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>11.2065&nbsp;km⁻² |align=center|0819355 |align=right|{{coord|39.275733|-108.193405|format=dms}} |- |[[Deer Trail, Colorado|Deer Trail]] |[https://web.archive.org/web/20071223025552/http://www.deertrailcolorado.org/ Town of Deer Trail] |{{sort|1920-02-03|February 3, 1920}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Arapahoe County, Colorado|Arapahoe County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Deer%20Trail.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903151101/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Deer%20Trail.pdf |date=2014-09-03 }} |align=center|{{nts|187}} |{{change|invert=on|576|546}} |align=right|{{ntsh|208}}525&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>203&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|156}}1.0714&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.7748&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|101}}0.0043&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0111&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|156}}1.0757&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.7859&nbsp;km⁻² |align=center|0819630 |align=right|{{coord|39.615892|-104.043007|format=dms}} |- |[[Del Norte, Colorado|Del Norte]] |[https://web.archive.org/web/20080418095558/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=91 Town of Del Norte] |{{sort|1895-11-15|November 15, 1895}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Rio Grande County, Colorado|Rio Grande County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Del%20Norte.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022946/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Del%20Norte.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|122}} |{{change|invert=on|1629|1686}} |align=right|{{ntsh|79}}1643&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>634&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|161}}1.0075&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.6093&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|162}}1.0075&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.6093&nbsp;km⁻² |align=center|0819795 |align=right|{{coord|37.678447|-106.353931|format=dms}} |- |[[Delta, Colorado|Delta]] |[https://web.archive.org/web/20071013152055/http://www.delta-co.gov/ City of Delta] |{{sort|1882-10-24|October 24, 1882}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Delta County, Colorado|Delta County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Delta.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304001344/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Delta.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|51}} |{{change|invert=on|8720|8915}} |align=right|{{ntsh|189}}664&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>256&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|30}}13.3451&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>34.5635&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|21}}0.2813&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.7286&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|31}}13.6264&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>35.2922&nbsp;km⁻² |align=center|0819850 |align=right|{{coord|38.757372|-108.087959|format=dms}} |- |[[Denver]] |[http://www.denvergov.org/ City and County of Denver] |{{sort|1859-12-03|December 3, 1859}}<ref name=Denver_1st>The [[Jefferson Territory|Provisional Government of the Territory of Jefferson]] granted a charter to the consolidated [[History of Denver|City of Denver, Auraria, and Highland]] on December 3, 1859. The [[Territory of Colorado]] reincorporated the city as [[History of Denver|Denver City]] on November 7, 1861. Later, the city's common name was shortened to [[History of Denver|Denver]].</ref><ref name=Denver>The [[History of Denver|City and County of Denver]] was [[consolidated city-county|consolidated]] on November 15, 1902.</ref> |[[#Consolidated city and county|consolidated city and county]] |[[Denver|City and County of Denver]]<ref name=Denver1>The [[Denver|City and County of Denver]] is the [[Capital (political)|capital]] of the [[state of Colorado]].</ref><ref name=Denver2>As a [[#Consolidated city and county|consolidated city and county]], the [[Denver|City and County of Denver]] is its own [[county seat]].</ref> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Denver.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180807155729/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/DENVER.pdf |date=2018-08-07 }} |align=center|{{nts|1}} |{{change|invert=on|663862|600158}} |align=right|{{ntsh|7}}4244&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1639&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|3}}153.0374&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>396.3650&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|2}}1.6249&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.2086&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|2}}154.6623&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>400.5735&nbsp;km⁻² |align=center|0820000 |align=right|{{coord|39.761850|-104.881105|format=dms}} |- |[[Dillon, Colorado|Dillon]] |[http://www.townofdillon.com/ Town of Dillon] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110903044644/http://www.townofdillon.com/ |date=2011-09-03 }} |{{sort|1883-01-26|January 26, 1883}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Summit County, Colorado|Summit County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dillon.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224427/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dillon.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|149}} |{{change|invert=on|937|904}} |align=right|{{ntsh|199}}586&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>226&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|133}}1.5694&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.0648&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|10}}0.8587&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.2241&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|111}}2.4281&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.2889&nbsp;km⁻² |align=center|0820440 |align=right|{{coord|39.625881|-106.043728|format=dms}} |- |[[Dinosaur, Colorado|Dinosaur]] |[http://www.colorado.com/Dinosaur.aspx Town of Dinosaur] |{{sort|1947-12-18|December 18, 1947}}<ref name=Artesia>[[Dinosaur, Colorado|Dinosaur]] was incorporated in 1947 as [[Dinosaur, Colorado|Artesia]].</ref> |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Moffat County, Colorado|Moffat County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dinosaur.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222017/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dinosaur.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|216}} |{{change|invert=on|312|339}} |align=right|{{ntsh|225}}407&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>157&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|180}}0.7847&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.0324&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|181}}0.7847&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.0324&nbsp;km⁻² |align=center|0820495 |align=right|{{coord|40.240551|-109.008590|format=dms}} |- |[[Dolores, Colorado|Dolores]] |[http://www.townofdolores.com/ Town of Dolores] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160401235730/http://www.townofdolores.com/ |date=2016-04-01 }} |{{sort|1900-07-19|July 19, 1900}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Montezuma County, Colorado|Montezuma County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dolores.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041730/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dolores.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|148}} |{{change|invert=on|948|936}} |align=right|{{ntsh|107}}1296&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>500&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|184}}0.7279&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.8852&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|185}}0.7279&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.8852&nbsp;km⁻² |align=center|0820770 |align=right|{{coord|37.473990|-108.499824|format=dms}} |- |[[Dove Creek, Colorado|Dove Creek]] |[https://web.archive.org/web/20080418095609/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=94 Town of Dove Creek] |{{sort|1939-06-15|June 15, 1939}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Dolores County, Colorado|Dolores County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dove%20Creek.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180131023610/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Dove%20Creek.pdf |date=2018-01-31 }} |align=center|{{nts|174}} |{{change|invert=on|703|735}} |align=right|{{ntsh|99}}1342&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>518&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|202}}0.5373&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.3916&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|202}}0.5373&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.3916&nbsp;km⁻² |align=center|0821265 |align=right|{{coord|37.766665|-108.906297|format=dms}} |- |[[Durango, Colorado|Durango]] |[http://www.durangogov.org/ City of Durango] |{{sort|1881-04-27|April 27, 1881}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[La Plata County, Colorado|La Plata County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Durango.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041745/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Durango.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|33}} |{{change|invert=on|17834|16887}} |align=right|{{ntsh|81}}1586&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>612&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|38}}11.0712&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>28.6743&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|65}}0.0330&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0854&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|38}}11.1042&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>28.7597&nbsp;km⁻² |align=center|0822035 |align=right|{{coord|37.273267|-107.871692|format=dms}} |- |[[Eads, Colorado|Eads]] |[http://www.kcedfonline.org/eads.htm Town of Eads] |{{sort|1916-01-29|January 29, 1916}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Kiowa County, Colorado|Kiowa County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eads.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903151121/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eads.pdf |date=2014-09-03 }} |align=center|{{nts|185}} |{{change|invert=on|599|609}} |align=right|{{ntsh|106}}1296&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>501&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|207}}0.4698&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.2167&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|207}}0.4698&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.2167&nbsp;km⁻² |align=center|0822145 |align=right|{{coord|38.481346|-102.779776|format=dms}} |- |[[Eagle, Colorado|Eagle]] |[http://www.townofeagle.org/ Town of Eagle] |{{sort|1905-04-05|April 5, 1905}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Eagle County, Colorado|Eagle County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eagle.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022952/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eagle.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|62}} |{{change|invert=on|6572|6508}} |align=right|{{ntsh|90}}1420&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>548&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|76}}4.5927&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>11.8949&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|74}}0.0201&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0520&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|76}}4.6127&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>11.9469&nbsp;km⁻² |align=center|0822200 |align=right|{{coord|39.634496|-106.816402|format=dms}} |- |[[Eaton, Colorado|Eaton]] |[http://www.eatonco.org/ Town of Eaton] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160316071202/http://www.eatonco.org/ |date=2016-03-16 }} |{{sort|1892-12-05|December 5, 1892}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eaton.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303235844/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eaton.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|78}} |{{change|invert=on|4815|4365}} |align=right|{{ntsh|47}}1967&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>760&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|112}}2.3620&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.1177&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|113}}2.3620&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.1177&nbsp;km⁻² |align=center|0822860 |align=right|{{coord|40.525181|-104.713308|format=dms}} |- |[[Eckley, Colorado|Eckley]] |[https://web.archive.org/web/20090921145036/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_yuma.html Town of Eckley] |{{sort|1920-06-16|June 16, 1920}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Yuma County, Colorado|Yuma County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eckley.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221734/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Eckley.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|227}} |{{change|invert=on|255|257}} |align=right|{{ntsh|205}}539&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>208&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|206}}0.4767&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.2346&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|206}}0.4767&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.2346&nbsp;km⁻² |align=center|0823025 |align=right|{{coord|40.112467|-102.488545|format=dms}} |- |[[Edgewater, Colorado|Edgewater]] |[http://www.edgewaterco.com/ City of Edgewater] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160406164433/http://www.edgewaterco.com/ |date=2016-04-06 }} |{{sort|1904-11-05|November 5, 1904}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Jefferson County, Colorado|Jefferson County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Edgewater.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041416/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Edgewater.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|76}} |{{change|invert=on|5289|5170}} |align=right|{{ntsh|3}}7531&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2908&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|189}}0.6978&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.8072&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|190}}0.6978&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.8072&nbsp;km⁻² |align=center|0823135 |align=right|{{coord|39.750820|-105.062615|format=dms}} |- |[[Elizabeth, Colorado|Elizabeth]] |[http://www.townofelizabeth.org/ Town of Elizabeth] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070920154608/http://www.townofelizabeth.org/ |date=2007-09-20 }} |{{sort|1890-10-09|October 9, 1890}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Elbert County, Colorado|Elbert County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Elizabeth.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303234143/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Elizabeth.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|130}} |{{change|invert=on|1395|1358}} |align=right|{{ntsh|131}}1099&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>424&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|148}}1.2489&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.2348&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|149}}1.2489&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.2348&nbsp;km⁻² |align=center|0823740 |align=right|{{coord|39.361015|-104.606172|format=dms}} |- |[[Empire, Colorado|Empire]] |[http://www.empirecoloradogov.com/ Town of Empire] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161005012514/http://empirecoloradogov.com/ |date=2016-10-05 }} |{{sort|1882-04-12|April 12, 1882}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Clear Creek County, Colorado|Clear Creek County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Empire.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041531/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Empire.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|218}} |{{change|invert=on|283|282}} |align=right|{{ntsh|126}}1128&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>436&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|245}}0.2446&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6335&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|106}}0.0022&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0058&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|244}}0.2468&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6393&nbsp;km⁻² |align=center|0824620 |align=right|{{coord|39.759710|-105.682813|format=dms}} |- |[[Englewood, Colorado|Englewood]] |[https://web.archive.org/web/20080111060613/http://www.ci.englewood.co.us/ City of Englewood] |{{sort|1903-05-09|May 9, 1903}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Arapahoe County, Colorado|Arapahoe County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Englewood.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041659/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Englewood.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|23}} |{{change|invert=on|32480|30255}} |align=right|{{ntsh|6}}4810&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1857&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|63}}6.5515&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>16.9684&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|41}}0.0878&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2274&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|62}}6.6393&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>17.1958&nbsp;km⁻² |align=center|0824785 |align=right|{{coord|39.646505|-104.994001|format=dms}} |- |[[Erie, Colorado|Erie]] |[https://web.archive.org/web/20090323033446/http://www.erieco.gov/index.cfm Town of Erie] |{{sort|1885-11-15|November 15, 1885}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Boulder County, Colorado|Boulder County]]<br/>[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Erie.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224459/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Erie.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|28}} |{{change|invert=on|20493|18135}} |align=right|{{ntsh|123}}1142&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>441&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|25}}17.2659&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>44.7185&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|31}}0.1263&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.3271&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|25}}17.3922&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>45.0457&nbsp;km⁻² |align=center|0824950 |align=right|{{coord|40.040351|-105.039365|format=dms}} |- |[[Estes Park, Colorado|Estes Park]] |[http://www.estesnet.com/ Town of Estes Park] |{{sort|1917-04-17|April 17, 1917}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Larimer County, Colorado|Larimer County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Estes%20Park.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304022958/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Estes%20Park.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|66}} |{{change|invert=on|6165|5858}} |align=right|{{ntsh|156}}908&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>351&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|61}}6.6998&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>17.3525&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|42}}0.0864&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2238&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|61}}6.7863&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>17.5764&nbsp;km⁻² |align=center|0825115 |align=right|{{coord|40.377117|-105.525514|format=dms}} |- |[[Evans, Colorado|Evans]] |[http://www.cityofevans.org/ City of Evans] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130823200705/http://www.cityofevans.org/ |date=2013-08-23 }} |{{sort|1885-11-15|November 15, 1885}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Evans.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043213/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Evans.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|29}} |{{change|invert=on|20473|18537}} |align=right|{{ntsh|48}}1964&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>758&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|40}}10.1524&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>26.2946&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|18}}0.3438&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.8906&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|40}}10.4962&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>27.1851&nbsp;km⁻² |align=center|0825280 |align=right|{{coord|40.350168|-104.748388|format=dms}} |- |[[Fairplay, Colorado|Fairplay]] |[http://fairplayco.us/ Town of Fairplay] |{{sort|1872-11-15|November 15, 1872}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Park County, Colorado|Park County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fairplay.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042218/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fairplay.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|175}} |{{change|invert=on|679|679}} |align=right|{{ntsh|198}}587&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>227&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|152}}1.1445&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.9642&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|88}}0.0095&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0247&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|152}}1.1540&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.9889&nbsp;km⁻² |align=center|0825610 |align=right|{{coord|39.223780|-105.994005|format=dms}} |- |[[Federal Heights, Colorado|Federal Heights]] |[https://web.archive.org/web/20071231102953/http://www.ci.federal-heights.co.us/ City of Federal Heights] |{{sort|1940-05-19|May 19, 1940}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Adams County, Colorado|Adams County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Federal%20Heights.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041829/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Federal%20Heights.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|42}} |{{change|invert=on|12178|11467}} |align=right|{{ntsh|4}}6742&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2603&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|127}}1.7759&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.5995&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|108}}0.0021&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0055&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|129}}1.7780&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.6049&nbsp;km⁻² |align=center|0826270 |align=right|{{coord|39.864590|-105.016341|format=dms}} |- |[[Firestone, Colorado|Firestone]] |[http://www.ci.firestone.co.us/ Town of Firestone] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150319115536/http://www.ci.firestone.co.us/ |date=2015-03-19 }} |{{sort|1908-10-08|October 8, 1908}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Firestone.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903151146/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Firestone.pdf |date=2014-09-03 }} |align=center|{{nts|43}} |{{change|invert=on|11537|10147}} |align=right|{{ntsh|147}}979&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>378&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|36}}11.4095&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>29.5504&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|26}}0.1784&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4622&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|36}}11.5879&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>30.0126&nbsp;km⁻² |align=center|0826600 |align=right|{{coord|40.149261|-104.961932|format=dms}} |- |[[Flagler, Colorado|Flagler]] |[http://www.flaglercolorado.com/ Town of Flagler] |{{sort|1916-11-02|November 2, 1916}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Kit Carson County, Colorado|Kit Carson County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Flagler.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083347/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Flagler.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|189}} |{{change|invert=on|561|561}} |align=right|{{ntsh|219}}444&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>171&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|146}}1.2768&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.3070&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|146}}1.2768&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.3070&nbsp;km⁻² |align=center|0826765 |align=right|{{coord|39.295491|-103.076707|format=dms}} |- |[[Fleming, Colorado|Fleming]] |[https://web.archive.org/web/20080418100331/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=99 Town of Fleming] |{{sort|1917-05-05|May 5, 1917}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Logan County, Colorado|Logan County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fleming.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903151126/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fleming.pdf |date=2014-09-03 }} |align=center|{{nts|207}} |{{change|invert=on|399|408}} |align=right|{{ntsh|175}}768&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>297&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|204}}0.5205&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.3482&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|204}}0.5205&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.3482&nbsp;km⁻² |align=center|0826875 |align=right|{{coord|40.681771|-102.839443|format=dms}} |- |[[Florence, Colorado|Florence]] |[https://web.archive.org/web/20090821193729/http://www.florenceco.govoffice2.com/ City of Florence] |{{sort|1887-09-13|September 13, 1887}} |[[#Statutory city|statutory city]] |[[Fremont County, Colorado|Fremont County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Florence.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304003418/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Florence.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|88}} |{{change|invert=on|3852|3881}} |align=right|{{ntsh|153}}923&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>356&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|79}}4.1695&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>10.7990&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|102}}0.0037&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0097&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|79}}4.1732&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>10.8087&nbsp;km⁻² |align=center|0827040 |align=right|{{coord|38.379826|-105.098107|format=dms}} |- |[[Fort Collins, Colorado|Fort Collins]] |[http://www.fcgov.com/ City of Fort Collins] |{{sort|1883-02-12|February 12, 1883}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Larimer County, Colorado|Larimer County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fort%20Collins.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002325/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fort%20Collins.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|4}} |{{change|invert=on|156480|143986}} |align=right|{{ntsh|21}}2784&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1075&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|4}}54.6183&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>141.4607&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|5}}1.2242&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.1707&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|4}}55.8425&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>144.6314&nbsp;km⁻² |align=center|0827425 |align=right|{{coord|40.548216|-105.064833|format=dms}} |- |[[Fort Lupton, Colorado|Fort Lupton]] |[http://www.fortlupton.org/ City of Fort Lupton] |{{sort|1890-01-15|January 15, 1890}} |[[#Statutory city|statutory city]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fort%20Lupton.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041815/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fort%20Lupton.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|54}} |{{change|invert=on|7783|7377}} |align=right|{{ntsh|146}}997&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>385&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|53}}7.7156&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>19.9833&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|62}}0.0373&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0965&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|55}}7.7529&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>20.0799&nbsp;km⁻² |align=center|0827700 |align=right|{{coord|40.081503|-104.798544|format=dms}} |- |[[Fort Morgan, Colorado|Fort Morgan]] |[http://www.cityoffortmorgan.com/ City of Fort Morgan] |{{sort|1887-06-15|June 15, 1887}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Morgan County, Colorado|Morgan County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fort%20Morgan.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042210/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fort%20Morgan.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|44}} |{{change|invert=on|11329|11315}} |align=right|{{ntsh|24}}2591&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1000&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|77}}4.4027&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>11.4030&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|51}}0.0689&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1785&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|77}}4.4716&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>11.5815&nbsp;km⁻² |align=center|0827810 |align=right|{{coord|40.256029|-103.791319|format=dms}} |- |[[Fountain, Colorado|Fountain]] |[http://www.ci.fountain.co.us/ City of Fountain] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120517092747/http://www.ci.fountain.co.us/ |date=2012-05-17 }} |{{sort|1903-04-23|April 23, 1903}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[El Paso County, Colorado|El Paso County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fountain.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041422/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fountain.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|25}} |{{change|invert=on|27631|25846}} |align=right|{{ntsh|129}}1113&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>430&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|20}}24.5017&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>63.4592&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|63}}0.0361&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0935&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|21}}24.5378&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>63.5527&nbsp;km⁻² |align=center|0827865 |align=right|{{coord|38.699580|-104.699758|format=dms}} |- |[[Fowler, Colorado|Fowler]] |[http://www.fowlercolorado.com/ Town of Fowler] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081202013610/http://www.fowlercolorado.com/ |date=2008-12-02 }} |{{sort|1900-08-25|August 25, 1900}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Otero County, Colorado|Otero County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fowler.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041617/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fowler.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|138}} |{{change|invert=on|1155|1182}} |align=right|{{ntsh|36}}2233&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>862&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|203}}0.5236&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.3560&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|203}}0.5236&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.3560&nbsp;km⁻² |align=center|0827975 |align=right|{{coord|38.129631|-104.025673|format=dms}} |- |[[Foxfield, Colorado|Foxfield]] |[http://www.foxfieldco.us/ Town of Foxfield] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071201045110/http://www.foxfieldco.us/ |date=2007-12-01 }} |{{sort|1994-12-15|December 15, 1994}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Arapahoe County, Colorado|Arapahoe County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Foxfield.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041844/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Foxfield.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|168}} |{{change|invert=on|741|685}} |align=right|{{ntsh|202}}573&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>221&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|145}}1.2775&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.3087&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|145}}1.2775&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.3087&nbsp;km⁻² |align=center|0828105 |align=right|{{coord|39.588405|-104.785823|format=dms}} |- |[[Fraser, Colorado|Fraser]] |[http://www.frasercolorado.com/ Town of Fraser] |{{sort|1953-06-15|June 15, 1953}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Grand County, Colorado|Grand County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fraser.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221742/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fraser.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|137}} |{{change|invert=on|1165|1224}} |align=right|{{ntsh|235}}329&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>127&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|87}}3.5064&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>9.0815&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|98}}0.0050&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0129&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|87}}3.5114&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>9.0944&nbsp;km⁻² |align=center|0828305 |align=right|{{coord|39.923324|-105.805286|format=dms}} |- |[[Frederick, Colorado|Frederick]] |[http://www.frederickco.gov/ Town of Frederick] |{{sort|1908-09-09|September 9, 1908}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Frederick.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224122/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Frederick.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|45}} |{{change|invert=on|10927|8679}} |align=right|{{ntsh|183}}733&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>283&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|28}}13.9101&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>36.0270&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|29}}0.1333&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.3453&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|28}}14.0434&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>36.3723&nbsp;km⁻² |align=center|0828360 |align=right|{{coord|40.109362|-104.965251|format=dms}} |- |[[Frisco, Colorado|Frisco]] |[http://www.townoffrisco.com/ Town of Frisco] |{{sort|1880-12-03|December 3, 1880}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Summit County, Colorado|Summit County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Frisco.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083404/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Frisco.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|93}} |{{change|invert=on|2914|2683}} |align=right|{{ntsh|74}}1674&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>646&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|129}}1.6851&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.3645&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|35}}0.1022&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2648&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|127}}1.7874&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.6293&nbsp;km⁻² |align=center|0828690 |align=right|{{coord|39.578482|-106.090973|format=dms}} |- |[[Fruita, Colorado|Fruita]] |[https://web.archive.org/web/20090406040926/http://www.fruita.org/cityhome.htm City of Fruita] |{{sort|1894-04-18|April 18, 1894}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Mesa County, Colorado|Mesa County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fruita.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002055/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Fruita.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|40}} |{{change|invert=on|12761|12646}} |align=right|{{ntsh|76}}1669&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>644&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|55}}7.6236&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>19.7450&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|24}}0.1859&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4814&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|54}}7.8094&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>20.2264&nbsp;km⁻² |align=center|0828745 |align=right|{{coord|39.153960|-108.728196|format=dms}} |- |[[Garden City, Colorado|Garden City]] |[https://web.archive.org/web/20080418094250/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=23 Town of Garden City] |{{sort|1936-09-14|September 14, 1936}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Garden%20City.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222238/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Garden%20City.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|223}} |{{change|invert=on|264|234}} |align=right|{{ntsh|31}}2321&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>896&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|266}}0.1129&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2924&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|266}}0.1129&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2924&nbsp;km⁻² |align=center|0829185 |align=right|{{coord|40.394591|-104.689494|format=dms}} |- |[[Genoa, Colorado|Genoa]] |[http://www.genoacolorado.com/ Town of Genoa] |{{sort|1905-07-27|July 27, 1905}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Lincoln County, Colorado|Lincoln County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Genoa.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041557/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Genoa.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|245}} |{{change|invert=on|140|139}} |align=right|{{ntsh|228}}386&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>149&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|224}}0.3576&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.9262&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|224}}0.3576&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.9262&nbsp;km⁻² |align=center|0829680 |align=right|{{coord|39.278330|-103.498786|format=dms}} |- |[[Georgetown, Colorado|Georgetown]] |[http://www.town.georgetown.co.us/ Town of Georgetown] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120531032750/http://www.town.georgetown.co.us/ |date=2012-05-31 }} |{{sort|1868-01-10|January 10, 1868}} |[[#Territorial charter municipality|territorial charter municipality]] |[[Clear Creek County, Colorado|Clear Creek County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Georgetown.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221101/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Georgetown.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|142}} |{{change|invert=on|1038|1034}} |align=right|{{ntsh|137}}1061&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>410&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|162}}0.9689&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.5094&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|36}}0.1013&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2624&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|157}}1.0702&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.7718&nbsp;km⁻² |align=center|0829735 |align=right|{{coord|39.721298|-105.694029|format=dms}} |- |[[Gilcrest, Colorado|Gilcrest]] |[https://web.archive.org/web/20080418093336/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=104 Town of Gilcrest] |{{sort|1912-03-18|March 18, 1912}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Gilcrest.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042054/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Gilcrest.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|140}} |{{change|invert=on|1080|1034}} |align=right|{{ntsh|101}}1323&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>511&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|178}}0.8110&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.1004&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|179}}0.8110&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.1004&nbsp;km⁻² |align=center|0829955 |align=right|{{coord|40.284156|-104.782024|format=dms}} |- |[[Glendale, Colorado|Glendale]] |[http://www.glendale.co.us/ City of Glendale] |{{sort|1952-05-19|May 19, 1952}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Arapahoe County, Colorado|Arapahoe County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Glendale.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041925/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Glendale.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|77}} |{{change|invert=on|5115|4184}} |align=right|{{ntsh|2}}7821&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3020&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|197}}0.5769&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.4943&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|107}}0.0022&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0057&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|197}}0.5792&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.5000&nbsp;km⁻² |align=center|0830340 |align=right|{{coord|39.702917|-104.936069|format=dms}} |- |[[Glenwood Springs, Colorado|Glenwood Springs]] |[http://www.ci.glenwood-springs.co.us/ City of Glenwood Springs] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160728090112/http://www.ci.glenwood-springs.co.us/ |date=2016-07-28 }} |{{sort|1885-09-04|September 4, 1885}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Garfield County, Colorado|Garfield County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Glenwood%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083431/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Glenwood%20Springs.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|47}} |{{change|invert=on|9840|9614}} |align=right|{{ntsh|65}}1731&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>668&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|69}}5.6828&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>14.7184&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|90}}0.0089&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0231&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|69}}5.6917&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>14.7415&nbsp;km⁻² |align=center|0830780 |align=right|{{coord|39.550626|-107.324308|format=dms}} |- |[[Golden, Colorado|Golden]] |[https://web.archive.org/web/20110511225541/http://www.ci.golden.co.us/ City of Golden] |{{sort|1871-01-02|January 2, 1871}}<ref name=Golden_City>[[Golden, Colorado|Golden]] was incorporated in 1871 as [[Golden, Colorado#History|Golden City]].</ref> |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Jefferson County, Colorado|Jefferson County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Golden.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304053854/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Golden.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|30}} |{{change|invert=on|20201|18867}} |align=right|{{ntsh|49}}1948&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>752&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|42}}9.9557&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>25.7852&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|38}}0.0968&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2507&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|42}}10.0525&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>26.0359&nbsp;km⁻² |align=center|0830835 |align=right|{{coord|39.742483|-105.210561|format=dms}} |- |[[Granada, Colorado|Granada]] |[https://web.archive.org/web/20080418094551/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=281 Town of Granada] |{{sort|1887-07-25|July 25, 1887}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Prowers County, Colorado|Prowers County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Granada.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222948/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Granada.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|196}} |{{change|invert=on|490|517}} |align=right|{{ntsh|185}}710&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>274&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|188}}0.7053&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.8268&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|189}}0.7053&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.8268&nbsp;km⁻² |align=center|0831550 |align=right|{{coord|38.062975|-102.311707|format=dms}} |- |[[Granby, Colorado|Granby]] |[http://www.townofgranby.com/ Town of Granby] |{{sort|1905-12-11|December 11, 1905}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Grand County, Colorado|Grand County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Granby.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023003/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Granby.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|117}} |{{change|invert=on|1808|1864}} |align=right|{{ntsh|259}}138&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>53&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|31}}12.9832&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>33.6263&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|32}}12.9832&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>33.6263&nbsp;km⁻² |align=center|0831605 |align=right|{{coord|40.036989|-105.900174|format=dms}} |- |[[Grand Junction, Colorado|Grand Junction]] |[http://www.gjcity.org/ City of Grand Junction] |{{sort|1882-07-22|July 22, 1882}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Mesa County, Colorado|Mesa County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Grand%20Junction.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042023/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Grand%20Junction.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|16}} |{{change|invert=on|60210|58566}} |align=right|{{ntsh|86}}1535&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>593&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|8}}38.9379&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>100.8486&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|17}}0.3545&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.9181&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|8}}39.2924&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>101.7667&nbsp;km⁻² |align=center|0831660 |align=right|{{coord|39.089062|-108.567452|format=dms}} |- |[[Grand Lake, Colorado|Grand Lake]] |[http://www.townofgrandlake.com/ Town of Grand Lake] |{{sort|1944-06-23|June 23, 1944}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Grand County, Colorado|Grand County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Grand%20Lake.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303235326/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Grand%20Lake.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|200}} |{{change|invert=on|466|471}} |align=right|{{ntsh|220}}435&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>168&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|159}}1.0490&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.7170&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|118}}0.0005&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0013&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|160}}1.0495&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.7183&nbsp;km⁻² |align=center|0831715 |align=right|{{coord|40.246652|-105.825629|format=dms}} |- |[[Greeley, Colorado|Greeley]] |[https://web.archive.org/web/20141217084943/http://greeleygov.com/ City of Greeley] |{{sort|1885-11-15|November 15, 1885}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Greeley.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303234208/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Greeley.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|12}} |{{change|invert=on|98596|92889}} |align=right|{{ntsh|43}}2049&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>791&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|6}}47.1215&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>122.0442&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|33}}0.1225&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.3172&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|6}}47.2440&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>122.3614&nbsp;km⁻² |align=center|0832155 |align=right|{{coord|40.414034|-104.771043|format=dms}} |- |[[Green Mountain Falls, Colorado|Green Mountain Falls]] |[http://www.greenmountainfalls.org/towninfo.htm Town of Green Mountain Falls] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200204130005/http://www.greenmountainfalls.org/towninfo.htm |date=2020-02-04 }} |{{sort|1880-08-19|August 19, 1880}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[El Paso County, Colorado|El Paso County]]<br/>[[Teller County, Colorado|Teller County]] |[https://web.archive.org/web/20180810175629/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/GREEN%20MOUNTAIN%20FALLS.pdf map] |align=center|{{nts|176}} |{{change|invert=on|676|640}} |align=right|{{ntsh|193}}627&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>242&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|158}}1.0673&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.7642&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|113}}0.0016&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0041&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|159}}1.0688&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.7683&nbsp;km⁻² |align=center|0832650 |align=right|{{coord|38.934954|-105.019713|format=dms}} |- |[[Greenwood Village, Colorado|Greenwood Village]] |[http://www.greenwoodvillage.com/ City of Greenwood Village] |{{sort|1950-09-19|September 19, 1950}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Arapahoe County, Colorado|Arapahoe County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Greenwood%20Village.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083519/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Greenwood%20Village.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|35}} |{{change|invert=on|15385|13925}} |align=right|{{ntsh|59}}1775&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>685&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|49}}8.2539&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>21.3776&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|83}}0.0124&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0321&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|49}}8.2663&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>21.4097&nbsp;km⁻² |align=center|0833035 |align=right|{{coord|39.615934|-104.911688|format=dms}} |- |[[Grover, Colorado|Grover]] |[https://web.archive.org/web/20080418094642/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=290 Town of Grover] |{{sort|1916-10-06|October 6, 1916}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Grover.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221312/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Grover.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|243}} |{{change|invert=on|145|137}} |align=right|{{ntsh|250}}233&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>90&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|194}}0.5954&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.5422&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|194}}0.5954&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.5422&nbsp;km⁻² |align=center|0833310 |align=right|{{coord|40.869111|-104.225932|format=dms}} |- |[[Gunnison, Colorado|Gunnison]] |[http://www.cityofgunnison-co.gov/ City of Gunnison] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160312101449/http://www.cityofgunnison-co.gov/ |date=2016-03-12 }} |{{sort|1880-03-01|March 1, 1880}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Gunnison County, Colorado|Gunnison County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Gunnison.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221700/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Gunnison.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|68}} |{{change|invert=on|5973|5854}} |align=right|{{ntsh|91}}1413&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>545&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|80}}4.1570&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>10.7667&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|80}}4.1570&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>10.7667&nbsp;km⁻² |align=center|0833640 |align=right|{{coord|38.545479|-106.922551|format=dms}} |- |[[Gypsum, Colorado|Gypsum]] |[http://www.townofgypsum.com/ Town of Gypsum] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160322005311/http://www.townofgypsum.com/ |date=2016-03-22 }} |{{sort|1911-11-25|November 25, 1911}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Eagle County, Colorado|Eagle County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Gypsum.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303225216/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Gypsum.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|60}} |{{change|invert=on|6797|6477}} |align=right|{{ntsh|173}}771&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>298&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|48}}8.6514&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>22.4069&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|44}}0.0850&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2200&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|48}}8.7363&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>22.6270&nbsp;km⁻² |align=center|0833695 |align=right|{{coord|39.639971|-106.911471|format=dms}} |- |[[Hartman, Colorado|Hartman]] |[https://web.archive.org/web/20090921145613/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/lgov_prowers.html Town of Hartman] |{{sort|1910-05-14|May 14, 1910}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Prowers County, Colorado|Prowers County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hartman.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043948/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hartman.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|260}} |{{change|invert=on|73|81}} |align=right|{{ntsh|242}}275&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>106&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|235}}0.2725&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.7059&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|235}}0.2725&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.7059&nbsp;km⁻² |align=center|0834520 |align=right|{{coord|38.121118|-102.221652|format=dms}} |- |[[Haswell, Colorado|Haswell]] |[http://www.kcedfonline.org/haswell.htm Town of Haswell] |{{sort|1920-09-02|September 2, 1920}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Kiowa County, Colorado|Kiowa County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Haswell.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041656/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Haswell.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|261}} |{{change|invert=on|68|68}} |align=right|{{ntsh|266}}81&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>31&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|172}}0.8520&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.2067&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|172}}0.8520&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.2067&nbsp;km⁻² |align=center|0834740 |align=right|{{coord|38.452451|-103.164896|format=dms}} |- |[[Haxtun, Colorado|Haxtun]] |[https://web.archive.org/web/20080418093402/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=110 Town of Haxtun] |{{sort|1909-07-30|July 30, 1909}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Phillips County, Colorado|Phillips County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Haxtun.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303223234/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Haxtun.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|150}} |{{change|invert=on|933|946}} |align=right|{{ntsh|67}}1728&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>667&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|201}}0.5375&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.3920&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|201}}0.5375&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.3920&nbsp;km⁻² |align=center|0834960 |align=right|{{coord|40.641520|-102.629539|format=dms}} |- |[[Hayden, Colorado|Hayden]] |[http://www.townofhayden.org/ Town of Hayden] |{{sort|1906-05-05|May 5, 1906}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Routt County, Colorado|Routt County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hayden.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083436/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hayden.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|116}} |{{change|invert=on|1837|1810}} |align=right|{{ntsh|195}}599&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>231&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|99}}3.0047&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>7.7821&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|99}}3.0047&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>7.7821&nbsp;km⁻² |align=center|0835070 |align=right|{{coord|40.485241|-107.242311|format=dms}} |- |[[Hillrose, Colorado|Hillrose]] |[https://web.archive.org/web/20080418093412/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=112 Town of Hillrose] |{{sort|1919-05-20|May 20, 1919}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Morgan County, Colorado|Morgan County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hillrose.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023008/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hillrose.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|229}} |{{change|invert=on|250|264}} |align=right|{{ntsh|109}}1290&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>498&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|255}}0.1939&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.5021&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|256}}0.1939&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.5021&nbsp;km⁻² |align=center|0836610 |align=right|{{coord|40.324654|-103.522175|format=dms}} |- |[[Holly, Colorado|Holly]] |[https://web.archive.org/web/20080418093417/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=113 Town of Holly] |{{sort|1903-09-04|September 4, 1903}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Prowers County, Colorado|Prowers County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Holly.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023014/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Holly.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|164}} |{{change|invert=on|766|802}} |align=right|{{ntsh|135}}1075&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>415&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|185}}0.7252&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.8784&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|115}}0.0010&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0026&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|186}}0.7263&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.8810&nbsp;km⁻² |align=center|0837215 |align=right|{{coord|38.055639|-102.124589|format=dms}} |- |[[Holyoke, Colorado|Holyoke]] |[https://web.archive.org/web/20080418093422/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=114 City of Holyoke] |{{sort|1888-05-31|May 31, 1888}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Phillips County, Colorado|Phillips County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Holyoke.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041942/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Holyoke.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|108}} |{{change|invert=on|2263|2313}} |align=right|{{ntsh|150}}957&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>369&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|111}}2.3657&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.1272&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|94}}0.0070&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0180&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|112}}2.3727&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.1452&nbsp;km⁻² |align=center|0837270 |align=right|{{coord|40.582094|-102.298414|format=dms}} |- |[[Hooper, Colorado|Hooper]] |[https://web.archive.org/web/20080418094412/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=254 Town of Hooper] |{{sort|1898-05-20|May 20, 1898}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Alamosa County, Colorado|Alamosa County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hooper.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041722/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hooper.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|257}} |{{change|invert=on|103|103}} |align=right|{{ntsh|226}}401&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>155&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|241}}0.2520&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6527&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|241}}0.2520&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6527&nbsp;km⁻² |align=center|0837380 |align=right|{{coord|37.745976|-105.877735|format=dms}} |- |[[Hot Sulphur Springs, Colorado|Hot Sulphur Springs]] |[http://www.HotSulphurSpringsCO.com Town of Hot Sulphur Springs] |{{sort|1903-04-01|April 1, 1903}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Grand County, Colorado|Grand County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hot%20Sulphur%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303230119/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hot%20Sulphur%20Springs.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|178}} |{{change|invert=on|656|663}} |align=right|{{ntsh|161}}842&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>325&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|182}}0.7592&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.9664&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|183}}0.7592&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.9664&nbsp;km⁻² |align=center|0837600 |align=right|{{coord|40.074834|-106.102486|format=dms}} |- |[[Hotchkiss, Colorado|Hotchkiss]] |[https://web.archive.org/web/20080418093433/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=116 Town of Hotchkiss] |{{sort|1901-03-14|March 14, 1901}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Delta County, Colorado|Delta County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hotchkiss.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041627/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hotchkiss.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|152}} |{{change|invert=on|907|944}} |align=right|{{ntsh|145}}1007&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>389&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|166}}0.9125&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.3635&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|166}}0.9125&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.3635&nbsp;km⁻² |align=center|0837545 |align=right|{{coord|38.799065|-107.713633|format=dms}} |- |[[Hudson, Colorado|Hudson]] |[http://www.hudsoncolorado.org/ Town of Hudson] |{{sort|1914-04-02|April 2, 1914}} |home rule municipality |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hudson.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041645/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hudson.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|101}} |{{change|invert=on|2569|2356}} |align=right|{{ntsh|212}}502&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>194&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|74}}4.7874&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>12.3994&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|75}}0.0200&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0519&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|74}}4.8075&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>12.4513&nbsp;km⁻² |align=center|0837820 |align=right|{{coord|40.078388|-104.641005|format=dms}} |- |[[Hugo, Colorado|Hugo]] |[http://www.cityofhugoco.org/ Town of Hugo] |{{sort|1909-06-21|June 21, 1909}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Lincoln County, Colorado|Lincoln County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hugo.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222536/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Hugo.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|169}} |{{change|invert=on|731|730}} |align=right|{{ntsh|174}}769&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>297&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|163}}0.9390&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.4319&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|163}}0.9390&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.4319&nbsp;km⁻² |align=center|0837875 |align=right|{{coord|39.135962|-103.473373|format=dms}} |- |[[Idaho Springs, Colorado|Idaho Springs]] |[http://www.idahospringsco.com/ City of Idaho Springs] |{{sort|1885-11-15|November 15, 1885}} |[[#Statutory city|statutory city]] |[[Clear Creek County, Colorado|Clear Creek County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Idaho%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041824/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Idaho%20Springs.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|120}} |{{change|invert=on|1710|1717}} |align=right|{{ntsh|170}}795&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>307&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|119}}2.1198&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.4902&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|64}}0.0334&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0864&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|120}}2.1532&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.5767&nbsp;km⁻² |align=center|0838370 |align=right|{{coord|39.748923|-105.504759|format=dms}} |- |[[Ignacio, Colorado|Ignacio]] |[http://www.townofignacio.com/ Town of Ignacio] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111227061226/http://www.townofignacio.com/ |date=2011-12-27 }} |{{sort|1913-07-07|July 7, 1913}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[La Plata County, Colorado|La Plata County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ignacio.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303234547/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ignacio.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|171}} |{{change|invert=on|721|697}} |align=right|{{ntsh|71}}1709&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>660&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|212}}0.4155&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0762&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|212}}0.4155&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0762&nbsp;km⁻² |align=center|0838535 |align=right|{{coord|37.117729|-107.637460|format=dms}} |- |[[Iliff, Colorado|Iliff]] |[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_logan.html Town of Iliff]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |{{sort|1906-02-20|February 20, 1906}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Logan County, Colorado|Logan County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Iliff.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023019/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Iliff.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|225}} |{{change|invert=on|258|266}} |align=right|{{ntsh|141}}1018&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>393&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|240}}0.2524&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6537&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|240}}0.2524&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6537&nbsp;km⁻² |align=center|0838590 |align=right|{{coord|40.758333|-103.066128|format=dms}} |- |[[Jamestown, Colorado|Jamestown]] |[http://www.colorado.com/Jamestown.aspx Town of Jamestown] |{{sort|1883-06-22|June 22, 1883}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Boulder County, Colorado|Boulder County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Jamestown.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303225452/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Jamestown.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|224}} |{{change|invert=on|262|274}} |align=right|{{ntsh|217}}454&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>175&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|193}}0.6236&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.6151&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|120}}0.0004&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0010&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|193}}0.6240&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.6161&nbsp;km⁻² |align=center|0839195 |align=right|{{coord|40.117078|-105.389048|format=dms}} |- |[[Johnstown, Colorado|Johnstown]] |[http://www.townofjohnstown.com/ Town of Johnstown] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160327142757/http://www.townofjohnstown.com/ |date=2016-03-27 }} |{{sort|1907-05-13|May 13, 1907}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]]<br/>[[Larimer County, Colorado|Larimer County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Johnstown.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023023/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Johnstown.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|38}} |{{change|invert=on|13306|9887}} |align=right|{{ntsh|158}}876&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>338&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|29}}13.8030&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>35.7496&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|43}}0.0853&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2209&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|29}}13.8883&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>35.9705&nbsp;km⁻² |align=center|0839855 |align=right|{{coord|40.389789|-104.969443|format=dms}} |- |[[Julesburg, Colorado|Julesburg]] |[http://www.townofjulesburg.com/ Town of Julesburg] |{{sort|1886-11-18|November 18, 1886}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Sedgwick County, Colorado|Sedgwick County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Julesburg.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222231/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Julesburg.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|134}} |{{change|invert=on|1211|1225}} |align=right|{{ntsh|165}}821&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>317&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|136}}1.4839&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.8432&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|137}}1.4839&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.8432&nbsp;km⁻² |align=center|0839965 |align=right|{{coord|40.984988|-102.262580|format=dms}} |- |[[Keenesburg, Colorado|Keenesburg]] |[https://web.archive.org/web/20071222094252/http://www.keenesburgco.org/whatsnewin.html Town of Keenesburg] |{{sort|1919-06-04|June 4, 1919}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Keenesburg.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303225319/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Keenesburg.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|135}} |{{change|invert=on|1191|1127}} |align=right|{{ntsh|207}}529&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>204&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|114}}2.2341&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.7862&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|68}}0.0279&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0724&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|116}}2.2620&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.8586&nbsp;km⁻² |align=center|0840185 |align=right|{{coord|40.112932|-104.489163|format=dms}} |- |[[Kersey, Colorado|Kersey]] |[http://www.townofkersey.com/ Town of Kersey] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160326190152/http://www.townofkersey.com/ |date=2016-03-26 }} |{{sort|1908-12-03|December 3, 1908}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kersey.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041824/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kersey.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|124}} |{{change|invert=on|1560|1454}} |align=right|{{ntsh|111}}1266&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>489&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|151}}1.2082&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.1291&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|151}}1.2082&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.1291&nbsp;km⁻² |align=center|0840515 |align=right|{{coord|40.387430|-104.565866|format=dms}} |- |[[Kim, Colorado|Kim]] |[http://www.colorado.com/Kim.aspx Town of Kim] |{{sort|1910-99-99|1910}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Las Animas County, Colorado|Las Animas County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kim.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000948/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kim.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|262}} |{{change|invert=on|67|74}} |align=right|{{ntsh|253}}182&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>70&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|220}}0.3787&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.9809&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|220}}0.3787&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.9809&nbsp;km⁻² |align=center|0840570 |align=right|{{coord|37.247062|-103.353411|format=dms}} |- |[[Kiowa, Colorado|Kiowa]] |[http://www.townofkiowa.com/ Town of Kiowa] |{{sort|1912-12-30|December 30, 1912}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Elbert County, Colorado|Elbert County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kiowa.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224134/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kiowa.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|167}} |{{change|invert=on|742|723}} |align=right|{{ntsh|164}}824&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>318&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|168}}0.8845&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.2908&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|109}}0.0021&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0054&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|168}}0.8866&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.2963&nbsp;km⁻² |align=center|0840790 |align=right|{{coord|39.343530|-104.457176|format=dms}} |- |[[Kit Carson, Colorado|Kit Carson]] |[https://web.archive.org/web/20080418094652/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=294 Town of Kit Carson] |{{sort|1931-07-13|July 13, 1931}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Cheyenne County, Colorado|Cheyenne County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kit%20Carson.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221020/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kit%20Carson.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|234}} |{{change|invert=on|235|233}} |align=right|{{ntsh|224}}407&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>157&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|196}}0.5841&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.5128&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|196}}0.5841&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.5128&nbsp;km⁻² |align=center|0841010 |align=right|{{coord|38.762823|-102.795366|format=dms}} |- |[[Kremmling, Colorado|Kremmling]] |[http://www.townofkremmling.org/ Town of Kremmling] |{{sort|1904-05-14|May 14, 1904}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Grand County, Colorado|Grand County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kremmling.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304040047/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Kremmling.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|129}} |{{change|invert=on|1404|1444}} |align=right|{{ntsh|139}}1051&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>406&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|144}}1.3231&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.4269&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|144}}1.3231&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.4269&nbsp;km⁻² |align=center|0841560 |align=right|{{coord|40.056543|-106.378160|format=dms}} |- |[[La Jara, Colorado|La Jara]] |[http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=298 Town of La Jara]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |{{sort|1910-11-11|November 11, 1910}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Conejos County, Colorado|Conejos County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/La%20Jara.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303225745/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/La%20Jara.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|160}} |{{change|invert=on|817|818}} |align=right|{{ntsh|42}}2071&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>800&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|216}}0.3955&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0244&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|216}}0.3955&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0244&nbsp;km⁻² |align=center|0842055 |align=right|{{coord|37.273562|-105.959821|format=dms}} |- |[[La Junta, Colorado|La Junta]] |[https://web.archive.org/web/20050612074142/http://www.ci.la-junta.co.us/ City of La Junta] |{{sort|1881-04-23|April 23, 1881}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Otero County, Colorado|Otero County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/La%20Junta.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903150830/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/La%20Junta.pdf |date=2014-09-03 }} |align=center|{{nts|58}} |{{change|invert=on|6964|7077}} |align=right|{{ntsh|29}}2347&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>906&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|98}}3.0159&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>7.8112&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|96}}0.0059&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0152&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|98}}3.0218&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>7.8265&nbsp;km⁻² |align=center|0842110 |align=right|{{coord|37.979414|-103.547336|format=dms}} |- |[[La Veta, Colorado|La Veta]] |[http://www.townoflaveta-co.gov/ Town of La Veta] |{{sort|1886-06-16|June 16, 1886}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Huerfano County, Colorado|Huerfano County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/La%20Veta.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023029/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/La%20Veta.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|166}} |{{change|invert=on|758|800}} |align=right|{{ntsh|203}}560&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>216&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|142}}1.3665&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.5392&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|142}}1.3665&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.5392&nbsp;km⁻² |align=center|0844100 |align=right|{{coord|37.508562|-105.008487|format=dms}} |- |[[Lafayette, Colorado|Lafayette]] |[http://www.cityoflafayette.com/ City of Lafayette] |{{sort|1890-01-06|January 6, 1890}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Boulder County, Colorado|Boulder County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lafayette.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041829/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lafayette.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|26}} |{{change|invert=on|27081|24453}} |align=right|{{ntsh|20}}2874&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1110&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|46}}9.3201&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>24.1389&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|23}}0.2028&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.5253&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|46}}9.5229&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>24.6642&nbsp;km⁻² |align=center|0841835 |align=right|{{coord|39.995268|-105.099620|format=dms}} |- |[[Lake City, Colorado|Lake City]] |[http://www.townoflakecity.us/ Town of Lake City] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160818182003/http://www.townoflakecity.us/ |date=2016-08-18 }} |{{sort|1884-09-19|September 19, 1884}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Hinsdale County, Colorado|Hinsdale County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lake%20City.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041735/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lake%20City.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|210}} |{{change|invert=on|378|408}} |align=right|{{ntsh|214}}471&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>182&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|176}}0.8321&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.1551&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|87}}0.0097&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0250&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|174}}0.8417&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.1801&nbsp;km⁻² |align=center|0842330 |align=right|{{coord|38.030504|-107.310176|format=dms}} |- |[[Lakeside, Colorado|Lakeside]]<ref name=Lakeside>[[Lakeside, Colorado|Lakeside]] is served by the [[Denver, Colorado|Denver]] [[United States Postal Service|Post Office]].</ref> |[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_jefferson.html Town of Lakeside]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |{{sort|1907-11-25|November 25, 1907}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Jefferson County, Colorado|Jefferson County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lakeside.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043106/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lakeside.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|271}} |{{change|invert=on|8|8}} |align=right|{{ntsh|269}}43&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>16&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|257}}0.1876&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4860&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|55}}0.0607&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1573&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|242}}0.2484&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6432&nbsp;km⁻² |align=center|0842495 |align=right|{{coord|39.779075|-105.057825|format=dms}} |- |[[Lakewood, Colorado|Lakewood]] |[http://www.ci.lakewood.co.us/ City of Lakewood] |{{sort|1969-06-24|June 24, 1969}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Jefferson County, Colorado|Jefferson County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lakewood.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041710/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lakewood.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|5}} |{{change|invert=on|149643|142980}} |align=right|{{ntsh|13}}3434&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1326&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|7}}42.8725&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>111.0391&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|6}}1.1800&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.0563&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|7}}44.0525&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>114.0954&nbsp;km⁻² |align=center|0843000 |align=right|{{coord|39.698942|-105.117551|format=dms}} |- |[[Lamar, Colorado|Lamar]] |[http://www.ci.lamar.co.us/ City of Lamar] |{{sort|1886-12-05|December 5, 1886}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Prowers County, Colorado|Prowers County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lamar.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180215023615/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lamar.pdf |date=2018-02-15 }} |align=center|{{nts|55}} |{{change|invert=on|7608|7804}} |align=right|{{ntsh|85}}1546&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>597&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|71}}5.0305&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>13.0288&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|121}}0.0002&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0006&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|71}}5.0307&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>13.0294&nbsp;km⁻² |align=center|0843110 |align=right|{{coord|38.074729|-102.616682|format=dms}} |- |[[Larkspur, Colorado|Larkspur]] |[http://www.townoflarkspur.org/ Town of Larkspur] |{{sort|1979-99-99|1979}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Douglas County, Colorado|Douglas County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Larkspur.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303232457/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Larkspur.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|236}} |{{change|invert=on|198|183}} |align=right|{{ntsh|261}}124&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>48&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|134}}1.5609&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.0426&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|134}}1.5609&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.0426&nbsp;km⁻² |align=center|0843550 |align=right|{{coord|39.229776|-104.885758|format=dms}} |- |[[Las Animas, Colorado|Las Animas]] |[https://web.archive.org/web/20110502071348/http://bentcounty.org/las-animas-about/ City of Las Animas] |{{sort|1886-05-15|May 15, 1886}} |[[#Statutory city|statutory city]] |[[Bent County, Colorado|Bent County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Las%20Animas.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041726/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Las%20Animas.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|110}} |{{change|invert=on|2198|2410}} |align=right|{{ntsh|93}}1390&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>537&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|131}}1.6200&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.1957&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|58}}0.0459&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1188&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|133}}1.6658&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.3145&nbsp;km⁻² |align=center|0843660 |align=right|{{coord|38.069668|-103.223229|format=dms}} |- |[[LaSalle, Colorado|LaSalle]] |[http://www.lasalletown.com/ Town of LaSalle] |{{sort|1910-99-99|1910}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/LaSalle.pdf map]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |align=center|{{nts|113}} |{{change|invert=on|2047|1955}} |align=right|{{ntsh|37}}2231&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>861&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|167}}0.9101&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.3572&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|167}}0.9101&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.3572&nbsp;km⁻² |align=center|0843605 |align=right|{{coord|40.348525|-104.705927|format=dms}} |- |[[Leadville, Colorado|Leadville]] |[https://web.archive.org/web/20080418094526/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=275 City of Leadville] |{{sort|1878-02-18|February 18, 1878}} |[[#Statutory city|statutory city]] |[[Lake County, Colorado|Lake County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Leadville.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221051/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Leadville.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|99}} |{{change|invert=on|2595|2602}} |align=right|{{ntsh|30}}2339&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>903&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|154}}1.1029&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.8565&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|154}}1.1029&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.8565&nbsp;km⁻² |align=center|0844320 |align=right|{{coord|39.246693|-106.293509|format=dms}} |- |[[Limon, Colorado|Limon]] |[http://www.townoflimon.com/ Town of Limon] |{{sort|1909-11-18|November 18, 1909}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Lincoln County, Colorado|Lincoln County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Limon.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304003752/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Limon.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|115}} |{{change|invert=on|1887|1880}} |align=right|{{ntsh|194}}609&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>235&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|97}}3.0516&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>7.9037&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|67}}0.0317&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0821&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|97}}3.0833&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>7.9858&nbsp;km⁻² |align=center|0844980 |align=right|{{coord|39.264844|-103.683757|format=dms}} |- |[[Littleton, Colorado|Littleton]] |[http://www.littletongov.org/ City of Littleton] |{{sort|1890-03-13|March 13, 1890}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Arapahoe County, Colorado|Arapahoe County]]<ref name=County_Seat/><br/>[[Jefferson County, Colorado|Jefferson County]]<br/>[[Douglas County, Colorado|Douglas County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Littleton.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304003618/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Littleton.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|20}} |{{change|invert=on|44669|41737}} |align=right|{{ntsh|12}}3476&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1342&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|32}}12.7355&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>32.9849&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|7}}1.1279&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.9212&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|30}}13.8634&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>35.9061&nbsp;km⁻² |align=center|0845255 |align=right|{{coord|39.590375|-105.020084|format=dms}} |- |[[Lochbuie, Colorado|Lochbuie]] |[http://www.lochbuie.org/ Town of Lochbuie] |{{sort|1974-05-99|May 1974}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]]<br/>[[Adams County, Colorado|Adams County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lochbuie.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303233944/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lochbuie.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|75}} |{{change|invert=on|5302|4726}} |align=right|{{ntsh|92}}1396&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>539&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|85}}3.7191&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>9.6325&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|72}}0.0230&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0595&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|85}}3.7421&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>9.6920&nbsp;km⁻² |align=center|0845530 |align=right|{{coord|40.010496|-104.724484|format=dms}} |- |[[Log Lane Village, Colorado|Log Lane Village]] |[https://web.archive.org/web/20080418094321/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=239 Town of Log Lane Village] |{{sort|1956-06-12|June 12, 1956}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Morgan County, Colorado|Morgan County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Log%20Lane%20Village.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083457/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Log%20Lane%20Village.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|156}} |{{change|invert=on|872|873}} |align=right|{{ntsh|18}}3173&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1225&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|234}}0.2739&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.7093&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|234}}0.2739&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.7093&nbsp;km⁻² |align=center|0845695 |align=right|{{coord|40.270230|-103.829382|format=dms}} |- |[[Lone Tree, Colorado|Lone Tree]] |[http://www.cityoflonetree.com/ City of Lone Tree] |{{sort|1995-11-99|November 1995}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Douglas County, Colorado|Douglas County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lone%20Tree.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083510/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lone%20Tree.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|37}} |{{change|invert=on|13545|10218}} |align=right|{{ntsh|95}}1371&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>529&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|43}}9.6759&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>25.0604&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|43}}9.6759&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>25.0604&nbsp;km⁻² |align=center|0845955 |align=right|{{coord|39.530744|-104.871031|format=dms}} |- |[[Longmont, Colorado|Longmont]] |[http://www.ci.longmont.co.us/ City of Longmont] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110501122528/http://www.ci.longmont.co.us/ |date=2011-05-01 }} |{{sort|1885-11-15|November 15, 1885}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Boulder County, Colorado|Boulder County]]<br/>[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Longmont.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191019072747/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Longmont.pdf |date=2019-10-19 }} |align=center|{{nts|13}} |{{change|invert=on|90237|86270}} |align=right|{{ntsh|15}}3299&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1274&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|18}}27.2550&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>70.5901&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|3}}1.4700&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.8074&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|17}}28.7250&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>74.3974&nbsp;km⁻² |align=center|0845970 |align=right|{{coord|40.169842|-105.099006|format=dms}} |- |[[Louisville, Colorado|Louisville]] |[http://www.ci.louisville.co.us/ City of Louisville] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190616105028/http://www.ci.louisville.co.us/ |date=2019-06-16 }} |{{sort|1882-06-03|June 3, 1882}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Boulder County, Colorado|Boulder County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Louisville.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041951/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Louisville.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|31}} |{{change|invert=on|20112|18376}} |align=right|{{ntsh|26}}2461&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>950&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|52}}7.9598&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>20.6158&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|34}}0.1140&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2952&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|52}}8.0738&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>20.9110&nbsp;km⁻² |align=center|0846355 |align=right|{{coord|39.969532|-105.143215|format=dms}} |- |[[Loveland, Colorado|Loveland]] |[http://www.ci.loveland.co.us/ City of Loveland] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120514103507/http://www.ci.loveland.co.us/ |date=2012-05-14 }} |{{sort|1881-04-30|April 30, 1881}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Larimer County, Colorado|Larimer County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Loveland.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303232433/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Loveland.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|14}} |{{change|invert=on|72651|66859}} |align=right|{{ntsh|40}}2102&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>812&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|12}}33.9341&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>87.8889&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|4}}1.4678&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.8017&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|11}}35.4019&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>91.6906&nbsp;km⁻² |align=center|0846465 |align=right|{{coord|40.416905|-105.063111|format=dms}} |- |[[Lyons, Colorado|Lyons]] |[http://www.townoflyons.com/ Town of Lyons] |{{sort|1891-04-10|April 10, 1891}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Boulder County, Colorado|Boulder County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lyons.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042041/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Lyons.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|112}} |{{change|invert=on|2108|2033}} |align=right|{{ntsh|72}}1697&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>655&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|149}}1.2390&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.2090&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|78}}0.0163&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0423&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|148}}1.2554&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.2514&nbsp;km⁻² |align=center|0847070 |align=right|{{coord|40.223050|-105.268665|format=dms}} |- |[[Manassa, Colorado|Manassa]] |[https://web.archive.org/web/20080418094155/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=217 Town of Manassa] |{{sort|1889-06-06|June 6, 1889}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Conejos County, Colorado|Conejos County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Manassa.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303223513/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Manassa.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|145}} |{{change|invert=on|978|991}} |align=right|{{ntsh|138}}1052&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>406&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|164}}0.9312&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.4118&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|164}}0.9312&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.4118&nbsp;km⁻² |align=center|0848060 |align=right|{{coord|37.173841|-105.937275|format=dms}} |- |[[Mancos, Colorado|Mancos]] |[http://www.mancoscolorado.com/ Town of Mancos] |{{sort|1894-11-30|November 30, 1894}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Montezuma County, Colorado|Montezuma County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mancos.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303225927/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mancos.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|132}} |{{change|invert=on|1377|1336}} |align=right|{{ntsh|39}}2132&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>823&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|192}}0.6383&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.6532&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|192}}0.6383&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.6532&nbsp;km⁻² |align=center|0848115 |align=right|{{coord|37.346597|-108.293856|format=dms}} |- |[[Manitou Springs, Colorado|Manitou Springs]] |[https://web.archive.org/web/20071211055908/http://www.manitousprings-co.gov/ City of Manitou Springs] |{{sort|1888-01-25|January 25, 1888}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[El Paso County, Colorado|El Paso County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Manitou%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043039/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Manitou%20Springs.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|74}} |{{change|invert=on|5314|4992}} |align=right|{{ntsh|77}}1662&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>642&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|93}}3.1565&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.1753&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|94}}3.1565&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.1753&nbsp;km⁻² |align=center|0848445 |align=right|{{coord|38.857602|-104.912429|format=dms}} |- |[[Manzanola, Colorado|Manzanola]] |[https://web.archive.org/web/20080418094351/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=245 Town of Manzanola] |{{sort|1900-07-09|July 9, 1900}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Otero County, Colorado|Otero County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Manzanola.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041807/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Manzanola.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|204}} |{{change|invert=on|425|434}} |align=right|{{ntsh|84}}1556&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>601&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|233}}0.2764&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.7158&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|233}}0.2764&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.7158&nbsp;km⁻² |align=center|0848500 |align=right|{{coord|38.108825|-103.866778|format=dms}} |- |[[Marble, Colorado|Marble]] |[http://www.townofmarble.org/ Town of Marble] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120323161657/http://www.townofmarble.org/ |date=2012-03-23 }} |{{sort|1899-99-99|1899}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Gunnison County, Colorado|Gunnison County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Marble.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041402/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Marble.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|248}} |{{change|invert=on|131|131}} |align=right|{{ntsh|234}}330&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>127&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|217}}0.3945&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0218&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|217}}0.3945&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0218&nbsp;km⁻² |align=center|0848555 |align=right|{{coord|39.071817|-107.190467|format=dms}} |- |[[Mead, Colorado|Mead]] |[https://web.archive.org/web/20080213205920/http://mead-co.gov/ Town of Mead] |{{sort|1908-03-17|March 17, 1908}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mead.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045419/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mead.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|84}} |{{change|invert=on|4104|3405}} |align=right|{{ntsh|229}}369&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>142&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|39}}10.8107&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>27.9996&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|45}}0.0847&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2194&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|39}}10.8954&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>28.2191&nbsp;km⁻² |align=center|0849600 |align=right|{{coord|40.226983|-104.988312|format=dms}} |- |[[Meeker, Colorado|Meeker]] |[http://www.townofmeeker.org/ Town of Meeker] |{{sort|1885-11-10|November 10, 1885}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Rio Blanco County, Colorado|Rio Blanco County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Meeker.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304040054/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Meeker.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|105}} |{{change|invert=on|2429|2475}} |align=right|{{ntsh|184}}711&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>275&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|88}}3.5052&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>9.0785&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|88}}3.5052&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>9.0785&nbsp;km⁻² |align=center|0849875 |align=right|{{coord|40.049800|-107.895355|format=dms}} |- |[[Merino, Colorado|Merino]] |[https://web.archive.org/web/20080418094632/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=289 Town of Merino] |{{sort|1917-01-04|January 4, 1917}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Logan County, Colorado|Logan County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Merino.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002145/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Merino.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|219}} |{{change|invert=on|282|284}} |align=right|{{ntsh|78}}1650&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>637&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|259}}0.1673&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4332&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|259}}0.1673&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4332&nbsp;km⁻² |align=center|0850040 |align=right|{{coord|40.484825|-103.353616|format=dms}} |- |[[Milliken, Colorado|Milliken]] |[https://web.archive.org/web/20071224052759/http://town.milliken.co.us/ Town of Milliken] |{{sort|1910-10-01|October 1, 1910}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Milliken.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224034/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Milliken.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|67}} |{{change|invert=on|6091|5610}} |align=right|{{ntsh|215}}471&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>182&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|33}}12.5898&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>32.6074&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|46}}0.0844&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2187&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|33}}12.6742&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>32.8261&nbsp;km⁻² |align=center|0850480 |align=right|{{coord|40.310502|-104.858384|format=dms}} |- |[[Minturn, Colorado|Minturn]] |[http://www.minturn.org/ Town of Minturn] |{{sort|1904-11-23|November 23, 1904}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Eagle County, Colorado|Eagle County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Minturn.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043612/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Minturn.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|143}} |{{change|invert=on|1035|1027}} |align=right|{{ntsh|260}}134&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>52&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|54}}7.6599&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>19.8389&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|25}}0.1804&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4672&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|53}}7.8402&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>20.3061&nbsp;km⁻² |align=center|0850920 |align=right|{{coord|39.535508|-106.381727|format=dms}} |- |[[Moffat, Colorado|Moffat]] |[https://web.archive.org/web/20090831090346/http://www.moffatcolorado.org/index.html Town of Moffat] |{{sort|1911-04-20|April 20, 1911}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Saguache County, Colorado|Saguache County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Moffat.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023035/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Moffat.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|252}} |{{change|invert=on|116|116}} |align=right|{{ntsh|265}}83&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>32&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|141}}1.4014&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.6296&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|141}}1.4014&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.6296&nbsp;km⁻² |align=center|0851250 |align=right|{{coord|38.001997|-105.905455|format=dms}} |- |[[Monte Vista, Colorado|Monte Vista]] |[http://www.ci.monte-vista.co.us/ City of Monte Vista] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080124121400/http://www.ci.monte-vista.co.us/ |date=2008-01-24 }} |{{sort|1886-09-27|September 27, 1886}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Rio Grande County, Colorado|Rio Grande County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Monte%20Vista.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041938/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Monte%20Vista.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|82}} |{{change|invert=on|4311|4444}} |align=right|{{ntsh|73}}1692&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>653&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|105}}2.5927&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.7150&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|76}}0.0179&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0465&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|106}}2.6106&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.7614&nbsp;km⁻² |align=center|0851635 |align=right|{{coord|37.578541|-106.150630|format=dms}} |- |[[Montezuma, Colorado|Montezuma]] |[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_summit.html Town of Montezuma]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |{{sort|1882-99-99|1882}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Summit County, Colorado|Summit County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Montezuma.pdf map]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |align=center|{{nts|262}} |{{change|invert=on|67|65}} |align=right|{{ntsh|163}}833&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>321&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|269}}0.0793&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2053&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|269}}0.0793&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2053&nbsp;km⁻² |align=center|0851690 |align=right|{{coord|39.581706|-105.868071|format=dms}} |- |[[Montrose, Colorado|Montrose]] |[http://www.cityofmontrose.org/ City of Montrose] |{{sort|1882-05-01|May 1, 1882}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Montrose County, Colorado|Montrose County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Montrose.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304054332/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Montrose.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|32}} |{{change|invert=on|19045|19132}} |align=right|{{ntsh|134}}1080&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>417&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|24}}17.6085&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>45.6058&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|24}}17.6085&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>45.6058&nbsp;km⁻² |align=center|0851745 |align=right|{{coord|38.469173|-107.860682|format=dms}} |- |[[Monument, Colorado|Monument]] |[http://www.townofmonument.net/ Town of Monument] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160309125420/http://www.townofmonument.net/ |date=2016-03-09 }} |{{sort|1881-05-14|May 14, 1881}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[El Paso County, Colorado|El Paso County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Monument.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903145831/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Monument.pdf |date=2014-09-03 }} |align=center|{{nts|65}} |{{change|invert=on|6391|5530}} |align=right|{{ntsh|160}}861&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>333&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|60}}6.7534&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>17.4913&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|57}}0.0497&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1288&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|60}}6.8031&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>17.6200&nbsp;km⁻² |align=center|0851800 |align=right|{{coord|39.074698|-104.843906|format=dms}} |- |[[Morrison, Colorado|Morrison]] |[http://town.morrison.co.us/ Town of Morrison] |{{sort|1906-01-29|January 29, 1906}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Jefferson County, Colorado|Jefferson County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Morrison.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304050250/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Morrison.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|203}} |{{change|invert=on|431|428}} |align=right|{{ntsh|252}}197&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>76&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|117}}2.1886&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.6683&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|103}}0.0035&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0089&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|118}}2.1920&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.6773&nbsp;km⁻² |align=center|0852075 |align=right|{{coord|39.625613|-105.207919|format=dms}} |- |[[Mount Crested Butte, Colorado|Mount Crested Butte]]<ref name=Mount_Crested_Butte>[[Mount Crested Butte, Colorado|Mount Crested Butte]] is served by the [[Crested Butte, Colorado|Crested Butte]] [[United States Postal Service|Post Office]].</ref> |[http://www.mtcrestedbuttecolorado.us/ Town of Mount Crested Butte] |{{sort|1973-99-99|1973}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Gunnison County, Colorado|Gunnison County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mount%20Crested%20Butte.pdf map]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |align=center|{{nts|193}} |{{change|invert=on|522|507}} |align=right|{{ntsh|249}}233&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>90&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|116}}2.2187&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.7463&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|117}}2.2187&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.7463&nbsp;km⁻² |align=center|0852570 |align=right|{{coord|38.908453|-106.958673|format=dms}} |- |[[Mountain View, Colorado|Mountain View]]<ref name=Mountain_View>[[Mountain View, Colorado|Mountain View]] is served by the [[Denver, Colorado|Denver]] [[United States Postal Service|Post Office]].</ref> |[http://www.mountainviewco.org/ Town of Mountain View] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160110143822/http://www.mountainviewco.org/ |date=2016-01-10 }} |{{sort|1904-10-11|October 11, 1904}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Jefferson County, Colorado|Jefferson County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mountain%20View.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043208/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mountain%20View.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|131}} |{{change|invert=on|1387|1320}} |align=right|{{ntsh|1}}14702&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5677&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|268}}0.0930&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2408&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|268}}0.0930&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2408&nbsp;km⁻² |align=center|0852350 |align=right|{{coord|39.774776|-105.056711|format=dms}} |- |[[Mountain Village, Colorado|Mountain Village]] |[http://www.mountain-village.co.us/ Town of Mountain Village] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080119143154/http://www.mountain-village.co.us/ |date=2008-01-19 }} |{{sort|1995-03-10|March 10, 1995}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[San Miguel County, Colorado|San Miguel County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mountain%20Village.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304001329/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Mountain%20Village.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|161}} |{{change|invert=on|809|801}} |align=right|{{ntsh|248}}238&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>92&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|91}}3.3783&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.7498&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|91}}3.3783&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.7498&nbsp;km⁻² |align=center|0852550 |align=right|{{coord|37.932377|-107.857854|format=dms}} |- |[[Naturita, Colorado|Naturita]] |[https://web.archive.org/web/20080418094612/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=285 Town of Naturita] |{{sort|1951-11-30|November 30, 1951}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Montrose County, Colorado|Montrose County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Naturita.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041454/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Naturita.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|191}} |{{change|invert=on|530|546}} |align=right|{{ntsh|176}}764&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>295&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|190}}0.6872&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.7798&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|191}}0.6872&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.7798&nbsp;km⁻² |align=center|0853120 |align=right|{{coord|38.218554|-108.568286|format=dms}} |- |[[Nederland, Colorado|Nederland]] |[http://www.town.nederland.co.us/ Town of Nederland] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160315020318/http://town.nederland.co.us/ |date=2016-03-15 }} |{{sort|1885-11-15|November 15, 1885}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Boulder County, Colorado|Boulder County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Nederland.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041518/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Nederland.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|126}} |{{change|invert=on|1504|1445}} |align=right|{{ntsh|144}}1009&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>389&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|137}}1.4781&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.8283&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|50}}0.0694&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1797&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|135}}1.5475&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.0080&nbsp;km⁻² |align=center|0853175 |align=right|{{coord|39.963815|-105.505864|format=dms}} |- |[[New Castle, Colorado|New Castle]] |[http://www.newcastlecolorado.org/ Town of New Castle] |{{sort|1890-03-27|March 27, 1890}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Garfield County, Colorado|Garfield County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/New%20Castle.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041731/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/New%20Castle.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|80}} |{{change|invert=on|4608|4518}} |align=right|{{ntsh|68}}1721&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>665&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|103}}2.6574&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.8826&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|66}}0.0325&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0842&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|103}}2.6899&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.9669&nbsp;km⁻² |align=center|0853395 |align=right|{{coord|39.578289|-107.526243|format=dms}} |- |[[Northglenn, Colorado|Northglenn]] |[http://www.northglenn.org/ City of Northglenn] |{{sort|1969-04-19|April 19, 1969}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Adams County, Colorado|Adams County]]<br/>[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Northglenn.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002200/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Northglenn.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|21}} |{{change|invert=on|38596|35789}} |align=right|{{ntsh|5}}5098&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1968&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|58}}7.3558&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>19.0514&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|40}}0.0923&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2391&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|58}}7.4481&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>19.2905&nbsp;km⁻² |align=center|0854330 |align=right|{{coord|39.911166|-104.978840|format=dms}} |- |[[Norwood, Colorado|Norwood]] |[https://web.archive.org/web/20080418093625/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=140 Town of Norwood] |{{sort|1903-08-20|August 20, 1903}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[San Miguel County, Colorado|San Miguel County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Norwood.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023047/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Norwood.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|190}} |{{change|invert=on|554|518}} |align=right|{{ntsh|55}}1869&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>722&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|232}}0.2900&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.7511&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|232}}0.2900&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.7511&nbsp;km⁻² |align=center|0854880 |align=right|{{coord|38.128846|-108.291711|format=dms}} |- |[[Nucla, Colorado|Nucla]] |[https://web.archive.org/web/20080418094024/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=190 Town of Nucla] |{{sort|1915-03-14|March 14, 1915}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Montrose County, Colorado|Montrose County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Nucla.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041717/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Nucla.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|173}} |{{change|invert=on|704|711}} |align=right|{{ntsh|149}}963&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>372&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|186}}0.7195&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.8634&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|187}}0.7195&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.8634&nbsp;km⁻² |align=center|0854935 |align=right|{{coord|38.266534|-108.548716|format=dms}} |- |[[Nunn, Colorado|Nunn]] |[http://www.nunncolorado.com/ Town of Nunn] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150801212112/http://nunncolorado.com/ |date=2015-08-01 }} |{{sort|1908-03-28|March 28, 1908}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Nunn.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000137/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Nunn.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|201}} |{{change|invert=on|440|416}} |align=right|{{ntsh|257}}140&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>54&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|95}}3.1165&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.0717&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|95}}3.1165&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.0717&nbsp;km⁻² |align=center|0855045 |align=right|{{coord|40.711917|-104.789804|format=dms}} |- |[[Oak Creek, Colorado|Oak Creek]] |[https://web.archive.org/web/20080418094341/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=243 Town of Oak Creek] |{{sort|1907-12-26|December 26, 1907}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Routt County, Colorado|Routt County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Oak%20Creek.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041634/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Oak%20Creek.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|154}} |{{change|invert=on|892|884}} |align=right|{{ntsh|25}}2545&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>983&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|225}}0.3442&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.8916&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|225}}0.3442&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.8916&nbsp;km⁻² |align=center|0855155 |align=right|{{coord|40.273991|-106.957083|format=dms}} |- |[[Olathe, Colorado|Olathe]] |[https://web.archive.org/web/20110813145317/http://ci.olathe.co.us/ Town of Olathe] |{{sort|1907-10-16|October 16, 1907}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Montrose County, Colorado|Montrose County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Olathe.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304001908/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Olathe.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|118}} |{{change|invert=on|1804|1849}} |align=right|{{ntsh|114}}1247&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>482&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|139}}1.4509&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.7579&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|139}}1.4509&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.7579&nbsp;km⁻² |align=center|0855540 |align=right|{{coord|38.608319|-107.982841|format=dms}} |- |[[Olney Springs, Colorado|Olney Springs]] |[https://web.archive.org/web/20080418095203/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=40 Town of Olney Springs] |{{sort|1912-05-27|May 27, 1912}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Crowley County, Colorado|Crowley County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Olney%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041607/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Olney%20Springs.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|215}} |{{change|invert=on|334|345}} |align=right|{{ntsh|97}}1363&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>526&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|248}}0.2406&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6231&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|249}}0.2406&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6231&nbsp;km⁻² |align=center|0855705 |align=right|{{coord|38.166274|-103.944491|format=dms}} |- |[[Ophir, Colorado|Ophir]] |[http://www.town-ophir.co.gov/ Town of Ophir] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080513061640/http://www.town-ophir.co.gov/ |date=2008-05-13 }} |{{sort|1881-99-99|1881}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[San Miguel County, Colorado|San Miguel County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ophir.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041859/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ophir.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|240}} |{{change|invert=on|167|159}} |align=right|{{ntsh|151}}932&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>360&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|258}}0.1759&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4555&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|258}}0.1759&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4555&nbsp;km⁻² |align=center|0855870 |align=right|{{coord|37.856840|-107.829023|format=dms}} |- |[[Orchard City, Colorado|Orchard City]] |[http://www.orchardcityco.org/ Town of Orchard City] |{{sort|1912-05-25|May 25, 1912}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Delta County, Colorado|Delta County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Orchard%20City.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221338/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Orchard%20City.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|91}} |{{change|invert=on|3025|3119}} |align=right|{{ntsh|244}}268&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>104&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|37}}11.4068&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>29.5435&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|93}}0.0072&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0186&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|37}}11.4140&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>29.5621&nbsp;km⁻² |align=center|0855980 |align=right|{{coord|38.814059|-107.967542|format=dms}} |- |[[Ordway, Colorado|Ordway]] |[https://web.archive.org/web/20080418094130/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=206 Town of Ordway] |{{sort|1900-09-04|September 4, 1900}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Crowley County, Colorado|Crowley County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ordway.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041644/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ordway.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|141}} |{{change|invert=on|1059|1080}} |align=right|{{ntsh|98}}1346&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>520&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|181}}0.7714&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.9980&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|182}}0.7714&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.9980&nbsp;km⁻² |align=center|0856145 |align=right|{{coord|38.220898|-103.756679|format=dms}} |- |[[Otis, Colorado|Otis]] |[https://web.archive.org/web/20080418093636/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=143 Town of Otis] |{{sort|1917-03-27|March 27, 1917}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Washington County, Colorado|Washington County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Otis.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042007/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Otis.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|199}} |{{change|invert=on|468|475}} |align=right|{{ntsh|122}}1145&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>442&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|213}}0.4130&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0697&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|213}}0.4130&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0697&nbsp;km⁻² |align=center|0856365 |align=right|{{coord|40.150129|-102.962138|format=dms}} |- |[[Ouray, Colorado|Ouray]] |[http://www.ci.ouray.co.us/ City of Ouray] |{{sort|1884-03-24|March 24, 1884}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Ouray County, Colorado|Ouray County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ouray.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041639/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ouray.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|144}} |{{change|invert=on|1021|1000}} |align=right|{{ntsh|120}}1150&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>444&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|169}}0.8809&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.2816&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|169}}0.8809&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.2816&nbsp;km⁻² |align=center|0856420 |align=right|{{coord|38.027430|-107.673580|format=dms}} |- |[[Ovid, Colorado|Ovid]] |[http://www.ovidcolorado.com/ Town of Ovid] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070929012129/http://www.ovidcolorado.com/ |date=2007-09-29 }} |{{sort|1925-12-21|December 21, 1925}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Sedgwick County, Colorado|Sedgwick County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ovid.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045323/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ovid.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|217}} |{{change|invert=on|308|318}} |align=right|{{ntsh|50}}1938&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>748&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|260}}0.1620&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4197&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|260}}0.1620&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4197&nbsp;km⁻² |align=center|0856475 |align=right|{{coord|40.960564|-102.388352|format=dms}} |- |[[Pagosa Springs, Colorado|Pagosa Springs]] |[http://www.townofpagosasprings.com/ Town of Pagosa Springs] |{{sort|1891-03-18|March 18, 1891}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Archuleta County, Colorado|Archuleta County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pagosa%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041706/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pagosa%20Springs.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|119}} |{{change|invert=on|1743|1727}} |align=right|{{ntsh|230}}353&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>136&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|72}}4.8708&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>12.6154&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|70}}0.0261&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0675&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|72}}4.8969&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>12.6829&nbsp;km⁻² |align=center|0856860 |align=right|{{coord|37.263604|-107.003530|format=dms}} |- |[[Palisade, Colorado|Palisade]] |[http://www.townofpalisade.org/ Town of Palisade] |{{sort|1904-04-04|April 4, 1904}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Mesa County, Colorado|Mesa County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Palisade.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042011/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Palisade.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|97}} |{{change|invert=on|2645|2692}} |align=right|{{ntsh|27}}2436&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>941&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|155}}1.0807&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.7991&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|97}}0.0055&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0143&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|155}}1.0863&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.8134&nbsp;km⁻² |align=center|0856970 |align=right|{{coord|39.107404|-108.359087|format=dms}} |- |[[Palmer Lake, Colorado|Palmer Lake]] |[https://web.archive.org/web/20050607075623/http://www.ci.palmer-lake.co.us/ Town of Palmer Lake] |{{sort|1889-03-12|March 12, 1889}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[El Paso County, Colorado|El Paso County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Palmer%20Lake.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222842/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Palmer%20Lake.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|100}} |{{change|invert=on|2579|2420}} |align=right|{{ntsh|166}}821&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>317&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|96}}3.0922&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.0088&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|73}}0.0216&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0560&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|96}}3.1138&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.0647&nbsp;km⁻² |align=center|0857025 |align=right|{{coord|39.113465|-104.899806|format=dms}} |- |[[Paoli, Colorado|Paoli]] |[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_phillips.html Town of Paoli]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |{{sort|1930-08-06|August 6, 1930}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Phillips County, Colorado|Phillips County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Paoli.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023052/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Paoli.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|269}} |{{change|invert=on|33|34}} |align=right|{{ntsh|263}}111&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>43&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|230}}0.3052&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.7905&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|230}}0.3052&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.7905&nbsp;km⁻² |align=center|0857245 |align=right|{{coord|40.612871|-102.472061|format=dms}} |- |[[Paonia, Colorado|Paonia]] |[https://web.archive.org/web/20080418095213/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=42 Town of Paonia] |{{sort|1902-09-03|September 3, 1902}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Delta County, Colorado|Delta County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Paonia.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042257/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Paonia.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|127}} |{{change|invert=on|1413|1451}} |align=right|{{ntsh|75}}1671&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>645&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|171}}0.8584&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.2231&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|171}}0.8584&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.2231&nbsp;km⁻² |align=center|0857300 |align=right|{{coord|38.869824|-107.591433|format=dms}} |- |[[Parachute, Colorado|Parachute]] |[http://www.parachutecolorado.com/ Town of Parachute] |{{sort|1908-04-01|April 1, 1908}}<ref name=Grand_Valley>[[Parachute, Colorado|Parachute]] was incorporated in 1908 as [[Parachute, Colorado|Grand Valley]].</ref> |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Garfield County, Colorado|Garfield County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Parachute.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042626/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Parachute.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|139}} |{{change|invert=on|1098|1085}} |align=right|{{ntsh|187}}682&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>263&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|132}}1.6081&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.1649&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|54}}0.0618&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1601&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|132}}1.6699&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.3250&nbsp;km⁻² |align=center|0857400 |align=right|{{coord|39.450047|-108.055481|format=dms}} |- |[[Parker, Colorado|Parker]] |[http://www.parkeronline.org/ Town of Parker] |{{sort|1981-05-99|May 1981}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Douglas County, Colorado|Douglas County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Parker.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160312072357/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Parker.pdf |date=2016-03-12 }} |align=center|{{nts|19}} |{{change|invert=on|49857|45297}} |align=right|{{ntsh|33}}2295&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>886&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|22}}21.1821&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>54.8613&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|91}}0.0080&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0208&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|22}}21.1901&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>54.8821&nbsp;km⁻² |align=center|0857630 |align=right|{{coord|39.504167|-104.773173|format=dms}} |- |[[Peetz, Colorado|Peetz]] |[https://web.archive.org/web/20080418093652/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=148 Town of Peetz] |{{sort|1917-05-17|May 17, 1917}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Logan County, Colorado|Logan County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Peetz.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903150510/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Peetz.pdf |date=2014-09-03 }} |align=center|{{nts|233}} |{{change|invert=on|237|238}} |align=right|{{ntsh|116}}1196&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>462&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|256}}0.1914&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4958&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|257}}0.1914&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.4958&nbsp;km⁻² |align=center|0858235 |align=right|{{coord|40.962046|-103.114231|format=dms}} |- |[[Pierce, Colorado|Pierce]] |[https://web.archive.org/web/20080418093657/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=149 Town of Pierce] |{{sort|1918-08-30|August 30, 1918}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pierce.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041622/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pierce.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|157}} |{{change|invert=on|871|834}} |align=right|{{ntsh|140}}1031&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>398&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|175}}0.8390&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.1730&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|176}}0.8390&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.1730&nbsp;km⁻² |align=center|0859005 |align=right|{{coord|40.633499|-104.755178|format=dms}} |- |[[Pitkin, Colorado|Pitkin]] |[http://www.pitkincolorado.com/ Town of Pitkin] |{{sort|1880-04-05|April 5, 1880}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Gunnison County, Colorado|Gunnison County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pitkin.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043943/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pitkin.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|262}} |{{change|invert=on|67|66}} |align=right|{{ntsh|247}}248&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>96&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|237}}0.2700&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6992&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|237}}0.2700&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6992&nbsp;km⁻² |align=center|0859830 |align=right|{{coord|38.608612|-106.516466|format=dms}} |- |[[Platteville, Colorado|Platteville]] |[http://www.plattevillegov.org/ Town of Platteville] |{{sort|1887-01-01|January 1, 1887}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Platteville.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304053034/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Platteville.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|98}} |{{change|invert=on|2608|2485}} |align=right|{{ntsh|157}}894&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>345&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|101}}2.8731&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>7.4413&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|85}}0.0103&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0266&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|101}}2.8834&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>7.4680&nbsp;km⁻² |align=center|0860160 |align=right|{{coord|40.216683|-104.824077|format=dms}} |- |[[Poncha Springs, Colorado|Poncha Springs]] |[http://www.ponchaspringscolorado.us/ Town of Poncha Springs] |{{sort|1880-12-16|December 16, 1880}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Chaffee County, Colorado|Chaffee County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Poncha%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304050925/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Poncha%20Springs.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|165}} |{{change|invert=on|764|737}} |align=right|{{ntsh|240}}281&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>109&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|102}}2.7146&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>7.0307&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|102}}2.7146&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>7.0307&nbsp;km⁻² |align=center|0860600 |align=right|{{coord|38.518844|-106.072576|format=dms}} |- |[[Pritchett, Colorado|Pritchett]] |[http://www.sangres.com/colorado/baca/pritchett.htm Town of Pritchett] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924094027/http://www.sangres.com/colorado/baca/pritchett.htm |date=2015-09-24 }} |{{sort|1923-99-99|1923}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Baca County, Colorado|Baca County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pritchett.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303235719/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pritchett.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|247}} |{{change|invert=on|136|140}} |align=right|{{ntsh|197}}588&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>227&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|251}}0.2330&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6036&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|252}}0.2330&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6036&nbsp;km⁻² |align=center|0861315 |align=right|{{coord|37.370009|-102.858749|format=dms}} |- |[[Pueblo, Colorado|Pueblo]] |[http://www.pueblo.us/ City of Pueblo] |{{sort|1885-11-15|November 15, 1885}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Pueblo County, Colorado|Pueblo County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pueblo.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160312121456/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Pueblo.pdf |date=2016-03-12 }} |align=center|{{nts|9}} |{{change|invert=on|108423|106595}} |align=right|{{ntsh|44}}2020&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>780&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|5}}53.5917&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>138.8020&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|11}}0.7852&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.0337&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|5}}54.3770&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>140.8357&nbsp;km⁻² |align=center|0862000 |align=right|{{coord|38.269934|-104.612294|format=dms}} |- |[[Ramah, Colorado|Ramah]] |[https://web.archive.org/web/20080418094235/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=227 Town of Ramah] |{{sort|1927-07-18|July 18, 1927}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[El Paso County, Colorado|El Paso County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ramah.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304001059/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ramah.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|249}} |{{change|invert=on|127|123}} |align=right|{{ntsh|210}}517&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>200&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|243}}0.2454&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6356&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|245}}0.2454&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6356&nbsp;km⁻² |align=center|0862660 |align=right|{{coord|39.122238|-104.167334|format=dms}} |- |[[Rangely, Colorado|Rangely]] |[http://www.rangely.com/ Town of Rangely] |{{sort|1946-08-27|August 27, 1946}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Rio Blanco County, Colorado|Rio Blanco County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rangely.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041603/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rangely.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|104}} |{{change|invert=on|2430|2365}} |align=right|{{ntsh|200}}586&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>226&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|81}}4.1505&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>10.7496&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|81}}4.1505&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>10.7496&nbsp;km⁻² |align=center|0862880 |align=right|{{coord|40.095177|-108.756740|format=dms}} |- |[[Raymer, Colorado|Raymer]]<ref name=Raymer>[[Raymer, Colorado|Raymer]] is served by the [[New Raymer, Colorado|New Raymer]] [[United States Postal Service|Post Office]].</ref> |[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_weld.html Town of Raymer]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |{{sort|1919-99-99|1919}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Raymer.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041810/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Raymer.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|258}} |{{change|invert=on|102|96}} |align=right|{{ntsh|258}}139&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>54&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|187}}0.7188&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.8616&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|188}}0.7188&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.8616&nbsp;km⁻² |align=center|0863045 |align=right|{{coord|40.607758|-103.844329|format=dms}} |- |[[Red Cliff, Colorado|Red Cliff]] |[https://web.archive.org/web/20080418094602/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=283 Town of Red Cliff] |{{sort|1880-12-18|December 18, 1880}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Eagle County, Colorado|Eagle County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Red%20Cliff.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041934/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Red%20Cliff.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|222}} |{{change|invert=on|270|267}} |align=right|{{ntsh|128}}1120&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>433&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|249}}0.2348&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6080&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|250}}0.2348&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6080&nbsp;km⁻² |align=center|0863265 |align=right|{{coord|39.509143|-106.370030|format=dms}} |- |[[Rico, Colorado|Rico]] |[http://www.ricocolorado.org/gov/frame_gov.html Town of Rico] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160308195759/http://www.ricocolorado.org/gov/frame_gov.html |date=2016-03-08 }} |{{sort|1880-02-25|February 25, 1880}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Dolores County, Colorado|Dolores County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rico.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041524/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rico.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|226}} |{{change|invert=on|256|265}} |align=right|{{ntsh|232}}346&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>134&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|183}}0.7567&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.9599&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|184}}0.7567&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.9599&nbsp;km⁻² |align=center|0864090 |align=right|{{coord|37.688569|-108.031434|format=dms}} |- |[[Ridgway, Colorado|Ridgway]] |[http://www.town.ridgway.co.us/ Town of Ridgway] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160402215702/http://www.town.ridgway.co.us/ |date=2016-04-02 }} |{{sort|1891-04-02|April 2, 1891}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Ouray County, Colorado|Ouray County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ridgway.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083338/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ridgway.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|147}} |{{change|invert=on|953|924}} |align=right|{{ntsh|227}}399&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>154&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|113}}2.3350&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.0475&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|114}}2.3350&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.0475&nbsp;km⁻² |align=center|0864200 |align=right|{{coord|38.159128|-107.753111|format=dms}} |- |[[Rifle, Colorado|Rifle]] |[http://www.rifleco.org/ City of Rifle] |{{sort|1905-08-18|August 18, 1905}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Garfield County, Colorado|Garfield County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rifle.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041819/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rifle.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|49}} |{{change|invert=on|9488|9172}} |align=right|{{ntsh|96}}1367&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>528&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|59}}6.9404&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>17.9755&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|53}}0.0629&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1628&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|59}}7.0033&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>18.1384&nbsp;km⁻² |align=center|0864255 |align=right|{{coord|39.537565|-107.770345|format=dms}} |- |[[Rockvale, Colorado|Rockvale]] |[https://web.archive.org/web/20080418093738/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=156 Town of Rockvale] |{{sort|1886-09-30|September 30, 1886}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Fremont County, Colorado|Fremont County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rockvale.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303233239/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rockvale.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|194}} |{{change|invert=on|498|487}} |align=right|{{ntsh|246}}260&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>101&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|125}}1.9169&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.9648&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|126}}1.9169&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.9648&nbsp;km⁻² |align=center|0864970 |align=right|{{coord|38.364713|-105.164779|format=dms}} |- |[[Rocky Ford, Colorado|Rocky Ford]] |[https://web.archive.org/web/20081021033923/http://www.rockyfordcolo.com/ City of Rocky Ford] |{{sort|1887-08-19|August 19, 1887}} |[[#Statutory city|statutory city]] |[[Otero County, Colorado|Otero County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rocky%20Ford.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002734/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rocky%20Ford.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|87}} |{{change|invert=on|3873|3957}} |align=right|{{ntsh|28}}2355&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>909&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|130}}1.6608&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.3014&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|81}}0.0140&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0362&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|131}}1.6748&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.3376&nbsp;km⁻² |align=center|0865190 |align=right|{{coord|38.050212|-103.722672|format=dms}} |- |[[Romeo, Colorado|Romeo]] |[https://web.archive.org/web/20080418094210/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=222 Town of Romeo] |{{sort|1923-09-04|September 4, 1923}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Conejos County, Colorado|Conejos County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Romeo.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041440/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Romeo.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|208}} |{{change|invert=on|394|404}} |align=right|{{ntsh|70}}1715&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>662&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|250}}0.2332&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6041&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|251}}0.2332&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6041&nbsp;km⁻² |align=center|0865740 |align=right|{{coord|37.171819|-105.985414|format=dms}} |- |[[Rye, Colorado|Rye]] |[http://www.colorado.com/Rye.aspx Town of Rye] |{{sort|1937-11-22|November 22, 1937}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Pueblo County, Colorado|Pueblo County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rye.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000652/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Rye.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|241}} |{{change|invert=on|154|153}} |align=right|{{ntsh|80}}1588&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>613&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|267}}0.0951&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2462&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|267}}0.0951&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2462&nbsp;km⁻² |align=center|0866895 |align=right|{{coord|37.921281|-104.932135|format=dms}} |- |[[Saguache, Colorado|Saguache]]<ref name=Saguache>Saguache is {{IPAc-en|s|ə|ˈ|w|ɒ|tʃ}}. This name comes from a [[Ute language]] word meaning "sand dunes". The [[Spanish language]] version of this name is usually spelled ''Saguache'', while the [[English language]] version is usually spelled ''Sawatch''.</ref> |[https://web.archive.org/web/20080418093749/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=158 Town of Saguache]<ref name=Saguache/> |{{sort|1891-08-13|August 13, 1891}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Saguache County, Colorado|Saguache County]]<ref name=County_Seat/><ref name=Saguache/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Saguache.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303233743/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Saguache.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|197}} |{{change|invert=on|480|485}} |align=right|{{ntsh|115}}1215&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>469&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|215}}0.3985&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0321&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|215}}0.3985&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.0321&nbsp;km⁻² |align=center|0867005 |align=right|{{coord|38.086247|-106.140876|format=dms}} |- |[[Salida, Colorado|Salida]] |[http://www.cityofsalida.com/ City of Salida] |{{sort|1891-03-23|March 23, 1891}} |[[#Statutory city|statutory city]] |[[Chaffee County, Colorado|Chaffee County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Salida.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042811/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Salida.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|72}} |{{change|invert=on|5406|5236}} |align=right|{{ntsh|41}}2094&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>809&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|106}}2.5829&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.6896&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|107}}2.5829&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.6896&nbsp;km⁻² |align=center|0867280 |align=right|{{coord|38.530275|-105.998784|format=dms}} |- |[[San Luis, Colorado|San Luis]] |[https://web.archive.org/web/20080418093804/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=160 Town of San Luis] |{{sort|1885-99-99|1885}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Costilla County, Colorado|Costilla County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/San%20Luis.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304003217/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/San%20Luis.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|182}} |{{change|invert=on|622|629}} |align=right|{{ntsh|130}}1108&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>428&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|200}}0.5595&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.4490&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|200}}0.5595&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.4490&nbsp;km⁻² |align=center|0868105 |align=right|{{coord|37.202341|-105.422469|format=dms}} |- |[[Sanford, Colorado|Sanford]] |[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_conejos.html Town of Sanford]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |{{sort|1907-04-09|April 9, 1907}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Conejos County, Colorado|Conejos County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sanford.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042955/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sanford.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|158}} |{{change|invert=on|870|879}} |align=right|{{ntsh|196}}594&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>229&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|138}}1.4645&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.7931&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|138}}1.4645&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.7931&nbsp;km⁻² |align=center|0867830 |align=right|{{coord|37.257425|-105.900741|format=dms}} |- |[[Sawpit, Colorado|Sawpit]]<ref name=Sawpit>[[Sawpit, Colorado|Sawpit]] is served by the [[Placerville, Colorado|Placerville]] [[United States Postal Service|Post Office]].</ref> |[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_san_miguel.html Town of Sawpit]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |{{sort|1896-99-99|1896}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[San Miguel County, Colorado|San Miguel County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sawpit.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042940/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sawpit.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|267}} |{{change|invert=on|42|40}} |align=right|{{ntsh|100}}1333&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>515&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|271}}0.0307&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0796&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|271}}0.0307&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0796&nbsp;km⁻² |align=center|0868655 |align=right|{{coord|37.994621|-108.001189|format=dms}} |- |[[Sedgwick, Colorado|Sedgwick]] |[https://web.archive.org/web/20080418094505/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=271 Town of Sedgwick] |{{sort|1918-01-28|January 28, 1918}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Sedgwick County, Colorado|Sedgwick County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sedgwick.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042920/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sedgwick.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|243}} |{{change|invert=on|145|146}} |align=right|{{ntsh|222}}425&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>164&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|228}}0.3338&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.8647&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|228}}0.3338&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.8647&nbsp;km⁻² |align=center|0868930 |align=right|{{coord|40.935068|-102.525674|format=dms}} |- |[[Seibert, Colorado|Seibert]] |[https://web.archive.org/web/20080418093809/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=161 Town of Seibert] |{{sort|1917-06-21|June 21, 1917}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Kit Carson County, Colorado|Kit Carson County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Seibert.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303222953/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Seibert.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|235}} |{{change|invert=on|218|181}} |align=right|{{ntsh|209}}525&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>203&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|226}}0.3428&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.8880&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|226}}0.3428&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.8880&nbsp;km⁻² |align=center|0869040 |align=right|{{coord|39.297967|-102.869524|format=dms}} |- |[[Severance, Colorado|Severance]] |[http://www.townofseverance.org/ Town of Severance] |{{sort|1920-11-20|November 20, 1920}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Severance.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304003406/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Severance.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|90}} |{{change|invert=on|3525|3165}} |align=right|{{ntsh|204}}555&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>214&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|66}}6.1160&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>15.8404&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|39}}0.0963&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2495&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|66}}6.2123&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>16.0899&nbsp;km⁻² |align=center|0869150 |align=right|{{coord|40.539441|-104.870121|format=dms}} |- |[[Sheridan, Colorado|Sheridan]] |[http://www.ci.sheridan.co.us/ City of Sheridan] |{{sort|1890-04-01|April 1, 1890}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Arapahoe County, Colorado|Arapahoe County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sheridan.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041727/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sheridan.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|69}} |{{change|invert=on|5949|5664}} |align=right|{{ntsh|23}}2644&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1021&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|115}}2.2220&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.7549&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|52}}0.0665&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1723&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|115}}2.2885&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.9273&nbsp;km⁻² |align=center|0869700 |align=right|{{coord|39.647757|-105.017457|format=dms}} |- |[[Sheridan Lake, Colorado|Sheridan Lake]] |[http://www.kcedfonline.org/sheridanlake.htm Town of Sheridan Lake] |{{sort|1951-06-11|June 11, 1951}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Kiowa County, Colorado|Kiowa County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sheridan%20Lake.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041711/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sheridan%20Lake.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|259}} |{{change|invert=on|88|88}} |align=right|{{ntsh|238}}284&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>110&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|229}}0.3171&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.8212&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|229}}0.3171&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.8212&nbsp;km⁻² |align=center|0869645 |align=right|{{coord|38.466677|-102.294142|format=dms}} |- |[[Silt, Colorado|Silt]] |[http://www.townofsilt.org/ Town of Silt] |{{sort|1915-05-19|May 19, 1915}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Garfield County, Colorado|Garfield County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silt.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000728/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silt.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|92}} |{{change|invert=on|3007|2930}} |align=right|{{ntsh|60}}1762&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>680&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|128}}1.6915&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.3809&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|59}}0.0456&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1181&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|130}}1.7371&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>4.4990&nbsp;km⁻² |align=center|0870195 |align=right|{{coord|39.547648|-107.654073|format=dms}} |- |[[Silver Cliff, Colorado|Silver Cliff]] |[http://silvercliffco.com/ Town of Silver Cliff] |{{sort|1879-02-10|February 10, 1879}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Custer County, Colorado|Custer County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silver%20Cliff.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041508/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silver%20Cliff.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|186}} |{{change|invert=on|584|587}} |align=right|{{ntsh|270}}37&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>14&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|27}}15.4639&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>40.0514&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|111}}0.0017&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0044&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|27}}15.4656&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>40.0558&nbsp;km⁻² |align=center|0870250 |align=right|{{coord|38.129203|-105.399189|format=dms}} |- |[[Silver Plume, Colorado|Silver Plume]] |[http://www.townofsilverplume.org/ Town of Silver Plume] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120615180352/http://www.townofsilverplume.org/ |date=2012-06-15 }} |{{sort|1880-09-24|September 24, 1880}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Clear Creek County, Colorado|Clear Creek County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silver%20Plume.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041648/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silver%20Plume.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|239}} |{{change|invert=on|172|170}} |align=right|{{ntsh|191}}642&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>248&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|239}}0.2586&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6697&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|105}}0.0026&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0068&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|239}}0.2612&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6765&nbsp;km⁻² |align=center|0870360 |align=right|{{coord|39.695445|-105.726666|format=dms}} |- |[[Silverthorne, Colorado|Silverthorne]] |[http://www.silverthorne.org/ Town of Silverthorne] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160129154446/http://www.silverthorne.org/ |date=2016-01-29 }} |{{sort|1967-09-05|September 5, 1967}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Summit County, Colorado|Summit County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silverthorne.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023103/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silverthorne.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|83}} |{{change|invert=on|4271|3887}} |align=right|{{ntsh|143}}1012&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>391&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|82}}3.9738&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>10.2920&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|56}}0.0568&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1472&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|82}}4.0306&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>10.4392&nbsp;km⁻² |align=center|0870525 |align=right|{{coord|39.654012|-106.092443|format=dms}} |- |[[Silverton, Colorado|Silverton]] |[http://www.silverton.co.us/ Town of Silverton] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200913023446/http://www.silverton.co.us/ |date=2020-09-13 }} |{{sort|1885-11-15|November 15, 1885}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[San Juan County, Colorado|San Juan County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silverton.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041411/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Silverton.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|179}} |{{change|invert=on|655|637}} |align=right|{{ntsh|180}}742&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>287&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|173}}0.8474&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.1947&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|173}}0.8474&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.1947&nbsp;km⁻² |align=center|0870580 |align=right|{{coord|37.811092|-107.664643|format=dms}} |- |[[Simla, Colorado|Simla]] |[https://web.archive.org/web/20080418095236/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=46 Town of Simla] |{{sort|1913-01-15|January 15, 1913}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Elbert County, Colorado|Elbert County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Simla.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903150547/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Simla.pdf |date=2014-09-03 }} |align=center|{{nts|181}} |{{change|invert=on|627|618}} |align=right|{{ntsh|132}}1099&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>424&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|199}}0.5677&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.4703&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|199}}0.5677&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.4703&nbsp;km⁻² |align=center|0870635 |align=right|{{coord|39.141051|-104.081754|format=dms}} |- |[[Snowmass Village, Colorado|Snowmass Village]] |[http://www.tosv.com/ Town of Snowmass Village] |{{sort|1977-99-99|1977}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Pitkin County, Colorado|Pitkin County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Snowmass%20Village.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303223837/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Snowmass%20Village.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|94}} |{{change|invert=on|2898|2826}} |align=right|{{ntsh|264}}105&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>40&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|17}}27.3167&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>70.7498&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|47}}0.0820&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.2123&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|18}}27.3986&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>70.9621&nbsp;km⁻² |align=center|0871755 |align=right|{{coord|39.216872|-106.943974|format=dms}} |- |[[South Fork, Colorado|South Fork]] |[http://www.southfork.org/community/government.php Town of South Fork] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100803042517/http://www.southfork.org/community/government.php |date=2010-08-03 }} |{{sort|1992-05-19|May 19, 1992}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Rio Grande County, Colorado|Rio Grande County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/South%20Fork.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083357/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/South%20Fork.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|212}} |{{change|invert=on|364|386}} |align=right|{{ntsh|256}}150&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>58&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|109}}2.4754&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.4112&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|116}}0.0009&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0023&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|109}}2.4763&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>6.4136&nbsp;km⁻² |align=center|0872395 |align=right|{{coord|37.669186|-106.642851|format=dms}} |- |[[Springfield, Colorado|Springfield]] |[http://www.springfieldcolorado.com/ Town of Springfield] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160406224452/http://www.springfieldcolorado.com/ |date=2016-04-06 }} |{{sort|1889-01-16|January 16, 1889}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Baca County, Colorado|Baca County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Springfield.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000336/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Springfield.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|128}} |{{change|invert=on|1405|1451}} |align=right|{{ntsh|113}}1260&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>486&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|153}}1.1263&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.9172&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|153}}1.1263&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.9172&nbsp;km⁻² |align=center|0873330 |align=right|{{coord|37.404915|-102.618898|format=dms}} |- |[[Starkville, Colorado|Starkville]] |[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_las_animas.html Town of Starkville]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |{{sort|1954-03-02|March 2, 1954}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Las Animas County, Colorado|Las Animas County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Starkville.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304035958/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Starkville.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|266}} |{{change|invert=on|53|59}} |align=right|{{ntsh|178}}755&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>291&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|270}}0.0729&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1888&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|270}}0.0729&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1888&nbsp;km⁻² |align=center|0873715 |align=right|{{coord|37.116820|-104.523298|format=dms}} |- |[[Steamboat Springs, Colorado|Steamboat Springs]] |[http://steamboatsprings.net/ City of Steamboat Springs] |{{sort|1900-07-19|July 19, 1900}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Routt County, Colorado|Routt County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Steamboat%20Springs.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041638/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Steamboat%20Springs.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|41}} |{{change|invert=on|12260|12088}} |align=right|{{ntsh|117}}1192&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>460&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|41}}10.1468&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>26.2800&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|82}}0.0129&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0334&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|41}}10.1597&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>26.3134&nbsp;km⁻² |align=center|0873825 |align=right|{{coord|40.475587|-106.822935|format=dms}} |- |[[Sterling, Colorado|Sterling]] |[http://www.sterlingcolo.com/ City of Sterling] |{{sort|1884-12-03|December 3, 1884}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Logan County, Colorado|Logan County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sterling.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041622/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sterling.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|36}} |{{change|invert=on|14629|14777}} |align=right|{{ntsh|53}}1923&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>743&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|56}}7.6098&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>19.7092&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|56}}7.6098&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>19.7092&nbsp;km⁻² |align=center|0873935 |align=right|{{coord|40.620706|-103.191867|format=dms}} |- |[[Stratton, Colorado|Stratton]] |[http://www.strattoncolorado.com/ Town of Stratton] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20010720092629/http://www.strattoncolorado.com/ |date=2001-07-20 }} |{{sort|1917-04-15|April 15, 1917}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Kit Carson County, Colorado|Kit Carson County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Stratton.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041810/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Stratton.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|177}} |{{change|invert=on|663|658}} |align=right|{{ntsh|108}}1293&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>499&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|205}}0.5137&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.3305&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|205}}0.5137&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.3305&nbsp;km⁻² |align=center|0874485 |align=right|{{coord|39.302883|-102.603473|format=dms}} |- |[[Sugar City, Colorado|Sugar City]] |[https://web.archive.org/web/20090827083950/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=297 Town of Sugar City] |{{sort|1900-07-02|July 2, 1900}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Crowley County, Colorado|Crowley County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sugar%20City.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045510/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Sugar%20City.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|228}} |{{change|invert=on|253|258}} |align=right|{{ntsh|192}}637&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>246&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|219}}0.3849&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.9968&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|219}}0.3849&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.9968&nbsp;km⁻² |align=center|0874815 |align=right|{{coord|38.232773|-103.663312|format=dms}} |- |[[Superior, Colorado|Superior]] |[https://web.archive.org/web/20080111060617/http://www.townofsuperior.com/ Town of Superior] |{{sort|1904-06-10|June 10, 1904}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Boulder County, Colorado|Boulder County]]<br/>[[Jefferson County, Colorado|Jefferson County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Superior.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023107/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Superior.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|39}} |{{change|invert=on|12855|12483}} |align=right|{{ntsh|16}}3240&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1251&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|83}}3.9705&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>10.2835&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|60}}0.0406&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1052&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|83}}4.0111&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>10.3887&nbsp;km⁻² |align=center|0875640 |align=right|{{coord|39.931190|-105.159085|format=dms}} |- |[[Swink, Colorado|Swink]] |[https://web.archive.org/web/20090529053023/http://www.swinkcolorado.com/ Town of Swink] |{{sort|1906-06-06|June 6, 1906}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Otero County, Colorado|Otero County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Swink.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041755/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Swink.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|183}} |{{change|invert=on|602|617}} |align=right|{{ntsh|32}}2307&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>891&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|238}}0.2644&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6847&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|238}}0.2644&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6847&nbsp;km⁻² |align=center|0875970 |align=right|{{coord|38.014148|-103.628163|format=dms}} |- |[[Telluride, Colorado|Telluride]] |[http://www.telluride-co.gov/ Town of Telluride] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160403080857/http://www.telluride-co.gov/ |date=2016-04-03 }} |{{sort|1887-02-10|February 10, 1887}}<ref name=Columbia>[[Telluride, Colorado|Telluride]] was incorporated in 1887 as [[Telluride, Colorado#History|Columbia]].</ref> |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[San Miguel County, Colorado|San Miguel County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Telluride.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042033/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Telluride.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|107}} |{{change|invert=on|2369|2325}} |align=right|{{ntsh|136}}1062&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>410&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|118}}2.1832&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.6545&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|119}}2.1832&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.6545&nbsp;km⁻² |align=center|0876795 |align=right|{{coord|37.939664|-107.817888|format=dms}} |- |[[Thornton, Colorado|Thornton]] |[http://www.cityofthornton.net/ City of Thornton] |{{sort|1956-06-12|June 12, 1956}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Adams County, Colorado|Adams County]]<br/>[[Weld County, Colorado|Weld County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Thornton.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224119/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Thornton.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|6}} |{{change|invert=on|130307|118772}} |align=right|{{ntsh|10}}3628&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1401&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|10}}35.1056&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>90.9232&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|8}}1.0541&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>2.7300&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|10}}36.1597&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>93.6532&nbsp;km⁻² |align=center|0877290 |align=right|{{coord|39.919420|-104.942808|format=dms}} |- |[[Timnath, Colorado|Timnath]] |[http://www.timnathcolorado.org/ Town of Timnath] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20021024093514/http://www.timnathcolorado.org/ |date=2002-10-24 }} |{{sort|1920-07-06|July 6, 1920}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Larimer County, Colorado|Larimer County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Timnath.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041947/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Timnath.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|114}} |{{change|invert=on|1983|625}} |align=right|{{ntsh|236}}320&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>124&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|73}}4.8220&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>12.4890&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|77}}0.0168&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0435&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|73}}4.8388&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>12.5325&nbsp;km⁻² |align=center|0877510 |align=right|{{coord|40.533090|-104.961193|format=dms}} |- |[[Trinidad, Colorado|Trinidad]] |[https://web.archive.org/web/20111002155601/http://www.historictrinidad.com/city/ City of Trinidad] |{{sort|1879-12-30|December 30, 1879}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Las Animas County, Colorado|Las Animas County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Trinidad.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304054527/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Trinidad.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|53}} |{{change|invert=on|8193|9096}} |align=right|{{ntsh|154}}913&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>352&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|47}}9.2756&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>24.0238&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|119}}0.0004&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0010&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|47}}9.2760&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>24.0248&nbsp;km⁻² |align=center|0878610 |align=right|{{coord|37.173157|-104.490326|format=dms}} |- |[[Two Buttes, Colorado|Two Buttes]] |[https://web.archive.org/web/20110928100005/http://www.colorado.com/TwoButtes.aspx Town of Two Buttes] |{{sort|1911-10-19|October 19, 1911}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Baca County, Colorado|Baca County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Two%20Buttes.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041803/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Two%20Buttes.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|267}} |{{change|invert=on|42|43}} |align=right|{{ntsh|255}}169&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>65&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|242}}0.2480&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6422&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|243}}0.2480&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6422&nbsp;km⁻² |align=center|0879270 |align=right|{{coord|37.560664|-102.396556|format=dms}} |- |[[Vail, Colorado|Vail]] |[http://www.vailgov.com/ Town of Vail] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111026064921/http://www.vailgov.com/ |date=2011-10-26 }} |{{sort|1966-99-99|1966}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Eagle County, Colorado|Eagle County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Vail.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041627/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Vail.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|73}} |{{change|invert=on|5328|5305}} |align=right|{{ntsh|124}}1137&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>439&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|75}}4.6711&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>12.0981&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|79}}0.0154&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0400&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|75}}4.6865&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>12.1381&nbsp;km⁻² |align=center|0880040 |align=right|{{coord|39.637527|-106.364526|format=dms}} |- |[[Victor, Colorado|Victor]] |[https://web.archive.org/web/20121030091929/http://www.victorcolorado.com/cityofvictor.htm City of Victor] |{{sort|1894-07-16|July 16, 1894}} |[[#Statutory city|statutory city]] |[[Teller County, Colorado|Teller County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Victor.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304035256/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Victor.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|206}} |{{change|invert=on|400|397}} |align=right|{{ntsh|87}}1458&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>563&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|236}}0.2701&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6997&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|236}}0.2701&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6997&nbsp;km⁻² |align=center|0880865 |align=right|{{coord|38.709004|-105.141855|format=dms}} |- |[[Vilas, Colorado|Vilas]] |[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_baca.html Town of Vilas]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |{{sort|1888-06-25|June 25, 1888}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Baca County, Colorado|Baca County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Vilas.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041854/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Vilas.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|253}} |{{change|invert=on|110|114}} |align=right|{{ntsh|159}}876&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>338&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|265}}0.1278&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.3311&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|265}}0.1278&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.3311&nbsp;km⁻² |align=center|0881030 |align=right|{{coord|37.373664|-102.447416|format=dms}} |- |[[Vona, Colorado|Vona]] |[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_kit_carson.html Town of Vona]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |{{sort|1919-08-09|August 9, 1919}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Kit Carson County, Colorado|Kit Carson County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Vona.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304042639/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Vona.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|255}} |{{change|invert=on|107|106}} |align=right|{{ntsh|213}}488&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>188&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|253}}0.2213&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.5732&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|254}}0.2213&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.5732&nbsp;km⁻² |align=center|0881690 |align=right|{{coord|39.302119|-102.743352|format=dms}} |- |[[Walden, Colorado|Walden]] |[https://web.archive.org/web/20080418094255/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=230 Town of Walden] |{{sort|1890-12-02|December 2, 1890}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Jackson County, Colorado|Jackson County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Walden.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041649/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Walden.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|184}} |{{change|invert=on|601|608}} |align=right|{{ntsh|61}}1760&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>680&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|227}}0.3352&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.8683&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|227}}0.3352&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.8683&nbsp;km⁻² |align=center|0882130 |align=right|{{coord|40.731584|-106.281336|format=dms}} |- |[[Walsenburg, Colorado|Walsenburg]] |[http://www.cityofwalsenburg.net/ City of Walsenburg] |{{sort|1873-06-16|June 16, 1873}} |[[#Statutory city|statutory city]] |[[Huerfano County, Colorado|Huerfano County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Walsenburg.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304023113/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Walsenburg.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|95}} |{{change|invert=on|2896|3068}} |align=right|{{ntsh|148}}979&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>378&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|100}}2.9898&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>7.7435&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|100}}2.9898&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>7.7435&nbsp;km⁻² |align=center|0882350 |align=right|{{coord|37.630598|-104.781719|format=dms}} |- |[[Walsh, Colorado|Walsh]] |[http://www.dola.colorado.gov/dlg/local_governments/lgov_baca.html Town of Walsh]{{dead link|date=March 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |{{sort|1928-07-19|July 19, 1928}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Baca County, Colorado|Baca County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Walsh.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224446/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Walsh.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|192}} |{{change|invert=on|524|546}} |align=right|{{ntsh|119}}1178&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>455&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|209}}0.4473&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.1584&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|209}}0.4473&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.1584&nbsp;km⁻² |align=center|0882460 |align=right|{{coord|37.386107|-102.279933|format=dms}} |- |[[Ward, Colorado|Ward]] |[https://web.archive.org/web/20080418094230/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=226 Town of Ward] |{{sort|1896-06-09|June 9, 1896}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Boulder County, Colorado|Boulder County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ward.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303223013/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Ward.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|241}} |{{change|invert=on|154|150}} |align=right|{{ntsh|243}}270&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>104&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|198}}0.5731&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.4844&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|114}}0.0014&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0035&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|198}}0.5745&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1.4879&nbsp;km⁻² |align=center|0882735 |align=right|{{coord|40.073201|-105.515621|format=dms}} |- |[[Wellington, Colorado|Wellington]] |[http://www.townofwellington.com/ Town of Wellington] |{{sort|1905-11-10|November 10, 1905}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Larimer County, Colorado|Larimer County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wellington.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303221706/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wellington.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|57}} |{{change|invert=on|7185|6289}} |align=right|{{ntsh|45}}1999&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>772&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|92}}3.3645&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.7140&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|99}}0.0047&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0123&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|92}}3.3693&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.7263&nbsp;km⁻² |align=center|0883230 |align=right|{{coord|40.699366|-105.005825|format=dms}} |- |[[Westcliffe, Colorado|Westcliffe]] |[http://www.townofwestcliffe.com/ Town of Westcliffe] |{{sort|1887-11-21|November 21, 1887}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Custer County, Colorado|Custer County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Westcliffe.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304043406/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Westcliffe.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|188}} |{{change|invert=on|572|568}} |align=right|{{ntsh|216}}457&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>177&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|150}}1.2351&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.1990&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|112}}0.0016&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0042&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|150}}1.2367&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.2032&nbsp;km⁻² |align=center|0883450 |align=right|{{coord|38.134203|-105.465306|format=dms}} |- |[[Westminster, Colorado|Westminster]] |[http://www.ci.westminster.co.us/ City of Westminster] |{{sort|1911-05-24|May 24, 1911}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Adams County, Colorado|Adams County]]<br/>[[Jefferson County, Colorado|Jefferson County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Westminster.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041909/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Westminster.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|8}} |{{change|invert=on|112090|106114}} |align=right|{{ntsh|11}}3502&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1352&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|15}}31.6761&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>82.0407&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|1}}2.2765&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>5.8961&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|13}}33.9526&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>87.9368&nbsp;km⁻² |align=center|0883835 |align=right|{{coord|39.882190|-105.064426|format=dms}} |- |[[Wheat Ridge, Colorado|Wheat Ridge]] |[http://www.ci.wheatridge.co.us/ City of Wheat Ridge] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160331050102/http://www.ci.wheatridge.co.us/ |date=2016-03-31 }} |{{sort|1969-08-20|August 20, 1969}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Jefferson County, Colorado|Jefferson County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wheat%20Ridge.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303223849/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wheat%20Ridge.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|24}} |{{change|invert=on|31034|30166}} |align=right|{{ntsh|14}}3301&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>1274&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|45}}9.3671&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>24.2606&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|22}}0.2458&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6367&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|44}}9.6129&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>24.8974&nbsp;km⁻² |align=center|0884440 |align=right|{{coord|39.772675|-105.104801|format=dms}} |- |[[Wiggins, Colorado|Wiggins]] |[https://web.archive.org/web/20080418095402/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=64 Town of Wiggins] |{{sort|1974-10-11|October 11, 1974}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Morgan County, Colorado|Morgan County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wiggins.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304045424/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wiggins.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|153}} |{{change|invert=on|895|893}} |align=right|{{ntsh|188}}678&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>262&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|143}}1.3265&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.4355&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|100}}0.0044&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0113&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|143}}1.3308&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>3.4468&nbsp;km⁻² |align=center|0884770 |align=right|{{coord|40.226588|-104.073498|format=dms}} |- |[[Wiley, Colorado|Wiley]] |[https://web.archive.org/web/20080418094336/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=242 Town of Wiley] |{{sort|1909-01-28|January 28, 1909}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Prowers County, Colorado|Prowers County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wiley.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903150627/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wiley.pdf |date=2014-09-03 }} |align=center|{{nts|209}} |{{change|invert=on|387|405}} |align=right|{{ntsh|105}}1298&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>501&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|231}}0.3051&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.7902&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|231}}0.3051&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.7902&nbsp;km⁻² |align=center|0885045 |align=right|{{coord|38.155356|-102.719248|format=dms}} |- |[[Williamsburg, Colorado|Williamsburg]]<ref name=Williamsburg>[[Williamsburg, Colorado|Williamsburg]] is served by the [[Florence, Colorado|Florence]] [[United States Postal Service|Post Office]].</ref> |[https://web.archive.org/web/20080418094546/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=280 Town of Williamsburg] |{{sort|1888-04-07|April 7, 1888}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Fremont County, Colorado|Fremont County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Williamsburg.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303224452/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Williamsburg.pdf |date=2016-03-03 }} |align=center|{{nts|180}} |{{change|invert=on|653|662}} |align=right|{{ntsh|254}}181&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>70&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|86}}3.5678&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>9.2405&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|86}}3.5678&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>9.2405&nbsp;km⁻² |align=center|0885155 |align=right|{{coord|38.383984|-105.171179|format=dms}} |- |[[Windsor, Colorado|Windsor]] |[https://web.archive.org/web/20080114103943/http://www.ci.windsor.co.us/ Town of Windsor] |{{sort|1890-04-15|April 15, 1890}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Weld County, Colorado|Weld County]]<br/>[[Larimer County, Colorado|Larimer County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Windsor.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083352/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Windsor.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|27}} |{{change|invert=on|21106|18644}} |align=right|{{ntsh|162}}836&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>323&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|21}}24.4316&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>63.2776&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|19}}0.3185&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.8248&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|20}}24.7501&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>64.1025&nbsp;km⁻² |align=center|0885485 |align=right|{{coord|40.477555|-104.916800|format=dms}} |- |[[Winter Park, Colorado|Winter Park]] |[https://web.archive.org/web/20050513194906/http://www.winterparkgov.com/ Town of Winter Park] |{{sort|1979-09-01|September 1, 1979}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Grand County, Colorado|Grand County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Winter%20Park.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304000941/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Winter%20Park.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|146}} |{{change|invert=on|955|999}} |align=right|{{ntsh|268}}57&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>22&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|26}}16.5337&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>42.8221&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|26}}16.5337&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>42.8221&nbsp;km⁻² |align=center|0885705 |align=right|{{coord|39.877821|-105.782813|format=dms}} |- |[[Woodland Park, Colorado|Woodland Park]] |[http://www.city-woodlandpark.org/ City of Woodland Park] |{{sort|1891-06-06|June 6, 1891}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Teller County, Colorado|Teller County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Woodland%20Park.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002801/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Woodland%20Park.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|56}} |{{change|invert=on|7194|7200}} |align=right|{{ntsh|133}}1083&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>418&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|62}}6.6065&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>17.1108&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|63}}6.6065&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>17.1108&nbsp;km⁻² |align=center|0886090 |align=right|{{coord|38.998706|-105.059533|format=dms}} |- |[[Wray, Colorado|Wray]] |[http://www.wrayco.net/ City of Wray] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120419220115/http://www.wrayco.net/ |date=2012-04-19 }} |{{sort|1906-06-22|June 22, 1906}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Yuma County, Colorado|Yuma County]]<ref name=County_Seat/> |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wray.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304050245/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Wray.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|106}} |{{change|invert=on|2400|2342}} |align=right|{{ntsh|186}}695&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>268&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|90}}3.4376&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.9034&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|104}}0.0029&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.0075&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|90}}3.4405&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.9109&nbsp;km⁻² |align=center|0886310 |align=right|{{coord|40.079953|-102.228622|format=dms}} |- |[[Yampa, Colorado|Yampa]] |[https://web.archive.org/web/20080418095417/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=68 Town of Yampa] |{{sort|1907-02-25|February 25, 1907}} |[[#Statutory town|statutory town]] |[[Routt County, Colorado|Routt County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Yampa.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002105/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Yampa.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|202}} |{{change|invert=on|436|429}} |align=right|{{ntsh|58}}1782&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>688&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|247}}0.2408&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6235&nbsp;km⁻² |align=center|{{ntsh|123}}none |align=right|{{ntsh|248}}0.2408&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.6235&nbsp;km⁻² |align=center|0886475 |align=right|{{coord|40.152996|-106.908496|format=dms}} |- |[[Yuma, Colorado|Yuma]] |[https://web.archive.org/web/20080418094205/http://www.cmca.gen.co.us/Municipality.cfm?MunicipalityID=220 City of Yuma] |{{sort|1887-03-24|March 24, 1887}} |[[#Home rule municipality|home rule municipality]] |[[Yuma County, Colorado|Yuma County]] |[http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Yuma.pdf map] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304083447/http://dtdapps.coloradodot.info/staticdata/Downloads/CityMaps/Yuma.pdf |date=2016-03-04 }} |align=center|{{nts|89}} |{{change|invert=on|3606|3524}} |align=right|{{ntsh|121}}1147&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>443&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|94}}3.1181&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.0760&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|61}}0.0387&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>0.1002&nbsp;km⁻² |align=right|{{ntsh|93}}3.1568&nbsp;mi⁻²&nbsp;<br/>8.1761&nbsp;km⁻² |align=center|0886750 |align=right|{{coord|40.124400|-102.717612|format=dms}} |} <!-- THE PRECEDING TABLE CONTAINS DATA FROM THE UNITED STATES CENSUS BUREAU. DO NOT ALTER U.S. CENSUS DATA. --> ==Mga kaibhan ng munisipalidad== *Ang [[Denver, Colorado|Lungsod at Kondado ng Denver]] ay ang pinakamatanda at pinakamataong munisipalidad, gayon din kabisera ng estado. *Ang [[Castle Pines, Colorado|Lungsod ng Castle Pines]] ay ang pinakabatang munisipalidad sa Colorado. *Ag [[Georgetown, Colorado|Bayan ng Georgetown]] ay pinamamahalaan ng pinakamatandang karta ng munisipyo sa Colorado. *Ang [[Lakeside, Colorado|Bayan ng Lakeside]] ay ang pinakakaunti na taong munisipalidad sa Colorado. Kakatuwang nasa tabi ito ng Denver. *Ang [[Castle Rock, Colorado|Bayan ng Castle Rock]] ay ang pinakamataong bayan sa Colorado. *Ang [[Black Hawk, Colorado|Lungsod ng Blackhawk]] ay ang pinakakaunting taong lungsod at ''home rule municipality'' sa Colorado. *Ang [[Colorado Springs, Colorado|Lungsod ng Colorado Springs]] ay ang pinakamalawak na munisipalidad At binubuo ito ng malalawak na mga munisipalidad at pinakamataong ''home rule municipality'' sa Colorado. *Ang [[Sawpit, Colorado|Bayan ng Sawpit]] ay ang pang-apat na pinakakaunting taong munisipalidad sa Colorado. *Ang [[Mountain View, Colorado|Bayan ng Mountain View]] ay ang pinakamakapal na tinitirhang munisipalidad sa Colorado. *Ang [[Bonanza, Colorado|Town of Bonanza]] ay ang pinakakaunting taong lungsod at pangalawang pinakakaunting tao na munisipalidad sa [[Retasyon]]. *Ang mga lungsod ng [[Denver, Colorado|Denver]], [[Broomfield, Colorado|Broomfield]], at [[Leadville, Colorado|Leadville]] at mga bayan ng [[Pagosa Springs, Colorado|Pagosa Springs]], [[Silverton, Colorado|Silverton]], [[Walden, Colorado|Walden]], [[Lake City, Colorado|Lake City]], and [[Creede, Colorado|Creede]] ay mga tanging munisipaidad sa kani-kanilang mga kondado. ==Mga sanggunian== {{reflist|2}} ==Mga kawing panlabas== {{sister project links}} *[http://www.colorado.gov/ State of Colorado] **[http://www.dola.state.co.us/ Colorado Department of Local Affairs] ***[https://web.archive.org/web/20091212060308/http://www.dola.state.co.us/dlg/local_governments/municipalities.html Active Colorado municipalities] ***[http://www.colorado.gov/dpa/doit/archives/muninc.html Colorado municipal incorporations] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101202030057/http://www.colorado.gov/dpa/doit/archives/muninc.html |date=2010-12-02 }} **{{Cite web |url=http://www.dot.state.co.us/ |title=Colorado Department of Transportation |access-date=2008-01-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070612125743/http://www.dot.state.co.us/ |archive-date=2007-06-12 |dead-url=yes |df= }} ***{{Cite web |url=http://www.dot.state.co.us/App_DTD_DataAccess/Maps/index.cfm?fuseaction=MapsMain&MenuType=Maps |title=CDOT maps |access-date=2008-01-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070701073723/http://www.dot.state.co.us/App_DTD_DataAccess/Maps/index.cfm?fuseaction=MapsMain&MenuType=Maps |archive-date=2007-07-01 |dead-url=yes |df= }} *[http://www.cml.org/ Colorado Municipal League] *[http://www.cmca.gen.co.us/ Colorado Municipal Clerks Association] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903203052/http://www.cmca.gen.co.us/ |date=2014-09-03 }} *[http://www.usa.gov/ United States Government] **[https://www.census.gov/ United States Census Bureau] ***{{Cite web |url=http://2010.census.gov/2010census/ |title=United States Census 2010 |access-date=2010-01-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100320084325/http://2010.census.gov/2010census/ |archive-date=2010-03-20 |dead-url=yes |df= }} ***{{Cite web |url=http://www.census.gov/popest/estimates.php |title=United States population estimates |access-date=2010-01-07 |archive-url=http://webarchive.loc.gov/all/20061206215954/http://www.census.gov/popest/estimates.php |archive-date=2006-12-06 |dead-url=bot: unknown |df= }} ***[http://www.arcgis.com/home/webmap/viewer.html?url=http%3A%2F%2Ftigerweb.geo.census.gov%2Farcgis%2Frest%2Fservices%2FCensus2010%2FState_County%2FMapServer&source=sd ArcGIS Map with main cities and counties] ***{{Cite web |url=http://www.census.gov/cgi-bin/gazetteer |title=U.S. Gazetteer |access-date=2008-01-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/19970101144813/http://www.census.gov/cgi-bin/gazetteer |archive-date=1997-01-01 |dead-url=yes |df= }} ***[http://factfinder.census.gov/ American Factfinder]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080521160844/http://factfinder.census.gov./ |date=2008-05-21 }} **[http://www.doi.gov/ U.S. Department of the Interior] ***[http://www.usgs.gov/ U.S. Geological Survey] ****[http://geonames.usgs.gov/pls/gnispublic/ Geographic Names Information System query] ***{{Cite web |url=http://www.nationalatlas.gov/ |title=National Atlas of the United States of America |access-date=2008-01-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081205020547/http://www.nationalatlas.gov/ |archive-date=2008-12-05 |dead-url=yes |df= }} *[http://www.usps.com/ U.S. Postal Service] **{{Cite web |url=http://zip4.usps.com/zip4/citytown.jsp |title=ZIP Code lookup |access-date=2006-12-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20040927025424/http://zip4.usps.com/zip4/citytown.jsp |archive-date=2004-09-27 |dead-url=no |df= }} *[http://wikimapia.org/#lat=39.05&lon=-105.53&z=7&l=0&m=a Wikimapia map of Colorado] {{Colorado}} {{Mga talaan ng mga lungsod sa Estados Unidos}} [[Kategorya:Mga talaan ng mga lungsod sa Estados Unidos ayon sa estado|Colorado]] hg9moy73ht7k5bc00xt8s4619d6xp2r 2 291920 2209349 2207471 2026-05-27T15:16:10Z Ivan P. Clarin 84769 /* Mga listahan ng pangalan */ 2209349 wikitext text/x-wiki {{Philippine name|Puedan|Clarin}} {{DISPLAYTITLE:<span style="font-size:120%; font-family:Bakersville Old Face; color:dark brown">Tagagamit:ᜁᜒᜊ᜔ᜀᜈ᜔ ᜃ᜔ᜎ᜔ᜀᜄ᜔ᜁᜒᜈ᜔</span>}} {{Infobox person | name = Ivan Clarin | native_name = {{nobold|{{lang|fil|ᜁᜒᜊ᜔ᜀᜈ᜔ ᜃ᜔ᜎ᜔ᜀᜄ᜔ᜁᜒᜈ᜔}}}} | image = | caption = Ako (red shirt) sa Matang Tubig ng May 10, 2014. | birth_name = Ivan Earl P. Clarin | birth_date = {{birth date and age|1996|7|30}} | birth_place = [[Calamba City]], [[Laguna]], [[Philippines]] | residence = [[Kapayapaan Village]], [[Canlubang]] | nationality = [[Pilipino]] | other_names = Earl | education = [[AMA Computer College - Calamba]] (2014–18; 2020) | alma_mater = Calamba Manpower Development Center (2016; 2018-2023) | height = {{height|m=1.60}} | occupation = [[Tolman Manufacturing Inc.|Tolman]] (2017)<br>[[Sercomm]] (2024)<br>[[Zenith Foods Corporation|Zenith Foods: CBF]] (2025) | relatives = | family = | associated_acts = | partner = | spouse = | email = clarin.i@yahoo.com }} {{userpage}} {{User philippines}} {{User tl}} {{User Pilipino}} {{User Wikipedista-tagal |year=2017 |month=8 |day=1}} {{User Facebook}} {{User Google}} {{User windows}} <div style="width:25%; float:left;height:4px; background:#990000;"></div> <div style="width:25%; float:left;height:4px; background:#339966;"></div> <div style="width:25%; float:left;height:4px; background:#A7D7F9;"></div> <div style="width:25%; float:left;height:4px; background:#666666;"></div> __NOTOC__ {| style="width:100%; margin:auto; border-collapse:collapse; margin-bottom:10px;" role="presentation" | style="padding:10px; vertical-align:top; width:75%;" colspan=2 | <div style="line-height:.7em; font-size: 270%; font-family:'Constantia', 'Lucida Grande', Tahoma, Verdana, sans-serif;">ᜁᜒᜊ᜔ᜀᜈ᜔ ᜁᜀᜇ᜔ᜎ᜔ ᜃ᜔ᜎ᜔ᜀᜄ᜔ᜁᜒᜈ᜔</div> ---- | style="padding:15px; vertical-align:top; width:25%; background:#F4F4F4; text-align:center" | <h2 style="font-family:'Helvetica Neue', 'Lucida Grande', Tahoma, Verdana, sans-serif; border-bottom:0;">Contact me</h2> ivanearl{{@}}7.96<br/>earlpuedan{{@}}gmail.com<br/>Wikipedian writer & editor |- | style="padding:15px; vertical-align:top; width:37%;" rowspan=3 | <h2 style="font-family:'Helvetica Neue', 'Lucida Grande', Tahoma, Verdana, sans-serif; border-bottom:0;">About me</h2> Ako ay si '''ᜁᜒᜊ᜔ᜀᜈ᜔ ᜃ᜔ᜎ᜔ᜀᜄ᜔ᜁᜒᜈ᜔''' o '''Ivan Clarin''' ay isang Wikipedista-editor lamang noong Agosto 2017 na naninirahan sa Lungsod ng Calamba, pinasok ko ang mundo ng Wikipedia noong 2013 ngunit ako ay hindi naging bahagi nito, pero sa [[Wikipediang Tagalog]] ay magbibigay ako ng karagdagang kaalaman at pag-seserbisyo sa websayt na ito upang mapalawig ang kalidad sa [[Wikipedia|Wikipediang Ingles]]. | style="padding:15px; vertical-align:top; width:37%;" rowspan=3 | <h2 style="font-family:'Helvetica Neue', 'Lucida Grande', Tahoma, Verdana, sans-serif; border-bottom:0;">My work</h2> Ako ay isang mag-aaral sa [[AMA Computer College - Calamba]] (2018), sa baitang na 2. | style="padding:10px 0; vertical-align:top; width:25%; text-align:center; background:#F4F4F4;" | |- | style="padding:10px 0; vertical-align:top; width:25%; text-align:center; background:#F4F4F4;" rowspan=2| {| width=100% |} |} {{center|[[File:Wikipedia-LGBT.png|200px]]}} <center><span style="font-family:Mongolian Baiti, Euphemia;font-size:330%;color:Black;">ᜏᜒ</span><span style="font-family:Garamond;font-size:240%;color:Black;">ᜃᜒᜉᜒᜇᜒ</span><span style="font-family:Constancia;font-size:330%;color:Black;">ᜀ</span><br><span style="font-family:Constancia, Dotum;font-size:150%;color:Black;">''{{small|ᜀᜅ᜔ ᜋᜎᜌᜅ᜔ ᜁᜈ᜔ᜐᜒᜃ᜔ᜎᜓᜉᜒᜇ᜔ᜌ}}''</span></center> ==Mga listahan ng pangalan== {| class="wikitable" style="float:right;" |- ! colspan=5|2026 Name main list |- | Angelo || Bryn || Christian || {{tcname unused|Derrick}} || {{grey|Erwin}} |- | {{grey|Francis}} || {{grey|Gero}} || {{grey|Hubert}} || {{grey|Iverson}} || {{tcname unused|Jerome}} |- | {{tcname unused|Kiel}} || {{tcname unused|Laurence}} || {{tcname unused|Michael}} || {{grey|Niño}} || {{tcname unused|Olivia}} |- | {{tcname unused|Preston}} || {{grey|Queenvy}} || {{grey|Ruel}} || {{grey|Samantha}} || {{grey|Timothy}} |- | {{tcname unused|Ulyssa}} || {{tcname unused|Veronica}} || {{tcname unused|Wendell}} || {{tcname unused|Yul}} || {{tcname unused|Zyrex}} |- ! colspan=5|2027 Name main list |- | {{tcname unused|Anthony}} || {{tcname unused|Brandon}} || {{tcname unused|Codey}} || {{tcname unused|Dave}} || {{tcname unused|Earl}} |- | {{grey|France}} || {{grey|George}} || {{grey|Henry}} || {{grey|Ivy}} || {{tcname unused|Joshua}} |- | {{tcname unused|Kaye}} || {{grey|Louie}} || {{grey|Marjun}} || {{grey|Nilda}} || {{grey|Olive}} |- | {{grey|Paula}} || {{grey|Queenie}} || {{grey|Ronnel}} || {{grey|Sara}} || {{grey|Tina}} |- | {{tcname unused|Ursa}} || {{tcname unused|Venice}} || {{tcname unused|William}} || {{tcname unused|Yvonne}} || {{tcname unused|Zaijian}} |- ! colspan=5|2028 Name main list |- | {{tcname unused|Arnel}} || {{grey|Billy}} || {{tcname unused|Christine}} || {{grey|Dylan}} || {{tcname unused|Ernest}} |- | {{grey|Felix}} || {{grey|Grace}} || {{grey|Herlyn}} || {{tcname unused|Irineo}} || {{tcname unused|Jobert}} |- | {{tcname unused|Kirby}} || {{grey|Lanie}} || {{tcname unused|Marco}} || {{tcname unused|Noah}} || {{tcname unused|Otan}} |- | {{grey|Peter}} || {{grey|Quel}} || {{grey|Raul}} || {{grey|Sairah}} || {{grey|Theresa}} |- | {{tcname unused|Uranus}} || {{grey|Vincent}} || {{tcname unused|Waren}} || {{tcname unused|Yolly}} || {{tcname unused|Zenaida}} |- ! colspan=5|2029 Name main list |- | {{grey|Alexandrei}} || {{grey|Bernard}} || {{tcname unused|Carl}} || {{grey|Daniel}} || {{tcname unused|Eugenio}} |- | {{grey|Florida}} || {{grey|Gemma}} || {{grey|Hermy}} || {{grey|Isaiah}} || {{grey|Jayson}} |- | {{grey|Kyle}} || {{grey|Lea}} || {{tcname unused|Melvin}} || {{tcname unused|Nathaniel}} || {{tcname unused|Oman}} |- | {{grey|Patrick}} || {{grey|Quiana}} || {{tcname unused|Roldan}} || {{grey|Samson}} || {{tcname unused|Tristan}} |- | {{tcname unused|Usher}} || {{grey|Vilma}} || {{grey|Wilson}} || {{tcname unused|Yanesa}} || {{grey|Zach}} |} ==Mga Kawing== *[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Log&type=delete&user=IvanP.Clarin&page=&year=&month=-1 Mga Nabura Ko] *[http://tl.wikipedia.org/wiki/Natatangi:Contributions/IvanP.Clarin Mga Ambag Ko] *[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&user=IvanP.Clarin&type=block Mga Hinarang Ko] *[http://toolserver.org/~soxred93/pcount/index.php?name=IvanP.Clarin&lang=tl&wiki=wikipedia Bilang ng Ambag ko] *[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala/move&user=IvanP.Clarin Mga Inilipat] *[https://simple.wikipedia.org/wiki/User:Ivan_P._Clarin] {{DEFAULTSORT:Clarin, Ivan Earl}} nuyt6bmdppo5pock0vz2pz1ahvgqst5 2209351 2209349 2026-05-27T15:22:21Z Ivan P. Clarin 84769 /* Mga listahan ng pangalan */ 2209351 wikitext text/x-wiki {{Philippine name|Puedan|Clarin}} {{DISPLAYTITLE:<span style="font-size:120%; font-family:Bakersville Old Face; color:dark brown">Tagagamit:ᜁᜒᜊ᜔ᜀᜈ᜔ ᜃ᜔ᜎ᜔ᜀᜄ᜔ᜁᜒᜈ᜔</span>}} {{Infobox person | name = Ivan Clarin | native_name = {{nobold|{{lang|fil|ᜁᜒᜊ᜔ᜀᜈ᜔ ᜃ᜔ᜎ᜔ᜀᜄ᜔ᜁᜒᜈ᜔}}}} | image = | caption = Ako (red shirt) sa Matang Tubig ng May 10, 2014. | birth_name = Ivan Earl P. Clarin | birth_date = {{birth date and age|1996|7|30}} | birth_place = [[Calamba City]], [[Laguna]], [[Philippines]] | residence = [[Kapayapaan Village]], [[Canlubang]] | nationality = [[Pilipino]] | other_names = Earl | education = [[AMA Computer College - Calamba]] (2014–18; 2020) | alma_mater = Calamba Manpower Development Center (2016; 2018-2023) | height = {{height|m=1.60}} | occupation = [[Tolman Manufacturing Inc.|Tolman]] (2017)<br>[[Sercomm]] (2024)<br>[[Zenith Foods Corporation|Zenith Foods: CBF]] (2025) | relatives = | family = | associated_acts = | partner = | spouse = | email = clarin.i@yahoo.com }} {{userpage}} {{User philippines}} {{User tl}} {{User Pilipino}} {{User Wikipedista-tagal |year=2017 |month=8 |day=1}} {{User Facebook}} {{User Google}} {{User windows}} <div style="width:25%; float:left;height:4px; background:#990000;"></div> <div style="width:25%; float:left;height:4px; background:#339966;"></div> <div style="width:25%; float:left;height:4px; background:#A7D7F9;"></div> <div style="width:25%; float:left;height:4px; background:#666666;"></div> __NOTOC__ {| style="width:100%; margin:auto; border-collapse:collapse; margin-bottom:10px;" role="presentation" | style="padding:10px; vertical-align:top; width:75%;" colspan=2 | <div style="line-height:.7em; font-size: 270%; font-family:'Constantia', 'Lucida Grande', Tahoma, Verdana, sans-serif;">ᜁᜒᜊ᜔ᜀᜈ᜔ ᜁᜀᜇ᜔ᜎ᜔ ᜃ᜔ᜎ᜔ᜀᜄ᜔ᜁᜒᜈ᜔</div> ---- | style="padding:15px; vertical-align:top; width:25%; background:#F4F4F4; text-align:center" | <h2 style="font-family:'Helvetica Neue', 'Lucida Grande', Tahoma, Verdana, sans-serif; border-bottom:0;">Contact me</h2> ivanearl{{@}}7.96<br/>earlpuedan{{@}}gmail.com<br/>Wikipedian writer & editor |- | style="padding:15px; vertical-align:top; width:37%;" rowspan=3 | <h2 style="font-family:'Helvetica Neue', 'Lucida Grande', Tahoma, Verdana, sans-serif; border-bottom:0;">About me</h2> Ako ay si '''ᜁᜒᜊ᜔ᜀᜈ᜔ ᜃ᜔ᜎ᜔ᜀᜄ᜔ᜁᜒᜈ᜔''' o '''Ivan Clarin''' ay isang Wikipedista-editor lamang noong Agosto 2017 na naninirahan sa Lungsod ng Calamba, pinasok ko ang mundo ng Wikipedia noong 2013 ngunit ako ay hindi naging bahagi nito, pero sa [[Wikipediang Tagalog]] ay magbibigay ako ng karagdagang kaalaman at pag-seserbisyo sa websayt na ito upang mapalawig ang kalidad sa [[Wikipedia|Wikipediang Ingles]]. | style="padding:15px; vertical-align:top; width:37%;" rowspan=3 | <h2 style="font-family:'Helvetica Neue', 'Lucida Grande', Tahoma, Verdana, sans-serif; border-bottom:0;">My work</h2> Ako ay isang mag-aaral sa [[AMA Computer College - Calamba]] (2018), sa baitang na 2. | style="padding:10px 0; vertical-align:top; width:25%; text-align:center; background:#F4F4F4;" | |- | style="padding:10px 0; vertical-align:top; width:25%; text-align:center; background:#F4F4F4;" rowspan=2| {| width=100% |} |} {{center|[[File:Wikipedia-LGBT.png|200px]]}} <center><span style="font-family:Mongolian Baiti, Euphemia;font-size:330%;color:Black;">ᜏᜒ</span><span style="font-family:Garamond;font-size:240%;color:Black;">ᜃᜒᜉᜒᜇᜒ</span><span style="font-family:Constancia;font-size:330%;color:Black;">ᜀ</span><br><span style="font-family:Constancia, Dotum;font-size:150%;color:Black;">''{{small|ᜀᜅ᜔ ᜋᜎᜌᜅ᜔ ᜁᜈ᜔ᜐᜒᜃ᜔ᜎᜓᜉᜒᜇ᜔ᜌ}}''</span></center> ==Mga listahan ng pangalan== {| class="wikitable" style="float:right;" |- ! colspan=5|2026 Name main list |- | Angelo || Bryn || Christian || {{tcname unused|Derrick}} || {{grey|Erwin}} |- | {{grey|Francis}} || {{grey|Gero}} || {{grey|Hubert}} || {{grey|Iverson}} || {{tcname unused|Jerome}} |- | {{tcname unused|Kiel}} || {{tcname unused|Laurence}} || {{tcname unused|Mikko}} || {{grey|Niño}} || {{tcname unused|Olivia}} |- | {{tcname unused|Preston}} || {{grey|Queenvy}} || {{grey|Ruel}} || {{grey|Samantha}} || {{grey|Timothy}} |- | {{tcname unused|Ulyssa}} || {{tcname unused|Veronica}} || {{tcname unused|Wendell}} || {{tcname unused|Yul}} || {{tcname unused|Zyrex}} |- ! colspan=5|2027 Name main list |- | {{tcname unused|Anthony}} || {{tcname unused|Brandon}} || {{tcname unused|Codey}} || {{tcname unused|Dave}} || {{tcname unused|Earl}} |- | {{grey|France}} || {{grey|George}} || {{grey|Henry}} || {{grey|Ivy}} || {{tcname unused|Joshua}} |- | {{tcname unused|Kaye}} || {{grey|Louie}} || {{grey|Marjun}} || {{grey|Nilda}} || {{grey|Olive}} |- | {{grey|Paula}} || {{grey|Queenie}} || {{grey|Ronnel}} || {{grey|Sara}} || {{grey|Tina}} |- | {{tcname unused|Ursa}} || {{tcname unused|Venice}} || {{tcname unused|William}} || {{tcname unused|Yvonne}} || {{tcname unused|Zaijian}} |- ! colspan=5|2028 Name main list |- | {{tcname unused|Arnel}} || {{grey|Billy}} || {{tcname unused|Christine}} || {{grey|Dylan}} || {{tcname unused|Ernest}} |- | {{grey|Felix}} || {{grey|Grace}} || {{grey|Herlyn}} || {{tcname unused|Irineo}} || {{tcname unused|Jobert}} |- | {{tcname unused|Kirby}} || {{grey|Lanie}} || {{tcname unused|Marco}} || {{tcname unused|Noah}} || {{tcname unused|Otan}} |- | {{grey|Peter}} || {{grey|Quel}} || {{grey|Raul}} || {{grey|Sairah}} || {{grey|Theresa}} |- | {{tcname unused|Uranus}} || {{grey|Vincent}} || {{tcname unused|Waren}} || {{tcname unused|Yolly}} || {{tcname unused|Zenaida}} |- ! colspan=5|2029 Name main list |- | {{grey|Alexandrei}} || {{grey|Bernard}} || {{tcname unused|Carl}} || {{grey|Daniel}} || {{tcname unused|Eugenio}} |- | {{grey|Florida}} || {{grey|Gemma}} || {{grey|Hermy}} || {{grey|Isaiah}} || {{grey|Jayson}} |- | {{grey|Kyle}} || {{grey|Lea}} || {{tcname unused|Melvin}} || {{tcname unused|Nathaniel}} || {{tcname unused|Oman}} |- | {{grey|Patrick}} || {{grey|Quiana}} || {{tcname unused|Roldan}} || {{grey|Samson}} || {{tcname unused|Tristan}} |- | {{tcname unused|Usher}} || {{grey|Vilma}} || {{grey|Wilson}} || {{tcname unused|Yanesa}} || {{grey|Zach}} |} ==Mga Kawing== *[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Log&type=delete&user=IvanP.Clarin&page=&year=&month=-1 Mga Nabura Ko] *[http://tl.wikipedia.org/wiki/Natatangi:Contributions/IvanP.Clarin Mga Ambag Ko] *[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&user=IvanP.Clarin&type=block Mga Hinarang Ko] *[http://toolserver.org/~soxred93/pcount/index.php?name=IvanP.Clarin&lang=tl&wiki=wikipedia Bilang ng Ambag ko] *[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala/move&user=IvanP.Clarin Mga Inilipat] *[https://simple.wikipedia.org/wiki/User:Ivan_P._Clarin] {{DEFAULTSORT:Clarin, Ivan Earl}} m3ukv1ps6f73z924q931gkbzv0n5ydu 2209483 2209351 2026-05-28T08:54:53Z Ivan P. Clarin 84769 /* Mga listahan ng pangalan */ 2209483 wikitext text/x-wiki {{Philippine name|Puedan|Clarin}} {{DISPLAYTITLE:<span style="font-size:120%; font-family:Bakersville Old Face; color:dark brown">Tagagamit:ᜁᜒᜊ᜔ᜀᜈ᜔ ᜃ᜔ᜎ᜔ᜀᜄ᜔ᜁᜒᜈ᜔</span>}} {{Infobox person | name = Ivan Clarin | native_name = {{nobold|{{lang|fil|ᜁᜒᜊ᜔ᜀᜈ᜔ ᜃ᜔ᜎ᜔ᜀᜄ᜔ᜁᜒᜈ᜔}}}} | image = | caption = Ako (red shirt) sa Matang Tubig ng May 10, 2014. | birth_name = Ivan Earl P. Clarin | birth_date = {{birth date and age|1996|7|30}} | birth_place = [[Calamba City]], [[Laguna]], [[Philippines]] | residence = [[Kapayapaan Village]], [[Canlubang]] | nationality = [[Pilipino]] | other_names = Earl | education = [[AMA Computer College - Calamba]] (2014–18; 2020) | alma_mater = Calamba Manpower Development Center (2016; 2018-2023) | height = {{height|m=1.60}} | occupation = [[Tolman Manufacturing Inc.|Tolman]] (2017)<br>[[Sercomm]] (2024)<br>[[Zenith Foods Corporation|Zenith Foods: CBF]] (2025) | relatives = | family = | associated_acts = | partner = | spouse = | email = clarin.i@yahoo.com }} {{userpage}} {{User philippines}} {{User tl}} {{User Pilipino}} {{User Wikipedista-tagal |year=2017 |month=8 |day=1}} {{User Facebook}} {{User Google}} {{User windows}} <div style="width:25%; float:left;height:4px; background:#990000;"></div> <div style="width:25%; float:left;height:4px; background:#339966;"></div> <div style="width:25%; float:left;height:4px; background:#A7D7F9;"></div> <div style="width:25%; float:left;height:4px; background:#666666;"></div> __NOTOC__ {| style="width:100%; margin:auto; border-collapse:collapse; margin-bottom:10px;" role="presentation" | style="padding:10px; vertical-align:top; width:75%;" colspan=2 | <div style="line-height:.7em; font-size: 270%; font-family:'Constantia', 'Lucida Grande', Tahoma, Verdana, sans-serif;">ᜁᜒᜊ᜔ᜀᜈ᜔ ᜁᜀᜇ᜔ᜎ᜔ ᜃ᜔ᜎ᜔ᜀᜄ᜔ᜁᜒᜈ᜔</div> ---- | style="padding:15px; vertical-align:top; width:25%; background:#F4F4F4; text-align:center" | <h2 style="font-family:'Helvetica Neue', 'Lucida Grande', Tahoma, Verdana, sans-serif; border-bottom:0;">Contact me</h2> ivanearl{{@}}7.96<br/>earlpuedan{{@}}gmail.com<br/>Wikipedian writer & editor |- | style="padding:15px; vertical-align:top; width:37%;" rowspan=3 | <h2 style="font-family:'Helvetica Neue', 'Lucida Grande', Tahoma, Verdana, sans-serif; border-bottom:0;">About me</h2> Ako ay si '''ᜁᜒᜊ᜔ᜀᜈ᜔ ᜃ᜔ᜎ᜔ᜀᜄ᜔ᜁᜒᜈ᜔''' o '''Ivan Clarin''' ay isang Wikipedista-editor lamang noong Agosto 2017 na naninirahan sa Lungsod ng Calamba, pinasok ko ang mundo ng Wikipedia noong 2013 ngunit ako ay hindi naging bahagi nito, pero sa [[Wikipediang Tagalog]] ay magbibigay ako ng karagdagang kaalaman at pag-seserbisyo sa websayt na ito upang mapalawig ang kalidad sa [[Wikipedia|Wikipediang Ingles]]. | style="padding:15px; vertical-align:top; width:37%;" rowspan=3 | <h2 style="font-family:'Helvetica Neue', 'Lucida Grande', Tahoma, Verdana, sans-serif; border-bottom:0;">My work</h2> Ako ay isang mag-aaral sa [[AMA Computer College - Calamba]] (2018), sa baitang na 2. | style="padding:10px 0; vertical-align:top; width:25%; text-align:center; background:#F4F4F4;" | |- | style="padding:10px 0; vertical-align:top; width:25%; text-align:center; background:#F4F4F4;" rowspan=2| {| width=100% |} |} {{center|[[File:Wikipedia-LGBT.png|200px]]}} <center><span style="font-family:Mongolian Baiti, Euphemia;font-size:330%;color:Black;">ᜏᜒ</span><span style="font-family:Garamond;font-size:240%;color:Black;">ᜃᜒᜉᜒᜇᜒ</span><span style="font-family:Constancia;font-size:330%;color:Black;">ᜀ</span><br><span style="font-family:Constancia, Dotum;font-size:150%;color:Black;">''{{small|ᜀᜅ᜔ ᜋᜎᜌᜅ᜔ ᜁᜈ᜔ᜐᜒᜃ᜔ᜎᜓᜉᜒᜇ᜔ᜌ}}''</span></center> ==Mga listahan ng pangalan== {| class="wikitable" style="float:right;" |- ! colspan=5|2026 Name main list |- | Angelo || Bryn || Christian || {{tcname unused|Derrick}} || {{grey|Erwin}} |- | {{grey|Francis}} || {{grey|Gero}} || {{grey|Hubert}} || {{grey|Iverson}} || {{tcname unused|Jerome}} |- | {{tcname unused|Kiel}} || {{tcname unused|Laurence}} || {{tcname unused|Mikko}} || {{grey|Niño}} || {{tcname unused|Olivia}} |- | {{tcname unused|Preston}} || {{grey|Queenvy}} || {{grey|Ruel}} || {{grey|Samantha}} || {{grey|Timothy}} |- | {{tcname unused|Ulyssa}} || {{tcname unused|Veronica}} || {{tcname unused|Wendell}} || {{tcname unused|Yul}} || {{tcname unused|Zyrex}} |- ! colspan=5|2027 Name main list |- | {{tcname unused|Anthony}} || {{tcname unused|Brandon}} || {{tcname unused|Codey}} || {{tcname unused|Dave}} || {{tcname unused|Earl}} |- | {{grey|France}} || {{grey|George}} || {{grey|Henry}} || {{grey|Ivy}} || {{tcname unused|Joshua}} |- | {{tcname unused|Kaye}} || {{grey|Louie}} || {{grey|Marjun}} || {{grey|Nilda}} || {{grey|Olive}} |- | {{grey|Paula}} || {{grey|Queenie}} || {{grey|Ronnel}} || {{grey|Sara}} || {{grey|Tina}} |- | {{tcname unused|Ursa}} || {{tcname unused|Venice}} || {{tcname unused|William}} || {{tcname unused|Yvonne}} || {{tcname unused|Zaijian}} |- ! colspan=5|2028 Name main list |- | {{tcname unused|Arnel}} || {{grey|Billy}} || {{tcname unused|Christine}} || {{grey|Dylan}} || {{tcname unused|Ernest}} |- | {{grey|Felix}} || {{grey|Grace}} || {{grey|Herlyn}} || {{tcname unused|Irineo}} || {{tcname unused|Jobert}} |- | {{tcname unused|Kirby}} || {{grey|Lanie}} || {{tcname unused|Marco}} || {{tcname unused|Noah}} || {{tcname unused|Otan}} |- | {{grey|Peter}} || {{grey|Quel}} || {{grey|Raul}} || {{grey|Sairah}} || {{grey|Theresa}} |- | {{tcname unused|Uranus}} || {{grey|Vincent}} || {{tcname unused|Waren}} || {{tcname unused|Yolly}} || {{tcname unused|Zenaida}} |- ! colspan=5|2029 Name main list |- | {{grey|Alexandrei}} || {{grey|Bernard}} || {{tcname unused|Carl}} || {{grey|Daniel}} || {{tcname unused|Eugenio}} |- | {{grey|Flerida}} || {{grey|Gemma}} || {{grey|Hermy}} || {{grey|Isaiah}} || {{grey|Jayson}} |- | {{grey|Kyle}} || {{grey|Lea}} || {{tcname unused|Melvin}} || {{tcname unused|Nathaniel}} || {{tcname unused|Oman}} |- | {{grey|Patrick}} || {{grey|Quiana}} || {{tcname unused|Roldan}} || {{grey|Samson}} || {{tcname unused|Tristan}} |- | {{tcname unused|Usher}} || {{grey|Vilma}} || {{grey|Wilson}} || {{tcname unused|Yanesa}} || {{grey|Zach}} |} ==Mga Kawing== *[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Log&type=delete&user=IvanP.Clarin&page=&year=&month=-1 Mga Nabura Ko] *[http://tl.wikipedia.org/wiki/Natatangi:Contributions/IvanP.Clarin Mga Ambag Ko] *[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&user=IvanP.Clarin&type=block Mga Hinarang Ko] *[http://toolserver.org/~soxred93/pcount/index.php?name=IvanP.Clarin&lang=tl&wiki=wikipedia Bilang ng Ambag ko] *[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala/move&user=IvanP.Clarin Mga Inilipat] *[https://simple.wikipedia.org/wiki/User:Ivan_P._Clarin] {{DEFAULTSORT:Clarin, Ivan Earl}} atcq617lffgurdlrv8xb1f9d2xuq5w9 0 292985 2209331 2163422 2026-05-27T14:26:03Z Jojit fb 38 inayon sa en 2209331 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Talaan ng mga Wikipedia]] 3413qavo0q8lc14o1o1yah675t06zr3 0 296090 2209380 2153798 2026-05-27T22:26:02Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209380 wikitext text/x-wiki {{Infobox model|name=Naomi Campbell|image=Naomi Campbell Cannes 2018.jpg|caption=Campbell at the [[2018 Cannes Film Festival]]|birth_name=Naomi Elaine Campbell|birth_date={{birth date and age|df=yes|1970|5|22}}|birth_place=[[London]], England|occupation=Model, actress|years_active=1978–present|partner=[[Vladislav Doronin]] <small>(2008–2013)</small>|height={{height|ft=5|in=10}}<ref name=DNA>{{cite web|url=https://www.dnamodels.com/div/women-main-board/model/naomi-campbell2/p/7369/c/-1/?sid=50747/|title=DNA Models Naomi Campbell|work=DNA Model Management LLC|access-date=2022-03-05|archive-date=2021-11-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20211113201821/https://www.dnamodels.com/div/women-main-board/model/naomi-campbell2/p/7369/c/-1/?sid=50747%2F|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211113201821/https://www.dnamodels.com/div/women-main-board/model/naomi-campbell2/p/7369/c/-1/?sid=50747%2F |date=2021-11-13 }}</ref>|haircolour=Black<ref name=DNA/>|eyecolour=Dark brown<ref name=DNA/>|agency={{Plainlist| * ZZO (Paris) * d'management group (Milan) * [[Models 1]] (London) * Priscilla's Model Management (Sydney) * DNA Models (New York City) (mother agency)<ref>{{cite web|url=https://models.com/models/Naomi-Campbell|title=Naomi Campbell – Model|author=|date=|website=models.com}}</ref>}}}}'''Si Naomi Elaine Campbell''' (ipinanganak 22 Mayo 1970) <ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.dnamodels.com/div/women-main-board/model/naomi-campbell2/p/7369/c/-1/?sid=50747%2F |access-date=2022-03-05 |archive-date=2021-11-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211113201821/https://www.dnamodels.com/div/women-main-board/model/naomi-campbell2/p/7369/c/-1/?sid=50747%2F |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211113201821/https://www.dnamodels.com/div/women-main-board/model/naomi-campbell2/p/7369/c/-1/?sid=50747%2F |date=2021-11-13 }}</ref> ay isang modelo ng Ingles, artista, at negosyante. Natuklasan sa edad na 15, itinatag niya ang kanyang sarili sa gitna ng mga pinaka-kilalang at in-demand na mga modelo ng huli na 1980s at ang 1990s at <ref name="Voguepedia-Christy">https://models.com/models/Naomi-Campbell</ref> isa sa anim na modelo ng kanyang henerasyon na idineklarang mga [[Supermodelo|supermodel]] ng [[Moda|industriya ng fashion]] at internasyonal na pindutin.<ref name="Stein-Time">http://www.biography.com/people/naomi-campbell-16243293</ref> Bilang karagdagan sa kanyang karera sa pagmomolde, ang Campbell ay nagsimula sa iba pang mga pakikipagsapalaran, kabilang ang isang album ng R&B - [[Musikang pop|pop]] studio at maraming mga pagkilos na [[Musikang pop|lumilitaw]] sa pelikula at telebisyon, tulad ng palabas ng reality-competition reality show na ''[[Ang Mukha (serye sa TV)|The Face]]'' at ang mga international offhoots. Ang Campbell ay kasangkot din sa gawaing [[kawanggawa]] para sa iba't ibang mga kadahilanan. == Maagang buhay == Si Campbell ay ipinanganak sa [[Streatham]], [[Timog London|South London]] sa dancer na ipinanganak ng Jamaican na si Valerie Morris.<ref name="Frankel-Independent">https://web.archive.org/web/20140122114643/http://www.vogue.com/voguepedia/Christy_Turlington</ref> Alinsunod sa kagustuhan ng kanyang ina, si Campbell ay hindi pa nakilala ang kanyang ama,<ref name="ContactMusic">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,989517,00.html |access-date=2020-04-06 |archive-date=2007-11-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071114155926/https://time.com/time/magazine/article/0,9171,989517,00.html |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071114155926/https://time.com/time/magazine/article/0,9171,989517,00.html |date=2007-11-14 }}</ref> na tumalikod sa kanyang ina nang siya ay apat na buwan na buntis <ref name="Frankel-Independent" /> at nagpunta hindi pinangalanan sa kanyang sertipiko ng kapanganakan.<ref name="ContactMusic" /> Kinuha niya ang apelyido na "Campbell" mula sa ikalawang kasal ng kanyang ina.<ref name="Frankel-Independent" /> Ang kanyang kapatid na lalaki na si Pierre ay ipinanganak noong 1985.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.independent.co.uk/news/people/profiles/naomi-campell-a-model-of-privacy-660862.html |access-date=2020-04-06 |archive-date=2011-08-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110824213724/http://www.independent.co.uk/news/people/profiles/naomi-campell-a-model-of-privacy-660862.html |url-status=dead }}</ref> Si Campbell ay taga- [[Afro-Jamaican|Afro-Jamaican na]] inapo, pati na rin ng mga [[Ang mga Jamaicano ng Tsino|ninong Intsik-Jamaican sa]] pamamagitan ng kanyang lola na magulang, na nagdala ng apelyido na "Ming".<ref name="Frankel-Independent" /> Ginugol ni Campbell ang kanyang mga unang taon sa Roma, kung saan nagtatrabaho ang kanyang ina bilang isang [[Modernong sayaw|modernong mananayaw]] .<ref name="Voguepedia-Naomi">{{Cite web |url=http://www.contactmusic.com/new/xmlfeed.nsf/story/naomi-will-never-know-her-dad |title=Archive copy |access-date=2020-04-06 |archive-date=2009-09-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090909202059/http://www.contactmusic.com/new/xmlfeed.nsf/story/naomi-will-never-know-her-dad |url-status=dead }}</ref> Sa kanilang pagbabalik sa London, nakatira siya kasama ang mga kamag-anak habang ang kanyang ina ay naglakbay sa buong Europa kasama ang tropa ng sayaw na Fantastica.<ref>http://www.theage.com.au/articles/2003/08/06/1060145719544.html</ref> Mula sa edad na tatlo, si Campbell ay nag-aral sa [[Barbara Pagsasalita Stage School|Barbara Speake Stage School]] <ref name="Blunden11">{{Cite web |url=http://www.vogue.com/voguepedia/Naomi_Campbell |title=Archive copy |access-date=2020-04-06 |archive-date=2014-08-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809132920/http://www.vogue.com/voguepedia/Naomi_Campbell |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140809132920/http://www.vogue.com/voguepedia/Naomi_Campbell |date=2014-08-09 }}</ref> at sa 10 siya ay tinanggap sa [[Italia Conti Academy of Theatre Sining|Italia Conti Academy of Theatre Arts]], kung saan siya nag-aral ng [[ballet]] .<ref name="Frankel-Independent2">https://www.telegraph.co.uk/news/celebritynews/7753743/Naomi-Campbell-welcome-to-her-diamond-life.html</ref> == Karera == === 1978–86: Mga simula ng karera === Si Campbell ay 7 noong 1978 nang gumawa siya ng unang pampublikong hitsura sa music video para sa " [[Ito ba ang Pag-ibig (kanta ni Bob Marley)|Ay This Love]] " ni [[Bob Marley]] .<ref name="People-Main">https://www.standard.co.uk/news/honour-for-arts-centre-where-bob-marley-danced-with-naomi-campbell-7-6382917.html</ref> Sa edad na 12 siya ay nag-tap-danced sa video ng musika para sa [[Kultura Club|Culture Club]] 's " [[Babagsak ko 4 Ya|Kukunin ko Tumble 4 Ya]] ".<ref name="Voguepedia-Naomi2">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.people.com/people/naomi_campbell/0,,,00.html |access-date=2020-04-06 |archive-date=2008-04-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080416210140/http://www.people.com/people/naomi_campbell/0,,,00.html |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080416210140/http://www.people.com/people/naomi_campbell/0,,,00.html |date=2008-04-16 }}</ref> Noong 1986, habang nag-aaral pa rin ng Italia Conti Academy of Theatre Arts, si Campbell ay na-scout ni Beth Boldt, pinuno ng Synchro [[Ang ahensya ng pagmomolde|Model Agency]], habang ang window-shopping sa [[Covent Garden]] .<ref name="People-Bio">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.people.com/people/naomi_campbell/biography/0,,,00.html |access-date=2020-04-06 |archive-date=2008-04-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080423121043/http://www.people.com/people/naomi_campbell/biography/0,,,00.html |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080423121043/http://www.people.com/people/naomi_campbell/biography/0,,,00.html |date=2008-04-23 }}</ref> Mabilis na natapos ang kanyang karera — noong Abril, bago ang kanyang ika-16 na kaarawan ay nagpakita siya sa takip ng British ''[[ELLE|Elle]]'' .<ref name="Voguepedia-Naomi2" /> === 1987–97: Pangkalahatang tagumpay === Sa susunod na ilang taon, ang karera ng Campbell ay patuloy na [[Azzedine Alaïa|tumuloy]] : lumakad siya sa catwalk para sa mga tulad ng mga [[Azzedine Alaïa|tagagawa]] tulad nina [[Gianni Versace]], [[Azzedine Alaïa]], at [[Isaac Mizrahi]], at nagtamo para sa mga litratista tulad [[Peter Lindbergh|nina Peter Lindbergh]], [[Herb Ritts]], at [[Bruce Weber (litratista)|Bruce Weber]] .<ref name="Voguepedia-Naomi3">https://www.theguardian.com/lifeandstyle/2007/aug/22/fashion.race</ref> Sa huling bahagi ng 1980s, Campbell, kasama sina [[Christy Turlington]] at [[Linda Evangelista]], ay nabuo ng isang trio na kilala bilang "Trinidad",<ref name="Voguepedia-Naomi3" /> na naging pinaka-makikilala at in-demand na mga modelo ng kanilang henerasyon.<ref name="Voguepedia-Christy2">https://www.telegraph.co.uk/news/celebritynews/7927867/Naomi-Campbell-profile.html</ref> Kapag nahaharap sa [[Ang diskriminasyon sa lahi|diskriminasyon]] sa [[Ang diskriminasyon sa lahi|lahi]], si Campbell ay tumanggap ng suporta mula sa kanyang mga puting kaibigan; kalaunan ay sinipi niya sina Turlington at Evangelista bilang pagsasabi kay Dolce & Gabbana, "Kung hindi mo ginagamit si Noemi, hindi mo kami nakuha." <ref name="People-Bio2">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.people.com/people/archive/article/0,,20117916,00.html |access-date=2020-04-06 |archive-date=2016-08-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160820154704/http://www.people.com/people/archive/article/0,,20117916,00.html |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160820154704/http://www.people.com/people/archive/article/0,,20117916,00.html |date=2016-08-20 }}</ref> Noong Disyembre 1987, lumitaw siya sa takip ng British ''[[Vogue (magazine sa Britanya)|Vogue]]'', bilang unang itim na takip na batang babae na inilathala mula pa noong 1966.<ref name="Pool-Guardian">https://web.archive.org/web/20091118204330/http://www.vogue.co.uk/magazine/archive/issue/default.aspx/Month,January/Year,1990</ref> Noong Agosto 1988, siya ang naging unang itim na modelo na lumitaw sa takip ng Pranses na ''[[Vogue Paris|Vogue]]'',<ref name="Voguepedia-Naomi4">{{Cite web |url=http://www.readysetfashion.com/2009/04/vogue-april-1992-cover.html |title=Archive copy |access-date=2020-04-06 |archive-date=2021-02-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210225220428/http://www.readysetfashion.com/2009/04/vogue-april-1992-cover.html |url-status=dead }}</ref> matapos ang kanyang kaibigan at tagapayo, taga-disenyo na si [[Yves Saint Laurent (taga-disenyo)|Yves St. Laurent]], ay nagbanta na bawiin ang kanyang advertising mula sa magazine kung ito ay patuloy na tumanggi na ilagay ang itim. mga modelo sa takip nito.<ref name="DailyTelegraph-Profile">https://www.theguardian.com/media/2002/feb/12/pressandpublishing.privacy3</ref> Nang sumunod na taon, lumitaw siya sa takip ng American ''[[Vogue (magazine)|Vogue]]'', na minarkahan sa unang pagkakataon na isang itim na modelo ang sumugod sa harap ng magazine ng Setyembre, ayon sa kaugalian ang pinakamalaking at pinakamahalagang isyu sa taon.<ref name="Voguepedia-Naomi4" /> Noong Enero 1990, si Campbell, na idineklarang "ang naghaharing megamodel sa kanilang lahat" sa pamamagitan ng ''[[Panayam (magazine)|Panayam]]'',<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.people.com/people/archive/article/0,,20106429,00.html |access-date=2020-04-06 |archive-date=2016-04-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160413082507/http://www.people.com/people/archive/article/0,,20106429,00.html |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160413082507/http://www.people.com/people/archive/article/0,,20106429,00.html |date=2016-04-13 }}</ref> lumitaw kasama sina Turlington, Evangelista, [[Cindy Crawford]] at [[Tatjana Patitz]] sa isang takip ng British ''Vogue'', na binaril ni Peter Lindbergh.<ref name="Vogue-1990">https://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9D04E1DF1130F93BA35757C0A9619C8B63</ref> Ang grupong ito ay kasunod na inihagis sa bituin sa music video para sa " [[Kalayaan! '90|Kalayaan!]] " [[Kalayaan! '90|90]] "ni [[George Michael]] .<ref name="Voguepedia-Christy3">http://www.independent.ie/unsorted/features/long-legs-short-fuse-26281100.html</ref> Pagkatapos nito, Campbell, Turlington, Evangelista, Crawford at [[Claudia Schiffer|Claudia Schiffer ay]] nabuo ng isang piling tao na grupo ng mga modelo na ipinahayag na "supermodels" ng industriya ng fashion.<ref name="Stein-Time2">{{Cite web |title=Archive copy |url=https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/music/news/the-worst-album-in-the-world-ever-471490.html |access-date=2020-04-06 |archive-date=2011-09-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110913111732/http://www.independent.co.uk/arts-entertainment/music/news/the-worst-album-in-the-world-ever-471490.html |url-status=dead }}</ref> Sa pagdaragdag ng bagong dating na [[Kate Moss]], kolektibong kilala sila bilang "Big Anim".<ref name="Stein-Time2" /> Noong Marso 1991, sa isang natukoy na sandali ng tinaguriang panahon ng supermodel, nilakad ni Campbell ang catwalk para sa [[Versace]] kasama sina Turlington, Evangelista at Crawford, arm-in-arm at lip-synching ang mga salita sa "Kalayaan! '90".<ref name="Voguepedia-Christy4">https://www.telegraph.co.uk/culture/music/3634864/Inside-tracks-Joy-Division-Elvis-and-the-Naomi-Awards.html</ref> Kalaunan sa taong iyon, pinagbibidahan niya ang pag-ibig ng [[Michael Jackson]] sa music video para sa " [[Sa loob ng aparador|Sa Closet]] ".<ref name="People-Main2">https://web.archive.org/web/20131011024146/http://www.harpersbazaar.com/bazaar-blog/supermodels-duran-duran-11411</ref> Noong Abril 1992, [[Patrick Demarchelier|nakakuha]] siya ng maraming iba pang mga nangungunang modelo para sa daang-taong pagdiriwang ng [[American Vogue|American ''Vogue'']], na binaril ni [[Patrick Demarchelier]] .<ref name="Vogue-1992">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.elleuk.com/star-style/news/supermodels-gild-the-closing-ceremony#image=1 |access-date=2020-04-06 |archive-date=2013-10-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131024125628/http://www.elleuk.com/star-style/news/supermodels-gild-the-closing-ceremony#image=1 |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131024125628/http://www.elleuk.com/star-style/news/supermodels-gild-the-closing-ceremony#image=1 |date=2013-10-24 }}</ref> Iyon parehong taon, siya ay lumitaw sa [[Madonna|Madona]] ni kontrobersyal na libro ''[[Kasarian (libro)|Sex]]'', sa isang hanay ng mga hubad na larawan na may Madona at rapper [[Big Daddy Kane]] .<ref name="Milmo-Guardian">http://www.hollywoodreporter.com/news/face-host-naomi-campbell-talks-647779</ref> Noong 1993, dalawang beses nang lumitaw si Campbell sa takip ng American ''Vogue'' ; noong Abril, sa tabi ni Christy Turlington, Claudia Schiffer, [[Stephanie Seymour]] at [[Helena Christensen]], at muli, solo, noong Hunyo. Siya ay sikat na nahulog sa catwalk sa [[Mga sapatos na pang-platform|sapatos na pang-platform ng platform ng]] paa ng [[Vivienne Westwood]], na kalaunan ay ipinakita sa [[Victoria at Albert Museum]] sa London.<ref name="People-Bio3">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.popsugar.com/fashion/photo-gallery/35839499/image/36011567/Vogue-Turkey-November-2014 |access-date=2020-04-06 |archive-date=2018-08-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180806025102/https://www.popsugar.com/fashion/photo-gallery/35839499/image/36011567/Vogue-Turkey-November-2014 |url-status=dead }}</ref> Sa kabila ng kanyang tagumpay, gayunpaman, ang [[Pamamahala ng Elite Model|Elite Model Management]], na kinatawan ng Campbell mula pa noong 1987, ay pinaputok siya noong Setyembre, sa mga batayan na "walang halaga ng pera o prestihiyo na maaaring higit na bigyang katwiran ang pang-aabuso" sa mga kawani at kliyente.<ref name="People-Green">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.vibe.com/2014/09/september-issue-rewind-naomi-campbells-stunning-harpers-bazaar-spread-photos/ |access-date=2020-04-06 |archive-date=2020-04-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200406101332/https://www.vibe.com/2014/09/september-issue-rewind-naomi-campbells-stunning-harpers-bazaar-spread-photos |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200406101332/https://www.vibe.com/2014/09/september-issue-rewind-naomi-campbells-stunning-harpers-bazaar-spread-photos |date=2020-04-06 }}</ref> Inilarawan siya ng tagapagtatag ng Elite na si John Casablancas bilang "manipulative, scheming, bastos at imposible." <ref name="People-Green" /> [[File:Naomi_Campbell_1997.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Naomi_Campbell_1997.jpg|thumb|Campbell at [[:en:Bill Clinton|Bill Clinton]]'s inauguration party in 1997]] Noong kalagitnaan ng 1990s, si Campbell ay sumali sa ibang mga lugar ng industriya ng libangan.<ref name="People-Green2">http://www.ikonlondonmagazine.com/glamour-women-of-the-year-awards/</ref> Ang kanyang nobelang ''Swan'', tungkol sa isang supermodel na nakikitungo sa blackmail, ay inilabas noong 1994 sa hindi magandang pagsusuri.<ref name="Kuczynski-NYTimes">{{Cite web |url=https://www.si.com/swim-daily/2015/01/16/naomi-campbell-poses-lofficiel-ukraine-and-more-news |title=Archive copy |access-date=2020-04-06 |archive-date=2018-08-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180806024343/https://www.si.com/swim-daily/2015/01/16/naomi-campbell-poses-lofficiel-ukraine-and-more-news |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180806024343/https://www.si.com/swim-daily/2015/01/16/naomi-campbell-poses-lofficiel-ukraine-and-more-news |date=2018-08-06 }}</ref> Ito ay [[Ghostwriter|ghostwritten]] pamamagitan ng Caroline Upcher, na may Campbell na nagsasabi na siya ay "lamang ay hindi magkaroon ng oras upang umupo at magsulat ng isang libro." <ref name="IE">http://fashion.telegraph.co.uk/article/TMG11293605/Naomi-Campbell-and-Jourdan-Dunn-unite-for-Burberry.html</ref> Noong taon ding iyon, pinakawalan niya ang kanyang album na ''[[Baby Woman]]'', na pinangalanang taga-disenyo ni [[Rifat Ozbek]] para sa Campbell.<ref name="Voguepedia-Naomi5">http://www.papermag.com/naomi-campbell-nars-2623895711.html</ref> Ginawa ng [[Martin Glover|Kabataan]] at [[Tim Simenon]], ang album ay matagumpay lamang sa komersyo sa Japan; nabigo itong umabot sa tuktok na 75 sa mga tsart ng UK,<ref name="IE" /><ref name="Barnes">https://www.cosmopolitan.com/entertainment/tv/news/a43814/naomi-campbell-american-horror-story-gaga-feud/</ref> habang ang nag-iisang nag-iisang "Love and Lears", ay umabot sa No. 40.<ref>https://www.vogue.fr/fashion/fashion-news/articles/naomi-campbell-to-be-honored-with-a-fashion-icon-award-at-the-cfdas-2108-supermodel/61760</ref> ''Ang Baby Woman ay'' nilibak ng mga kritiko, nagbibigay inspirasyon sa [[Naomi Awards]] para sa kakila-kilabot na pop music.<ref name="IE" /><ref name="Barnes" /> Sa kalagitnaan ng 1990s, si Campbell ay mayroon ding maliit na tungkulin sa ''[[Miami Rhapsody]]'' at [[Spike Lee]] 's ''[[Batang babae 6|Girl 6]]'', pati na rin ang umuulit na papel sa ikalawang panahon ng ''[[New York Undercover]]'' . Noong 1995, kasama ang mga kapwa modelo na sina Schiffer, Turlington at [[Elle MacPherson|Elle Macpherson]], namuhunan si Campbell sa isang kadena ng mga restawran na tinawag na [[Fashion Cafe]], na ang mga direktor ay naaresto para sa pandaraya, pagkalugi at pagkalugi ng salapi noong 1998.<ref name="Stein-Time3">https://www.elle.com/uk/beauty/make-up/a25638229/naomi-campbell-nars-cosmetics-campaign/</ref> === 1998–2012: Iba pang mga kaganapan === Noong 1998, ipinahayag ng ''[[Time|Oras]]'' ang pagtatapos ng supermodel era.<ref name="Stein-Time4">https://www.worldcat.org/issn/0040-781X</ref> Ang Campbell ay nagpatuloy sa pagmomolde, kapwa sa landas at, mas madalas, sa pag-print.<ref name="Stein-Time4" /> Noong 1999, nilagdaan niya ang kanyang unang kosmetikong kontrata sa Cosmopolitan Cosmetics, isang dibisyon ng [[Wella]], kung saan inilunsad niya ang ilang mga pabango sa lagda.<ref name="Voguepedia-Naomi6">https://en.wikipedia.org/wiki/The_Myanmar_Times</ref> Noong Nobyembre ng taong iyon, nakakuha siya ng 12 iba pang nangungunang mga modelo para sa "Modern Muses" na takip ng Millennium Issue ng American ''Vogue'', na kinunan ni [[Annie Leibovitz]] .<ref name="Voguepedia-Naomi6" /> Nang sumunod na buwan, lumitaw siya sa isang puting string bikini at furs sa takip ng ''[[Playboy (magazine)|Playboy]]'' .<ref name="Voguepedia-Naomi6" /> Noong Oktubre 2001, lumitaw siya kasama ang rapper na si [[Si Sean ay nagsasama|Sean "Puff Daddy"]] sa takip ng British ''Vogue'', na may pamagat na "Naomi at Puff: The Ultimate Power Duo".<ref name="Voguepedia-Naomi6" /> [[File:NaomiCampbell.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:NaomiCampbell.jpg|left|thumb|Campbell on the catwalk for [[:en:Peter Som|Peter Som]] in 2007]] Noong 2007, lumakad siya sa catwalk para sa 60th-anniversary fashion show ni [[Christian Dior SA|Dior]] sa [[Versailles (lungsod)|Versailles]] .<ref name="Voguepedia-Naomi7">http://abcnews.go.com/blogs/lifestyle/2013/09/fashion-icons-naomi-campbell-iman-demand-diversity-on-racist-runway/</ref> Noong Hulyo 2008, lumitaw siya kasama ang mga kapwa itim na modelo na sina [[Liya Kebede]], [[Sessilee Lopez]] at [[Jourdan Dunn]] sa gatefold cover ng isang landmark na all-black na isyu ng Italian ''[[Vogue Italia|Vogue]]'', na binaril ni [[Steven Meisel]] . Noong Setyembre ng taong iyon, muling nakipagtagpo si Campbell kay Christy Turlington, Linda Evangelista, Cindy Crawford, Claudia Schiffer at Stephanie Seymour para sa "Isang League of their Own", isang tampok na ''[[Vanity Fair (magazine)|Vanity Fair]]'' sa supermodel legacy.<ref name="Voguepedia-Naomi7" /> Noong 2011, lumitaw si Campbell kasama sina Liya Kebede at [[Iman (modelo)|Iman]] sa takip ng 40th-anniversary isyu ng ''[[Kahulugan (magazine)|kakanyahan]]'' .<ref name="Voguepedia-Naomi8">http://metro.co.uk/2009/02/12/naomi-tells-of-mums-cancer-battle-456150/</ref> Nag-star din siya bilang frontman ni [[Duran Duran|Duran Duran na si]] [[Simon Le Bon]] sa music video ng banda para sa "Girl Panic!", Kasama sina Cindy Crawford, Helena Christensen, [[Eva Herzigova]] at [[Yasmin Le Bon|Yasmin Le Bon na]] naglalarawan ng iba pang mga miyembro ng banda; lumitaw sila sa Nobyembre edisyon ng British ''[[Bazaar ng Harper|Harper's Bazaar]]'' sa isang editoryal na pinamagatang "The Supers vs. Duran Duran ".<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.emap.com/about-us/news/2004-news/fhm-charity-single---da-ya-think-im-sexy |access-date=2020-04-06 |archive-date=2011-07-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110720132302/http://www.emap.com/about-us/news/2004-news/fhm-charity-single---da-ya-think-im-sexy |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110720132302/http://www.emap.com/about-us/news/2004-news/fhm-charity-single---da-ya-think-im-sexy |date=2011-07-20 }}</ref> Ginampanan ni Campbell kasama si Kate Moss at iba pang mga supermodel sa pagsasara ng seremonya ng [[Palarong Olimpiko sa Tag-init 2012|2012 na Olimpikong Laro]], kung saan pinopodahan nila ang haute couture upang kumatawan sa fashion ng British. Si Campbell ay nagsuot ng isang disenyo ni [[Alexander McQueen]] — isang staggered hem gown na may isang tren na naka-spec na may mga flecks na ginto.<ref>http://www.brandrepublic.com/news/993163/Kylie-Minogue-fronts-Breakthrough-Breast-Cancer-campaign/</ref> [[File:Diane_von_Fürstenberg_Spring-Summer_2014_07.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Diane_von_F%C3%BCrstenberg_Spring-Summer_2014_07.jpg|thumb|Campbell walking the runway at the [[:en:Diane von Fürstenberg|Diane von Fürstenberg]] Spring/Summer 2014 show at New York Fashion Week, September 2013]] === 2013-kasalukuyan: Patuloy na tagumpay === Noong Marso 2013, isinugod ni Campbell ang inaugural na takip ng ''[[Numéro]]'' Russia. Naging kasangkot din si Campbell sa [[Realidad na telebisyon|telebisyon ng realidad sa]] pamamagitan ng modeling kompetisyon na ''[[Ang Mukha (serye sa TV sa US)|The Face]]'' at ang mga international offhoots. Sa US, nagsilbi siya bilang isang coach at hukom, kasama sina [[Karolina Kurkova]] at [[Coco Rocha]], sa [[Oxygen (channel sa TV)|Oxygen]] 's ''[[Ang Mukha (serye sa TV sa US)|The Face]]'', na in-host ng litratista na si [[Nigel Barker]] . Nag-host din siya [[Ang Mukha (serye sa TV sa TV)|ng British na bersyon]] ng palabas, na naipalabas sa [[Buhay ng Sky|Sky Living]] sa [[Fox8|huling]] taon ding iyon, at ang ''[[Ang Mukha (serye sa TV sa Australia)|The Face Australia]]'', na tumakbo sa [[Fox8]] noong 2014.<ref>{{Cite web |url=http://breakthrough.org.uk/media_centre/news_views/naomi_campbell_opens.html |title=Archive copy |access-date=2020-04-06 |archive-date=2012-03-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120330035901/http://www.breakthrough.org.uk/media_centre/news_views/naomi_campbell_opens.html |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120330035901/http://www.breakthrough.org.uk/media_centre/news_views/naomi_campbell_opens.html |date=2012-03-30 }}</ref> Noong 2014, sakop ng Campbell ang isyu ng Mayo ng ''Vogue'' Australia, ang isyu ng Setyembre ng ''Vogue'' Japan, at ang isyu ng Nobyembre ng ''Vogue'' Turkey; ang huling dalawa ay mga espesyal na edisyon na nagdiriwang ng Campbell at mga kapwa supermodel.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.starblogs.net/archives/2007/01/naomi_campbell_shocked_by_bein.html |access-date=2020-04-06 |archive-date=2015-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924105708/http://www.starblogs.net/archives/2007/01/naomi_campbell_shocked_by_bein.html |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924105708/http://www.starblogs.net/archives/2007/01/naomi_campbell_shocked_by_bein.html |date=2015-09-24 }}</ref> Sakop din ni Campbell ang Vietnamese, Singaporean at ang ika-35 anibersaryo ng Latin American edition ng ''Harper's Bazaar'' .<ref>{{Cite web |url=http://fashion.telegraph.co.uk/videos/TMG8514986/Naomi-Campbell-to-stage-Fashion-Relief-for-Japan-at-Cannes-Film-Festival.html |title=Archive copy |access-date=2020-04-06 |archive-date=2021-02-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210224135828/http://fashion.telegraph.co.uk/videos/TMG8514986/Naomi-Campbell-to-stage-Fashion-Relief-for-Japan-at-Cannes-Film-Festival.html |url-status=dead }}</ref> Noong 2014, Campbell ay pinangalanang TV Personalidad ng taon ng ''Glamor Magazine'' . Ang parangal ay ipinakita sa taunang Glamour Women of The Year Awards sa London.<ref name="Glamour">https://www.vogue.co.uk/article/naomi-campbell-announces-cannes-fashion-for-relief-fundraiser</ref> Nang sumunod na taon, isinara niya ang palabas ng Fall / Winter [[Zac Posen]] sa [[Linggo ng Fashion sa New York|New York Fashion Week]],<ref>{{Cite web |url=http://www.jingdaily.com/yoox-china-x-naomi-campbell-fashion-with-a-cause/22121/ |title=Archive copy |access-date=2020-04-06 |archive-date=2020-08-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200814213714/https://jingdaily.com/yoox-china-x-naomi-campbell-fashion-with-a-cause/22121/ |url-status=dead }}</ref> at itinampok sa mga kampanya sa Spring / Summer 2015 para sa [[Burberry]] at tagatingi na [[Agent Provocateur (damit-panloob)|tagabenta ng Agent Provocateur]] .<ref>https://web.archive.org/web/20110812093003/http://beta.afronline.org/news/view/86916</ref> Naglakad na si Campbell ng mga landas para kay [[Marc Jacobs]], [[Yves Saint Laurent (tatak)|Yves Saint Laurent]], [[Chloé]], [[Diane Von Furstenberg]], [[Prada]], [[Si Chanel|Chanel]], [[Malaswa|Givenchy]], Dolce & Gabbana, [[Burberry]], [[Zac Posen]], [[Blumarine]], [[Karl Lagerfeld]], [[Gianfranco Ferré]], [[Versace]], [[Helmut Lang (tatak ng fashion)|Helmut Lang]], [[Christian Dior]], [[John Galliano]], [[Ralph Lauren]], [[Jean-Paul Gaultier|Jean Paul Gaultier]], [[Tommy Hilfiger]], [[Oscar de la Renta]], [[Michael Kors]], [[Anna Sui]], [[Louis Vuitton]], [[Hermés]], [[Markes|Marchesa]], [[Roberto Cavalli]] at [[Valentino (taga-disenyo ng fashion)|Valentino]] . Nagpakita siya sa mga kampanya ng advertising para sa [[Fendi]], [[Burberry]], Dolce & Gabbana, [[Escada]], [[Louis Vuitton]], [[Prada]], [[Ralph Lauren]], [[Chloé]], [[Versace]], [[Malaswa|Givenchy]], [[Blumarine]], Yves Saint Laurent, [[Isaac Mizrahi]], [[Tommy Hilfiger]], [[Valentino (taga-disenyo ng fashion)|Valentino]], [[La Perla (lingerie brand)|La Perla]], Dennis Basso, [[Philipp Plein]], [[Mango (damit)|Mango]], [[Thierry Mugler]], [[Balmain (bahay ng fashion)|Balmain]], [[Mga Kosmetiko ng NARS|Nars]],<ref>http://issuu.com/trinitynews/docs/tn1-20high-20res-20issue-206</ref> [[Roberto Cavalli]], [[David Yurman]], [[Alessandro Dell'Acqua]], [[DSquared2]], [[Express, Inc.|Express]], H&M, [[Bloomingdale's]], [[Dillard's]], [[Macy's]], [[Barneys New York]], [[Neiman Marcus]], [[Gap Inc.|Gap]], [[Mga Produkto ng Avon|Avon]], [[Revlon]] at [[Lihim ng Victoria]] . Noong 2015, nag-sign in si Campbell bilang isang paulit-ulit na character sa [[Fox Broadcasting Company|Fox]] drama ''[[Empire (2015 serye sa TV)|Empire]]'' bilang Camilla Marks, isang fashion designer at interes sa pag-ibig kay Hakeem Lyon, na inilalarawan ni [[Bryshere Y. Grey]] . Noong Oktubre 2015, itinampok si Campbell sa isang two-episode arc sa ''[[Kuwento ng Amerikanong Horror: Hotel|American Horror Story: Hotel]]'', bilang isang editor ng fashion ng ''[[Vogue (magazine)|Vogue na]]'' nagngangalang Claudia Bankson.<ref>https://www.worldcat.org/issn/0307-1235</ref> Noong 2016, lumitaw si Campbell sa video ng musika para sa solong " [[Drone Bomb Me]] " ni [[Anohni]] . Noong Setyembre 2017, lumitaw si Campbell sa palabas ng Versace's Spring / Summer 2018 na ipinagdiriwang ang huli na [[Gianni Versace]], kasama sina Schiffer, Crawford, Christensen at [[Carla Bruni]] at itinampok din sa kampanya para sa koleksyon. Noong Pebrero 2018, si Campbell at Moss ay bumalik sa landas at isinara ang panghuling menswear show ni [[Kim Jones (taga-disenyo)|Kim Jones]] para sa Louis Vuitton. Noong Abril, ipinakita niya sa takip ng British ''GQ sa'' tabi ng rapper na [[Skepta]] . {{Fact|date=November 2018}} Sa 2018, tulad ng bawat taon, ang internasyonal na pamayanan ng fashion ay pinarangalan ang pinakamahusay at pinakamaliwanag sa disenyo ng Amerikano sa [[Konseho ng Mga Disenyo ng Fashion ng Amerika|CFDA Fashion Awards]] . [https://frivolidays.com/naomi-campbell-is-cfdas-new-fashion-icon/ Natanggap ni] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190403080127/https://frivolidays.com/naomi-campbell-is-cfdas-new-fashion-icon/ |date=2019-04-03 }} Naomi Campbell [https://frivolidays.com/naomi-campbell-is-cfdas-new-fashion-icon/ ang prestihiyosong Fashion Icon Award] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190403080127/https://frivolidays.com/naomi-campbell-is-cfdas-new-fashion-icon/ |date=2019-04-03 }} sa seremonya ng CFDA noong 4 Hunyo.<ref>http://news.bbc.co.uk/2/hi/americas/629107.stm</ref> Noong 2019, natanggap ni Campbell ang unang beauty contract ng kanyang karera, kasama ang [[Mga Kosmetiko ng NARS|NARS Cosmetics]] .<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://www.nydailynews.com/gossip/2008/05/29/2008-05-29_naomis_timeline_of_trouble.html |access-date=2020-04-06 |archive-date=2009-07-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090715203509/http://www.nydailynews.com/gossip/2008/05/29/2008-05-29_naomis_timeline_of_trouble.html |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090715203509/http://www.nydailynews.com/gossip/2008/05/29/2008-05-29_naomis_timeline_of_trouble.html |date=2009-07-15 }}</ref> == Aktibismo at kawanggawa == Sa kabila ng kanyang katayuan bilang pinakasikat na itim na modelo ng kanyang oras, si Campbell ay hindi kailanman nakakuha ng parehong dami ng mga pagtatalaga sa advertising bilang kanyang mga puting kasamahan,<ref name="Rudolph-Time">https://www.nytimes.com/2007/01/17/nyregion/17naomi.html</ref> at hindi siya nilagdaan ng isang kumpanya ng pampaganda hanggang huli na 1999.<ref name="Frankel-Independent3">https://www.telegraph.co.uk/news/celebritynews/2164670/Naomi-Campbell-sentenced-for-assaulting-police-after-luggage-lost-on-flight.html</ref> Noong 1991, sinabi niya, "Maaari akong ituring na isa sa mga nangungunang modelo sa mundo, ngunit sa anumang paraan ay hindi ako gumagawa ng parehong pera tulad ng anuman sa kanila." <ref name="Rudolph-Time" /> Sa kabuuan ng kanyang karera, si Campbell ay hindi napigilan laban sa lahi ng lahi na umiiral sa industriya ng fashion.<ref name="Frankel-Independent3" /> Noong 1997, sinabi niya, "May pagkiling. Ito ay isang problema at hindi na ako makakasabay pa sa pagsisipilyo nito sa ilalim ng karpet. Ang negosyong ito ay tungkol sa pagbebenta, at ang mga batang blonde at bughaw na mga batang babae ang ibinebenta. " <ref name="Pool-Guardian2">{{Cite web |title=Archive copy |url=http://uk.reuters.com/article/2008/06/20/uk-campbell-idUKGOR03566020080620 |access-date=2020-04-06 |archive-date=2015-11-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151126183246/http://uk.reuters.com/article/2008/06/20/uk-campbell-idUKGOR03566020080620 |url-status=dead }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151126183246/http://uk.reuters.com/article/2008/06/20/uk-campbell-idUKGOR03566020080620 |date=2015-11-26 }}</ref> Makalipas ang isang dekada, muli siyang nagsalita laban sa diskriminasyon, na nagsasabi, "Ang amerikanong pangulo ay maaaring itim, ngunit bilang isang itim na babae, may pagbubukod pa rin ako sa negosyong ito. Palagi akong dapat magsikap upang maipagamot nang pantay-pantay. " <ref>https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/italy/11777294/Naomi-Campbell-guilty-of-assault-on-Sicilian-paparazzo.html</ref> Noong 2013, sumali si Campbell sa kapwa mga itim na modelo na sina [[Iman (modelo)|Iman]] at [[Bethann Hardison]] sa isang pangkat ng adbokasiya na tinatawag na "Diversity Coalition". Sa isang bukas na liham sa mga namamahala na katawan ng mga pandaigdigang linggo ng fashion, pinangalanan nila ang mga tagadisenyo ng high-profile na gumagamit lamang ng isa o walang mga modelo ng kulay sa kanilang pagbagsak ng 2013, na tinatawag itong "rasist act".<ref>https://www.worldcat.org/issn/0362-4331</ref> Ang Campbell ay kasangkot sa maraming mga kawanggawa. Sinusuportahan niya ang [[Pondo ng Mga Bata ng Nelson Mandela|Pondo ng Bata]] ng [[Pondo ng Mga Bata ng Nelson Mandela|Nelson Mandela]], kung saan inayos niya ang isang benepisyo ng [[Versace]] fashion show noong 1998.<ref name="Voguepedia-Naomi9">http://www.heraldsun.com.au/entertainment/confidential/blood-diamonds-didnt-exist-in-1997-naomi-campbell-tells-trial/story-e6frf96x-1225901919692</ref> Gaganapin sa [[Nelson Mandela]] ni South African presidential residence,<ref name="Voguepedia-Naomi9" /> ang palabas ay ang paksa ng isang dokumentaryo pinamagatang ''FashionKingdom,'' o Bilang kahalili, ''Naomi Conquers Africa.'' Si Campbell, na ang ina ay nakipaglaban sa kanser sa suso, ay sumusuporta din sa [[Ang Breakthrough Breast Cancer|Breakthrough Breast cancer]] .<ref>https://www.telegraph.co.uk/news/celebritynews/8578030/Blood-diamond-trial-who-said-what.html</ref> Noong 2004, siya ay itinampok sa charity single ng [[FHM|FHM na]] ''[https://tl.wikipedia.org/wiki/%20Sa%20tingin%20mo%20ba%20ay%20Sexy%20ako? Do Ya Think I'm Sexy?]{{Dead link|date=Agosto 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}'', pati na rin sa kasamang video ng musika, kung saan ang lahat ng kita ay naibigay sa Breakthrough.<ref>http://observer.guardian.co.uk/magazine/story/0,,1678568,00.html</ref> Nagpakita siya sa isang kampanya sa pag-print at media para sa pagkalap ng pangangalap ng pagkakawanggawa sa pagkakawala ng Fashion Targets Breast Cancer,<ref>https://www.wmagazine.com/story/azzedine-alaia-dies-naomi-campbell-remembers-designer</ref> at binuksan niya ang isang yunit ng pananaliksik sa kanser sa suso sa Breakthrough noong 2009.<ref>https://www.telegraph.co.uk/films/0/celebrities-dated-married-billionaires/naomi-campbell-andvladimir-doronin/</ref> [[File:Naomi_Campbell_Cannes_cropped.jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Naomi_Campbell_Cannes_cropped.jpg|thumb|Campbell at the [[:en:2008 Cannes Film Festival|2008 Cannes Film Festival]]]] Noong 2005, itinatag ni Campbell ang charity na Mahal Kami ng Brazil, na naglalayong itaas ang kamalayan at pondo upang labanan ang kahirapan sa Brazil sa pamamagitan ng pagbebenta ng mga tela na ginawa ng mga lokal na kababaihan.<ref name="Brazil">http://news.bbc.co.uk/1/hi/uk/3689049.stm</ref> Sa parehong taon, itinatag ni Campbell ang charity Fashion for Relief, na nag-organisa ng mga palabas sa fashion na nagpapalabas ng pondo upang makinabang ang mga biktima ng [[Bagyong Katrina|Hurricane Katrina]] noong 2005, ang [[Pag-atake ng Mumbai sa 2008|pag-atake ng terorista]] sa [[Pag-atake ng Mumbai sa 2008|Mumbai]] noong 2008, ang [[Lindol sa Haiti noong 2010|lindol ng Haiti]] noong 2010, at ang [[Lindol at tsunami sa Tōhoku (2011)|lindol ng Japan]] noong 2011.<ref name="Voguepedia-Naomi10">https://www.youtube.com/watch?v=iB5lwneWD6E</ref><ref name="DailyTelegraph-FFF">http://www.pg.com/en_US/brands/all_brands.shtml</ref> Sa pamamagitan ng 2011, ang Fashion for Relief ay naiulat na nagtataas ng £ 4.5 milyon.<ref name="DailyTelegraph-FFF" /> Noong 2018 ay ginanap ng Campbell ang isa pang charity charity charity at ang tema ay ang Race To Equality.<ref>http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Naomi-Campbell-905.html</ref> Noong 2012, ang charity ay nakipagtulungan sa [[YOOX]] China at nangunguna sa mga global at Chinese fashion designer, kasama sina [[Phillip Lim]] at [[Masha Ma]], upang mag-disenyo ng mga T-shirt na may temang Tsino upang makatulong na pondohan ang mga pagsisikap nito at ang iba't ibang mga pandaigdigang kawanggawa na nakikipagtulungan nito.<ref name="Jing Daily">http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Naomagic-791.html</ref> Mula noong 2007, si Campbell ay naging honorary president ng Athla Onlus, isang samahan ng Italya na nagtatrabaho upang mapalawak ang pagsasama-sama ng lipunan ng mga kabataan na may mga kapansanan sa pag-aaral.<ref>http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Exult-904.html</ref> Noong 2009, si Campbell ay naging isang mabuting ambasador para sa [[White Ribbon Alliance para sa Ligtas na Ina]] . Mula nang sumali siya sa patron ng charity, si [[Sarah Jane Brown|Sarah Brown]], ang asawa ng dating punong ministro ng British na si [[Gordon Brown]], sa ilang mga misyon upang maisulong ang kalusugan ng ina.<ref name="Voguepedia-Naomi11">https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Naomi-Campbell-Shine-Glimmer-29198.html</ref> Tumanggap si Campbell ng pagkilala sa kanyang gawa sa kawanggawa. Noong 2007, siya ay pinangalanang ambasador ng Rio de Janeiro ni mayor [[Cesar Maia]] bilang pagkilala sa kanyang mga pagsisikap na labanan ang kahirapan sa Brazil.<ref name="Brazil2">http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Mystery-881.html</ref> Noong 2009, siya ay iginawad ng Honorary Patronage ng [[Kolehiyong Trinity, Dublin|Trinity College]] 's [[Lipunan ng Pilosopikal sa Unibersidad|University Philosophical Society]] para sa kanyang kawanggawa at propesyonal na gawa.<ref>https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Naomi-Campbell-Light-Edition-29197.html</ref> Noong 2010, ipinakita sa kanya ni Sarah Brown ng isang "Natitirang Kontribusyon" mula sa British ''[[Elle (magazine)|Elle]]'' para sa kanyang trabaho bilang isang ambasador para sa White Ribbon Alliance, pati na rin ang kanyang trabaho sa industriya ng fashion.<ref>http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Sunset-875.html</ref> == Mga isyung ligal == === Mga kaso ng pag-atake === Si Campbell ay nahatulan ng pag-atake sa apat na okasyon, matapos siya ay inakusahan ng 11 beses na gumawa ng karahasan laban sa mga empleyado, mga kasama at iba pang mga indibidwal sa pagitan ng 1998 at 2009. Sa kauna-unahang kaso, narinig noong Pebrero 2000, humingi ng tawad si Campbell sa Toronto na salakayin ang kanyang personal na katulong sa isang mobile phone noong Setyembre 1998. Binayaran ni Campbell ang kanyang dating empleyado ng isang hindi natukoy na kabuuan at pumayag na dumalo sa mga klase sa [[Galit na pamamahala|pamamahala ng galit]] ; ang kanyang tala ay na-clear bilang kapalit ng kanyang pagpapahayag ng pagsisisi.<ref>http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Paradise-Passion-906.html</ref> Pagsapit ng 2006, walong iba pang mga empleyado at mga kasama ang sumulong sa pag-aabuso.<ref name="NYDailyNews">http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Winter-Kiss-907.html</ref> Sa panahong ito, si Campbell ay nakuhanan ng litrato na may suot na [[Chip at Pepper]] T-shirt na nagbasa ng "Naomi Hit Me ... at Mahal ko Ito".<ref name="People-Bio4">{{Cite web |url=http://www.perfumeemporium.com/perfume/16858/Cat-Deluxe-Naomi-Campbell |title=Archive copy |access-date=2020-04-06 |archive-date=2021-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210304190022/http://www.perfumeemporium.com/perfume/16858/Cat-Deluxe-Naomi-Campbell |url-status=dead }}</ref> Noong Enero 2007, pinakiusap ni Campbell na nagkasala sa New York na salakayin ang kanyang dating kasambahay, na inakusahan si Campbell na itinapon ang isang personal na tagapag-ayos ng [[BlackBerry]] sa kanya noong Marso 2006. Pinarusahan si Campbell na magbayad ng mga gastos sa medikal ng kanyang dating empleyado, dumalo sa isang programa sa pamamahala ng galit, at magsagawa ng limang araw ng serbisyo sa komunidad kasama [[Kagawaran ng Kalinisan ng New York City|ang departamento ng kalinisan ng New York]] .<ref name="People-Bio5">https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Cat-Deluxe-Silver-55227.html</ref><ref>http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Eternal-Beauty-1740.html</ref> Dumalo siya sa kanyang serbisyong pangkomunidad na nagsusuot ng mga outfits ng taga-disenyo, kasama na ang mga fedoras, furs at — sa pagkumpleto ng kanyang pangungusap — isang nakaayos na pilak na $ 300,000 Dolce & Gabbana gown.<ref name="People-Bio5" /><ref name="Voguepedia-Naomi12">http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Cat-Deluxe-At-Night-1027.html</ref> Detalyado ni Campbell ang kanyang karanasan sa serbisyo sa komunidad sa isang tampok na ''[[W (magazine)|W na]]'' may pamagat na "The Naomi Diaries", at pagkatapos ay nasamsam ang kanyang sarili sa isang komersyal na [[Dunkin' Donuts|Dunkin 'Donuts]], na pinangungunahan ni [[Zach Braff]], na ipinakita sa kanya ang pagsira sa kanyang sakong habang paghahardin at pagkahagis ito sa isang window.<ref name="People-Bio5" /> Noong Hunyo 2008, humingi ng tawad si Campbell na salarin ang dalawang pulis sa [[Paliparan sa London Heathrow|London Heathrow Airport]] dalawang buwan bago nito; siya ay sumipa at dumura sa mga opisyal kasunod ng isang argumento tungkol sa kanyang nawalang bagahe. Siya ay pinarusahan sa 200 oras ng serbisyong pangkomunidad at sinisingil ng £ 2,300,<ref>http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Seductive-Elixir-3180.html</ref><ref>http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Cat-Deluxe-With-Kisses-5843.html</ref> at ipinagbawal sa buhay mula sa [[British Airways]] .<ref name="Voguepedia-Naomi13">http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Naomi-9940.html</ref> Noong Hulyo 2015, si Campbell ay pinarusahan ng anim na buwan na probasyon ng isang korte ng Sicilian para sa kanyang pag-atake noong Agosto 2009 sa isang litratong paparazzo; siya ay tinamaan siya ng kanyang handbag para sa pagkuha ng mga larawan sa kanya at sa kanyang kasosyo noon.<ref>{{Cite web |url=http://www.perfumeemporium.com/perfume/74791/Wild-Pearl-Naomi-Campbell |title=Archive copy |access-date=2020-04-06 |archive-date=2021-02-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210225053515/http://www.perfumeemporium.com/perfume/74791/Wild-Pearl-Naomi-Campbell |url-status=dead }}</ref> === Iskandalo ng 'Blood diamon' === Noong Agosto 2010, gumawa si Campbell ng isang napakalawak na pagpapakita sa isang pagsubok sa mga krimen sa digmaan laban sa dating pangulo ng Liberia na si [[Charles Taylor (Liberia)|Charles Taylor]] sa [[Espesyal na Korte para sa Sierra Leone|Special Court for Sierra Leone]] sa [[Leidschendam]] . Siya ay tinawag upang magbigay ng ebidensya sa isang " [[Dahi ng dugo|brilyante ng dugo]] " na tinanggap niya mula kay Taylor sa panahon ng isang function ng [[Pondo ng Mga Bata ng Nelson Mandela|Pondo ng Bata]] ng [[Pondo ng Mga Bata ng Nelson Mandela|Nelson Mandela]] noong 1997.<ref name="Simons-NYTimes">http://www.perfumeemporium.com/perfume/65796/Naomi-Campbell-At-Night-Naomi-Campbell{{Dead link|date=Marso 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Sa una ay tumanggi si Campbell na magpatotoo, at — matapos na mapansin - sinabi sa korte na ang pagkakaroon ng "isang malaking abala" para sa kanya.<ref name="HeraldSun">http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Queen-of-Gold-18179.html</ref> Pinatunayan niya na binigyan siya ng mga "marumi-hinahanap" na mga bato huli sa gabi ng dalawang hindi nakikilalang mga kalalakihan,<ref name="HeraldSun" /> at inaangkin na hindi niya alam na ang mga diamante ay nagmula sa Taylor hanggang sinabihan sa susunod na umaga ng isang kapwa nanalo, ang aktres na si [[Mia Farrow]] . Gayunpaman, ang kanyang account ay salungat sa mga patotoo mula kay Farrow, ang kanyang dating ahente na si [[Carole White]] at dating director ng Children’s Fund na si Jeremy Ratcliffe.<ref>https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Private-31958.html</ref> == Personal na buhay == === Mga ugnayan === Campbell, who has never met her biological father, regards record producers [[Quincy Jones]] and [[Chris Blackwell]] as adopted father figures.<ref name="Iley-Guardian">https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Bohemian-Garden-35550.html</ref> Former South African president [[Nelson Mandela]] referred to Campbell as his "honorary granddaughter".<ref name="People-Bio6">https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Pret-a-Porter-40071.html</ref> She first met Mandela in November 1994, after his party, the [[African National Congress]], invited her to travel to South Africa to meet with their leader.<ref name="Voguepedia-Naomi14">[https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Pret-a-Porter-40071.html] [[Retrieved 25 May 2019.]]</ref> She had previously donated the proceeds from a photo shoot in Tanzania to the ANC.<ref name="Voguepedia-Naomi14" /> Over the years, Campbell has lent support to many of Mandela's political campaigns and humanitarian causes.<ref name="Voguepedia-Naomi14" /> She also regarded Tunisian designer [[Azzedine Alaïa]], whom she met at 16, as her "papa".<ref>https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Glam-Rouge-48475.html</ref> Noong 1993, siya ay naging pansin sa [[U2]] bassist na si [[Adam Clayton]] . Nagkita sila noong Pebrero ng taong iyon, pagkatapos ni Clayton, nang tanungin sa isang pakikipanayam kung mayroong anumang bagay sa mundong nais niya ngunit wala, tumugon: "Isang pakikipag-date kay Naomi Campbell". Naghiwalay sina Campbell at Clayton sa susunod na taon.<ref name="People-Bio7">https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Pr-t-Porter-Absolute-Velvet-51220.html</ref> Noong 1998, siya ay naging pansin sa [[Formula One]] racing head na si [[Flavio Briatore]] ; sila ay kasangkot sa isang muli-muli-off-muli na relasyon hanggang sa kanilang paghihiwalay sa 2003.<ref name="People-Bio7" /><ref name="Voguepedia-Naomi15">https://itunes.apple.com/us/album/babywoman/id288103640</ref> Itinuturing ngayon ni Campbell na si Briatore ang kanyang "mentor".{{fact}} Mula 2008 hanggang 2013, siya ay nasa isang relasyon sa negosyanteng Ruso na si [[Vladislav Doronin]].{{fact}} === Pagkaadik sa droga at rehab === Noong 1999, pinasok ni Campbell ang rehab pagkatapos ng isang limang taong pagkalulong sa [[cocaine]] at [[Alkoholismo|pagkalulong sa alkohol]] . Sa kanyang pagpili na gamitin muna ang gamot noong 1994, sinabi ni Campbell noong 2005, "Naging masaya ako. Nabubuhay ako sa buhay na ito ng paglalakbay sa mundo at pagkakaroon ng mga tao na bigyan ka lang. [Ngunit] ang maliit na glow sa iyong mukha ay napupunta. . . . Ito ay isang napaka-bastos na gamot. "{{fact}} Noong 2002, matagumpay na inangkin ni Campbell ang isang paglabag sa kumpiyansa laban sa ''[[Pang-araw-araw na Mirror|Daily Mirror]]'', pagkatapos mailathala ng pahayagan ang isang ulat ng kanyang pagkalulong sa droga, kasama ang isang larawan ng kanyang pag-iwan ng pulong ng [[Ancotics Anonymous|Narcotics Anonymous]].{{fact}} Inutusan ng [[Mataas na Korte ng Katarungan|High Court ang]] £ 3,500 na pinsala mula sa ''Daily Mirror'' . Kalaunan sa taong iyon ang pagpapasya ay binawi ng [[Korte ng Pag-apela ng Inglatera at Wales|Korte ng Pag-apela]], na nag-utos kay Campbell na bayaran ang halagang £ 350,000 na ligal na gastos sa pahayagan,{{fact}} ngunit noong 2004 ay muling ibinalik ng [[Mga function ng Judicial of the House of Lords|House of Lords]] ang Mataas na Korte ng desisyon at mga pinsala.{{fact}} Sa kanyang YouTube series, binanggit ni Campbell na huminto siya sa paninigarilyo.{{fact}} == Mga Pabango == Mula noong 1999, naglabas si Campbell ng 25 na samyo para sa mga kababaihan sa pamamagitan ng kanyang [[Eponymous|eponymous na]] pabango na bahay, sa ilalim ng tatak ng [[Procter & Gamble]].{{fact}} {| class="wikitable unsortable" ! scope="row" |Taon ! scope="row" style="width:14em;" |Pangalan ! scope="row" style="width:12em;" |Perfumer ! scope="row" |Ref. |- |1999 |Naomi Campbell |Ursula Wandel |<ref>{{cite web|url=http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Naomi-Campbell-905.html|title=Naomi Campbell for women|accessdate=16 July 2014}}</ref> |- |2000 |Naomagic |Dorothee Piot |<ref>{{cite web|url=http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Naomagic-791.html|title=Naomagic Naomi Campbell for women|accessdate=16 July 2014}}</ref> |- | rowspan="2" |2001 |Exult |Ursula Wandel |<ref>{{cite web|url=http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Exult-904.html|title=Exult Naomi Campbell for women|accessdate=16 July 2014}}</ref> |- |Naomi Campbell Shine & Glimmer <small>(limited edition)</small> | |<ref>{{cite web|url=https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Naomi-Campbell-Shine-Glimmer-29198.html|title=Naomi Campbell Shine & Glimmer for women|accessdate=26 May 2019}}</ref> |- | rowspan="2" |2003 |Mystery |[[:en:Olivier Cresp|Olivier Cresp]] |<ref>{{cite web|url=http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Mystery-881.html|title=Mystery Naomi Campbell for women|accessdate=16 July 2014}}</ref> |- |Naomi Campbell Light Edition | |<ref>{{cite web|url=https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Naomi-Campbell-Light-Edition-29197.html|title=Naomi Campbell Light Edition for women|accessdate=26 May 2019}}</ref> |- |2004 |Sunset |Olivier Pescheux |<ref>{{cite web|url=http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Sunset-875.html|title=Sunset Naomi Campbell for women|accessdate=16 July 2014}}</ref> |- |2005 |Paradise Passion |Francoise Caron |<ref>{{cite web|url=http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Paradise-Passion-906.html|title=Paradise Passion Naomi Campbell for women|accessdate=16 July 2014}}</ref> |- | rowspan="2" |2006 |Winter Kiss <small>(limited edition)</small> | |<ref>{{cite web|url=http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Winter-Kiss-907.html|title=Winter Kiss Naomi Campbell for women|accessdate=16 July 2014}}</ref> |- |Cat Deluxe |Michael Almairac |<ref>{{cite web|url=http://www.perfumeemporium.com/perfume/16858/Cat-Deluxe-Naomi-Campbell|title=Cat Deluxe by Naomi Campbell|accessdate=16 July 2014|archive-date=4 Marso 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210304190022/http://www.perfumeemporium.com/perfume/16858/Cat-Deluxe-Naomi-Campbell|url-status=dead}}</ref> |- |2006 |Cat Deluxe Silver | |<ref>{{cite web|url=https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Cat-Deluxe-Silver-55227.html|title=Cat Deluxe Silver by Naomi Campbell|accessdate=26 May 2019}}</ref> |- | rowspan="2" |2007 |Eternal Beauty <small>(limited edition)</small> | |<ref>{{cite web|url=http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Eternal-Beauty-1740.html|title=Eternal Beauty Naomi Campbell for women|accessdate=16 July 2014}}</ref> |- |Cat Deluxe at Night | |<ref>{{cite web|url=http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Cat-Deluxe-At-Night-1027.html|title=Cat Deluxe At Night Naomi Campbell for women|accessdate=16 July 2014}}</ref> |- |2008 |Seductive Elixir | |<ref>{{cite web|url=http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Seductive-Elixir-3180.html|title=Seductive Elixir Naomi Campbell for women|accessdate=16 July 2014}}</ref> |- |2009 |Cat Deluxe With Kisses | |<ref>{{cite web|url=http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Cat-Deluxe-With-Kisses-5843.html|title=Cat Deluxe With Kisses Naomi Campbell for women|accessdate=16 July 2014}}</ref> |- |2010 |Naomi | |<ref>{{cite web|url=http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Naomi-9940.html|title=Naomi Naomi Campbell for women|accessdate=16 July 2014}}</ref> |- |2011 |Naomi Campbell Wild Pearl | |<ref>{{cite web|url=http://www.perfumeemporium.com/perfume/74791/Wild-Pearl-Naomi-Campbell|title=Naomi Campbell Wild Pearl|accessdate=16 July 2014|archive-date=25 Pebrero 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210225053515/http://www.perfumeemporium.com/perfume/74791/Wild-Pearl-Naomi-Campbell|url-status=dead}}</ref> |- |2012 |Naomi Campbell at Night | |<ref>{{cite web|url=http://www.perfumeemporium.com/perfume/65796/Naomi-Campbell-At-Night-Naomi-Campbell|title=Naomi Campbell At Night|accessdate=16 July 2014}}{{Dead link|date=Marso 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- |2013 |Queen of Gold | |<ref>{{cite web|url=http://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Queen-of-Gold-18179.html|title=Queen of Gold Naomi Campbell for women|accessdate=16 July 2014}}</ref> |- |2015 |Private | |<ref>{{cite web|url=https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Private-31958.html|title=Private Naomi Campbell for women|accessdate=25 May 2019}}</ref> |- | rowspan="2" |2016 |Bohemian Garden | |<ref>{{cite web|url=https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Bohemian-Garden-35550.html|title=Bohemian Garden Naomi Campbell for women|accessdate=25 May 2019}}</ref> |- |Prêt à Porter | |<ref>{{cite web|url=https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Pret-a-Porter-40071.html|title=Pret a Porter Naomi Campbell for women|accessdate=25 May 2019}}</ref> |- |2017 |Prêt à Porter Silk Collection | |<ref>{{cite web|url=https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Pr-t-Porter-Silk-Collection-45659.html|title=Prêt à Porter Silk Collection Naomi Campbell for women|accessdate=25 May 2019}}</ref> |- | rowspan="2" |2018 |Glam Rouge | |<ref>{{cite web|url=https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Glam-Rouge-48475.html|title=Glam Rouge Naomi Campbell for women|accessdate=25 May 2019}}</ref> |- |Prêt à Porter Absolute Velvet | |<ref>{{cite web|url=https://www.fragrantica.com/perfume/Naomi-Campbell/Pr-t-Porter-Absolute-Velvet-51220.html|title=Absolute Velvet Naomi Campbell for women|accessdate=25 May 2019}}</ref> |} == Bibliograpiya == * 1994: ''Swan'' * 1994: ''Top Model'' * 1996: ''Naomi'' * 2016: ''Naomi Campbell'' == Discography == ==== Albums ==== 1994: ''[[:en:Baby Woman|Baby Woman]]'' ([[:en:Epic Records|Epic]], UK only, #75)<ref>{{cite web|url=https://itunes.apple.com/us/album/babywoman/id288103640|title=Babywoman – Naomi Campbell|accessdate=16 July 2014}}</ref> ==== Singles ==== * 1991: "[[:en:Cool as Ice (Everybody Get Loose)|Cool as Ice (Everybody Get Loose)]]" <small>([[:en:Vanilla Ice|Vanilla Ice]] featuring Naomi Campbell)</small> * 1994: "Love and Tears" * 1994: "I Want to Live" * 1996: "[[:en:La La La Love Song|La La La Love Song]]" <small>([[:en:Toshinobu Kubota|Toshinobu Kubota]] featuring Naomi Campbell)</small> == Filmograpiya == ==== Mga Pelikula ==== {| class="wikitable sortable" ! scope="row" |Taon ! scope="row" |Titulo ! scope="row" |Ninampanan ! scope="row" |Notes |- |1991 |''[[:en:Cool as Ice|Cool as Ice]]'' |Singer at First Club | |- |1993 |''The Night We Never Met'' |French cheese shopper | |- | rowspan="3" |1995 |''[[:en:Miami Rhapsody|Miami Rhapsody]]'' |Kaia | |- |''[[:en:To Wong Foo, Thanks for Everything! Julie Newmar|To Wong Foo, Thanks for Everything! Julie Newmar]]'' |Girl at China Bowl restaurant | |- |''Anyone for Pennis?'' |Herself |TV movie |- | rowspan="2" |1996 |''[[:en:Girl 6|Girl 6]]'' |Girl #75 | |- |''[[:en:Invasion of Privacy (film)|Invasion of Privacy]]'' |Cindy Carmichael | |- |1997 |''[[:en:An Alan Smithee Film: Burn Hollywood Burn|An Alan Smithee Film: Burn Hollywood Burn]]'' |Attendant #2 | |- | rowspan="2" |1999 |''[[:en:Trippin' (film)|Trippin'<nowiki/>]]'' |Naomi Shaffer | |- |''Prisoner of Love'' |Tracy | |- | rowspan="2" |2002 |''[[:en:Ali G Indahouse|Ali G Indahouse]]'' | rowspan="2" |Herself | |- |''Monstrous Bosses and How to Be One'' | |- |2004 |''[[:en:Fat Slags (film)|Fat Slags]]'' |Sales assistant | |- |2006 |''The Call'' |Dark Angel – The Evil |Short film, online only |- |2009 |''[[:en:Karma Aur Holi|Karma Aur Holi]]'' |Jennifer | |- |2016 |''[[:en:Zoolander 2|Zoolander 2]]'' |Herself | |- |2018 |''[[:en:I Feel Pretty (film)|I Feel Pretty]]'' |Helen | |} ==== Mga dokumentaryo ==== {| class="wikitable sortable" ! scope="row" |Taon ! scope="row" |Titulo ! scope="row" |Ginampanan ! scope="row" |Notes |- |1991 |''Models: The Film'' | rowspan="11" |Herself | |- | rowspan="2" |1992 |''Top Models: Once Upon a Time'' | |- |''Sex'' | |- |1993 |''U2: Love Is Blindness'' |Short |- | rowspan="2" |1994 |''Naomi Campbell'' | |- |''Unzipped'' |Uncredited |- |1995 |''[[:en:Catwalk (1995 film)|Catwalk]]'' | |- |1996 |''[[:en:E! True Hollywood Story|E! True Hollywood Story]]'' |TV series |- |1998 |''Beautopia'' | |- |2001 |''[[:en:Miss Universe 2001|Miss Universe 2001]]'' |Host |- |2006 |''[[:en:Oprah Winfrey's Legends Ball|Oprah Winfrey's Legends Ball]]'' | |} ==== Telebisyon ==== {| class="wikitable sortable" ! scope="row" |Taon ! scope="row" style="width:14em;" |Titulo ! scope="row" |Ginampanan ! scope="row" |Notes |- |1978 |''The Chiffy Kids'' |Snow White | rowspan="2" |2 episodes |- |1979 |''Kids'' |April |- |1986 |''[[:en:Good Morning Britain (1983 TV programme)|Good Morning Britain]]'' |Herself | |- |1988 |''[[:en:The Cosby Show|The Cosby Show]]'' |Julia |2 episodes |- |1990 |''[[:en:The Fresh Prince of Bel-Air|The Fresh Prince of Bel-Air]]'' |Helen | |- |1993 |''[[:en:Eurotrash (TV series)|Eurotrash]]'' | rowspan="5" |Herself | |- | rowspan="3" |1994 |''Hi Octane'' | |- |''[[:en:The Clothes Show|The Clothes Show]]'' | |- |''[[:en:Harry Enfield's Television Programme|Harry Enfield and Chums]]'' | |- | rowspan="2" |1995 |''[[:en:Absolutely Fabulous|Absolutely Fabulous]]'' | |- |''[[:en:New York Undercover|New York Undercover]]'' |Simone |Recurring role; 6 episodes |- |1997, 2013 |''[[:en:The Tonight Show with Jay Leno|The Tonight Show with Jay Leno]]'' | rowspan="8" |Herself | |- | rowspan="2" |1998 |''[[:en:For Your Love (TV series)|For Your Love]]'' | |- |''[[:en:The Magic Hour (talk show)|The Magic Hour]]'' | |- |2000 |''[[:en:So Graham Norton|So Graham Norton]]'' | |- |2000, 2001 |''[[:en:The Richard Blackwood Show|The Richard Blackwood Show]]'' |2 episodes |- |2001 |''[[:en:Intimate Portrait (TV series)|Intimate Portrait]]'' | |- |2002 |''[[:en:V Graham Norton|V Graham Norton]]'' | |- |2002, 2003, 2005 |''[[:en:Victoria's Secret Fashion Show|Victoria's Secret Fashion Show]]'' |Catwalk model |- | rowspan="2" |2003 |''[[:en:Fastlane (TV series)|Fastlane (TV series)]]'' |Lena Savage |Guest star |- |''[[:en:Revealed with Jules Asner|Revealed with Jules Asner]]'' | rowspan="18" |Herself | |- |2004 |''[[:en:Parkinson (TV series)|Parkinson]]'' | |- |2005 |''[[:en:The Cut (UK TV series)|The Cut]]'' | |- |2005, 2006 |''[[:en:The Tyra Banks Show|The Tyra Banks Show]]'' | |- |2006 |''[[:en:Celebrity Cooking Showdown|Celebrity Cooking Showdown]]'' | |- |2007 |''[[:en:Taff (TV series)|Taff]]'' | |- |2008 |''[[:en:Ugly Betty|Ugly Betty]]'' | |- | rowspan="3" |2010 |''[[:en:The Oprah Winfrey Show|The Oprah Winfrey Show]]'' | |- |''[[:en:The Rachel Zoe Project|The Rachel Zoe Project]]'' | |- |''[[:en:BBC Breakfast|BBC Breakfast]]'' |Model |- | rowspan="2" |2013 |''[[:en:Watch What Happens: Live|Watch What Happens: Live]]'' | |- |''[[:en:The Jonathan Ross Show|The Jonathan Ross Show]]'' | |- |2013–2014 |''[[:en:The Face (U.S. TV series)|The Face US]]'' | rowspan="3" |Supermodel mentor, also executive producer |- |2013 |''[[:en:The Face (UK TV series)|The Face UK]]'' |- |2014 |''[[:en:The Face (Australian TV series)|The Face Australia]]'' |- | rowspan="3" |2014 |''[[:en:The View (U.S. TV series)|The View]]'' | |- |''[[:en:The Wendy Williams Show|The Wendy Williams Show]]'' | |- |''[[:en:The Graham Norton Show|The Graham Norton Show]]'' | |- |2015–2016 |''[[:en:Empire (2015 TV series)|Empire]]'' |Camilla Marks |Recurring role; 8 episodes |- |2015 |''[[:en:American Horror Story: Hotel|American Horror Story: Hotel]]'' |Claudia Bankson |Guest role; 2 episodes |- |2017–2019 |''[[:en:Star (TV series)|Star]]'' |Rose Crane |Recurring role; 5 episodes |- |2020 |''[[:en:Making the Cut (2020 TV series)|Making the Cut]]'' |Herself | |} ==== Music video appearances ==== {| class="wikitable sortable" ! scope="row" |Taon ! scope="row" |Titulo ! scope="row" |Orihinal na artista ! scope="row" |Direktor |- |1978 |"[[:en:Is This Love (Bob Marley & The Wailers song)|Is This Love]]" |[[:en:Bob Marley and the Wailers|Bob Marley and the Wailers]] | rowspan="2" |Unknown |- |1983 |"[[:en:I'll Tumble 4 Ya|I'll Tumble 4 Ya]]" |[[:en:Culture Club|Culture Club]] |- |1990 |"[[:en:Freedom! '90|Freedom! '90]]" |[[:en:George Michael|George Michael]] |[[:en:David Fincher|David Fincher]] |- |1991 |"[[:en:Everyday People|Everyday People]]" |[[:en:Aretha Franklin|Aretha Franklin]] |Unknown |- | rowspan="2" |1992 |"[[:en:In the Closet|In the Closet]]" |[[:en:Michael Jackson|Michael Jackson]] |[[:en:Herb Ritts|Herb Ritts]] |- |"[[:en:Erotica (song)|Erotica]]" |[[:en:Madonna (entertainer)|Madonna]] |Fabien Baron |- |1993 |"[[:en:Numb (U2 song)|Numb]]" |[[:en:U2|U2]] |Kevin Godley |- |2003 |"[[:en:Change Clothes|Change Clothes]]" |[[:en:Jay-Z|Jay-Z]] <small>(feat. [[:en:Pharrell|Pharrell]])</small> |[[:en:Chris Robinson (director)|Chris Robinson]] |- |2011 |"Girl Panic!" |[[:en:Duran Duran|Duran Duran]] |[[:en:Jonas Åkerlund|Jonas Åkerlund]] |- |2016 |"[[:en:Drone Bomb Me|Drone Bomb Me]]" |[[:en:Anohni|Anohni]] |[[:en:Nabil Elderkin|Nabil Elderkin]] |} == Tingnan din == {{Portal|United Kingdom|Biography}}[[:en:Supermodel#The Trinity|The Supermodel Trinity]] == Mga Sanggunian == <br /> <references group="" responsive=""></references> {{Uncategorized|date=Disyembre 2023}} rfyah27nmn7qouijiu8cci5wnn3ip9i 0 296827 2209404 2174302 2026-05-28T01:35:09Z Ryomaandres 8044 Nilipat ni Ryomaandres ang pahinang [[Pambansang Demokratikong Hanay ng Pilipinas]] sa [[Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]] mula sa redirect: ginagamit sa konstitusyon nito 2174302 wikitext text/x-wiki {{Infobox militant organization |logo = NDF Flag.svg |name = Pambansang Demokratikong Hanay ng Pilipinas |leader = |dates = Abril 24, 1973 – kasalukuyan |area = [[Pilipinas]] |ideology = {{Nowrap|[[Komunismo]]<br>[[Kilusan para sa Pambansang Demokrasya (Pilipinas)|Pambansang demokrasya]]<br>[[Marxismo–Leninismo–Maoismo]]<br>[[Makakaliwang pagkamakabansa]]<br>[[Kontra-imperyalismo]]}} |website = {{official URL}} }} Ang '''Pambansang Demokratikong Hanay ng Pilipinas''' (Daglat sa [[Wikang Filipino|Filipino]]: '''PDHP'''; [[Wikang Ingles|Ingles]]: ''National Democratic Front of the Philippines''; Daglat sa [[Wikang Ingles|Ingles]]: ''NDFP'') ay isang koalisyon ng mga panghimagsikang organisasyong panlipunan at ekonomiko, unyong agrikultural, samahang manggagawa, pangkat ng karapatang katutubo, makakaliwang partidong pampulitika, at iba pang kaugnay na pangkat sa [[Pilipinas]]. Kabilang ito sa mas malawak na kilusang para sa [[Kilusan para sa Pambansang Demokrasya (Pilipinas)|pambansang demokrasya]] at isa sa mga pangunahing kasapi sa rebelyong komunista sa bansa kasama ang [[Partido Komunista ng Pilipinas]] at [[Bagong Hukbong Bayan]]. Ipinahayag ito bilang isang teroristang organisasyon ng pamahalaan ng Pilipinas noong 2021 sa pamamagitan ng Sangguniang Kontra-Terorismo.<ref>{{Cite web|url=http://www.ndfp.org/about/|title=NATIONAL DEMOCRATIC FRONT OF THE PHILIPPINES|work=NDFP|access-date=March 7, 2018|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20180306142351/https://www.ndfp.org/about/|archive-date=March 6, 2018|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180306142351/https://www.ndfp.org/about/ |date=Marso 6, 2018 }}</ref><ref>{{cite news|last=VERSCHUUR-BALLO|first=CHARED|title=No vacuum in NPA leadership despite Tiamzon couple’s arrest –Joma|url=http://www.gmanetwork.com/news/story/354576/news/nation/no-vacuum-in-npa-leadership-despite-tiamzon-couple-s-arrest-joma|accessdate=30 March 2014|newspaper=GMA News|date=March 28, 2014}}</ref><ref>{{Cite web|title=Philippines designates NDF as terrorist group|url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/795891/philippines-designates-ndf-as-terrorist-group/story/|access-date=2021-07-19|website=GMA News Online|language=en}}</ref> == Kasaysayan == Bago ang paglikha ng NDF, marami sa mga kaakibat na samahan na ay matagal nang umiiral, tulad ng Kabataang Makabayan at Malayang Kilusan ng Bagong Kababaihan, na pinagsama ang maraming miyembro ng kabataan, kababaihan, magsasaka at manggagawa para sa isang rebolusyonaryong pambansa-demokratikong layunin. Noong 1971, nabuo ang Preparatory Commission para sa Pambansang Demokratikong Prente, sa ilalim ng inisyatiba ng Partido Komunista ng Pilipinas, upang mapagsama ang lahat ng iba't ibang mga rebolusyonaryong organisasyon na pinilit mag-''underground'' sa panahon ng Batas Militar.<ref>{{Cite news|url=https://www.ndfp.org/about/our-story/peoples-war/|title=People’s War · NDFP|work=NDFP|access-date=2018-07-10|language=en-US|archive-date=2018-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180710133602/https://www.ndfp.org/about/our-story/peoples-war/|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180710133602/https://www.ndfp.org/about/our-story/peoples-war/ |date=2018-07-10 }}</ref> Pormal na inilathala ng Preparatory Commission ang isang ''Ten Point Program'' noong Abril 24, 1973, na minarkahan ang pagtatatag ng NDF bilang isang "''rebolusyonaryong nagkakaisang prente ng mamamayang Pilipino na nakikipaglaban para sa pambansang kalayaan at para sa demokratikong karapatan ng mga tao.''" Mula pa nang itinatag ito, ang NDF ay nagsilbi bilang pulitikang kinatawan ng PKP, at nagtatayo ng mga ugnayang diplomatiko sa ibang bansa at kumakatawan sa mga negosasyong pangkapayapaan. Kasama sa pangunahing gawain nito ang pagpapalawak ng gawaing pampulitika sa mga lungsod sa pamamagitan ng welga ng mga manggagawa, boycott at protesta, at aktibong pagtulong sa rebolusyon sa kanayunan.<ref>{{Cite web|url=http://liberation.ndfp.org/about-ndfp-2/|title=About NDFP – Liberation|website=liberation.ndfp.org|language=en-US|access-date=2018-07-10|archive-date=2018-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180710133120/http://liberation.ndfp.org/about-ndfp-2/|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180710133120/http://liberation.ndfp.org/about-ndfp-2/ |date=2018-07-10 }}</ref> Ipinagpatuloy ng NDF ang kanilang gawain sa iba't ibang sektor ng lipunang Pilipino, na madalas na tumanggi at tumutol laban sa iba't ibang mga batas at programa ng pag-unlad na itinuturing nilang nagpapalala ng "pangunahing problema ng masa" kasama ang [[Komprehensibong Programa sa Repormang Pansakahan|CARP]], Philippines 2000, Visiting Forces Agreement at mga programang kontra rebelyon.<ref>{{Cite news|url=https://www.ndfp.org/about/our-story/|title=Our Story · NDFP|work=NDFP|access-date=2018-07-10|language=en-US|archive-date=2018-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180710133522/https://www.ndfp.org/about/our-story/|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180710133522/https://www.ndfp.org/about/our-story/ |date=2018-07-10 }}</ref> == Mga layunin == Pinagtibay ng NDFP ang sumusunod na ''12-point program'' upang maisakatuparan ang "pambansang pagpapalaya at demokrasya [na] naglalayong magbigay ng isang malawak na batayan ng pagkakaisa para sa lahat ng mga panlipunang klase, sektor, grupo at indibidwal na mga Pilipino dito at sa ibang bansa na nagnanais ng tunay na pambansang kalayaan at demokrasya, pangmatagalang kapayapaan at isang progresibong Pilipinas.":<ref>{{cite web|title=12 Point Program of the NDFP|url=http://www.ndfp.net/joom15/index.php/about-the-ndfp-mainmenu-27/12-point-program-mainmenu-29.html|work=www.ndfp.net|accessdate=12 October 2012|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120802050142/http://www.ndfp.net/joom15/index.php/about-the-ndfp-mainmenu-27/12-point-program-mainmenu-29.html|archivedate=August 2, 2012|df=mdy-all}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120802050142/http://www.ndfp.net/joom15/index.php/about-the-ndfp-mainmenu-27/12-point-program-mainmenu-29.html |date=2 Agosto 2012 }}</ref><ref>{{cite web|title=The Twelve Points of the NDF Program|work=www.ndfp.org|url=https://www.ndfp.org/about/the-twelve-points-of-the-ndf-program/|accessdate=2018-03-07|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170215170456/https://www.ndfp.org/about/the-twelve-points-of-the-ndf-program/|archivedate=2017-02-15}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170215170456/https://www.ndfp.org/about/the-twelve-points-of-the-ndf-program/ |date=2017-02-15 }}</ref> # Pagkaisahin ang mga tao para sa pagpapabagsak ng sistemang semi-kolonyal at semi-pyudal sa pamamagitan ng digmaang bayan at para sa pagkumpleto ng [[pambansa-demokratikong rebolusyon]]. # Magtatag ng isang demokratikong republikang bayan at isang demokratikong gobyernong koalisyon. # Buuin ang rebolusyonaryong hukbo ng bayan at ang sistema ng depensa ng bayan. # Itaguyod at isulong ang demokratikong karapatan ng mamamayan. # Tapusin ang lahat ng hindi pantay na relasyon sa Estados Unidos at iba pang mga dayuhang nilalang. # Ipatupad ang tunay na repormang agraryo, itaguyod ang kooperasyon ng agrikultura, itaas ang produksiyon sa bukid at trabaho sa pamamagitan ng pag-unlad ng makabagong agrikultura at [[industriyalisasyon]] sa bukid at matiyak ang pagpapanatili ng agrikultura. # Masira ang pinagsamang pangingibabaw ng US at iba pang mga imperyalista, malalaking kumprador at panginoong maylupa sa ekonomiya. Isakatuparan ang pambansang industriyalisasyon at magtayo ng isang malaya at mapagkakatiwalaang ekonomiya. # Gumamit ng isang komprehensibo at progresibong patakaran sa lipunan. # Itaguyod ang isang nasyonal, pang-agham at makabayang kultura. # Itaguyod ang mga karapatan sa pagpapasiya sa sarili at demokrasya ng mamamayang Moro, mga mamamayan ng Cordillera at iba pang mga pambansang minorya o katutubong mamamayan. # Isulong ang rebolusyonaryong paglaya ng mga kababaihan sa lahat ng katayuan. # Gumawa ng isang aktibo, malaya at mapayapang patakaran sa panlabas. == Mga miyembro-organisasyon == Kasama sa prente ay mga sumusunod:<ref>{{Cite web|url=http://liberation.ndfp.org/member-orgs/|title=Member Organizations – Liberation|website=liberation.ndfp.org|language=en-US|access-date=2018-07-10|archive-date=2018-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180710133238/http://liberation.ndfp.org/member-orgs/|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180710133238/http://liberation.ndfp.org/member-orgs/ |date=2018-07-10 }}</ref> * [[Partido Komunista ng Pilipinas]] '''(PKP)'''<ref name="about"/> * [[Bagong Hukbong Bayan]] '''(BHB)'''<ref name="about"/> * [[Moro Resistance and Liberation Organization]] '''(MRLO)'''<ref>Ayroso, Dee, "Revolutionary Muslim Group MRLO Calls For Intensified Armed Struggle in Mindanao", ''Bulatlat'', 25 June 2015</ref> * Kabataang Makabayan '''(KM)'''<ref name="about"/> * Revolutionary Council of Trade Unions '''(RCTU)''' * Pambansang Katipunan ng Mambubukid '''(PKM)''' * Malayang Kilusan ng Bagong Kababaihan '''(MAKIBAKA)''' * Christians for National Liberation '''(CNL)''' * Katipunan ng Gurong Makabayan '''(KAGUMA)''' * Makabayang Samahan Pangkalusugan '''(MASAPA)''' * Liga ng Agham para sa Bayan '''(LAB)''' * Lupon ng Manananggol para sa Bayan '''(LUMABAN)''' * Artista at Manunulat para sa Sambayanan '''(ARMAS)''' * Makabayang Kawaning Pilipino '''(MKP)''' * Revolutionary Organization of Overseas Filipinos and their Families '''(COMPATRIOTS)''' * Cordillera People's Democratic Front '''(CPDF)''' * Rebolusyonaryong Organisasyon ng mga Lumad '''(ROL)''' * Katipunan ng mga Samahang Manggagawa '''(KASAMA)''' == Mga Sanggunian == {{Reflist}} == Mga panlabas na kawing == * {{Official website}} * [http://www.ilps.info/index.php/en International League of Peoples 'Struggles (opisyal na websayt)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170112073054/http://www.ilps.info/index.php/en/ |date=2017-01-12 }} [[Kategorya:Mga alyansa ng partidong pampolitika sa Pilipinas]] [[Kategorya:Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas| ]] [[Kategorya:Komunismo sa Pilipinas]] fpohj1eniu63otmhdrla0qxsv59lwzh 2209408 2209404 2026-05-28T01:35:28Z Ryomaandres 8044 2209408 wikitext text/x-wiki {{Infobox militant organization |logo = NDF Flag.svg |name = Pambansang Demokratikong Hanay ng Pilipinas |leader = |dates = Abril 24, 1973 – kasalukuyan |area = [[Pilipinas]] |ideology = {{Nowrap|[[Komunismo]]<br>[[Kilusan para sa Pambansang Demokrasya (Pilipinas)|Pambansang demokrasya]]<br>[[Marxismo–Leninismo–Maoismo]]<br>[[Makakaliwang pagkamakabansa]]<br>[[Kontra-imperyalismo]]}} |website = {{official URL}} }} Ang '''Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas''' (Daglat sa [[Wikang Filipino|Filipino]]: '''PDHP'''; [[Wikang Ingles|Ingles]]: ''National Democratic Front of the Philippines''; Daglat sa [[Wikang Ingles|Ingles]]: ''NDFP'') ay isang koalisyon ng mga panghimagsikang organisasyong panlipunan at ekonomiko, unyong agrikultural, samahang manggagawa, pangkat ng karapatang katutubo, makakaliwang partidong pampulitika, at iba pang kaugnay na pangkat sa [[Pilipinas]]. Kabilang ito sa mas malawak na kilusang para sa [[Kilusan para sa Pambansang Demokrasya (Pilipinas)|pambansang demokrasya]] at isa sa mga pangunahing kasapi sa rebelyong komunista sa bansa kasama ang [[Partido Komunista ng Pilipinas]] at [[Bagong Hukbong Bayan]]. Ipinahayag ito bilang isang teroristang organisasyon ng pamahalaan ng Pilipinas noong 2021 sa pamamagitan ng Sangguniang Kontra-Terorismo.<ref>{{Cite web|url=http://www.ndfp.org/about/|title=NATIONAL DEMOCRATIC FRONT OF THE PHILIPPINES|work=NDFP|access-date=March 7, 2018|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20180306142351/https://www.ndfp.org/about/|archive-date=March 6, 2018|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180306142351/https://www.ndfp.org/about/ |date=Marso 6, 2018 }}</ref><ref>{{cite news|last=VERSCHUUR-BALLO|first=CHARED|title=No vacuum in NPA leadership despite Tiamzon couple’s arrest –Joma|url=http://www.gmanetwork.com/news/story/354576/news/nation/no-vacuum-in-npa-leadership-despite-tiamzon-couple-s-arrest-joma|accessdate=30 March 2014|newspaper=GMA News|date=March 28, 2014}}</ref><ref>{{Cite web|title=Philippines designates NDF as terrorist group|url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/795891/philippines-designates-ndf-as-terrorist-group/story/|access-date=2021-07-19|website=GMA News Online|language=en}}</ref> == Kasaysayan == Bago ang paglikha ng NDF, marami sa mga kaakibat na samahan na ay matagal nang umiiral, tulad ng Kabataang Makabayan at Malayang Kilusan ng Bagong Kababaihan, na pinagsama ang maraming miyembro ng kabataan, kababaihan, magsasaka at manggagawa para sa isang rebolusyonaryong pambansa-demokratikong layunin. Noong 1971, nabuo ang Preparatory Commission para sa Pambansang Demokratikong Prente, sa ilalim ng inisyatiba ng Partido Komunista ng Pilipinas, upang mapagsama ang lahat ng iba't ibang mga rebolusyonaryong organisasyon na pinilit mag-''underground'' sa panahon ng Batas Militar.<ref>{{Cite news|url=https://www.ndfp.org/about/our-story/peoples-war/|title=People’s War · NDFP|work=NDFP|access-date=2018-07-10|language=en-US|archive-date=2018-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180710133602/https://www.ndfp.org/about/our-story/peoples-war/|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180710133602/https://www.ndfp.org/about/our-story/peoples-war/ |date=2018-07-10 }}</ref> Pormal na inilathala ng Preparatory Commission ang isang ''Ten Point Program'' noong Abril 24, 1973, na minarkahan ang pagtatatag ng NDF bilang isang "''rebolusyonaryong nagkakaisang prente ng mamamayang Pilipino na nakikipaglaban para sa pambansang kalayaan at para sa demokratikong karapatan ng mga tao.''" Mula pa nang itinatag ito, ang NDF ay nagsilbi bilang pulitikang kinatawan ng PKP, at nagtatayo ng mga ugnayang diplomatiko sa ibang bansa at kumakatawan sa mga negosasyong pangkapayapaan. Kasama sa pangunahing gawain nito ang pagpapalawak ng gawaing pampulitika sa mga lungsod sa pamamagitan ng welga ng mga manggagawa, boycott at protesta, at aktibong pagtulong sa rebolusyon sa kanayunan.<ref>{{Cite web|url=http://liberation.ndfp.org/about-ndfp-2/|title=About NDFP – Liberation|website=liberation.ndfp.org|language=en-US|access-date=2018-07-10|archive-date=2018-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180710133120/http://liberation.ndfp.org/about-ndfp-2/|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180710133120/http://liberation.ndfp.org/about-ndfp-2/ |date=2018-07-10 }}</ref> Ipinagpatuloy ng NDF ang kanilang gawain sa iba't ibang sektor ng lipunang Pilipino, na madalas na tumanggi at tumutol laban sa iba't ibang mga batas at programa ng pag-unlad na itinuturing nilang nagpapalala ng "pangunahing problema ng masa" kasama ang [[Komprehensibong Programa sa Repormang Pansakahan|CARP]], Philippines 2000, Visiting Forces Agreement at mga programang kontra rebelyon.<ref>{{Cite news|url=https://www.ndfp.org/about/our-story/|title=Our Story · NDFP|work=NDFP|access-date=2018-07-10|language=en-US|archive-date=2018-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180710133522/https://www.ndfp.org/about/our-story/|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180710133522/https://www.ndfp.org/about/our-story/ |date=2018-07-10 }}</ref> == Mga layunin == Pinagtibay ng NDFP ang sumusunod na ''12-point program'' upang maisakatuparan ang "pambansang pagpapalaya at demokrasya [na] naglalayong magbigay ng isang malawak na batayan ng pagkakaisa para sa lahat ng mga panlipunang klase, sektor, grupo at indibidwal na mga Pilipino dito at sa ibang bansa na nagnanais ng tunay na pambansang kalayaan at demokrasya, pangmatagalang kapayapaan at isang progresibong Pilipinas.":<ref>{{cite web|title=12 Point Program of the NDFP|url=http://www.ndfp.net/joom15/index.php/about-the-ndfp-mainmenu-27/12-point-program-mainmenu-29.html|work=www.ndfp.net|accessdate=12 October 2012|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120802050142/http://www.ndfp.net/joom15/index.php/about-the-ndfp-mainmenu-27/12-point-program-mainmenu-29.html|archivedate=August 2, 2012|df=mdy-all}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120802050142/http://www.ndfp.net/joom15/index.php/about-the-ndfp-mainmenu-27/12-point-program-mainmenu-29.html |date=2 Agosto 2012 }}</ref><ref>{{cite web|title=The Twelve Points of the NDF Program|work=www.ndfp.org|url=https://www.ndfp.org/about/the-twelve-points-of-the-ndf-program/|accessdate=2018-03-07|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170215170456/https://www.ndfp.org/about/the-twelve-points-of-the-ndf-program/|archivedate=2017-02-15}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170215170456/https://www.ndfp.org/about/the-twelve-points-of-the-ndf-program/ |date=2017-02-15 }}</ref> # Pagkaisahin ang mga tao para sa pagpapabagsak ng sistemang semi-kolonyal at semi-pyudal sa pamamagitan ng digmaang bayan at para sa pagkumpleto ng [[pambansa-demokratikong rebolusyon]]. # Magtatag ng isang demokratikong republikang bayan at isang demokratikong gobyernong koalisyon. # Buuin ang rebolusyonaryong hukbo ng bayan at ang sistema ng depensa ng bayan. # Itaguyod at isulong ang demokratikong karapatan ng mamamayan. # Tapusin ang lahat ng hindi pantay na relasyon sa Estados Unidos at iba pang mga dayuhang nilalang. # Ipatupad ang tunay na repormang agraryo, itaguyod ang kooperasyon ng agrikultura, itaas ang produksiyon sa bukid at trabaho sa pamamagitan ng pag-unlad ng makabagong agrikultura at [[industriyalisasyon]] sa bukid at matiyak ang pagpapanatili ng agrikultura. # Masira ang pinagsamang pangingibabaw ng US at iba pang mga imperyalista, malalaking kumprador at panginoong maylupa sa ekonomiya. Isakatuparan ang pambansang industriyalisasyon at magtayo ng isang malaya at mapagkakatiwalaang ekonomiya. # Gumamit ng isang komprehensibo at progresibong patakaran sa lipunan. # Itaguyod ang isang nasyonal, pang-agham at makabayang kultura. # Itaguyod ang mga karapatan sa pagpapasiya sa sarili at demokrasya ng mamamayang Moro, mga mamamayan ng Cordillera at iba pang mga pambansang minorya o katutubong mamamayan. # Isulong ang rebolusyonaryong paglaya ng mga kababaihan sa lahat ng katayuan. # Gumawa ng isang aktibo, malaya at mapayapang patakaran sa panlabas. == Mga miyembro-organisasyon == Kasama sa prente ay mga sumusunod:<ref>{{Cite web|url=http://liberation.ndfp.org/member-orgs/|title=Member Organizations – Liberation|website=liberation.ndfp.org|language=en-US|access-date=2018-07-10|archive-date=2018-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180710133238/http://liberation.ndfp.org/member-orgs/|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180710133238/http://liberation.ndfp.org/member-orgs/ |date=2018-07-10 }}</ref> * [[Partido Komunista ng Pilipinas]] '''(PKP)'''<ref name="about"/> * [[Bagong Hukbong Bayan]] '''(BHB)'''<ref name="about"/> * [[Moro Resistance and Liberation Organization]] '''(MRLO)'''<ref>Ayroso, Dee, "Revolutionary Muslim Group MRLO Calls For Intensified Armed Struggle in Mindanao", ''Bulatlat'', 25 June 2015</ref> * Kabataang Makabayan '''(KM)'''<ref name="about"/> * Revolutionary Council of Trade Unions '''(RCTU)''' * Pambansang Katipunan ng Mambubukid '''(PKM)''' * Malayang Kilusan ng Bagong Kababaihan '''(MAKIBAKA)''' * Christians for National Liberation '''(CNL)''' * Katipunan ng Gurong Makabayan '''(KAGUMA)''' * Makabayang Samahan Pangkalusugan '''(MASAPA)''' * Liga ng Agham para sa Bayan '''(LAB)''' * Lupon ng Manananggol para sa Bayan '''(LUMABAN)''' * Artista at Manunulat para sa Sambayanan '''(ARMAS)''' * Makabayang Kawaning Pilipino '''(MKP)''' * Revolutionary Organization of Overseas Filipinos and their Families '''(COMPATRIOTS)''' * Cordillera People's Democratic Front '''(CPDF)''' * Rebolusyonaryong Organisasyon ng mga Lumad '''(ROL)''' * Katipunan ng mga Samahang Manggagawa '''(KASAMA)''' == Mga Sanggunian == {{Reflist}} == Mga panlabas na kawing == * {{Official website}} * [http://www.ilps.info/index.php/en International League of Peoples 'Struggles (opisyal na websayt)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170112073054/http://www.ilps.info/index.php/en/ |date=2017-01-12 }} [[Kategorya:Mga alyansa ng partidong pampolitika sa Pilipinas]] [[Kategorya:Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas| ]] [[Kategorya:Komunismo sa Pilipinas]] 1p93dt1bchorewm4trae2mq7p3jwx7h 2209412 2209408 2026-05-28T01:45:30Z Ryomaandres 8044 2209412 wikitext text/x-wiki {{Infobox militant organization |logo = NDF Flag.svg |name = Pambansang Demokratikong Hanay ng Pilipinas |leader = |dates = Abril 24, 1973 – kasalukuyan |area = [[Pilipinas]] |ideology = {{Nowrap|[[Komunismo]]<br>[[Kilusan para sa Pambansang Demokrasya (Pilipinas)|Pambansang demokrasya]]<br>[[Marxismo–Leninismo–Maoismo]]<br>[[Makakaliwang pagkamakabansa]]<br>[[Kontra-imperyalismo]]}} |website = {{official URL}} }} Ang '''Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas''' (Daglat sa [[Wikang Filipino|Filipino]]: '''PDHP'''; [[Wikang Ingles|Ingles]]: ''National Democratic Front of the Philippines''; Daglat sa [[Wikang Ingles|Ingles]]: ''NDFP'') ay isang koalisyon ng mga panghimagsikang organisasyong panlipunan at ekonomiko, unyong agrikultural, samahang manggagawa, pangkat ng karapatang katutubo, makakaliwang partidong pampulitika, at iba pang kaugnay na pangkat sa [[Pilipinas]]. Kabilang ito sa mas malawak na kilusang para sa [[Kilusan para sa Pambansang Demokrasya (Pilipinas)|pambansang demokrasya]] at isa sa mga pangunahing kasapi sa rebelyong komunista sa bansa kasama ang [[Partido Komunista ng Pilipinas]] at [[Bagong Hukbong Bayan]]. Ipinahayag ito bilang isang teroristang organisasyon ng pamahalaan ng Pilipinas noong 2021 sa pamamagitan ng Sangguniang Kontra-Terorismo.<ref>{{Cite web|url=http://www.ndfp.org/about/|title=NATIONAL DEMOCRATIC FRONT OF THE PHILIPPINES|work=NDFP|access-date=March 7, 2018|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20180306142351/https://www.ndfp.org/about/|archive-date=March 6, 2018|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180306142351/https://www.ndfp.org/about/ |date=Marso 6, 2018 }}</ref><ref>{{cite news|last=VERSCHUUR-BALLO|first=CHARED|title=No vacuum in NPA leadership despite Tiamzon couple’s arrest –Joma|url=http://www.gmanetwork.com/news/story/354576/news/nation/no-vacuum-in-npa-leadership-despite-tiamzon-couple-s-arrest-joma|accessdate=30 March 2014|newspaper=GMA News|date=March 28, 2014}}</ref><ref>{{Cite web|title=Philippines designates NDF as terrorist group|url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/795891/philippines-designates-ndf-as-terrorist-group/story/|access-date=2021-07-19|website=GMA News Online|language=en}}</ref> == Kasaysayan == Bago ang paglikha ng NDF, marami sa mga kaakibat na samahan na ay matagal nang umiiral, tulad ng Kabataang Makabayan at Malayang Kilusan ng Bagong Kababaihan, na pinagsama ang maraming miyembro ng kabataan, kababaihan, magsasaka at manggagawa para sa isang rebolusyonaryong pambansa-demokratikong layunin. Noong 1971, nabuo ang Preparatory Commission para sa Pambansang Demokratikong Prente, sa ilalim ng inisyatiba ng Partido Komunista ng Pilipinas, upang mapagsama ang lahat ng iba't ibang mga rebolusyonaryong organisasyon na pinilit mag-''underground'' sa panahon ng Batas Militar.<ref>{{Cite news|url=https://www.ndfp.org/about/our-story/peoples-war/|title=People’s War · NDFP|work=NDFP|access-date=2018-07-10|language=en-US|archive-date=2018-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180710133602/https://www.ndfp.org/about/our-story/peoples-war/|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180710133602/https://www.ndfp.org/about/our-story/peoples-war/ |date=2018-07-10 }}</ref> Pormal na inilathala ng Preparatory Commission ang isang ''Ten Point Program'' noong Abril 24, 1973, na minarkahan ang pagtatatag ng NDF bilang isang "''rebolusyonaryong nagkakaisang prente ng mamamayang Pilipino na nakikipaglaban para sa pambansang kalayaan at para sa demokratikong karapatan ng mga tao.''" Mula pa nang itinatag ito, ang NDF ay nagsilbi bilang pulitikang kinatawan ng PKP, at nagtatayo ng mga ugnayang diplomatiko sa ibang bansa at kumakatawan sa mga [[Negosasyong pangkapayapaan ng Pamahalaan ng Republika ng Pilipinas–Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas|negosasyong pangkapayapaan]]. Kasama sa pangunahing gawain nito ang pagpapalawak ng gawaing pampulitika sa mga lungsod sa pamamagitan ng welga ng mga manggagawa, boycott at protesta, at aktibong pagtulong sa rebolusyon sa kanayunan.<ref>{{Cite web|url=http://liberation.ndfp.org/about-ndfp-2/|title=About NDFP – Liberation|website=liberation.ndfp.org|language=en-US|access-date=2018-07-10|archive-date=2018-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180710133120/http://liberation.ndfp.org/about-ndfp-2/|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180710133120/http://liberation.ndfp.org/about-ndfp-2/ |date=2018-07-10 }}</ref> Ipinagpatuloy ng NDF ang kanilang gawain sa iba't ibang sektor ng lipunang Pilipino, na madalas na tumanggi at tumutol laban sa iba't ibang mga batas at programa ng pag-unlad na itinuturing nilang nagpapalala ng "pangunahing problema ng masa" kasama ang [[Komprehensibong Programa sa Repormang Pansakahan|CARP]], Philippines 2000, Visiting Forces Agreement at mga programang kontra rebelyon.<ref>{{Cite news|url=https://www.ndfp.org/about/our-story/|title=Our Story · NDFP|work=NDFP|access-date=2018-07-10|language=en-US|archive-date=2018-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180710133522/https://www.ndfp.org/about/our-story/|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180710133522/https://www.ndfp.org/about/our-story/ |date=2018-07-10 }}</ref> == Mga layunin == Pinagtibay ng NDFP ang sumusunod na ''12-point program'' upang maisakatuparan ang "pambansang pagpapalaya at demokrasya [na] naglalayong magbigay ng isang malawak na batayan ng pagkakaisa para sa lahat ng mga panlipunang klase, sektor, grupo at indibidwal na mga Pilipino dito at sa ibang bansa na nagnanais ng tunay na pambansang kalayaan at demokrasya, pangmatagalang kapayapaan at isang progresibong Pilipinas.":<ref>{{cite web|title=12 Point Program of the NDFP|url=http://www.ndfp.net/joom15/index.php/about-the-ndfp-mainmenu-27/12-point-program-mainmenu-29.html|work=www.ndfp.net|accessdate=12 October 2012|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120802050142/http://www.ndfp.net/joom15/index.php/about-the-ndfp-mainmenu-27/12-point-program-mainmenu-29.html|archivedate=August 2, 2012|df=mdy-all}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120802050142/http://www.ndfp.net/joom15/index.php/about-the-ndfp-mainmenu-27/12-point-program-mainmenu-29.html |date=2 Agosto 2012 }}</ref><ref>{{cite web|title=The Twelve Points of the NDF Program|work=www.ndfp.org|url=https://www.ndfp.org/about/the-twelve-points-of-the-ndf-program/|accessdate=2018-03-07|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170215170456/https://www.ndfp.org/about/the-twelve-points-of-the-ndf-program/|archivedate=2017-02-15}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170215170456/https://www.ndfp.org/about/the-twelve-points-of-the-ndf-program/ |date=2017-02-15 }}</ref> # Pagkaisahin ang mga tao para sa pagpapabagsak ng sistemang semi-kolonyal at semi-pyudal sa pamamagitan ng digmaang bayan at para sa pagkumpleto ng [[pambansa-demokratikong rebolusyon]]. # Magtatag ng isang demokratikong republikang bayan at isang demokratikong gobyernong koalisyon. # Buuin ang rebolusyonaryong hukbo ng bayan at ang sistema ng depensa ng bayan. # Itaguyod at isulong ang demokratikong karapatan ng mamamayan. # Tapusin ang lahat ng hindi pantay na relasyon sa Estados Unidos at iba pang mga dayuhang nilalang. # Ipatupad ang tunay na repormang agraryo, itaguyod ang kooperasyon ng agrikultura, itaas ang produksiyon sa bukid at trabaho sa pamamagitan ng pag-unlad ng makabagong agrikultura at [[industriyalisasyon]] sa bukid at matiyak ang pagpapanatili ng agrikultura. # Masira ang pinagsamang pangingibabaw ng US at iba pang mga imperyalista, malalaking kumprador at panginoong maylupa sa ekonomiya. Isakatuparan ang pambansang industriyalisasyon at magtayo ng isang malaya at mapagkakatiwalaang ekonomiya. # Gumamit ng isang komprehensibo at progresibong patakaran sa lipunan. # Itaguyod ang isang nasyonal, pang-agham at makabayang kultura. # Itaguyod ang mga karapatan sa pagpapasiya sa sarili at demokrasya ng mamamayang Moro, mga mamamayan ng Cordillera at iba pang mga pambansang minorya o katutubong mamamayan. # Isulong ang rebolusyonaryong paglaya ng mga kababaihan sa lahat ng katayuan. # Gumawa ng isang aktibo, malaya at mapayapang patakaran sa panlabas. == Mga miyembro-organisasyon == Kasama sa prente ay mga sumusunod:<ref>{{Cite web|url=http://liberation.ndfp.org/member-orgs/|title=Member Organizations – Liberation|website=liberation.ndfp.org|language=en-US|access-date=2018-07-10|archive-date=2018-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20180710133238/http://liberation.ndfp.org/member-orgs/|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180710133238/http://liberation.ndfp.org/member-orgs/ |date=2018-07-10 }}</ref> * [[Partido Komunista ng Pilipinas]] '''(PKP)'''<ref name="about"/> * [[Bagong Hukbong Bayan]] '''(BHB)'''<ref name="about"/> * [[Moro Resistance and Liberation Organization]] '''(MRLO)'''<ref>Ayroso, Dee, "Revolutionary Muslim Group MRLO Calls For Intensified Armed Struggle in Mindanao", ''Bulatlat'', 25 June 2015</ref> * Kabataang Makabayan '''(KM)'''<ref name="about"/> * Revolutionary Council of Trade Unions '''(RCTU)''' * Pambansang Katipunan ng Mambubukid '''(PKM)''' * Malayang Kilusan ng Bagong Kababaihan '''(MAKIBAKA)''' * Christians for National Liberation '''(CNL)''' * Katipunan ng Gurong Makabayan '''(KAGUMA)''' * Makabayang Samahan Pangkalusugan '''(MASAPA)''' * Liga ng Agham para sa Bayan '''(LAB)''' * Lupon ng Manananggol para sa Bayan '''(LUMABAN)''' * Artista at Manunulat para sa Sambayanan '''(ARMAS)''' * Makabayang Kawaning Pilipino '''(MKP)''' * Revolutionary Organization of Overseas Filipinos and their Families '''(COMPATRIOTS)''' * Cordillera People's Democratic Front '''(CPDF)''' * Rebolusyonaryong Organisasyon ng mga Lumad '''(ROL)''' * Katipunan ng mga Samahang Manggagawa '''(KASAMA)''' == Mga Sanggunian == {{Reflist}} == Mga panlabas na kawing == * {{Official website}} * [http://www.ilps.info/index.php/en International League of Peoples 'Struggles (opisyal na websayt)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170112073054/http://www.ilps.info/index.php/en/ |date=2017-01-12 }} [[Kategorya:Mga alyansa ng partidong pampolitika sa Pilipinas]] [[Kategorya:Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas| ]] [[Kategorya:Komunismo sa Pilipinas]] h3fopa1ewn0ek06yav5apbxv9lw04p1 1 296874 2209406 1936965 2026-05-28T01:35:09Z Ryomaandres 8044 Nilipat ni Ryomaandres ang pahinang [[Usapan:Pambansang Demokratikong Hanay ng Pilipinas]] sa [[Usapan:Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]] mula sa redirect: ginagamit sa konstitusyon nito 1756769 wikitext text/x-wiki {{Isinalinwikang pahina|en|National Democratic Front of the Philippines}} su8h2hj7ik7wlstisyr09q4ricg0vkh 0 298559 2209319 2209316 2026-05-27T12:01:17Z Julius Santos III 139725 /* */ 2209319 wikitext text/x-wiki {{Redirect|NFL|other leagues of the same name and other uses|National Football League (disambiguation)|and|NFL (disambiguation)}} {{Infobox sports league | title = National Football League | Formerly = American Professional Football Conference (1920)<br />American Professional Football Association (1920–1921) | upcoming_season = Panahong NFL 2024 | logo = | pixels = 175 | sport = [[Amerikanong putbol]] | founded = {{start date and age|1920|9|17}} [[Canton, Ohio]], U.S.<ref>{{cite web|title=Chronology of Professional Football|url=https://operations.nfl.com/media/3823/2019-nfl-record-and-fact-book.pdf#page=353|publisher=NFL Enterprises|work=2019 Official National Football League Record and Fact Book|access-date=June 11, 2020|quote=An organizational meeting, at which the Akron Pros, Canton Bulldogs, Cleveland Indians, and Dayton Triangles were represented, was held at the Jordan and Hupmobile auto showroom in Canton, Ohio, August 20. This meeting resulted in the formation of the American Professional Football Conference.|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> | Commissioner = [[Roger Goodell]] | inaugural = [[1920 APFA season|1920]] | teams = 32 | country = Estados Unidos{{refn|All teams are based in the United States, but several preseason and regular season games have been held internationally.|group=upper-alpha|name=a}} | headquarters = [[345 Park Avenue]] [[New York City]], New York, U.S. | champion = [[Kansas City Chiefs]]<br />(4th title)<ref>{{cite web |title=NFL Champions 1920-2018 - Football History |url=https://www.profootballhof.com/nfl-champions/ |website=[[Pro Football Hall of Fame]] |accessdate=February 4, 2020}}</ref> | most_champs = [[Green Bay Packers]]<br />(13 titles){{refn|The [[Green Bay Packers]] have nine NFL titles before the Super Bowl era, and four Super Bowl championships afterwards.<ref name="NFL Champions">{{cite web|url=http://www.profootballhof.com/history/general/champions.aspx|title=History: NFL Champions|publisher=[[Pro Football Hall of Fame]]|accessdate=January 30, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130107091539/http://www.profootballhof.com/history/general/champions.aspx|archive-date=January 7, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref>|group=upper-alpha}} | tv = {{ubl|'''United States:'''|[[CBS]]|[[Fox]]|[[NBC]]|[[ESPN]]/[[ABC]]/[[ESPN2]]|[[NFL Network]]|[[TUDN]]|[[Telemundo Deportes]]|[[ESPN Deportes]]|'''International:'''|[[Talaan ng kasalukuyang mga tagapagbalita sa NFL|See list]]}} | streaming = {{ubl|'''United States:'''|[[Paramount+]]/[[Vix]]|[[Tubi]]|[[Peacock]]|[[ESPN+]]/[[Hulu]]/[[Disney+]]|[[Amazon Prime Video]]/[[Twitch]]|[[Netflix]]|[[YouTube TV]]|'''International:'''|[[DAZN]]}} | website = {{url|www.nfl.com|www.nfl.com}} }} Ang '''National Football League (NFL)''' ay isang propesyonal na liga ng [[Amerikanong putbol]] sa [[Estados Unidos]]. Binubuo ng 32 mga koponan, ito ay nahahati nang pantay sa pagitan ng [[American Football Conference]] (AFC) at ng [[National Football Conference]] (NFC). Ang NFL ay isa sa mga pangunahing propesyonal na liga ng sports sa Estados Unidos at Canada at ang pinakamataas na antas ng propesyonal ng American football sa mundo. Ang bawat NFL season ay nagsisimula taun-taon na may tatlong linggong preseason sa Agosto, na sinusundan ng 18-linggong regular na season, na tumatakbo mula sa unang bahagi ng Setyembre hanggang unang bahagi ng Enero, kung saan ang bawat koponan ay naglalaro ng 17 laro at may isang bye week. Pitong koponan mula sa bawat kumperensya, kabilang ang apat na dibisyon na nagwagi at tatlong [[wild card]] na koponan, pagkatapos ay sumulong sa [[playoffs]], isang [[single-elimination tournament]], na nagtatapos sa [[Super Bowl]], na nilaro noong unang bahagi ng Pebrero sa pagitan ng mga nanalo sa [[AFC]] at [[NFC]] championship games. Ang NFL ay headquartered sa [[Lungsod New York]]. == Mga Koponan == {{main|Listahan ng mga defunct National Football League franchises}} {{Map na may label na NFL | float = kanan}} {{GeoGroup}} {| class="navbox plainrowheaders wikitable" style="width:100%" !style=background:white scope="col"|Division<ref name="Teams">{{cite web|url=http://www.profootballhof.com/history/teams.aspx|title=Teams|publisher=[[Pro Football Hall of Fame]]|accessdate=February 1, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130110004535/http://www.profootballhof.com/history/teams.aspx|archive-date=January 10, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> !style=background:white scope="col"|Club<ref name="Teams" /> !style=background:white scope="col"|City !style=background:white scope="col"|[[List of current National Football League stadiums|Stadium]]<ref name="NFL stadiums go from boom to swoon in span of a decade">{{cite news|last=Breer|first=Albert|title=NFL stadiums go from boom to swoon in span of a decade|url=http://www.nfl.com/news/story/09000d5d82a5c85c/article/nfl-stadiums-go-from-boom-to-swoon-in-span-of-a-decade|publisher=NFL Enterprises|website=NFL.com|date=July 6, 2012|accessdate=February 1, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130131081855/http://www.nfl.com/news/story/09000d5d82a5c85c/article/nfl-stadiums-go-from-boom-to-swoon-in-span-of-a-decade|archive-date=January 31, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> !style=background:white scope="col"|Capacity !style=background:white scope="col"|Coordinates<!--Required for {{GeoGroup}}--> !style=background:white scope="col"|First season<ref name="History of NFL franchises, 1920–present">{{cite web|url=http://www.profootballhof.com/history/stats/franchises.aspx|title=History of NFL franchises, 1920–present|publisher=[[Pro Football Hall of Fame]]|accessdate=February 1, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130102074644/http://www.profootballhof.com/history/stats/franchises.aspx|archive-date=January 2, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> !style=background:white scope="col"|[[List of current National Football League head coaches|Head coach]] |- !style="{{Gridiron primary style|AFC}};" colspan="8"|[[American Football Conference|<span style="{{Gridiron secondary color|AFC}};">American Football Conference</span>]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[AFC East|East]] |'''[[Buffalo Bills]]''' |[[Orchard Park (town), New York|Orchard Park, New York]] |[[New Era Field]] |align=center|71,608 |{{Coord|42.774|-78.787|type:landmark|name=Buffalo Bills}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), {{dts|1970}} (NFL) |[[Sean McDermott]] |- |'''[[Miami Dolphins]]''' |[[Miami Gardens, Florida]] |[[Hard Rock Stadium]] |align=center|64,767 |{{Coord|25.958|-80.239|type:landmark|name=Miami Dolphins}} |{{dts|1966}} ([[American Football League|AFL]]), {{dts|1970}} (NFL) |[[Brian Flores]] |- |'''[[New England Patriots]]''' |[[Foxborough, Massachusetts]] |[[Gillette Stadium]] |align=center|65,878 |{{Coord|42.091|-71.264|type:landmark|name=New England Patriots}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Bill Belichick]] |- |'''[[New York Jets]]''' |[[East Rutherford, New Jersey]] |[[MetLife Stadium]]{{refn|The [[New York Jets]] and [[New York Giants]] share [[MetLife Stadium]].<ref name="Preparations Different for a Home-and-Home Contest">{{cite news|last1=Borden|first1=Sam|last2=Shipigel|first2=Ben|title=Preparations Different for a Home-and-Home Contest|url=https://www.nytimes.com/2011/12/23/sports/football/for-giants-jets-game-metlife-stadium-preparations-differ.html?pagewanted=all&gwh=666EA26DA54701B00BE45152395290F4|newspaper=[[The New York Times]]|date=December 22, 2011|accessdate=February 2, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130512190739/http://www.nytimes.com/2011/12/23/sports/football/for-giants-jets-game-metlife-stadium-preparations-differ.html?pagewanted=all&gwh=666EA26DA54701B00BE45152395290F4|archive-date=May 12, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref>|group=upper-alpha|name=b}} |align=center|82,500 |{{Coord|40.814|-74.074|type:landmark|name=New York Jets}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), {{dts|1970}} (NFL) |[[Adam Gase]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[AFC North|North]] |'''[[Baltimore Ravens]]''' |[[Baltimore|Baltimore, Maryland]] |[[M&T Bank Stadium]] |align=center|71,008 |{{Coord|39.278|-76.623|type:landmark|name=Baltimore Ravens}} |{{dts|1996}}{{refn|Due to an agreement with the city of [[Cleveland]] as part of the [[Cleveland Browns relocation controversy]], the Browns name, colors, and team history/records were left in Cleveland, while the team, personnel, and staff were allowed to move to Baltimore what was considered a new franchise.<ref name="Deal clears NFL path to Baltimore">{{cite news|last=Morgan|first=Jan|title=Deal clears NFL path to Baltimore|url=http://www.baltimoresun.com/sports/ravens/bal-modell020996,1,2346653.story?page=2|newspaper=[[The Baltimore Sun]]|date=February 9, 1996|accessdate=February 1, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20120901195924/http://www.baltimoresun.com/sports/ravens/bal-modell020996,1,2346653.story?page=2|archive-date=September 1, 2012|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> As such, the Ravens are considered to have begun play in [[1996 Baltimore Ravens season|1996]] while the current Cleveland Browns are considered to have been founded in 1946, joined the NFL in [[1950 NFL season|1950]], became inactive from 1996 to 1998, and resumed play in 1999.<ref name="History of NFL franchises, 1920–present" /><ref name="Rival Pittsburgh gives Cleveland a brutal welcome in 43-0 drubbing">{{cite web|url=http://www.cleveland.com/brownshistory/plaindealer/index.ssf?/browns/more/history/19990912BROWNS.html|title=Rival Pittsburgh gives Cleveland a brutal welcome in 43–0 drubbing|last=Gossi|first=Tony|date=September 12, 1999|newspaper=[[The Plain Dealer]]|accessdate=February 1, 2013|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130513014517/http://www.cleveland.com/brownshistory/plaindealer/index.ssf?%2Fbrowns%2Fmore%2Fhistory%2F19990912BROWNS.html|archivedate=May 13, 2013}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130513014517/http://www.cleveland.com/brownshistory/plaindealer/index.ssf?%2Fbrowns%2Fmore%2Fhistory%2F19990912BROWNS.html |date=Mayo 13, 2013 }}</ref>|group=upper-alpha|name=c}} |[[John Harbaugh]] |- |'''[[Cincinnati Bengals]]''' |[[Cincinnati|Cincinnati, Ohio]] |[[Paul Brown Stadium]] |align=center|65,515 |{{Coord|39.095|-84.516|type:landmark|name=Cincinnati Bengals}} |{{dts|1968}} ([[American Football League|AFL]]), {{dts|1970}} (NFL) |[[Zac Taylor]] |- |'''[[Cleveland Browns]]''' |[[Cleveland|Cleveland, Ohio]] |[[FirstEnergy Stadium]] |align=center|67,895 |{{Coord|41.506|-81.699|type:landmark|name=Cleveland Browns}} |{{dts|1946}} ([[All-America Football Conference|AAFC]]), {{dts|1950}} (NFL)<ref group=upper-alpha name=c /> |[[Kevin Stefanski]] |- |'''[[Pittsburgh Steelers]]''' |[[Pittsburgh|Pittsburgh, Pennsylvania]] |[[Heinz Field]] |align=center|68,400 |{{Coord|40.447|-80.016|type:landmark|name=Pittsburgh Steelers}} |{{dts|1933}} |[[Mike Tomlin]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[AFC South|South]] |'''[[Houston Texans]]''' |[[Houston|Houston, Texas]] |[[NRG Stadium]] |align=center|71,995 |{{Coord|29.685|-95.411|type:landmark|name=Houston Texans}} |{{dts|2002}} |[[Bill O'Brien (American football)|Bill O'Brien]] |- |'''[[Indianapolis Colts]]'''^* |[[Indianapolis|Indianapolis, Indiana]] |[[Lucas Oil Stadium]] |align=center|67,000 |{{Coord|39.760|-86.164|type:landmark|name=Indianapolis Colts}} |{{dts|1953}} |[[Frank Reich]] |- |'''[[Jacksonville Jaguars]]''' |[[Jacksonville, Florida]] |[[TIAA Bank Field]]{{refn|The Jaguars began playing one home game each season at [[Wembley Stadium]] in London, England in 2013, and will continue to do so through 2020. In 2020, the Jaguars will play two home games at Wembley Stadium.<ref name="Jacksonville Jaguars to play four NFL 'home' games at Wembley">{{cite news|url=https://www.theguardian.com/sport/2012/aug/21/jacksonville-jaguars-nfl-wembley|title=Jacksonville Jaguars to play four NFL 'home' games at Wembley|last=Pengelly|first=Martin|date=August 21, 2012|work=[[The Guardian]]|accessdate=February 1, 2013|location=London|archive-url=https://web.archive.org/web/20140107124541/http://www.theguardian.com/sport/2012/aug/21/jacksonville-jaguars-nfl-wembley|archive-date=January 7, 2014|url-status=live|df=mdy-all}}</ref><ref name="Jaguars at Wembley through 2020"/><ref name="Jacksonville Jaguars to host regular-season game in United Kingdom in each of next four years">{{cite news|title=Jacksonville Jaguars to host regular-season game in United Kingdom in each of next four years|url=http://www.jaguars.com/news/article-JaguarsNews/Jacksonville-Jaguars-to-host-regular-season-game-in--United-Kingdom-in-each-of-next-four-years/999e3874-69c5-4ae6-933e-b1ea28fb4559|publisher=Jacksonville Jaguars|website=Jaguars.com|date=August 21, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20150919151830/http://www.jaguars.com/news/article-JaguarsNews/Jacksonville-Jaguars-to-host-regular-season-game-in--United-Kingdom-in-each-of-next-four-years/999e3874-69c5-4ae6-933e-b1ea28fb4559|archive-date=September 19, 2015|access-date=December 31, 2018|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150919151830/http://www.jaguars.com/news/article-JaguarsNews/Jacksonville-Jaguars-to-host-regular-season-game-in--United-Kingdom-in-each-of-next-four-years/999e3874-69c5-4ae6-933e-b1ea28fb4559 |date=Septiyembre 19, 2015 }}</ref>|group=upper-alpha|name=d}} |align=center|67,814 |{{Coord|30.324|-81.638|type:landmark|name=Jacksonville Jaguars}} |{{dts|1995}} |[[Doug Marrone]] |- |'''[[Tennessee Titans]]'''^* |[[Nashville, Tennessee]] |[[Nissan Stadium]] |align=center|69,143 |{{Coord|36.166|-86.771|type:landmark|name=Tennessee Titans}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Mike Vrabel]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[AFC West|West]] |'''[[Denver Broncos]]''' |[[Denver|Denver, Colorado]] |[[Empower Field at Mile High]] |align=center|76,125 |{{Coord|39.744|-105.020|type:landmark|name=Denver Broncos}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Vic Fangio]] |- |'''[[Kansas City Chiefs]]'''^* |[[Kansas City, Missouri]] |[[Arrowhead Stadium]] |align=center|76,416 |{{Coord|39.049|-94.484|type:landmark|name=Kansas City Chiefs}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Andy Reid]] |- |'''[[Las Vegas Raiders]]'''^* |[[Paradise, Nevada]] |[[Allegiant Stadium]] |align=center|65,000 |{{Coord|36.090|-115.184|type:landmark|name=Las Vegas Raiders}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Jon Gruden]] |- |'''[[Los Angeles Chargers]]'''^* |[[Inglewood, California]] |[[SoFi Stadium]]<ref group=upper-alpha name=f /> |align=center|70,240 |{{Coord|33.953|-118.339|type:landmark|name=Los Angeles Chargers}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Anthony Lynn]] |- !style="{{Gridiron primary style|NFC}};" colspan="8"|[[National Football Conference|<span style="{{Gridiron secondary color|NFC}};">National Football Conference</span>]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[NFC East|East]] |'''[[Dallas Cowboys]]''' |[[Arlington, Texas]] |[[AT&T Stadium]] |align=center|80,000 |{{Coord|32.748|-97.093|type:landmark|name=Dallas Cowboys}} |{{dts|1960}} |[[Mike McCarthy (American football)|Mike McCarthy]] |- |'''[[New York Giants]]''' |[[East Rutherford, New Jersey]] |[[MetLife Stadium]]<ref group=upper-alpha name=b /> |align=center|82,500 |{{Coord|40.814|-74.074|type:landmark|name=New York Giants}} |{{dts|1925}} |[[Joe Judge (American football)|Joe Judge]] |- |'''[[Philadelphia Eagles]]''' |[[Philadelphia|Philadelphia, Pennsylvania]] |[[Lincoln Financial Field]] |align=center|69,176 |{{Coord|39.901|-75.168|type:landmark|name=Philadelphia Eagles}} |{{dts|1933}} |[[Doug Pederson]] |- |'''[[Washington Redskins]]'''^* |[[Landover, Maryland]] |[[FedExField]] |align=center|82,000 |{{Coord|38.908|-76.864|type:landmark|name=Washington Redskins}} |{{dts|1932}} |[[Ron Rivera]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[NFC North|North]] |'''[[Chicago Bears]]'''^*† |[[Chicago|Chicago, Illinois]] |[[Soldier Field]] |align=center|61,500 |{{Coord|41.863|-87.617|type:landmark|name=Chicago Bears}} |{{dts|1920}} |[[Matt Nagy]] |- |'''[[Detroit Lions]]'''^* |[[Detroit|Detroit, Michigan]] |[[Ford Field]] |align=center|65,000 |{{Coord|42.340|-83.046|type:landmark|name=Detroit Lions}} |{{dts|1930}} |[[Matt Patricia]] |- |'''[[Green Bay Packers]]''' |[[Green Bay, Wisconsin]] |[[Lambeau Field]] |align=center|81,441 |{{Coord|44.501|-88.062|type:landmark|name=Green Bay Packers}} |{{dts|1921}} |[[Matt LaFleur]] |- |'''[[Minnesota Vikings]]''' |[[Minneapolis|Minneapolis, Minnesota]] |[[U.S. Bank Stadium]] |align=center|66,860 |{{Coord|44.974|-93.258|type:landmark|name=Minnesota Vikings}} |{{dts|1961}} |[[Mike Zimmer]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[NFC South|South]] |'''[[Atlanta Falcons]]''' |[[Atlanta|Atlanta, Georgia]] |[[Mercedes-Benz Stadium]] |align=center|71,000 |{{Coord|33.755|-84.401|type:landmark|name=Atlanta Falcons}} |{{dts|1966}} |[[Dan Quinn (American football)|Dan Quinn]] |- |'''[[Carolina Panthers]]''' |[[Charlotte, North Carolina]] |[[Bank of America Stadium]] |align=center|75,523 |{{Coord|35.226|-80.853|type:landmark|name=Carolina Panthers}} |{{dts|1995}} |[[Matt Rhule]] |- |'''[[New Orleans Saints]]''' |[[New Orleans|New Orleans, Louisiana]] |[[Mercedes-Benz Superdome]] |align=center|73,208 |{{Coord|29.951|-90.081|type:landmark|name=New Orleans Saints}} |{{dts|1967}} |[[Sean Payton]] |- |'''[[Tampa Bay Buccaneers]]''' |[[Tampa, Florida]] |[[Raymond James Stadium]] |align=center|65,618 |{{Coord|27.976|-82.503|type:landmark|name=Tampa Bay Buccaneers}} |{{dts|1976}} |[[Bruce Arians]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[NFC West|West]] |'''[[Arizona Cardinals]]'''^*† |[[Glendale, Arizona]] |[[State Farm Stadium]] |align=center|63,400 |{{Coord|33.528|-112.263|type:landmark|name=Arizona Cardinals}} |{{dts|1920}} |[[Kliff Kingsbury]] |- |'''[[Los Angeles Rams]]'''^* |[[Inglewood, California]] |[[SoFi Stadium]]{{refn|The [[Los Angeles Chargers]] and [[Los Angeles Rams]] share [[SoFi Stadium]].<ref>{{cite web|last=Wharton|first=David|title=SoFi Stadium rises to a new level as Inglewood prepares for its impact|url=https://www.latimes.com/sports/story/2020-01-22/sofi-stadium-gentrification-inglewood-rams-chargers-nfl|website=Los Angeles Times|date=January 22, 2020|accessdate=January 24, 2020}}</ref>|group=upper-alpha|name=f}} |align=center|70,240 |{{Coord|33.953|-118.339|type:landmark|name=Los Angeles Rams}} |{{dts|1936}} ([[American Football League (1936)|Second AFL]]), {{dts|1937}} (NFL) |[[Sean McVay]] |- |'''[[San Francisco 49ers]]''' |[[Santa Clara, California]] |[[Levi's Stadium]] |align=center|68,500 |{{Coord|37.403|-121.970|type:landmark|name=San Francisco 49ers}} |{{dts|1946}} ([[All-America Football Conference|AAFC]]), {{dts|1950}} (NFL) |[[Kyle Shanahan]] |- |'''[[Seattle Seahawks]]''' |[[Seattle|Seattle, Washington]] |[[CenturyLink Field]] |align=center|69,000 |{{Coord|47.595|-122.332|type:landmark|name=Seattle Seahawks}} |{{dts|1976}} |[[Pete Carroll]] |- |colspan="8" style="font-size:8pt"|^* denotes that the club has relocated at some point in its existence<br />^† denotes that the club was a founding member of the NFL |} ==Mga sanggunian== {{reflist|30}} ==Mga Kawing Panlabas== {{commons|National Football League}} {{Wikivoyage|American Football}} * {{Official website}} * [https://www.pro-football-reference.com/ Pro Football Reference] – historical stats of teams, players and coaches in the NFL * Jared Dubin (April 28, 2015), [https://www.cbssports.com/nfl/news/nfl-ends-tax-exempt-status-after-73-years-3-things-to-know/ "NFL ends tax exempt status after 73 years: 3 things to know"], CBS Sports {{NFL}} {{Navboxes|list= {{NFL seasons}} {{NFL awards}} {{NFL drafts}} {{National Football Foundation Gold Medal Winners}} {{Professional gridiron football leagues in North America}} {{Major Leagues}} }} {{Authority control}} ‏‎ [[Kategorya:National Football League| ]] [[Kategorya:1920]] [[Kategorya:Ohio]] hl2izflanjr9tj9kqoxlj7hq5w055w2 2209322 2209319 2026-05-27T13:10:45Z Julius Santos III 139725 /* */ 2209322 wikitext text/x-wiki {{Redirect|NFL|other leagues of the same name and other uses|National Football League (disambiguation)|and|NFL (disambiguation)}} {{Infobox sports league | title = National Football League | Formerly = American Professional Football Conference (1920)<br />American Professional Football Association (1920–1921) | last_season = Panahong NFL 2024 | logo = | pixels = 175 | sport = [[Amerikanong putbol]] | founded = {{start date and age|1920|9|17}} [[Canton, Ohio]], U.S.<ref>{{cite web|title=Chronology of Professional Football|url=https://operations.nfl.com/media/3823/2019-nfl-record-and-fact-book.pdf#page=353|publisher=NFL Enterprises|work=2019 Official National Football League Record and Fact Book|access-date=June 11, 2020|quote=An organizational meeting, at which the Akron Pros, Canton Bulldogs, Cleveland Indians, and Dayton Triangles were represented, was held at the Jordan and Hupmobile auto showroom in Canton, Ohio, August 20. This meeting resulted in the formation of the American Professional Football Conference.|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> | Commissioner = [[Roger Goodell]] | inaugural = [[1920 APFA season|1920]] | teams = 32 | country = Estados Unidos{{refn|All teams are based in the United States, but several preseason and regular season games have been held internationally.|group=upper-alpha|name=a}} | headquarters = [[345 Park Avenue]] [[New York City]], New York, U.S. | champion = [[Kansas City Chiefs]]<br />(4th title)<ref>{{cite web |title=NFL Champions 1920-2018 - Football History |url=https://www.profootballhof.com/nfl-champions/ |website=[[Pro Football Hall of Fame]] |accessdate=February 4, 2020}}</ref> | most_champs = [[Green Bay Packers]]<br />(13 titles){{refn|The [[Green Bay Packers]] have nine NFL titles before the Super Bowl era, and four Super Bowl championships afterwards.<ref name="NFL Champions">{{cite web|url=http://www.profootballhof.com/history/general/champions.aspx|title=History: NFL Champions|publisher=[[Pro Football Hall of Fame]]|accessdate=January 30, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130107091539/http://www.profootballhof.com/history/general/champions.aspx|archive-date=January 7, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref>|group=upper-alpha}} | tv = {{ubl|'''United States:'''|[[CBS]]|[[Fox]]|[[NBC]]|[[ESPN]]/[[ABC]]/[[ESPN2]]|[[NFL Network]]|[[TUDN]]|[[Telemundo Deportes]]|[[ESPN Deportes]]|'''International:'''|[[Talaan ng kasalukuyang mga tagapagbalita sa NFL|See list]]}} | streaming = {{ubl|'''United States:'''<ref>{{cite news|last=Gordon|first=Grant|title=NFL announces new broadcast deals running through 2033 season|url=https://www.nfl.com/news/nfl-announces-new-broadcast-deals-running-through-2033-season|publisher=NFL Enterprises|website=NFL.com|date=March 18, 2021|access-date=March 7, 2022}}</ref>|[[Paramount+]]/[[Vix (streaming service)|Vix]]|[[Tubi]]|[[Peacock (streaming service)|Peacock]]|[[ESPN+]]/[[Hulu]]/[[Disney+]]|[[NFL on Prime Video|Amazon Prime Video]]/[[Twitch (service)|Twitch]]|[[Netflix]]|[[YouTube TV]]|'''International:'''|[[DAZN]]}} | website = {{url|www.nfl.com|www.nfl.com}} }} Ang '''National Football League (NFL)''' ay isang propesyonal na liga ng [[Amerikanong putbol]] sa [[Estados Unidos]]. Binubuo ng 32 mga koponan, ito ay nahahati nang pantay sa pagitan ng [[American Football Conference]] (AFC) at ng [[National Football Conference]] (NFC). Ang NFL ay isa sa mga pangunahing propesyonal na liga ng sports sa Estados Unidos at Canada at ang pinakamataas na antas ng propesyonal ng American football sa mundo. Ang bawat NFL season ay nagsisimula taun-taon na may tatlong linggong preseason sa Agosto, na sinusundan ng 18-linggong regular na season, na tumatakbo mula sa unang bahagi ng Setyembre hanggang unang bahagi ng Enero, kung saan ang bawat koponan ay naglalaro ng 17 laro at may isang bye week. Pitong koponan mula sa bawat kumperensya, kabilang ang apat na dibisyon na nagwagi at tatlong [[wild card]] na koponan, pagkatapos ay sumulong sa [[playoffs]], isang [[single-elimination tournament]], na nagtatapos sa [[Super Bowl]], na nilaro noong unang bahagi ng Pebrero sa pagitan ng mga nanalo sa [[AFC]] at [[NFC]] championship games. Ang NFL ay headquartered sa [[Lungsod New York]]. == Mga Koponan == {{main|Listahan ng mga defunct National Football League franchises}} {{Map na may label na NFL | float = kanan}} {{GeoGroup}} {| class="navbox plainrowheaders wikitable" style="width:100%" !style=background:white scope="col"|Division<ref name="Teams">{{cite web|url=http://www.profootballhof.com/history/teams.aspx|title=Teams|publisher=[[Pro Football Hall of Fame]]|accessdate=February 1, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130110004535/http://www.profootballhof.com/history/teams.aspx|archive-date=January 10, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> !style=background:white scope="col"|Club<ref name="Teams" /> !style=background:white scope="col"|City !style=background:white scope="col"|[[List of current National Football League stadiums|Stadium]]<ref name="NFL stadiums go from boom to swoon in span of a decade">{{cite news|last=Breer|first=Albert|title=NFL stadiums go from boom to swoon in span of a decade|url=http://www.nfl.com/news/story/09000d5d82a5c85c/article/nfl-stadiums-go-from-boom-to-swoon-in-span-of-a-decade|publisher=NFL Enterprises|website=NFL.com|date=July 6, 2012|accessdate=February 1, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130131081855/http://www.nfl.com/news/story/09000d5d82a5c85c/article/nfl-stadiums-go-from-boom-to-swoon-in-span-of-a-decade|archive-date=January 31, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> !style=background:white scope="col"|Capacity !style=background:white scope="col"|Coordinates<!--Required for {{GeoGroup}}--> !style=background:white scope="col"|First season<ref name="History of NFL franchises, 1920–present">{{cite web|url=http://www.profootballhof.com/history/stats/franchises.aspx|title=History of NFL franchises, 1920–present|publisher=[[Pro Football Hall of Fame]]|accessdate=February 1, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130102074644/http://www.profootballhof.com/history/stats/franchises.aspx|archive-date=January 2, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> !style=background:white scope="col"|[[List of current National Football League head coaches|Head coach]] |- !style="{{Gridiron primary style|AFC}};" colspan="8"|[[American Football Conference|<span style="{{Gridiron secondary color|AFC}};">American Football Conference</span>]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[AFC East|East]] |'''[[Buffalo Bills]]''' |[[Orchard Park (town), New York|Orchard Park, New York]] |[[New Era Field]] |align=center|71,608 |{{Coord|42.774|-78.787|type:landmark|name=Buffalo Bills}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), {{dts|1970}} (NFL) |[[Sean McDermott]] |- |'''[[Miami Dolphins]]''' |[[Miami Gardens, Florida]] |[[Hard Rock Stadium]] |align=center|64,767 |{{Coord|25.958|-80.239|type:landmark|name=Miami Dolphins}} |{{dts|1966}} ([[American Football League|AFL]]), {{dts|1970}} (NFL) |[[Brian Flores]] |- |'''[[New England Patriots]]''' |[[Foxborough, Massachusetts]] |[[Gillette Stadium]] |align=center|65,878 |{{Coord|42.091|-71.264|type:landmark|name=New England Patriots}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Bill Belichick]] |- |'''[[New York Jets]]''' |[[East Rutherford, New Jersey]] |[[MetLife Stadium]]{{refn|The [[New York Jets]] and [[New York Giants]] share [[MetLife Stadium]].<ref name="Preparations Different for a Home-and-Home Contest">{{cite news|last1=Borden|first1=Sam|last2=Shipigel|first2=Ben|title=Preparations Different for a Home-and-Home Contest|url=https://www.nytimes.com/2011/12/23/sports/football/for-giants-jets-game-metlife-stadium-preparations-differ.html?pagewanted=all&gwh=666EA26DA54701B00BE45152395290F4|newspaper=[[The New York Times]]|date=December 22, 2011|accessdate=February 2, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130512190739/http://www.nytimes.com/2011/12/23/sports/football/for-giants-jets-game-metlife-stadium-preparations-differ.html?pagewanted=all&gwh=666EA26DA54701B00BE45152395290F4|archive-date=May 12, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref>|group=upper-alpha|name=b}} |align=center|82,500 |{{Coord|40.814|-74.074|type:landmark|name=New York Jets}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), {{dts|1970}} (NFL) |[[Adam Gase]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[AFC North|North]] |'''[[Baltimore Ravens]]''' |[[Baltimore|Baltimore, Maryland]] |[[M&T Bank Stadium]] |align=center|71,008 |{{Coord|39.278|-76.623|type:landmark|name=Baltimore Ravens}} |{{dts|1996}}{{refn|Due to an agreement with the city of [[Cleveland]] as part of the [[Cleveland Browns relocation controversy]], the Browns name, colors, and team history/records were left in Cleveland, while the team, personnel, and staff were allowed to move to Baltimore what was considered a new franchise.<ref name="Deal clears NFL path to Baltimore">{{cite news|last=Morgan|first=Jan|title=Deal clears NFL path to Baltimore|url=http://www.baltimoresun.com/sports/ravens/bal-modell020996,1,2346653.story?page=2|newspaper=[[The Baltimore Sun]]|date=February 9, 1996|accessdate=February 1, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20120901195924/http://www.baltimoresun.com/sports/ravens/bal-modell020996,1,2346653.story?page=2|archive-date=September 1, 2012|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> As such, the Ravens are considered to have begun play in [[1996 Baltimore Ravens season|1996]] while the current Cleveland Browns are considered to have been founded in 1946, joined the NFL in [[1950 NFL season|1950]], became inactive from 1996 to 1998, and resumed play in 1999.<ref name="History of NFL franchises, 1920–present" /><ref name="Rival Pittsburgh gives Cleveland a brutal welcome in 43-0 drubbing">{{cite web|url=http://www.cleveland.com/brownshistory/plaindealer/index.ssf?/browns/more/history/19990912BROWNS.html|title=Rival Pittsburgh gives Cleveland a brutal welcome in 43–0 drubbing|last=Gossi|first=Tony|date=September 12, 1999|newspaper=[[The Plain Dealer]]|accessdate=February 1, 2013|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130513014517/http://www.cleveland.com/brownshistory/plaindealer/index.ssf?%2Fbrowns%2Fmore%2Fhistory%2F19990912BROWNS.html|archivedate=May 13, 2013}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130513014517/http://www.cleveland.com/brownshistory/plaindealer/index.ssf?%2Fbrowns%2Fmore%2Fhistory%2F19990912BROWNS.html |date=Mayo 13, 2013 }}</ref>|group=upper-alpha|name=c}} |[[John Harbaugh]] |- |'''[[Cincinnati Bengals]]''' |[[Cincinnati|Cincinnati, Ohio]] |[[Paul Brown Stadium]] |align=center|65,515 |{{Coord|39.095|-84.516|type:landmark|name=Cincinnati Bengals}} |{{dts|1968}} ([[American Football League|AFL]]), {{dts|1970}} (NFL) |[[Zac Taylor]] |- |'''[[Cleveland Browns]]''' |[[Cleveland|Cleveland, Ohio]] |[[FirstEnergy Stadium]] |align=center|67,895 |{{Coord|41.506|-81.699|type:landmark|name=Cleveland Browns}} |{{dts|1946}} ([[All-America Football Conference|AAFC]]), {{dts|1950}} (NFL)<ref group=upper-alpha name=c /> |[[Kevin Stefanski]] |- |'''[[Pittsburgh Steelers]]''' |[[Pittsburgh|Pittsburgh, Pennsylvania]] |[[Heinz Field]] |align=center|68,400 |{{Coord|40.447|-80.016|type:landmark|name=Pittsburgh Steelers}} |{{dts|1933}} |[[Mike Tomlin]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[AFC South|South]] |'''[[Houston Texans]]''' |[[Houston|Houston, Texas]] |[[NRG Stadium]] |align=center|71,995 |{{Coord|29.685|-95.411|type:landmark|name=Houston Texans}} |{{dts|2002}} |[[Bill O'Brien (American football)|Bill O'Brien]] |- |'''[[Indianapolis Colts]]'''^* |[[Indianapolis|Indianapolis, Indiana]] |[[Lucas Oil Stadium]] |align=center|67,000 |{{Coord|39.760|-86.164|type:landmark|name=Indianapolis Colts}} |{{dts|1953}} |[[Frank Reich]] |- |'''[[Jacksonville Jaguars]]''' |[[Jacksonville, Florida]] |[[TIAA Bank Field]]{{refn|The Jaguars began playing one home game each season at [[Wembley Stadium]] in London, England in 2013, and will continue to do so through 2020. In 2020, the Jaguars will play two home games at Wembley Stadium.<ref name="Jacksonville Jaguars to play four NFL 'home' games at Wembley">{{cite news|url=https://www.theguardian.com/sport/2012/aug/21/jacksonville-jaguars-nfl-wembley|title=Jacksonville Jaguars to play four NFL 'home' games at Wembley|last=Pengelly|first=Martin|date=August 21, 2012|work=[[The Guardian]]|accessdate=February 1, 2013|location=London|archive-url=https://web.archive.org/web/20140107124541/http://www.theguardian.com/sport/2012/aug/21/jacksonville-jaguars-nfl-wembley|archive-date=January 7, 2014|url-status=live|df=mdy-all}}</ref><ref name="Jaguars at Wembley through 2020"/><ref name="Jacksonville Jaguars to host regular-season game in United Kingdom in each of next four years">{{cite news|title=Jacksonville Jaguars to host regular-season game in United Kingdom in each of next four years|url=http://www.jaguars.com/news/article-JaguarsNews/Jacksonville-Jaguars-to-host-regular-season-game-in--United-Kingdom-in-each-of-next-four-years/999e3874-69c5-4ae6-933e-b1ea28fb4559|publisher=Jacksonville Jaguars|website=Jaguars.com|date=August 21, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20150919151830/http://www.jaguars.com/news/article-JaguarsNews/Jacksonville-Jaguars-to-host-regular-season-game-in--United-Kingdom-in-each-of-next-four-years/999e3874-69c5-4ae6-933e-b1ea28fb4559|archive-date=September 19, 2015|access-date=December 31, 2018|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150919151830/http://www.jaguars.com/news/article-JaguarsNews/Jacksonville-Jaguars-to-host-regular-season-game-in--United-Kingdom-in-each-of-next-four-years/999e3874-69c5-4ae6-933e-b1ea28fb4559 |date=Septiyembre 19, 2015 }}</ref>|group=upper-alpha|name=d}} |align=center|67,814 |{{Coord|30.324|-81.638|type:landmark|name=Jacksonville Jaguars}} |{{dts|1995}} |[[Doug Marrone]] |- |'''[[Tennessee Titans]]'''^* |[[Nashville, Tennessee]] |[[Nissan Stadium]] |align=center|69,143 |{{Coord|36.166|-86.771|type:landmark|name=Tennessee Titans}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Mike Vrabel]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[AFC West|West]] |'''[[Denver Broncos]]''' |[[Denver|Denver, Colorado]] |[[Empower Field at Mile High]] |align=center|76,125 |{{Coord|39.744|-105.020|type:landmark|name=Denver Broncos}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Vic Fangio]] |- |'''[[Kansas City Chiefs]]'''^* |[[Kansas City, Missouri]] |[[Arrowhead Stadium]] |align=center|76,416 |{{Coord|39.049|-94.484|type:landmark|name=Kansas City Chiefs}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Andy Reid]] |- |'''[[Las Vegas Raiders]]'''^* |[[Paradise, Nevada]] |[[Allegiant Stadium]] |align=center|65,000 |{{Coord|36.090|-115.184|type:landmark|name=Las Vegas Raiders}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Jon Gruden]] |- |'''[[Los Angeles Chargers]]'''^* |[[Inglewood, California]] |[[SoFi Stadium]]<ref group=upper-alpha name=f /> |align=center|70,240 |{{Coord|33.953|-118.339|type:landmark|name=Los Angeles Chargers}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Anthony Lynn]] |- !style="{{Gridiron primary style|NFC}};" colspan="8"|[[National Football Conference|<span style="{{Gridiron secondary color|NFC}};">National Football Conference</span>]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[NFC East|East]] |'''[[Dallas Cowboys]]''' |[[Arlington, Texas]] |[[AT&T Stadium]] |align=center|80,000 |{{Coord|32.748|-97.093|type:landmark|name=Dallas Cowboys}} |{{dts|1960}} |[[Mike McCarthy (American football)|Mike McCarthy]] |- |'''[[New York Giants]]''' |[[East Rutherford, New Jersey]] |[[MetLife Stadium]]<ref group=upper-alpha name=b /> |align=center|82,500 |{{Coord|40.814|-74.074|type:landmark|name=New York Giants}} |{{dts|1925}} |[[Joe Judge (American football)|Joe Judge]] |- |'''[[Philadelphia Eagles]]''' |[[Philadelphia|Philadelphia, Pennsylvania]] |[[Lincoln Financial Field]] |align=center|69,176 |{{Coord|39.901|-75.168|type:landmark|name=Philadelphia Eagles}} |{{dts|1933}} |[[Doug Pederson]] |- |'''[[Washington Redskins]]'''^* |[[Landover, Maryland]] |[[FedExField]] |align=center|82,000 |{{Coord|38.908|-76.864|type:landmark|name=Washington Redskins}} |{{dts|1932}} |[[Ron Rivera]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[NFC North|North]] |'''[[Chicago Bears]]'''^*† |[[Chicago|Chicago, Illinois]] |[[Soldier Field]] |align=center|61,500 |{{Coord|41.863|-87.617|type:landmark|name=Chicago Bears}} |{{dts|1920}} |[[Matt Nagy]] |- |'''[[Detroit Lions]]'''^* |[[Detroit|Detroit, Michigan]] |[[Ford Field]] |align=center|65,000 |{{Coord|42.340|-83.046|type:landmark|name=Detroit Lions}} |{{dts|1930}} |[[Matt Patricia]] |- |'''[[Green Bay Packers]]''' |[[Green Bay, Wisconsin]] |[[Lambeau Field]] |align=center|81,441 |{{Coord|44.501|-88.062|type:landmark|name=Green Bay Packers}} |{{dts|1921}} |[[Matt LaFleur]] |- |'''[[Minnesota Vikings]]''' |[[Minneapolis|Minneapolis, Minnesota]] |[[U.S. Bank Stadium]] |align=center|66,860 |{{Coord|44.974|-93.258|type:landmark|name=Minnesota Vikings}} |{{dts|1961}} |[[Mike Zimmer]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[NFC South|South]] |'''[[Atlanta Falcons]]''' |[[Atlanta|Atlanta, Georgia]] |[[Mercedes-Benz Stadium]] |align=center|71,000 |{{Coord|33.755|-84.401|type:landmark|name=Atlanta Falcons}} |{{dts|1966}} |[[Dan Quinn (American football)|Dan Quinn]] |- |'''[[Carolina Panthers]]''' |[[Charlotte, North Carolina]] |[[Bank of America Stadium]] |align=center|75,523 |{{Coord|35.226|-80.853|type:landmark|name=Carolina Panthers}} |{{dts|1995}} |[[Matt Rhule]] |- |'''[[New Orleans Saints]]''' |[[New Orleans|New Orleans, Louisiana]] |[[Mercedes-Benz Superdome]] |align=center|73,208 |{{Coord|29.951|-90.081|type:landmark|name=New Orleans Saints}} |{{dts|1967}} |[[Sean Payton]] |- |'''[[Tampa Bay Buccaneers]]''' |[[Tampa, Florida]] |[[Raymond James Stadium]] |align=center|65,618 |{{Coord|27.976|-82.503|type:landmark|name=Tampa Bay Buccaneers}} |{{dts|1976}} |[[Bruce Arians]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[NFC West|West]] |'''[[Arizona Cardinals]]'''^*† |[[Glendale, Arizona]] |[[State Farm Stadium]] |align=center|63,400 |{{Coord|33.528|-112.263|type:landmark|name=Arizona Cardinals}} |{{dts|1920}} |[[Kliff Kingsbury]] |- |'''[[Los Angeles Rams]]'''^* |[[Inglewood, California]] |[[SoFi Stadium]]{{refn|The [[Los Angeles Chargers]] and [[Los Angeles Rams]] share [[SoFi Stadium]].<ref>{{cite web|last=Wharton|first=David|title=SoFi Stadium rises to a new level as Inglewood prepares for its impact|url=https://www.latimes.com/sports/story/2020-01-22/sofi-stadium-gentrification-inglewood-rams-chargers-nfl|website=Los Angeles Times|date=January 22, 2020|accessdate=January 24, 2020}}</ref>|group=upper-alpha|name=f}} |align=center|70,240 |{{Coord|33.953|-118.339|type:landmark|name=Los Angeles Rams}} |{{dts|1936}} ([[American Football League (1936)|Second AFL]]), {{dts|1937}} (NFL) |[[Sean McVay]] |- |'''[[San Francisco 49ers]]''' |[[Santa Clara, California]] |[[Levi's Stadium]] |align=center|68,500 |{{Coord|37.403|-121.970|type:landmark|name=San Francisco 49ers}} |{{dts|1946}} ([[All-America Football Conference|AAFC]]), {{dts|1950}} (NFL) |[[Kyle Shanahan]] |- |'''[[Seattle Seahawks]]''' |[[Seattle|Seattle, Washington]] |[[CenturyLink Field]] |align=center|69,000 |{{Coord|47.595|-122.332|type:landmark|name=Seattle Seahawks}} |{{dts|1976}} |[[Pete Carroll]] |- |colspan="8" style="font-size:8pt"|^* denotes that the club has relocated at some point in its existence<br />^† denotes that the club was a founding member of the NFL |} ==Mga sanggunian== {{reflist|30}} ==Mga Kawing Panlabas== {{commons|National Football League}} {{Wikivoyage|American Football}} * {{Official website}} * [https://www.pro-football-reference.com/ Pro Football Reference] – historical stats of teams, players and coaches in the NFL * Jared Dubin (April 28, 2015), [https://www.cbssports.com/nfl/news/nfl-ends-tax-exempt-status-after-73-years-3-things-to-know/ "NFL ends tax exempt status after 73 years: 3 things to know"], CBS Sports {{NFL}} {{Navboxes|list= {{NFL seasons}} {{NFL awards}} {{NFL drafts}} {{National Football Foundation Gold Medal Winners}} {{Professional gridiron football leagues in North America}} {{Major Leagues}} }} {{Authority control}} ‏‎ [[Kategorya:National Football League| ]] [[Kategorya:1920]] [[Kategorya:Ohio]] lkixsls28zrnjok1nl7x12k2ynr2kmi 2209392 2209322 2026-05-28T00:08:09Z Jake Mendoza 97820 /* */ 2209392 wikitext text/x-wiki {{Redirect|NFL|other leagues of the same name and other uses|National Football League (disambiguation)|and|NFL (disambiguation)}} {{Infobox sports league | title = National Football League | Formerly = American Professional Football Conference (1920)<br />American Professional Football Association (1920–1921) | last_season = Panahong NFL 2023 | logo = | pixels = 175 | sport = [[Amerikanong putbol]] | founded = {{start date and age|1920|9|17}} [[Canton, Ohio]], U.S.<ref>{{cite web|title=Chronology of Professional Football|url=https://operations.nfl.com/media/3823/2019-nfl-record-and-fact-book.pdf#page=353|publisher=NFL Enterprises|work=2019 Official National Football League Record and Fact Book|access-date=June 11, 2020|quote=An organizational meeting, at which the Akron Pros, Canton Bulldogs, Cleveland Indians, and Dayton Triangles were represented, was held at the Jordan and Hupmobile auto showroom in Canton, Ohio, August 20. This meeting resulted in the formation of the American Professional Football Conference.|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> | Commissioner = [[Roger Goodell]] | inaugural = [[1920 APFA season|1920]] | teams = 32 | country = Estados Unidos{{refn|All teams are based in the United States, but several preseason and regular season games have been held internationally.|group=upper-alpha|name=a}} | headquarters = [[345 Park Avenue]] [[New York City]], New York, U.S. | champion = [[Kansas City Chiefs]]<br />(4th title)<ref>{{cite web |title=NFL Champions 1920-2018 - Football History |url=https://www.profootballhof.com/nfl-champions/ |website=[[Pro Football Hall of Fame]] |accessdate=February 4, 2020}}</ref> | most_champs = [[Green Bay Packers]]<br />(13 titles){{refn|The [[Green Bay Packers]] have nine NFL titles before the Super Bowl era, and four Super Bowl championships afterwards.<ref name="NFL Champions">{{cite web|url=http://www.profootballhof.com/history/general/champions.aspx|title=History: NFL Champions|publisher=[[Pro Football Hall of Fame]]|accessdate=January 30, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130107091539/http://www.profootballhof.com/history/general/champions.aspx|archive-date=January 7, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref>|group=upper-alpha}} | tv = {{ubl|'''United States:'''|[[CBS]]|[[Fox]]|[[NBC]]|[[ESPN]]/[[ABC]]/[[ESPN2]]|[[NFL Network]]|[[TUDN]]|[[Telemundo Deportes]]|[[ESPN Deportes]]|'''International:'''|[[Talaan ng kasalukuyang mga tagapagbalita sa NFL|See list]]}} | streaming = {{ubl|'''United States:'''<ref>{{cite news|last=Gordon|first=Grant|title=NFL announces new broadcast deals running through 2033 season|url=https://www.nfl.com/news/nfl-announces-new-broadcast-deals-running-through-2033-season|publisher=NFL Enterprises|website=NFL.com|date=March 18, 2021|access-date=March 7, 2022}}</ref>|[[Paramount+]]/[[Vix (streaming service)|Vix]]|[[Tubi]]|[[Peacock (streaming service)|Peacock]]|[[ESPN+]]/[[Hulu]]/[[Disney+]]|[[NFL on Prime Video|Amazon Prime Video]]/[[Twitch (service)|Twitch]]|[[Netflix]]|[[YouTube TV]]|'''International:'''|[[DAZN]]}} | website = {{url|www.nfl.com|www.nfl.com}} }} Ang '''National Football League (NFL)''' ay isang propesyonal na liga ng [[Amerikanong putbol]] sa [[Estados Unidos]]. Binubuo ng 32 mga koponan, ito ay nahahati nang pantay sa pagitan ng [[American Football Conference]] (AFC) at ng [[National Football Conference]] (NFC). Ang NFL ay isa sa mga pangunahing propesyonal na liga ng sports sa Estados Unidos at Canada at ang pinakamataas na antas ng propesyonal ng American football sa mundo. Ang bawat NFL season ay nagsisimula taun-taon na may tatlong linggong preseason sa Agosto, na sinusundan ng 18-linggong regular na season, na tumatakbo mula sa unang bahagi ng Setyembre hanggang unang bahagi ng Enero, kung saan ang bawat koponan ay naglalaro ng 17 laro at may isang bye week. Pitong koponan mula sa bawat kumperensya, kabilang ang apat na dibisyon na nagwagi at tatlong [[wild card]] na koponan, pagkatapos ay sumulong sa [[playoffs]], isang [[single-elimination tournament]], na nagtatapos sa [[Super Bowl]], na nilaro noong unang bahagi ng Pebrero sa pagitan ng mga nanalo sa [[AFC]] at [[NFC]] championship games. Ang NFL ay headquartered sa [[Lungsod New York]]. == Mga Koponan == {{main|Listahan ng mga defunct National Football League franchises}} {{Map na may label na NFL | float = kanan}} {{GeoGroup}} {| class="navbox plainrowheaders wikitable" style="width:100%" !style=background:white scope="col"|Division<ref name="Teams">{{cite web|url=http://www.profootballhof.com/history/teams.aspx|title=Teams|publisher=[[Pro Football Hall of Fame]]|accessdate=February 1, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130110004535/http://www.profootballhof.com/history/teams.aspx|archive-date=January 10, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> !style=background:white scope="col"|Club<ref name="Teams" /> !style=background:white scope="col"|City !style=background:white scope="col"|[[List of current National Football League stadiums|Stadium]]<ref name="NFL stadiums go from boom to swoon in span of a decade">{{cite news|last=Breer|first=Albert|title=NFL stadiums go from boom to swoon in span of a decade|url=http://www.nfl.com/news/story/09000d5d82a5c85c/article/nfl-stadiums-go-from-boom-to-swoon-in-span-of-a-decade|publisher=NFL Enterprises|website=NFL.com|date=July 6, 2012|accessdate=February 1, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130131081855/http://www.nfl.com/news/story/09000d5d82a5c85c/article/nfl-stadiums-go-from-boom-to-swoon-in-span-of-a-decade|archive-date=January 31, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> !style=background:white scope="col"|Capacity !style=background:white scope="col"|Coordinates<!--Required for {{GeoGroup}}--> !style=background:white scope="col"|First season<ref name="History of NFL franchises, 1920–present">{{cite web|url=http://www.profootballhof.com/history/stats/franchises.aspx|title=History of NFL franchises, 1920–present|publisher=[[Pro Football Hall of Fame]]|accessdate=February 1, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130102074644/http://www.profootballhof.com/history/stats/franchises.aspx|archive-date=January 2, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> !style=background:white scope="col"|[[List of current National Football League head coaches|Head coach]] |- !style="{{Gridiron primary style|AFC}};" colspan="8"|[[American Football Conference|<span style="{{Gridiron secondary color|AFC}};">American Football Conference</span>]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[AFC East|East]] |'''[[Buffalo Bills]]''' |[[Orchard Park (town), New York|Orchard Park, New York]] |[[New Era Field]] |align=center|71,608 |{{Coord|42.774|-78.787|type:landmark|name=Buffalo Bills}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), {{dts|1970}} (NFL) |[[Sean McDermott]] |- |'''[[Miami Dolphins]]''' |[[Miami Gardens, Florida]] |[[Hard Rock Stadium]] |align=center|64,767 |{{Coord|25.958|-80.239|type:landmark|name=Miami Dolphins}} |{{dts|1966}} ([[American Football League|AFL]]), {{dts|1970}} (NFL) |[[Brian Flores]] |- |'''[[New England Patriots]]''' |[[Foxborough, Massachusetts]] |[[Gillette Stadium]] |align=center|65,878 |{{Coord|42.091|-71.264|type:landmark|name=New England Patriots}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Bill Belichick]] |- |'''[[New York Jets]]''' |[[East Rutherford, New Jersey]] |[[MetLife Stadium]]{{refn|The [[New York Jets]] and [[New York Giants]] share [[MetLife Stadium]].<ref name="Preparations Different for a Home-and-Home Contest">{{cite news|last1=Borden|first1=Sam|last2=Shipigel|first2=Ben|title=Preparations Different for a Home-and-Home Contest|url=https://www.nytimes.com/2011/12/23/sports/football/for-giants-jets-game-metlife-stadium-preparations-differ.html?pagewanted=all&gwh=666EA26DA54701B00BE45152395290F4|newspaper=[[The New York Times]]|date=December 22, 2011|accessdate=February 2, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130512190739/http://www.nytimes.com/2011/12/23/sports/football/for-giants-jets-game-metlife-stadium-preparations-differ.html?pagewanted=all&gwh=666EA26DA54701B00BE45152395290F4|archive-date=May 12, 2013|url-status=live|df=mdy-all}}</ref>|group=upper-alpha|name=b}} |align=center|82,500 |{{Coord|40.814|-74.074|type:landmark|name=New York Jets}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), {{dts|1970}} (NFL) |[[Adam Gase]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[AFC North|North]] |'''[[Baltimore Ravens]]''' |[[Baltimore|Baltimore, Maryland]] |[[M&T Bank Stadium]] |align=center|71,008 |{{Coord|39.278|-76.623|type:landmark|name=Baltimore Ravens}} |{{dts|1996}}{{refn|Due to an agreement with the city of [[Cleveland]] as part of the [[Cleveland Browns relocation controversy]], the Browns name, colors, and team history/records were left in Cleveland, while the team, personnel, and staff were allowed to move to Baltimore what was considered a new franchise.<ref name="Deal clears NFL path to Baltimore">{{cite news|last=Morgan|first=Jan|title=Deal clears NFL path to Baltimore|url=http://www.baltimoresun.com/sports/ravens/bal-modell020996,1,2346653.story?page=2|newspaper=[[The Baltimore Sun]]|date=February 9, 1996|accessdate=February 1, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20120901195924/http://www.baltimoresun.com/sports/ravens/bal-modell020996,1,2346653.story?page=2|archive-date=September 1, 2012|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> As such, the Ravens are considered to have begun play in [[1996 Baltimore Ravens season|1996]] while the current Cleveland Browns are considered to have been founded in 1946, joined the NFL in [[1950 NFL season|1950]], became inactive from 1996 to 1998, and resumed play in 1999.<ref name="History of NFL franchises, 1920–present" /><ref name="Rival Pittsburgh gives Cleveland a brutal welcome in 43-0 drubbing">{{cite web|url=http://www.cleveland.com/brownshistory/plaindealer/index.ssf?/browns/more/history/19990912BROWNS.html|title=Rival Pittsburgh gives Cleveland a brutal welcome in 43–0 drubbing|last=Gossi|first=Tony|date=September 12, 1999|newspaper=[[The Plain Dealer]]|accessdate=February 1, 2013|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130513014517/http://www.cleveland.com/brownshistory/plaindealer/index.ssf?%2Fbrowns%2Fmore%2Fhistory%2F19990912BROWNS.html|archivedate=May 13, 2013}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130513014517/http://www.cleveland.com/brownshistory/plaindealer/index.ssf?%2Fbrowns%2Fmore%2Fhistory%2F19990912BROWNS.html |date=Mayo 13, 2013 }}</ref>|group=upper-alpha|name=c}} |[[John Harbaugh]] |- |'''[[Cincinnati Bengals]]''' |[[Cincinnati|Cincinnati, Ohio]] |[[Paul Brown Stadium]] |align=center|65,515 |{{Coord|39.095|-84.516|type:landmark|name=Cincinnati Bengals}} |{{dts|1968}} ([[American Football League|AFL]]), {{dts|1970}} (NFL) |[[Zac Taylor]] |- |'''[[Cleveland Browns]]''' |[[Cleveland|Cleveland, Ohio]] |[[FirstEnergy Stadium]] |align=center|67,895 |{{Coord|41.506|-81.699|type:landmark|name=Cleveland Browns}} |{{dts|1946}} ([[All-America Football Conference|AAFC]]), {{dts|1950}} (NFL)<ref group=upper-alpha name=c /> |[[Kevin Stefanski]] |- |'''[[Pittsburgh Steelers]]''' |[[Pittsburgh|Pittsburgh, Pennsylvania]] |[[Heinz Field]] |align=center|68,400 |{{Coord|40.447|-80.016|type:landmark|name=Pittsburgh Steelers}} |{{dts|1933}} |[[Mike Tomlin]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[AFC South|South]] |'''[[Houston Texans]]''' |[[Houston|Houston, Texas]] |[[NRG Stadium]] |align=center|71,995 |{{Coord|29.685|-95.411|type:landmark|name=Houston Texans}} |{{dts|2002}} |[[Bill O'Brien (American football)|Bill O'Brien]] |- |'''[[Indianapolis Colts]]'''^* |[[Indianapolis|Indianapolis, Indiana]] |[[Lucas Oil Stadium]] |align=center|67,000 |{{Coord|39.760|-86.164|type:landmark|name=Indianapolis Colts}} |{{dts|1953}} |[[Frank Reich]] |- |'''[[Jacksonville Jaguars]]''' |[[Jacksonville, Florida]] |[[TIAA Bank Field]]{{refn|The Jaguars began playing one home game each season at [[Wembley Stadium]] in London, England in 2013, and will continue to do so through 2020. In 2020, the Jaguars will play two home games at Wembley Stadium.<ref name="Jacksonville Jaguars to play four NFL 'home' games at Wembley">{{cite news|url=https://www.theguardian.com/sport/2012/aug/21/jacksonville-jaguars-nfl-wembley|title=Jacksonville Jaguars to play four NFL 'home' games at Wembley|last=Pengelly|first=Martin|date=August 21, 2012|work=[[The Guardian]]|accessdate=February 1, 2013|location=London|archive-url=https://web.archive.org/web/20140107124541/http://www.theguardian.com/sport/2012/aug/21/jacksonville-jaguars-nfl-wembley|archive-date=January 7, 2014|url-status=live|df=mdy-all}}</ref><ref name="Jaguars at Wembley through 2020"/><ref name="Jacksonville Jaguars to host regular-season game in United Kingdom in each of next four years">{{cite news|title=Jacksonville Jaguars to host regular-season game in United Kingdom in each of next four years|url=http://www.jaguars.com/news/article-JaguarsNews/Jacksonville-Jaguars-to-host-regular-season-game-in--United-Kingdom-in-each-of-next-four-years/999e3874-69c5-4ae6-933e-b1ea28fb4559|publisher=Jacksonville Jaguars|website=Jaguars.com|date=August 21, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20150919151830/http://www.jaguars.com/news/article-JaguarsNews/Jacksonville-Jaguars-to-host-regular-season-game-in--United-Kingdom-in-each-of-next-four-years/999e3874-69c5-4ae6-933e-b1ea28fb4559|archive-date=September 19, 2015|access-date=December 31, 2018|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150919151830/http://www.jaguars.com/news/article-JaguarsNews/Jacksonville-Jaguars-to-host-regular-season-game-in--United-Kingdom-in-each-of-next-four-years/999e3874-69c5-4ae6-933e-b1ea28fb4559 |date=Septiyembre 19, 2015 }}</ref>|group=upper-alpha|name=d}} |align=center|67,814 |{{Coord|30.324|-81.638|type:landmark|name=Jacksonville Jaguars}} |{{dts|1995}} |[[Doug Marrone]] |- |'''[[Tennessee Titans]]'''^* |[[Nashville, Tennessee]] |[[Nissan Stadium]] |align=center|69,143 |{{Coord|36.166|-86.771|type:landmark|name=Tennessee Titans}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Mike Vrabel]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[AFC West|West]] |'''[[Denver Broncos]]''' |[[Denver|Denver, Colorado]] |[[Empower Field at Mile High]] |align=center|76,125 |{{Coord|39.744|-105.020|type:landmark|name=Denver Broncos}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Vic Fangio]] |- |'''[[Kansas City Chiefs]]'''^* |[[Kansas City, Missouri]] |[[Arrowhead Stadium]] |align=center|76,416 |{{Coord|39.049|-94.484|type:landmark|name=Kansas City Chiefs}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Andy Reid]] |- |'''[[Las Vegas Raiders]]'''^* |[[Paradise, Nevada]] |[[Allegiant Stadium]] |align=center|65,000 |{{Coord|36.090|-115.184|type:landmark|name=Las Vegas Raiders}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Jon Gruden]] |- |'''[[Los Angeles Chargers]]'''^* |[[Inglewood, California]] |[[SoFi Stadium]]<ref group=upper-alpha name=f /> |align=center|70,240 |{{Coord|33.953|-118.339|type:landmark|name=Los Angeles Chargers}} |{{dts|1960}} ([[American Football League|AFL]]), 1970 (NFL) |[[Anthony Lynn]] |- !style="{{Gridiron primary style|NFC}};" colspan="8"|[[National Football Conference|<span style="{{Gridiron secondary color|NFC}};">National Football Conference</span>]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[NFC East|East]] |'''[[Dallas Cowboys]]''' |[[Arlington, Texas]] |[[AT&T Stadium]] |align=center|80,000 |{{Coord|32.748|-97.093|type:landmark|name=Dallas Cowboys}} |{{dts|1960}} |[[Mike McCarthy (American football)|Mike McCarthy]] |- |'''[[New York Giants]]''' |[[East Rutherford, New Jersey]] |[[MetLife Stadium]]<ref group=upper-alpha name=b /> |align=center|82,500 |{{Coord|40.814|-74.074|type:landmark|name=New York Giants}} |{{dts|1925}} |[[Joe Judge (American football)|Joe Judge]] |- |'''[[Philadelphia Eagles]]''' |[[Philadelphia|Philadelphia, Pennsylvania]] |[[Lincoln Financial Field]] |align=center|69,176 |{{Coord|39.901|-75.168|type:landmark|name=Philadelphia Eagles}} |{{dts|1933}} |[[Doug Pederson]] |- |'''[[Washington Redskins]]'''^* |[[Landover, Maryland]] |[[FedExField]] |align=center|82,000 |{{Coord|38.908|-76.864|type:landmark|name=Washington Redskins}} |{{dts|1932}} |[[Ron Rivera]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[NFC North|North]] |'''[[Chicago Bears]]'''^*† |[[Chicago|Chicago, Illinois]] |[[Soldier Field]] |align=center|61,500 |{{Coord|41.863|-87.617|type:landmark|name=Chicago Bears}} |{{dts|1920}} |[[Matt Nagy]] |- |'''[[Detroit Lions]]'''^* |[[Detroit|Detroit, Michigan]] |[[Ford Field]] |align=center|65,000 |{{Coord|42.340|-83.046|type:landmark|name=Detroit Lions}} |{{dts|1930}} |[[Matt Patricia]] |- |'''[[Green Bay Packers]]''' |[[Green Bay, Wisconsin]] |[[Lambeau Field]] |align=center|81,441 |{{Coord|44.501|-88.062|type:landmark|name=Green Bay Packers}} |{{dts|1921}} |[[Matt LaFleur]] |- |'''[[Minnesota Vikings]]''' |[[Minneapolis|Minneapolis, Minnesota]] |[[U.S. Bank Stadium]] |align=center|66,860 |{{Coord|44.974|-93.258|type:landmark|name=Minnesota Vikings}} |{{dts|1961}} |[[Mike Zimmer]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[NFC South|South]] |'''[[Atlanta Falcons]]''' |[[Atlanta|Atlanta, Georgia]] |[[Mercedes-Benz Stadium]] |align=center|71,000 |{{Coord|33.755|-84.401|type:landmark|name=Atlanta Falcons}} |{{dts|1966}} |[[Dan Quinn (American football)|Dan Quinn]] |- |'''[[Carolina Panthers]]''' |[[Charlotte, North Carolina]] |[[Bank of America Stadium]] |align=center|75,523 |{{Coord|35.226|-80.853|type:landmark|name=Carolina Panthers}} |{{dts|1995}} |[[Matt Rhule]] |- |'''[[New Orleans Saints]]''' |[[New Orleans|New Orleans, Louisiana]] |[[Mercedes-Benz Superdome]] |align=center|73,208 |{{Coord|29.951|-90.081|type:landmark|name=New Orleans Saints}} |{{dts|1967}} |[[Sean Payton]] |- |'''[[Tampa Bay Buccaneers]]''' |[[Tampa, Florida]] |[[Raymond James Stadium]] |align=center|65,618 |{{Coord|27.976|-82.503|type:landmark|name=Tampa Bay Buccaneers}} |{{dts|1976}} |[[Bruce Arians]] |- !style=background:white rowspan="4"|[[NFC West|West]] |'''[[Arizona Cardinals]]'''^*† |[[Glendale, Arizona]] |[[State Farm Stadium]] |align=center|63,400 |{{Coord|33.528|-112.263|type:landmark|name=Arizona Cardinals}} |{{dts|1920}} |[[Kliff Kingsbury]] |- |'''[[Los Angeles Rams]]'''^* |[[Inglewood, California]] |[[SoFi Stadium]]{{refn|The [[Los Angeles Chargers]] and [[Los Angeles Rams]] share [[SoFi Stadium]].<ref>{{cite web|last=Wharton|first=David|title=SoFi Stadium rises to a new level as Inglewood prepares for its impact|url=https://www.latimes.com/sports/story/2020-01-22/sofi-stadium-gentrification-inglewood-rams-chargers-nfl|website=Los Angeles Times|date=January 22, 2020|accessdate=January 24, 2020}}</ref>|group=upper-alpha|name=f}} |align=center|70,240 |{{Coord|33.953|-118.339|type:landmark|name=Los Angeles Rams}} |{{dts|1936}} ([[American Football League (1936)|Second AFL]]), {{dts|1937}} (NFL) |[[Sean McVay]] |- |'''[[San Francisco 49ers]]''' |[[Santa Clara, California]] |[[Levi's Stadium]] |align=center|68,500 |{{Coord|37.403|-121.970|type:landmark|name=San Francisco 49ers}} |{{dts|1946}} ([[All-America Football Conference|AAFC]]), {{dts|1950}} (NFL) |[[Kyle Shanahan]] |- |'''[[Seattle Seahawks]]''' |[[Seattle|Seattle, Washington]] |[[CenturyLink Field]] |align=center|69,000 |{{Coord|47.595|-122.332|type:landmark|name=Seattle Seahawks}} |{{dts|1976}} |[[Pete Carroll]] |- |colspan="8" style="font-size:8pt"|^* denotes that the club has relocated at some point in its existence<br />^† denotes that the club was a founding member of the NFL |} ==Mga sanggunian== {{reflist|30}} ==Mga Kawing Panlabas== {{commons|National Football League}} {{Wikivoyage|American Football}} * {{Official website}} * [https://www.pro-football-reference.com/ Pro Football Reference] – historical stats of teams, players and coaches in the NFL * Jared Dubin (April 28, 2015), [https://www.cbssports.com/nfl/news/nfl-ends-tax-exempt-status-after-73-years-3-things-to-know/ "NFL ends tax exempt status after 73 years: 3 things to know"], CBS Sports {{NFL}} {{Navboxes|list= {{NFL seasons}} {{NFL awards}} {{NFL drafts}} {{National Football Foundation Gold Medal Winners}} {{Professional gridiron football leagues in North America}} {{Major Leagues}} }} {{Authority control}} ‏‎ [[Kategorya:National Football League| ]] [[Kategorya:1920]] [[Kategorya:Ohio]] 0evtcmo63vrc6adrf44lyv4fz33c914 0 300746 2209332 2113218 2026-05-27T14:26:56Z Jojit fb 38 Ikinakarga sa [[Talaan ng mga Wikipedia]] 2209332 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Talaan ng mga Wikipedia]] 3413qavo0q8lc14o1o1yah675t06zr3 0 301723 2209460 2026028 2026-05-28T06:34:40Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209460 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious building|building_name=Simbahan ng San Giacomo Scossacavalli<br><small>{{lang|it|Chiesa di San Giacomo Scossacavalli}}</small>|architect=[[Antonio da Sangallo ang Nakababata]]|height_max=|width_nave=|width=|length=|capacity=|construction_cost=|year_completed=1592|groundbreaking=Bandang 1520|facade_direction=Kanluran|architecture_style=[[Arkitekturang renasimiyento|Renasimiyento]], [[Manyerismo]]|architecture_type=|website=|image=S. Giacomo in Scossacavalli - Plate 120 - Giuseppe Vasi.jpg|leadership=|patron=[[Santiago ang Dakila|Santiago]]|functional_status=Winasak noong 1937|status=Parokya (1275–1825)|consecration_year=Bago ang ika-8 siglo<br /> 23 Nobyembre 1777|district=|province=|rite=|religious_affiliation=[[Katoliko Romano]]|geo={{Coord|41|54|8.5|N|12|27|41.5|E|region:IT-RM_type:landmark|display=inline,title}}|location=[[Roma]], Italya|caption=Piazza Scossacavalli kasama ang [[Palazzo Torlonia]] at San Giacomo sa isang ika-18 siglong guhit ni [[Giuseppe Vasi]]|materials=Bato, [[Ladrilyo]]}}Ang '''San Giacomo Scossacavalli''' (''San Giacomo a Scossacavalli'') ay isang simbahan sa [[Roma]] na mahalaga para sa makasaysayang at masining na mga kadahilanan. Ang simbahan, nakaharap sa [[Piazza Scossacavalli]], ay itinayo noong [[Maagang Gitnang Kapanahunan|unang bahagi ng Gitnang Kapanahunan]] at mula pa noong unang bahagi ng ika-16 na siglo ay dito nananahan ang isang [[confraternity]] na kinomisyon sa [[Italyanong Renasimiyento|Renasimiyentong]] arkitekto na si [[Antonio da Sangallo na Nakababata]] upang magtayo ng isang bagong dambana. Ito ay pinalamutian ng magagarang [[fresco]], na pininturahan (bukod sa iba pa) ng artistang [[Manyerismo|Manyeristang]] si [[Giovanni Battista Ricci]] at ng kaniyang mga mag-aaral. Ang simbhana ay winasak noong 1937, nang ang [[Sa pamamagitan ni della Conciliazione|Via della Conciliazione]] (ang landas na patungo sa [[Basilika ni San Pedro]]) ay itinayo at ang piazza at gitnang bahagi ng [[Borgo (rione ng Roma)|Borgo]] [[Rioni ng Roma|rione]] ay winasak. Maraming mga elementong pandekorasyon ang mayroon pa rin, dahil iniligtas ito mula sa demolisyon. == Mga sanggunian == * {{cite book|author=Baronio, Cesare|title=Descrizione di Roma moderna|publisher=M.A. and P.A. De Rossi, Roma|language=Italian|year=1697}} * Borgatti, Mariano (1926). Borgo e S. Pietro nel 1300 –1600 –1925 (sa Italyano). Roma: Federico Pustet. * Ceccarelli, Giuseppe (Ceccarius) (1938). La "Spina" dei Borghi (sa Italyano). Roma: Danesi. * Castagnoli, Ferdinando; Cecchelli, Carlo; Giovannoni, Gustavo; Zocca, Mario (1958). Topografia at urbanistica di Roma (sa Italyano). Bologna: Cappelli. * Delli, Sergio (1988) [1975]. Le strade di Roma (sa Italyano) (3 ed.). Roma: Newton Compton. * Cambedda, Anna (1990). La demolizione della Spina dei Borghi (sa Italyano). Roma: Fratelli Palombi Editori. ISSN 0394-9753 . * Gigli, Laura (1992). Patnubay sa rionali di Roma (sa Italyano). Borgo (III). Roma: Fratelli Palombi Editori. ISSN 0393-2710 . * Gigli, Laura (1994). Patnubay sa rionali di Roma (sa Italyano). Borgo (IV). Roma: Fratelli Palombi Editori. ISSN 0393-2710 . * Lombardi, Ferruccio (1996). Roma Le chiese scomparse. La memoria storica della città (sa Italyano). Roma: Fratelli Palombi Editori. ISBN <bdi>Lombardi, Ferruccio (1996). </bdi> Lombardi, Ferruccio (1996). == Mga panlabas na link == * [http://senato.archivioluce.it/senato-luce/scheda/foto/IL0010032955/12/Veduta-di-piazza-Scossacavalli-con-la-chiesa-di-S-Giacomo-e-la-fontana-del-Maderno-in-corso-di-demolizione.html Ang simbahan noong 6 Marso 1937 habang giniba ito sa isang larawan sa mga sinupan ng Italyanong Senado] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190909064600/http://senato.archivioluce.it/senato-luce/scheda/foto/IL0010032955/12/Veduta-di-piazza-Scossacavalli-con-la-chiesa-di-S-Giacomo-e-la-fontana-del-Maderno-in-corso-di-demolizione.html |date=9 Septiyembre 2019 }} * [http://senato.archivioluce.it/senato-luce/scheda/foto/IL0010032960/12/La-fontana-maderninana-di-piazza-Scossacavalli-vista-dallinterno-in-demolizione-della-chiesa-di-S-Giacomo.html Ang loob ng simbahan noong 6 Marso 1937 habang giniba ito (na may bukal ni Maderno sa likuran) sa isang larawan sa mga sinupan ng Italyanong Senado] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190826024004/http://senato.archivioluce.it/senato-luce/scheda/foto/IL0010032960/12/La-fontana-maderninana-di-piazza-Scossacavalli-vista-dallinterno-in-demolizione-della-chiesa-di-S-Giacomo.html |date=26 Agosto 2019 }} [[Kategorya:Pages with unreviewed translations]] m6xo0omkjt4v6q5or4sq86v8t3kfsj5 0 301938 2209490 2209058 2026-05-28T10:29:58Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209490 wikitext text/x-wiki Ang sumusunod ay talaan ng mga [[comune]] ng Lalawigan ng [[Lalawigan ng Ancona|Ancona]], [[Marche]], sa [[Italya]]. {{Wikidata list|sparql= SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q747074 . ?item wdt:P131 wd:Q16114 . } |columns=P635:ISTAT,label/it:Comune,P2046:Lawak,P1082:Populasyon |section= |min_section= |sort=P635 |links=text |thumb= |autolist= |references=all |summary=itemnumber }} {| class='wikitable sortable' ! ISTAT ! Comune ! Lawak ! Populasyon |- | 042001 | Agugliano | 21.89 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 4799<ref name="ref_204c1ab4d1a0f46b14b968d13f576127fa86a9e41d1d0ba263037aad950e7ebb">{{Cite web |url=http://demo.istat.it/pop2018/index3.html |title=Archive copy |access-date=2020-10-03 |archive-date=2019-06-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190630220127/http://demo.istat.it/pop2018/index3.html |url-status=dead }}</ref> |- | 042002 | Ancona | 124.84 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 98356<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042003 | Arcevia | 128.33 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 4231<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042004 | Barbara | 11.04 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1271<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042005 | Belvedere Ostrense | 29.45 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2093<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042006 | Camerano | 20 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 7084<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042007 | Camerata Picena | 11.89 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2486<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042008 | Castelbellino | 6.05 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 4919<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042010 | Castelfidardo | 33.39 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 18419<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042011 | Castelleone di Suasa | 15.92 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1552<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042012 | Castelplanio | 15.32 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 3531<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042013 | Cerreto d'Esi | 16.91 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 3374<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042014 | Chiaravalle | 17.6 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 14289<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042015 | Corinaldo | 49.28 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 4767<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042016 | Cupramontana | 27.4 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 4364<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042017 | Fabriano | 272.08 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 28918<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042018 | Falconara Marittima | 25.82 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 25530<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042019 | Filottrano | 71.2 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 8917<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042020 | Genga | 73.16 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1682<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042021 | Jesi | 108.9 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 39137<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042022 | Loreto | 17.9 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 12899<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042023 | Maiolati Spontini | 21.49 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 5986<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042024 | Mergo | 7.28 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 996<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042025 | Monsano | 14.66 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 3289<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042026 | Montecarotto | 24.39 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1836<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042027 | Montemarciano | 22.31 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 9762<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042029 | Monte Roberto | 13.51 kilometro kuwadrado<br/>13.57 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 3027<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042030 | Monte San Vito | 21.81 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 6704<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042031 | Morro d'Alba | 19.46 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1798<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042032 | Numana | 10.94 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 3741<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042033 | Offagna | 10.63 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2047<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042034 | Osimo | 106.74 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 34687<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042035 | Ostra | 47.25 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 6282<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042036 | Ostra Vetere | 30.02 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 3110<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042037 | Poggio San Marcello | 13.36 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 672<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042038 | Polverigi | 24.98 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 4582<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042040 | Rosora | 9.41 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1818<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042041 | San Marcello | 25.78 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1996<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042042 | San Paolo di Jesi | 10.11 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 894<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042043 | Santa Maria Nuova | 18.29 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 3942<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042044 | Sassoferrato | 137.23 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 6841<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042045 | Senigallia | 117.77 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 44019<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042046 | Serra de' Conti | 24.54 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 3559<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042047 | Serra San Quirico | 49.33 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2540<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042048 | Sirolo | 16.68 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 4097<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 042049 | Staffolo | 27.5 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2087<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 042050 | Trecastelli | 38.66 kilometro kuwadrado | 7500<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |} ---- &sum; 47 items. {{Wikidata list end}} == Sanggunian == {{reflist}} [[Kategorya:Mga lalawigan ng Italya|Ancona]] kwl69weg108ewvpzmxbdoyhm0z8ixkz 0 302249 2209491 2209229 2026-05-28T10:30:04Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209491 wikitext text/x-wiki Ang sumusunod ay talaan ng mga [[comune]] ng Lalawigan ng [[Lalawigan ng Catanzaro|Catanzaro]], [[Calabria]], sa [[Italya]]. {{Wikidata list|sparql= SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q747074 . ?item wdt:P131 wd:Q16159 . } |columns=P635:ISTAT,label/it:Comune,P2046:Lawak,P1082:Populasyon |section= |min_section= |sort=P635 |links=text |thumb= |autolist= |references=all |summary=itemnumber }} {| class='wikitable sortable' ! ISTAT ! Comune ! Lawak ! Populasyon |- | 079002 | Albi | 29.64 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 790<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079003 | Amaroni | 9.88 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1660<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079004 | Amato | 20.93 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 793<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079005 | Andali | 17.87 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 637<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079007 | Argusto | 6.88 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 444<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079008 | Badolato | 37.07 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2843<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079009 | Belcastro | 53.56 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1231<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079011 | Borgia | 42.38 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 7158<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079012 | Botricello | 15.48 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 4993<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079017 | Caraffa di Catanzaro | 24 kilometro kuwadrado<br/>25.05 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1743<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079018 | Cardinale | 30.12 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1829<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079020 | Carlopoli | 16.41 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1385<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079023 | Catanzaro | 112.72 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 84670<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079024 | Cenadi | 11.92 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 510<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079025 | Centrache | 7.96 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 342<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079027 | Cerva | 21.37 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1086<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079029 | Chiaravalle Centrale | 23.83 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 5098<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079030 | Cicala | 9.28 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 887<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079033 | Conflenti | 29.34 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1282<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079034 | Cortale | 30.01 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1866<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079036 | Cropani | 44.81 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 4674<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079039 | Curinga | 52.53 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 6501<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079042 | Davoli | 25.03 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 5546<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079043 | Decollatura | 50.83 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2855<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079047 | Falerna | 24.04 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 3786<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079048 | Feroleto Antico | 22.38 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1955<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079052 | Fossato Serralta | 11.85 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 558<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079055 | Gagliato | 7.04 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 432<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079056 | Gasperina | 6.78 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1884<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079058 | Gimigliano | 33.55 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2985<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079059 | Girifalco | 43.1 kilometro kuwadrado<br/>43.08 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 5495<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079060 | Gizzeria | 37.19 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 5065<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079061 | Guardavalle | 60.27 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 4117<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079063 | Isca sullo Ionio | 23.56 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1441<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079065 | Jacurso | 21 kilometro kuwadrado<br/>21.2 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 549<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079068 | Magisano | 31.94 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1106<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079069 | Maida | 58.34 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 4396<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079071 | Marcedusa | 15.68 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 380<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079072 | Marcellinara | 20.91 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2146<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079073 | Martirano | 14.9 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 840<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079074 | Martirano Lombardo | 19.84 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5">https://www.istat.it/it/archivio/156224</ref> | 952<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079077 | Miglierina | 13.94 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 722<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079080 | Montauro | 11.74 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1773<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079081 | Montepaone | 16.85 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 5656<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079083 | Motta Santa Lucia | 26.3 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 798<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079087 | Nocera Terinese | 46.58 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 4715<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079088 | Olivadi | 7.17 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 488<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079089 | Palermiti | 18.38 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1057<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079092 | Pentone | 12.38 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1887<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079094 | Petrizzi | 21.9 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1010<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079095 | Petronà | 45.79 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2365<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427">https://demo.istat.it/?l=it</ref> |- | 079096 | Pianopoli | 24.65 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2484<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079099 | Platania | 26.84 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1973<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079108 | San Floro | 18.32 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 670<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079110 | San Mango d'Aquino | 6.89 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1442<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079114 | San Pietro a Maida | 16.45 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 3772<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079115 | San Pietro Apostolo | 11.72 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1520<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079116 | San Sostene | 32.49 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1401<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079117 | Santa Caterina dello Ionio | 40.69 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1923<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079118 | Sant'Andrea Apostolo dello Ionio | 21.43 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1900<ref name="ref_4101d67916181d7a61079c5a0a35c3ac045efad5d96c3748f8b41a6437aa90b9">''[[:d:Q214195|Istat]]''</ref><br/>1872<ref name="ref_204c1ab4d1a0f46b14b968d13f576127fa86a9e41d1d0ba263037aad950e7ebb">{{Cite web |url=http://demo.istat.it/pop2018/index3.html |title=Archive copy |access-date=2020-10-14 |archive-date=2019-06-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190630220127/http://demo.istat.it/pop2018/index3.html |url-status=dead }}</ref><br/>1701<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/><br/>1691<ref name="ref_85c53fa19adf081b668ce0bbdf5b4eb33e4ec5822a89e5b2dd5b678fff435836"/><br/>1759<ref name="ref_85c53fa19adf081b668ce0bbdf5b4eb33e4ec5822a89e5b2dd5b678fff435836"/><br/>1809<ref name="ref_85c53fa19adf081b668ce0bbdf5b4eb33e4ec5822a89e5b2dd5b678fff435836">https://www.citypopulation.de/en/italy/calabria/079__catanzaro/</ref><br/>2072<ref name="ref_85c53fa19adf081b668ce0bbdf5b4eb33e4ec5822a89e5b2dd5b678fff435836"/><br/>2329<ref name="ref_85c53fa19adf081b668ce0bbdf5b4eb33e4ec5822a89e5b2dd5b678fff435836"/><br/>2836<ref name="ref_85c53fa19adf081b668ce0bbdf5b4eb33e4ec5822a89e5b2dd5b678fff435836"/><br/>3085<ref name="ref_85c53fa19adf081b668ce0bbdf5b4eb33e4ec5822a89e5b2dd5b678fff435836"/><br/>3324<br/>4016<br/>4912<br/>5170<br/>5497<br/>4868<br/>4594<br/>4011<br/>3360<br/>3539<br/>3211 |- | 079122 | San Vito sullo Ionio | 17.17 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1613<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079123 | Satriano | 21.16 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 3364<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079126 | Sellia | 12.81 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 476<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079127 | Sellia Marina | 41.46 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 7615<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079129 | Serrastretta | 41.65 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2923<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079130 | Sersale | 53.3 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 4250<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079131 | Settingiano | 14.35 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 3260<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079133 | Simeri Crichi | 46.74 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 4722<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079134 | Sorbo San Basile | 59.28 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 754<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079137 | Soverato | 7.79 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 8618<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079138 | Soveria Mannelli | 20.5 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2835<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079139 | Soveria Simeri | 22.28 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1439<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079142 | Squillace | 34.33 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 3511<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079143 | Stalettì | 12.11 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2353<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079146 | Taverna | 132.31 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 2522<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079147 | Tiriolo | 29.26 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 3581<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079148 | Torre di Ruggiero | 25.37 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 951<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079151 | Vallefiorita | 13.88 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1503<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079157 | Zagarise | 49.33 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 1425<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |- | 079160 | Lamezia Terme | 162.43 kilometro kuwadrado<ref name="ref_9437f1d6c0387314824b069620917f9c3c0a7419ec1d92d4ba16f78323dd2dc5"/> | 67026<ref name="ref_1b601241dd90af30ab3d4acde8c4e9b3a69aa82cd06985501807e9221d46f427"/> |} ---- &sum; 80 items. {{Wikidata list end}} == Sanggunian == {{reflist}} [[Kategorya:Mga lalawigan ng Italya|Catanzaro]] g3hf12movad4ebv5fk5v892w38fbrqr 0 303767 2209401 1893368 2026-05-28T01:15:04Z Jojit fb 38 Changed redirect target from [[Talaan ng mga Wikipedia sa Europa]] to [[Talaan ng mga Wikipedia]] 2209401 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Talaan ng mga Wikipedia]] 3413qavo0q8lc14o1o1yah675t06zr3 0 304754 2209333 2193506 2026-05-27T14:28:08Z Jojit fb 38 Ikinakarga sa [[Talaan ng mga Wikipedia]] 2209333 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Talaan ng mga Wikipedia]] 3413qavo0q8lc14o1o1yah675t06zr3 0 309902 2209481 2172875 2026-05-28T08:47:34Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209481 wikitext text/x-wiki Si '''Sonja Wipf''' (ipinanganak noong Pebrero 24, 1973, Brugg<ref name="cv">[http://www.uwinst.uzh.ch/publications/ThesisWipf06.pdf#page=127 ''Curriculum Vitae.''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181121203806/http://www.uwinst.uzh.ch/publications/ThesisWipf06.pdf#page=127 |date=2018-11-21 }} In: Sonja Wipf: ''Winter Climate Change in Tundra Ecosystems: The Importance of Snow Cover.'' Dissertation, [[Universität Zürich]], 2006, S. 123 (PDF; 8,2&nbsp;MB).</ref>) ay isang [[Suwisa]]ng [[ekolohista]] ng halaman na nag-aaral sa mga kahihinatnan ng [[pagbabago ng klima]]. Nagtrabaho siya sa [[WSL Institute para sa Snow and Avalanche Research SLF]] at pinuno ng pananaliksik at pagsubaybay sa [[Swiss National Parks]]. ==Talambuhay== Nang siya ay nagtapos mula sa [[Old Cantonal School Aarau]], pinag-aralan ni Wipf ang botaniya at agham sa kapaligiran sa [[Unibersidad ng Zürich]] mula 1993 hanggang 2000.<ref name="slfwipf">[https://www.slf.ch/de/mitarbeitende/wipf.html ''Mitarbeitende. Dr. Sonja Wipf.''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211210172656/https://www.slf.ch/de/mitarbeitende/wipf.html |date=2021-12-10 }} [[WSL-Institut für Schnee- und Lawinenforschung SLF]].</ref> Nakumpleto niya ang isang [[tesis|disertasyon ng doktor]] tungkol sa mga epekto ng nabawasan na [[takip ng niyebe]] sa mga [[tundra]] ecosystem noong 2006 sa Unibersidad.<ref name="cv" /> ==Mga gawa== Ang pagsasaliksik ni Wipf ay tumutukoy sa mga epekto ng [[pag-init ng daigdig]], agrikultura, at turismo sa mga halamang alpine at arctic, lupa, at kanilang mga pakikipag-ugnayan.<ref name="slfwipf" /> Ang kanyang akda ay nailathala sa mga nangungunang journal [[Nature]] at [[Klimatiko Pagbabago]]. Sa kanyang mga kasamahan, ipinakita ni Wipf ang pinabilis na mga tugon ng mga alpine ecosystem sa pagbabago ng klima..<ref>{{Cite journal|last=Steinbauer|first=Manuel J.|last2=Grytnes|first2=John-Arvid|last3=Wipf|first3=Sonja|date=4 April 2018|title=Accelerated increase in plant species richness on mountain summits is linked to warming|url=https://www.nature.com/articles/s41586-018-0005-6|journal=[[Nature (journal)]]|volume=556|pages=231–234}}</ref> Regular na nagpapakita si Wipf sa media. Sa konteksto ng [[krisis sa klima]], ang kanyang gawa ay naiulat ng pambansa<ref>{{Cite news|title=Wenn Gletscher schmelzen, blühen die Klimagipfel|language=de|work=Basler Zeitung|url=https://www.bazonline.ch/wissen/natur/wenn-gletscher-schmelzen-bluehen-die-klimagipfel/story/29016956|access-date=2021-04-06|issn=1420-3006}}</ref><ref name="srf.ch">{{Cite web|date=2018-04-05|title=Hochalpine Pflanzenvielfalt - Pflanzen erobern Europas Gipfel immer schneller|url=https://www.srf.ch/kultur/wissen/hochalpine-pflanzenvielfalt-pflanzen-erobern-europas-gipfel-immer-schneller|access-date=2021-04-06|website=Schweizer Radio und Fernsehen (SRF)|language=de}}</ref><ref name="srf.ch"/> at internasyonal<ref>{{Cite news|title=Wieso Arnika auf Berggipfeln eine schlechte Nachricht ist|language=de|work=Tages-Anzeiger|url=https://www.tagesanzeiger.ch/wissen/natur/gipfelstuermer-der-anderen-art/story/25141990|access-date=2021-04-06|issn=1422-9994}}</ref><ref>{{Cite web|last=SPIEGEL|first=DER|title=Klimawandel: Pflanzen erobern Europas Gipfel|url=https://www.spiegel.de/wissenschaft/natur/klimawandel-pflanzen-erobern-europas-gipfel-a-1201319.html|access-date=2021-04-06|website=www.spiegel.de|language=de}}</ref><ref>{{Cite web|last=Kornei|first=Katherine|date=1 December 2018|title=Plants That Lived on Mount Everest Rediscovered in Forgotten Lab Collection|url=https://www.scientificamerican.com/article/plants-that-lived-on-mount-everest-rediscovered-in-forgotten-lab-collection/|url-status=live|website=[[Scientific American]]}}</ref> na media. Mula noong Enero 1, 2020 pinangunahan ni Wipf ang Kagawaran ng Pananaliksik at Pagsubaybay sa Swiss National Parks.<ref>{{Cite web|title=Der Nationalpark hat jetzt ein neues Gesicht|url=https://www.suedostschweiz.ch/aus-dem-leben/2019-10-01/der-nationalpark-hat-jetzt-ein-neues-gesicht|access-date=2021-04-06|website=www.suedostschweiz.ch|language=de|archive-date=2021-12-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20211224120938/https://www.suedostschweiz.ch/aus-dem-leben/2019-10-01/der-nationalpark-hat-jetzt-ein-neues-gesicht|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|title=Ruedi Haller als Nationalparkdirektor im Amt - Der Schweizerische Nationalpark im Engadin|url=https://www.nationalpark.ch/de/about/mediencorner/medienmitteilungen/medienmitteilungen-2019/ruedi-haller-als-nationalparkdirektor-im-amt/|access-date=2021-04-06|website=www.nationalpark.ch|language=en}}</ref> ==Mga lathalain== * With Christian Rixen: [[doi:10.1111/j.1751-8369.2010.00153.x|''A review of snow manipulation experiments in Arctic and alpine tundra ecosystems.'']] In: ''Polar Research.'' 29(1), 2010, S. 95–109. * With Christian Rixen, Markus Fischer, Bernhard Schmid, Veronika Stoeckli: [[doi:10.1111/j.1365-2664.2005.01011.x|''Effects of ski piste preparation on alpine vegetation.'']] In: ''[[Journal of Applied Ecology]].'' 42(2), 2005, S. 306–316. * With Veronika Stoeckli, Peter Bebi: [[doi:10.1007/s10584-009-9546-x|''Winter climate change in alpine tundra: plant responses to changes in snow depth and snowmelt timing.'']] In: ''[[Climatic Change (journal)|Climatic Change]].'' 94(1–2), 2009, S. 105–121. ==Mga Sanggunian== <references /> ==Mga panlabas na link== * {{google scholar id|B8GUVHcAAAAJ}} * [https://www.semanticscholar.org/author/Sonja-Wipf/5387010 Sonja Wipf] sa Semantic Scholar * [https://www.slf.ch/de/mitarbeitende/wipf.html Sonja Wipf] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211210172656/https://www.slf.ch/de/mitarbeitende/wipf.html |date=2021-12-10 }} sa WSL-Instituts para sa Schnee- und Lawinenforschung SLF * {{Worldcat id|viaf-127151836579620402173}} cv26xzbte0ciqlhox09gfqcfrz29ix8 0 312541 2209461 1899250 2026-05-28T06:39:57Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209461 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Napoli_Quartiere_San_Giovanni_a_Teduccio.svg|right|thumb|250x250px| San Giovanni a Teduccio sa loob ng munisipalidad ng Napoles]] Ang '''San Giovanni a Teduccio''' ay isang baybaying suburb sa silangan ng [[Napoles]], sa [[katimugang Italya]]. == Heograpiya == Ang lugar ay may populasyon na halos 30,000 naninirahan. == Kasaysayan == Ang lugar ay isinama sa lungsod ng Napoles sa ilalim ng pamamahalang [[Pasismo|Pasista.]] Ito ay lubos na pinaunlad mula noong natapos ang Ikalawang Digmaang Pandaigdig at nagdurusa ito ng parehong mga problema ng kawalan ng trabaho at krimen na pinagdaraanan ng marami sa mga suburb sa Napoles.<ref>{{Cite web|url=https://www.osac.gov/pages/ContentReportDetails.aspx?cid=17442|title=Italy 2015 Crime and Safety Report: Naples|website=www.osac.gov|access-date=2017-01-31}}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Mga tala at sanggunian ==  {{Reflist}} == Mga panlabas na link == * {{In lang|it}} [http://spazioinwind.libero.it/sangiovanniateduccio/index.html « San Giovanni a Teduccio, le immagini e la memoria »] 2koj31zh8gdnuf9zwp8wca1mjkdbl5n 0 313704 2209379 2184483 2026-05-27T22:23:08Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209379 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=Disyembre 2021}} {{More citations needed|date=November 2020}}{{Infobox film|image=<!-- Nahuel and the Magic Book poster.jpg -->|director=Germán Acuña Delgadillo|producer=Sebastian Ruz<br>Germán Acuña<br>Patricio Escala<br>Sabrina Bogado<br>Livia Pagano|writer=Juan Pablo Sepúlveda<br>Germán Acuña|starring=Consuelo Pizarro<br>Muriel Benavides<br>Sebastian Dupon<br>Vanesa Silva<br>Sandro Larenas<br>Jorge Lillo<br>Sergio Schmied|music=Felicia Morales<br>Cristobal Carvajal<br>Germán Acuña|editing=Marcelo Jara|studio=Carburadores<br>Levante Filmes<br>Punkrobot Animation Studios<br>Red Animation Studios<br>Dragao Studios<br>LMS Animation Studios<br>Draftoon Animation Studio|released={{Film date|2020|06|15|Annecy|2022|01|20|Chile}}|country=Chile<br>Brazil|language=Spanish|name=Nahuel and the Magic Book|native_name=Nahuel y el Libro Mágico|animator=Enrique Ocampo<br>Rosamary/Rosamari Martínez|runtime=99 minutes}} Ang '''''Nahuel and the Magic Book''''' ({{lang-es|'''Nahuel y el Libro Mágico''' o '''Nahuel at ang Mahiwagang Libro''' sa Tagalog}}) ay isang 2020/2022 Chilean-Brazilian [[Tradisyonal na animation|animated]] [[fantasy]]-[[pakikipagsapalaran]] [[coming-of-age]] na pelikulang ginawa ng Carburadores, co-produced ng Chilean Punkrobot Studios at Brazilian Levante Films at sa direksyon ni Germán Acuña Delgadillo. Ito ang unang animated na feature na ginawa sa Chile sa pakikipagtulungan sa Brazil at ito ang unang Chilean-Brazilian 2D animated na pelikula na pumasok sa [[Annecy International Animation Film Festival]] sa Annecy, France noong 15 Hunyo 2020.<ref>{{Cite web|url=https://www.annecy.org/programme/index:film-20203148|title=Nahuel and the Magic Book|work=Annecy Festival|access-date=7 Disyembre 2020|archive-date=25 Septiyembre 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200925134901/https://www.annecy.org/programme/index:film-20203148|url-status=dead}}</ref> at sa Chile noong 20 Enero 2022. == Nasasakupan == Si Nahuel ay nakatira kasama ng kanyang ama sa isang bayan ng pangingisda, ngunit mayroon siyang matinding takot sa dagat. Isang araw, nakahanap siya ng isang mahiwagang libro na tila solusyon sa problemang ito, ngunit hinabol ito ng isang dark wizard at nahuli ang ama ni Nahuel. Dito nagsimula ang kanyang kamangha-manghang pakikipagsapalaran: upang iligtas ang kanyang ama habang nilalampasan ang kanyang pinakamalalim na takot. == Cast == * Consuelo Pizarro bilang Nahuel, isang bata, mausisa, mahiyain at introvert na 12-taong-gulang na titular na bida na na-bully nina Calfunao at Rorro, takot na takot sa dagat, at siya ang nagnakaw ng Levisterio para malutas ang kanyang mga takot, ngunit pagkatapos ang kanyang ama ay inagaw ni Kalku at ang paghahanap ay nagsimulang iligtas ang kanyang ama at pagtagumpayan ang kanyang mga takot. * Si Muriel Benavides bilang Fresia, isang batang [[Mapuche]]an [[Machi (shaman)|machi]] na kumukupkop at tumutulong kay Nahuel na mahanap ang kanyang ama at posibleng ang kanyang love interest. * Marcelo Liapiz bilang [[Kalku]], ang pangunahing antagonist ng pelikula isang mangkukulam na kumokontrol sa lahat ng uwak at kumikidnap sa ama ni Nahuel. *Jorge Lillo bilang Antonio, siya ang ama ni Nahuel na isang mangingisda at emosyonal na nagdusa pagkatapos mamatay ang kanyang asawa sa simula ng pelikula. At siya ay inagaw ni Kalku pagkatapos ng isang bagyo na sirain ang kanilang barko. **[[Chon Chon]], ang parang goblin na dealer mula sa Tavern na nakipag-deal kay Nahuel gamit ang isang bugtong. **Guardián, isang matandang mangkukulam na nakatira sa abandonadong bahay. **Rorro, isa pang bully ni Nahuel at kaibigan ni Calfunao. **at si Don Simón, ang taong bumibili ng itlog sa palengke. * Sandro Larenas bilang Elzaino, ang may-ari ng tavern. * Sebastián Dupont Gallardo bilang Ruende, isang nagsasalitang lobo na gustong maghiganti kay Kalku. Siya ay binibigkas din bilang: **Calfunao, bully ni Nahuel. * Si Vanesa Silva bilang Consuelo, ang yumaong ina ni Nahuel at asawa ni Elzaino na namatay sa simula ng pelikula at makalipas ang ilang minuto nang malapit nang malunod si Nahuel, iniligtas niya ito at hinikayat na maging matapang. **Raiquen, asawa ni Ruende na sinumpa ni Kalku **[[Huenchur]], isa sa mga Mapuche recoverer na nagligtas kay Nahuel **Sra Hilda, ang matandang babae sa palengke. * Sergio Schmied bilang [[Trauco]], isang matandang nilalang na nangangailangan ng tulong ni Nahuel para mahanap si Kalku. == Produksyon == Nagsisimula ang paggawa ng pelikula noong 2015 sa tulong ng Brazilian animation studio na Levante Filmes at ng iba pang Chilean animation studios sa susunod na mga taon tulad ng Punkrobot Studio, na kanilang nilikha at ginawa ang Oscar award-winning na maikling pelikula [[Bear Story ]], Red Animation Studios, Dragao Animation Studios at LMS Animation Studios<ref>{{Cite web|url=https://www.latidofilms.com/film/nahuel-and-the-magic-book/|title=Nahuel at ang Magic Book|access-date=2021-12-06|archive-date=2021-12-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20211202022942/https://www.latidofilms.com/film/nahuel-and-the-magic-book/|url-status=dead}}</ref> == Nasasakupan == Si Nahuel ay nakatira kasama ng kanyang ama sa isang bayan ng pangingisda, ngunit mayroon siyang matinding takot sa dagat. Isang araw, nakahanap siya ng isang mahiwagang libro na tila solusyon sa problemang ito, ngunit hinabol ito ng isang dark wizard at nahuli ang ama ni Nahuel. Dito nagsimula ang kanyang kamangha-manghang pakikipagsapalaran: upang iligtas ang kanyang ama habang nilalampasan ang kanyang pinakamalalim na takot. == Cast == * Consuelo Pizarro bilang Nahuel, isang bata, mausisa, mahiyain at introvert na 12-taong-gulang na titular na bida na na-bully nina Calfunao at Rorro, takot na takot sa dagat, at siya ang nagnakaw ng Levisterio para malutas ang kanyang mga takot, ngunit pagkatapos ang kanyang ama ay inagaw ni Kalku at ang paghahanap ay nagsimulang iligtas ang kanyang ama at pagtagumpayan ang kanyang mga takot. * Si Muriel Benavides bilang Fresia, isang batang [[Mapuche]]an [[Machi (shaman)|machi]] na kumukupkop at tumutulong kay Nahuel na mahanap ang kanyang ama at posibleng ang kanyang love interest. * Marcelo Liapiz bilang [[Kalku]], ang pangunahing antagonist ng pelikula isang mangkukulam na kumokontrol sa lahat ng uwak at kumikidnap sa ama ni Nahuel. * Jorge Lillo bilang Antonio, siya ang ama ni Nahuel na isang mangingisda at emosyonal na nagdusa pagkatapos mamatay ang kanyang asawa sa simula ng pelikula. At siya ay inagaw ni Kalku pagkatapos ng isang bagyo na sirain ang kanilang barko. ** [[Chon Chon]], ang parang goblin na dealer mula sa Tavern na nakipag-deal kay Nahuel gamit ang isang bugtong. ** Guardián, isang matandang mangkukulam na nakatira sa abandonadong bahay. ** Rorro, isa pang bully ni Nahuel at kaibigan ni Calfunao. ** at si Don Simón, ang taong bumibili ng itlog sa palengke. * Sandro Larenas bilang Elzaino, ang may-ari ng tavern. * Sebastián Dupont Gallardo bilang Ruende, isang nagsasalitang lobo na gustong maghiganti kay Kalku. Siya ay binibigkas din bilang: ** Calfunao, bully ni Nahuel. * Si Vanesa Silva bilang Consuelo, ang yumaong ina ni Nahuel at asawa ni Elzaino na namatay sa simula ng pelikula at makalipas ang ilang minuto nang malapit nang malunod si Nahuel, iniligtas niya ito at hinikayat na maging matapang. ** Raiquen, asawa ni Ruende na sinumpa ni Kalku ** [[Huenchur]], isa sa mga Mapuche recoverer na nagligtas kay Nahuel ** Sra Hilda, ang matandang babae sa palengke. * Sergio Schmied bilang [[Trauco]], isang matandang nilalang na nangangailangan ng tulong ni Nahuel para mahanap si Kalku. == Produksyon == Nagsisimula ang paggawa ng pelikula noong 2015 sa tulong ng Brazilian animation studio na Levante Filmes at ng iba pang Chilean animation studios sa susunod na mga taon tulad ng Punkrobot Studio, na kanilang nilikha at ginawa ang Oscar award-winning na maikling pelikula [[Bear Story]] , Red Animation Studios, Dragao Animation Studios at LMS Animation Studios<ref>{{Cite web|url=https://www.latidofilms.com/film/nahuel-and-the-magic-book/|title=Nahuel at ang Magic Book|access-date=2021-12-06|archive-date=2021-12-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20211202022942/https://www.latidofilms.com/film/nahuel-and-the-magic-book/|url-status=dead}}</ref> Ang mga CEO ng Punkrobot at Levante Films na sina Patricio Escala at Sabrina Bogado, ay namamahala upang matulungan si Acuña at ang kanyang koponan na gawin ang pelikula sa lalong madaling panahon dahil sa kanilang mga pondo. Ang co-founder ng Carburadores at ang executive director mula sa Levante Films na sina Sebastian Ruz at Livia Pagano, ay ang mga producer ng pelikula upang kumuha ng mga animator, sound producer, editor, financer, at sales agent. Ang manunulat ng script sa pelikula ay sina Germán Acuña at Juan Pablo Sepúlveda na sabay nilang isinulat pagkatapos ng kanyang pananaliksik noong 2012, noong siya ay nasa isla ng [[Chiloé Archipelago|Chiloé]]. Ang mga kompositor ng musika ay sina Acuña, Felicia Morales, at Christopher Carvajal at ang mga sound designer tulad nina Marcelo Vidal at Leonardo Guimaraes ay gumagamit ng software device na tinatawag na Alcateia Digital upang lumikha ng mga tunog para sa mga eksena, si Marcelo Jara ang magiging editor ng pelikula. Enrique Ocampo at Rosamari/Rosamary Martinez, ang mga direktor ng animation, upang tulungan ang mga tripulante ng mga animator sa buong studio. Ang art director din ng pelikula ay sina Direktor Acuña at Coni Adonis, The background artists such as Acuña, Coni Adonis, Javier Navarro, Francisco Vasquez, Luna Vargas and Luisa Adonis, the character design Cristobal Macaya makes the film cartoonish. Ang mga animator ng pelikula ay na-kredito mula sa iba pang mga animation studio mula sa Chile, Brazil at Peru tulad ng Punkrobot, Levante, Red, Dragao, LMS, Draftoons at maraming freelance na animator sa buong Latin America.<ref name="auto"/> == Bitawan == Ang ''Nahuel and the Magic Book'' ay nagkaroon ng unang premiere nito sa [[Annecy International Animation Film Festival]] mula Hunyo 15 hanggang 30 Hunyo 2020, sa [[Annecy|Annecy, France]], na sinusundan ng iba pang mga festival tulad ng: Ang [[SCHLINGEL International Film Festival]] sa [[Chemnitz, Germany]] noong Oktubre 10–17, 2020, The Chilemonos Festival sa Santiago, Chile noong Oktubre 5–24, 2020, [[American Film Market]] sa [[Santa Monica, California, USA]] sa Nobyembre 9–12, 2020, at ang [[Tokyo Anime Award Festival]] ay magpe-premiere ng pelikulang ito sa [[Tokyo, Japan]] sa Marso 12–15, 2021 na sinusundan ng North American ipalabas sa The [[New York International Children's Film Festival]] sa [[New York City, United States]] noong Marso 6, The Toronto Animation Arts Festival International sa Toronto noong Marso 25, The Buenos Aires International Independent Film Festival sa [[Buenos Aires|Buenos Aires, Argentina]] noong Marso 28, Ang [[Seattle International Film Festival]] sa [[Seattle, Oregon, USA|Seattle, Oregon, United States]] o n Abril 8, Stockholm Film Festival sa [[Stockholm|Stockholm, Sweden]] noong Abril 19, The Premios Quirino sa [[La Laguna, Spain]] noong Mayo 27-29 2021, The [[Marché du Film]] sa [[Cannes, France]] mula Hulyo 6-15 2021, Ang [[Transylvania International Film Festival]] sa [[Cluj-Napoca|Cluj-Napoca, Transylvania Romania]] noong Hulyo 25-26, Cinemagic sa [[Dublin|Dublin , Ireland]] mula Hulyo 30-Agosto 12 2021, [[Zlin Film Festival]] sa [[Zlín|Zlin, Czech Republic]] noong Setyembre 9-15 2021, The Viborg Animation Festival sa [[Viborg, Denmark]] noong 27 Setyembre 2021-Oktubre 3 2021, The Cinemarteket sa Oktubre 7 hanggang 10 2021 sa Denmark, Ang Latin America Film Festival sa [[Los Angeles]] sa Oktubre 8-10 2021, The Animation Is Film Festival sa Oktubre 23 ay ipapalabas din sa Los Angeles, The Rolan International Film Festival sa Rolan, Armenia noong Nobyembre 1-5 2021 at ang Film Frasnor sa [[Oslo|Oslo, Norway]] noong Nobyembre 11-21 2021. Ginawa ng pelikula ang US premiere nito sa [[New York International Children's Film Festival|NYICFF]] noong 5 Marso 2021. Noong Hunyo, ibinenta ang "Nahuel" sa HBO sa Eastern Europe ayon sa Variety.<ref>{{Cite web|url=https://variety.com/2021/film/festivals/nahuel-german-acuna-the-devils-vein-1234992447/|title=Annecy Hit 'Nahuel and the Magic Book' Pinaplano ng Direktor na si Germán Acuña ang Animated na Western 'The Devil's Vein' (EXCLUSIVE)|date=9 Hunyo 2021}}</ref> Ang pandaigdigang petsa ng pagpapalabas ng pelikula noong Maagang 2022 at ito ay ipapalabas sa [[Chile]], [[Brazil]], [[Peru]], [[Argentina]], [[Colombia]], ang [[Estados Unidos]] , at sa buong mundo. Noong Disyembre 1, iniulat ni Elmercurio na ang opisyal na petsa ng pagpapalabas sa pelikula sa Chile ay sa 20 Enero 2022.<ref>https://digital.elmercurio.com/2021/12/01/C/3A426PQF/light?gt= 221001</ref> {| class="plainrowheaders wikitable" style="align:center;" |- ! scope="col"| Award !Date ! scope="col"| Category ! scope="col"| Name ! scope="col"| Result |- |[[Annecy International Animation Film Festival|Annecy International Animation Festival]]<ref>{{Cite web|url=https://www.annecy.org/programme:en/index:film-20203148|title=Annecy > Programme > Index|first=|last=|website=www.annecy.org|access-date=2021-12-06|archive-date=2021-12-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20211206070622/https://www.annecy.org/programme:en/index:film-20203148|url-status=dead}}</ref> |June 15, 2020 |Feature Film |Nahuel and the Magic Book/Nahuel et le Livre Magique |{{Nominated}} |- |[[Chilemonos International Animation Film Festival]]<ref>{{Cite web|url=https://chilemonos.cl/web2020/ganadores-2020/|title=Ganadores 2020 – Festival CHILEMONOS|access-date=2021-12-06|archive-date=2022-01-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20220115063031/https://chilemonos.cl/web2020/ganadores-2020/|url-status=dead}}</ref> | October 4, 2020 |Largometrajes Latino Americanos |Nahuel y el Libro Mágico |{{won}} |- |[[SCHLINGEL International Film Festival]]<ref>{{Cite web|url=https://ff-schlingel.de/en/programme/festival-movies/detail/10351|title=Nahuel and the Magic Book|website=ff-schlingel.de}}{{Dead link|date=Septiyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |October 10, 2020 |Full-Length Film |Nahuel and the Magic Book/Nahuel und das Magische Buch |{{Nominated}} |- |[[New York International Children's Film Festival]]<ref>{{Cite web|url=http://nyicff.org/programs/opening-spotlight-nahuel-and-the-magic-book/|title=Opening Spotlight: Nahuel and the Magic Book|website=New York Int'l Children's Film Festival}}</ref> |March 6, 2021 |Opening Spotlight |Nahuel and the Magic Book |{{Nominated}} |- |[[Tokyo Anime Award Festival]]<ref>{{Cite web|url=https://animefestival.jp/screen/list/2021feature2/?lang=en|title=ナウエルと魔法の本 &#124; TOKYO ANIME AWARD FESTIVAL 2021|website=animefestival.jp}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://animefestival.jp/en/post/1240/|title=TAAF2021 Competition Winners Announced &#124; TOKYO ANIME AWARD FESTIVAL 2021|website=animefestival.jp}}</ref> |March 12, 2021 |Award of Excellence |ナウエルと魔法の本/Nahuel and the Magic Book |{{won}} |- |[[Toronto Animation Arts Festival International]]<ref>{{Cite web |url=https://taafi.com/festival/2021/blocks/nahuel-and-the-magic-book-+-live-q-and-a-with-director-germ%C3%A1n-acu%C3%B1a |title=Archive copy |access-date=2021-12-06 |archive-date=2021-12-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211206002612/https://taafi.com/festival/2021/blocks/nahuel-and-the-magic-book-+-live-q-and-a-with-director-germ%C3%A1n-acu%C3%B1a |url-status=dead }}</ref> |March 25, 2021 |Full-Length Film |Nahuel and the Magic Book |{{Nominated}} |- |[[Buenos Aires International Independent Film Festival]]<ref>{{Cite web|url=https://vivamoscultura.buenosaires.gob.ar/?contenido=3176-|title=Nahuel y el libro magico - VIVAMOS CULTURA|website=vivamoscultura.buenosaires.gob.ar|access-date=2021-12-06|archive-date=2021-12-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20211206002613/https://vivamoscultura.buenosaires.gob.ar/?contenido=3176-|url-status=dead}}</ref> |March 28, 2021 |Little BAFCI |Nahuel y el Libro Mágico |{{Nominated}} |- |[[Seattle International Film Festival]]<ref>{{Cite web|url=https://www.siff.net/festival/nahuel-and-the-magic-book|title=Nahuel & the Magic Book|website=www.siff.net|access-date=2021-12-06|archive-date=2021-12-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20211206002613/https://www.siff.net/festival/nahuel-and-the-magic-book|url-status=dead}}</ref> |April 8, 2021 |Full Length Film |Nahuel and the Magic Book/Nahuel y el Libro Mágico |{{Nominated}} |- |[[Stockholm Film Festival|Stockholm Film Festival Junior]]<ref>{{Cite web|url=https://www.stockholmfilmfestival.se/sv/movies/2021/junior#15300|title=Filmer|website=Stockholms filmfestival|access-date=2021-12-06|archive-date=2021-12-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20211206092339/https://www.stockholmfilmfestival.se/sv/movies/2021/junior#15300|url-status=dead}}</ref> |April 19, 2021 |Full-Length Film |Nahuel and the Magic Book/Nahuel och den Magiska Boken |{{Nominated}} |- |[[Premios Quirino]]<ref>{{Cite web|url=https://premiosquirino.org/en/nominees-2021/|title=Nominees}}</ref> |May 29, 2021 |Best Ibero-American Animation Feature Film |Nahuel y el Libro Mágico |{{Nominated}} |- |[[Transylvania International Film Festival]]<ref>{{Cite web|url=https://tiff.ro/film/nahuel-si-cartea-magica|title=NAHUEL ȘI CARTEA MAGICĂ|access-date=2021-12-06|archive-date=2021-12-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20211201180943/https://tiff.ro/film/nahuel-si-cartea-magica|url-status=dead}}</ref> |July 25, 2021 |Best Feature |Nahuel si Cartea Magica |{{Nominated}} |- |[[CineMagic (film festival)|Cinemagic Dublin]]<ref>{{Cite web|url=https://filmfestival.cinemagic.org.uk/film/nahuel-and-the-magic-book/|title=Nahuel and the Magic Book|access-date=2021-12-06|archive-date=2021-07-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20210717182507/https://filmfestival.cinemagic.org.uk/film/nahuel-and-the-magic-book/|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210717182507/https://filmfestival.cinemagic.org.uk/film/nahuel-and-the-magic-book/ |date=2021-07-17 }}</ref> |July 30, 2021 |Full-Length Film |Nahuel and the Magic Book |{{Nominated}} |- |[[Zlin Film Festival]]<ref>{{Cite web|url=https://program.zlinfest.cz/online/cz/detail/?id=17061|title=Nahuel and the Magic Book|access-date=2021-12-06|archive-date=2021-12-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20211201144836/https://program.zlinfest.cz/online/cz/detail/?id=17061|url-status=dead}}</ref> |September 9, 2021 | Full-Length Film |Nahuel a Kouzelná Kniha |{{Nominated}} |- |[[Viborg Animation Festival]]<ref>{{Cite web|url=https://www.animationsfestival.dk/events/nahuel-and-the-magic-book-vaf-best-feature-competition/|title=Nahuel and the magic book|access-date=2021-12-06|archive-date=2021-12-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20211201144838/https://www.animationsfestival.dk/events/nahuel-and-the-magic-book-vaf-best-feature-competition/|url-status=dead}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211201144838/https://www.animationsfestival.dk/events/nahuel-and-the-magic-book-vaf-best-feature-competition/ |date=2021-12-01 }}</ref> |September 27, 2021 |Best Feature |Nahuel og den Magiske Bog/Nahuel and the Magic Book |{{Nominated}} |- |[[Buster Film Festival]]<ref>{{Cite web|url=https://buster.dk/film/nahuel-and-den-magiske-bog-2|title=Nahuel and the Magic Book|access-date=2021-12-06|archive-date=2021-12-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20211201144822/https://buster.dk/film/nahuel-and-den-magiske-bog-2/|url-status=dead}}</ref> |September 27, 2021 |Full Length Film |Nahuel og den Magiske Bog |{{Nominated}} |- |[[Cinemateket]]<ref>{{Cite web|url=https://www.dfi.dk/cinemateket/biograf/alle-film/film/nahuel-and-magic-book|title=Nahuel and the Magic Book|access-date=2021-12-06|archive-date=2021-12-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20211201160336/https://www.dfi.dk/cinemateket/biograf/alle-film/film/nahuel-and-magic-book|url-status=dead}}</ref> |October 7, 2021 |Full-Length Film |Nahuel and the Magic Book |{{Nominated}} |- |[[Latin America Film Festival]]<ref>{{Cite web|url=https://silver.afi.com/Browsing/Movies/Details/f-0100003067|title=Nahuel y el Libro Magico}}</ref> |October 8, 2021 |Full-Length Film |Nahuel y el Libro Mágico/Nahuel and the Magic Book |{{Nominated}} |- |[[Cine Magnifico]]<ref>{{Cite web|url=http://cinemagnifico.com/2021-film/nahuel-y-el-libro-magico/|title=Nahuel y el Libro Magico|access-date=2021-12-06|archive-date=2021-12-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20211201150338/https://cinemagnifico.com/2021-film/nahuel-y-el-libro-magico/|url-status=dead}}</ref> |October 16, 2021 |Full-Length Film |Nahuel y el Libro Mágico |{{Nominated}} |- |[[Animation Is Film]]<ref>{{Cite web|url=https://animationisfilm.com/events/nahuel-and-the-magic-book/|title=Nahuel and the Magic Book}}</ref> |October 23, 2021 |Full-Length Film |Nahuel and the Magic Book |{{Nominated}} |- |[[LatinAmerika i Fokus]]<ref>{{Cite web|url=https://latinamerikaifokus.se/familjematine-nahuel-och-den-magiska-boken-nahuel-y-el-libro-magico/|title=Nahuel y el Libro Magico|access-date=2021-12-06|archive-date=2021-12-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20211201150213/https://latinamerikaifokus.se/familjematine-nahuel-och-den-magiska-boken-nahuel-y-el-libro-magico/|url-status=dead}}</ref> |October 31, 2021 |Full-Length Film |Nahuel og den Magiske Boka/Nahuel y el Libro Mágico |{{Nominated}} |- |[[Rolan International Film Festival]] |November 1, 2021 |Best Long Animated Film |Նահուելը և կախարդական գիրքը/Nahuel and the Magic Book |{{Nominated}} |- |[[Film Frasnor]]<ref>{{Cite web|url=https://www.filmfrasor.no/no/film/2021/nahuel-og-den-magiske-boka|title=Nahuel and the Magic Book}}</ref> |November 11, 2021 | Full-Length Film |Nahuel og den Magiske Boka/Nahuel and the Magic Book |{{Nominated}} |- |} ==See also== * [[Bear Story]] == References == {{Reflist|refs= <ref name="auto">{{Cite web|url=https://variety.com/2020/film/global/punkrobot-nahuel-and-the-magic-book-latido-1234824634/|title=Latido Picks Up Annecy Animation Festival Hit 'Nahuel and the Magic Book' (EXCLUSIVE)|first1=John|last1=Hopewell|date=November 6, 2020}}</ref> }} == External links== * {{IMDb title|9881630}} [[Kategorya:Animated feature films]] [[Kategorya:2020 films]] [[Kategorya:2022 films]] [[Kategorya:2020 animated films]] [[Kategorya:2022 animated films]] [[Kategorya:2020s children's adventure films]] [[Kategorya:2022s children's adventure films]] [[Kategorya:Spanish-language films]] [[Kategorya:Chilean animated films]] [[Kategorya:Brazilian animated films]] [[Kategorya:Animated adventure films]] [[Kategorya:Animated fantasy films]] [[Kategorya:Animated drama films]] [[Kategorya:Animated coming-of-age films]] [[Kategorya:Father and son films]] [[Kategorya:Films set in Chile]] [[Kategorya:Anime-influenced Western animation]] [[Kategorya:Films set on islands]] [[Kategorya:Films set in forests]] [[Kategorya:Animated films about revenge]] [[Kategorya:Films about magic]] [[Kategorya:Films about fear]] [[Kategorya:Films about curses]] [[Kategorya:Films about witchcraft]] [[Kategorya:Films about solitude]] [[Kategorya:Animated films about friendship]] [[Kategorya:Animated buddy films]] [[Kategorya:Films postponed due to the COVID-19 pandemic]] [[Kategorya:Mga pelikula mula sa Chile]] [[Kategorya:Mga pelikula mula sa Brazil]] pe1vej3go11qoamqjxlhgg2l67tl07q 0 314439 2209390 2207108 2026-05-27T23:58:06Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209390 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Pagbabago sa Katamtamang Temperatura.svg|alt=Ang pandaigdigang mapa na pinapakita ang temperatura ng dagat na umaakyat ng 0.5 ng 1 digri Celsius; umaakyat ang temperatura ng lupa ng 1 hanggang 2 digri Celsius; at temperatura sa Artiko ng 4 digri Celsius.|thumb|Mga pagbabago sa temperatura ng hangin sa ibabaw ng daigdig sa nakalipas na 50 taon.<ref>{{Cite web |title=GISS Surface Temperature Analysis (v4) |url=https://data.giss.nasa.gov/gistemp/maps/index_v4.html |access-date=12 Enero 2024 |website=NASA |language=en}}</ref> Higit na umiinit ang [[Artiko]], at karaniwang tumaas ang mga temperatura sa lupa nang higit sa mga temperatura sa ibabaw ng dagat.]] [[Talaksan:Pandaigdigang Temperatura at mga Puwersa.svg|thumb|Ang katamtamang temperatura ng hangin sa ibabaw ng [[Daigdig]] ay tumaas ng halos 1.5{{Spaces}}°C (mga{{Spaces}}2.5 °F) mula noong [[Rebolusyong industriyal|Rebolusyong Industriyal]]. Nagdudulot ang mga likas na puwersa ng ilang pagkakaiba-iba, subalit ipinapakita ng 20-taong katamtaman ang progresibong impluwensya ng aktibidad ng tao.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG1|2021}} (sa Ingles)</ref>]] Sa karaniwang paggamit, inilalarawan ng '''pagbabago ng klima''' ang '''pag-init ng mundo'''—ang patuloy na pagtaas ng katamtamang temperatura sa buong mundo—at ang mga epekto nito sa sistema ng klima ng [[Daigdig]]. Kasama rin sa mas malawak na kahulugan ng pagbabago ng klima ang mga nakaraang pangmatagalang pagbabago sa klima ng Daigdig. Pangunahing sanhi ng kasalukuyang pagtaas sa pandaigdigang katamtamang temperatura ang pagsunog ng mga tao ng mga panggatong na [[posil]] mula noong [[Rebolusyong industriyal|Rebolusyong Industriyal]].<ref name="IPCC_SR15_p54">{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch1|2018}} (sa Ingles)</ref><ref name="Lynas_2021">{{Cite journal |last=Lynas |first=Mark |last2=Houlton |first2=Benjamin Z. |last3=Perry |first3=Simon |date=19 Oktubre 2021 |title=Greater than 99% consensus on human caused climate change in the peer-reviewed scientific literature |journal=Environmental Research Letters |language=en |volume=16 |issue=11 |page=114005 |bibcode=2021ERL....16k4005L |doi=10.1088/1748-9326/ac2966 |doi-access=free}}</ref> Nagdaragdag sa mga gas ng ''greenhouse'' ang paggamit ng panggatong na posil, [[deporestasyon|pagputol ng kagubatan]], at ilang gawaing pang-agrikultura at pang-industriya.<ref name="auto2">{{Harvard citation no brackets|Our World in Data, 18 Setyembre|2020}} (sa Ingles)</ref> [[Epektong greenhouse|Sumisipsip ng ilan sa init]] ang mga gas na ito na inilalabas ng Daigdig pagkatapos itong uminit mula sa sikat ng araw, na nagpapainit sa mas mababang atmospera. Ang [[Carbon dioxide|diyoksidong karbon]], ang pangunahing gas na ''[[greenhouse]]'' na nagtutulak ng pag-init ng mundo, ay lumaki ng humigit-kumulang 50% at nasa antas na hindi nakikita sa loob ng milyun-milyong taon.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG1 Technical Summary|2021}}</ref> Ang pagbabago ng klima ay may lalong malaking epekto sa [[Likas na kapaligiran|kapaligiran]]. Lumalawak ang mga disyerto, habang nagiging mas karaniwan ang [[matinding init]] at [[Napakalaking sunog|sunog sa ilang]].<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SRCCL|2019}}; {{Harvard citation no brackets|IPCC SRCCL|2019}} (sa Ingles)</ref> Nag-ambag ang pinalakas na pag-init sa Artiko sa pagtunaw ng matatandang yelo o ''permafrost'', pag-urong ng mga [[glasyar]] at pagbagsak ng yelo sa dagat.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SROCC|2019}} (sa Ingles)</ref> Nagdudulot din ang mas mataas na temperatura ng mas matinding [[bagyo]], tagtuyot, at iba pang matinding lagay ng panahon.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG1 Ch11|2021}} (sa Ingles)</ref> Napipilitan ng mabilis na pagbabagong pangkapaligiran ang maraming uri ng hayop sa mga [[bundok]], [[Bahura ng mga bulaklak na bato|bahurang koral]], at Artiko na lumipat o malipol.<ref>{{Cite web |last=EPA |date=19 Enero 2017 |title=Climate Impacts on Ecosystems |url=https://19january2017snapshot.epa.gov/climate-impacts/climate-impacts-ecosystems_.html#Extinction |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20180127185656/https://19january2017snapshot.epa.gov/climate-impacts/climate-impacts-ecosystems_.html#Extinction |archive-date=27 Enero 2018 |access-date=5 Pebrero 2019 |language=en |quote=Mountain and arctic ecosystems and species are particularly sensitive to climate change... As ocean temperatures warm and the acidity of the ocean increases, bleaching and coral die-offs are likely to become more frequent.}}</ref> Kahit na maging matagumpay ang mga pagsisikap na itakda ang pag-init sa hinaharap, magpapatuloy ang ilang mga kinahinatnan sa loob ng maraming dantaon. Kabilang dito ang pag-init ng karagatan, pag-aasido ng karagatan at pagtaas ng lebel ng dagat.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch1|2018}} (sa Ingles)</ref> Binabantaan ng pagbabago ng klima ang mga tao ng dagdag na [[Baha|pagbaha]], matinding init, labis na kakulangan ng pagkain at tubig, mas maraming sakit, at pagkaluging ekonomiko. Maaring magbunga ito sa pangingibang-bayan at hindi pagkakasundo ng mga tao.<ref name="auto3">{{Harvard citation no brackets|Cattaneo|Beine|Fröhlich|Kniveton|2019}}; {{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG2|2022}} (sa Ingles)</ref> Tinatawag ng [[Pandaigdigang Organisasyon sa Kalusugan|''World Health Organization'']] (WHO, o Pandaigdigang Organisasyon sa Kalusugan) ang pagbabago ng klima bilang pinakamalaking banta sa kalusugan ng mundo sa ika-21 dantaon.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 SYR|2014}}; {{Harvard citation no brackets|WHO, Nob|2015}}: "Climate change is the greatest threat to global health in the 21st century. Health professionals have a duty of care to current and future generations. You are on the front line in protecting people from climate impacts – from more heat-waves and other extreme weather events; from outbreaks of infectious diseases such as malaria, dengue and cholera; from the effects of malnutrition; as well as treating people who are affected by cancer, respiratory, cardiovascular and other non-communicable diseases caused by environmental pollution." (sa Ingles)</ref> Nakakaranas ang mga lipunan at [[ekosistema]] ng mas matitinding panganib habang walang pagkilos upang mabawasan ang pag-init.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG2|2022}} (sa Inlges)</ref> Bahagyang binabawasan ang mga panganib ng pag-angkop sa pagbabago ng klima sa pamamagitan ng mga pagsisikap tulad na lamang ng mga hakbang sa pagpigil sa baha o mga pananim na nilalabanan sa tagtuyot, bagama't naabot na ang ilang pagtatakda sa pag-aangkop.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG2|2022}}; {{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 SYR SPM|2023}}: "Effectiveness15 of adaptation in reducing climate risks16 is documented for specific contexts, sectors and regions (high confidence)...Soft limits to adaptation are currently being experienced by small-scale farmers and households along some low-lying coastal areas (medium confidence) resulting from financial, governance, institutional and policy constraints (high confidence). Some tropical, coastal, polar and mountain ecosystems have reached hard adaptation limits (high confidence). Adaptation does not prevent all losses and damages, even with effective adaptation and before reaching soft and hard limits (high confidence)." (sa Ingles)</ref> Responsable ang mga mahihirap na komunidad sa maliit na bahagi ng mga pandaigdigang emisyon, subalit sila ang may pinakamaliit na kakayahang umangkop at sila rin ang pinakanatatamaan ng pagbabago ng klima.<ref>{{Cite web |last=Tietjen |first=Bethany |date=2 Nobyembre 2022 |title=Loss and damage: Who is responsible when climate change harms the world's poorest countries? |url=https://theconversation.com/loss-and-damage-who-is-responsible-when-climate-change-harms-the-worlds-poorest-countries-192070 |access-date=30 Agosto 2023 |website=The Conversation |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 Pebrero 2022 |title=Climate Change 2022: Impacts, Adaptation and Vulnerability |url=https://www.ipcc.ch/report/sixth-assessment-report-working-group-ii/ |access-date=30 Agosto 2023 |publisher=IPCC |language=en}}</ref> {{multiple image|perrow=1 / 2 |total_width=310 |image1=Bobcat Fire, Los Angeles, San Gabriel Mountains.jpg |alt1=Sunog sa Bobcat sa Monrovia, [[Kalipornya]], Setyembre 10, 2020 |image2=Bleached colony of Acropora coral.jpg |alt2=[[Pagpuputi ng sagay|Pinaputing]] kolonya ng koral ng Acropora|image4=California Drought Dry Lakebed 2009.jpg|alt4=Isang tuyong ilalim ng lawa sa [[Kalipornya]], na nakakaranas pinakamalalang malaking tagtuyot sa loob ng 1,200 taon.<ref>{{cite web |url=https://www.cbsnews.com/news/water-cutbacks-california-6-million-people-drought/ |title=California is rationing water amid its worst drought in 1,200 years |first=Irina |last=Ivanova |publisher=CBS News |date=Hunyo 2, 2022|language=en}}</ref>|footer=Mga halimbawa ng ilang epekto ng pagbabago ng klima: Tumindi ang sunog sa ilang sa pamamagitan ng init at [[tagtuyot]], [[Pagpuputi ng sagay|pagputi ng mga korales]] na nangyayari ng mas madalas dahil sa matinding init sa dagat, at lumalalang tagtuyot na nadadamay ang mga panustos ng tubig.}} Maraming epekto sa pagbabago ng klima ang naramdaman nitong mga nakaraang taon, na ang 2023 ang pinakamainit na naitala sa +{{Convert|1.48|C-change}} mula nang magsimula ang regular na pagsubaybay noong 1850.<ref>{{Cite web |last=Poyntin |first=Mark |last2=Rivault |first2=Erwan |date=10 Enero 2024 |title=2023 confirmed as world's hottest year on record |url=https://www.bbc.com/news/science-environment-67861954 |access-date=13 Enero 2024 |publisher=BBC |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=21 Abril 2023 |title=Human, economic, environmental toll of climate change on the rise: WMO {{!}} UN News |url=https://news.un.org/en/story/2023/04/1135852 |access-date=11 Abril 2024 |website=news.un.org |language=en}}</ref> Itataas ng karagdagang pag-init ang mga epektong ito at maaaring magpalitaw ng mga sandaling kritikal, gaya ng pagtunaw ng lahat ng yelo sa [[Greenland|Groenlandiya]].<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG1 Technical Summary|2021}} (sa Ingles)</ref> Sa ilalim ng Kasunduang Paris ng 2015, kolektibong nagkasundo ang mga bansa na panatilihin ang pag-iinit na "mabuting nasa ilalim ng 2&nbsp;°C". Gayunpaman, sa mga pangakong ginawa sa ilalim ng Kasunduan, aabot pa rin ang pag-init ng mundo sa humigit-kumulang {{Convert|2.7|C-change}} sa pagtatapos ng dantaon.<ref name="UNEP2021">{{Harvard citation no brackets|United Nations Environment Programme|2021}} (sa Ingles)</ref> Mangangailangan ng pagtatakda sa pag-init sa 1.5&nbsp;°C ng pagbabawas ng mga emisyon sa 2030 at pagkamit ng mga emisyong netong-sero sa 2050.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch2|2018}}; {{Harvard citation no brackets|IPCC SR15|2018}}; {{Harvard citation no brackets|Rogelj|Meinshausen|Schaeffer|Knutti|Riahi|2015}}; {{Harvard citation no brackets|Hilaire et al.|2019}} (sa Ingles)</ref> Maaring ihinto ang paggamit ng panggatong na posil sa pamamagitan ng pagtitipid ng enerhiya at paglipat sa mga mapagkukunan ng enerhiya na hindi gumagawa ng malaking polusyong karbon. Ang mga pinagbubuhatan ng enerhiya ng mga ito ay mula sa hangin, araw, tubig, at [[Enerhiyang nukleyar|lakas nukleyar]].<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG3 Annex III|2014}} (sa Ingles)</ref><ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG3|2022}} (sa Ingles)</ref> Maaaring palitan ng malinis na enerhiya ang mga panggatong na posil na ginagamit sa pagpapagana ng transportasyon, pagpapainit ng mga gusali, at pagpapatakbo ng mga prosesong pang-industriya.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG3|2022}} (sa Ingles)</ref> Maaari ding alisin ang karbon sa atmospera sa pamamagitan ng pagdagdag ng lupaing tinatakluban ng [[kagubatan]] at ang [[pagsasaka]] gamit ang mga pamamaraan na nag-iimbak ng karbon sa patungo sa ilalim ng lupa.<ref name="IPCC SRCCL Summary for Policymakers 2019 18">{{Harvard citation no brackets|IPCC SRCCL Summary for Policymakers|2019}} (sa Ingles)</ref><ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG3|2022}} (sa Ingles)</ref> == Pagtaas ng temperatura sa buong mundo == [[Talaksan:Common_Era_Temperature.svg|thumb|Rekonstruksyon ng pandaigdigang temperatura sa ibabaw sa nakalipas na 2000 taon gamit ang datos na panghalili mula sa mga singsing ng puno, koral, at gitna ng yelo na kulay bughaw.<ref>{{Harvard citation no brackets|Neukom|Barboza|Erb|Shi|2019b}}. (sa Ingles)</ref> Ang direktang naobserbahang datos ay kulay pula. <ref name="nasa temperatures2">{{Cite web |title=Global Annual Mean Surface Air Temperature Change |url=https://data.giss.nasa.gov/gistemp/graphs_v4/ |access-date=23 Pebrero 2020 |publisher=[[NASA]] |language=en}}</ref>]] === Mga tala ng temperatura bago ang pag-init ng mundo === Sa nakalipas na ilang milyong taon, [[Ebolusyon ng tao|nag-ebolusyon ang mga tao]] sa isang klima na umikot sa panahon ng yelo, na may katamtamang temperatura sa buong mundo na nasa pagitan ng 1&nbsp;°C mas mainit at 5–6&nbsp;°C mas malamig kaysa sa kasalukuyang mga antas.<ref>{{Cite journal |last=Thomas |first=Zoë A. |last2=Jones |first2=Richard T. |last3=Turney |first3=Chris S.M. |last4=Golledge |first4=Nicholas |last5=Fogwill |first5=Christopher |last6=Bradshaw |first6=Corey J.A. |last7=Menviel |first7=Laurie |last8=McKay |first8=Nicholas P. |last9=Bird |first9=Michael |last10=Palmer |first10=Jonathan |last11=Kershaw |first11=Peter |date=Abril 2020 |title=Tipping elements and amplified polar warming during the Last Interglacial |url=https://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S0277379119309205 |journal=Quaternary Science Reviews |language=en |volume=233 |pages=106222 |bibcode=2020QSRv..23306222T |doi=10.1016/j.quascirev.2020.106222}}</ref><ref>{{Cite web |last=Michon |first=Scott |title=What's the coldest the Earth's ever been? |url=https://www.climate.gov/news-features/climate-qa/whats-coldest-earths-ever-been |access-date=6 August 2023 |publisher=SMITHSONIAN INSTITUTION |archive-date=1 Agosto 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230801193107/https://www.climate.gov/news-features/climate-qa/whats-coldest-earths-ever-been |url-status=dead }}</ref> Ang isa sa mga mas mainit na panahon ay ang Huling Interglasyal sa pagitan ng 115,000 at 130,000 taon na ang nakalilipas, nang 6 hanggang 9 na metro ang antas ng dagat na mas mataas kaysa ngayon.<ref>{{Cite journal |last=Barlow |first=Natasha L. M. |last2=McClymont |first2=Erin L. |last3=Whitehouse |first3=Pippa L. |last4=Stokes |first4=Chris R. |last5=Jamieson |first5=Stewart S. R. |last6=Woodroffe |first6=Sarah A. |last7=Bentley |first7=Michael J. |last8=Callard |first8=S. Louise |last9=Cofaigh |first9=Colm Ó |last10=Evans |first10=David J. A. |last11=Horrocks |first11=Jennifer R. |date=Setyembre 2018 |title=Lack of evidence for a substantial sea-level fluctuation within the Last Interglacial |url=https://www.nature.com/articles/s41561-018-0195-4 |journal=Nature Geoscience |language=en |volume=11 |issue=9 |pages=627–634 |bibcode=2018NatGe..11..627B |doi=10.1038/s41561-018-0195-4 |issn=1752-0894}}</ref> Ang pinakahuling pinakamataas na glasyal na 20,000 taon na ang nakakaraan ay may mga antas ng dagat na humigit-kumulang {{Convert|125|m|ft}} mas mababa kaysa ngayon.<ref name="cLevel">{{Cite web |title=Fact Sheet fs002-00: Sea Level and Climate |url=https://pubs.usgs.gov/fs/fs2-00/ |access-date=2024-06-16 |website=pubs.usgs.gov |language=en}}</ref> Namalagi ang mga temperatura sa kasalukuyang panahong interglasyal simula [[Holoseno|11,700 taon na ang nakakaraan]].<ref>{{Cite journal |last=Marcott |first=S. A. |last2=Shakun |first2=J. D. |last3=Clark |first3=P. U. |last4=Mix |first4=A. C. |date=2013 |title=A reconstruction of regional and global temperature for the past 11,300 years |url=https://archive.org/details/sim_science_2013-03-08_339_6124/page/1198 |journal=Science |language=en |volume=339 |issue=6124 |pages=1198–1201 |bibcode=2013Sci...339.1198M |doi=10.1126/science.1228026 |pmid=23471405}}</ref> Ang mga makasaysayang huwaran ng pag-init at paglamig, tulad ng Panahong Mainit na Medyebal at ang Maliit na Panahong Yelo, ay hindi nangyari nang sabay-sabay sa iba't ibang rehiyon. Maaring umabot ang mga temperatura ng kasing taas ng mga nasa huling bahagi ng ika-20 dantaon sa isang limitadong hanay ng mga rehiyon.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG1 Ch5|2013}}; {{Harvard citation no brackets|Neukom|Steiger|Gómez-Navarro|Wang|2019a}} (sa Ingles)</ref> Nagmumula ang impormasyon ng klima para sa panahong iyon sa mga panghalili ng klima, tulad ng mga [[puno]] at mga gitna ng yelo.<ref name="SR15 Ch1 p57">{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch1|2018}}; {{Harvard citation no brackets|Hawkins|Ortega|Suckling|Schurer|2017}} (sa Ingles)</ref> === Pag-init mula noong Rebolusyong Industriyal === [[Talaksan:1951-_Percent_of_record_temperatures_that_are_cold_or_warm_records.svg|thumb|Sa nakalipas na mga dekada, ang mga bagong talaan ng mataas na temperatura ay higit na nalampasan ang mga bagong talaan ng mababang temperatura sa lumalaking bahagi ng ibabaw ng Daigdig.<ref name="NOAA_July">{{Cite web |date=Setyembre 2023 |title=Mean Monthly Temperature Records Across the Globe / Timeseries of Global Land and Ocean Areas at Record Levels for September from 1951-2023 |url=https://www.ncei.noaa.gov/access/monitoring/monthly-report/global/202309/supplemental/page-3 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231014030010/https://www.ncei.noaa.gov/access/monitoring/monthly-report/global/202309/supplemental/page-3 |archive-date=2023-10-14 |website=NCEI.NOAA.gov |publisher=National Centers for Environmental Information (NCEI) of the National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA)}} (palitan ang "202309" sa URL upang makita ang ibang taon maliban san 2023, at mga buwan maliban sa 09=Setyembre)</ref>]] [[Talaksan:1955-_Ocean_heat_content_-_NOAA.svg|thumb|Nagkaroon ng pagtaas sa nilalaman ng init sa karagatan sa mga nakalipas na dekada habang ang karagatan ay sumisipsip ng higit sa 90% ng init mula sa pag-init ng mundo.<ref name="NOAA_NASA_OHC_1957_">''Top 700 meters:'' {{Cite web |last=Lindsey |first=Rebecca |last2=Dahlman |first2=Luann |date=6 Setyembre 2023 |title=Climate Change: Ocean Heat Content |url=https://www.climate.gov/news-features/understanding-climate/climate-change-ocean-heat-content |url-status=live |archive-url=https://archive.today/20231029171303/https://www.climate.gov/news-features/understanding-climate/climate-change-ocean-heat-content |archive-date=2023-10-29 |website=climate.gov |publisher=National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA)}} ● ''Top 2000 meters:'' {{Cite web |title=Ocean Warming / Latest Measurement: December 2022 / 345 (± 2) zettajoules since 1955 |url=https://climate.nasa.gov/vital-signs/ocean-warming/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231020033606/https://climate.nasa.gov/vital-signs/ocean-warming/ |archive-date=20 Oktubre 2023 |website=NASA.gov |publisher=National Aeronautics and Space Administration}} (sa Ingles)</ref>]] Humigit-kumulang noong 1850, nagsimula ang mga tala ng termometro na magbigay ng pandaigdigang saklaw.<ref name="AR5 WG1 SPM p4-5">{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG1 Summary for Policymakers|2013}}</ref> Sa pagitan ng ika-18 dantaon at 1970, nagkaroon ng kaunting netong pag-init, dahil binawi ang epekto ng pag-init ng mga emisyon ng gas na ''greenhouse'' ng paglamig mula sa emisyon ng mga diyoksidong asupre. Nagdudulot ang diyoksidong asupre ng ulang asido, subalit gumagawa din ito ng erosol na [[Sulfato|sulpato]] sa atmospera, na ninirepleksyon ang sikat ng araw at nagiging sanhi ng tinatawag na pangdaigdigang pagdidilim. Pagkatapos ng 1970, humantong ang pagtaas ng akumulasyon ng mga gas na ''greenhouse'' at mga kontrol sa polusyon ng asupre sa isang markadong pagtaas ng temperatura.<ref>{{Cite news |last=Mooney |first=Chris |last2=Osaka |first2=Shannon |date=26 Disyembre 2023 |title=Is climate change speeding up? Here's what the science says. |language=en |work=The Washington Post |url=https://www.washingtonpost.com/climate-environment/2023/12/26/global-warming-accelerating-climate-change/ |access-date=18 Enero 2024}}</ref><ref name="NASA2007">{{Cite news |date=15 Marso 2007 |title=Global 'Sunscreen' Has Likely Thinned, Report NASA Scientists |language=en |publisher=[[NASA]] |url=http://www.nasa.gov/centers/goddard/news/topstory/2007/aerosol_dimming.html |url-status=dead |access-date=13 Hunyo 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181222142212/https://www.nasa.gov/centers/goddard/news/topstory/2007/aerosol_dimming.html |archive-date=22 Disyembre 2018}}</ref><ref name="Quaas2022">{{Cite journal |last=Quaas |first=Johannes |last2=Jia |first2=Hailing |last3=Smith |first3=Chris |last4=Albright |first4=Anna Lea |last5=Aas |first5=Wenche |last6=Bellouin |first6=Nicolas |last7=Boucher |first7=Olivier |last8=Doutriaux-Boucher |first8=Marie |last9=Forster |first9=Piers M. |last10=Grosvenor |first10=Daniel |last11=Jenkins |first11=Stuart |date=21 September 2022 |title=Robust evidence for reversal of the trend in aerosol effective climate forcing |url=https://acp.copernicus.org/articles/22/12221/2022/ |journal=Atmospheric Chemistry and Physics |language=en |volume=22 |issue=18 |pages=12221–12239 |bibcode=2022ACP....2212221Q |doi=10.5194/acp-22-12221-2022 |doi-access=free |hdl-access=free|hdl=20.500.11850/572791}}</ref> Ang mga patuloy na pagbabago sa klima ay walang naunang huwaran sa loob ng ilang libong taon.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG1|2021}} (sa Ingles)</ref> Ipinapakita ng lahat ng maramihang mga independiyenteng set ng datos ang pandaigdigang pagtaas ng temperatura sa ibabaw,<ref>{{Harvard citation no brackets|EPA|2016}} (sa Ingles)</ref> sa bilis na humigit-kumulang 0.2&nbsp;°C bawat dekada.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch1|2018}}. (sa Ingles)</ref> Ang dekada ng 2013–2022 ay uminit sa katamtamang 1.15&nbsp;°C [1.00–1.25&nbsp;°C] kumpara sa pinagbabatayang bilang bago ang pre-industriyal (1850–1900).<ref>{{Harvard citation no brackets|Earth System Science Data|2023}} (sa Ingles)</ref> Hindi lahat ng taon ay mas mainit kaysa sa nakaraan: maaring gumawa ang mga proseso ng pagkakaiba-iba ng panloob na klima ng anumang taon na 0.2&nbsp;°C mas mainit o mas malamig kaysa sa karaniwan.<ref name="Samset2020">{{Cite journal |last=Samset |first=B. H. |last2=Fuglestvedt |first2=J. S. |last3=Lund |first3=M. T. |date=7 Hulyo 2020 |title=Delayed emergence of a global temperature response after emission mitigation |journal=Nature Communications |language=en |volume=11 |issue=1 |page=3261 |bibcode=2020NatCo..11.3261S |doi=10.1038/s41467-020-17001-1 |pmc=7341748 |pmid=32636367 |quote=At the time of writing, that translated into 2035–2045, where the delay was mostly due to the impacts of the around 0.2 °C of natural, interannual variability of global mean surface air temperature |hdl-access=free |hdl=11250/2771093}}</ref> Mula 1998 hanggang 2013, ang mga negatibong yugto ng dalawang naturang proseso, ang ''Pacific Decadal Oscillation'' (PDO, Pamsampung-taong Osilasyon sa Pasipiko)<ref name="SeipGrønWang2023PacificDecadalOscillation">{{Cite journal |last=Seip |first=Knut L. |last2=Grøn |first2=ø. |last3=Wang |first3=H. |date=31 Agosto 2023 |title=Global lead-lag changes between climate variability series coincide with major phase shifts in the Pacific decadal oscillation |journal=Theoretical and Applied Climatology |language=en |volume=154 |issue=3–4 |pages=1137–1149 |bibcode=2023ThApC.154.1137S |doi=10.1007/s00704-023-04617-8 |issn=0177-798X |doi-access=free |hdl-access=free |hdl=11250/3088837}}</ref> at ''Atlantic Multidecadal Oscillation'' (AMO, Pamsampung-taong Osilasyon sa Atlantiko)<ref>{{Cite journal |last=Yao |first=Shuai-Lei |last2=Huang |first2=Gang |last3=Wu |first3=Ren-Guang |last4=Qu |first4=Xia |date=Enero 2016 |title=The global warming hiatus—a natural product of interactions of a secular warming trend and a multi-decadal oscillation |url=http://link.springer.com/10.1007/s00704-014-1358-x |journal=Theoretical and Applied Climatology |language=en |volume=123 |issue=1–2 |pages=349–360 |bibcode=2016ThApC.123..349Y |doi=10.1007/s00704-014-1358-x |issn=0177-798X |access-date=20 Setyembre 2023}}</ref> ay nagdulot ng tinatawag na "pahinga ng pag-init ng mundo".<ref>{{Cite journal |last=Xie |first=Shang-Ping |last2=Kosaka |first2=Yu |date=Hunyo 2017 |title=What Caused the Global Surface Warming Hiatus of 1998–2013? |url=http://link.springer.com/10.1007/s40641-017-0063-0 |journal=Current Climate Change Reports |language=en |volume=3 |issue=2 |pages=128–140 |bibcode=2017CCCR....3..128X |doi=10.1007/s40641-017-0063-0 |issn=2198-6061 |access-date=20 Setyembre 2023}}</ref> Pagkatapos ng pahinga, kabaligtaran ang nangyari, na may mga taon tulad ng 2023 na nagpapakita ng mga temperatura na mas mataas kahit sa kamakailang katamtaman.<ref name="Copernicus2023">{{Cite web |date=21 Nobyembre 2023 |title=Global temperature exceeds 2&nbsp;°C above pre-industrial average on 17 November |url=https://climate.copernicus.eu/global-temperature-exceeds-2degc-above-pre-industrial-average-17-november |access-date=31 Enero 2024 |website=Copernicus |language=en |quote=While exceeding the 2&nbsp;°C threshold for a number of days does not mean that we have breached the Paris Agreement targets, the more often that we exceed this threshold, the more serious the cumulative effects of these breaches will become.}}</ref> Ito ang dahilan kung bakit tinukoy ang pagbabago ng temperatura sa mga tuntunin ng isang 20-taong katamtaman, na binabawasan ang ingay ng mainit at malamig na taon at mga huwarang kada dekadang klima, at nakita ang pangmatagalang hudyat.<ref name="IPCC_AR6_WGI_SPM">IPCC, 2021: [https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/downloads/report/IPCC_AR6_WGI_SPM.pdf Summary for Policymakers]. Sa: [https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/ Climate Change 2021: The Physical Science Basis. Contribution of Working Group I to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change] [Masson-Delmotte, V., P. Zhai, A. Pirani, S.L. Connors, C. Péan, S. Berger, N. Caud, Y. Chen, L. Goldfarb, M. I. Gomis, M. Huang, K. Leitzell, E. Lonnoy, J. B. R. Matthews, T. K. Maycock, T. Waterfield, O. Yelekçi, R. Yu, and B. Zhou (mga pat.)]. Cambridge University Press, Cambridge, United Kingdom and New York, New York, US, pp. 3−32, doi:10.1017/9781009157896.001. (sa Ingles)</ref>{{Rp|5}} <ref>{{Cite web |last=McGrath |first=Matt |date=17 Mayo 2023 |title=Global warming set to break key 1.5C limit for first time |url=https://www.bbc.com/news/science-environment-65602293 |access-date=31 Enero 2024 |website=[[BBC News]] |language=en |quote=The researchers stress that temperatures would have to stay at or above 1.5C for 20 years to be able to say the Paris agreement threshold had been passed.}}</ref> Ang isang malawak na hanay ng iba pang mga obserbasyon ay nagpapatibay sa katibayan ng pag-init.<ref>{{Harvard citation no brackets|Kennedy|Thorne|Peterson|Ruedy|2010}}. Pigura 2.5. (sa Ingles)</ref>{{Sfn|Loeb et al.|2021}} Lumalamig ang itaas na atmospera, dahil nakakakuha ang mga gas na ''greenhouse'' ng init malapit sa ibabaw ng [[Daigdig]], at kaya mas kaunting init ang lumalabas sa [[kalawakan]].<ref>{{Cite web |date=3 Hunyo 2010 |title=Global Warming |url=https://earthobservatory.nasa.gov/features/GlobalWarming |access-date=11 Setyembre 2020 |publisher=NASA JPL |language=en |quote=Satellite measurements show warming in the troposphere but cooling in the stratosphere. This vertical pattern is consistent with global warming due to increasing greenhouse gases but inconsistent with warming from natural causes.}}</ref> Binabawasan ng pag-init ang karaniwang pagtakip ng niyebe at pinipilit ang pag-urong ng mga [[glasyar]]. Kasabay nito, nagdudulot din ang pag-init ng mas malaking [[ebaporasyon]] mula sa mga [[karagatan]], na humahantong sa higit na [[Halumigmig|halumigmig sa atmospera]], higit at mas malakas na pag-ulan.<ref>{{Harvard citation no brackets|Kennedy|Thorne|Peterson|Ruedy|2010}}; {{Harvard citation no brackets|USGCRP Chapter 1|2017}}.</ref> Ang mga halaman ay [[Bulaklak|namumulaklak]] nang mas maaga sa [[tagsibol]], at libu-libong uri ng hayop ang permanenteng lumilipat sa mas malalamig na lugar.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG2|2022}} (sa Ingles)</ref> ==== Mga pagkakaiba ayon sa rehiyon ==== Umiinit ang iba't ibang rehiyon ng mundo sa iba't ibang antas. Malaya ang huwaran sa kung saan ibinubuga ang mga gas na ''greenhouse'', dahil nanatili ang mga gas sa sapat na katagalan upang kumalat sa buong planeta. Mula noong panahon ng pre-industriyal, tumaas ang katamtamang temperatura sa ibabaw sa mga rehiyon ng lupa nang halos dalawang beses nang mas mabilis kaysa sa pandaigdigang katamtamang temperatura sa ibabaw.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SRCCL Summary for Policymakers|2019}} (sa Ingles)</ref> Dahil ito sa nawawalan ang mga karagatan ng mas maraming init sa pamamagitan ng [[Pagsingaw|ebaporasyon]] at maaaring mag-imbak ng maraming init ang mga karagatan.<ref>{{Harvard citation no brackets|Sutton|Dong|Gregory|2007}}. (sa Ingles)</ref> Lumago ang enerhiyang termal sa pandaigdigang sistema ng klima na may mga maikling paghinto lamang mula noong hindi bababa sa 1970, at higit sa 90% ng sobrang enerhiya na ito ay naimbak sa karagatan.<ref name="ocean heat absorption">{{Cite web |year=2018 |title=Climate Change: Ocean Heat Content |url=https://www.climate.gov/news-features/understanding-climate/climate-change-ocean-heat-content |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20190212110601/https://www.climate.gov/news-features/understanding-climate/climate-change-ocean-heat-content |archive-date=12 Pebrero 2019 |access-date=20 Pebrero 2019 |publisher=NOAA |language=en}}</ref><ref name="Harvipccar5">{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG1 Ch3|2013}}: "Ocean warming dominates the global energy change inventory. Warming of the ocean accounts for about 93% of the increase in the Earth's energy inventory between 1971 and 2010 (high confidence), with warming of the upper (0 to 700 m) ocean accounting for about 64% of the total." (sa Ingles)</ref> Ang iba ay nagpainit sa [[Himpapawid|kapaligiran]], natunaw ang yelo, at nagpainit sa mga [[lupalop]].<ref name="EarthSysSciData_20200907">{{Cite journal |last=von Schuckman |first=K. |last2=Cheng |first2=L. |last3=Palmer |first3=M. D. |last4=Hansen |first4=J. |last5=Tassone |first5=C. |last6=Aich |first6=V. |last7=Adusumilli |first7=S. |last8=Beltrami |first8=H. |last9=Boyer |first9=T. |last10=Cuesta-Valero |first10=F. J. |display-authors=4 |date=7 Setyembre 2020 |title=Heat stored in the Earth system: where does the energy go? |url=https://essd.copernicus.org/articles/12/2013/2020/ |journal=Earth System Science Data |language=en |volume=12 |issue=3 |pages=2013–2041 |bibcode=2020ESSD...12.2013V |doi=10.5194/essd-12-2013-2020 |doi-access=free |hdl-access=free |hdl=20.500.11850/443809}}</ref> Ang [[Hilagang Emisperyo]] at ang [[Hilagang Polo]] ay mas mabilis na uminit kaysa sa [[Polong Timog]] at [[Timog Emisperyo|Katimugang Emisperyo]]. Hindi lamang may mas maraming lupain ang Hilgang Emisperyo, kundi pati na rin ang mas pana-panahong pagtakip ng niyebe at yelo sa dagat. Habang lumilipat ang mga ibabaw na ito mula sa pagpapakita ng maraming liwanag hanggang sa pagiging madilim pagkatapos matunaw ang yelo, nagsisimula silang sumipsip ng mas maraming init.<ref>{{Harvard citation no brackets|NOAA, 10 Hulyo|2011}}.</ref> Nakakaambag din ang mga lokal na deposito ng itim na karbon sa niyebe at yelo sa pag-init ng Artiko.<ref>{{Harvard citation no brackets|United States Environmental Protection Agency|2016}} (sa Ingles)</ref> Tumaas ang mga temperatura sa ibabaw ng [[Artiko]] sa pagitan ng tatlo at apat na beses na mas mabilis kaysa sa ibang bahagi ng mundo.<ref name="3X2021">{{Cite web |date=20 Mayo 2021 |title=Arctic warming three times faster than the planet, report warns |url=https://phys.org/news/2021-05-arctic-faster-planet.html |access-date=6 Oktubre 2022 |website=Phys.org |language=en}}</ref><ref name="Rantanen2022">{{Cite journal |last=Rantanen |first=Mika |last2=Karpechko |first2=Alexey Yu |last3=Lipponen |first3=Antti |last4=Nordling |first4=Kalle |last5=Hyvärinen |first5=Otto |last6=Ruosteenoja |first6=Kimmo |last7=Vihma |first7=Timo |last8=Laaksonen |first8=Ari |date=11 Agosto 2022 |title=The Arctic has warmed nearly four times faster than the globe since 1979 |journal=Communications Earth & Environment |language=en |volume=3 |issue=1 |page=168 |bibcode=2022ComEE...3..168R |doi=10.1038/s43247-022-00498-3 |issn=2662-4435 |doi-access=free |hdl-access=free|hdl=11250/3115996}}</ref><ref name="4X2021">{{Cite web |date=14 Disyembre 2021 |title=The Arctic is warming four times faster than the rest of the world |url=https://www.science.org/content/article/arctic-warming-four-times-faster-rest-world |access-date=6 Oktubre 2022 |language=en}}</ref> Nagpapahina sa parehong sangang Atlantiko at Antartiko ng sirkulasyong termohalino ang pagtunaw ng mga piraso ng yelo malapit sa mga polo, na higit na nagbabago sa distribusyon ng init at presipitasyon sa buong mundo.<ref>{{Cite journal |last=Liu |first=Wei |last2=Fedorov |first2=Alexey V. |last3=Xie |first3=Shang-Ping |last4=Hu |first4=Shineng |date=26 Hunyo 2020 |title=Climate impacts of a weakened Atlantic Meridional Overturning Circulation in a warming climate |journal=Science Advances |language=en |volume=6 |issue=26 |pages=eaaz4876 |bibcode=2020SciA....6.4876L |doi=10.1126/sciadv.aaz4876 |pmc=7319730 |pmid=32637596}}</ref><ref name="PearceYale3602023">{{Cite web |last=Pearce |first=Fred |date=18 Abril 2023 |title=New Research Sparks Concerns That Ocean Circulation Will Collapse |url=https://e360.yale.edu/features/climate-change-ocean-circulation-collapse-antarctica |access-date=3 Pebrero 2024 |language=en}}</ref><ref name="Lee2023">{{Cite journal |last=Lee |first=Sang-Ki |last2=Lumpkin |first2=Rick |last3=Gomez |first3=Fabian |last4=Yeager |first4=Stephen |last5=Lopez |first5=Hosmay |last6=Takglis |first6=Filippos |last7=Dong |first7=Shenfu |last8=Aguiar |first8=Wilton |last9=Kim |first9=Dongmin |last10=Baringer |first10=Molly |date=13 Marso 2023 |title=Human-induced changes in the global meridional overturning circulation are emerging from the Southern Ocean |journal=Communications Earth & Environment |language=en |volume=4 |issue=1 |page=69 |bibcode=2023ComEE...4...69L |doi=10.1038/s43247-023-00727-3}}</ref><ref name="NOAA2023">{{Cite web |date=29 Marso 2023 |title=NOAA Scientists Detect a Reshaping of the Meridional Overturning Circulation in the Southern Ocean |url=https://www.aoml.noaa.gov/noaa-scientists-detect-reshaping-of-the-meridional-overturning-circulation-in-southern-ocean/ |publisher=NOAA |language=en}}</ref> === Mga panghinaharap na temperatura sa daigdig === Tinataya ng ''World Meteorological Organization'' (Pandaigdigang Organisasyong Meteorolohikal) ang 66% na posibilidad ng pandaigdigang temperatura na lumampas sa 1.5&nbsp;°C pag-init mula sa pinagbatayang bilang noong pre-industriyal nang hindi bababa sa isang taon sa pagitan ng 2023 at 2027.<ref>{{Cite news |last=McGrath |first=Matt |date=17 Mayo 2023 |title=Global warming set to break key 1.5C limit for first time |language=en |agency=BBC |url=https://www.bbc.com/news/science-environment-65602293 |access-date=17 Mayo 2023}}</ref><ref>{{Cite news |last=Harvey |first=Fiona |date=17 Mayo 2023 |title=World likely to breach 1.5C climate threshold by 2027, scientists warn |language=en |agency=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/environment/2023/may/17/global-heating-climate-crisis-record-temperatures-wmo-research |access-date=17 Mayo 2023}}</ref> Dahil gumagamit ang ''Intergovernmental Panel on Climate Change'' (IPCC, Pangkat Intergobermental sa Pagbabago ng Klima) ng 20-taong katamtaman upang tukuyin ang mga pagbabago sa temperatura sa buong mundo, ang isang taon na lumalagpas sa 1.5&nbsp;°C ay hindi lumalabag sa limitasyon. Inaasahan ng IPCC na lalampas sa +1.5&nbsp;°C ang katamtamang temperatura sa buong mundo sa loob ng 20 taon sa unang bahagi ng dekada 2030.<ref>{{Cite web |date=7 Agosto 2021 |title=Climate Change 2021 - The Physical Science Basis |url=https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/downloads/report/IPCC_AR6_WGI_Full_Report.pdf#page=955 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240405072633/https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/downloads/report/IPCC_AR6_WGI_Full_Report.pdf#page=955 |archive-date=5 Abril 2024 |website=Intergovernmental Panel on Climate Change |language=en |id=IPCC AR6 WGI}}</ref> Ang IPCC ''Sixth Assessment Report'' (Ikaanim na Ulat ng Pagtatasa) ng 2023 ay may kasamang mga proyeksyon na sa 2100 na malamang umabot ang pag-init ng daigdig sa 1.0-1.8&nbsp;°C sa ilalim ng isang senaryo na may napakababang emisyon ng mga gas ng ''greenhouse'', 2.1-3.5&nbsp;°C sa ilalim ng isang senaryo na may intermedyang emisyon, o 3.3-5.7&nbsp;°C sa ilalim ng napakataas na senaryo ng emisyon.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG1 Summary for Policymakers|2021}} (sa Ingles)</ref> Sa senaryong intermedya at napakataas na emisyon, magpapatuloy ang pag-init sa pagkalampas ng 2100.<ref name="Meinshausen2011">{{Cite journal |last=Meinshausen |first=Malte |last2=Smith |first2=S. J. |last3=Calvin |first3=K. |last4=Daniel |first4=J. S. |last5=Kainuma |first5=M. L. T. |last6=Lamarque |first6=J-F. |last7=Matsumoto |first7=K. |last8=Montzka |first8=S. A. |last9=Raper |first9=S. C. B. |last10=Riahi |first10=K. |last11=Thomson |first11=A. |date=2011 |title=The RCP greenhouse gas concentrations and their extensions from 1765 to 2300 |journal=Climatic Change |language=en |volume=109 |issue=1–2 |pages=213–241 |bibcode=2011ClCh..109..213M |doi=10.1007/s10584-011-0156-z |issn=0165-0009 |doi-access=free}}</ref><ref name="Lyon2021">{{Cite journal |last=Lyon |first=Christopher |last2=Saupe |first2=Erin E. |last3=Smith |first3=Christopher J. |last4=Hill |first4=Daniel J. |last5=Beckerman |first5=Andrew P. |last6=Stringer |first6=Lindsay C. |last7=Marchant |first7=Robert |last8=McKay |first8=James |last9=Burke |first9=Ariane |last10=O'Higgins |first10=Paul |last11=Dunhill |first11=Alexander M. |year=2021 |title=Climate change research and action must look beyond 2100 |journal=Global Change Biology |language=en |volume=28 |issue=2 |pages=349–361 |doi=10.1111/gcb.15871 |issn=1365-2486 |pmid=34558764 |doi-access=free |hdl-access=free|hdl=20.500.11850/521222}}</ref> Ang natitirang badyet ng karbon para sa pananatili sa ilalim ng ilang partikular na pagtaas ng temperatura ay tinutukoy sa pamamagitan ng pagmomodelo sa siklo ng karbon at pagiging sensitibo sa klima sa mga gas ng ''greenhouse''.<ref>{{Harvard citation no brackets|Rogelj|Forster|Kriegler|Smith|2019}} (sa Ingles)</ref> Ayon sa IPCC, maari ang pag-init ng mundo na panatilihing mababa sa 1.5&nbsp;°C na may dalawang-ikatlong pagkakataon kung hindi lalampas ang mga emisyon pagkatapos ng 2018 sa 420 o 570 gigatonelada ng CO₂ (diyoksidong karbono). Tumutugma ito sa 10 hanggang 13 taon ng kasalukuyang mga emisyon. Mayroong mataas na kawalan ng katiyakan tungkol sa badyet. Halimbawa, maaaring mas maliit ito ng 100 gigatonelada ng katumbas ng CO₂ dahil sa paglabas CO₂ at [[metano]] mula sa ''permafrost'' at mga lupaing basa (''wetland'').<ref name="IPCC-2018 p12">{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Summary for Policymakers|2018}} (sa Ingles)</ref> Gayunpaman, malinaw na ang mga mapagkukunan ng panggatong na posil ay kailangang proaktibo na panatilihin sa lupa upang maiwasan ang malaking pag-init. Kung hindi, hindi mangyayari ang kanilang mga kakulangan hanggang nakakandado na ang mga emisyon sa mga makabuluhang pangmatagalang epekto.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG3 Ch5|2014}}. (sa Ingles)</ref> == Mga sanhi ng kamakailang pagtaas ng temperatura sa mundo == [[Talaksan:Physical_Drivers_of_climate_change.svg|right|thumb|Mga dahilan ng pagbabago ng klima mula 1850–1900 hanggang 2010–2019. Walang makabuluhang kontribusyon mula sa panloob na pagkakaiba-iba o nagtutulak na pang-araw o pang-bulkan.]] Ang sistema ng klima ay nakakaranas ng iba't ibang mga siklo sa sarili nito, na maaaring tumagal ng maraming taon, dekada o kahit na dantaon. Halimbawa, nagdudulot ang mga kaganapan sa El Niño ng panandaliang pagtaas ng temperatura sa ibabaw habang nagdudulot ang mga kaganapan sa La Niña ng panandaliang paglamig.<ref>{{Cite journal |last=Brown |first=Patrick T. |last2=Li |first2=Wenhong |last3=Xie |first3=Shang-Ping |date=27 Enero 2015 |title=Regions of significant influence on unforced global mean surface air temperature variability in climate models: Origin of global temperature variability |journal=Journal of Geophysical Research: Atmospheres |volume=120 |issue=2 |pages=480–494 |doi=10.1002/2014JD022576 |doi-access=free |hdl-access=free|language=en|hdl=10161/9564}}</ref> Makaapekto ang kanilang relatibong dalas sa mga pandaigdigang pagkahilig ng temperatura sa isang dekadang na sukat ng oras.<ref>{{Cite journal |last=Trenberth |first=Kevin E. |last2=Fasullo |first2=John T. |date=Disyembre 2013 |title=An apparent hiatus in global warming? |journal=Earth's Future |language=en |volume=1 |issue=1 |pages=19–32 |bibcode=2013EaFut...1...19T |doi=10.1002/2013EF000165 |doi-access=free}}</ref> Ang iba pang mga pagbabago ay sanhi ng kawalan ng balanse ng enerhiya mula sa mga panlabas na puwersa.<ref>{{Harvard citation no brackets|National Research Council|2012}} (sa Ingles)</ref> Kabilang sa mga halimbawa nito ang mga pagbabago sa mga konsentrasyon ng mga gas ng ''greenhouse'', kaningningan ng araw, pagsabog ng [[bulkan]], at mga pagkakaiba-iba sa [[orbita]] ng Daigdig sa paligid ng [[Araw (astronomiya)|Araw]].<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG1 Ch10|2013}}. (sa Ingles)</ref> Upang matukoy ang kontribusyon ng tao sa pagbabago ng klima, binuo ang mga natatanging "bakas" para sa lahat ng potensyal na dahilan at inihahambing sa parehong naobserbahang mga huwaran at kilalang panloob na pagkakaiba-iba ng klima.<ref>{{Harvard citation no brackets|Knutson|2017}}; {{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG1 Ch10|2013}} (sa Ingles)</ref> Halimbawa, ang pagpupuwersa ng araw—na nagsasangkot ng bakas ng pag-init ng buong atmospera—ay ibinukod dahil ang mas mababang temperatura lamang ang umiinit.<ref name="USGCRP-2009">{{Harvard citation no brackets|USGCRP|2009}}. (sa Ingles)</ref> Gumagawa ang mga erosol pang-atmospera ng mas maliit ng epekto pagpapalamig. Ang ibang tagatulak, gaya ng mga pagbabago sa albedo, ay hindi gaanong nakakaapekto.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG1 Summary for Policymakers|2021}} (sa Ingles)</ref> == Mga epekto == [[Talaksan:Soil_moisture_and_climate_change.svg|thumb|Ang ikaanim na Ulat na Pagtatasa ng IPCC ay nagtuos ng mga pagbabago sa katamtamang kahalumigmigan ng lupa sa 2.0&nbsp;°C ng pag-init, gaya ng sinusukat sa mga [[Standard deviation|karaniwang paglihis]] mula 1850 hanggang 1900 na pinagbatayang bilang.]] === Mga epekto sa kapaligiran === Ang mga epekto sa [[kapaligiran]] ng pagbabago ng klima ay malawak at malayo ang naabot, na nakakaapekto sa mga karagatan, yelo, at lagay ng panahon. Maaaring mangyari ang mga pagbabago nang unti-unti o mabilis. Nagmumula ang ebidensya para sa mga epektong ito sa pag-aaral ng pagbabago ng klima sa nakaraan, mula sa pagmomodelo, at mula sa mga modernong obserbasyon.<ref>{{Harvard citation no brackets|Hansen|Sato|Hearty|Ruedy|2016}}; {{Harvard citation no brackets|Smithsonian, 26 Hunyo|2016}}. (sa Ingles)</ref> Mula noong dekada 1950, lumitaw ang mga [[tagtuyot]] at mga [[matinding init]] nang sabay-sabay na may pagtaas ng dalas.<ref>{{Harvard citation no brackets|USGCRP Chapter 15|2017}}. (sa Ingles)</ref> Tumaas ang labis na basa o tuyo na mga kaganapan sa panahon ng [[Balaklaot|tag-ulan]] sa [[Indya]] at [[Silangang Asya]].<ref>{{Harvard citation no brackets|Scientific American, 29 Abril|2014}}; {{Harvard citation no brackets|Burke|Stott|2017}}. (sa Ingles)</ref> Tumaas ang presipitasyong pang-[[balaklaot]] sa Hilagang Emisperyo mula noong 1980.<ref>{{Cite journal |last=Liu |first=Fei |last2=Wang |first2=Bin |last3=Ouyang |first3=Yu |last4=Wang |first4=Hui |last5=Qiao |first5=Shaobo |last6=Chen |first6=Guosen |last7=Dong |first7=Wenjie |date=19 Abril 2022 |title=Intraseasonal variability of global land monsoon precipitation and its recent trend |journal=npj Climate and Atmospheric Science |language=en |volume=5 |issue=1 |page=30 |bibcode=2022npCAS...5...30L |doi=10.1038/s41612-022-00253-7 |issn=2397-3722 |doi-access=free}}</ref> Malamang na tumaas ang antas ng pag-ulan at intensidad ng mga unos at [[bagyo]],<ref name="USGCRP-2017">{{Harvard citation no brackets|USGCRP Chapter 9|2017}}. (sa Ingles)</ref> at malamang na lumalawak ang heograpikong sakop papuntang polo bilang tugon sa pag-init ng klima.<ref>{{Cite journal |last=Studholme |first=Joshua |last2=Fedorov |first2=Alexey V. |last3=Gulev |first3=Sergey K. |last4=Emanuel |first4=Kerry |last5=Hodges |first5=Kevin |date=29 Disyembre 2021 |title=Poleward expansion of tropical cyclone latitudes in warming climates |url=https://www.nature.com/articles/s41561-021-00859-1 |journal=Nature Geoscience |language=en |volume=15 |pages=14–28 |doi=10.1038/s41561-021-00859-1}}</ref> Ang dalas ng mga tropikal na bagyo ay hindi tumaas bilang resulta ng pagbabago ng klima.<ref>{{Cite web |date=10 Hulyo 2020 |title=Hurricanes and Climate Change |url=https://www.c2es.org/content/hurricanes-and-climate-change/ |website=Center for Climate and Energy Solutions |language=en}}</ref> [[Talaksan:Sea_level_history_and_projections.svg|thumb|Rekonstruksyon at proyeksyon ng makasaysayang antas ng dagat hanggang 2100 na inilathala noong 2017 ng ''Global Change Research Program'' (Programang Pananaliksik ng Pangdaigdigang Pagbabago) ng [[Estados Unidos]]<ref>{{Harvard citation no brackets|NOAA|2017}}. (sa Ingles)</ref>]] Ang pandaigdigang antas ng dagat ay tumataas bilang resulta ng ekspansyong termal at ang pagkatunaw ng mga glasyar at yelo. Sa pagitan ng 1993 at 2020, tumaas ang pag-angat ng antas ng dagat sa paglipas ng panahon, na may katamtamang 3.3&nbsp;±&nbsp;0.3&nbsp;mm bawat taon.<ref>{{Harvard citation no brackets|WMO|2021}}. (sa Ingles)</ref> Sa paglipas ng ika-21 dantaon, tinuos ng IPCC ang 32–62&nbsp;sentimetro ng pagtaas ng lebel ng dagat sa ilalim ng mababang senaryo ng paglabas, 44–76&nbsp;sentimetro sa ilalim ng isang intermediya at 65–101&nbsp;sentimetro sa ilalim ng napakataas na senaryo ng emisyon.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG2|2022}} (sa Ingles)</ref> Ang mga proseso ng kawalang-katatagan ng piraso ng yelong marino sa [[Antartika]] ay maaaring magdagdag ng malaki sa mga halagang ito,<ref>{{Harvard citation no brackets|DeConto|Pollard|2016}} (sa Ingles)</ref> kabilang ang posibilidad ng 2-metro na pagtaas ng lebel ng dagat sa 2100 sa ilalim ng mataas na emisyon.{{Sfn|Bamber|Oppenheimer|Kopp|Aspinall|2019}} Ang pagbabago ng klima ay humantong sa mga dekada ng pagliit at pagnipis ng yelo sa dagat ng [[Artiko]].<ref>{{Harvard citation no brackets|Zhang|Lindsay|Steele|Schweiger|2008}} (sa Ingles)</ref> Habang inaasahang bihira ang mga tag-init na walang yelo sa 1.5&nbsp;°C digri ng pag-init, nakatakda ang mga ito mangyari minsan tuwing tatlo hanggang sampung taon sa antas ng pag-init na 2&nbsp;°C.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SROCC Summary for Policymakers|2019}} (sa Ingles)</ref> Nagdudulot ang mas mataas na konsentrasyon CO₂ sa atmospera ng mas maraming CO₂ na natunaw sa mga karagatan, na ginagawang mas maasido ang mga ito.<ref>{{Harvard citation no brackets|Doney|Fabry|Feely|Kleypas|2009}}. (sa Ingles)</ref> Dahil hindi gaanong natutunaw ang [[oksihena]] sa mas maiinit na tubig,<ref>{{Harvard citation no brackets|Deutsch|Brix|Ito|Frenzel|2011}}</ref> bumababa ang mga konsentrasyon nito sa karagatan, at lumalawak ang mga patay na sona.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SROCC Ch5|2019}}; {{Cite web |date=5 Setyembre 2013 |title=Climate Change and Harmful Algal Blooms |url=https://www.epa.gov/nutrientpollution/climate-change-and-harmful-algal-blooms |access-date=11 Setyembre 2020 |publisher=EPA |language=en}}</ref> === Kalikasan at buhay-ilang === Ang kamakailang pag-init ay nagtulak sa maraming espesyeng panlupa at tubig-tabang sa tungong polo at patungo sa mas [[Altitud|matataas na lugar]].<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch3|2018}}. (sa Ingles)</ref> Halimbawa, lumipat pahilaga ang hanay ng daan-daang mga [[ibon]] sa [[Hilagang Amerika]] sa katamtamang bilis na 1.5&nbsp;km/taon sa nakalipas na 55 taon.<ref>{{Cite journal |last1=Martins |first1=Paulo Mateus |last2=Anderson |first2=Marti J. |last3=Sweatman |first3=Winston L. |last4=Punnett |first4=Andrew J. |date=9 Abril 2024 |title=Significant shifts in latitudinal optima of North American birds |url=https://pnas.org/doi/10.1073/pnas.2307525121 |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America |language=en |volume=121 |issue=15 |pages=e2307525121 |doi=10.1073/pnas.2307525121 |issn=0027-8424 }}</ref> Nagdulot ang mas mataas na antas CO₂ sa atmospera at isang pinahabang panahon ng paglaki sa pandaigdigang paglulunti. Gayunpaman, nagpahaba ang mga matinding init at tagtuyot ng produktibidad ng [[ekosistema]] sa ilang rehiyon. Hindi malinaw ang balanse sa hinaharap ng mga salungat na epekto na ito.{{Sfn|IPCC SRCCL Ch2|2019}} Ang isang kaugnay na penomena na hinihimok ng pagbabago ng klima ay ang paghihimasok ng halamang makahoy, na nakakaapekto sa hanggang 500 milyong ektarya sa buong mundo.<ref>{{Cite journal |last=Deng |first=Yuanhong |last2=Li |first2=Xiaoyan |last3=Shi |first3=Fangzhong |last4=Hu |first4=Xia |date=Disyembre 2021 |title=Woody plant encroachment enhanced global vegetation greening and ecosystem water-use efficiency |url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/geb.13386 |journal=Global Ecology and Biogeography |language=en |volume=30 |issue=12 |pages=2337–2353 |bibcode=2021GloEB..30.2337D |doi=10.1111/geb.13386 |issn=1466-822X |access-date=10 Hunyo 2024 |via=Wiley Online Library}}</ref> Nag-aambag ang pagbabago ng klima sa pagpapalawak ng mga tuyong sona ng klima, tulad ng pagpapalawak ng mga [[disyerto]] sa mga subtropika.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SRCCL Summary for Policymakers|2019}}; {{Harvard citation no brackets|Zeng|Yoon|2009}}. (sa Ingles)</ref> Mas malamang na gumagawa ng mga biglaang pagbabago sa mga ekosistema ang laki at bilis ng pag-init ng mundo.{{Sfn|Turner|Calder|Cumming|Hughes|2020}} Sa pangkalahatan, inaasahan na magreresulta ang pagbabago ng klima sa [[pagkalipol]] ng maraming uri ng hayop.{{Sfn|Urban|2015}} Ang mga karagatan ay uminit nang mas mabagal kaysa sa lupa, subalit lumipat ang mga halaman at hayop sa karagatan patungo sa mas malamig na mga polo nang mas mabilis kaysa sa mga espesye sa lupa.<ref>{{Harvard citation no brackets|Poloczanska|Brown|Sydeman|Kiessling|2013}}; {{Harvard citation no brackets|Lenoir|Bertrand|Comte|Bourgeaud|2020}} (sa Ingles)</ref> Tulad ng sa lupa, nagaganap ang mga matinding init sa karagatan nang mas madalas dahil sa pagbabago ng klima, na pumipinsala sa malawak na hanay ng mga organismo tulad ng mga koral, kelpo (uri ng halamang-dagat), at mga ibong-dagat.<ref>{{Harvard citation no brackets|Smale|Wernberg|Oliver|Thomsen|2019}} (sa Ingles)</ref> Mas nagpapahirap ang pag-aasido ng karagatan sa mga organismong pandagat na [[Kalsiyo|nagkakalsiyo]] tulad ng tahong, [[taliptip]] at koral na gumawa ng mga [[kabibi]] at kalansay; at [[Pagpuputi ng sagay|pinaputla ng mga matinding init ang mga korales]].{{Sfn|IPCC SROCC Summary for Policymakers|2019}} Ang mga mapaminsalang pamumukadkad ng alga na pinahusay ng pagbabago ng klima at eutropikasyon ay nagpapababa ng antas ng oksihena, nakakagambala sa mga interkoneksyon ng pagkain at nagdudulot ng malaking pagkawala ng buhay sa dagat.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SROCC Ch5|2019}} (sa Ingles)</ref> Nasa ilalim ng partikular na istres ang mga ekosistema sa baybayin. Halos kalahati ng pandaigdigang basang lupa ang nawala dahil sa pagbabago ng klima at iba pang epekto ng tao.{{Sfn|IPCC SROCC Ch5|2019}} Sumailalim ang mga halaman sa mas mataas na istres mula sa pinsala ng mga insekto.<ref>{{Cite journal |last=Azevedo-Schmidt |first=Lauren |last2=Meineke |first2=Emily K. |last3=Currano |first3=Ellen D. |date=18 Oktubre 2022 |title=Insect herbivory within modern forests is greater than fossil localities |url=https://pnas.org/doi/10.1073/pnas.2202852119 |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America |language=en |volume=119 |issue=42 |doi=10.1073/pnas.2202852119 |issn=0027-8424 |access-date=10 Hunyo 2024}}</ref> {| class="center toccolours" |+'''Epekto ng pagbabago ng klima sa kapaligiran''' |<gallery mode="packed" heights="120" style="line-height:120%"> Talaksan:Bleachedcoral.jpg|alt=Underwater photograph of branching coral that is bleached white|Pagguhong pang-[[ekolohiya]]. Sinira ng [[Pagpuputi ng sagay|pagpapaputi ng koral]] mula sa pang-init na istres ang [[Bahura ng Gran Barrera]] at binabantaan ang mga [[Bahura ng mga bulaklak na bato|bahurang koral]] sa buong mundo.<ref>{{Cite web |date=2 Enero 2012 |title=Coral Reef Risk Outlook |url=https://sos.noaa.gov/datasets/coral-reef-risk-outlook/ |access-date=4 Abril 2020 |publisher=National Oceanic and Atmospheric Administration |language=en |quote=At present, local human activities, coupled with past thermal stress, threaten an estimated 75 percent of the world's reefs. By 2030, estimates predict more than 90% of the world's reefs will be threatened by local human activities, warming, and acidification, with nearly 60% facing high, very high, or critical threat levels.}}</ref> Talaksan:Orroral_Valley_Fire_viewed_from_Tuggeranong_January_2020.jpg|alt=Photograph of evening in a valley settlement. The skyline in the hills beyond is lit up red from the fires.|Matinding lagay ng panahon. Lumala ang tagtuyot at mataas na temperatura noong mga [[Panahon ng sunog sa Awstralya ng 2019–20|malaking sunog sa Australya noong 2020]].<ref>{{Harvard citation no brackets|Carbon Brief, 7 Enero|2020}}. (sa Ingles)</ref> Talaksan:National_Park_Service_Thawing_permafrost_(27759123542).jpg|alt=The green landscape is interrupted by a huge muddy scar where the ground has subsided.|Pag-init ng Artiko. Pinahina ng paglusaw ng ''permafrost'' ang imprastraktura at naglabas ng metano, isang gas na ''greenshouse''.<ref name="Turetsky 2019">{{Harvard citation no brackets|Turetsky|Abbott|Jones|Anthony|2019}} (sa Ingles)</ref> Talaksan:Endangered_arctic_-_starving_polar_bear_edit.jpg|alt=An emaciated polar bear stands atop the remains of a melting ice floe.|Pagkawask ng tirahan ng hayop. Maraming mga hayop ang umaasa sa yelo ng dagat, na nawawala na sa pag-init ng Artiko.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG2 Ch28|2014}} (sa Ingles)</ref> Talaksan:Mountain_Pine_Beetle_damage_in_the_Fraser_Experimental_Forest_2007.jpg|alt=Photograph of a large area of forest. The green trees are interspersed with large patches of damaged or dead trees turning purple-brown and light red.|Pagpapalaganap ng peste. Pinapahintulot ng katamtamang tagniyebe ng mas maraming eskarabahong pino (o ''pine beetle'') na manatiling buhay upang puksain ang malaking impresyon ng [[gubat]].<ref>{{Cite web |title=What a changing climate means for Rocky Mountain National Park |url=https://www.nps.gov/romo/learn/nature/climatechange.htm |access-date=9 Abril 2020 |publisher=National Park Service |language=en}}</ref> </gallery> |} === Mga tao === [[Talaksan:20211109_Frequency_of_extreme_weather_for_different_degrees_of_global_warming_-_bar_chart_IPCC_AR6_WG1_SPM tl.svg|thumb|Ang matinding lagay ng panahon ay magiging mas karaniwan habang umiinit ang Daigdig.<ref name="IPCC6AR_ExtremeEvents">{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG1 Summary for Policymakers|2021}} (sa Ingles)</ref>]] Ang mga epekto ng pagbabago ng klima ay nakakaapekto sa mga tao saanman sa mundo.<ref>{{Cite journal |last=Lenton |first=Timothy M. |last2=Xu |first2=Chi |last3=Abrams |first3=Jesse F. |last4=Ghadiali |first4=Ashish |last5=Loriani |first5=Sina |last6=Sakschewski |first6=Boris |last7=Zimm |first7=Caroline |last8=Ebi |first8=Kristie L. |last9=Dunn |first9=Robert R. |last10=Svenning |first10=Jens-Christian |last11=Scheffer |first11=Marten |date=2023 |title=Quantifying the human cost of global warming |journal=Nature Sustainability |language=en |volume=6 |issue=10 |pages=1237–1247 |bibcode=2023NatSu...6.1237L |doi=10.1038/s41893-023-01132-6 |doi-access=free |hdl-access=free|hdl=10871/132650}}</ref> Maaaring maobserbahan ang mga epekto sa lahat ng mga lupalop at mga rehiyon ng karagatan,<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG2 Ch18|2014}} (sa Ingles)</ref> na may mababang [[latitud]], [[Bansang umuunlad|hindi gaanong maunlad na mga lugar]] na nahaharap sa pinakamalaking panganib.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG2 Ch19|2014}}. (sa Ingles)</ref> Ang patuloy na pag-init ay may potensyal na "malubha, malaganap at hindi maibabalik na mga epekto" para sa mga tao at ekosistema.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 SYR Summary for Policymakers|2014}} (sa Ingles)</ref> Hindi pantay na ipinamamahagi ang mga panganib, subalit sa pangkalahatan, mas malaki para sa mga [[Kahirapan|taong mahihirap]] sa mga [[Umuunlad na bansa|umuunlad]] at [[Bansang maunlad|mauunlad na bansa]].<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 SYR Summary for Policymakers|2014}} (sa Ingles)</ref> ==== Pagkain at kalusugan ==== Tinatawag ng ''World Health Organization'' (WHO, [[Pandaigdigang Organisasyon sa Kalusugan]]) ang pagbabago ng klima bilang pinakamalaking banta sa kalusugan ng mundo sa ika-21 dantaon.<ref>{{Harvard citation no brackets|WHO, Nob|2015}} (sa Ingles)</ref> Humahantong ang matinding lagay ng panahon sa pinsala at pagkawala ng buhay.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG2 Ch11|2014}} (sa Ingles)</ref> Mas madaling naililipat ang iba't ibang mga [[Pagkakahawa|nakakahawang sakit]] sa isang mas mainit na klima, tulad ng [[Dengue|lagnat na dengue]] at [[malarya]].{{Sfn|Watts|Amann|Arnell|Ayeb-Karlsson|2019}} Maari humantong ang mga pagkabigo sa pananim sa kakulangan sa pagkain at [[malnutrisyon]], partikular na nakakaapekto sa mga bata.<ref>{{Harvard citation no brackets|Costello|Abbas|Allen|Ball|2009}}; {{Harvard citation no brackets|Watts|Adger|Agnolucci|Blackstock|2015}}; {{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG2 Ch11|2014}}</ref> Parehong mga bata at matatandang tao ang madaling kapitan ng matinding init.{{Sfn|Watts|Amann|Arnell|Ayeb-Karlsson|2019}} Tinatantya ng WHO na sa pagitan ng 2030 at 2050, magdudulot ang pagbabago ng klima ng humigit-kumulang 250,000 karagdagang pagkamatay bawat taon. Sinuri nila ang mga pagkamatay mula sa pagkakalantad sa init sa mga matatanda, pagtaas ng [[pagtatae]], malarya, dengue, pagbaha sa baybayin, at malnutrisyon sa pagkabata.<ref>{{Harvard citation no brackets|WHO|2014}}: "Under a base case socioeconomic scenario, we estimate approximately 250 000 additional deaths due to climate change per year between 2030 and 2050. These numbers do not represent a prediction of the overall impacts of climate change on health, since we could not quantify several important causal pathways." (sa Ingles)</ref> Sa pamamagitan ng 2100, maaaring harapin ng 50% hanggang 75% ng pandaigdigang populasyon ang mga kondisyon ng klima na nagbabanta sa buhay dahil sa pinagsamang epekto ng matinding init at [[halumigmig]].<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG2|2022}} (sa Ingles)</ref> Ang pagbabago ng klima ay nakakaapekto sa seguridad ng pagkain. Nagdulot ito ng pagbawas sa pandaigdigang ani ng [[mais]], [[trigo]], at [[balatong]] sa pagitan ng 1981 at 2010.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SRCCL Ch5|2019}}. (sa Ingles)</ref> Maaaring higit pang mabawasan ng pag-init sa hinaharap ang pandaigdigang ani ng mga pangunahing pananim.<ref>{{Harvard citation no brackets|Zhao|Liu|Piao|Wang|2017}}; {{Harvard citation no brackets|IPCC SRCCL Ch5|2019}} (sa Ingles)</ref> Malamang na negatibong maaapektuhan ang produksyon ng pananim sa mga bansang mababa ang latitud, habang maaaring positibo o negatibo ang mga epekto sa hilagang latitud.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG2 Ch7|2014}} (sa Ingles)</ref> Hanggang sa karagdagang 183 milyong tao sa buong mundo, lalo na ang mga may mababang kita, ay nasa panganib ng [[gutom]] bilang resulta ng mga epektong ito.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SRCCL Ch5|2019}} (sa Ingles)</ref> Ang pagbabago ng klima ay nakakaapekto rin sa populasyon ng [[isda]]. Sa buong mundo, mas kaunti ang makukuha sa pangingisda.{{Sfn|IPCC SROCC Ch5|2019}} Ang mga rehiyong umaasa sa tubig-glasyar, mga rehiyong tuyo na, at maliliit na [[pulo]] ay may mas mataas na panganib ng istres sa tubig dahil sa pagbabago ng klima.<ref>{{Harvard citation no brackets|Holding|Allen|Foster|Hsieh|2016}}; {{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG2 Ch3|2014}}. (sa Ingles)</ref> ==== Kabuhayan at hindi pagkakapantay-pantay ==== Ang mga pinsala sa [[ekonomiya]] dahil sa pagbabago ng klima ay maaaring malubha at may posibilidad ng mga mapaminsalang kahihinatnan.<ref>{{Harvard citation no brackets|DeFries|Edenhofer|Halliday|Heal|2019}}; {{Harvard citation no brackets|Krogstrup|Oman|2019}}. (sa Ingles)</ref> Inaasahan ang matinding epekto sa [[Timog-silangang Asya]] at [[Aprika]]ng sub-Sahariyanon, kung saan ang karamihan sa mga lokal na naninirahan ay umaasa sa likas na yaman at agrikultura.<ref name="FAO-2021">{{Cite book |url=https://doi.org/10.4060/cb7431en |title=Women's leadership and gender equality in climate action and disaster risk reduction in Africa − A call for action |publisher=[[Food and Agriculture Organization|FAO]] & The African Risk Capacity (ARC) Group |year=2021 |isbn=978-92-5-135234-2 |location=Accra |language=en |doi=10.4060/cb7431en}}</ref><ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG2 Ch13|2014}} (sa Ingles)</ref> Maaaring hadlangan ng istres sa init ang mga manggagawa nagtatrabaho sa labas. Kung umabot ang pag-init sa 4&nbsp;°C, maari mabawasan ang kapasidad ng paggawa sa mga rehiyong iyon ng 30% hanggang 50%.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG2|2022}} (sa Ingles)</ref> Tinatataya ng [[Bangkong Pandaigdig]] na sa pagitan ng 2016 at 2030, maaaring magdala ang pagbabago ng klima ng higit sa 120 milyong mga tao sa matinding kahirapan nang walang adaptasyon.{{Sfn|Hallegatte|Bangalore|Bonzanigo|Fay|2016}} Ang hindi pagkakapantay-pantay batay sa kayamanan at katayuan sa lipunan ay lumala dahil sa pagbabago ng klima.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG2 Ch13|2014}}. (sa Ingles)</ref> Ang mga pangunahing paghihirap sa pagpapagaan, pag-angkop sa, at pagbawi mula sa mga pagkabigla sa klima ay kinakaharap ng mga marhinadong tao na mas mababa ang kontrol sa mga mapagkukunan.<ref name="Grabe-2014">Grabe, Grose and Dutt, 2014; FAO, 2011; FAO, 2021a; Fisher and Carr, 2015; IPCC, 2014; Resurrección et al., 2019; UNDRR, 2019; Yeboah et al., 2019. (sa Ingles)</ref><ref name="FAO-20212">{{Cite book |url=https://doi.org/10.4060/cb7431en |title=Women's leadership and gender equality in climate action and disaster risk reduction in Africa − A call for action |publisher=[[Food and Agriculture Organization|FAO]] & The African Risk Capacity (ARC) Group |year=2021 |isbn=978-92-5-135234-2 |location=Accra |language=en |doi=10.4060/cb7431en}}</ref> Haharap ang [[mga katutubo]], na nabubuhay sa kanilang lupain at ekosistema, sa panganib sa kanilang kalusugan at pamumuhay dahil sa pagbabago ng klima.<ref>{{Cite web |title=Climate Change {{!}} United Nations For Indigenous Peoples |url=https://www.un.org/development/desa/indigenouspeoples/climate-change.html |access-date=29 April 2022 |website=United Nations Department of Economic and Social Affairs |language=en}}</ref> Napagpasyahan ng isang ekspertong paghugot na ang papel ng pagbabago ng klima sa [[Digmaan|armadong tunggalian]] ay maliit kumpara sa mga salik tulad ng hindi pagkakapantay-pantay ng sosyo-ekonomiko at mga kakayahan ng estado.{{Sfn|Mach|Kraan|Adger|Buhaug|2019}} Habang ang mga [[kababaihan]] ay hindi likas na mas nasa panganib mula sa pagbabago ng klima at mga pagkabigla, pumipigil sa kanilang kakayahang umangkop at maging matatag ang mga limitasyon sa mga mapagkukunan ng kababaihan at mga diskriminasyong pamantayan ng kasarian.<ref name=":0">{{Cite book |url=https://doi.org/10.4060/cc5060en |title=The status of women in agrifood systems - Overview |publisher=FAO |year=2023 |location=Rome |language=EN |doi=10.4060/cc5060en}}</ref> Halimbawa, may posibilidad ang mga pasanin sa trabaho ng kababaihan, kabilang ang mga oras na nagtrabaho sa agrikultura, na bumaba nang mas mababa kaysa sa mga lalaki sa panahon ng pagkabigla sa klima tulad ng istres sa init.<ref name=":0" /> ==== Paglipat dahil sa klima ==== Ang mga mabababang pulo at mga pamayanan sa baybayin ay nanganganib sa pagtaas ng lebel ng dagat, na ginagawang mas karaniwan ang pagbaha sa lungsod. Minsan, permanenteng nawala ang lupa sa dagat.{{Sfn|IPCC SROCC Ch4|2019}} Maari itong humantong sa [[kawalan ng estado]] para sa mga tao sa mga islang bansa, gaya ng [[Maldives|Maldibas]] at [[Tuvalu]].<ref>{{Harvard citation no brackets|UNHCR|2011}}. (sa Ingles)</ref> Sa ilang rehiyon, ang pagtaas ng temperatura at halumigmig ay maaaring masyadong matindi para sa mga tao na umangkop.{{Sfn|Matthews|2018}} Sa pinakamasamang kaso ng pagbabago ng klima, ipinapalabas ng mga modelo na halos isang-katlo ng sangkatauhan ang maaaring manirahan sa tulad ng Saharang klima na hindi matitirahan at napakainit na klima.<ref>{{Harvard citation no brackets|Balsari|Dresser|Leaning|2020}} (sa Ingles)</ref> Ang mga salik na ito ay maaaring magdulot paglipat dahil sa [[klima]] o kapaligiran, sa loob at pagitan ng mga bansa.<ref name="auto32">{{Harvard citation no brackets|Cattaneo|Beine|Fröhlich|Kniveton|2019}}; {{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG2|2022}} (sa Ingles)</ref> Mas maraming tao ang inaasahang malilikas dahil sa pagtaas ng lebel ng dagat, matinding lagay ng panahon at salungatan mula sa pagtaas ng kompetisyon sa likas na yaman. Ang pagbabago ng klima ay maaari ring magpapataas ng kahinaan, na humahantong sa "mga nakulong na populasyon" na hindi makagalaw dahil sa kakulangan ng mga mapagkukunan.<ref>{{Harvard citation no brackets|Flavell|2014}}; {{Harvard citation no brackets|Kaczan|Orgill-Meyer|2020}} (sa Ingles)</ref> {| class="center toccolours" |+'''Epekto pagbabago ng klima sa mga tao''' |<gallery mode="packed" heights="120" style="line-height:120%"> Talaksan:Village_Telly_in_Mali.jpg|Migrasyong pangkapaligiran. Nagdudulot ang mas kaunting bagsak ng ulan sa pagiging disyerto na pinipinsala ang agrikultura at maaring mapaalis ang mga populasyon. Ipinapakita: Telly, [[Mali (bansa)|Mali]] (2008).<ref>{{Harvard citation no brackets|Serdeczny|Adams|Baarsch|Coumou|2016}}. (sa Ingles)</ref> Talaksan:Corn_shows_the_affect_of_drought.jpg|Mga pagbabagong pang-agrikultura. Ang mga tagtuyot, pagtaas ng mga temperatura, at matinding lagay ng panahon ay negatibong nakakaapekto sa agrikultura. Ipinapakita: [[Texas]], Estados Unidos (2013).<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SRCCL Ch5|2019}}. (sa Ingles)</ref> Talaksan:Acqua_alta_in_Piazza_San_Marco-original.jpg|Pagbaha dulot ng pagtaas ng tubig. Tinataas ng pag-akyat ng antas ng dagat ang pagbaha sa mabababang lugar sa rehiyong baybayin. Ipinakita: [[Venecia|Venicia, Italya]] (2004).<ref name="NOAAnuisance">{{Cite web |last=National Oceanic and Atmospheric Administration |title=What is nuisance flooding? |url=http://oceanservice.noaa.gov/facts/nuisance-flooding.html |access-date=Abril 8, 2020 |language=en}}</ref> Talaksan:US_Navy_071120-M-8966H-005_An_aerial_view_over_southern_Bangladesh_reveals_extensive_flooding_as_a_result_of_Cyclone_Sidr.jpg|Pagkatindi ng bagyo. Ang [[Bangladesh]] pagkatapos ng Bagyong Sidr (2007) ay isang halimbawa ng sakunang pagbaha mula sa pinataas na bagsak ng ulan.<ref>{{Harvard citation no brackets|Kabir|Khan|Ball|Caldwell|2016}}. (sa Ingles)</ref> Talaksan:Argentina_geos5_202211.jpg|Pagkatindi ng init. Nagiging karaniwan ang matinding init tulad ng Matinding Init sa Katimugang Cone ng 2022.<ref>{{Harvard citation no brackets|Van Oldenborgh|Philip|Kew|Vautard|2019}}. (sa Ingles)</ref> </gallery> |} ==Pagbawas at muling pagkuha ng mga emisyon== [[Talaksan:Evolution des émissions mondiales de gaz à effet de serre.svg|right|thumb|Mga pandaigdigang situwasyon ng paglabas ng gas na ''greenhouse'', batay sa mga patakaran at pangako noong Nobyembre 2021]] Ang pagbabago ng klima ay maaaring pagaanin sa pamamagitan ng pagbabawas ng takbo ng paglabas ng mga gas ''greenhouse'' sa atmospera, at sa pamamagitan ng pagtaas ng bilis ng pag-alis ng diyoksidong karbono sa atmospera.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 SYR Glossary|2014}}. (sa Ingles)</ref> Upang limitahan ang pag-init ng mundo mas mababa sa 1.5&nbsp;°C kailangan maging netong-sero ang pangadigdigang emisyon ng gas na ''greenhouse'' pagsapit ng 2050, o pagsapit ng 2070 na may 2&nbsp;°C na target.<ref name="IPCC-2018 p122">{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Summary for Policymakers|2018}} (sa Ingles)</ref> Nangangailangan ito ng malawak at sistematikong mga pagbabago sa hindi pa nagagawang sukat sa enerhiya, lupa, lungsod, [[transportasyon]], gusali, at [[industriya]].<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Summary for Policymakers|2018}} (sa Ingles)</ref> Tinatataya ng ''United Nations Environment Programme'' (Programa sa Kapaligiran ng mga [[Nagkakaisang Bansa]]) na kailangang triplehin ng mga bansa ang kanilang mga pangako sa ilalim ng Kasundaan sa [[Paris]] sa loob ng susunod na dekada upang limitahan ang pag-init ng mundo sa 2&nbsp;°C. Kinakailangan ang isang mas mataas na antas ng pagbabawas upang matugunan ang 1.5&nbsp;°C na layunin.<ref>{{Harvard citation no brackets|United Nations Environment Programme|2019}} (sa Ingles)</ref> Sa mga pangakong ginawa sa ilalim ng Kasunduan sa Paris noong Oktubre 2021, magkakaroon pa rin ang pag-init ng mundo ng 66% na pagkakataon na umabot sa humigit-kumulang 2.7&nbsp;°C (saklaw: 2.2–3.2&nbsp;°C) sa pagtatapos ng siglo.<ref name="UNEP20212">{{Harvard citation no brackets|United Nations Environment Programme|2021}} (sa Ingles)</ref> Sa buong mundo, magdudulot ang paglilimita sa pag-init sa 2&nbsp;°C ng mas mataas na mga benepisyong pang-ekonomiya kaysa sa mga gastos sa ekonomiya.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG3|2022}} (sa Ingles)</ref> Bagaman walang iisang landas upang limitahan ang pag-init ng mundo sa 1.5 o 2&nbsp;°C,<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch2|2018}}. (sa Ingles)</ref> nakakakita ang karamihan sa mga sitwasyon at estratehiya ng malaking pagtaas sa paggamit ng [[nababagong enerhiya]] kasabay ng pagtaas ng mga hakbang sa kahusayan ng enerhiya upang makabuo ng mga kinakailangang pagbabawas ng gas na ''greenhouse''.<ref name="Teske, ed. 2019 xxiii">{{Harvard citation no brackets|Teske, ed.|2019}}. (sa Ingles)</ref> Upang mabawasan ang mga panggigipit sa mga ekosistema at mapahusay ang kanilang mga kakayahan sa pagsamsam ng karbon, kinakailangan din ang mga pagbabago sa agrikultura at kagubatan,<ref>{{Harvard citation no brackets|World Resources Institute, 8 Agosto|2019}} (sa Ingles)</ref> tulad ng pagpigil sa [[deporestasyon]] at pagpapanumbalik ng mga natural na ekosistema sa pamamagitan ng [[pagtataguyod ng kagubatan]].<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch3|2018}} (sa Ingles)</ref> Ang iba pang mga diskarte sa pagpapagaan ng pagbabago ng klima ay may mas mataas na antas ng panganib. Tipikal na pinoproyeksyon ng mga situwasyong naglilimita sa pag-init ng mundo sa 1.5&nbsp;°C ang malawakang paggamit ng mga paraan ng pag-alis ng diyoksidong karobono noong ika-21 siglo.<ref>{{Harvard citation no brackets|Bui|Adjiman|Bardow|Anthony|2018}}; {{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Summary for Policymakers|2018}} (sa Ingles)</ref> Gayunpaman, may mga alalahanin tungkol sa labis na pag-asa sa mga teknolohiyang ito, at mga epekto sa kapaligiran.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15|2018}}; {{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Summary for Policymakers|2018}} (sa Ingles)</ref> Isa ring posibleng suplemento ang ''solar radiation modification'' (SRM, pagbabago sa [[Radiyasyon|radyasyon]] ng araw) sa malalim na pagbawas sa mga emisyon. Gayunpaman, nagkakaroon ang SRM ng mga makabuluhang etikal at legal na alalahanin, at hindi lubos na nauunawaan ang mga panganib.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch4|2018}} (sa Ingles)</ref> === Malinis na enerhiya === [[Talaksan:Global_Energy_Consumption_tl.svg|thumb|Ang karbono, langis, at natural na gas ay nananatiling pangunahing pinagmumulan ng enerhiya sa buong mundo kahit na nagsisimula ang mga nababagong enerhiya nang mabilis na tumaas.<ref>{{Harvard citation no brackets|Friedlingstein|Jones|O'Sullivan|Andrew|2019}}</ref>]] Ang nababagong enerhiya ay susi sa paglilimita sa pagbabago ng klima.<ref name="United Nations Environment Programme 2019 46">{{Harvard citation no brackets|United Nations Environment Programme|2019}}; {{Harvard citation no brackets|Vox, 20 Setyembre|2019}}; {{Cite journal |last=Sepulveda |first=Nestor A. |last2=Jenkins |first2=Jesse D. |last3=De Sisternes |first3=Fernando J. |last4=Lester |first4=Richard K. |year=2018 |title=The Role of Firm Low-Carbon Electricity Resources in Deep Decarbonization of Power Generation |journal=Joule |language=en |volume=2 |issue=11 |pages=2403–2420 |doi=10.1016/j.joule.2018.08.006 |doi-access=free}} (sa Ingles)</ref> Sa loob ng mga dekada, umabot ang mga panggatong na posil sa humigit-kumulang 80% ng paggamit ng enerhiya sa mundo.<ref>{{Harvard citation no brackets|IEA World Energy Outlook 2023}} (sa Ingles)</ref> Nahati ang natitirang bahagi nahati sa pagitan ng [[Enerhiyang nukleyar|lakas nukleyar]] at mga ''renewable'' o nababago (kabilang ang lakas-ng-tubig, biyoenerhiya, lakas ng hangin at araw, at [[enerhiyang heotermal]]).<ref>{{Harvard citation no brackets|REN21|2020}}. (sa Ingles)</ref> Inaasahang tataas ang paggamit ng panggatong na posil sa ganap na mga tuntunin bago ang 2030 at bababa pagkatapos bababa, na nakakaranas ang paggamit ng karbon ng pinakamatalas na pagbawas.<ref>{{Harvard citation no brackets|IEA World Energy Outlook 2023}} (sa Ingles)</ref> Kinakatawan ng mga nababago ang 75% ng lahat ng bagong henerasyon ng kuryente na naitayo noong 2019, halos lahat ng enerhiyang pang-araw at hangin.<ref>{{Harvard citation no brackets|The Guardian, 6 Abril|2020}}. (sa Ingles)</ref> Ang iba pang mga anyo ng malinis na enerhiya, tulad ng nukleyar at ''hydropower'' o lakas-ng-tubig, ay kasalukuyang may mas malaking bahagi ng panustos ng enerhiya. Gayunpaman, lumilitaw na limitado ang kanilang mga pagtaya sa paglago sa hinaharap kung ihahambing.<ref>{{Harvard citation no brackets|IEA|2021}}; {{Harvard citation no brackets|Teske|Pregger|Naegler|Simon|2019}} (sa Ingles)</ref> Habang kabilang na ngayon ang mga solar panel (tablang solar) at hangin sa pampang mga pinakamurang paraan ng pagdaragdag ng bagong kapasidad ng pagbuo ng kuryente sa maraming lokasyon,<ref>{{Harvard citation no brackets|Our World in Data-Why did renewables become so cheap so fast?}}; {{Harvard citation no brackets|IEA – Projected Costs of Generating Electricity 2020}} (sa Ingles)</ref> kailangan ang mga patakaran sa enerhiyang lunti upang makamit ang isang mabilis na paglipat mula sa panggatong na posil patungo sa mga nababago.<ref>{{Cite web |date=4 April 2022 |title=IPCC Working Group III report: Mitigation of Climate Change |url=https://www.ipcc.ch/2022/04/04/ipcc-ar6-wgiii-pressrelease/ |access-date=19 January 2024 |publisher=Intergovernmental Panel on Climate Change |language=en}}</ref> Upang makamit ang neutralidad ng karbon pagsapit ng 2050, ang enerhiyang nababago ang magiging dominanteng anyo ng pagbuo ng kuryente, na tataas sa 85% o higit pa sa 2050 sa ilang mga situwasyon. Aalisin ang pamumuhunan sa karbon at halos ihihinto ang paggamit ng karbon pagsapit ng 2050.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch2|2018}} (sa Ingles)</ref><ref>{{Harvard citation no brackets|Teske|2019}}. (sa Ingles)</ref> Ang elektrisidad na nabuo mula sa mga nababagong mapagkukunan ay kailangan ding maging pangunahing mapagkukunan ng enerhiya para sa pagpaiinit at transportasyon.<ref>{{Harvard citation no brackets|United Nations Environment Programme|2019}}; {{Harvard citation no brackets|Teske, ed.|2019}}. (sa Ingles)</ref> Maaaring lumipat ang transportasyon mula sa panloob na makinang kombustyon na mga sasakyan at patungo sa mga de-kuryenteng sasakyan, [[pampublikong sasakyan]], at aktibong transportasyon ([[pagbibisikleta]] at paglalakad).<ref name="IPCC-2018 p142">{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch2|2018}}; {{Harvard citation no brackets|United Nations Environment Programme|2019}} (sa Ingles)</ref><ref>{{Cite web |date=2016 |title=Transport emissions |url=https://ec.europa.eu/clima/eu-action/transport-emissions_en |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211010225533/https://ec.europa.eu/clima/eu-action/transport-emissions_en |archive-date=10 Oktubre 2021 |access-date=2 Enero 2022 |website=Climate action |publisher=[[European Commission]] |language=en}}</ref> Para sa pagpapadala at paglipad, mababawasan ng mga panggatong na may mababang-karbon ang mga emisyon.<ref name="IPCC-2018 p142" /> Ang pag-init ay maaaring lalong matanggalan ng karbon sa mga teknolohiya tulad ng mga bomba sa pagpapainit.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG3 Ch9|2014}}; {{Harvard citation no brackets|NREL|2017}} (sa Ingles)</ref> May mga hadlang sa patuloy na mabilis na paglaki ng malinis na enerhiya, kabilang ang mga nababago. Para sa hangin at pang-araw, may mga alalahanin sa kapaligiran at paggamit ng lupa para sa mga bagong proyekto.<ref>{{Harvard citation no brackets|Berrill|Arvesen|Scholz|Gils|2016}}. (sa Ingles)</ref> Gumagawa ang hangin at pang-araw din ng enerhiya nang pasulput-sulpot at may pana-panahong pagkakaiba-iba. Ayon sa kaugalian, ginagamit ang mga ''hydro dam'' (dam ng tubig) na may mga imbakan at kumbensyonal na planta kapag mababa ang produksyon ng baryable na enerhiya. Sa pagpapatuloy, maaaring mapalawak ang imbakan ng baterya, maaaring itugma ang pangangailangan at panustos ng enerhiya, at ang maaaring maging padaliin ng transmisyon sa malayong distansya ang pagkakaiba-iba ng mga nababagong kinalabasan.<ref name="United Nations Environment Programme 2019 462">{{Harvard citation no brackets|United Nations Environment Programme|2019}}; {{Harvard citation no brackets|Vox, 20 Setyembre|2019}}; {{Cite journal |last=Sepulveda |first=Nestor A. |last2=Jenkins |first2=Jesse D. |last3=De Sisternes |first3=Fernando J. |last4=Lester |first4=Richard K. |year=2018 |title=The Role of Firm Low-Carbon Electricity Resources in Deep Decarbonization of Power Generation |journal=Joule |language=en |volume=2 |issue=11 |pages=2403–2420 |doi=10.1016/j.joule.2018.08.006 |doi-access=free}} (sa Ingles)</ref> Kadalasang hindi karbon-nyutral ang biyoenerhiya at maaaring magkaroon ng negatibong kahihinatnan para sa seguridad ng pagkain.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch4|2018}}. (sa Ingles)</ref> Pinipigilan ang paglago ng nukleyar na kapangyarihan ang kontrobersyang umiinog sa duming [[radyoaktibo]], paglaganap ng [[sandatang nuklear]], at mga aksidente.<ref>{{Citec|last1=Gill|first1=Matthew|last2=Livens|first2=Francis|last3=Peakman|first3=Aiden|in=Letcher|year=2020|pages=147–149|ignore-err=yes|chapter=Nuclear Fission|language=en}} (sa Ingles)</ref><ref>{{Cite journal |last=Horvath |first=Akos |last2=Rachlew |first2=Elisabeth |date=Enero 2016 |title=Nuclear power in the 21st century: Challenges and possibilities |journal=Ambio |language=en |volume=45 |issue=Suppl 1 |pages=S38–49 |bibcode=2016Ambio..45S..38H |doi=10.1007/s13280-015-0732-y |issn=1654-7209 |pmc=4678124 |pmid=26667059}}</ref> Limitado ang paglago ng lakas-ng-tubig sa katunayan na binuo ang pinakamahusay na mga lugar, at humaharap ang mga bagong proyekto sa mas mataas na panlipunan at pangkalikasan na alalahanin.<ref>{{Cite web |title=Hydropower |url=https://www.iea.org/reports/hydropower |access-date=12 Oktubre 2020 |website=iea.org |publisher=International Energy Agency |language=en |quote=Hydropower generation is estimated to have increased by over 2% in 2019 owing to continued recovery from drought in Latin America as well as strong capacity expansion and good water availability in China (...) capacity expansion has been losing speed. This downward trend is expected to continue, due mainly to less large-project development in China and Brazil, where concerns over social and environmental impacts have restricted projects.}}</ref> Ang mababang-karbon na enerhiya ay nagpapabuti sa kalusugan ng tao sa pamamagitan ng pagliit ng pagbabago ng klima gayundin ang pagbabawas ng pagkamatay ng polusyon sa hangin,<ref>{{Harvard citation no brackets|Watts|Amann|Arnell|Ayeb-Karlsson|2019}}; {{Harvard citation no brackets|WHO|2018}} (sa Ingles)</ref> na tinatayang nasa 7 milyon taun-taon noong 2016.<ref>{{Harvard citation no brackets|Watts|Amann|Arnell|Ayeb-Karlsson|2019}}; {{Harvard citation no brackets|WHO|2016}} (sa Ingles)</ref> Maaaring makaligtas ang pagtugon sa mga layunin ng Kasunduan sa Paris na naglilimita sa pag-init sa isang 2&nbsp;°C ng humigit-kumulang isang milyon buhay bawat taon pagsapit ng 2050, samantalang maaaring makakatipid ang paglimita sa pag-init ng mundo sa 1.5&nbsp;°C ng milyun-milyon at sabay-sabay na pataasin ang seguridad sa enerhiya at bawasan ang kahirapan.<ref>{{Harvard citation no brackets|WHO|2018}}; {{Harvard citation no brackets|Vandyck|Keramidas|Kitous|Spadaro|2018}}; {{Harvard citation no brackets|IPCC SR15|2018}}: "Limiting warming to 1.5&nbsp;°C can be achieved synergistically with poverty alleviation and improved energy security and can provide large public health benefits through improved air quality, preventing millions of premature deaths. However, specific mitigation measures, such as bioenergy, may result in trade-offs that require consideration." (sa Ingles)</ref> Ang pagpapabuti ng kalidad ng hangin ay mayroon ding mga pang-ekonomiyang benepisyo na maaaring mas malaki kaysa sa mga gastos sa pagpapagaan.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG3|2022}} (sa Ingles)</ref> === Pagtitipid ng enerhiya === Ang pagbabawas ng pangangailangan sa enerhiya ay isa pang pangunahing aspeto ng pagbabawas ng mga emisyon.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch2|2018}} (sa Ingles)</ref> Kung mas kaunting enerhiya ang kailangan, mayroong higit na kakayahang umangkop para sa pagbuo ng malinis na enerhiya. Pinapadali din nito ang pamamahala sa grid ng kuryente, at pinapaliit ang pagbuo ng imprastraktura na masinsinan sa karbon.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 SYR Summary for Policymakers|2014}}; {{Harvard citation no brackets|IEA|2020b}} (sa Ingles)</ref> Ang mga malalaking pagtaas sa pamumuhunan sa kahusayan ng enerhiya ay kinakailangan upang makamit ang mga layunin sa klima, na maihahambing sa antas ng pamumuhunan sa nababagong enerhiya.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch2|2018}} (sa Ingles)</ref> Dahil sa ilang nauugnay na pagbabago sa [[Pandemya ng COVID-19|COVID-19]] sa mga huwaran ng paggamit ng enerhiya, pamumuhunan sa kahusayan sa enerhiya, at pagpopondo, mas mahirap at hindi sigurado ang mga pagtataya para sa dekada na ito.<ref>{{Harvard citation no brackets|IEA|2020b}} (sa Ingles)</ref> Ang mga [[estratehiya]] upang bawasan ang pangangailangan sa enerhiya ay nag-iiba ayon sa sektor. Sa sektor ng transportasyon, ang mga pasahero at kargamento ay maaaring lumipat sa mas mahusay na mga paraan ng [[paglalakbay]], tulad ng mga [[bus]] at [[tren]], o gumamit ng mga de-kuryenteng sasakyan.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch2|2018}} (sa Ingles)</ref> Kasama sa mga istratehiyang pang-industriya upang bawasan ang pangangailangan sa enerhiya ang pagpapahusay ng mga sistema ng pag-iinit at motor, pagdidisenyo ng mga produktong mas kaunting enerhiya, at patagalin ang buhay ng produkto.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch2|2018}} (sa Ingles)</ref> Sa sektor ng gusali, nakatuon ang sa mas mahusay na disenyo ng mga bagong [[gusali]], at mas mataas na antas ng kahusayan ng enerhiya sa pagsasaayos.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch2|2018}} (sa Ingles)</ref> Ang paggamit ng mga [[teknolohiya]] tulad ng mga bomba sa pagpapainit ay maaari ding magpataas ng kahusayan sa enerhiya ng gusali.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 WG3 Ch9|2014}}. (sa Ingles)</ref> === Agrikultura at industriya === [[Talaksan:Greenhouse_Gas_Emissions_by_Economic_Sector_tl.svg|thumb|Isinasaalang-alang ang direkta at hindi direktang mga emisyon, ang industriya ay ang sektor na may pinakamataas na bahagi ng mga pandaigdigang emisyon. Datos noong 2019 mula sa IPCC.]] Ang agrikultura at kagubatan ay nahaharap sa isang tripleng hamon ng paglilimita sa mga emisyong gas na ''greenhouse'', pagpigil sa karagdagang pagpalit ng mga kagubatan sa lupang agrikultural, at pagtugon sa pagtaas ng pangangailangan sa pagkain sa mundo.<ref>{{Harvard citation no brackets|World Resources Institute, Disyembre|2019}} (sa Ingles)</ref> Ang isang hanay ng mga aksyon ay maaaring mabawasan ang agrikultura at mga emisyong nakabatay sa kagubatan ng dalawang-katlo mula sa mga antas noong 2010. Kabilang dito ang pagbabawas ng paglaki ng pangangailangan para sa [[pagkain]] at iba pang produktong pang-agrikultura, pagtaas ng produktibidad sa lupa, pagprotekta at pagpapanumbalik ng mga kagubatan, at pagbabawas ng mga emisyong gas na ''greenhouse'' mula sa produksyong pang-agrikultura.<ref>{{Harvard citation no brackets|World Resources Institute, Disyembre|2019}} (sa Ingles)</ref> Sa panig ng pangangailangan, isang mahalagang bahagi ng pagbabawas ng mga emisyon ay ang paglipat ng mga tao patungo sa mga diyeta na nakabatay sa halaman.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SRCCL|2019}} (sa Ingles)</ref> Ang pag-aalis ng produksyon ng mga alagang hayop para sa [[karne]] at paggawa ng [[gatas]] ay mag-aalis ng humigit-kumulang tatlong-sankapat ng lahat ng emisyon mula sa agrikultura at iba pang paggamit ng lupa.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SRCCL Ch5|2019}} Humans on a vegan exclusive diet would save about 7.9 Gt{{CO2}} equivalent per year by 2050 {{Harvard citation no brackets|IPCC AR6 WG1 Technical Summary|2021}} Agriculture, Forestry and Other Land Use used an average of 12 Gt{{CO2}} per year between 2007 and 2016 (23% of total anthropogenic emissions). (sa Ingles)</ref> Sinasakop din ng mga alagang hayop ang 37% ng lugar na walang yelo sa Daigdig at kumakain ng pakain mula sa 12% ng lugar ng lupa na ginagamit para sa mga pananim, nagtutulak ng deporestasyon at pagkasira ng lupa.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SRCCL Ch5|2019}} (sa Ingles)</ref> Ang produksyon ng [[bakal]] at [[semento]] ay responsable para sa humigit-kumulang 13% ng mga pang-industriyang emisyong {{CO2}}. Sa mga industriyang ito, gumaganap ng mahalagang papel sa produksyon ang masinsinan sa karbon na materyales tulad ng coque at apog, kaya nangangailangan ang pagbabawas ng emisyong {{CO2}} ng pananaliksik sa mga alternatibong kimika.<ref>{{Cite web |title=Low and zero emissions in the steel and cement industries |url=https://www.oecd.org/greengrowth/GGSD2019_IssuePaper_CementSteel.pdf |pages=11, 19–22 |language=en}}</ref> === Pagsamsam ng karbon === [[Talaksan:Carbon_Dioxide_Partitioning.svg|thumb|Karamihan sa mga paglabas ng {{CO2}} ay sumisipsip ng mga ''carbon sink'' (o lababong karbon), kabilang ang paglaki ng halaman, pagkuha sa lupa, at pagkuha sa karagatan (2020 ''Global Carbon Budget'' o Pandagidigang Badyet sa Karbon).]] Ang mga natural na lababong karbon o ''karbon sink'' ay maaaring pahusayin upang makuha ang mas malaking halaga ng {{CO2}} na lampas sa mga natural na antas.<ref>{{Harvard citation no brackets|World Resources Institute, 8 Agosto|2019}}: {{Harvard citation no brackets|IPCC SRCCL Ch2|2019}}. (sa Ingles)</ref> Kabilang ang reporestasyon at porestasyon (pagtatanim ng mga kagubatan kung saan wala pa noon) sa mga pinakaganap na pamamaraan ng pagsamsam, bagaman nagpapataas ang huli ng mga alalahanin sa seguridad ng pagkain.<ref>{{Harvard citation no brackets|Kreidenweis|Humpenöder|Stevanović|Bodirsky|2016}} (sa Ingles)</ref> Maaaring isulong ng mga magsasaka ang pagsamsam ng karbon sa mga lupa sa pamamagitan ng mga kasanayan tulad ng paggamit ng mga pananim na pantakip sa [[taglamig]], pagbabawas ng intensidad at dalas ng pagbubungkal, at paggamit ng [[abono]] at [[pataba]] para baguhin ang lupa.<ref>{{Harvard citation no brackets|National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine|2019}} (sa Ingles)</ref> Nagbubunga ang pagpapanumbalik ng kagubatan at anyo ng lupa ng maraming benepisyo para sa klima, kabilang ang pagsamsam at pagbabawas ng mga emisyon ng gas na ''greenhouse'' gas.<ref name="Duchelle-2022">{{Cite book |last=Garrett, L. |url=https://doi.org/10.4060/cc2510en |title=The key role of forest and landscape restoration in climate action |last2=Lévite, H. |last3=Besacier, C. |last4=Alekseeva, N. |last5=Duchelle, M. |publisher=FAO |year=2022 |isbn=978-92-5-137044-5 |location=Rome |language=en |doi=10.4060/cc2510en}}</ref> Nagpapataas ang pagpapanumbalik/muling paglikha ng mga basang lupain sa baybayin, mga lupang parang at kaparangan ng damong-dagat ng pagkuha ng carbon sa organikong bagay.<ref>{{Harvard citation no brackets|National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine|2019}} (sa Ingles)</ref><ref>{{Cite journal |last=Nelson |first=J. D. J. |last2=Schoenau |first2=J. J. |last3=Malhi |first3=S. S. |date=1 Oktubre 2008 |title=Soil organic carbon changes and distribution in cultivated and restored grassland soils in Saskatchewan |url=https://doi.org/10.1007/s10705-008-9175-1 |journal=Nutrient Cycling in Agroecosystems |language=en |volume=82 |issue=2 |pages=137–148 |bibcode=2008NCyAg..82..137N |doi=10.1007/s10705-008-9175-1 |issn=1573-0867}}</ref> Kapag nasamsam ang karbon na nasa mga lupa at sa mga organikong bagay tulad ng mga puno, may panganib na muling ilalabas ang karbon sa atmospera sa kalaunan sa pamamagitan ng mga pagbabago sa paggamit ng lupa, [[apoy]], o iba pang mga pagbabago sa ekosistema.<ref>{{Harvard citation no brackets|Ruseva|Hedrick|Marland|Tovar|2020}} (sa Ingles)</ref> == Pagbagay == Ang pagbagay o adaptasyon ay "ang proseso ng pagsasaayos sa kasalukuyan o inaasahang pagbabago sa klima at mga epekto nito".<ref name="IPCC-2022">IPCC, 2022: [https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg2/downloads/report/IPCC_AR6_WGII_SummaryForPolicymakers.pdf Summary for Policymakers] [H.-O. Pörtner, D.C. Roberts, E.S. Poloczanska, K. Mintenbeck, M. Tignor, A. Alegría, M. Craig, S. Langsdorf, S. Löschke, V. Möller, A. Okem (mga pat.)]. Sa: [https://www.ipcc.ch/report/sixth-assessment-report-working-group-ii/ Climate Change 2022: Impacts, Adaptation and Vulnerability. Contribution of Working Group II to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change] [H.-O. Pörtner, D.C. Roberts, M. Tignor, E.S. Poloczanska, K. Mintenbeck, A. Alegría, M. Craig, S. Langsdorf, S. Löschke, V. Möller, A. Okem, B. Rama (mga pat.)]. Cambridge University Press, Cambridge at New York, pp. 3–33, {{Doi|10.1017/9781009325844.001}}. (sa Ingles)</ref>{{Rp|5}}  Kung walang karagdagang pagpapagaan, hindi maiiwasan ng adaptasyon ang panganib ng "malubha, laganap at hindi maibabalik" na mga epekto.{{Sfn|IPCC AR5 SYR|2014}} Nangangailangan ang mas matinding pagbabago ng klima ng higit pang pagbabagong adaptasyon, na maaaring maging lubhang mahal.{{Sfn|IPCC SR15 Ch4|2018}} Hindi pantay na ipinamamahagi ang kapasidad at potensyal para sa mga tao na umangkop sa iba't ibang mga rehiyon at [[populasyon]], at mas mababa ang mga [[umuunlad na bansa]] sa pangkalahatan.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR4 WG2 Ch19|2007}}. (sa Ingles)</ref> Nagkaroon ang unang dalawang dekada ng ika-21 siglo ng pagtaas sa kakayahang umangkop sa karamihan ng mga bansang mababa at nasa gitna ang kita na may pinabuting koneksyon sa pangunahing [[sanitasyon]] at kuryente, subalit mabagal ang pag-unlad. Maraming mga [[bansa]] ang nagpatupad ng mga patakaran sa pag-aangkop. Gayunpaman, mayroong isang malaking agwat sa pagitan ng kinakailangan at magagamit na [[pananalapi]].{{Sfn|UNEP|2018}} Ang pag-angkop sa pagtaas ng lebel ng dagat ay binubuo ng pag-iwas sa mga lugar na nasa panganib, matutunan ang mamuhay sa dagdag na pagbaha, at pagbuo ng mga kontrol sa baha. Kung nabigo iyon, maaaring kailanganin ang pinamamahalaang paglikas <ref>{{Cite journal |last=Stephens |first=Scott A. |last2=Bell |first2=Robert G. |last3=Lawrence |first3=Judy |date=2018 |title=Developing signals to trigger adaptation to sea-level rise |journal=Environmental Research Letters |language=en |volume=13 |issue=10 |at=104004 |bibcode=2018ERL....13j4004S |doi=10.1088/1748-9326/aadf96 |issn=1748-9326 |doi-access=free}}</ref> May mga hadlang sa ekonomiya para sa pagharap sa mapanganib na epekto ng init. Hindi posible para sa lahat ang pag-iwas sa walang tigil na trabaho o pagkakaroon ng [[erkon]].{{Sfn|Matthews|2018}} Sa agrikultura, kinabibilangan ang mga opsyon sa pag-aangkop ang paglipat sa mas napapanatiling mga diyeta, pag-iba-iba, pagkontrol sa pagguho, at mga henetikong pagpapahusay para sa mas mataas na pagpapaubaya sa pagbabago ng klima.{{Sfn|IPCC SRCCL Ch5|2019}} Ang pagseseguro ay nagbibigay-daan para sa pagbabahagi ng panganib, subalit kadalasan, mahirap makuha ito para sa mga taong mas mababa ang kita.<ref>{{Cite journal |last=Surminski |first=Swenja |last2=Bouwer |first2=Laurens M. |last3=Linnerooth-Bayer |first3=Joanne |date=2016 |title=How insurance can support climate resilience |url=https://www.nature.com/articles/nclimate2979 |journal=Nature Climate Change |language=en |volume=6 |issue=4 |pages=333–334 |bibcode=2016NatCC...6..333S |doi=10.1038/nclimate2979 |issn=1758-6798}}</ref> Maaaring mabawasan ng edukasyon, migrasyon at mga sistema ng maagang babala ang kahinaan sa klima.{{Sfn|IPCC SR15 Ch4|2018}} Ang pagtatanim ng mga [[bakawan]] o paghikayat sa iba pang mga halaman sa baybayin ay maaaring nagpapahina ng lakas sa mga [[bagyo]].<ref>{{Cite web |last= |first= |title=Mangroves against the storm |url=https://social.shorthand.com/IUCN_forests/nCec1jyqvn/mangroves-against-the-storm.html |access-date=20 Enero 2023 |website=Shorthand |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=24 Oktubre 2021 |title=How marsh grass could help protect us from climate change |url=https://www.weforum.org/agenda/2021/10/how-marsh-grass-protects-shorelines/ |access-date=20 Enero 2023 |website=World Economic Forum |language=en}}</ref> Bumabagay ang mga ekosistema sa pagbabago ng klima, isang proseso na maaaring suportahan ng interbensyon ng tao. Sa pamamagitan ng pagtaas ng koneksyon sa pagitan ng mga ekosistema, maaaring lumipat ang mga espesye sa mas kanais-nais na mga kondisyon ng klima. Maaari ang mga espesye na ipakilala din sa mga lugar na nakakakuha ng isang kanais-nais na [[klima]]. Ang proteksyon at pagpapanumbalik ng natural at semi-natural na mga lugar ay nakakatulong sa pagbuo ng katatagan, na ginagawang mas madali para sa mga ekosistema na umangkop. Tumutulong din ang marami sa mga pagkilos na nagsusulong ng adaptasyon sa mga ekosistema sa mga tao na umangkop sa pamamagitan ng adaptasyong nakabatay sa ekosistema. Halimbawa, ginagawang mas maliit ang posibilidad ng mga sakunang sunog ang pagpapanumbalik ng mga natural na rehimen ng [[sunog]], at binabawasan ang panganib sa tao. Ang pagbibigay ng mas maraming espasyo sa mga [[ilog]] ay nagbibigay-daan para sa mas maraming pag-imbak ng tubig sa natural na sistema, na binabawasan ang panganib ng [[baha]]. Gumaganap ang naibalik na kagubatan bilang isang lababong karbon, subalit maaaring magpalala sa mga epekto sa klima ang pagtatanim ng mga puno sa hindi angkop na mga rehiyon.<ref>{{Cite journal |last=Morecroft |first=Michael D. |last2=Duffield |first2=Simon |last3=Harley |first3=Mike |last4=Pearce-Higgins |first4=James W. |last5=Stevens |first5=Nicola |last6=Watts |first6=Olly |last7=Whitaker |first7=Jeanette |display-authors=4 |date=2019 |title=Measuring the success of climate change adaptation and mitigation in terrestrial ecosystems |journal=Science |language=en |volume=366 |issue=6471 |page=eaaw9256 |doi=10.1126/science.aaw9256 |issn=0036-8075 |pmid=31831643 |doi-access=free}}</ref> May mga sinerhiya subalit may mga ''trade-off'' o mapapalitan din sa pagitan ng pagbagay at pagpapagaan.<ref>{{Cite journal |last=Berry |first=Pam M. |last2=Brown |first2=Sally |last3=Chen |first3=Minpeng |last4=Kontogianni |first4=Areti |last5=Rowlands |first5=Olwen |last6=Simpson |first6=Gillian |last7=Skourtos |first7=Michalis |display-authors=4 |date=2015 |title=Cross-sectoral interactions of adaptation and mitigation measures |url=https://doi.org/10.1007/s10584-014-1214-0 |journal=Climate Change |language=en |volume=128 |issue=3 |pages=381–393 |bibcode=2015ClCh..128..381B |doi=10.1007/s10584-014-1214-0 |issn=1573-1480 |hdl-access=free|hdl=10.1007/s10584-014-1214-0}}</ref> Ang isang halimbawa para sa sinerhiya ay ang pagtaas ng produktibidad ng pagkain, na may malaking benepisyo para sa parehong pagbagay at pagpapagaan.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 SYR|2014}}. (sa Ingles)</ref> Ang isang halimbawa ng mapapalitan ang pagtaas ng paggamit ng erkon na nagbibigay-daan sa mga tao na mas mahusay na makayanan ang init, subalit pinapataas ang pangangailangan ng enerhiya. Ang isa pang halimbawa ng mapapalitan ay ang mas masinsin na [[Pagpaplano ng lungsod|urbanong pag-unlad]] na maaaring mabawasan ang mga emisyon mula sa transportasyon at [[konstruksyon]], subalit maaari tumaas rin ang epekto ng ''urban heat island'' (o pulo ng urbanong init), na naglalantad sa mga tao sa mga panganib sa [[kalusugan]] na nauugnay sa init.<ref>{{Cite journal |last=Sharifi |first=Ayyoob |date=2020 |title=Trade-offs and conflicts between urban climate change mitigation and adaptation measures: A literature review |url=http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0959652620328584 |journal=Journal of Cleaner Production |language=en |volume=276 |page=122813 |doi=10.1016/j.jclepro.2020.122813 |issn=0959-6526}}</ref> {| class="center toccolours" |+'''Mga halimbawa ng paraan ng pagbagay''' |<gallery mode="packed" heights="120" style="line-height:120%"> Talaksan:FrontLines-EGAT_2011_Environment_Photo_Contest_Top_Entry_(5842818280).jpg|alt=Mangrove planting and other habitat conservation can reduce coastal flooding.|Maaaring mabawasan ang pagbaha sa baybayin sa pagtatanim ng [[bakawan]] at iba pangpangangalaga sa tirahan. Talaksan:Seawallventnor.jpg|alt=Seawalls to protect against storm surge worsened by sea level rise|Pagtayo ng mga dike o pader sa [[dalampasigan]] upang protektahan laban sa [[daluyong]] na pinalala ang pagtaas ng lebel ng dagat Talaksan:20080708_Chicago_City_Hall_Green_Roof_Edit1.jpg|alt=Green roofs to provide cooling in cities|Mga bubong na lunti upang magbigay ng lamig sa mga [[lungsod]] Talaksan:2013.02-402-294a_Pearl_millet,breeding,selfing_ICRISAT,Patancheru(Hyderabad,Andhra_Pradesh),IN_wed20feb2013.jpg|alt=Selective breeding for drought-resistant crops|[[Artipisyal na pagpili|Piniling paglalahi]] para sa mga pananim na lumalaban sa tagtuyot </gallery> |} == Mga polisiya at politika == [[File:Climate_Change_Performance_Index_(2023).svg|thumb|upright=1.35|Niraranggo ang ''Climate Change Performance Index'' (Indeks ng Pagganap para sa Pagbabago ng Klima) ang mga bansa sa pamamagitan ng emisyon ng gas na ''greenhouse'' (40% ng iskor), nababagong enerhiya (20%), gamit ng enerhiya (20%), at polisiya sa klima (20%). {| border="0" cellspacing="0" cellpadding="0" style="width:100%; background:none;" |- |valign="top"| {{legend|#31a354|Mataas}} |valign="top"| {{legend|#fee391|Katamtaman}} |valign="top"| {{legend|#fe9929|Mababa}} |valign="top"| {{legend|#d7301f|Napakababa}} |}]] Ang mga bansang pinakamahina sa pagbabago ng klima ay karaniwang may pananagutan para sa isang maliit na bahagi ng mga pandaigdigang emisyon. Nagtataas ito ng mga katanungan tungkol sa katarungan at pagkapatas.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR5 SYR Summary for Policymakers|2014}} (sa Ingles)</ref> Ginagawang mas madali ang paglilimita sa pag-init ng mundo ng Mga Layunin sa Napapanatiling Pag-unlad (o ''Sustainable Development Goals'') ng Mga Nagkakaisang Bansa, tulad ng pagpuksa sa [[kahirapan]] at pagbabawas ng hindi pagkakapantay-pantay. Kinikilala ang koneksyon sa Layunin sa Napapanatiling Pag-unlad Blg.13 na "gumawa ng agarang aksyon upang labanan ang pagbabago ng klima at ang mga epekto nito".<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC SR15 Ch5|2018}}; United Nations (2017) Resolution adopted by the General Assembly on 6 July 2017, [[:talaksan:A RES 71 313 E.pdf|Work of the Statistical Commission pertaining to the 2030 Agenda for Sustainable Development]] ([https://undocs.org/A/RES/71/313 A/RES/71/313]) (sa Ingles)</ref> May sinerhiya ang mga layunin sa pagkain, malinis na [[tubig]] at ang proteksyon ng ekosistema sa pagpapagaan sa klima.{{Sfn|IPCC SR15 Ch5|2018}} Ang heopolitika ng pagbabago ng klima ay kumplikado. Madalas itong binabanghay bilang isang suliranin sa ''free-rider,''{{Efn|Literal bilang libreng-mananakay, na isang uri ng pagkabigo sa pamilihan na nangyayari kapag hindi nagbabayad ang yaong mga nakikinabang sa mga yaman, [[public good|publikong produkto]], at karaniwang yaman.|name=pananda}} kung saan nakikinabang ang lahat ng mga bansa mula sa pagpapagaan na ginawa ng ibang mga bansa, subalit matatalo mismo ang mga indibiduwal na bansa mula sa paglipat sa isang mababang-karbon na ekonomiya. Bagaman, mayroon din minsan na lokal na benipisyo ang pagpapagaan. Halimbawa, lumampas ang mga benepisyo ng pag-alis ng karbon sa kalusugan ng publiko at mga lokal na kapaligiran kaysa sa mga gastos sa halos lahat ng rehiyon.<ref name="Rauner 2020">{{Harvard citation no brackets|Rauner|Bauer|Dirnaichner|Van Dingenen|2020}} (sa Ingles)</ref> Higit pa rito, nanalo sa ekonomiya ang mga netong mang-aangkat ng panggatong na posil mula sa paglipat sa malinis na enerhiya, na nagdudulot ng mga netong tagaluwas na harapin ang mga ''stranded asset'' (o naipit na ari-arian): mga panggatong na posil na hindi nila maibebenta.<ref>{{Harvard citation no brackets|Mercure|Pollitt|Viñuales|Edwards|2018}} (sa Ingles)</ref> === Mga mapagpipiliang patakaran === Ang malawak na hanay ng mga patakaran, regulasyon, at [[batas]] ay ginagamit upang mabawasan ang mga emisyon. Noong 2019, saklaw ng pagpepresyo ng karbon ang humigit-kumulang 20% ng mga pandaigdigang emisyon ng gas na ''greenhouse.''<ref>{{Harvard citation no brackets|World Bank, Hunyo|2019}} (sa Ingles)</ref> Maaaring mapresyuhan ang karbon gamit ang mga buwis sa karbon at mga sistema ng pangangalakal ng emisyon.<ref>{{Harvard citation no brackets|Union of Concerned Scientists, 8 Enero|2017}}; {{Harvard citation no brackets|Hagmann|Ho|Loewenstein|2019}}.</ref> Umabot ang direktang pandaigdigang panggatong na posil sa $319 bilyon noong 2017, at $5.2 trilyon kapag napresyuhan ang mga hindi direktang gastos gaya ng polusyon sa hangin.<ref>{{Harvard citation no brackets|Watts|Amann|Arnell|Ayeb-Karlsson|2019}} (sa Ingles)</ref> Maaaring magdulot ang pagwawakas sa mga ito ng 28% na pagbawas sa pandaigdigang mga emisyon sa karbon at 46% na pagbawas sa mga pagkamatay dulot ng [[polusyon]] sa hangin.<ref>{{Harvard citation no brackets|UN Human Development Report|2020}} (sa Ingles)</ref> Sa halip, maaaring gamitin ang salaping natipid sa mga subsidyong posil na suportahan ang paglipat sa malinis na [[enerhiya]].<ref>{{Harvard citation no brackets|International Institute for Sustainable Development|2019}} (sa Ingles)</ref> Kinabibilangan ng ng mas direktang paraan upang bawasan ang mga gas na ''greenhouse'' ang mga pamantayan sa kahusayan ng sasakyan, mga pamantayan ng panggatong na nababago, at mga regulasyon sa polusyon sa hangin sa mabigat na industriya.<ref>{{Harvard citation no brackets|ICCT|2019}}; {{Harvard citation no brackets|Natural Resources Defense Council, 29 Setyembre|2017}}</ref> Nangangailangan ang ilang mga bansa ng mga utilidad upang madagdagan ang bahagi ng mga nababago sa produksyon ng [[kuryente]].<ref>{{Harvard citation no brackets|National Conference of State Legislators, 17 Abril|2020)}}; {{Harvard citation no brackets|European Parliament, Pebrero|2020}}</ref> ==== Katarungang pangklima ==== Ang patakarang idinisenyo sa pamamagitan ng lente ng [[Katarungan|katarungang]] pangklima ay sumusubok na tugunan ang mga isyu sa [[karapatang pantao]] at hindi pagkakapantay-pantay sa [[lipunan]]. Ayon sa mga tagapagtaguyod ng katarungang pangklima, dapat bayaran ang mga gastos sa adaptasyon sa klima ng mga may pananagutan sa pagbabago ng klima, habang ang mga naghihirap sa epekto ng pagbabago ng klima ang siyang dapat mga benepisyaryo ng mga ibinayad. Maaaring matugunan ito sa katotohanan sa isang paraan na pagbabayad ng mayayamang bansa sa mahihirap na bansa upang makaroon sila ng adaptasyon.<ref>{{Cite web |last=Gabbatiss |first=Josh |last2=Tandon |first2=Ayesha |date=4 Oktubre 2021 |title=In-depth Q&A: What is 'climate justice'? |url=https://www.carbonbrief.org/in-depth-qa-what-is-climate-justice |access-date=16 Oktubre 2021 |website=Carbon Brief |language=en}}</ref> Nalaman ng Oxfam na noong 2023 ang pinakamayayamang 10% ng mga tao ay may pananagutan para sa 50% ng mga pandaigdigang emisyon, habang ang pinakamababang 50% ay responsable para sa 8%.<ref>{{Cite journal |last=Khalfan |first=Ashfaq |last2=Lewis |first2=Astrid Nilsson |last3=Aguilar |first3=Carlos |last4=Persson |first4=Jacqueline |last5=Lawson |first5=Max |last6=Dab |first6=Nafkote |last7=Jayoussi |first7=Safa |last8=Acharya |first8=Sunil |date=Nobyembre 2023 |title=Climate Equality: A planet for the 99% |url=https://oxfamilibrary.openrepository.com/bitstream/handle/10546/621551/cr-climate-equality-201123-en-summ.pdf |journal=Oxfam |publisher=Oxfam GB |doi=10.21201/2023.000001 |access-date=18 Disyembre 2023 |archive-date=2 Disyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251202163116/https://oxfamilibrary.openrepository.com/bitstream/handle/10546/621551/cr-climate-equality-201123-en-summ.pdf |url-status=dead }}</ref> Ang paggawa ng mga emisyon ay isa pang paraan upang tingnan ang responsibilidad: sa ilalim ng pamamaraang iyon, ang nangungunang 21 kumpanya ng panggatong na posil ay magkakautang ng pinagsama-samang mga pagbabayad-pinsalaan sa klima na $5.4 trilyon sa panahong 2025–2050.<ref name="OneEarth_20230519">{{Cite journal |last=Grasso |first=Marco |last2=Heede |first2=Richard |date=19 May 2023 |title=Time to pay the piper: Fossil fuel companies' reparations for climate damages |journal=One Earth |volume=6 |issue=5 |pages=459–463 |bibcode=2023OEart...6..459G |doi=10.1016/j.oneear.2023.04.012 |bibcode-access=free |doi-access=free |hdl-access=free|hdl=10281/416137}}</ref> Upang makamit ang isang makatarungang paglipat, mangangailangan din ng iba pang trabaho ang mga taong nagtatrabaho sa sektor ng panggatong na posil, at mangangailangan ng mga [[pamumuhunan]] ang kanilang mga [[pamayanan]].<ref>{{Harvard citation no brackets|Carbon Brief, 4 Ene|2017}}. (sa Ingles)</ref> === Mga internasyonal na kasunduan sa klima === [[Talaksan:Total_CO2_by_Region_(tl).svg|thumb|Mula noong 2000, ang tumataas na mga emisyon ng {{CO2}} sa [[Tsina]] at sa iba pang bahagi ng mundo ay nalampasan ang nailalabas ng Estados Unidos at [[Europa]].<ref name="Friedlingstein 2019">{{Harvard citation no brackets|Friedlingstein|Jones|O'Sullivan|Andrew|2019}}, Talahanayan 7. (sa Ingles)</ref>]] [[Talaksan:Per_Capita_CO2_by_Region_(tl).svg|thumb|Bawat tao, nakakabuo ang Estados Unidos ng {{CO2}} sa mas mabilis na antas kaysa sa iba pang pangunahing rehiyon.<ref name="Friedlingstein 2019" />]]Halos lahat ng bansa sa mundo ay partido sa United Nations Framework Convention on Climate Change (UNFCCC, Balangkas ng Mga Nagkakaisang Bansa sa Kumbensiyon sa Pagbabago ng Klima) ng 1994.<ref>{{Harvard citation no brackets|UNFCCC, "What is the United Nations Framework Convention on Climate Change?"}} (sa Ingles)</ref> Ang layunin ng UNFCCC ay maiwasan ang mapanganib na panghihimasok ng tao sa sistema ng klima.<ref>{{Harvard citation no brackets|UNFCCC|1992}}.(sa Ingles)</ref> Gaya ng nakasaad sa kumbensiyon, kailangan nito na patatagin ang mga konsentrasyon ng gas na ''greenhouse'' sa [[atmospera]] sa isang antas kung saan maaaring natural na umangkop sa pagbabago ng klima ang mga ekosistema, hindi nanganganib ang produksyon ng pagkain, at maaaring mapanatili ang pag-unlad ng ekonomiya.<ref>{{Harvard citation no brackets|IPCC AR4 WG3 Ch1|2007}}.(sa Ingles)</ref> Ang UNFCCC mismo ay hindi naghihigpit sa mga emisyon subalit nagbibigay ng isang balangkas para sa mga protokol na naghihigpit. Tumaas ang mga pandaigdigang emisyon mula noong nilagdaan ang UNFCCC.<ref name="EPA-2019">{{Harvard citation no brackets|EPA|2019}}.(sa Ingles)</ref> Ang mga taunang kumperensya nito ay ang yugto ng pandaigdigang negosasyon.<ref>{{Harvard citation no brackets|UNFCCC, "What are United Nations Climate Change Conferences?"}} (sa Ingles)</ref> Pinalawig ng Protokol ng [[Kyoto]] noong 1997 ang UNFCCC at sinama ang mga legal na nagbubuklod na mga pangako para sa karamihan sa mga mauunlad na bansa upang limitahan ang kanilang mga emisyon.<ref>{{Harvard citation no brackets|Kyoto Protocol|1997}}; {{Harvard citation no brackets|Liverman|2009}}.(sa Ingles)</ref> Sa panahon ng negosasyon, ang G77 (kumakatawan sa mga [[Bansang umuunlad|umuunlad na bansa]]) ay nagtulak para sa isang mandato na atasan ang mga [[Bansang maunlad|mauunlad na bansa]] na "[manguna]" sa pagbabawas ng kanilang mga emisyon,<ref>{{Harvard citation no brackets|Dessai|2001}}; {{Harvard citation no brackets|Grubb|2003}}.(sa Ingles)</ref> dahil ang mga mauunlad na bansa ay nag-ambag ng karamihan sa akumulasyon ng mga gas na ''greenhouse'' sa atmospera. Medyo mababa pa rin ang mga emisyong bawat-kapita sa mga umuunlad na bansa at kailangang ang mga umuunlad na bansa na magkaroon ng higit pang emisyon upang matugunan ang kanilang mga pangangailangan sa pag-unlad.<ref>{{Harvard citation no brackets|Liverman|2009}}. (sa Ingles)</ref> Ang Kasunduan sa [[Copenhagen]] ng 2009 ay malawak na inilalarawan bilang hindi kasiya-siya dahil sa mababang layunin nito, at tinanggihan ng mga mahihirap na bansa kabilang ang G77.<ref>{{Harvard citation no brackets|Müller|2010}}; {{Harvard citation no brackets|The New York Times, 25 Mayo|2015}}; {{Harvard citation no brackets|UNFCCC: Copenhagen|2009}}; {{Harvard citation no brackets|EUobserver, 20 Disyembre|2009}}. (sa Ingles)</ref> Nilayon ng mga naka-asosasyong partido na limitahan ang pagtaas ng temperatura sa buong mundo sa ibaba 2&nbsp;°C.<ref>{{Harvard citation no brackets|UNFCCC: Copenhagen|2009}}. (sa Ingles)</ref> Itinakda ng Kasunduan ang layunin ng pagpapadala ng $100 bilyon bawat taon sa mga umuunlad na bansa para sa pagpapagaan at pagbagay sa pagdating ng 2020, at iminungkahi ang pagtatatag ng Green Climate Fund (Pondo ng Klimang Lunti).<ref>{{cite conference|date=7–18 Disyembre 2009|title=Conference of the Parties to the Framework Convention on Climate Change|url=http://unfccc.int/meetings/cop_15/items/5257.php|location=[[Copenhagen]]|id=un document= FCCC/CP/2009/L.7|archive-url=https://web.archive.org/web/20101018074452/http://unfccc.int/meetings/cop_15/items/5257.php|archive-date=18 Oktubre 2010|access-date=24 Oktubre 2010|url-status=live}} (sa Ingles)</ref> {{Magmula noong|2020}}, 83.3 bilyon lamang ang naihatid. Sa 2023 lamang inaasahang makakamit ang target.<ref>{{Cite news |last=Bennett |first=Paige |date=2 Mayo 2023 |title=High-Income Nations Are on Track Now to Meet $100 Billion Climate Pledges, but They're Late |language=en |agency=Ecowatch |url=https://www.ecowatch.com/wealthy-countries-climate-change-reparations.html |access-date=10 Mayo 2023}}</ref> Noong 2015, nakipag-usap ang lahat ng [[Talaan ng mga bansa|bansa]] sa [[Mga Nagkakaisang Bansa]] para sa Kasunduan sa Paris, na naglalayong panatilihing mababa sa 2.0&nbsp;°C ang pag-init ng mundo. at naglalaman ng isang mataas na layunin ang kasunduan ng pagpapanatili ng init sa ilalim ng 1.5&nbsp;°C.{{Sfn|Paris Agreement|2015}} Pinalitan ng kasunduan ang Protokol ng Kyoto. Hindi tulad ng Kyoto, walang nagbubuklod na mga target na emisyon ang itinakda sa Kasunduan sa Paris. Sa halip, isang hanay ng mga pamamaraan ang ginawang may pagbubuklod. Ang mga bansa ay kailangang regular na magtakda ng higit pang mga ambisyosong layunin at muling suriin ang mga layuning ito tuwing limang taon.<ref>{{Harvard citation no brackets|Climate Focus|2015}}; {{Harvard citation no brackets|Carbon Brief, 8 Oktubre|2018}}. (sa Ingles)</ref> Isinaad muli ng Kasunduan sa Paris na dapat mabigyan ng suportang pananalapi ang mga umuunlad na bansa.<ref>{{Harvard citation no brackets|Climate Focus|2015}}. (sa Ingles)</ref> Magmula noong Oktubre 2021, 194 na estado at [[Unyong Europeo]] ang lumagda sa kasunduan at 191 na estado at Unyong Europeo ang nagpatibay o pumayag sa kasunduan.<ref>{{Cite web |title=Status of Treaties, United Nations Framework Convention on Climate Change |url=https://treaties.un.org/Pages/ViewDetails.aspx?src=TREATY&mtdsg_no=XXVII-7-d&chapter=27&clang=_en |access-date=13 Oktubre 2021 |website=United Nations Treaty Collection}}; {{Harvard citation no brackets|Salon, 25 Setyembre|2019}}. (sa Ingles)</ref> Ang Protokol sa [[Montreal]] ng 1987, isang internasyonal na kasunduan upang ihinto ang paglabas ng mga gas na nakakasira ng [[osono]], ay maaaring naging mas epektibo sa pagsugpo sa mga paglabas ng gas na ''greenhouse'' kaysa sa Protokol ng Kyoto na partikular na idinisenyo upang gawin ito.<ref>{{Harvard citation no brackets|Goyal|England|Sen Gupta|Jucker|2019}} (sa Ingles)</ref> Ang Pagsususog sa [[Kigali]] ng 2016 sa Protokol ng Montreal ay naglalayong bawasan ang mga emisyon ng mga hidropluorokarbono, isang pangkat ng malalakas na mga gas na ''greenhouse'' na nagsilbing kapalit ng mga ipinagbabawal na gas na nag-uubos ng osono. Ginawa nitong mas matibay na kasunduan ang Protokol sa Montreal laban sa pagbabago ng klima.<ref>{{Cite web |last=Yeo |first=Sophie |date=10 Oktubre 2016 |title=Explainer: Why a UN climate deal on HFCs matters |url=https://www.carbonbrief.org/explainer-why-a-un-climate-deal-on-hfcs-matters |access-date=10 Enero 2021 |website=Carbon Brief |language=en}}</ref> === Mga pambansang tugon === Noong 2019, naging unang pambansang [[pamahalaan]] ang [[parliyamento]] ng Reyno Unido na nagdeklara ng emerhensiya sa klima.<ref>{{Harvard citation no brackets|BBC, 1 Mayo|2019}}; {{Harvard citation no brackets|Vice, 2 Mayo|2019}}. (sa Ingles)</ref> Sinundan ito ng ibang mga bansa at hurisdiksyon.<ref>{{Harvard citation no brackets|The Verge, 27 Disyembre|2019}}. (sa Ingles)</ref> Sa parehong taon, nagdeklera ang Parliyamento Europeo ng isang "klima at pangkalikasan na emerhensiya".<ref>{{Harvard citation no brackets|The Guardian, 28 Nobyembre|2019}} (sa Ingles)</ref> Iniharap ng [[Komisyong Europeo]] ang ''European Green Deal'' (o Kasunduang Lunting Europeo) nito na may layuning gawing karbong nyutral ang Unyong Europeo sa pagsapit ng 2050.<ref>{{Harvard citation no brackets|Politico, 11 Disyembre|2019}}. (sa Ingles)</ref> Noong 2021, inilabas ng Komisyong Europeo ang bungkos ng batas nitong "Fit for 55" (Angkop sa 55), na naglalaman ng mga alituntunin para sa industriya ng sasakyan; lahat ng mga bagong [[kotse]] sa pamilihang Europeo ay dapat na [[sero]] ang emisyon ng mga sasakyan pagsapit ng 2035.<ref>{{Cite news |date=14 Hulyo 2021 |title=European Green Deal: Commission proposes transformation of EU economy and society to meet climate ambitions |language=en |work=[[European Commission]] |url=https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/ip_21_3541}}</ref> Ang mga pangunahing bansa sa [[Asya]] ay gumawa ng mga katulad na pangako: Nangako ang [[Timog Korea]] at [[Hapon]] na maging nyutral ang karbon pagsapit ng 2050, at [[Tsina]] pagdating ng 2060.<ref>{{Harvard citation no brackets|The Guardian, 28 Oktubre|2020}} (sa Ingles)</ref> Habang may malakas na insentibo ang [[Indya]] para sa mga nababago, nagpaplano rin ito ng makabuluhang pagpapalawak ng karbon sa bansa.<ref>{{Cite web |date=15 Setyembre 2021 |title=Indya |url=https://climateactiontracker.org/countries/india/ |access-date=3 Oktubre 2021 |website=Climate Action Tracker |language=en}}</ref> Kabilang ang [[Biyetnam]] sa napakakaunting mga bansang umaasa sa karbon, mabilis na umuunlad na bansa na nangako na aalisin ang di-humuhupang enerhiyang karbon sa pagdating ng [[dekada 2040]] o sa lalong madaling panahon pagkatapos noon.<ref>{{Cite journal |last=Do |first=Thang Nam |last2=Burke |first2=Paul J. |year=2023 |title=Phasing out coal power in a developing country context: Insights from Vietnam |journal=Energy Policy |volume=176 |issue=Mayo 2023 113512 |page=113512 |bibcode=2023EnPol.17613512D |doi=10.1016/j.enpol.2023.113512 |hdl-access=free|hdl=1885/286612 }}</ref> Mula 2020 hanggang 2030, nangako ang [[Pilipinas]] na bawasan at iwasan ang mga emisyon ng gas na ''greenhouse'' ng 75% kung saan 2.71% ay walang kondisyon.<ref>{{Cite web |title=Philippines |url=https://climatepromise.undp.org/what-we-do/where-we-work/philippines |access-date=2024-06-27 |website=UNDP Climate Promise |language=en}}</ref> Babawasan ng bansa ang mga emisyon mula sa sektor ng [[agrikultura]], industriya, enerhiya, transportasyon at ''waste'' (o [[basura]]). Noong 2022, nagkaroon ng mga pagsisikap ang mga ahensiya ng [[pamahalaan ng Pilipinas]] (ang Komisyon sa Pagbabago ng Klima, Komisyon sa Regulasyong Pampropesyonal, at [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman|Kagawaran ng Kapiligiran at Likas na Yaman]]) at Society of Filipino Foresters Inc. (SFFI, lit. "Lipunan ng mga Pilipinong Manggugubat Ink.) na maging nyutal ang karbon ng Pilipinas sa pamamagitan ng reporestasyon.<ref>{{Cite web |title=Multilateral partnership boosts efforts for carbon neutral PH through reforestation initiatives |url=https://climate.gov.ph/news/701 |access-date=2024-06-27 |website=climate.gov.ph}}</ref> Tinatarget nilang [[Pagtatanim|makapagtanim]] ng 10 milyon [[puno]] pagdating ng 2030. Magmula noong 2021, batay sa impormasyon mula sa 48 pambansang plano sa klima, na kumakatawan sa 40% ng mga partido sa Kasunduan sa Paris, ang tinatayang kabuuang mga emisyon ng gas na ''greenhouse'' ay magiging 0.5% na mas mababa kumpara sa mga antas noong 2010, na nasa ibaba ng 45% o 25% ng mga layunin sa pagbawas sa hangganan ng pag-init ng mundo sa 1.5&nbsp;°C o 2&nbsp;°C, ayon sa pagkakabanggit.<ref>{{Harvard citation no brackets|UN NDC Synthesis Report|2021}}; {{Cite news |last=UNFCCC Press Office |date=26 Pebrero 2021 |title=Greater Climate Ambition Urged as Initial NDC Synthesis Report Is Published |language=en |url=https://unfccc.int/news/greater-climate-ambition-urged-as-initial-ndc-synthesis-report-is-published |access-date=21 Abril 2021}}</ref> == Pagtanggi at maling impormasyon == [[Talaksan:20200327_Climate_change_deniers_cherry_picking_time_periods.gif|right|thumb|Naisagawa ang pag-[[Cherry picking|''cherry pick'']] ng [[datos]] mula sa maikling panahon upang maling igiit na hindi tumataas ang mga pandaigdigang temperatura. Ang mga asul na pagtakbo ng linya ay nagpapakita ng mga maiikling panahon na nagtatakip ng mga pangmatagalang takbo ng pag-init (mga pulang pagtakbo ng linya). Ang asul na [[parihaba]] na may mga asul na tuldok ay nagpapakita ng tinatawag na pahinga sa pag-init ng mundo.{{Sfn|Stover|2014}}]] Ang pampublikong debate tungkol sa pagbabago ng klima ay lubhang naapektuhan ng pagtanggi at maling impormasyon sa pagbabago ng klima, na nagmula sa Estados Unidos at mula noon ay kumalat na sa ibang mga bansa, partikular sa [[Canada]] at [[Australya]]. Ang pagtanggi sa pagbabago ng klima ay nagmula sa mga kumpanyang panggatong ng posil, mga grupo ng industriya, mga [[Konserbatismo|konserbatibong]] ''think tank'' (o institutong nagsasaliksik ng polisiya), at mga kumukontrang siyentipiko.<ref>{{Harvard citation no brackets|Dunlap|McCright|2011}}; {{Harvard citation no brackets|Björnberg|Karlsson|Gilek|Hansson|2017}} (sa Ingles)</ref> Tulad ng industriya ng [[tabako]], ang pangunahing diskarte ng mga pangkat na ito ay ang paggawa ng pagdududa tungkol sa pagbabago ng klima sa siyentipikong datos at mga resulta.<ref>{{Harvard citation no brackets|Oreskes|Conway|2010}}; {{Harvard citation no brackets|Björnberg|Karlsson|Gilek|Hansson|2017}}</ref> Ang mga taong nagtataglay ng di-makatwirang pagdududa tungkol sa pagbabago ng klima ay tinatawag na "mga eskeptiko" sa pagbabago ng klima, bagama't ang mga "nangongontra" o "tumatanggi" ay mas angkop na mga termino.<ref>{{Harvard citation no brackets|O'Neill|Boykoff|2010}}; {{Harvard citation no brackets|Björnberg|Karlsson|Gilek|Hansson|2017}} (sa Ingles)</ref> Mayroong iba't ibang mga baryante ng pagtanggi sa klima: tumatanggi ang ilan na nangyayari ang pag-init sa lahat, kinikilala ng ilan ang pag-init subalit inuugnay ito sa mga likas na impluwensya, at pinaliit ng ilan ang mga negatibong epekto ng pagbabago ng klima.<ref name="Björnberg 2017">{{Harvard citation no brackets|Björnberg|Karlsson|Gilek|Hansson|2017}} (sa Ingles)</ref> Ang kawalan ng katiyakan sa pagmamanupaktura tungkol sa agham ay naging isang ginawang kontrobersya sa kalaunan: lumilikha ng paniniwala na may malaking kawalan ng katiyakan tungkol sa pagbabago ng klima sa loob ng siyentipikong komunidad upang maantala ang mga pagbabago sa patakaran.<ref>{{Harvard citation no brackets|Dunlap|McCright|2015}}. (sa Ingles)</ref> Kasama sa mga [[estratehiya]] upang isulong ang mga ideyang ito ang pagpuna sa mga institusyong siyentipiko,<ref>{{Harvard citation no brackets|Dunlap|McCright|2011}}. (sa Ingles)</ref> at pagtatanong sa mga motibo ng mga indibidwal na siyentipiko.<ref name="Björnberg 2017" /> Ang isang ''echo chamber'' o silid ng alingawngaw ng mga [[blog]] at midya na tumatanggi sa klima ay higit pang nagdulot ng hindi pagkakaunawaan sa pagbabago ng klima.<ref>{{Harvard citation no brackets|Harvey|Van den Berg|Ellers|Kampen|2018}} (sa Ingles)</ref> == Kasaysayan == === Mga maagang tuklas === Noong ika-19 na dantaon, nagsimulang makita ng mga siyentipiko tulad ni [[Alexander von Humboldt]] ang magiging epekto ng pagbabago ng klima.<ref name="Nord 2020 p. 51">{{cite book |last=Nord |first=D. C. |url=https://books.google.com/books?id=KmMGEAAAQBAJ&pg=PA51 |title=Nordic Perspectives on the Responsible Development of the Arctic: Pathways to Action |publisher=Springer International Publishing |year=2020 |isbn=978-3-030-52324-4 |series=Springer Polar Sciences |page=51 |language=en |access-date=11 Marso 2023}}</ref><ref name="Mukherjee Scanlon Aureli Langan 2020 p. 331">{{cite book |last1=Mukherjee |first1=A. |url=https://books.google.com/books?id=17vbDwAAQBAJ&pg=PA331 |title=Global Groundwater: Source, Scarcity, Sustainability, Security, and Solutions |last2=Scanlon |first2=B. R. |last3=Aureli |first3=A. |last4=Langan |first4=S. |last5=Guo |first5=H. |last6=McKenzie |first6=A. A. |publisher=Elsevier Science |year=2020 |isbn=978-0-12-818173-7 |page=331 |language=en |access-date=11 Marso 2023}}</ref><ref name="von Humboldt Wulf 2018 p. 10">{{cite book |last1=von Humboldt |first1=A. |url=https://books.google.com/books?id=xal2DwAAQBAJ&pg=PR10 |title=Selected Writings of Alexander von Humboldt: Edited and Introduced by Andrea Wulf |last2=Wulf |first2=A. |publisher=Knopf Doubleday Publishing Group |year=2018 |isbn=978-1-101-90807-5 |series=Everyman's Library Classics Series |page=10 |language=en |access-date=11 Marso 2023}}</ref><ref name="Erdkamp Manning Verboven 2021 p. 6">{{cite book |last1=Erdkamp |first1=Paul |url=https://books.google.com/books?id=ZbdMEAAAQBAJ&pg=PR6 |title=Climate Change and Ancient Societies in Europe and the Near East: Diversity in Collapse and Resilience |last2=Manning |first2=Joseph G. |last3=Verboven |first3=Koenraad |publisher=Springer International Publishing |year=2021 |isbn=978-3-030-81103-7 |series=Palgrave Studies in Ancient Economies |page=6 |language=en |access-date=11 Marso 2023}}</ref> Noong dekada 1820, iminungkahi ni [[Joseph Fourier]] ang ''greenhouse effect'' (epekto ng bahay-salamin) upang ipaliwanag kung bakit mas mainit ang temperatura ng Daigdig kaysa sa ipinapaliwanag ng enerhiya ng Araw lamang. Ang atmospera ng Daigdig ay malinaw sa sikat ng araw, kaya't nakararating ang liwanag sa ibabaw ng mundo kung saan ito nagiging init. Subalit, hindi malinaw ang atmospera sa init na nagmumula sa ibabaw, kaya't pinipigil nito ang ilan sa init na iyon, na muling nagpapainit sa planeta.<ref>{{harvnb|Archer|Pierrehumbert|2013|pp=[https://books.google.com/books?id=sPY9HOfnuS0C&pg=PA10 10–14]}}</ref> Noong 1856, ipinakita ni Eunice Newton Foote na mas malakas ang pagpainit ng Araw sa hangin na may singaw ng tubig kaysa sa tuyong hangin, at na mas malaki pa ang epekto kapag may diyoksidong karbono (CO₂). Sa kaniyang pag-aaral na ''Circumstances Affecting the Heat of the Sun’s Rays'' (Mga Kalagayang Nakaaapekto sa Init ng mga Sikat ng Araw), tinapos niya ito sa pahayag na "''[a]n atmosphere of that gas would give to our earth a high temperature''" (Ang isang atmospera na binubuo ng gas na iyon ay magbibigay sa ating daigdig ng mataas na temperatura).<ref name=":22">{{cite journal |last=Foote |first=Eunice |date=Nobyembre 1856 |title=Circumstances affecting the Heat of the Sun's Rays |url=https://books.google.com/books?id=6xhFAQAAMAAJ&pg=PA382 |journal=The American Journal of Science and Arts |language=en |volume=22 |pages=382–383 |access-date=31 Enero 2016 |via=Google Books}}</ref><ref>{{harvnb|Huddleston|2019}}</ref> Ang isang artikulo noong 1912 ay maikling naglarawan ng ''greenhouse effect'', kung paano ang pagsusunog ng uling ay lumilikha ng diyoksidong karbono na nagdudulot ng pag-init ng daigdig at pagbabago ng klima.<ref>{{harvnb|Tyndall|1861}}.</ref> Simula noong 1859, ipinakita ni John Tyndall na ang [[nitroheno]] at [[oksiheno]]—na bumubuo ng 99% ng tuyong hangin—ay malinaw sa nailalabas na init. Subalit, ang singaw ng tubig at mga gas tulad ng [[metano]] at diyoksidong karbono ay sumisipsip ng nailalabas na init at muling naglalabas nito sa atmospera. Iminungkahi ni Tyndall na ang mga pagbabago sa dami ng mga gas na ito ay maaaring naging sanhi ng mga pagbabago sa klima noong nakaraan, kabilang ang mga panahon ng yelo.<ref>{{harvnb|Archer|Pierrehumbert|2013|pp=[https://books.google.com/books?id=sPY9HOfnuS0C&pg=PA39 39–42]}}; {{harvnb|Fleming|2008|loc=[https://nsdl.library.cornell.edu/websites/wiki/index.php/PALE_ClassicArticles/GlobalWarming/Article3.html Tyndall]}}</ref> Napansin ni [[Svante Arrhenius]] na ang singaw ng tubig sa hangin ay patuloy na nagbabago, ngunit ang antas ng CO₂ sa atmospera ay naiimpluwensiyahan ng mga pangmatagalang prosesong pangheolohiya. Ang pag-init mula sa pagdami ng CO₂ ay magpaparami ng singaw ng tubig, na lalo pang magpapainit sa pamamagitan ng positibong ''feedback loop'' o paulit-ulit na tugon. Noong 1896, inilathala niya ang unang modelo ng klima ng ganitong uri, at tinaya na ang paghahati sa kalahati ng antas ng CO₂ ay maaaring magdulot ng pagbaba ng temperatura na makapagsisimula ng isang panahon ng yelo. Tinaya ni Arrhenius na ang pagdodoble ng CO₂ ay magdudulot ng pagtaas ng temperatura na humigit-kumulang 5–6 °C.{{sfn|Lapenis|1998}} Noong una, maraming siyentipiko ang nag-alinlangan at naniwalang sobra na sa limitasyon (''saturated'') ang ''greenhouse effect'', kaya’t ang pagdagdag ng mas maraming CO₂ ay hindi na makaaapekto, at na ang klima ay kusang mag-aayos.<ref name="Weart The Carbon Dioxide Greenhouse Effect">{{harvnb|Weart "The Carbon Dioxide Greenhouse Effect"}}; {{harvnb|Fleming|2008|loc=[https://nsdl.library.cornell.edu/websites/wiki/index.php/PALE_ClassicArticles/GlobalWarming/Article4.html Arrhenius]}}</ref> Simula noong 1938, inilathala ni Guy Stewart Callendar ang mga ebidensiya na umiinit ang klima at tumataas ang antas ng CO₂,<ref>{{harvnb|Callendar|1938}}; {{harvnb|Fleming|2007}}.</ref> subalit sinalubong din ng parehong pagdududa ang kanyang mga kalkulasyon.<ref name="Weart The Carbon Dioxide Greenhouse Effect" /> === Pagbuo ng konsensong siyentipiko === Noong dekada 1950, lumikha si Gilbert Plass ng detalyadong modelong [[Kompyuter|pangkompyuter]] na kinabibilangan ng iba’t ibang patong ng atmospera at ng [[infrared]] na ispektro. Ipinahiwatig ng modelong ito na ang pagtaas ng antas ng CO₂ ay magdudulot ng pag-init. Sa halos parehong panahon, natuklasan ni Hans Suess ang ebidensiya na tumataas na nga ang antas ng CO₂, at ipinakita naman ni Roger Revelle na hindi kayang sipsipin ng mga karagatan ang nasabing pagtaas. Pagkaraan, tinulungan ng dalawang siyentipiko si Charles Keeling na magsimula ng talaan ng tuloy-tuloy na pagtaas—ang tinatawag na ''Keeling Curve'' (o Kurba ni Keeling)<ref name="Weart The Carbon Dioxide Greenhouse Effect" />—na naging bahagi ng nagpapatuloy na pagsasaliksik sa agham noong dekada 1960 hinggil sa posibleng kaugnayan ng tao sa pag-init ng mundo.<ref>{{harvnb|Weart "Suspicions of a Human-Caused Greenhouse (1956–1969)"}} (sa Ingles)</ref> Ipinakita ng mga pag-aaral tulad ng ''Charney Report'' (Ulat ni Charney) ng ''National Research Council'' (Pambansang Konseho ng Pananaliksik) noong 1979 na tama ang mga modelong pangklima na nagtataya ng makabuluhang pag-init.<ref name="Charney1979">{{Cite book |last1=Charney |first1=Jule |url=https://nap.nationalacademies.org/read/12181/chapter/1 |title=Carbon Dioxide and Climate: A Scientific Assessment |last2=Arakawa |first2=Akio |last3=Baker |first3=D. James |last4=Bolin |first4=Bert |last5=Dickinson |first5=Robert E |last6=Goody |first6=Richard M |last7=Leith |first7=Cecil |last8=Stommel |first8=Henry |last9=Wunsch |first9=Carl |date=1979 |publisher=National Academies Press |isbn=978-0-309-11910-8 |language=en |doi=10.17226/12181 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240424115644/https://nap.nationalacademies.org/read/12181/chapter/1 |archive-date=24 April 2024}}</ref> Ang sanhi ng gawa ng tao sa napapansing pag-init ng mundo at ang mga panganib ng hindi napipigilang pag-init ay inilahad sa publiko sa testimonya ni James Hansen noong 1988 sa harap ng isang komite ng [[Senado ng Estados Unidos]].<ref name="nyt19880624">{{cite news |last1=Shabecoff |first1=Philip |date=24 Hunyo 1988 |title=Global Warming Has Begun, Expert Tells Senate |language=en |page=1 |newspaper=New York Times |url=https://www.nytimes.com/1988/06/24/us/global-warming-has-begun-expert-tells-senate.html |access-date=1 Agosto 2012 |quote=...Dr. James E. Hansen of the National Aeronautics and Space Administration told a Congressional committee that it was 99 percent certain that the warming trend was not a natural variation but was caused by a buildup of carbon dioxide and other artificial gases in the atmosphere.}}</ref><ref name="history.aip.org2">{{harvnb|Weart "The Public and Climate Change: The Summer of 1988"}}, [http://history.aip.org/climate/public2.htm#L_0575 "News reporters gave only a little attention&nbsp;..."]. (sa Ingles)</ref> Itinatag noong 1988 ang ''Intergovernmental Panel on Climate Change'' (IPCC, Pangkat Intergobermental sa Pagbabago ng Klima) upang magbigay ng pormal na payo sa mga pamahalaan sa daigdig, na nagpasigla ng pananaliksik na tumatawid sa iba't ibang [[larangan ng agham]].<ref>{{harvnb|Weart|2013|p=3567}}.</ref> Bilang bahagi ng mga ulat ng IPCC, sinusuri ng mga siyentipiko ang talakayang pang-agham na lumalabas sa mga artikulong sinusuri ng kapwa mananaliksik (''peer-reviewed journals'').<ref>{{harvnb|Royal Society|2005}}.</ref> May halos ganap na pagkakaisa sa hanay ng mga siyentipiko na umiinit ang klima at na ito’y dulot ng mga gawaing pantao.<ref name="Lynas_2021" /> Wala ni isang pambansa o pandaigdigang samahang pang-agham na hindi sumasang-ayon sa pananaw na ito.<ref>{{harvnb|National Academies|2008|p=2}}; {{harvnb|Oreskes|2007|p=[https://books.google.com/books?id=PXJIqCkb7YIC&pg=PA68 68]}}; {{Harvnb|Gleick, 7 Enero|2017}}</ref> Pagsapit ng 2019, umabot na sa mahigit 99% ang antas ng pagkakasundo sa mga bagong panitikan ukol dito.<ref name="Powell2019">{{cite journal |last1=Powell |first1=James |date=20 Nobyembre 2019 |title=Scientists Reach 100% Consensus on Anthropogenic Global Warming |url=https://journals.sagepub.com/doi/abs/10.1177/0270467619886266?journalCode=bsta |journal=Bulletin of Science, Technology & Society |language=en |volume=37 |issue=4 |pages=183–184 |doi=10.1177/0270467619886266 |url-access=subscription |access-date=15 Nobyembre 2020 |s2cid=213454806}}</ref><ref name="Lynas_2021" /> Ipinahayag sa ''2021 IPCC Assessment Report'' (Ulat sa Pagsusuri ng IPCC noong 2021) na "tiyak" (''unequivocal'') na ang pagbabago ng klima ay sanhi ng gawa ng tao.[454] Patuloy ring nabubuo ang pagkakasundo na dapat kumilos upang maprotektahan ang mga tao laban sa mga epekto ng pagbabago ng klima. Nanawagan ang mga pambansang akademya ng agham sa mga pinuno ng daigdig na bawasan ang pandaigdigang emisyon.<ref>Magkasamang pahayag ng {{harvtxt|G8+5 Academies|2009}}; {{harvnb|Gleick, 7 Enero|2017}}. (sa Ingles)</ref> ==== Mga kamakailang pagbuo ==== Ang ''Extreme Event Attribution'' (EEA, Pag-uugnay ng Matitinding Pangyayari), na kilala rin bilang agham pang-ugnay, ay nabuo sa mga unang dekada ng ika-21 dantaon.<ref name="AMS_20161201">{{cite web |last1=Herring |first1=Stephanie C. |last2=Hoell |first2=Andrew |last3=Hoerling |first3=Martin P. |last4=Kossin |first4=James P. |last5=Schreck III |first5=Carl J. |last6=Stott |first6=Peter A. |date=1 Disyembre 2016 |title=Bulletin of the American Meteorological Society / Introduction to Explaining Extreme Events of 2015 from a Climate Perspective |url=https://journals.ametsoc.org/view/journals/bams/97/12/bams-d-16-0313.1.xml?tab_body=pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250628053021/https://journals.ametsoc.org/view/journals/bams/97/12/bams-d-16-0313.1.xml?tab_body=pdf |archive-date=28 Hunyo 2025 |publisher=American Meteorological Society |language=en}}</ref> Ginagamit ng EEA ang mga modelong pangklima upang tukuyin at sukatin ang papel na ginagampanan ng pagbabago ng klima na dulot ng gawang pantao sa dalas, tindi, tagal, at mga epekto ng partikular na matitinding pangyayaring kaugnay ng panahon.<ref>{{cite book |url=https://www.nap.edu/catalog/21852/attribution-of-extreme-weather-events-in-the-context-of-climate-change |title=Attribution of Extreme Weather Events in the Context of Climate Change |date=2016 |publisher=The National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine (NASEM) |isbn=978-0-309-38094-2 |location=Washington, D.C. |language=en |doi=10.17226/21852}}</ref><ref name="ClimateCentral_20241118">{{cite web |last1=McSweeney |first1=Robert |last2=Tandon |first2=Ayesha |date=18 Nobyembre 2024 |title=Mapped: How climate change affects extreme weather around the world |url=https://interactive.carbonbrief.org/attribution-studies/index.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250610154758/https://interactive.carbonbrief.org/attribution-studies/index.html |archive-date=10 Hunyo 2025 |publisher=Climate Central |language=en}}</ref> Sa pamamagitan ng mga pag-aaral ng atribusyon, nagagawang magsabi ang mga siyentipiko at [[mamamahayag]] ng mga pahayag tulad ng: "ang pangyayaring ito sa panahon ay ginawa ng hindi bababa sa ''n'' na ulit na mas malamang dahil sa pagbabago ng klima na dulot ng tao," o "ang matinding init na ito ay naging ''m'' na digri na mas mainit kaysa kung walang pag-init ng mundo," o "ang pangyayaring ito ay magiging halos imposibleng mangyari kung walang pagbabago ng klima."<ref name="WWA_2021">{{cite web |last1=Clarke |first1=Ben |last2=Otto |first2=Friederike |date=2021 |title=Reporting extreme weather and climate change A guide for journalists |url=https://www.worldweatherattribution.org/wp-content/uploads/ENG_WWA-Reporting-extreme-weather-and-climate-change.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250601160944/https://www.worldweatherattribution.org/wp-content/uploads/ENG_WWA-Reporting-extreme-weather-and-climate-change.pdf |archive-date=1 Hunyo 2025 |publisher=World Weather Attribution |language=en}}</ref> Ang mas malalakas na kakayahan ng kompyuter noong dekada 2000 at mga kaisipang tagumpay noong mga unang taon hanggang kalagitnaan ng dekada 2010<ref name="ScientificAmerican_20170102">{{cite news |last1=Sneed |first1=Annie |date=2 Enero 2017 |title=Yes, Some Extreme Weather Can Be Blamed on Climate Change |language=en |work=Scientific American |url=https://www.scientificamerican.com/article/yes-some-extreme-weather-can-be-blamed-on-climate-change/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20170103135143/https://www.scientificamerican.com/article/yes-some-extreme-weather-can-be-blamed-on-climate-change/ |archive-date=3 Enero 2017}}</ref> ang nagbigay-daan sa agham pang-ugnay na matukoy ang mga epekto ng pagbabago ng klima sa ilang pangyayari nang may mataas na antas ng katiyakan.<ref name="AMS_20161201" /> Ginagamit ng mga siyentipiko ang mga paraang atribusyon at simulasyong pangklima na dati nang nasuri ng kapwa mananaliksik, kaya't nagiging posible ang mga "mabilisang pag-aaral ng atribusyon" na mailathala sa loob lamang ng panahon ng isang "siklo ng balita" matapos ang mga pangyayaring kaugnay ng panahon.<ref name="ScientificAmerican_20170102" /> ==Mga pananda== {{noteslist}} == Mga sanggunian == {{Reflist}} ===Mga pinagmulan=== {{Free-content attribution | title = The status of women in agrifood systems – Overview | author = FAO | publisher = FAO | page numbers = | source = | documentURL = https://doi.org/10.4060/cc5060en | license statement URL = https://commons.wikimedia.org/wiki/File:The_status_of_women_in_agrifood_systems_-_Overview.pdf | license = CC BY-SA 3.0 }} ==== Mga ulat ng IPCC ==== {{refbegin}} '''Ikaapat na Ulat ng Pagtatasa''' <!-- Maliit na pagbanggit {{harvnb|IPCC AR4 WG2|2007}} na link sa pagbanggit na ito --> * {{cite book |ref = {{harvid|IPCC AR4 WG2|2007}} |author = IPCC |year = 2007 |title = Climate Change 2007: Impacts, Adaptation and Vulnerability |series = Contribution of Working Group II to the Fourth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change |display-editors = 4 |editor-first1 = M. L. |editor-last1 = Parry |editor-first2 = O. F. |editor-last2 = Canziani |editor-first3 = J. P. |editor-last3 = Palutikof |editor-first4 = P. J. |editor-last4 = van der Linden |editor-first5 = C. E. |editor-last5 = Hanson |publisher = Cambridge University Press |url = http://www.ipcc.ch/publications_and_data/ar4/wg2/en/contents.html |isbn = 978-0-521-88010-7 |language = en |access-date = 2024-06-30 |archive-date = 2018-11-10 |archive-url = https://web.archive.org/web/20181110071159/http://www.ipcc.ch/publications_and_data/ar4/wg2/en/contents.html |url-status = dead }} <!-- ## --> ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR4 WG2 Ch19|2007}} |chapter=Chapter 19: Assessing key vulnerabilities and the risk from climate change |chapter-url=https://archive.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar4/wg2/ar4-wg2-chapter19.pdf |year=2007 |display-authors=4 |first1=S. H. |last1=Schneider |first2=S. |last2=Semenov |first3=A. |last3=Patwardhan |first4=I. |last4=Burton |first5=C. H. D. |last5=Magadza |first6=M. |last6=Oppenheimer |first7=A. B. |last7=Pittock |first8=A. |last8=Rahman |first9=J. B. |last9=Smith |first10=A. |last10=Suarez |first11=F. |last11=Yamin |title={{Harvnb|IPCC AR4 WG2|2007}} |pages=779–810 |language=en }} <!-- Maliit na pagbanggit {{harvnb|IPCC AR4 WG3|2007}} na link sa pagbanggit na ito. --> * {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR4 WG3|2007}} |author=IPCC |year=2007 |title=Climate Change 2007: Mitigation of Climate Change |series=Contribution of Working Group III to the Fourth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change |display-editors=4 |editor-first1=B. |editor-last1=Metz |editor-first2=O. R. |editor-last2=Davidson |editor-first3=P. R. |editor-last3=Bosch |editor-first4=R. |editor-last4=Dave |editor-first5=L. A. |editor-last5=Meyer |publisher=Cambridge University Press |url=http://www.ipcc.ch/publications_and_data/ar4/wg3/en/contents.html |isbn=978-0-521-88011-4 |language=en |access-date=2024-06-30 |archive-date=2014-10-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141012170817/http://www.ipcc.ch/publications_and_data/ar4/wg3/en/contents.html |url-status=dead }} ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR4 WG3 Ch1|2007}} |chapter=Chapter 1: Introduction |chapter-url=https://archive.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar4/wg3/ar4-wg3-chapter1.pdf |year=2007 |display-authors=4 |first1=H.-H. |last1=Rogner |first2=D. |last2=Zhou |first3=R. |last3=Bradley |first4=P. |last4=Crabbé |first5=O. |last5=Edenhofer |first6=B. |last6=Hare |first7=L. |last7=Kuijpers |first8=M. |last8=Yamaguchi |title={{Harvnb|IPCC AR4 WG3|2007}} |pages=95–116 |language=en }} <!-- =========AR5================== --> '''Ikalimang Ulat ng Pagtatasa''' * {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG1|2013}}<!-- ipcc:20200215 --> |author=IPCC |year=2013 |title=Climate Change 2013: The Physical Science Basis |series=Contribution of Working Group I to the Fifth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change |display-editors=4 |editor1-first=T. F. |editor1-last=Stocker |editor2-first=D. |editor2-last=Qin |editor3-first=G.-K. |editor3-last=Plattner |editor4-first=M. |editor4-last=Tignor |editor5-first=S. K. |editor5-last=Allen |editor6-first=J. |editor6-last=Boschung |editor7-first=A. |editor7-last=Nauels |editor8-first=Y. |editor8-last=Xia |editor9-first=V. |editor9-last=Bex |editor10-first=P. M. |editor10-last=Midgley |publisher=Cambridge University Press |place=Cambridge, UK & New York |language=en |isbn=978-1-107-05799-9 <!-- ISBN sa nakaimprentang pinagmulan ay hindi tama. --> |url=http://www.climatechange2013.org/images/report/WG1AR5_ALL_FINAL.pdf <!-- Parehong file, bagong url ayon sa IPCC. --> }}. [https://www.ipcc.ch/report/ar5/wg1/ AR5 Climate Change 2013: The Physical Science Basis – IPCC] ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG1 Summary for Policymakers|2013}} |chapter=Summary for Policymakers |chapter-url=https://ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar5/wg1/WG1AR5_SPM_FINAL.pdf |year=2013 |author=IPCC |language=en |title={{Harvnb|IPCC AR5 WG1|2013}} }} ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG1 Ch3|2013}} |chapter=Chapter 3: Observations: Ocean |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/2018/02/WG1AR5_Chapter03_FINAL.pdf |year=2013 |display-authors=4 |first1=M. |last1=Rhein |first2=S. R. |last2=Rintoul |first3=S. |last3=Aoki |first4=E. |last4=Campos |first5=D. |last5=Chambers |first6=R. A. |last6=Feely |first7=S. |last7=Gulev |first8=G. C. |last8=Johnson |first9=S. A. |last9=Josey |first10=A. |last10=Kostianoy |first11=C. |last11=Mauritzen |first12=D. |last12=Roemmich |first13=L. D. |last13=Talley |first14=F. |last14=Wang |title={{Harvnb|IPCC AR5 WG1|2013}} |pages=255–315 |language=en }} ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG1 Ch5|2013}} |chapter=Chapter 5: Information from Paleoclimate Archives |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/2018/02/WG1AR5_Chapter05_FINAL.pdf |year=2013 |display-authors=4 |first1=V. |last1=Masson-Delmotte |first2=M. |last2=Schulz |first3=A. |last3=Abe-Ouchi |first4=J. |last4=Beer |first5=A. |last5=Ganopolski |first6=J. F. |last6=González Rouco |first7=E. |last7=Jansen |first8=K. |last8=Lambeck |first9=J. |last9=Luterbacher |first10=T. |last10=Naish |first11=T. |last11=Osborn |first12=B. |last12=Otto-Bliesner |first13=T. |last13=Quinn |first14=R. |last14=Ramesh |first15=M. |last15=Rojas |first16=X. |last16=Shao |first17=A. |last17=Timmermann |title={{Harvnb|IPCC AR5 WG1|2013}} |language=en |pages=383–464 }} ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG1 Ch10|2013}} |chapter=Chapter 10: Detection and Attribution of Climate Change: from Global to Regional |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/2018/02/WG1AR5_Chapter10_FINAL.pdf |year=2013 |display-authors=4 |first1=N. L. |last1=Bindoff |first2=P. A. |last2=Stott |first3=K. M. |last3=AchutaRao |first4=M. R. |last4=Allen |first5=N. |last5=Gillett |first6=D. |last6=Gutzler |first7=K. |last7=Hansingo |first8=G. |last8=Hegerl |first9=Y. |last9=Hu |first10=S. |last10=Jain |first11=I. I. |last11=Mokhov |first12=J. |last12=Overland |first13=J. |last13=Perlwitz |first14=R. |last14=Sebbari |first15=X. |last15=Zhang |title={{Harvnb|IPCC AR5 WG1|2013}} |pages=867–952 |language=en }} <!----------------Gumagawang Pangkat II sa AR5 na Ulat --> {{anchor|{{harvid|IPCC AR5 WG2|2014}}}} <!-- Para sa buong ulat ng AR5 WG2 --> * {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG2 A|2014}} |author=IPCC |year=2014 |title=Climate Change 2014: Impacts, Adaptation, and Vulnerability. Part A: Global and Sectoral Aspects |series=Contribution of Working Group II to the Fifth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change |display-editors=4 |editor-first1=C. B. |editor-last1=Field |editor-first2=V. R. |editor-last2=Barros |editor-first3=D. J. |editor-last3=Dokken |editor-first4=K. J. |editor-last4=Mach |editor-first5=M. D. |editor-last5=Mastrandrea |editor-first6=T. E. |editor-last6=Bilir |editor-first7=M. |editor-last7=Chatterjee |editor-first8=K. L. |editor-last8=Ebi |editor-first9=Y. O. |editor-last9=Estrada |editor-first10=R. C. |editor-last10=Genova |editor-first11=B. |editor-last11=Girma |editor-first12=E. S. |editor-last12=Kissel |editor-first13=A. N. |editor-last13=Levy |editor-first14=S. |editor-last14=MacCracken |editor-first15=P. R. |editor-last15=Mastrandrea |editor-first16=L. L. |editor-last16=White |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-107-05807-1 |language=en }}. Kabanata 1–20, SPM, at Teknikal na Buod. ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG2 Ch3|2014}} |chapter=Chapter 3: Freshwater Resources |chapter-url=https://archive.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar5/wg2/WGIIAR5-Chap3_FINAL.pdf |display-authors=4 |first1=B. E. |last1=Jiménez Cisneros |first2=T. |last2=Oki |first3=N. W. |last3=Arnell |first4=G. |last4=Benito |first5=J. G. |last5=Cogley |first6=P. |last6=Döll |first7=T. |last7=Jiang |first8=S. S. |last8=Mwakalila |year=2014 |title={{Harvnb|IPCC AR5 WG2 A|2014}} |pages=229–269 |language=en }} ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG2 Ch7|2014}} |chapter=Chapter 7: Food Security and Food Production Systems |chapter-url=https://archive.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar5/wg2/WGIIAR5-Chap7_FINAL.pdf |year=2014 |display-authors=4 |first1=J. R. |last1=Porter |first2=L. |last2=Xie |first3=A. J. |last3=Challinor |first4=K. |last4=Cochrane |first5=S. M. |last5=Howden |first6=M. M. |last6=Iqbal |first7=D. B. |last7=Lobell |first8=M. I. |last8=Travasso |title={{Harvnb|IPCC AR5 WG2 A|2014}} |pages=485–533 |language=en }} ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG2 Ch11|2014}} |chapter=Chapter 11: Human Health: Impacts, Adaptation, and Co-Benefits |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/2018/02/WGIIAR5-Chap11_FINAL.pdf |year=2014 |display-authors=4 |first1=K. R. |last1=Smith |first2=A. |last2=Woodward |first3=D. |last3=Campbell-Lendrum |first4=D. D. |last4=Chadee |first5=Y. |last5=Honda |first6=Q. |last6=Lui |first7=J. M. |last7=Olwoch |first8=B. |last8=Revich |first9=R. |last9=Sauerborn |title=In {{harvnb|IPCC AR5 WG2 A|2014}} |pages=709–754 |language=en }} ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG2 Ch13|2014}} |chapter=Chapter 13: Livelihoods and Poverty |chapter-url=https://archive.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar5/wg2/WGIIAR5-Chap13_FINAL.pdf |display-authors=4 |first1=L. |last1=Olsson |first2=M. |last2=Opondo |first3=P. |last3=Tschakert |first4=A. |last4=Agrawal |first5=S. H. |last5=Eriksen |first6=S. |last6=Ma |first7=L. N. |last7=Perch |first8=S. A. |last8=Zakieldeen |year=2014 |title={{Harvnb|IPCC AR5 WG2 A|2014}} |pages=793–832 |language=en }} ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG2 Ch18|2014}} |chapter=Chapter 18: Detection and Attribution of Observed Impacts |chapter-url=https://archive.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar5/wg2/WGIIAR5-Chap18_FINAL.pdf |year=2014 |display-authors=4 |first1=W. |last1=Cramer |first2=G. W. |last2=Yohe |first3=M. |last3=Auffhammer |first4=C. |last4=Huggel |first5=U. |last5=Molau |first6=M. A. F. |last6=da Silva Dias |first7=A. |last7=Solow |first8=D. A. |last8=Stone |first9=L. |last9=Tibig |title={{Harvnb|IPCC AR5 WG2 A|2014}} |pages=979–1037 |language=en }} ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG2 Ch19|2014}} |chapter=Chapter 19: Emergent Risks and Key Vulnerabilities |chapter-url=https://archive.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar5/wg2/WGIIAR5-Chap19_FINAL.pdf |year=2014 |display-authors=4 |first1=M. |last1=Oppenheimer |first2=M. |last2=Campos |first3=R. |last3=Warren |first4=J. |last4=Birkmann |first5=G. |last5=Luber |first6=B. |last6=O'Neill |first7=K. |last7=Takahashi |title={{Harvnb|IPCC AR5 WG2 A|2014}} |pages=1039–1099 |language=en }} ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG2 Ch28|2014}} |chapter=Chapter 28: Polar Regions |chapter-url=https://archive.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar5/wg2/WGIIAR5-Chap28_FINAL.pdf |display-authors=4 |first1=J. N. |last1=Larsen |first2=O. A. |last2=Anisimov |first3=A. |last3=Constable |first4=A. B. |last4=Hollowed |first5=N. |last5=Maynard |first6=P. |last6=Prestrud |first7=T. D. |last7=Prowse |first8=J. M. R. |last8=Stone |year=2014 |title={{Harvnb|IPCC AR5 WG2 B|2014}} |pages=1567–1612 |language=en }} <!-- ------------------------------ --> * {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG3|2014}} |author=IPCC |year=2014 |title=Climate Change 2014: Mitigation of Climate Change |series=Contribution of Working Group III to the Fifth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change |display-editors=4 |editor-first1=O. |editor-last1=Edenhofer |editor-first2=R. |editor-last2=Pichs-Madruga |editor-first3=Y. |editor-last3=Sokona |editor-first4=E. |editor-last4=Farahani |editor-first5=S. |editor-last5=Kadner |editor-first6=K. |editor-last6=Seyboth |editor-first7=A. |editor-last7=Adler |editor-first8=I. |editor-last8=Baum |editor-first9=S. |editor-last9=Brunner |editor-first10=P. |editor-last10=Eickemeier |editor-first11=B. |editor-last11=Kriemann |editor-first12=J. |editor-last12=Savolainen |editor-first13=S. |editor-last13=Schlömer |editor-first14=C. |editor-last14=von Stechow |editor-first15=T. |editor-last15=Zwickel |editor-first16=J. C. |editor-last16=Minx |publisher=Cambridge University Press |place=Cambridge, UK & New York, NY |isbn= 978-1-107-05821-7 |language=en }} ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG3 Ch5|2014}}<!-- ipcc:20190900 --> |chapter=Chapter 5: Drivers, Trends and Mitigation |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/2018/02/ipcc_wg3_ar5_full.pdf |display-authors=4 |first1=G. |last1=Blanco |first2=R. |last2=Gerlagh |first3=S. |last3=Suh |first4=J. |last4=Barrett |first5=H. C. |last5=de Coninck |first6=C. F. |last6=Diaz Morejon |first7=R. |last7=Mathur |first8=N. |last8=Nakicenovic |first9=A. |last9=Ofosu Ahenkora |first10=J. |last10=Pan |first11=H. |last11=Pathak |first12=J. |last12=Rice |first13=R. |last13=Richels |first14=S. J. |last14=Smith |first15=D. I. |last15=Stern |first16=F. L. |last16=Toth |first17=P. |last17=Zhou |year=2014 |title={{Harvnb|IPCC AR5 WG3|2014}} |pages=351–411 |language=en }} <!-- ## --> ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG3 Ch9|2014}} |chapter=Chapter 9: Buildings |chapter-url=https://archive.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar5/wg3/ipcc_wg3_ar5_chapter9.pdf |year=2014 |display-authors=4 |first1=O. |last1=Lucon |first2=D. |last2=Ürge-Vorsatz |first3=A. |last3=Ahmed |first4=H. |last4=Akbari |first5=P. |last5=Bertoldi |first6=L. |last6=Cabeza |first7=N. |last7=Eyre |first8=A. |last8=Gadgil |first9=L. D. |last9=Harvey |first10=Y. |last10=Jiang |first11=E. |last11=Liphoto |first12=S. |last12=Mirasgedis |first13=S. |last13=Murakami |first14=J. |last14=Parikh |first15=C. |last15=Pyke |first16=M. |last16=Vilariño |title={{Harvnb|IPCC AR5 WG3|2014}} |language=en }} ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 WG3 Annex III|2014}} |chapter=Annex III: Technology-specific Cost and Performance Parameters |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/2018/02/ipcc_wg3_ar5_annex-iii.pdf |year=2014 |display-authors=4 |first1=O. |last1=Edenhofer |first2=R. |last2=Pichs-Madruga |first3=Y. |last3=Sokona |first4=E. |last4=Farahani |first5=S. |last5=Kadner |first6=K. |last6=Seyboth |first7=A. |last7=Adler |first8=I. |last8=Baum |first9=S. |last9=Brunner |first10=P. |last10=Eickemeier |first11=B. |last11=Kriemann |first12=J. |last12=Savolainen |first13=S. |last13=Schlömer |first14=C. |last14=von Stechow |first15=T. |last15=Zwickel |first16=J.C. |last16=Minx |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge, United Kingdom and New York, NY, USA |title={{Harvnb|IPCC AR5 WG3|2014}} |language=en }} * {{cite book |author=IPCC AR5 SYR |year=2014 |title=Climate Change 2014: Synthesis Report |series=Contribution of Working Groups I, II and III to the Fifth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change |editor1=The Core Writing Team |editor-first2=R. K. |editor-last2=Pachauri |editor-first3=L. A. |editor-last3=Meyer |publisher=IPCC |place=Geneva, Switzerland |isbn=<!-- walang isbn --> |url=https://www.ipcc.ch/report/ar5/syr/ }} ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 SYR Summary for Policymakers|2014}} |chapter=Summary for Policymakers |chapter-url=https://archive.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar5/syr/AR5_SYR_FINAL_SPM.pdf |year=2014 |author=IPCC |title={{Harvnb|IPCC AR5 SYR|2014}} |language=en }} ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC AR5 SYR Glossary|2014}} |chapter=Annex II: Glossary |chapter-url=https://archive.ipcc.ch/pdf/assessment-report/ar5/syr/AR5_SYR_FINAL_Annexes.pdf |year=2014 |author=IPCC |title={{Harvnb|IPCC AR5 SYR|2014}} |language=en }} <!-- =========SR15================== --> '''Natatanging Ulat: Pag-init ng mundo sa 1.5&nbsp;°C''' * {{cite book |ref={{harvid|IPCC SR15|2018}} <!-- ipcc:20200312 --> |author=IPCC |year=2018 |title=Global Warming of 1.5&nbsp;°C. An IPCC Special Report on the impacts of global warming of 1.5&nbsp;°C above pre-industrial levels and related global greenhouse gas emission pathways, in the context of strengthening the global response to the threat of climate change, sustainable development, and efforts to eradicate poverty |display-editors=4 |editor-first1=V. |editor-last1=Masson-Delmotte |editor-first2=P. |editor-last2=Zhai |editor-first3=H.-O. |editor-last3=Pörtner |editor-first4=D. |editor-last4=Roberts |editor-first5=J. |editor-last5=Skea |editor-first6=P. R. |editor-last6=Shukla |editor-first7=A. |editor-last7=Pirani |editor-first8=W. |editor-last8=Moufouma-Okia |editor-first9=C. |editor-last9=Péan |editor-first10=R. |editor-last10=Pidcock |editor-first11=S. |editor-last11=Connors |editor-first12=J. B. R. |editor-last12=Matthews |editor-first13=Y. |editor-last13=Chen |editor-first14=X. |editor-last14=Zhou |editor-first15=M. I. |editor-last15=Gomis |editor-first16=E. |editor-last16=Lonnoy |editor-first17=T. |editor-last17=Maycock |editor-first18=M. |editor-last18=Tignor |editor-first19=T. |editor-last19=Waterfeld |publisher=Intergovernmental Panel on Climate Change |isbn=<!-- hindi inisyu? --> |language=en |url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/2/2019/06/SR15_Full_Report_High_Res.pdf }} [https://www.ipcc.ch/sr15/ Global Warming of 1.5 °C –]. <!-- ## --> ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC SR15 Summary for Policymakers|2018}} <!-- ipcc:20200312 --> |author=IPCC |year=2018 |chapter=Summary for Policymakers |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/2/2019/05/SR15_SPM_version_report_HR.pdf |title={{Harvnb|IPCC SR15|2018}} |pages=3–24 |language=en }} <!-- ## --> ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC SR15 Ch1|2018}} <!-- ipcc:20200312 --> |year=2018 |chapter=Chapter 1: Framing and Context |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/2/2019/05/SR15_Chapter1_High_Res.pdf |display-authors=4 |first1=M. R. |last1=Allen |first2=O. P. |last2=Dube |first3=W. |last3=Solecki |first4=F. |last4=Aragón-Durand |first5=W. |last5=Cramer |first6=S. |last6=Humphreys |first7=M. |last7=Kainuma |first8=J. |last8=Kala |first9=N. |last9=Mahowald |first10=Y. |last10=Mulugetta |first11=R. |last11=Perez |first12=M. |last12=Wairiu |first13=K. |last13=Zickfeld |title={{Harvnb|IPCC SR15|2018}} |pages=49–91 |language=en }} <!-- ## --> ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC SR15 Ch2|2018}} <!-- ipcc:20200312 --> |year=2018 |chapter=Chapter 2: Mitigation Pathways Compatible with 1.5&nbsp;°C in the Context of Sustainable Development |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/2/2019/05/SR15_Chapter2_High_Res.pdf |display-authors=4 |first1=J. |last1=Rogelj |first2=D. |last2=Shindell |first3=K. |last3=Jiang |first4=S. |last4=Fifta |first5=P. |last5=Forster |first6=V. |last6=Ginzburg |first7=C. |last7=Handa |first8=H. |last8=Kheshgi |first9=S. |last9=Kobayashi |first10=E. |last10=Kriegler |first11=L. |last11=Mundaca |first12=R. |last12=Séférian |first13=M. V. |last13=Vilariño |title={{Harvnb|IPCC SR15|2018}} |pages=93–174 |language=en }} <!-- ## --> ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC SR15 Ch3|2018}} <!-- ipcc:20200312 --> |year=2018 |chapter=Chapter 3: Impacts of 1.5&nbsp;°C Global Warming on Natural and Human Systems |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/2/2019/05/SR15_Chapter3_High_Res.pdf |display-authors=4 |first1=O. |last1=Hoegh-Guldberg |first2=D. |last2=Jacob |first3=M. |last3=Taylor |first4=M. |last4=Bindi |first5=S. |last5=Brown |first6=I. |last6=Camilloni |first7=A. |last7=Diedhiou |first8=R. |last8=Djalante |first9=K. L. |last9=Ebi |first10=F. |last10=Engelbrecht |first11=J. |last11=Guiot |first12=Y. |last12=Hijioka |first13=S. |last13=Mehrotra |first14=A. |last14=Payne |first15=S. I. |last15=Seneviratne |first16=A. |last16=Thomas |first17=R. |last17=Warren |first18=G. |last18=Zhou |title={{Harvnb|IPCC SR15|2018}} |pages=175–311 |language=en }} <!-- ## --> ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC SR15 Ch4|2018}} <!-- ipcc:20200312 --> |year=2018 |chapter=Chapter 4: Strengthening and Implementing the Global Response |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/2/2019/05/SR15_Chapter4_High_Res.pdf |display-authors=4 |first1=H. |last1=de Coninck |first2=A. |last2=Revi |first3=M. |last3=Babiker |first4=P. |last4=Bertoldi |first5=M. |last5=Buckeridge |first6=A. |last6=Cartwright |first7=W. |last7=Dong |first8=J. |last8=Ford |first9=S. |last9=Fuss |first10=J.-C. |last10=Hourcade |first11=D. |last11=Ley |first12=R. |last12=Mechler |first13=P. |last13=Newman |first14=A. |last14=Revokatova |first15=S. |last15=Schultz |first16=L. |last16=Steg |first17=T. |last17=Sugiyama |title={{Harvnb|IPCC SR15|2018}} |pages=313–443 |language=en }} <!-- ## --> ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC SR15 Ch5|2018}} <!-- ipcc:20200312 --> |year=2018 |chapter=Chapter 5: Sustainable Development, Poverty Eradication and Reducing Inequalities |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/2/2019/05/SR15_Chapter5_High_Res.pdf |display-authors=4 |first1=J. |last1=Roy |first2=P. |last2=Tschakert |first3=H. |last3=Waisman |first4=S. |last4=Abdul Halim |first5=P. |last5=Antwi-Agyei |first6=P. |last6=Dasgupta |first7=B. |last7=Hayward |first8=M. |last8=Kanninen |first9=D. |last9=Liverman |first10=C. |last10=Okereke |first11=P. F. |last11=Pinho |first12=K. |last12=Riahi |first13=A. G. |last13=Suarez Rodriguez |title={{Harvnb|IPCC SR15|2018}} |pages=445–538 |language=en }} <!-- =========SRCCL ============================ --> '''Natatanging Ulat: Pagbababgo ng klima at Lupa''' * {{cite book |ref={{harvid|IPCC SRCCL|2019}} <!-- ipcc:20200204 --> |author=IPCC |display-editors=4 |editor-first1=P. R. |editor-last1=Shukla |editor-first2=J. |editor-last2=Skea |editor-first3=E. |editor-last3=Calvo Buendia |editor-first4=V. |editor-last4=Masson-Delmotte |editor-first5=H.-O. |editor-last5=Pörtner |editor-first6=D. |editor-last6=C. Roberts |editor-first7=P. |editor-last7=Zhai |editor-first8=R. |editor-last8=Slade |editor-first9=S. |editor-last9=Connors |editor-first10=R. |editor-last10=van Diemen |editor-first11=M. |editor-last11=Ferrat |editor-first12=E. |editor-last12=Haughey |editor-first13=S. |editor-last13=Luz |editor-first14=S. |editor-last14=Neogi |editor-first15=M. |editor-last15=Pathak |editor-first16=J. |editor-last16=Petzold |editor-first17=J. |editor-last17=Portugal Pereira |editor-first18=P. |editor-last18=Vyas |editor-first19=E. |editor-last19=Huntley |editor-first20=K. |editor-last20=Kissick |editor-first21=M. |editor-last21=Belkacemi |editor-first22=J. |editor-last22=Malley |year=2019 |title=IPCC Special Report on Climate Change, Desertification, Land Degradation, Sustainable Land Management, Food Security, and Greenhouse gas fluxes in Terrestrial Ecosystems |url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/2019/11/SRCCL-Full-Report-Compiled-191128.pdf |publisher=Nakalimbag |language=en }} <!-- ## --> ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC SRCCL Summary for Policymakers|2019}} <!-- ipcc:20200204 --> |chapter=Summary for Policymakers |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/4/2019/12/02_Summary-for-Policymakers_SPM.pdf |author=IPCC |year=2019 |title={{Harvnb|IPCC SRCCL|2019}} |pages=3–34 |language=en }} <!-- ## --> ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC SRCCL Ch2|2019}} <!-- ipcc:20200204 --> |chapter=Chapter 2: Land-Climate Interactions |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/2019/11/05_Chapter-2.pdf |display-authors=4 |first1=G. |last1=Jia |first2=E. |last2=Shevliakova |first3=P. E. |last3=Artaxo<!-- 'Artaxo-Netto'? --> |first4=N. |last4=De Noblet-Ducoudré |first5=R. |last5=Houghton |first6=J. |last6=House |first7=K. |last7=Kitajima |first8=C. |last8=Lennard |first9=A. |last9=Popp |first10=A. |last10=Sirin |first11=R. |last11=Sukumar |first12=L. |last12=Verchot |year=2019 |title={{Harvnb|IPCC SRCCL|2019}} |pages=131–247 |language=en }} <!-- ## --> ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC SRCCL Ch5|2019}} <!-- ipcc:20200204 --> |chapter=Chapter 5: Food Security |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/2019/11/08_Chapter-5.pdf |display-authors=4 |first1=C. |last1=Mbow |first2=C. |last2=Rosenzweig |first3=L. G. |last3=Barioni |first4=T. |last4=Benton |first5=M. |last5=Herrero |first6=M. V. |last6=Krishnapillai |first7=E. |last7=Liwenga |first8=P. |last8=Pradhan |first9=M. G. |last9=Rivera-Ferre |first10=T. |last10=Sapkota |first11=F. N. |last11=Tubiello |first12=Y. |last12=Xu |year=2019 |title={{Harvnb|IPCC SRCCL|2019}} |pages=437–550 |language=en }} <!-- =========SROCC ============================ --> '''Natatanging Ulat: Ang Karagatan at Kriyospera sa isang Klimang Nagbabago''' * {{cite book |ref={{harvid|IPCC SROCC|2019}} <!-- ipcc:20200202 --> |author=IPCC |year=2019 |display-editors=4 |editor-first1=H.-O. |editor-last1=Pörtner |editor-first2=D. C. |editor-last2=Roberts |editor-first3=V. |editor-last3=Masson-Delmotte |editor-first4=P. |editor-last4=Zhai |editor-first5=M. |editor-last5=Tignor |editor-first6=E. |editor-last6=Poloczanska |editor-first7=K. |editor-last7=Mintenbeck |editor-first8=A. |editor-last8=Alegría |editor-first9=M. |editor-last9=Nicolai |editor-first10=A. |editor-last10=Okem |editor-first11=J. |editor-last11=Petzold |editor-first12=B. |editor-last12=Rama |editor-first13=N. |editor-last13=Weyer |title=IPCC Special Report on the Ocean and Cryosphere in a Changing Climate |publisher=Nakalimbag |language=en |isbn=<!--Hindi pa naitalaga --> |url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/3/2019/12/SROCC_FullReport_FINAL.pdf }} <!-- ## --> ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC SROCC Summary for Policymakers|2019}} <!-- ipcc:20200202 --> |chapter=Summary for Policymakers |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/3/2019/11/03_SROCC_SPM_FINAL.pdf |author=IPCC |language=en |year=2019 |title={{Harvnb|IPCC SROCC|2019}} |pages=3–35 }} <!-- ## --> ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC SROCC Ch4|2019}} <!-- ipcc:20200202 --> |chapter=Chapter 4: Sea Level Rise and Implications for Low Lying Islands, Coasts and Communities |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/3/2019/11/08_SROCC_Ch04_FINAL.pdf |display-authors=4 |first1=M. |last1=Oppenheimer |first2=B. |last2=Glavovic |first3=J. |last3=Hinkel |first4=R. |last4=van de Wal |first5=A. K. |last5=Magnan |first6=A. |last6=Abd-Elgawad |first7=R. |last7=Cai |first8=M. |last8=Cifuentes-Jara |first9=R. M. |last9=Deconto |first10=T. |last10=Ghosh |first11=J. |last11=Hay |first12=F. |last12=Isla |first13=B. |last13=Marzeion |first14=B. |last14=Meyssignac |first15=Z. |last15=Sebesvari |year=2019 |title={{Harvnb|IPCC SROCC|2019}} |pages=321–445 |language=en }} <!-- ## --> ** {{cite book |ref={{harvid|IPCC SROCC Ch5|2019}} <!-- ipcc:20200202 --> |chapter=Chapter 5: Changing Ocean, Marine Ecosystems, and Dependent Communities |chapter-url=https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/3/2019/11/09_SROCC_Ch05_FINAL.pdf |display-authors=4 |first1=N. L. |last1=Bindoff |first2=W. W. L. |last2=Cheung |first3=J. G. |last3=Kairo |first4=J. |last4=Arístegui |first5=V. A. |last5=Guinder |first6=R. |last6=Hallberg |first7=N. J. M. |last7=Hilmi |first8=N. |last8=Jiao |first9=Md S. |last9=Karim |first10=L. |last10=Levin |first11=S. |last11=O'Donoghue |first12=S. R. |last12=Purca Cuicapusa |first13=B. |last13=Rinkevich |first14=T. |last14=Suga |first15=A. |last15=Tagliabue |first16=P. |last16=Williamson |year=2019 |title={{Harvnb|IPCC SROCC|2019}} |pages=447–587 |language=en }} '''Ikaanim na Ulat ng Pagtatasa''' * {{Cite book |ref = {{harvid|IPCC AR6 WG1|2021}} |author = IPCC |year = 2021 |title = Climate Change 2021: The Physical Science Basis |series = Contribution of Working Group I to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change |display-editors = 4 |language = en |editor1-first = V. |editor1-last = Masson-Delmotte |editor2-first = P. |editor2-last = Zhai |editor3-first = A. |editor3-last = Pirani |editor4-first = S. L. |editor4-last = Connors |editor5-first = C. |editor5-last = Péan |editor6-first = S. |editor6-last = Berger |editor7-first = N. |editor7-last = Caud |editor8-first = Y. |editor8-last = Chen |editor9-first = L. |editor9-last = Goldfarb |editor10-first = M. I. |editor10-last = Gomis |publisher = Cambridge University Press (Nakalimbag) |place = Cambridge, United Kingdom and New York, NY, US |isbn = |url = https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/downloads/report/IPCC_AR6_WGI_Full_Report.pdf }} ** {{Cite book |ref={{harvid|IPCC AR6 WG1 Summary for Policymakers|2021}} |chapter=Summary for Policymakers |chapter-url=https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/downloads/report/IPCC_AR6_WGI_SPM_final.pdf |author=IPCC |language=en |year=2021 |title={{Harvnb|IPCC AR6 WG1|2021}} |pages= }} ** {{Cite book |ref={{harvid|IPCC AR6 WG1 Technical Summary|2021}} |chapter=Technical Summary |last1=Arias |first1=Paola A. |last2=Bellouin |first2=Nicolas |last3=Coppola |first3=Erika |last4=Jones |first4=Richard G. |last5=Krinner |first5=Gerhard |display-authors=4 |chapter-url=https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/downloads/report/IPCC_AR6_WGI_TS.pdf |year=2021 |title={{Harvnb|IPCC AR6 WG1|2021}} |language=en }} **{{Cite book |ref={{harvid|IPCC AR6 WG1 Ch11|2021}} |chapter=Chapter 11: Weather and climate extreme events in a changing climate |last1=Seneviratne |first1=Sonia I. |last2=Zhang |first2=Xuebin |last3=Adnan |first3=M. |last4=Badi |first4=W. |last5=Dereczynski |first5=Claudine |last6=Di Luca |first6=Alejandro |last7=Ghosh |first7=S. |chapter-url=https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg1/downloads/report/IPCC_AR6_WGI_Chapter_11.pdf |display-authors=4 |title={{Harvnb|IPCC AR6 WG1|2021}} |year=2021 |language=en }} * {{cite book |author = IPCC |ref = {{harvid|IPCC AR6 WG2|2022}} |editor-last1 = Pörtner |editor-first1 = H.-O. |editor-last2 = Roberts |editor-first2 = D.C. |editor-last3 = Tignor |editor-first3 = M. |editor-last4 = Poloczanska |editor-first4 = E.S. |editor-last5 = Mintenbeck |editor-first5 = K. |editor-last6 = Alegría |editor-first6 = A. |editor-last7 = Craig |editor-first7 = M. |editor-last8 = Langsdorf |editor-first8 = S. |editor-last9 = Löschke |editor-first9 = S. |editor-last10 = Möller |editor-first10 = V. |editor-last11 = Okem |editor-first11 = A. |editor-last12 = Rama |editor-first12 = B. |display-editors = etal |url = https://www.ipcc.ch/report/ar6/wg2/ |title = Climate Change 2022: Impacts, Adaptation and Vulnerability. Contribution of Working Group II to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change |publisher = Cambridge University Press |language = en |year = 2022 }} * {{cite book |author=IPCC |title=IPCC, 2023: Climate Change 2023: Synthesis Report. Contribution of Working Groups I, II and III to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change [Core Writing Team, H. Lee and J. Romero (Eds.)]. IPCC, Geneva, Switzerland |ref={{harvid|IPCC AR6 SYR|2023}} |url=https://www.ipcc.ch/report/ar6/syr/downloads/report/IPCC_AR6_SYR_FullVolume.pdf |editor-last1=Core Writing Team |editor-last2=Lee |editor-first2=H. |editor-last3=Romero |editor-first3=J. |display-editors=etal |publisher=IPCC |year=2023 |location=Geneva, Switzerland |isbn=978-92-9169-164-7 |doi=10.59327/IPCC/AR6-9789291691647 |hdl=1885/299630 |s2cid=260074696 |language=en }} ** {{Cite book |ref={{harvid|IPCC AR6 SYR SPM|2023}} |chapter=Summary for Policymakers |chapter-url=https://report.ipcc.ch/ar6syr/pdf/IPCC_AR6_SYR_SPM.pdf |author=IPCC |year=2023 |title={{Harvnb|IPCC AR6 SYR|2023}} |pages= |language=en |access-date=2024-07-03 |archive-date=2023-03-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230320135908/https://report.ipcc.ch/ar6syr/pdf/IPCC_AR6_SYR_SPM.pdf |url-status=dead }} {{refend}} ==== Mga iba pang pinagbatayan na sinuri ng kasama (o ''peer-reviewed'') ==== {{refbegin|30em}} * {{cite journal |last1=Balsari |first1=S. |last2=Dresser |first2=C. |last3=Leaning |first3=J. |title=Climate Change, Migration, and Civil Strife. |journal=Curr Environ Health Rep |year=2020 |volume=7 |issue=4 |pages=404–414 |pmid=33048318 |doi=10.1007/s40572-020-00291-4 |pmc=7550406|language=en}} * {{cite journal |last1=Bamber |first1=Jonathan L. |last2=Oppenheimer |first2=Michael |last3=Kopp |first3=Robert E. |last4=Aspinall |first4=Willy P. |last5=Cooke |first5=Roger M. |date=2019 |title=Ice sheet contributions to future sea-level rise from structured expert judgment |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences |volume=116 |issue=23 |pages=11195–11200 |doi=10.1073/pnas.1817205116 |issn=0027-8424 |pmid=31110015 |pmc=6561295 |bibcode=2019PNAS..11611195B |doi-access=free|language=en}} * {{cite journal |last1=Berrill |first1=P. |last2=Arvesen |first2=A. |last3=Scholz |first3=Y. |last4=Gils |first4=H. C. |last5=Hertwich |first5=E. |display-authors=4 |date=2016 |title=Environmental impacts of high penetration renewable energy scenarios for Europe |journal=Environmental Research Letters|language=en |volume=11 |issue=1 |page=014012 |doi=10.1088/1748-9326/11/1/014012 |bibcode=2016ERL....11a4012B |doi-access=free |hdl=11250/2465014 |hdl-access=free }} * {{cite journal |last1=Björnberg |first1=Karin Edvardsson |last2=Karlsson |first2=Mikael |last3=Gilek |first3=Michael |last4=Hansson |first4=Sven Ove |date=2017 |title=Climate and environmental science denial: A review of the scientific literature published in 1990–2015 |journal=Journal of Cleaner Production |volume=167 |pages=229–241 |doi=10.1016/j.jclepro.2017.08.066 |issn=0959-6526 |doi-access=free|bibcode=2017JCPro.167..229B|language=en }} * {{cite journal |last1=Callendar |first1=G. S. |date=1938 |title=The artificial production of carbon dioxide and its influence on temperature |journal=Quarterly Journal of the Royal Meteorological Society |volume=64 |issue=275 |pages=223–240 |bibcode=1938QJRMS..64..223C |doi=10.1002/qj.49706427503|language=en}} * {{cite journal |last1=Burke |first1=Claire |last2=Stott |first2=Peter |s2cid=59509210 |date=2017 |title=Impact of Anthropogenic Climate Change on the East Asian Summer Monsoon |journal=Journal of Climate|language=en |issn=0894-8755 |volume=30 |issue=14 |pages=5205–5220 |doi=10.1175/JCLI-D-16-0892.1 |bibcode=2017JCli...30.5205B |arxiv=1704.00563 }} * {{cite journal |last1=Cattaneo |first1=Cristina |last2=Beine |first2=Michel |last3=Fröhlich |first3=Christiane J. |last4=Kniveton |first4=Dominic |display-authors=4 |last5=Martinez-Zarzoso |first5=Inmaculada |last6=Mastrorillo |first6=Marina |last7=Millock |first7=Katrin |last8=Piguet |first8=Etienne |last9=Schraven |first9=Benjamin |date=2019 |title=Human Migration in the Era of Climate Change |url=https://www.journals.uchicago.edu/doi/abs/10.1093/reep/rez008?journalCode=reep |journal=Review of Environmental Economics and Policy |volume=13 |issue=2 |pages=189–206 |doi=10.1093/reep/rez008 |issn=1750-6816 |hdl=10.1093/reep/rez008 |s2cid=198660593 |hdl-access=free |language=en }} * {{cite journal |display-authors=4 |last1=Costello |first1=Anthony |last2=Abbas |first2=Mustafa |last3=Allen |first3=Adriana |last4=Ball |first4=Sarah |last5=Bell |first5=Sarah |last6=Bellamy |first6=Richard |last7=Friel |first7=Sharon |last8=Groce |first8=Nora |last9=Johnson |first9=Anne |date=2009 |title=Managing the health effects of climate change |url=https://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736%2809%2960935-1/fulltext |url-status=live |journal=The Lancet |volume=373 |issue=9676 |pages=1693–1733 |doi=10.1016/S0140-6736(09)60935-1 |pmid=19447250 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170813075350/http://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736%2809%2960935-1/fulltext |archive-date=2017-08-13 |last10=Kett |first10=Maria |last11=Lee |first11=Maria |last12=Levy |first12=Caren |last13=Maslin |first13=Mark |last14=McCoy |first14=David |last15=McGuire |first15=Bill |last16=Montgomery |first16=Hugh |last17=Napier |first17=David |last18=Pagel |first18=Christina |last19=Patel |first19=Jinesh |last20=de Oliveira |first20=Jose Antonio Puppim |last21=Redclift |first21=Nanneke |last22=Rees |first22=Hannah |last23=Rogger |first23=Daniel |last24=Scott |first24=Joanne |last25=Stephenson |first25=Judith |last26=Twigg |first26=John |last27=Wolff |first27=Jonathan |last28=Patterson |first28=Craig |s2cid=205954939 |language=en }} * {{cite journal |last1=Deutsch |first1=Curtis |last2=Brix |first2=Holger |last3=Ito |first3=Taka |last4=Frenzel |first4=Hartmut |last5=Thompson |first5=LuAnne |s2cid=11752699 |display-authors=4 |year=2011 |title=Climate-Forced Variability of Ocean Hypoxia |url=http://jetsam.ocean.washington.edu/~cdeutsch/papers/Deutsch_sci_11.pdf |journal=Science |volume=333 |issue=6040 |pages=336–339 |bibcode=2011Sci...333..336D |doi=10.1126/science.1202422 |pmid=21659566 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160509031133/http://jetsam.ocean.washington.edu/~cdeutsch/papers/Deutsch_sci_11.pdf |archive-date=2016-05-09 |url-status=live |language=en }} * {{cite journal |last1=Doney |first1=Scott C. |last2=Fabry |first2=Victoria J. |last3=Feely |first3=Richard A. |last4=Kleypas |first4=Joan A. |s2cid=402398 |date=2009 |title=Ocean Acidification: The Other {{CO2}} Problem |journal=Annual Review of Marine Science |volume=1 |issue=1 |pages=169–192 |doi=10.1146/annurev.marine.010908.163834 |pmid=21141034 |bibcode=2009ARMS....1..169D |language=en}} * {{cite journal |last1=Friedlingstein |first1=Pierre |last2=Jones |first2=Matthew W. |last3=O'Sullivan |first3=Michael |last4=Andrew |first4=Robbie M. |display-authors=4 |last5=Hauck|first5=Judith |last6=Peters|first6=Glen P. |last7=Peters|first7=Wouter |last8=Pongratz|first8=Julia |last9=Sitch|first9=Stephen |last10=Quéré|first10=Corinne Le |last11=Bakker|first11=Dorothee C. E. |date=2019 |title=Global Carbon Budget 2019 |journal=Earth System Science Data |volume=11 |issue=4 |pages=1783–1838 |doi=10.5194/essd-11-1783-2019 |bibcode=2019ESSD...11.1783F |issn=1866-3508 |doi-access=free |hdl=10871/39943|hdl-access=free|language=en}} * {{cite journal |last=Lapenis |first=Andrei G. |journal=Eos |title=Arrhenius and the Intergovernmental Panel on Climate Change |year=1998 |doi=10.1029/98EO00206 |volume=79 |issue=23 |page=271 |bibcode=1998EOSTr..79..271L|language=en}} * {{cite journal |last1 =Goyal |first1=Rishav |last2=England |first2=Matthew H |last3=Sen Gupta|first3=Alex |last4=Jucker |first4=Martin |date=2019 |title=Reduction in surface climate change achieved by the 1987 Montreal Protocol |journal=Environmental Research Letters |volume=14 |issue=12 |page=124041 |doi=10.1088/1748-9326/ab4874 |bibcode=2019ERL....14l4041G |issn=1748-9326 |doi-access=free|language=en}} * {{cite journal |last1=Grubb |first1=M. |date=2003 |title=The Economics of the Kyoto Protocol |journal=World Economics |volume=4 |issue=3 |pages=144–145 |url=http://ynccf.net/pdf/CDM/The_economic_of_Kyoto_protocol.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20120904015424/http://ynccf.net/pdf/CDM/The_economic_of_Kyoto_protocol.pdf |archive-date=2012-09-04 |url-status=dead |language=en }} * {{cite journal |title=Nudging out support for a carbon tax |last1=Hagmann |first1=David |last2=Ho |first2=Emily H. |last3=Loewenstein |first3=George |s2cid=182663891 |journal=Nature Climate Change|language=en |year=2019 |volume=9 |issue=6 |pages=484–489 |doi=10.1038/s41558-019-0474-0 |bibcode=2019NatCC...9..484H }} * {{cite journal |last1=Hansen |first1=James |last2=Sato |first2=Makiko |last3=Hearty |first3=Paul |last4=Ruedy |first4=Reto |last5=Kelley |first5=Maxwell |last6=Masson-Delmotte |first6=Valerie |last7=Russell |first7=Gary |last8=Tselioudis |first8=George |last9=Cao |first9=Junji |last10=Rignot |first10=Eric |last11=Velicogna |first11=Isabella |s2cid=9410444 |display-authors=4 |date=2016 |title=Ice melt, sea level rise and superstorms: evidence from paleoclimate data, climate modeling, and modern observations that 2 °C global warming could be dangerous |journal=Atmospheric Chemistry and Physics |volume=16 |issue=6 |pages=3761–3812 |doi=10.5194/acp-16-3761-2016 |arxiv=1602.01393 |bibcode=2016ACP....16.3761H |issn=1680-7316 |url=https://www.atmos-chem-phys.net/16/3761/2016/acp-16-3761-2016.html |doi-access=free |language=en }} * {{cite journal |last1=Harvey |first1=Jeffrey A. |last2=Van den Berg |first2=Daphne |last3=Ellers |first3=Jacintha |last4=Kampen |first4=Remko |display-authors=4 |last5=Crowther |first5=Thomas W. |last6=Roessingh |first6=Peter |last7=Verheggen |first7=Bart |last8=Nuijten |first8=Rascha J. M. |last9=Post |first9=Eric |last10=Lewandowsky |first10=Stephan |last11=Stirling |first11=Ian|date=2018 |title=Internet Blogs, Polar Bears, and Climate-Change Denial by Proxy |url= |journal=BioScience |volume=68 |issue=4 |pages=281–287 |doi=10.1093/biosci/bix133 |issn=0006-3568 |pmid=29662248 |pmc=5894087|language=en}}{{Erratum|doi=10.1093/biosci/biy033|pmid=29608770|http://retractionwatch.com/2018/04/02/caught-our-notice-climate-change-leads-to-more-neurosurgery-for-polar-bears/ ''Retraction Watch''|checked=yes}} * {{cite journal |display-authors=4 |last1=Hawkins |first1=Ed |last2=Ortega |first2=Pablo |last3=Suckling |first3=Emma |last4=Schurer |first4=Andrew |last5=Hegerl |first5=Gabi |last6=Jones |first6=Phil |last7=Joshi |first7=Manoj |last8=Osborn |first8=Timothy J. |last9=Masson-Delmotte |first9=Valérie |last10=Mignot |first10=Juliette |last11=Thorne |first11=Peter |last12=van Oldenborgh |first12=Geert Jan |year=2017 |title=Estimating Changes in Global Temperature since the Preindustrial Period |journal=Bulletin of the American Meteorological Society |volume=98 |issue=9 |pages=1841–1856 |issn=0003-0007 |doi=10.1175/bams-d-16-0007.1 |bibcode=2017BAMS...98.1841H |doi-access=free |hdl=20.500.11820/f0ba8a1c-a259-4689-9fc3-77ec82fff5ab |hdl-access=free|language=en }} * {{cite journal |ref={{harvid|Hilaire et al.|2019}} |last1=Hilaire |first1=Jérôme |last2=Minx |first2=Jan C. |last3=Callaghan |first3=Max W. |last4=Edmonds |first4=Jae |last5=Luderer |first5=Gunnar |last6=Nemet |first6=Gregory F. |last7=Rogelj |first7=Joeri |last8=Zamora |first8=Maria Mar | date=17 Oktubre 2019 |title=Negative emissions and international climate goals – learning from and about mitigation scenarios |journal=Climatic Change |volume=157 |issue=2 |pages=189–219 |doi=10.1007/s10584-019-02516-4 |bibcode=2019ClCh..157..189H |doi-access=free |hdl=10044/1/74820 |hdl-access=free|language=en }} * {{cite journal |title=Climate Change Impact: The Experience of the Coastal Areas of Bangladesh Affected by Cyclones Sidr and Aila |last1=Kabir |first1=Russell |last2=Khan |first2=Hafiz T. A. |last3=Ball |first3=Emma |last4=Caldwell |first4=Khan |volume=2016 |page=9654753 |date=2016 |journal=Journal of Environmental and Public Health |doi=10.1155/2016/9654753 |pmid=27867400 |pmc=5102735 |doi-access=free|language=en }} * {{cite journal |last1 = Kaczan |first1 = David J. |last2 = Orgill-Meyer |first2 = Jennifer |date = 2020 |title = The impact of climate change on migration: a synthesis of recent empirical insights |url = https://link.springer.com/article/10.1007/s10584-019-02560-0 |journal = Climatic Change |volume = 158 |issue = 3 |pages = 281–300 |doi = 10.1007/s10584-019-02560-0 |bibcode = 2020ClCh..158..281K |s2cid = 207988694 |access-date = 9 Pebrero 2021 |language = en }} * {{cite journal <!-- Mga may-akda sa kahon --> |last1=Kennedy |first1=J. J. |last2=Thorne |first2=W. P. |last3=Peterson |first3=T. C. |last4=Ruedy |first4=R. A. |last5=Stott |first5=P. A. |last6=Parker |first6=D. E. |last7=Good |first7=S. A. |last8=Titchner |first8=H. A. |last9=Willett |first9=K. M. |display-authors=4 |title=How do we know the world has warmed? |at=S26-S27 |date= 2010 |editor-first1=D. S. |editor-last1=Arndt |editor-first2=M. O. |editor-last2=Baringer |editor-first3=M. R. |editor-last3=Johnson |journal=Bulletin of the American Meteorological Society |department=Special supplement: State of the Climate in 2009 |volume=91 |issue=7|language=en |doi=10.1175/BAMS-91-7-StateoftheClimate }} * {{cite book |ref = {{harvid|USGCRP Chapter 15|2017}} |chapter = Chapter 15: Potential Surprises: Compound Extremes and Tipping Elements |last1 = Kopp |first1 = R. E. |last2 = Hayhoe |first2 = K. |last3 = Easterling |first3 = D. R. |last4 = Hall |first4 = T. |last5 = Horton |first5 = R. |first6 = K. E. |last6 = Kunkel |first7 = A. N. |last7 = LeGrande |display-authors = 4 |chapter-url = https://science2017.globalchange.gov/chapter/15/ |year = 2017 |title = In {{harvnb|USGCRP|2017}} |pages = 1–470 |archive-url = https://web.archive.org/web/20180820172529/https://science2017.globalchange.gov/chapter/15/ |archive-date = 2018-08-20 |url-status = live |language = en }} * {{cite book |ref={{harvid|USGCRP Chapter 9|2017}} |chapter=Chapter 9: Extreme Storms |title=In {{harvnb|USGCRP2017}} |year=2017 |chapter-url=https://science2017.globalchange.gov/chapter/9/ |first1=J. P. |last1=Kossin |first2=T. |last2=Hall |first3=T. |last3=Knutson |first4=K. E. |last4=Kunkel |first5=R. J. |last5=Trapp |first6=D. E. |last6=Waliser |first7=M. F. |last7=Wehner |pages=1–470 |language=en |access-date=2024-07-04 |archive-date=2021-03-15 |archive-url=https://archive.today/20210315063513/https://science2017.globalchange.gov/chapter/9/ |url-status=dead }} * {{cite book |chapter=Appendix C: Detection and attribution methodologies overview. |title=In {{harvnb|USGCRP2017}} |chapter-url=https://science2017.globalchange.gov/chapter/appendix-c/ |last=Knutson |first=T. |year=2017 |pages=1–470 |language=en |access-date=2024-07-04 |archive-date=2024-07-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240706214341/https://science2017.globalchange.gov/chapter/appendix-c/ |url-status=dead }} * {{Cite journal |last1=Kreidenweis |first1=Ulrich |last2=Humpenöder |first2=Florian |last3=Stevanović |first3=Miodrag |last4=Bodirsky |first4=Benjamin Leon |last5=Kriegler |first5=Elmar |last6=Lotze-Campen |first6=Hermann |last7=Popp |first7=Alexander |display-authors=4 |date=Hulyo 2016 |title=Afforestation to mitigate climate change: impacts on food prices under consideration of albedo effects |journal=Environmental Research Letters |language=en |volume=11 |issue=8 |page=085001 |doi=10.1088/1748-9326/11/8/085001 |bibcode=2016ERL....11h5001K |s2cid=8779827 |issn=1748-9326 |doi-access=free }} * {{Cite journal|last1=Lenoir|first1=Jonathan|last2=Bertrand|first2=Romain|last3=Comte|first3=Lise|last4=Bourgeaud|first4=Luana|last5=Hattab|first5=Tarek|last6=Murienne|first6=Jérôme|last7=Grenouillet|first7=Gaël|display-authors=4|title=Species better track climate warming in the oceans than on land|url=https://www.nature.com/articles/s41559-020-1198-2|year=2020|journal=Nature Ecology & Evolution|volume=4|issue=8|pages=1044–1059|doi=10.1038/s41559-020-1198-2|pmid=32451428|bibcode=2020NatEE...4.1044L|s2cid=218879068|language=en|issn=2397-334X}} * {{cite journal |last1=Liverman |first1=Diana M. |title=Conventions of climate change: constructions of danger and the dispossession of the atmosphere |journal=Journal of Historical Geography |date=2009 |volume=35 |issue=2 |pages=279–296 |doi=10.1016/j.jhg.2008.08.008|language=en }} * {{cite journal |ref={{harvid|Loeb et al.|2021}} |last1=Loeb |first1=Norman G. |last2=Johnson |first2=Gregory C. |last3=Thorsen |first3=Tyler J. |last4=Lyman |first4=John M. |last5=Rose |first5=Fred G. |last6=Kato |first6=Seiji |title=Satellite and Ocean Data Reveal Marked Increase in Earth's Heating Rate |journal=Geophysical Research Letters |publisher=American Geophysical Union (AGU) |volume=48 |issue=13 |at=e2021GL093047 |year=2021 |issn=0094-8276 |doi=10.1029/2021gl093047 |doi-access=free |bibcode=2021GeoRL..4893047L |s2cid=236233508|language=en}} * {{cite journal |last1=Mercure |first1=J.-F. |last2=Pollitt |first2=H. |last3=Viñuales |first3=J. E. |last4=Edwards |first4=N. R. |display-authors=4 |last5=Holden |first5=P. B. |last6=Chewpreecha |first6=U. |last7=Salas |first7=P. |last8=Sognnaes |first8=I. |last9=Lam |first9=A. |last10=Knobloch |first10=F. |s2cid=89799744 |date=2018 |title=Macroeconomic impact of stranded fossil fuel assets |journal=Nature Climate Change |volume=8 |issue=7 |pages=588–593 |doi=10.1038/s41558-018-0182-1 |bibcode=2018NatCC...8..588M |hdl=10871/37807 |issn=1758-6798 |url=http://oro.open.ac.uk/55387/1/mercure_StrandedAssets_v16_with_Methods.pdf |language=en }} * {{cite journal |last1=Neukom |first1=Raphael |last2=Steiger |first2=Nathan |last3=Gómez-Navarro |first3=Juan José |last4=Wang |first4=Jianghao |last5=Werner |first5=Johannes P. |s2cid=198494930 |display-authors=4 |date=2019a |title=No evidence for globally coherent warm and cold periods over the preindustrial Common Era |journal=Nature |volume=571 |issue=7766 |pages=550–554 |doi=10.1038/s41586-019-1401-2 |pmid=31341300 |issn=1476-4687 |bibcode=2019Natur.571..550N |url=https://boris.unibe.ch/132301/7/333323_4_merged_1557735881.pdf |language=en }} * {{cite journal |last1=Neukom |first1=Raphael |last2=Barboza |first2=Luis A. |last3=Erb |first3=Michael P. |last4=Shi|first4=Feng |display-authors=4 |last5=Emile-Geay|first5=Julien |last6=Evans|first6=Michael N. |last7=Franke|first7=Jörg |last8=Kaufman|first8=Darrell S. |last9=Lücke|first9=Lucie |last10=Rehfeld|first10=Kira |last11=Schurer|first11=Andrew |date=2019b |title=Consistent multidecadal variability in global temperature reconstructions and simulations over the Common Era |journal=Nature Geoscience |volume=12|issue=8|pages=643–649|doi=10.1038/s41561-019-0400-0|pmid=31372180 |pmc=6675609 |bibcode=2019NatGe..12..643P |issn=1752-0908|language=en}} * {{cite journal |last1=O'Neill |first1=Saffron J. |last2=Boykoff|first2=Max |date=2010 |title=Climate denier, skeptic, or contrarian? |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America|volume=107|issue=39|pages=E151|doi=10.1073/pnas.1010507107|issn=0027-8424|pmc=2947866|pmid=20807754|bibcode=2010PNAS..107E.151O |doi-access=free|language=en }} * {{cite journal |last1=Poloczanska |first1=Elvira S. |last2=Brown |first2=Christopher J. |last3=Sydeman |first3=William J. |last4=Kiessling |first4=Wolfgang |last5=Schoeman |first5=David |display-authors=4 |language=en |date=2013 |title=Global imprint of climate change on marine life |journal=Nature Climate Change |volume=3 |issue=10 |pages=919–925 |doi=10.1038/nclimate1958 |issn=1758-6798 |bibcode=2013NatCC...3..919P |hdl=2160/34111 |url=https://espace.library.uq.edu.au/view/UQ:318633/UQ318633_peer_review.pdf }} * {{cite journal |last1=Rauner |first1=Sebastian |last2=Bauer |first2=Nico |last3=Dirnaichner |first3=Alois |last4=Van Dingenen |first4=Rita |last5=Mutel |first5=Chris |last6=Luderer |first6=Gunnar |s2cid=214619069 |year=2020 |title=Coal-exit health and environmental damage reductions outweigh economic impacts |url=https://www.nature.com/articles/s41558-020-0728-x |journal=Nature Climate Change |volume=10 |issue=4 |pages=308–312 |doi=10.1038/s41558-020-0728-x |bibcode=2020NatCC..10..308R |issn=1758-6798 |language=en }} * {{cite journal |last1=Rogelj|first1=Joeri |last2=Forster|first2=Piers M. |last3=Kriegler|first3=Elmar |last4=Smith|first4=Christopher J. |last5=Séférian|first5=Roland |s2cid=197542084 |display-authors=4 |date=2019 |title=Estimating and tracking the remaining carbon budget for stringent climate targets |journal=Nature|volume=571|issue=7765|pages=335–342|doi=10.1038/s41586-019-1368-z|pmid=31316194 |bibcode=2019Natur.571..335R |issn=1476-4687|doi-access=free|hdl=10044/1/78011|hdl-access=free|language=en}} * {{cite journal |last1=Rogelj |first1=Joeri |last2=Meinshausen |first2=Malte |last3=Schaeffer |first3=Michiel |last4=Knutti |first4=Reto |last5=Riahi |first5=Keywan |title=Impact of short-lived non-CO2 mitigation on carbon budgets for stabilizing global warming |year=2015 |journal=Environmental Research Letters |volume=10 |issue=7 |pages=1–10 |doi=10.1088/1748-9326/10/7/075001 |bibcode=2015ERL....10g5001R |doi-access=free |hdl=20.500.11850/103371 |hdl-access=free |language=en }} * {{Cite journal|last1=Ruseva|first1=Tatyana|last2=Hedrick|first2=Jamie|last3=Marland|first3=Gregg|last4=Tovar|first4=Henning|last5=Sabou|first5=Carina|last6=Besombes|first6=Elia|display-authors=4|date=2020|language=en|title=Rethinking standards of permanence for terrestrial and coastal carbon: implications for governance and sustainability|url=http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S187734352030083X|journal=Current Opinion in Environmental Sustainability|volume=45|pages=69–77|doi=10.1016/j.cosust.2020.09.009|bibcode=2020COES...45...69R|s2cid=229069907|issn=1877-3435}} * {{cite journal |last1=Serdeczny |first1=Olivia |last2=Adams |first2=Sophie |last3=Baarsch |first3=Florent |last4=Coumou |first4=Dim |display-authors=4 |date=2016 |language=en |last5=Robinson |first5=Alexander |last6=Hare |first6=William |last7=Schaeffer |first7=Michiel |last8=Perrette |first8=Mahé |last9=Reinhardt |first9=Julia |s2cid=3900505 |title=Climate change impacts in Sub-Saharan Africa: from physical changes to their social repercussions |url=https://climateanalytics.org/media/ssa_final_published.pdf |journal=Regional Environmental Change |volume=17 |issue=6 |pages=1585–1600 |doi=10.1007/s10113-015-0910-2 |hdl=1871.1/c8dfb143-d9e1-4eef-9bbe-67b3c338d07f |issn=1436-378X |access-date=2024-07-03 |archive-date=2022-07-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220718055456/https://climateanalytics.org/media/ssa_final_published.pdf |url-status=dead }} * {{cite journal |last1=Sutton |first1=Rowan T. |last2=Dong |first2=Buwen |last3=Gregory |first3=Jonathan M. |date=2007 |title=Land/sea warming ratio in response to climate change: IPCC AR4 model results and comparison with observations |journal=Geophysical Research Letters |volume=34 |issue=2 |page=L02701|language=en |bibcode=2007GeoRL..34.2701S |doi=10.1029/2006GL028164 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Smale |first1=Dan A. |last2=Wernberg |first2=Thomas |last3=Oliver |first3=Eric C. J. |last4=Thomsen |first4=Mads |last5=Harvey |first5=Ben P. |s2cid=91471054 |date=2019 |language=en |title=Marine heatwaves threaten global biodiversity and the provision of ecosystem services |journal=Nature Climate Change |volume=9 |issue=4 |pages=306–312 |doi=10.1038/s41558-019-0412-1 |issn=1758-6798 |bibcode=2019NatCC...9..306S |url=http://pure.aber.ac.uk/ws/files/29181264/Smale_et_al_2019_NCC_pre_print.pdf }} * {{cite journal |last1=Turetsky |first1=Merritt R. |last2=Abbott |first2=Benjamin W. |last3=Jones |first3=Miriam C. |last4=Anthony |first4=Katey Walter |last5=Koven |first5=Charles |last6=Kuhry |first6=Peter |last7=Lawrence |first7=David M. |last8=Gibson |first8=Carolyn |last9=Sannel |first9=A. Britta K. |display-authors=4 |date=2019|language=en |title=Permafrost collapse is accelerating carbon release |journal=Nature|volume=569 |issue=7754 |pages=32–34 |bibcode=2019Natur.569...32T |doi=10.1038/d41586-019-01313-4 |pmid=31040419 |doi-access=free}} * {{cite journal |last1=Turner |first1=Monica G.|last2=Calder|first2=W. John|last3=Cumming|first3=Graeme S.|last4=Hughes|first4=Terry P. |last5=Jentsch|first5=Anke|last6=LaDeau|first6=Shannon L.|last7=Lenton|first7=Timothy M.|last8=Shuman|first8=Bryan N.|last9=Turetsky|first9=Merritt R.|last10=Ratajczak|first10=Zak|last11=Williams|first11=John W. |display-authors=4 |date=2020 |language=en |title=Climate change, ecosystems and abrupt change: science priorities |url= |journal=Philosophical Transactions of the Royal Society B|volume=375|issue=1794|doi=10.1098/rstb.2019.0105|pmc=7017767|pmid=31983326}} * {{cite journal |last=Tyndall |first=John |title=On the Absorption and Radiation of Heat by Gases and Vapours, and on the Physical Connection of Radiation, Absorption, and Conduction |journal=Philosophical Magazine |series=4 |date=1861 |volume=22 |pages=169–194, 273–285 |url-status=live |url=http://rstl.royalsocietypublishing.org/content/151/1.full.pdf+html |archive-url=https://web.archive.org/web/20160326122934/http://rstl.royalsocietypublishing.org/content/151/1.full.pdf+html |archive-date=26 Marso 2016 |language=en }} * {{cite journal |last=Urban |first=Mark C. |date=2015|language=en |title=Accelerating extinction risk from climate change |journal=Science|volume=348|issue=6234|pages=571–573|doi=10.1126/science.aaa4984|issn=0036-8075|pmid=25931559|bibcode=2015Sci...348..571U |doi-access=free}} * {{cite book |author = USGCRP |year = 2017 |title = Climate Science Special Report: Fourth National Climate Assessment, Volume I |url = https://science2017.globalchange.gov/ |editor-last1 = Wuebbles |editor1-first = D. J. |editor-last2 = Fahey |editor2-first = D. W. |editor-last3 = Hibbard |editor3-first = K. A. |editor-last4 = Dokken |editor4-first = D. J. |editor-last5 = Stewart |editor5-first = B. C. |editor-last6 = Maycock |editor6-first = T. K. |display-editors = 4 |location = Washington, D.C. |publisher = U.S. Global Change Research Program |doi = 10.7930/J0J964J6 |language = en |access-date = 2024-07-04 |archive-date = 2017-11-03 |archive-url = https://web.archive.org/web/20171103181658/https://science2017.globalchange.gov/ |url-status = dead }} * {{cite journal |last1=Vandyck |first1=T. |last2=Keramidas |first2=K. |last3=Kitous |first3=A. |last4=Spadaro |first4=J. |last5=Van DIngenen |first5=R. |last6=Holland |first6=M. |last7=Saveyn |first7=B. |display-authors=4 |date=2018 |title=Air quality co-benefits for human health and agriculture counterbalance costs to meet Paris Agreement pledges |journal=Nature Communications |volume=9 |issue=4939 |page=4939 |doi=10.1038/s41467-018-06885-9 |pmid=30467311 |pmc=6250710 |bibcode=2018NatCo...9.4939V|language=en |url=}} * {{cite book |ref={{harvid|USGCRP Chapter 1|2017}} |year=2017 |chapter=Chapter 1: Our Globally Changing Climate |title=In {{harvnb|USGCRP2017}} |chapter-url=https://science2017.globalchange.gov/downloads/CSSR_Ch1_Our_Globally_Changing_Climate.pdf |first1=D. J. |last1=Wuebbles |first2=D. R. |last2=Easterling |first3=K. |last3=Hayhoe |first4=T. |last4=Knutson |first5=R. E. |last5=Kopp |first6=J. P. |last6=Kossin |first7=K. E. |last7=Kunkel |last9=A. N. |last8=LeGran-de |first10=C. |last10=Mears |first11=W. V. |last11=Sweet |first12=P. C. |last12=Taylor |first13=R. S. |last13=Vose |first14=M. F. |last14=Wehne |display-authors=4 |language=en |access-date=2024-07-04 |archive-date=2024-06-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240620170608/https://science2017.globalchange.gov/downloads/CSSR_Ch1_Our_Globally_Changing_Climate.pdf |url-status=dead }} * {{cite journal |last1=Watts |first1=Nick |last2=Amann |first2=Markus |last3=Arnell |first3=Nigel |last4=Ayeb-Karlsson |first4=Sonja |display-authors=4 |last5=Belesova |first5=Kristine |last6=Boykoff |first6=Maxwell |last7=Byass |first7=Peter |last8=Cai |first8=Wenjia |last9=Campbell-Lendrum |first9=Diarmid |last10=Capstick |first10=Stuart |last11=Chambers |first11=Jonathan |s2cid=207976337 |date=2019 |language=en |title=The 2019 report of The Lancet Countdown on health and climate change: ensuring that the health of a child born today is not defined by a changing climate |url=https://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736(19)32596-6/abstract |journal=The Lancet |volume=394 |issue=10211 |pages=1836–1878 |doi=10.1016/S0140-6736(19)32596-6 |issn=0140-6736 |pmid=31733928 |hdl=10871/40583 |hdl-access=free }} * {{cite journal |last=Weart |first=Spencer |title=Rise of interdisciplinary research on climate |year=2013 |volume=110 |pages=3657–3664 |number=Supplement 1 |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences |doi=10.1073/pnas.1107482109 |pmid=22778431 |pmc=3586608 |doi-access=free|language=en}} * {{Cite journal|last1=Mach|first1=Katharine J.|last2=Kraan|first2=Caroline M.|last3=Adger|first3=W. Neil|last4=Buhaug|first4=Halvard|display-authors=4|last5=Burke|first5=Marshall|last6=Fearon|first6=James D.|last7=Field|first7=Christopher B.|last8=Hendrix|first8=Cullen S.|last9=Maystadt|first9=Jean-Francois|last10=O'Loughlin|first10=John|last11=Roessler|first11=Philip|date=2019|language=en|title=Climate as a risk factor for armed conflict|url=https://www.nature.com/articles/s41586-019-1300-6|journal=Nature|volume=571|issue=7764|pages=193–197|doi=10.1038/s41586-019-1300-6|pmid=31189956|bibcode=2019Natur.571..193M|s2cid=186207310|issn=1476-4687|hdl=10871/37969|hdl-access=free}} * {{cite journal |last=Matthews |first=Tom |year=2018 |title=Humid heat and climate change |url=https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/0309133318776490 |journal=Progress in Physical Geography: Earth and Environment |volume=42 |issue=3 |pages=391–405 |doi=10.1177/0309133318776490 |bibcode=2018PrPG...42..391M |s2cid=134820599 |language=en }} * {{cite journal |last1=Zeng |first1=Ning |last2=Yoon |first2=Jinho |s2cid=1708267 |title=Expansion of the world's deserts due to vegetation-albedo feedback under global warming |date=2009 |journal=Geophysical Research Letters |volume=36 |issue=17 |page=L17401 |bibcode=2009GeoRL..3617401Z|doi=10.1029/2009GL039699|issn=1944-8007 |doi-access=free | language=en }} * {{cite journal |last1=Zhao |first1=C. |last2=Liu |first2=B. |last3=Piao |first3=S. |last4=Wang |first4=X. |last5=Lobell |first5=D. |last6=Huang |first6=Y. |last7=Huang |first7=M. |last8=Yao |first8=Y. |display-authors=2 |date=2017 |title=Temperature increase reduces global yields of major crops in four independent estimates |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences |volume=114 |issue=35 |pages=9326–9331 |doi=10.1073/pnas.1701762114 |pmid=28811375 |pmc=5584412 |bibcode=2017PNAS..114.9326Z |doi-access=free|language=en}} {{refend}} ==== Mga aklat, ulat at dokumentong legal ==== {{refbegin|30em}} * {{cite web |ref={{harvid|G8+5 Academies|2009}} |title=G8+5 Academies' joint statement: Climate change and the transformation of energy technologies for a low carbon future |date=Mayo 2009 |publisher=The National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine |author1=Academia Brasileira de Ciéncias (Brazil) |author2=Royal Society of Canada |author3=Chinese Academy of Sciences |author4=Académie des Sciences (France) |author5=Deutsche Akademie der Naturforscher Leopoldina (Germany) |author6=Indian National Science Academy |author7=Accademia Nazionale dei Lincei (Italy) |author8=Science Council of Japan, Academia Mexicana de Ciencias |author9=Academia Mexicana de Ciencias (Mexico) |author10=Russian Academy of Sciences |author11=Academy of Science of South Africa |author12=Royal Society (United Kingdom) |author13=National Academy of Sciences (United States of America) |url=http://www.nationalacademies.org/includes/G8+5energy-climate09.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20100215171429/http://www.nationalacademies.org/includes/G8+5energy-climate09.pdf |archive-date=15 Pebrero 2010 |access-date=5 Mayo 2010 |language=en }} * {{cite report |ref={{harvid|International Institute for Sustainable Development|2019}} |url=https://www.iisd.org/sites/default/files/publications/fossil-fuel-clean-energy-subsidy-swap.pdf |title=Fossil Fuel to Clean Energy Subsidy Swaps |last1=Bridle |first1=Richard |last2=Sharma |first2=Shruti |last3=Mostafa |first3=Mostafa |last4=Geddes |first4=Anna |date=Hunyo 2019 |language=en }} * {{cite book|first1=David|last1=Archer|first2=Raymond|last2=Pierrehumbert|title=The Warming Papers: The Scientific Foundation for the Climate Change Forecast|url=https://books.google.com/books?id=sPY9HOfnuS0C&pg=PT10|year=2013|publisher=John Wiley & Sons|isbn=978-1-118-68733-8|language=en}} * {{cite web |title=The Paris Agreement: Summary. Climate Focus Client Brief on the Paris Agreement III |author=Climate Focus |date=Disyembre 2015 |access-date=12 Abril 2019 |url=https://climatefocus.com/sites/default/files/20151228%20COP%2021%20briefing%20FIN.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20181005005832/https://climatefocus.com/sites/default/files/20151228%20COP%2021%20briefing%20FIN.pdf |archive-date=2018-10-05 |language=en |url-status=live }} * {{cite report |ref = {{harvid|UN Human Development Report|2020}} |author = Conceição |display-authors = etal |year = 2020 |title = Human Development Report 2020 The Next Frontier: Human Development and the Anthropocene |url = http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr2020.pdf |publisher = United Nations Development Programme |access-date = 9 Enero 2021 |language = en }} * {{cite report |last1=DeFries |first1=Ruth |last2=Edenhofer |first2=Ottmar |last3=Halliday |first3=Alex |last4=Heal |first4=Geoffrey |display-authors=etal |date=Setyembre 2019 |language=en |title=The missing economic risks in assessments of climate change impacts |publisher=Grantham Research Institute on Climate Change and the Environment, London School of Economics and Political Science |url=https://www.lse.ac.uk/granthaminstitute/wp-content/uploads/2019/09/The-missing-economic-risks-in-assessments-of-climate-change-impacts-2.pdf }} * {{cite web |title=The climate regime from The Hague to Marrakech: Saving or sinking the Kyoto Protocol? |last=Dessai |first=Suraje |date=2001 |work=Tyndall Centre Working Paper 12 |publisher=Tyndall Centre |archive-url=https://web.archive.org/web/20120610013556/http://www.tyndall.ac.uk/sites/default/files/wp12.pdf |archive-date=2012-06-10 |language=en |url-status=dead |url=http://www.tyndall.ac.uk/sites/default/files/wp12.pdf |access-date=5 Mayo 2010 }} * {{cite book |last1=Dunlap |first1=Riley E. |last2=McCright |first2=Aaron M. |editor-last1=Dryzek |editor-first1=John S. |editor-first2=Richard B. |editor-last2=Norgaard |editor-first3=David |editor-last3=Schlosberg |title=The Oxford Handbook of Climate Change and Society |url=https://archive.org/details/oxfordhandbookof0000unse_j4w5 |publisher=Oxford University Press |date=2011 |pages=[https://archive.org/details/oxfordhandbookof0000unse_j4w5/page/n161 144]–160 |chapter=Chapter 10: Organized climate change denial |isbn=978-0-19-956660-0 |language=en }} * {{cite book |last1=Dunlap |first1=Riley E. |last2=McCright |first2=Aaron M. |editor-last1=Dunlap |editor-first1=Riley E. |editor-first2=Robert J. |editor-last2=Brulle |title=Climate Change and Society: Sociological Perspectives |publisher=Oxford University Press |date=2015 |pages=300–332 |chapter=Chapter 10: Challenging Climate Change: The Denial Countermovement |isbn=978-0-19-935611-9|language=en}} * {{cite book |title=The Callendar Effect: the life and work of Guy Stewart Callendar (1898–1964) |year=2007 |last=Fleming |first=James Rodger |publisher=American Meteorological Society |location=Boston |isbn=978-1-878220-76-9 | language =en }} * {{cite report | last=Flavell | first=Alex | title=IOM outlook on migration, environment and climate change | publisher=International Organization for Migration (IOM) | publication-place=Geneva, Switzerland | year=2014 | url=https://publications.iom.int/system/files/pdf/mecc_outlook.pdf | isbn=978-92-9068-703-0 | oclc=913058074 | language=en }} *{{cite journal |ref = {{harvid|Earth System Science Data|2023}} |last1 = Forster |first1 = P. M. |last2 = Smith |first2 = C. J. |last3 = Walsh |first3 = T. |last4 = Lamb |first4 = W.F. |last5 = Lamboli |first5 = R. |last6 = Hauser |first6 = M. |last7 = Ribes |first7 = A. |last8 = Rosen |first8 = D. |last9 = Gillettt |first9 = N. |last10 = Palmer |first10 = M.D. |last11 = Rogelj |first11 = J. |last12 = von Shuckmann |first12 = K. |last13 = Seneviratne |first13 = S. I. |last14 = Trewin |first14 = B. |last15 = Zhang |first15 = X. |last16 = Allen |first16 = M. |last17 = Andrew |first17 = R. |last18 = Birt |first18 = A. |last19 = Borger |first19 = A. |last20 = Boyer |first20 = T. |last21 = Broersma |first21 = J.A. |last22 = Cheng |first22 = L. |last23 = Dentener |first23 = F. |last24 = Freidlingstein |first24 = P. |last25 = Gutiérrez |first25 = J.M. |last26 = Gütschow |first26 = J. |last27 = Hall |first27 = B. |last28 = Ishii |first28 = M. |last29 = Jenkins |first29 = S. |last30 = Lan |first30 = x. |last31 = Lee |first31 = J.Y. |last32 = Morice |first32 = C. |last33 = Kadow |first33 = C. |last34 = Kennedy |first34 = J. |last35 = Killick |first35 = R. |last36 = Minx |first36 = J.C. |last37 = Naik |first37 = V. |last38 = Peters |first38 = G.P. |last39 = Pirani |first39 = A. |last40 = Pongratz |first40 = J. |last41 = Schleussner |first41 = C.F. |last42 = Szopa |first42 = S. |last43 = Thorne |first43 = P. |last44 = Rohde |first44 = R. |last45 = Rojas Corradi |first45 = M. |last46 = Schumacher |first46 = D. |last47 = Vose |first47 = R. |last48 = Zickfeld |first48 = K. |last49 = Masson-Delmotte |first49 = V. |last50 = Zhai |first50 = P |display-authors = 4 |date = Hunyo 2023 |title = Indicators of Global Climate Change 2022: annual update of large-scale indicators of the state of the climate system and human influence |url = https://essd.copernicus.org/articles/15/2295/2023/essd-15-2295-2023.pdf |journal = Earth System Science Data |volume = 15 |issue = 6 |pages = 2295–2327 |doi = 10.5194/essd-15-2295-2023 |bibcode = 2023ESSD...15.2295F |access-date = 25 Oktubre 2023 |doi-access = free |language = en }} * {{cite book |title=Shock Waves : Managing the Impacts of Climate Change on Poverty. Climate Change and Development |date=2016 |isbn=978-1-4648-0674-2 |doi=10.1596/978-1-4648-0673-5 |last1=Hallegatte |first1=Stephane |last2=Bangalore |first2=Mook |last3=Bonzanigo |first3=Laura |last4=Fay |first4=Marianne |last5=Kane |first5=Tamaro |last6=Narloch |first6=Ulf |last7=Rozenberg |first7=Julie |last8=Treguer |first8=David |last9=Vogt-Schilb |first9=Adrien |display-authors=4 |location=Washington, D.C. |publisher=World Bank |hdl=10986/22787 |url=https://openknowledge.worldbank.org/bitstream/handle/10986/22787/9781464806735.pdf?sequence=13&isAllowed=y |language=en }} * {{Cite report | ref= {{harvid|IEA|2020b}} | author= IEA | date= Disyembre 2020 | title= Energy Efficiency 2020 | chapter= COVID-19 and energy efficiency | chapter-url= https://www.iea.org/reports/energy-efficiency-2020/covid-19-and-energy-efficiency#abstract | location= Paris, France | access-date= 6 Abril 2021 | language= en }} * {{Cite report | author= IEA | date= Oktubre 2021 | title= Net Zero By 2050: A Roadmap for the Global Energy Sector | url= https://iea.blob.core.windows.net/assets/deebef5d-0c34-4539-9d0c-10b13d840027/NetZeroby2050-ARoadmapfortheGlobalEnergySector_CORR.pdf | location= Paris, France | access-date= 4 Abril 2022 | language= en }} *{{Cite report |ref = {{harvid|IEA World Energy Outlook 2023}} |author = IEA |date = Oktubre 2023 |title = World Energy Outlook 2023 |url = https://iea.blob.core.windows.net/assets/26ca51d0-4a42-4649-a7c0-552d75ddf9b2/WorldEnergyOutlook2023.pdf |location = Paris, France |access-date = 25 Oktubre 2021 |language = en }} * {{cite book |title=Macroeconomic and Financial Policies for Climate Change Mitigation: A Review of the Literature |url=https://www.elibrary.imf.org/doc/IMF001/28337-9781513511955/28337-9781513511955/Other_formats/Source_PDF/28337-9781513512938.pdf |isbn=978-1-5135-1195-5 |last1=Krogstrup |first1=Signe |last2=Oman |first2=William |series=IMF working papers |date=4 Setyembre 2019 |volume=19 |language=en |issue=185 |doi=10.5089/9781513511955.001 |s2cid=203245445 |issn=1018-5941 }} * {{Cite book|title=Future Energy: Improved, Sustainable and Clean Options for our Planet |edition=Third |publisher=Elsevier|language=en |year=2020|isbn=978-0-08-102886-5 |editor-last=Letcher|editor-first=Trevor M.}} * {{cite book |title=Copenhagen 2009: Failure or final wake-up call for our leaders? EV 49 |last=Müller |first=Benito |date=Pebrero 2010 |publisher=Oxford Institute for Energy Studies |language=en |isbn=978-1-907555-04-6 |page=i |url=https://www.oxfordenergy.org/wpcms/wp-content/uploads/2011/03/EV49-Copenhagen2009Failureorfinalwake-upcallforourleaders-BenitoMuller-2010.pdf |access-date=18 Mayo 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170710081944/https://www.oxfordenergy.org/wpcms/wp-content/uploads/2011/03/EV49-Copenhagen2009Failureorfinalwake-upcallforourleaders-BenitoMuller-2010.pdf |archive-date=10 Hulyo 2017 |url-status=live }} * {{cite report |title=Understanding and responding to climate change: Highlights of National Academies Reports, 2008 edition |author=National Academies |year=2008 |language=en |publisher=National Academy of Sciences |url=http://dels.nas.edu/resources/static-assets/materials-based-on-reports/booklets/climate_change_2008_final.pdf |access-date=9 Nobyembre 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171011182257/http://dels.nas.edu/resources/static-assets/materials-based-on-reports/booklets/climate_change_2008_final.pdf |archive-date=11 Oktubre 2017 }} * {{cite report |author=National Research Council |year=2012 |title=Climate Change: Evidence, Impacts, and Choices |publisher=National Academy of Sciences |location=Washington, D.C. |language=en |url=https://nap.nationalacademies.org/download/14673 |access-date=21 Nobyembre 2023 }} * {{cite web |ref={{harvid|NOAA|2017}} |author=NOAA |url=https://tidesandcurrents.noaa.gov/publications/techrpt83_Global_and_Regional_SLR_Scenarios_for_the_US_final.pdf |title=January 2017 analysis from NOAA: Global and Regional Sea Level Rise Scenarios for the United States |access-date=7 Pebrero 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171218140625/https://tidesandcurrents.noaa.gov/publications/techrpt83_Global_and_Regional_SLR_Scenarios_for_the_US_final.pdf |archive-date=2017-12-18 |language=en |url-status=live }} * {{cite book |chapter=The scientific consensus on climate change: How do we know we're not wrong? |last1=Oreskes |first1=Naomi |title=Climate Change: What It Means for Us, Our Children, and Our Grandchildren |url=https://archive.org/details/climatechangewha00dime |editor-last1=DiMento |editor-first1=Joseph F. C. |editor-last2=Doughman |editor-first2=Pamela M. |publisher=The MIT Press |year=2007 |isbn=978-0-262-54193-0 |language=en }} * {{cite book |title=Merchants of Doubt: How a Handful of Scientists Obscured the Truth on Issues from Tobacco Smoke to Global Warming |url=https://archive.org/details/merchantsofdoubt00ores |date=2010 |last1=Oreskes |first1=Naomi |first2=Erik |last2=Conway |publisher=Bloomsbury Press |edition=first |language=en |isbn=978-1-59691-610-4 }} * {{cite book |author=REN21 |year=2020 |title=Renewables 2020 Global Status Report |url=https://www.ren21.net/wp-content/uploads/2019/05/gsr_2020_full_report_en.pdf |location=Paris |publisher=REN21 Secretariat |isbn=978-3-948393-00-7 |language=en |access-date=2024-07-06 |archive-date=2020-09-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200923065621/https://www.ren21.net/wp-content/uploads/2019/05/gsr_2020_full_report_en.pdf |url-status=dead }} * {{cite book |date=13 Abril 2005 |author=Royal Society |title=Economic Affairs – Written Evidence |series=The Economics of Climate Change, the Second Report of the 2005–2006 session, produced by the UK Parliament House of Lords Economics Affairs Select Committee |url=https://publications.parliament.uk/pa/ld200506/ldselect/ldeconaf/12/12we24.htm |publisher=UK Parliament |access-date=9 Hulyo 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111113084025/http://www.publications.parliament.uk/pa/ld200506/ldselect/ldeconaf/12/12we24.htm |archive-date=13 Nobyembre 2011 |url-status=live |language=en }} * {{cite report |ref = {{harvid|NREL|2017}} |last1 = Steinberg |first1 = D. |last2 = Bielen |first2 = D. |last3 = Eichman |first3 = J. |last4 = Eurek |first4 = K. |last5 = Logan |first5 = J. |last6 = Mai |first6 = T. |last7 = McMillan |first7 = C. |last8 = Parker |first8 = A. |display-authors = 2 |title = Electrification & Decarbonization: Exploring U.S. Energy Use and Greenhouse Gas Emissions in Scenarios with Widespread Electrification and Power Sector Decarbonization |publisher = National Renewable Energy Laboratory |date = Hulyo 2017 |location = Golden, Colorado |language = en |url = https://www.nrel.gov/docs/fy17osti/68214.pdf }} * {{cite book |ref={{harvid|Teske, ed.|2019}} |chapter=Executive Summary |date=2019 |title=Achieving the Paris Climate Agreement Goals: Global and Regional 100% Renewable Energy Scenarios with Non-energy GHG Pathways for +1.5&nbsp;°C and +2&nbsp;°C |pages=xiii–xxxv |editor-last=Teske |editor-first=Sven |publisher=Springer International Publishing |doi=10.1007/978-3-030-05843-2 |doi-access=free |isbn=978-3-030-05843-2 |s2cid=198078901 |chapter-url=https://link.springer.com/content/pdf/bfm%3A978-3-030-05843-2%2F1.pdf |url=https://apo.org.au/node/235336 |language=en }} * {{cite book |last1 = Teske |first1 = Sven |last2 = Pregger |first2 = Thomas |last3 = Naegler |first3 = Tobias |last4 = Simon |first4 = Sonja |last5 = Pagenkopf |first5 = Johannes |last6 = Vvan den Adel |first6 = Bent |last7 = Deniz |first7 = Özcan |display-authors = 4 |chapter = Energy Scenario Results |date = 2019 |title = Achieving the Paris Climate Agreement Goals: Global and Regional 100% Renewable Energy Scenarios with Non-energy GHG Pathways for +1.5&nbsp;°C and +2&nbsp;°C |pages = 175–402 |editor-last = Teske |editor-first = Sven |publisher = Springer International Publishing |doi = 10.1007/978-3-030-05843-2_8 |doi-access = free |isbn = 978-3-030-05843-2 |s2cid = |url = https://apo.org.au/node/235336 |language = en }} * {{cite book |last1 = Teske |first1 = Sven |chapter = Trajectories for a Just Transition of the Fossil Fuel Industry |date = 2019 |title = Achieving the Paris Climate Agreement Goals: Global and Regional 100% Renewable Energy Scenarios with Non-energy GHG Pathways for +1.5&nbsp;°C and +2&nbsp;°C |pages = 403–411 |editor-last = Teske |editor-first = Sven |publisher = Springer International Publishing |doi = 10.1007/978-3-030-05843-2_9 |doi-access = free |isbn = 978-3-030-05843-2 |s2cid = 133961910 |url = https://apo.org.au/node/235336 |language = en }} * {{cite book |ref={{harvid|United Nations Environment Programme|2019}} |publisher=United Nations Environment Programme |year=2019 |title=Emissions Gap Report 2019 |url=https://wedocs.unep.org/bitstream/handle/20.500.11822/30797/EGR2019.pdf?sequence=1&isAllowed=y |location=Nairobi |isbn=978-92-807-3766-0 |language=en }} * {{cite book |ref={{harvid|United Nations Environment Programme|2021}} |publisher=United Nations Environment Programme |year=2021 |title=Emissions Gap Report 2021 |url=https://wedocs.unep.org/bitstream/handle/20.500.11822/36991/EGR21_ESEN.pdf |location=Nairobi |isbn=978-92-807-3890-2 |language=en }} * {{cite book|author=UNEP|year=2018|title=The Adaptation Gap Report 2018|location=Nairobi, Kenya|url=https://www.unenvironment.org/resources/adaptation-gap-report|isbn=978-92-807-3728-8|publisher=United Nations Environment Programme (UNEP)|language=en}} * {{cite conference |year=1992 |author=UNFCCC |title=United Nations Framework Convention on Climate Change |url=https://unfccc.int/files/essential_background/background_publications_htmlpdf/application/pdf/conveng.pdf |language=en }} <!-- ## --> * {{cite web |ref={{harvid|Kyoto Protocol|1997}} |date=1997 |author=UNFCCC |title=Kyoto Protocol to the United Nations Framework Convention on Climate Change |publisher=United Nations |url=https://unfccc.int/resource/docs/convkp/kpeng.html |language=en }} <!-- ## --> <!-- Halimbawa: Desisyon 2/CP.15 sa {{harvnb|UNFCCC: Copenhagen|2009|loc=}} --> <!-- Binanggit sa talata, habang iba't iba ang pagnunumero. --> * {{cite conference |ref = {{harvid|UNFCCC: Copenhagen|2009}} |date = 30 Marso 2010 |author = UNFCCC |chapter = Decision 2/CP.15: Copenhagen Accord |title = Report of the Conference of the Parties on its fifteenth session, held in Copenhagen from 7 to 19&nbsp;December&nbsp;2009 |id = FCCC/CP/2009/11/Add.1 |publisher = United Nations Framework Convention on Climate Change |chapter-url = http://unfccc.int/documentation/documents/advanced_search/items/3594.php?rec=j&priref=600005735#beg |access-date = 17 Mayo 2010 |archive-url = https://web.archive.org/web/20100430005322/https://unfccc.int/documentation/documents/advanced_search/items/3594.php?rec=j&priref=600005735#beg |archive-date = 30 Abril 2010 |url-status = live |language = en }} <!-- ## --> * {{cite web |ref={{harvid|Paris Agreement|2015}} |date=2015 |author=UNFCCC |title=Paris Agreement |publisher=United Nations Framework Convention on Climate Change |url=https://unfccc.int/files/essential_background/convention/application/pdf/english_paris_agreement.pdf |language=en }} <!-- ## --> * {{cite report |ref = {{harvid|UN NDC Synthesis Report|2021}} |author = UNFCCC |date = 26 Pebrero 2021 |title = Nationally determined contributions under the Paris Agreement Synthesis report by the secretariat |url = https://unfccc.int/sites/default/files/resource/cma2021_02E.pdf |publisher = United Nations Framework Convention on Climate Change |language = en }} <!-- ## --> * {{cite web |ref={{harvid|UNHCR|2011}} |title=Climate Change and the Risk of Statelessness: The Situation of Low-lying Island States |last=Park |first=Susin |date=Mayo 2011 |publisher=United Nations High Commissioner for Refugees |url=http://www.unhcr.org/4df9cb0c9.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20130502223251/http://www.unhcr.org/4df9cb0c9.pdf |archive-date=2013-05-02 |url-status=live |access-date=13 Abril 2012 |language=en }} * {{cite report |author=United States Environmental Protection Agency |year=2016 |title=Methane and Black Carbon Impacts on the Arctic: Communicating the Science |url=https://19january2017snapshot.epa.gov/climate-change-science/methane-and-black-carbon-impacts-arctic-communicating-science_.html |access-date=27 Pebrero 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170906225344/https://19january2017snapshot.epa.gov/climate-change-science/methane-and-black-carbon-impacts-arctic-communicating-science_.html |archive-date=6 Setyembre 2017 |url-status=live |language=en }} * {{cite journal |last1=Van Oldenborgh |first1=Geert-Jan |last2=Philip |first2=Sjoukje |last3=Kew |first3=Sarah |last4=Vautard |first4=Robert |display-authors=etal |date=2019 |website=Semantic Scholar|language=en |s2cid=199454488 |title=Human contribution to the record-breaking June 2019 heat wave in France }} * {{cite report |ref={{harvid|WHO|2014}} |author=World Health Organization |year=2014 |title=Quantitative risk assessment of the effects of climate change on selected causes of death, 2030s and 2050s |location=Geneva, Switzerland |isbn=978-92-4-150769-1 |url=https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/134014/9789241507691_eng.pdf |language=en }} * {{Cite report | ref= {{harvid|WHO|2016}} | author= World Health Organization | year= 2016 | title= Ambient air pollution: a global assessment of exposure and burden of disease | location= Geneva, Switzerland | isbn= 978-92-4-151135-3 | url= https://apps.who.int/iris/rest/bitstreams/1061179/retrieve | language= en }} * {{cite book |ref={{harvid|WHO|2018}} |publisher=World Health Organization |title=COP24 Special Report Health and Climate Change |url=https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/276405/9789241514972-eng.pdf?ua=1 |year=2018 |location=Geneva |isbn=978-92-4-151497-2 |language=en }} * {{cite book |ref={{harvid|WMO|2021}} |publisher=World Meteorological Organization |language=en |title=WMO Statement on the State of the Global Climate in 2020 |url=https://library.wmo.int/doc_num.php?explnum_id=10618 |year=2021 |location=Geneva |series=WMO-No. 1264 |isbn=978-92-63-11264-4 |access-date=2024-07-09 |archive-date=2021-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210419162743/https://library.wmo.int/doc_num.php?explnum_id=10618 |url-status=dead }} * {{cite book |ref={{harvid|World Resources Institute, Disyembre|2019}} |publisher=World Resources Institute |date=Disyembre 2019 |title=Creating a Sustainable Food Future: A Menu of Solutions to Feed Nearly 10 Billion People by 2050 |location=Washington, D.C. |url=https://files.wri.org/d8/s3fs-public/wrr-food-full-report.pdf |isbn=978-1-56973-953-2 |language=en }} {{refend}} ==== Mga pinagmulang di-teknikal ==== {{refbegin|30em}} * ''[[BBC]]'' ** {{cite news |ref={{harvid|BBC, 1 Mayo|2019}} |date=1 Mayo 2019 |title=UK Parliament declares climate change emergency |publisher=BBC |url=https://www.bbc.com/news/uk-politics-48126677 |access-date=30 Hunyo 2019 |language=en }} * ''Carbon Brief'' ** {{cite web |ref={{harvid|Carbon Brief, 4 Ene|2017}} |language=en |date=4 Enero 2017 |last=Yeo |first=Sophie |title=Clean energy: The challenge of achieving a 'just transition' for workers |website=Carbon Brief |url=https://www.carbonbrief.org/clean-energy-the-challenge-of-achieving-a-just-transition-for-workers |access-date=18 Mayo 2020 }} ** {{cite web |ref={{harvid|Carbon Brief, 8 Oktubre|2018}} |date=8 Oktubre 2018 |last1=Hausfather |first1=Zeke |title=Analysis: Why the IPCC 1.5C report expanded the carbon budget |url=https://www.carbonbrief.org/analysis-why-the-ipcc-1-5c-report-expanded-the-carbon-budget |access-date=28 Hulyo 2020 |website=Carbon Brief |language=en }} ** {{cite web |ref={{harvid|Carbon Brief, 7 Enero|2020}} |language=en |url=https://www.carbonbrief.org/media-reaction-australias-bushfires-and-climate-change |title=Media reaction: Australia's bushfires and climate change |last1=Dunne |first1=Daisy |last2=Gabbatiss |first2=Josh |last3=Mcsweeny |first3=Robert |date=7 Enero 2020 |website=Carbon Brief |access-date=11 Enero 2020 }} * ''EPA'' ** {{cite web |ref={{harvid|EPA|2016}} |title=Myths vs. Facts: Denial of Petitions for Reconsideration of the Endangerment and Cause or Contribute Findings for Greenhouse Gases under Section 202(a) of the Clean Air Act |publisher=U.S. Environmental Protection Agency |date=25 Agosto 2016 |language=en |url=https://www.epa.gov/ghgemissions/myths-vs-facts-denial-petitions-reconsideration-endangerment-and-cause-or-contribute |access-date=7 Agosto 2017 }} ** {{cite web |ref={{harvid|EPA|2019}} |url=https://www.epa.gov/ghgemissions/global-greenhouse-gas-emissions-data |title=Global Greenhouse Gas Emissions Data |author=US EPA |date=13 Setyembre 2019 |access-date=8 Agosto 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200218125157/https://www.epa.gov/ghgemissions/global-greenhouse-gas-emissions-data |archive-date=18 Pebrero 2020 |url-status=live |language=en }} * ''EUobserver'' ** {{cite web |ref={{harvid|EUobserver, 20 Disyembre|2009}} |date=20 Disyembre 2009 |title=Copenhagen failure 'disappointing', 'shameful' |website=euobserver.com |access-date=12 April 2019 |url=https://euobserver.com/environment/29181 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190412092312/https://euobserver.com/environment/29181 |archive-date=12 Abril 2019 |url-status=live |language=en }} * ''European Parliament'' ** {{cite web |ref={{harvid|European Parliament, Pebrero|2020}} |date=Pebrero 2020 |first=M. |last=Ciucci |title=Renewable Energy |website=European Parliament |url=https://www.europarl.europa.eu/factsheets/en/sheet/70/renewable-energy |access-date=3 Hunyo 2020 |language=en }} * ''[[The Guardian]]'' ** {{cite news |ref={{harvid|The Guardian, 28 Nobyembre|2019}} |url=https://www.theguardian.com/world/2019/nov/28/eu-parliament-declares-climate-emergency |title='Our house is on fire': EU parliament declares climate emergency |last=Rankin |first=Jennifer |date=28 Nobyembre 2019 |work=The Guardian |access-date=28 Nobyembre 2019 |language=en |issn=0261-3077 }} ** {{cite web |ref={{harvid|The Guardian, 6 Abril|2020}} |last=Carrington |first=Damian |date=6 Abril 2020 |title=New renewable energy capacity hit record levels in 2019 |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/environment/2020/apr/06/new-renewable-energy-capacity-hit-record-levels-in-2019 |access-date=25 Mayo 2020 |language=en }} ** {{cite web |ref={{harvid|The Guardian, 28 Oktubre|2020}} |date=28 Oktubre 2020 |last=McCurry |first=Justin |title=South Korea vows to go carbon neutral by 2050 to fight climate emergency |url=http://www.theguardian.com/world/2020/oct/28/south-korea-vows-to-go-carbon-neutral-by-2050-to-fight-climate-emergency |access-date=6 Disyembre 2020 |work=The Guardian |language=en }} * ''International Energy Agency'' ** {{cite web |ref={{harvid|IEA – Projected Costs of Generating Electricity 2020}} |title=Projected Costs of Generating Electricity 2020 |website=IEA |date=9 Disyembre 2020 |url=https://www.iea.org/reports/projected-costs-of-generating-electricity-2020 |access-date=4 Abril 2022 |language=en }} * ''National Conference of State Legislators'' ** {{cite web |ref={{harvid|National Conference of State Legislators, 17 Abril|2020}} |date=17 Abril 2020 |title=State Renewable Portfolio Standards and Goals |website=National Conference of State Legislators |url=https://www.ncsl.org/research/energy/renewable-portfolio-standards.aspx |access-date=3 Hunyo 2020 |language=en |archive-date=3 Hunyo 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200603174312/https://www.ncsl.org/research/energy/renewable-portfolio-standards.aspx |url-status=dead }} * ''National Science Digital Library'' ** {{cite web |first=James R. |last=Fleming |title=Climate Change and Anthropogenic Greenhouse Warming: A Selection of Key Articles, 1824–1995, with Interpretive Essays |website=National Science Digital Library Project Archive PALE:ClassicArticles |date=17 Marso 2008 |url=https://nsdl.library.cornell.edu/websites/wiki/index.php/PALE_ClassicArticles/GlobalWarming.html |access-date=7 Oktubre 2019|language=en}} * ''Natural Resources Defense Council'' ** {{cite web |ref={{harvid|Natural Resources Defense Council, 29 Setyembre|2017}} |date=29 Setyembre 2017 |title=What Is the Clean Power Plan? |website=Natural Resources Defense Council |url=https://www.nrdc.org/stories/how-clean-power-plan-works-and-why-it-matters |access-date=3 Agosto 2020 |language=en }} * ''The New York Times'' ** {{cite news |ref={{harvid|The New York Times, 25 Mayo|2015}} |title=Paris Can't Be Another Copenhagen |work=The New York Times |last=Rudd |first=Kevin |date=25 Mayo 2015 |access-date=26 Mayo 2015 |url=https://www.nytimes.com/2015/05/26/opinion/kevin-rudd-paris-cant-be-another-copenhagen.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20180203110636/https://www.nytimes.com/2015/05/26/opinion/kevin-rudd-paris-cant-be-another-copenhagen.html |archive-date=2018-02-03 |language=en |url-status=live }} * ''NOAA'' ** {{cite web |ref={{harvid|NOAA, 10 Hulyo|2011}} |date=10 Hulyo 2011 |author=NOAA |url=https://www.climate.gov/news-features/understanding-climate/polar-opposites-arctic-and-antarctic |title=Polar Opposites: the Arctic and Antarctic |access-date=20 February 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190222152103/https://www.climate.gov/news-features/understanding-climate/polar-opposites-arctic-and-antarctic |archive-date=22 Pebrero 2019 |url-status=live |language=en }} ** {{cite web |first=Amara |last=Huddleston |title=Happy 200th birthday to Eunice Foote, hidden climate science pioneer |website=NOAA Climate.gov |date=17 Hulyo 2019 |url=https://www.climate.gov/news-features/features/happy-200th-birthday-eunice-foote-hidden-climate-science-pioneer |archive-url=https://web.archive.org/web/20190724162706/https://www.climate.gov/news-features/features/happy-200th-birthday-eunice-foote-hidden-climate-science-pioneer |archive-date=24 Hulyo 2019 |access-date=8 Oktubre 2019 |language=en}} * ''Our World in Data'' ** {{cite web |date=18 Setyembre 2020 |ref={{harvid|Our World in Data, 18 Setyembre|2020}} |last1=Ritchie |first1=Hannah |title=Sector by sector: where do global greenhouse gas emissions come from? |website=Our World in Data |url=https://ourworldindata.org/ghg-emissions-by-sector |access-date=28 Oktubre 2020 |language=en }} ** {{cite web |ref={{harvid|Our World in Data-Why did renewables become so cheap so fast?}} |date=2022 |last1=Roser |first1=Max |title=Why did renewables become so cheap so fast? |website=Our World in Data |url=https://ourworldindata.org/cheap-renewables-growth |access-date=4 Abril 2022 |language=en }} * ''Politico'' ** {{cite web |ref={{harvid|Politico, 11 Disyembre|2019}} |url=https://www.politico.eu/article/the-commissions-green-deal-plan-unveiled/ |title=Europe's Green Deal plan unveiled |last1=Tamma |first1=Paola |last2=Schaart |first2=Eline |date=11 Disyembre 2019 |website=Politico |access-date=29 Disyembre 2019 |last3=Gurzu |first3=Anca |language=en }} * ''Salon'' ** {{cite news |ref={{harvid|Salon, 25 Setyembre|2019}} |first=Evelyn |last=Leopold |title=How leaders planned to avert climate catastrophe at the UN (while Trump hung out in the basement) |url=https://www.salon.com/2019/09/25/how-serious-people-planned-to-avert-climate-catastrophe-at-the-un-while-trump-hung-out-in-the-basement_partner/ |date=25 Setyembre 2019 |website=Salon |access-date=20 Nobyembre 2019 |language=en }} * ''ScienceBlogs'' ** {{cite news |ref={{harvid|Gleick, 7 Enero|2017}} |last1=Gleick |first1=Peter |title=Statements on Climate Change from Major Scientific Academies, Societies, and Associations (January 2017 update) |date=7 Enero 2017 |access-date=2 Abril 2020 |url=https://scienceblogs.com/significantfigures/index.php/2017/01/07/statements-on-climate-change-from-major-scientific-academies-societies-and-associations-january-2017-update |work=ScienceBlogs|language=en}} * ''Scientific American'' ** {{cite magazine |ref={{harvid|Scientific American, 29 Abril|2014}} |title=Indian Monsoons Are Becoming More Extreme |last=Ogburn |first=Stephanie Paige |date=29 Abril 2014 |url=https://www.scientificamerican.com/article/indian-monsoons-are-becoming-more-extreme/ |magazine=Scientific American |archive-url=https://web.archive.org/web/20180622193126/https://www.scientificamerican.com/article/indian-monsoons-are-becoming-more-extreme/ |archive-date=22 Hunyo 2018 |language=en |url-status=live }} * ''Smithsonian'' ** {{cite web |ref={{harvid|Smithsonian, 26 Hunyo|2016}} |url=https://www.smithsonianmag.com/smithsonian-institution/studying-climate-past-essential-preparing-todays-rapidly-changing-climate-180959595/ |title=Studying the Climate of the Past Is Essential for Preparing for Today's Rapidly Changing Climate |last=Wing |first=Scott L. |website=Smithsonian |access-date=8 Nobyembre 2019 |date=29 Hunyo 2016 |language=en }} * ''UNFCCC'' ** {{cite web |ref={{harvid|UNFCCC, "What are United Nations Climate Change Conferences?"}} |title=What are United Nations Climate Change Conferences? |website=UNFCCC |access-date=12 Mayo 2019 |url=https://unfccc.int/process/conferences/what-are-united-nations-climate-change-conferences |archive-url=https://web.archive.org/web/20190512084017/https://unfccc.int/process/conferences/what-are-united-nations-climate-change-conferences |archive-date=2019-05-12 |language=en |url-status=live }} ** {{cite web |ref={{harvid|UNFCCC, "What is the United Nations Framework Convention on Climate Change?"}} |title=What is the United Nations Framework Convention on Climate Change? |website=UNFCCC |url=https://unfccc.int/process-and-meetings/the-convention/what-is-the-united-nations-framework-convention-on-climate-change |language=en }} * ''Union of Concerned Scientists'' ** {{cite web |ref={{harvid|Union of Concerned Scientists, 8 Enero|2017}} |date=8 Enero 2017 |title=Carbon Pricing 101 |website=Union of Concerned Scientists |url=https://www.ucsusa.org/resources/carbon-pricing-101 |access-date=15 Mayo 2020 |language=en }} * ''Vice'' ** {{cite news |ref={{harvid|Vice, 2 Mayo|2019}} |website=Vice |last1=Segalov |first1=Michael |title=The UK Has Declared a Climate Emergency: What Now? |url=https://www.vice.com/en_uk/article/evyxyn/uk-climate-emergency-what-does-it-mean |access-date=30 Hunyo 2019 |date=2 Mayo 2019 |language=en }} * ''The Verge'' ** {{cite web |ref={{harvid|The Verge, 27 Disyembre|2019}} |title=2019 was the year of 'climate emergency' declarations |last=Calma |first=Justine |date=27 Disyembre 2019 |website=The Verge |url=https://www.theverge.com/2019/12/27/21038949/climate-change-2019-emergency-declaration |access-date=28 Marso 2020 |language=en }} * ''Vox'' ** {{cite web |ref={{harvid|Vox, 20 Setyembre|2019}} |last1=Roberts |first1=D. |date=20 Setyembre 2019 |title=Getting to 100% renewables requires cheap energy storage. But how cheap? |website=Vox |url=https://www.vox.com/energy-and-environment/2019/8/9/20767886/renewable-energy-storage-cost-electricity |access-date=28 Mayo 2020 |language=en }} * ''World Health Organization'' ** {{cite web |ref={{harvid|WHO, Nob|2015}} |date=Nobyembre 2015 |title=WHO calls for urgent action to protect health from climate change – Sign the call |website=World Health Organization |url=https://www.who.int/globalchange/global-campaign/cop21/en/ |access-date=2 Setyembre 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210103002854/https://www.who.int/globalchange/global-campaign/cop21/en/ |url-status=dead |archive-date=3 Enero 2021 |language=en }} * ''World Resources Institute'' ** {{cite journal |ref={{harvid|World Resources Institute, 8 Agosto|2019}} |date=8 Agosto 2019 |last1=Levin |first1=Kelly |title=How Effective Is Land At Removing Carbon Pollution? The IPCC Weighs In |website=World Resources institute |url=https://www.wri.org/blog/2019/08/how-effective-land-removing-carbon-pollution-ipcc-weighs |access-date=15 Mayo 2020 |language=en |archive-date=8 Agosto 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190808160801/https://www.wri.org/blog/2019/08/how-effective-land-removing-carbon-pollution-ipcc-weighs |url-status=dead }} ** {{cite journal |ref={{harvid|World Resources Institute, 8 Disyembre|2019}} |date=8 Disyembre 2019 |language=en |first1=Frances |last1=Seymour |first2=David |last2=Gibbs |title=Forests in the IPCC Special Report on Land Use: 7 Things to Know |url=https://www.wri.org/blog/2019/08/forests-ipcc-special-report-land-use-7-things-know/ |website=World Resources Institute |access-date=10 Hulyo 2024 |archive-date=8 Agosto 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190808160359/https://www.wri.org/blog/2019/08/forests-ipcc-special-report-land-use-7-things-know/ |url-status=dead }} {{refend}} == Mga panlabas na link == {{Scholia}} {{Library resources box |by=no |onlinebooks=no |others=yes |lcheading=Climate change}} * [https://www.ipcc.ch/ Intergovernmental Panel on Climate Change: IPCC] (IPCC, sa Ingles) * [https://www.un.org/en/climatechange UN: Climate Change] ([[United Nations|Mga Nagkakaisang Bansa]], sa Ingles) * [http://www.metoffice.gov.uk/climate-guide Met Office: Climate Guide] (Tanggapan ng Met, sa Ingles) * [https://www.noaa.gov/climate National Oceanic and Atmospheric Administration: Climate] (NOAA, sa Ingles) {{Authority control|state=expanded}} [[Kategorya:Pagbabago ng klima|*]] [[Kategorya:Mga isyung panlipunan]] nnnc8ctbple9a3rq8zddi6t5fixk3es 0 318974 2209364 1963887 2026-05-27T17:34:32Z Agent VII 159641 ([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:Viruses-04-01878-g005.webp]] → [[File:Marburg virus virion and genome.webp]] [[c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] (meaningless or ambiguous name) 2209364 wikitext text/x-wiki {{Virusbox | image = Marburg virus virion and genome.webp | image_caption = | image2 = Marburg virus.jpg | image_alt = | image2_caption = [[Marburg virus]] structure, genome, and [[transmission electron micrograph]] | taxon = Marburgvirus | synonyms = | synonyms_ref = | subdivision_ranks = Species and member viruses | subdivision = * ''Marburg marburgvirus'' ** Marburg virus ** Ravn virus }} Ang genus ng Marburg birus ay miyembro sa dalawang uri ng Marburg na natuklasan sa kontinte ng [[Aprika]] ito ay nakita sa mga bansang [[Guinea]] at [[Ghana]], kasama ang Ravn birus (RAVV), parehas ang dalawang birus ay tumatama sa mga [[tao]] at [[hayop]] na bumubuo sa viral hemorrhagic fever. Ang [[World Health Organization]] (WHO) ay saad na mapanganib ang grupong 4 na Patogen batay sa National Institutes of Health/National Institute of Allergy and Infectious Diseases Category A Priority Pathogens, Centers for Disease Control and Prevention Category A Bioterrorism Agents, at ang tala ng Biological Agents for Export Control by the Australia Group.<ref>https://www.cdc.gov/vhf/marburg/index.html</ref><ref>https://www.webmd.com/a-to-z-guides/marburg-virus-disease</ref> ==Paggamit sa termino== Ang genus ng Marburg ay isa sa virological taxon na kapamilya ng ''Filoviridae'', order ng ''Mononegavirales'' ang kasalukuyang genus kabilang ang single na birus species, Ang panglan na Marburg ay nagmula sa pangalan ng lungsod na Marburg at Hesse sa Kanlurang [[Aleman]] na kung saan unang natuklasan ang sakit.<ref>https://www.ecdc.europa.eu/en/infectious-disease-topics/z-disease-list/ebola-virus-disease/facts/factsheet-about-marburg-virus</ref><ref>https://www.sciencedirect.com/topics/medicine-and-dentistry/marburgvirus</ref> ==Sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Sakit]] [[Kategorya:Nakakahawang sakit]] 3w9616xhybfi2xze6g3opsedcmf290u 0 319368 2209328 1966066 2026-05-27T13:45:45Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209328 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:EdiktPotsdam.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/66/EdiktPotsdam.jpg/220px-EdiktPotsdam.jpg|right|thumb| Kautusan ng Potsdam]] Ang '''Kautusan ng Potsdam''' ({{Lang-de|Edikt von Potsdam}}) ay isang proklamasyon na inilabas ni [[Federico Guillermo, Tagahalal ng Brandeburgo]] at [[Talaan ng mga monarko ng Prusya|Duke ng Prusya]], sa [[Potsdam]] noong Oktubre 29, 1685, bilang tugon sa pagbawi ng [[Kautusan ng Nantes]] ng [[Kautusan ng Fontainebleau]]. Hinikayat nito ang mga Protestante na lumipat sa [[Brandeburgo]]. [[Talaksan:Der_Große_Kurfürst_Friedrich_Wilhelm_von_Brandenburg_inviting_Hugenots.png|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/92/Der_Gro%C3%9Fe_Kurf%C3%BCrst_Friedrich_Wilhelm_von_Brandenburg_inviting_Hugenots.png/220px-Der_Gro%C3%9Fe_Kurf%C3%BCrst_Friedrich_Wilhelm_von_Brandenburg_inviting_Hugenots.png|thumb| Mga Pranses na Huguenot na tumatakas patungong Brandeburgo]] == Kalagayan == Noong Oktubre 22, 1685, inilabas ni [[Luis XIV ng Pransiya|Haring Luis XIV ng Pransiya]] ang Kautusan of Fontainebleau, na bahagi ng isang programa ng pag-uusig na nagsara ng mga simbahan at paaralan ng mga [[Huguenot]]. Ang patakarang ito ay nagpalaki sa panliligalig sa mga relihiyosong minorya mula nang ang mga ''[[dragonnade]]'' ay nilikha noong 1681 upang takutin ang mga Huguenot na [[Pagbabagong relihiyon|magbalik-loob]] sa Katolisismo. Bilang resulta, isang malaking bilang ng mga [[Protestantismo|Protestante]]&nbsp;— ang mga pagtatantya ay mula 210,000 hanggang 900,000&nbsp;— ang umalis sa Pransiya sa susunod na dalawang dekada. == Tingnan din == * [[Pranses na Katedral, Berlin|Französischer Dom]]: ang Pranses na Katedral ng Berlin, na itinatag noong 1705 para sa mga Huguenot na imigrante. Ang disenyo nito ay batay sa isang templong Huguenot sa labas ng Paris, na giniba noong 1685. == Mga sanggunian == {{Reflist|30em}} == Mga panlabas na link == * [http://germanhistorydocs.ghi-dc.org/print_document.cfm?document_id=3636 Kautusan ng Potsdam] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210921141810/https://germanhistorydocs.ghi-dc.org/print_document.cfm?document_id=3636 |date=2021-09-21 }} 2zyx1zyf829c0r64gdw8eqy6okcemh1 10 320856 2209346 2209034 2026-05-27T15:14:46Z Ryomaandres 8044 2209346 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Villa Hadriana (Villa Adriana Tivoli) 1000 03.jpg|right|100px]] *...na ang mga [[Romanong villa|villa]] gaya ng kanila [[Emperador ng Roma|emperador]] '''[[Villa ni Adriano|Adriano]]''' at '''[[Villa ni Trajano|Trajano]]''' ay bukod sa pampahingahan, ay marahil nagsilbi ring paminsang tanggapan? *...na ang '''[[mga Kipot ng Turkiya]]''', na kinabibilangan ng mga anyong-tubig ng '''[[Dardanelos]]''' at '''[[Bosforo]]''' (''nakalarawan''), pati ang '''[[Dagat ng Marmara]]''', ay bumubuo ng isang '''[[Mga hangganan sa pagitan ng mga lupalop|hangganang lupalop]]''' ng [[Asya]] at [[Europa]]? *...na ang '''[[mga Kuweba ng Ajanta]]''', '''[[mga Kuweba ng Ellora]]''', '''[[Muog ng Agra]]''', at [[Tāj Mahal]] ang unang apat na itinala bilang bahagi ng mga [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa India|Pandaigdigang Pamanang Pook]] sa [[India]]? *...na ang '''[[Templo ng Mundeshwari]]''' (''nakalarawan''), matatagpuan sa '''[[mga talampas ng Kaimur]]''' at alay sa diyosang si '''[[Durga]]''' at sa diyos na si [[Shiva]], ay inaangking pinakamatandang gumaganang '''[[templong Hindu]]'''? *...na ang mga [[aktibismo|aktibista]] sa Pilipinas, bilang '''[[Mga protesta laban kay Donald Trump|pagprotesta laban kay Trump]]''', ay nagsunog ng epihiyeng anyong '''[[fidget spinner]]''' na tinawag na ''[[pasismo|fascist]] spinner''? gb1u6yh0yzmruif122v4z02v89m6ixf 2209350 2209346 2026-05-27T15:19:57Z Ryomaandres 8044 2209350 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Villa Hadriana (Villa Adriana Tivoli) 1000 03.jpg|right|100px]] *...na ang mga [[Romanong villa|villa]] gaya ng kanila [[Emperador ng Roma|emperador]] '''[[Villa ni Adriano|Adriano]]''' (''nakalarawan'') at '''[[Villa ni Trajano|Trajano]]''' ay bukod sa pampahingahan, ay marahil nagsilbi ring paminsang tanggapan? *...na ang '''[[mga Kipot ng Turkiya]]''', na kinabibilangan ng mga anyong-tubig ng '''[[Dardanelos]]''' at '''[[Bosforo]]''', pati ang '''[[Dagat ng Marmara]]''', ay bumubuo ng isang '''[[Mga hangganan sa pagitan ng mga lupalop|hangganang lupalop]]''' ng [[Asya]] at [[Europa]]? *...na ang '''[[mga Kuweba ng Ajanta]]''', '''[[mga Kuweba ng Ellora]]''', '''[[Muog ng Agra]]''', at [[Tāj Mahal]] ang unang apat na itinala bilang bahagi ng mga [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa India|Pandaigdigang Pamanang Pook]] sa [[India]]? *...na ang '''[[Templo ng Mundeshwari]]''' (''nakalarawan''), matatagpuan sa '''[[mga talampas ng Kaimur]]''' at alay sa diyosang si '''[[Durga]]''' at sa diyos na si [[Shiva]], ay inaangking pinakamatandang gumaganang '''[[templong Hindu]]'''? *...na ang mga [[aktibismo|aktibista]] sa Pilipinas, bilang '''[[Mga protesta laban kay Donald Trump|pagprotesta laban kay Trump]]''', ay nagsunog ng epihiyeng anyong '''[[fidget spinner]]''' na tinawag na ''[[pasismo|fascist]] spinner''? djquhovco3i6qw0xqbf3qsb46rlvfr9 2209427 2209350 2026-05-28T02:15:35Z Ryomaandres 8044 2209427 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Villa Hadriana (Villa Adriana Tivoli) 1000 03.jpg|right|100px]] *...na sa '''[[negosasyong pangkapayapaan ng Pamahalaan ng Republika ng Pilipinas–Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas|negosasyong pangkapayapaan]]''' sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Republika ng Pilipinas]] at [[Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]], ang unang nakalataga sa talaan ng mga kasunduan ay ang paggalang sa '''[[pandaigdigang makataong batas]]''' ng dalawang panig na [[nagdirigmaan]]? *...na ang mga [[Romanong villa|villa]] gaya ng kanila [[Emperador ng Roma|emperador]] '''[[Villa ni Adriano|Adriano]]''' (''nakalarawan'') at '''[[Villa ni Trajano|Trajano]]''' ay bukod sa pampahingahan, ay marahil nagsilbi ring paminsang tanggapan? *...na ang '''[[mga Kipot ng Turkiya]]''', na kinabibilangan ng mga anyong-tubig ng '''[[Dardanelos]]''' at '''[[Bosforo]]''', pati ang '''[[Dagat ng Marmara]]''', ay bumubuo ng isang '''[[Mga hangganan sa pagitan ng mga lupalop|hangganang lupalop]]''' ng [[Asya]] at [[Europa]]? *...na ang '''[[mga Kuweba ng Ajanta]]''', '''[[mga Kuweba ng Ellora]]''', '''[[Muog ng Agra]]''', at [[Tāj Mahal]] ang unang apat na itinala bilang bahagi ng mga [[Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa India|Pandaigdigang Pamanang Pook]] sa [[India]]? *...na ang '''[[Templo ng Mundeshwari]]''' (''nakalarawan''), matatagpuan sa '''[[mga talampas ng Kaimur]]''' at alay sa diyosang si '''[[Durga]]''' at sa diyos na si [[Shiva]], ay inaangking pinakamatandang gumaganang '''[[templong Hindu]]'''? axv7b3qgxigaoap8r6ucqzviwc2a2xr 0 321339 2209372 2179458 2026-05-27T20:18:06Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209372 wikitext text/x-wiki {{Infobox beauty pageant|image=Denise Perrier, Miss World 1953.png|caption=Denise Perrier|winner='''Denise Perrier'''|represented='''{{flagu|Pransiya}}'''|date=19 Oktubre 1953|presenters=Eric Morley|entrants=15|placements=6|venue=Lyceum Ballroom, [[Londres]], [[Reyno Unido]]|debuts={{Hlist|Ceylon|Ehipto|Gresya|Israel|Monako|Noruwega}}|withdraws=Irlanda|before=[[Miss World 1952|1952]]|next=[[Miss World 1954|1954]]}} Ang '''Miss World 1953''' ay ang ikatlong edisyon ng [[Miss World]] pageant, na ginanap sa Lyceum Ballroom sa [[Londres]], [[United Kingdom|Reyno Unido]] noong 19 Oktubre 1953. Pagkatapos ng kompetisyon, kinoronahan ni May-Louise Flodin ng Suwesya si Denise Perrier ng Pransiya bilang Miss World 1953.<ref>{{Cite news |date=21 Oktubre 1953 |title=Denise, 18, elected 'Miss World' |language=en |pages=2 |work=The Straits Times |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Page/straitstimes19531021-1.1.2 |access-date=22 Disyembre 2022 |via=National Library Board}}</ref><ref name=":2">{{Cite news |date=19 Oktubre 1953 |title=She's Miss World |language=en |pages=74 |work=Daily News |url=https://www.newspapers.com/clip/115002326/daily-news/ |access-date=22 Disyembre 2022 |via=Newspapers.com}}</ref> Ito ang kauna-unahang tagumpay ng Pransiya sa kasaysayan ng kompetisyon. Nagtapos bilang first runner-up si Alexandra Ladikou ng Gresya, samantalang nagtapos bilang second runner-up si Marina Papaelia ng Ehipto.<ref name=":0">{{Cite news |date=20 Oktubre 1953 |title=Paris cutie gains "Miss World" title |language=en |pages=1 |work=News-Press |url=https://www.newspapers.com/clip/37428478/news-press/ |access-date=8 Disyembre 2022 |via=Newspapers.com}}</ref> Mga kandidata mula sa labinlimang bansa ang lumahok sa kompetisyong ito. Pinangunahan ni Eric Morley ang kompetisyon. == Kasaysayan == [[Talaksan:Lyceum_Theatre,_Wellington_St,_London.jpg|thumb|Lyceum Ballroom, ang lokasyon ng Miss World 1953|250x250px]] === Pagpili ng mga kalahok === Ang mga kalahok mula sa labinlimang bansa ay napili upang lumahok sa kompetisyon. Isang kandidata ang nailuklok upang kumatawan sa kanyang bansa/teritoryo matapos maging isang ''runner-up'' sa kanyang kompetisyong pambansa, at dalawang kandidata ang nailuklok upang kumatawan sa kanilang bansa matapos ang pag-urong ng orihinal na kalahok. ==== Mga pagpalit ==== Dapat sanang kakatawan sa bansang Ehipto sa edisyong ito si Miss Egypt 1953 Antigone Costanda. Gayunpaman, dahil sa hindi isiniwalat na dahilan, siya ay pinalitan ng kanyang ''first runner-up'' na si Marina Papaelia. Kalaunan ay lumahok sa sumunod na edisyon si Costanda at nagwagi.<ref>{{Cite news |date=21 Oktubre 1954 |title="Miss Egypt" is now "Miss World" |pages=5 |work=The Courier-Mail |location=Brisbane |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/50617908 |access-date=5 Marso 2024 |via=Trove}}</ref><ref>{{Cite news |date=21 Oktubre 1954 |title='Revenge at last' for beauty contest winner |language=en |pages=5 |work=The Courier-Mail |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/50617908?searchTerm=%22Miss%20World%22 |access-date=22 Disyembre 2022 |via=Trove}}</ref> Dahil pinili ni Miss France 1953 Sylviane Carpentier na huwag sumali sa Miss World o sa Miss Universe upang magpakasal, dalawang magkaibang kompetisyon ang isinagawa upang piliin ang kinatawan ng Pransiya para sa Miss World at Miss Universe. Ang Miss Cinémonde pageant ang naatasang pumili ng kandidata ng Pransiya sa Miss Universe, samantalang ang ''French Committee of Elegance'' ang naatasang pumili ng kandidata ng Pransiya sa Miss World.<ref>{{Cite web |date=17 Oktubre 2017 |title=Sylviane Carpentier, Miss France 1953, est décédée |url=https://www.ledauphine.com/france-monde/2017/10/17/sylviane-carpentier-miss-france-1953-est-decedee |access-date=22 Disyembre 2022 |website=Le Dauphine |language=FR-fr}}</ref> Kalaunan ay napili si Denise Perrier bilang kinatawan ng Pransiya sa Miss World, habang napili si [[Christiane Martel]] bilang kinatawan ng Pransiya sa Miss Universe.<ref>{{Cite news |date=26 Hunyo 1953 |title=Miss Cinema is niet mis! |language=nl |trans-title=Miss Cinema is not wrong! |pages=1 |work=Het vrije volk |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010951691:mpeg21:p001 |access-date=25 Abril 2023 |via=Delpher}}</ref> Parehong nagwagi ang dalawa sa kanilang sinalihang internasyonal na kompetisyon.<ref name=":0" /><ref name=":1">{{Cite news |date=18 Hulyo 1953 |title=New Miss Universe is a cute Parisian dish |language=en |pages=10 |work=Spokane Daily Chronicle |url=https://news.google.com/newspapers?id=a3YzAAAAIBAJ&sjid=hPYDAAAAIBAJ&dq=christiane-martel&pg=5553%2C4347060 |access-date=25 Disyembre 2022}}</ref> ==== Mga unang pagsali at pag-urong ==== Lumahok sa unang pagkakataon ang mga bansang Ceylon, Ehipto, Gresya, Israel, Monako, at Noruwega sa edisyong ito. Hindi sumali si Mary Murphy ng [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] sa edisyong ito dahil siya ay nagkasakit. Dapat sanang lalahok sa edisyong ito si Sepia Degehet ng Belhika, ngunit ipinadala na lamang ng Miss Belgium si Degehet sa Miss Europe matapos ang pangyayaring idinulot ng kandidata ng Belhika [[Miss World 1952|noong nakaraang taon]].<ref>{{Cite web |date=11 Enero 2010 |title=Erelijst Miss België |url=https://www.demorgen.be/tv-cultuur/erelijst-miss-belgie~b5723d4d/ |access-date=1 Enero 2023 |website=De Morgen |language=nl-NL}}</ref><ref name=":5">{{Cite news |date=1 Setyembre 1953 |title=Op weg naar de titel "Miss Europa". |language=nl |trans-title=On the way to the title “Miss Europe" |pages=5 |work=Nieuw Utrechtsch dagblad |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB27:017782001:mpeg21:p00005 |access-date=5 Marso 2024 |via=Delpher}}</ref> Hindi rin kumalahok si Marcella Mariani ng [[Italya]] matapos makatanggap ng alok para sa isang pelikula.<ref>{{Cite web |last=Veronese |first=Massimo |date=26 Agosto 2020 |title=Marcella Mariani, la tragica Miss Italia che perse la vita al posto della Loren |url=https://www.ilgiornale.it/news/cronache/marcella-mariani-tragica-miss-italiache-perse-vita-posto-1885023.html |access-date=22 Disyembre 2022 |website=Il Giornale |language=it}}</ref> Dapat rin sanang lalahok sina Lore Felger ng Austrya Leyla Saroufin ng Libano, subalit hindi sila nakasali dahil sa kakulangan sa isponsor.<ref>{{Cite news |date=10 Hunyo 1953 |title=Aspira al titolo di Miss Mondo |language=it |trans-title=Aspire to the title of Miss World |pages=1 |work=La Stampa |url=http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,6/articleid,1595_02_1953_0137_0006_22052258/ |access-date=20 Abril 2023 |archive-date=20 Abril 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230420142231/http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,6/articleid,1595_02_1953_0137_0006_22052258/ |url-status=dead }}</ref> == Mga resulta == [[Talaksan:Miss_World_1953_Map.PNG|thumb|250x250px|Mga bansang sumali sa Miss World 1953 at ang kanilang mga pagkakalagay.]] === Mga pagkakalagay === {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- |'''Miss World 1953''' | * '''{{Flagicon image|Flag of France (1794–1815, 1830–1974, 2020–present).svg}} [[Pransiya]]''' – '''[[Denise Perrier]]<ref name=":0" />''' |- |1st runner-up | * {{Flagicon image|Flag of Greece (1822-1978).svg}} [[Gresya]] – Alexandra Ladikou |- |2nd runner-up | * {{Flagicon image|Flag of Egypt (1922-1958).svg}} [[Ehipto]] – Marina Papaelia<ref name=":0" /> |- |3rd runner-up | * {{flagicon|SRI}} [[Sri Lanka|Ceylon]] – Manel Illangakoon |- |4th runner-up | * {{Flagicon image|Flag of the United States (1912-1959).svg}} [[Estados Unidos]] – Mary Kemp Griffin<ref name=":0" /> |} == Kompetisyon == === Pormat === Pumarada muna ang labing-isang kandidata suot ang kanilang ''evening gown'' sa harapan ng mga hurado. Pagkatapos ay pumarada naman ang labing-isang kandidata sa kanilang mga damit panlangoy. Pagkatapos ng pagrampa sa kanilang mga damit panlangoy, inanunsyo ni Eric Morley ang limang pinalista upang iparampa muli sa harapan ng mga hurado habang suot ang kanilang mga ''evening gown''.<ref name=":2" /><ref name=":0" /> === Komite sa pagpili === * Cowan Dobson – Isang ''portrait artist'' mula sa Eskosya * Charles Eade – direktor ng dyaryong ''Sunday Dispatch'' * Margaret Lockwood – Ingles na aktres * David Niven – Ingles na aktor * M. Pireur – miyembro ng komite ng ''Miss Europe'' * Godfrey Winn – Mamamahayag na Ingles == Mga kandidata == [[Talaksan:Miss World 1953 01.png|thumb|250x250px|Ang mga kandidata ng Miss World 1953]] Labinlimang kandidata ang lumahok para sa titulo.<ref>{{Cite news |date=19 Oktubre 1953 |title=Miss Mondo Miss Mondo sarà scelta stasera in una sala di Londra |language=it |trans-title=Miss World Miss World will be chosen tonight in a hall in London |pages=7 |work=La Stampa |url=http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,7/articleid,1596_02_1953_0245A_0007_23602270/ |access-date=20 Abril 2023}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%" !Bansa !Kandidata !Edad{{efn|Mga edad sa panahon ng kompetisyon|group=A}} !Bayan |- |{{flagicon|SRI}} [[Sri Lanka|Ceylon]] |Manel Illangakoon<ref>{{Cite web |date=7 Abril 2021 |title=Mrs. Sri Lanka World 2020: Crowned, de-crowned & re-crowned |url=https://www.life.lk/article/events/Mrs--Sri-Lanka-World-2020:-Crowned--de-crowned---re-crowned/41/19645 |access-date=8 Disyembre 2022 |website=Daily Mirror |language=en}}</ref> |20 |[[Colombo]] |- |{{flagicon|DNK}} [[Dinamarka]] |Ingrid Andersen |21 |[[Copenhague]] |- |{{Flagicon image|Flag of Egypt (1922-1958).svg}} [[Ehipto]] |Marina Papaelia<ref>{{Cite news |date=19 Oktubre 1953 |title=Miss Egypt peps things up with a bikini |language=en |pages=2 |work=The Singapore Free Press |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Article/freepress19531019-1.2.15 |access-date=22 Disyembre 2022 |via=National Library Board}}</ref> |20 |[[Cairo]] |- |{{Flagicon image|Flag of the United States (1912-1959).svg}} [[Estados Unidos]] |Mary Kemp Griffin<ref>{{Cite news |date=21 Hulyo 1953 |title=Beauty aspires to 'cop' title |language=en |pages=2 |work=Pittsburgh Post-Gazette |url=https://news.google.com/newspapers?id=LMRRAAAAIBAJ&sjid=mWoDAAAAIBAJ&pg=2508%2C5912034 |access-date=5 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> |23 |[[Los Angeles]] |- |{{flagicon|GBR}} [[Gran Britanya]] |Brenda Mee<ref>{{Cite news |date=24 Agosto 1953 |title=But—there's a chance for Miss Dee |language=en |pages=10 |work=The Singapore Free Press |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Article/freepress19530824-1.2.60 |access-date=22 Disyembre 2022 |via=National Library Board}}</ref> |20 |Derby |- |{{Flagicon image|Flag of Greece (1822-1978).svg}} [[Gresya]] |Alexandra Ladikou |20 |Kavala |- |{{flagicon|ISR}} [[Israel]] |Havatzelet Dror<ref>{{Cite news |date=14 Agosto 1953 |title=Miss Israel '53 |language=en |pages=4 |work=The Jewish News of Northern California |url=https://www.nli.org.il/en/newspapers/jweekly/1953/08/14/article/31.1/?srpos=1&e=------195-en-20--1--img-txIN%7ctxTI-%22Miss+Israel%22----1953---------1 |access-date=22 Disyembre 2022 |via=The National Library of Israel |archive-date=22 Disyembre 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221222115912/https://www.nli.org.il/en/newspapers/jweekly/1953/08/14/article/31.1/?srpos=1&e=------195-en-20--1--img-txIN%7CtxTI-%22Miss+Israel%22----1953---------1 |url-status=dead }}</ref> |19 |[[Tel-Abib]] |- |{{flagicon|GER}} [[Kanlurang Alemanya]] |Wilma Kanders<ref>{{Cite news |date=18 Oktubre 1953 |title=SARA' LA PIÙ' BELLA? |language=it |trans-title=IT WILL BE THE MOST BEAUTIFUL |pages=6 |work=La Nuova Stampa |url=http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,6/articleid,0051_01_1953_0245_0006_12144551/ |access-date=20 Abril 2023 |via=La Stampa}}</ref> |20 |[[Düsseldorf]] |- |{{flagicon|MON}} [[Monaco|Monako]] |Elizabeth Chovisky<ref>{{Cite news |date=23 Enero 1954 |title=Not Beautiful Enough! |language=en |pages=8 |work=Mirror |url=https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/75790411?searchTerm=%22Miss%20World%22 |access-date=22 Disyembre 2022 |via=Trove}}</ref> |18 |Monako |- |{{flagicon|NOR}} [[Noruwega]] |Solveig Gulbrandsen<ref>{{Cite news |date=15 Oktubre 1953 |title=Concorrenti al titolo di Miss Mondo |language=it |trans-title=Contestants for the title of Miss World |pages=3 |work=La Stampa |url=http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,3/articleid,0051_01_1953_0242_0003_12144199/ |access-date=20 Abril 2023}}</ref> |23 |[[Oslo]] |- |{{flagicon|NED}} [[Netherlands|Olanda]] |Yvonne Meijer<ref>{{Cite news |date=29 Agosto 1953 |title="Miss Holland" naar Turkije |language=nl |trans-title="Miss Holland" to Turkey |pages=9 |work=Nieuwe Tilburgsche courant |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000266050:mpeg21:p00009 |access-date=18 Abril 2023 |via=Delpher}}</ref> |20 |Haarlem |- |{{flagicon|FIN}} [[Pinlandiya]] |Maija-Riitta Tuomaala<ref>{{Cite web |last=De Rybel |first=Seija |date=8 Setyembre 2006 |title=Maija-Riitta Tuomaala. Miss Suomi 1953 |url=http://yle.fi/aihe/artikkeli/2006/09/08/maija-riitta-tuomaala-miss-suomi-1953 |access-date=22 Disyembre 2022 |website=Yle |language=fi-FI}}</ref> |19 |[[Helsinki]] |- |'''{{Flagicon image|Flag of France (1794–1815, 1830–1974, 2020–present).svg}} [[Pransiya]]''' |'''[[Denise Perrier]]'''<ref>{{Cite web |last=Jaegle |first=Yves |date=18 Agosto 2012 |title=C’est notre seule Miss Monde |url=https://www.leparisien.fr/laparisienne/people/c-est-notre-seule-miss-monde-18-08-2012-2129157.php |access-date=22 Disyembre 2022 |website=Le Parisien |language=fr-FR |archive-date=22 Disyembre 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221222112206/https://www.leparisien.fr/laparisienne/people/c-est-notre-seule-miss-monde-18-08-2012-2129157.php |url-status=dead }}</ref> |18 |Ambérieu-en-Bugey |- |{{flagicon|SWE}} [[Suwesya]] |Ingrid Johansson |18 |[[Estokolmo]] |- |{{flagicon|SUI}} [[Suwisa]] |Odette Michel |19 |[[Zürich]] |} == Mga tala == <references group="lower-alpha" responsive="1"></references> == Mga sanggunian == {{Reflist|refs=}} == Panlabas na kawing == * [http://www.missworld.com Opisyal na website] {{Miss World}} [[Kategorya:Miss World]] [[Kategorya:1953]] k55ud1euxplu6cceg2nhtaql0vv8yh5 0 322739 2209373 2142087 2026-05-27T20:40:21Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209373 wikitext text/x-wiki {{Infobox beauty pageant|image=Rina Lodders (1963).jpg|caption=Catharina Lodders|winner='''[[Catharina Lodders]]'''|represented={{flagicon|Netherlands}} Olanda|date=8 Nobyembre 1962|presenters={{Hlist|Peter West|Michael Aspel}}|entrants=33|placements=15|venue=Lyceum Ballroom, Londres, Reyno Unido|broadcaster=[[BBC]]|returns={{Hlist|Hamayka|Hordan|Kanada|Portugal}}|withdraws={{Hlist|Bulibya|Ceylon|Libano|Madagaskar|Nikaragwa|Rhodesia at Nyasaland|Suriname|Turkiya}}|before=[[Miss World 1961|1961]]|next=[[Miss World 1963|1963]]}} Ang '''Miss World 1962''' ay ang ika-12 edisyon ng [[Miss World]] pageant, na ginanap sa Lyceum Ballroom sa [[Londres]], [[United Kingdom|Reyno Unido]] noong 8 Nobyembre 1962. Pagkatapos ng kompetisyon, kinoronahan ni [[Rosemarie Frankland]] ng Reyno Unido si [[Catharina Lodders]] ng Olanda bilang Miss World 1962.<ref>{{Cite news |date=12 Nobyembre 1962 |title=Dutch treat |language=en |pages=9 |work=Star-Gazette |url=https://www.newspapers.com/clip/112966529/11-12-62/ |access-date=27 Marso 2023 |via=Newspapers.com}}</ref><ref>{{Cite news |date=8 Nobyembre 1962 |title=Harmony reigns over realm of new global beauty queen |language=en |pages=2 |work=Toledo Blade |url=https://news.google.com/newspapers?id=C75OAAAAIBAJ&sjid=NgEEAAAAIBAJ&pg=5570%2C3206894 |access-date=16 Hulyo 2023 |via=Google News Archive}}</ref><ref>{{Cite news |date=9 Nobyembre 1962 |title=La corona di Miss Mondo a un'olandesina di 20 anni |language=it |trans-title=The Miss World crown goes to a 20-year old Dutch girl |pages=3 |work=La Stampa |url=http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,3/articleid,1569_02_1962_0253_0003_23732843/ |access-date=11 Oktubre 2023 |archive-date=8 Nobiyembre 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231108024325/http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,3/articleid,1569_02_1962_0253_0003_23732843/ |url-status=dead }}</ref> Ito ang ikalawang tagumpay ng Olanda sa kasaysayan ng kompetisyon. Nagtapos bilang first runner-up si Kaarina Leskinen ng Pinlandiya, habang nagtapos bilang second runner-up si Monique Lemaire ng Pransiya.<ref>{{Cite news |date=9 Nobyembre 1962 |title=Dutch model takes Miss World title |language=en |pages=1 |work=Quebec Chronicle-Telegraph |url=https://books.google.com.ph/books?id=ST9QAAAAIBAJ&pg=PA1&dq=%22Miss+World%22+%221962%22&article_id=3019,2319116&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwiBmIiMy7L_AhX3VWwGHX4hAMEQ6AF6BAgEEAI#v=onepage&q=%22Miss%20World%22%20%221962%22&f=false |access-date=8 Hunyo 2023 |via=Google Books}}</ref><ref>{{Cite news |date=9 Nobyembre 1962 |title=Una giovane indossatrice olandese ha vinto il titolo di "Miss Mondo,, |language=it |trans-title=A young Dutch model won the title of "Miss World" |pages=12 |work=La Stampa |url=http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,12/articleid,0089_01_1962_0253_0012_17394673/ |access-date=11 Oktubre 2023}}</ref> Mga kandidata mula sa tatlumpu't-talong bansa at teritoryo ang lumahok sa kompetisyong ito. Pinangunahan nina Peter West at Michael Aspel ang kompetisyon.<ref>{{Cite news |last=Seaton |first=Ian |date=3 Nobyembre 1962 |title=Looking ahead |language=en |pages=6 |work=Evening Times |url=https://books.google.com.ph/books?id=FupAAAAAIBAJ&pg=PA4&dq=%22Miss+World%22+%221962%22&article_id=5823,407357&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwjwg8XkzbL_AhWET2wGHSv1A2s4FBDoAXoECAcQAg#v=onepage&q=%22Miss%20World%22%20%221962%22&f=false |access-date=8 Hunyo 2023 |via=Google Books}}</ref> == Kasaysayan == [[Talaksan:Lyceum_Theatre,_Wellington_St,_London.jpg|thumb|Lyceum Ballroom, ang lokasyon ng Miss World 1962|250x250px]] === Pagpili ng mga kalahok === Ang mga kalahok mula sa tatlumpu't-talong mga bansa at teritoryo ay napili upang lumahok sa kompetisyon. Dalawang kandidata ang nailuklok upang kumatawan sa kanilang mga bansa/teritoryo matapos maging runner-up sa kanilang pambansang kompetisyon, o napili sa isang ''casting process''. ==== Mga pagpalit ==== Dapat sanang lalahok si ''Miss España 1962'' Maruja García sa edisyon ito. Gayunpaman, dahil nanalo na ito sa ''Miss Europe'', siya pinalitan ng kanyang runner-up na si Conchita Roig upang lumahok sa Miss World.<ref>{{Cite web |date=27 Mayo 2021 |title=Fallece Maruja García Nicolau, la mallorquina más bella de Europa |trans-title=Maruja García Nicolau, the most beautiful Mallorcan in Europe, dies |url=https://www.ultimahora.es/noticias/local/2021/05/27/1269005/fallece-maruja-garcia-nicolau-mallorquina-mas-bella-europa.html |access-date=27 Abril 2023 |website=Ultima Hora |language=es}}</ref><ref>{{Cite web |last=Higuera |first=Raoul |date=27 Mayo 2021 |title=Muere Maruja García Nicolau, Miss España 1962: así fue su emocionante vida |trans-title=Maruja García Nicolau, Miss Spain 1962, dies: this was her exciting life |url=https://www.semana.es/corazon/muere-maruja-garcia-nicolau-miss-espana-1962-emocionante-vida-20210527-002353751/ |access-date=27 Abril 2023 |website=Semana |language=es-ES}}</ref> Iniluklok ang second runner-up ng Miss Dominion of Canada 1962 na si Marlene Leeson matapos suwayin ng orihinal na Miss Dominion na si Marilyn McFatridge ang kontrata nito sa organisasyon.<ref>{{Cite news |date=16 Hulyo 1962 |title=New queen on the throne |language=en |pages=1 |work=Ottawa Citizen |url=https://news.google.com/newspapers?id=xUIyAAAAIBAJ&sjid=MeYFAAAAIBAJ&pg=4689%2C2794105 |access-date=7 Nobyembre 2022}}</ref><ref>{{Cite news |date=19 Setyembre 1962 |title=Mid-term move not fair to city queen |language=en |pages=3 |work=Edmonton Journal |url=https://books.google.com.ph/books?id=ogFlAAAAIBAJ&pg=PA3&dq=Marlene+Leeson&article_id=3950,3034528&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwj2-tP-trH_AhXWXGwGHTsACbUQ6AF6BAgFEAI#v=onepage&q=Marlene%20Leeson&f=false |access-date=7 Hunyo 2023 |via=Google Books}}</ref> ==== Mga unang pagsali, pagbalik, at pag-urong ==== Bumalik sa edisyong ito ang mga bansang Hamayka at Portugal na huling sumali noong [[Miss World 1959|1959]], at Hordan at Kanada na huling sumali noong [[Miss World 1960|1960]]. Hindi sumali sina Rosemarie Lederer Aguilera ng Bulibya, Nouhad El Cabbabe ng Libano, María Isabel Maas Uhl ng Paragway, at Philda Ragland ng Rhodesia at Nyasaland dahil sa hindi isiniwalat na dahilan. Hindi sumali si Zeynep Ziyal ng Turkiya dahil mas pinili na lamang nito na magpakasal. Hindi sumali si Carolina Nouel ng Republikang Dominikano matapos nitong hindi sumulpot sa Londres. Hindi sumali ang Suriname matapos na mabigo ang kanilang mga organisasyong pambansa na magdaos ng kompetisyong pambansa o magtalaga ng kalahok. Dapat sanang sasali si Vaea Bennett ng [[French Polynesia|Tahiti]], subalit bumitiw ito matapos tanggapin ang alok na gumawa ng mga pelikula. Inimbitahan din ng may-ari ng Miss World Organization na si Eric Morley ang mga bansang [[Unyong Sobyetiko]] at [[Cuba|Kuba]] upang magpadala ng kandidata, ngunit hindi tinugunan ng mga bansa ang imbitasyong ito.<ref>{{Cite news |date=5 Nobyembre 1962 |title=Verkiezing op glad ijs |language=nl |trans-title=Election on thin ice |pages=1 |work=Algemeen Dagblad |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=KBPERS01:002801004:mpeg21:p00001 |access-date=27 Abril 2023 |via=Delpher}}</ref> == Mga resulta == [[Talaksan:Miss World 1962 Map.PNG|thumb|250x250px|Mga bansa at teritoryong sumali sa Miss World 1962 at ang kanilang mga pagkakalagay.]] === Mga pagkakalagay === {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakalagay ! Kandidata |- | '''Miss World 1962''' | * '''{{flagicon|NED}} [[Netherlands|Olanda]]''' – '''[[Catharina Lodders]]'''<ref name=":1">{{Cite news |date=9 Nobyembre 1962 |title=Dutch model, 20, walks off with '62 Miss World title |language=en |pages=7 |work=The Deseret News |url=https://books.google.com.ph/books?id=cjsjAAAAIBAJ&pg=PA7&dq=%22Miss+World%22+%221962%22&article_id=6295,2011356&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwiBmIiMy7L_AhX3VWwGHX4hAMEQ6AF6BAgGEAI#v=onepage&q=%22Miss%20World%22%20%221962%22&f=false |access-date=8 Hunyo 2023 |via=Google Books}}</ref> |- | 1st runner-up | * {{flagicon|FIN}} [[Pinlandiya]] – Kaarina Leskinen<ref name=":1" /> |- | 2nd runner-up | * {{Flagicon image|Flag of France (1794–1815, 1830–1974, 2020–present).svg}} [[Pransiya]] – Monique Lemaire<ref name=":1" /> |- | 3rd runner-up | * {{flagicon|ZAF|1928}} [[South Africa|Timog Aprika]] – Yvonne Ficker<ref name=":1" /> |- | 4th runner-up | * {{flagicon|JPN|1947}} [[Hapon]]– Teruko Ikeda<ref name=":1" /> |- | Top 8 | * {{flagicon|BEL}} [[Belhika]] – Christine Delit * {{flagicon|DNK}} [[Dinamarka]] – Rikke Stisager * {{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] – Amadee Chabot<ref name=":1" /> |- | Top 15 | * {{flagicon|ARG}} [[Arhentina]] – María Amalia Ramirez * {{flagicon|Venezuela|variant=1930}} [[Venezuela|Beneswela]] – Betzabeth Franco * {{flagicon|JAM}} [[Jamaica|Hamayka]] – Chriss Leon * {{flagicon|IND}} [[India|Indiya]] – Ferial Karim * {{flagicon|ISR}} [[Israel]] – Ilana Porat * {{flagicon|GBR}} [[United Kingdom|Reyno Unido]] – Jackie White * {{flagicon|URY}} [[Urugway]] – María Noel Genovese |} == Kompetisyon == === Pormat ng kompetisyon === Tulad noong [[Miss World 1961|1961]], labinlimang ''semi-finalist'' ang napili sa pamamagitan ng paunang kompetisyon na ginanap sa araw ng pinal na kompetisyon na binubuo ng ''swimsuit'' at ''evening gown competition''. Nakipanayam kay Peter West ang mga labinlimang ''semi-finalist'', at kalaunan ay napili ang walong pinalista na sumabak sa ''final interview.'' === Komite sa pagpili === * Lord John Jacob Astor – Mamamahayag ng Ingles at may-ari ng The Times of London<ref name=":2">{{Cite news |date=8 Nobyembre 1962 |title=Harmony reigns over realm of new global beauty queen |language=en |pages=2 |work=Toledo Blade |url=https://books.google.com.ph/books?id=C75OAAAAIBAJ&pg=PA4&dq=%22Miss+World%22+%221962%22&article_id=5570,3206894&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwiBmIiMy7L_AhX3VWwGHX4hAMEQ6AF6BAgHEAI#v=onepage&q=%22Miss%20World%22%20%221962%22&f=false |access-date=8 Hunyo 2023 |via=Google Books}}</ref> * Gracie Fields – Aktres, komedyante, at mangaawit na Ingles<ref name=":2" /> * Leslie McDonnell – Manunulat na Ingles<ref name=":2" /> * Bob Hope – Amerikanong aktor at komedyante<ref name=":0">{{Cite news |date=25 Nobyembre 1962 |title=Methinks he doth protest too much! |language=en |pages=83 |work=Sunday Herald |url=https://news.google.com/newspapers?id=SEtAAAAAIBAJ&sjid=BQEGAAAAIBAJ&pg=2422%2C3410732 |access-date=19 Mayo 2023}}</ref> * Charles Eade – Mamamahayag at miyembro ng ''Council of the Commonwealth Press Union<ref name=":2" />'' * Lady Margaret Simons-Kimberley – Miyembro ng ''British High Society<ref name=":2" />'' * Robert Boothby, Baron Boothby – Dating ''Parliamentary Secretary to the Ministry of Food'' ng Reyno Unido<ref name=":2" /> * Jenifer Unite-Armstrong-Jones – Asawa ng manananggol at sundalong si Ronald Armstrong-Jones<ref name=":0" /> * Richard Todd – Ingles na aktor<ref>{{Cite news |date=9 Nobyembre 1962 |title=Miss World title to Dutch model |language=en |pages=12 |work=The Pittsburgh Press |url=https://books.google.com.ph/books?id=LkIqAAAAIBAJ&pg=PA12&dq=%22Miss+World%22+%221962%22&article_id=5168,2990307&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwiBmIiMy7L_AhX3VWwGHX4hAMEQ6AF6BAgFEAI#v=onepage&q=%22Miss%20World%22%20%221962%22&f=false |access-date=8 Hunyo 2023 |via=Google Books}}</ref> == Mga kandidata == Tatlumpu't-talong kandidata ang lumahok para sa titulo.<ref>{{Cite news |date=3 Nobyembre 1962 |title=Voor de verkiezing van Miss World |language=nl |trans-title=For the election of Miss World |pages=5 |work=Het Parool |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ABCDDD:010841549:mpeg21:p005 |access-date=27 Abril 2023 |via=Delpher}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Bansa/Teritoryo !Kandidata !Edad{{efn|Mga edad sa panahon ng kompetisyon}} !Bayan |- |{{flagicon|DEU}} [[Alemanya]] |Anita Steffen<ref>{{Cite news |date=6 Nobyembre 1962 |title=Snitselbank |language=nl |pages=5 |work=Nieuwe Eindhovense krant |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMRHCE02:163645004:mpeg21:p00005 |access-date=2 Agosto 2023 |via=Delpher}}</ref> |20 |– |- |{{flagicon|ARG}} [[Arhentina]] |María Amalia Ramirez<ref>{{Cite news |date=31 Oktubre 1962 |title=La più bella argentina |language=it |trans-title=The most beautiful Argentinean |pages=13 |work=La Stampa |url=http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,13/articleid,0088_01_1962_0245_0013_16978506/ |access-date=11 Oktubre 2023}}</ref> |17 |Santa Fe |- |{{flagicon|AUT}} [[Austria|Austrya]] |Inge Jaklin<ref>{{Cite news |date=3 Nobyembre 1962 |title=Miss zoekt Miss op |language=nl |trans-title=Miss is looking for Miss |pages=1 |work=Nieuwe Tilburgsche courant |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:002062029:mpeg21:p00001 |access-date=27 Abril 2023 |via=Delpher}}</ref> |21 |[[Viena]] |- |{{flagicon|NZL}} [[New Zealand|Bagong Silandiya]] |Maureen Kingi<ref>{{Cite web |date=1 Hulyo 2013 |title=Rotorua district councillor dies after stroke |url=https://www.nzherald.co.nz/nz/rotorua-district-councillor-maureen-waaka-dies-after-stroke/7SAPB4MIOEP4PCAPU3MYF6XIBI/ |access-date=27 Marso 2023 |website=The New Zealand Herald |language=en-NZ}}</ref> |20 |Rotorua |- |{{flagicon|BEL}} [[Belhika]] |Christine Delit<ref>{{Cite web |date=11 Enero 2010 |title=Erelijst Miss België |url=https://www.demorgen.be/tv-cultuur/erelijst-miss-belgie~b5723d4d/ |access-date=1 Enero 2023 |website=De Morgen |language=nl-NL}}</ref> |22 |Liege |- |{{flagicon|Venezuela|variant=1930}} [[Venezuela|Beneswela]] |Betsabé Franco<ref name=":3">{{Cite news |date=22 Nobyembre 1962 |title=In another world |language=en |pages=6 |work=The Billings County Pioneer |url=https://news.google.com/newspapers?id=gHZlAAAAIBAJ&sjid=UpQNAAAAIBAJ&pg=3538%2C286757 |access-date=16 Hulyo 2023 |via=Google News Archive}}</ref> |20 |[[Caracas]] |- |{{flagicon|BRA|1889}} [[Brazil|Brasil]] |Vera Saba<ref name=":4">{{Cite news |date=10 Nobyembre 1962 |title=Finalistas por el titulo de "Miss World" |language=es |trans-title=Finalists for the title of "Miss World" |pages=10 |work=El Tiempo |url=https://news.google.com/newspapers?id=90ocAAAAIBAJ&sjid=wmMEAAAAIBAJ&pg=7280%2C1439437 |access-date=16 Hulyo 2023 |via=Google News Archive}}</ref> |18 |Guanabara |- |{{flagicon|DNK}} [[Dinamarka]] |Rikki Stisager<ref name=":4" /> |19 |Aalborg |- |{{flagicon|ECU}} [[Ecuador|Ekwador]] |Elaine Ortega |– |Pichincha |- |{{Flagicon image|Flag of Spain (1945–1977).svg}} [[Espanya]] |Conchita Roig |27 |[[Lungsod ng Barcelona|Barcelona]] |- |{{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] |Amadee Chabot<ref>{{Cite news |date=23 Setyembre 1962 |title=Shapely California gets Miss USA title |language=en |pages=1 |work=The Ogden Standard-Examiner |url=https://www.newspapers.com/clip/55498877/amedee-chabot/ |access-date=27 Marso 2023 |via=Newspapers.com}}</ref> |17 |Northridge |- |{{flagicon|GRC|old}} [[Gresya]] |Glasmine Moraitou<ref>{{Cite news |date=3 Nobyembre 1962 |title=De twee op London Airport gefotografeerde charmante jongedames |language=nl |trans-title=The two charming young ladies photographed at London Airport |pages=3 |work=Leeuwarder courant |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010616383:mpeg21:p003 |access-date=27 Abril 2023 |via=Delpher}}</ref> |23 |[[Atenas]] |- |{{flagicon|JAM}} [[Jamaica|Hamayka]] |Chriss Leon<ref>{{Cite news |last=Thomas |first=Marcia |date=7 Enero 2020 |title=Jamaica at Miss World: A 60-year success story |language=en |work=The Gleaner |url=https://www.pressreader.com/jamaica/jamaica-gleaner/20200107/281668256907513 |access-date=24 Marso 2023 |via=PressReader}}</ref> |20 |[[Kingston, Jamaica|Kingston]] |- |{{flagicon|JPN|1947}} [[Hapon]] |Teruko Ikeda<ref>{{Cite news |date=6 Nobyembre 1962 |title=Miss World candidate |language=en |pages=2 |work=The Straits Times |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Page/straitstimes19621106-1.1.2 |access-date=22 Marso 2023 |via=National Library Board}}</ref> |19 |[[Prepektura ng Hyōgo|Himeji]] |- |{{flagicon|JOR}} [[Jordan|Hordan]] |Leila Emile Khadder |18 |[[Aman]] |- |{{flagicon|IND}} [[India|Indiya]] |Ferial Karim<ref>{{Cite news |date=8 Nobyembre 1962 |title=U.S. entry is favored |language=en |pages=2 |work=St. Joseph Gazette |url=https://news.google.com/newspapers?id=jEBaAAAAIBAJ&sjid=SEwNAAAAIBAJ&pg=4733%2C2309641 |access-date=10 Agosto 2023 |via=Google News Archive}}</ref> |23 |[[Mumbai|Bombay]] |- |{{flagicon|IRL}} [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] |Muriel O'Hanlon |19 |[[Dublin]] |- |{{flagicon|ISR}} [[Israel]] |Ilana Porat |19 |[[Tel-Abib]] |- |{{flagicon|ITA}} [[Italya]] |Raffaella da Carolis<ref>{{Cite news |date=5 Nobyembre 1962 |title=Ricevimento per le Miss |language=it |trans-title=Reception for the Miss |pages=13 |work=La Stampa |url=http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,13/articleid,0089_02_1962_0249_0013_17705087/ |access-date=2 Agosto 2023}}</ref> |20 |[[Umbria]] |- |{{flagicon|CAN|1957}} [[Canada|Kanada]] |Marlene Leeson<ref>{{Cite news |date=19 Setyembre 1962 |title=Bypassed beauty planning to put up fight for title |language=en |pages=35 |work=The Calgary Herald |url=https://books.google.com.ph/books?id=EWpkAAAAIBAJ&pg=PA33&dq=Marlene+Leeson&article_id=3684,4188140&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwj2-tP-trH_AhXWXGwGHTsACbUQ6AF6BAgDEAI#v=onepage&q=Marlene%20Leeson&f=false |access-date=7 Hunyo 2023 |via=Google Books}}</ref> |19 |Scotia |- |{{flagicon|LUX}} [[Luxembourg|Luksemburgo]] |Brita Gerson |18 |[[Lungsod ng Luksemburgo]] |- |{{flagicon|ISL}} [[Iceland|Lupangyelo]] |Rannveig Ólafsdóttir<ref>{{Cite news |date=13 Mayo 1962 |title=Guðrún Bjarnadóttir var kjörin Ungfrú Island 1962 |language=is |trans-title=Guðrún Bjarnadóttir was elected Miss Iceland 1962 |pages=4–5 |work=Fálkinn |url=https://timarit.is/page/4378288?iabr=on |access-date=22 Mayo 2023 |via=Tímarit.is}}</ref> |18 |[[Reikiavik]] |- |'''{{flagicon|NED}} [[Netherlands|Olanda]]''' |'''[[Catharina Lodders]]'''<ref>{{Cite news |date=30 Abril 1962 |title=Miss Holland 1962 gekozen |language=nl |trans-title=Miss Holland 1962 selected |pages=2 |work=Algemeen Handelsblad |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=KBNRC01:000038256:mpeg21:p002 |access-date=27 Abril 2023 |via=Delpher}}</ref> |20 |[[:en:Haarlem|Haarlem]] |- |{{flagicon|FIN}} [[Pinlandiya]] |Kaarina Leskinen<ref>{{Cite web |last=Tainola |first=Rita |last2=Bryssel |date=20 Oktubre 2014 |title=Entisen Miss Suomen suhdekurimus: Mies petti useiden naisten kanssa - "Hälytyskellojen olisi pitänyt soida" |url=https://www.is.fi/viihde/art-2000000823531.html |access-date=27 Abril 2023 |website=Ilta-Sanomat |language=fi}}</ref> |17 |[[Helsinki]] |- |{{flagicon|PRT}} [[Portugal]] |Palmira Ferreira |18 |[[Lisboa]] |- |{{Flagicon image|Flag of France (1794–1815, 1830–1974, 2020–present).svg}} [[Pransiya]] |Monique Lemaire<ref>{{Cite web |last=Alcaraz |first=Mathias |date=14 Disyembre 2018 |title=VIDEO Miss France 2019 : le concours en chiffres |url=https://www.voici.fr/news-people/actu-people/video-miss-france-2019-le-concours-en-chiffres-653889 |access-date=9 Disyembre 2022 |website=Voici |language=fr |archive-date=9 Disyembre 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221209115306/https://www.voici.fr/news-people/actu-people/video-miss-france-2019-le-concours-en-chiffres-653889 |url-status=dead }}</ref> |20 |[[Paris]] |- |{{flagicon|ROC}} [[Taiwan|Republika ng Tsina]] |Roxsana Chiang<ref>{{Cite web |date=1 Hunyo 1962 |title=They shame the Moon |url=https://taiwantoday.tw/news.php?unit=20&post=26260 |access-date=27 Abril 2023 |website=Taiwan Today |language=en}}</ref> |19 |[[Taipei]] |- |{{flagicon|GBR}} [[United Kingdom|Reyno Unido]] |Jackie White<ref>{{Cite news |date=13 Setyembre 1962 |title=Beauty queen Jackie sues |language=en |pages=1 |work=Evening Standard |url=https://www.newspapers.com/article/evening-standard/125097657/ |access-date=22 Mayo 2023 |via=Newspapers.com}}</ref> |20 |Derbyshire |- |{{flagicon|SWE}} [[Suwesya]] |Margareth Melin |21 |[[Estokolmo]] |- |{{flagicon|ZAF|1928}} [[South Africa|Timog Aprika]] |Yvonne Ficker<ref>{{Cite web |last=Lambley |first=Gariin |date=8 Nobyembre 2022 |title=Miss SA: Every winner since 1956 |url=https://www.msn.com/en-za/sport/other/miss-sa-every-winner-since-1956/ar-AA13S7hg |access-date=27 Marso 2023 |website=MSN |language=en-ZA}}</ref> |18 |[[Johannesburg]] |- |{{flagicon|KOR|1949}} [[Timog Korea]] |Chung Tae-ja<ref>{{Cite news |date=8 Nobyembre 1962 |title=Stasera la più bella del mondo |language=it |trans-title=Tonight the most beautiful in the world |pages=5 |work=La Stampa |url=http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,5/articleid,1569_02_1962_0252_0005_23733391/ |access-date=11 Oktubre 2023}}</ref> |23 |[[Seoul]] |- |{{Flag|Cyprus|name=Tsipre}} |Magda Michailides |18 |[[Nicosia]] |- |{{flagicon|URY}} [[Urugway]] |María Noel Genovese<ref name=":3" /> |18 |[[Montevideo]] |} ==  Mga tala == {{Notelist}} == Mga sanggunian == {{Reflist}} == Panlabas na kawing == * [http://www.missworld.com Opisyal na website] {{Miss World}} [[Kategorya:Miss World]] [[Kategorya:1962]] hee82mqhzoodt66eg5i8an26k5fyk8h 0 324093 2209374 2175785 2026-05-27T20:58:31Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209374 wikitext text/x-wiki {{Infobox beauty pageant|photo=Jennifer Hosten.jpg|caption=Jennifer Hosten|winner='''[[Jennifer Hosten]]'''|represented={{flagicon image|Flag of Grenada (1967–1974).svg}} Grenada|date=20 Nobyembre 1970|presenters={{Hlist|Michael Aspel|Keith Fordyce}}|entertainment={{Hlist|Bob Hope|Lionel Blair}}|venue=Royal Albert Hall, Londres, Reyno Unido|broadcaster=[[BBC]]|entrants=58|placements=15|debuts={{Hlist|''Africa South''|Grenada|Mawrsiyo}}|returns={{Hlist|Ceylon|Espanya|Hong Kong|Italya|Malaysia|Portugal|Porto Riko|Suwisa|Taylandiya}}|withdraws={{Hlist|Czechoslovakia|Kosta Rika|Paraguay|Tsile}}|before=[[Miss World 1969|1969]]|next=[[Miss World 1971|1971]]}} cAng '''Miss World 1970''' ay ang ika-20 edisyon ng [[Miss World]] pageant na ginanap sa Royal Albert Hall sa Londres, Reyno Unido noong 20 Nobyembre 1970. Pagkatapos ng kompetisyon, kinoronahan ng komedyanteng si Bob Hope si Jennifer Hosten ng Grenada bilang Miss World 1970.<ref>{{Cite news |date=21 Nobyembre 1970 |title=Black girl named 'Miss World' |language=en |pages=7 |work=The Town Talk |url=https://www.newspapers.com/article/the-town-talk/45479103/ |access-date=3 Hunyo 2023 |via=Newspapers.com}}</ref><ref>{{Cite news |date=21 Nobyembre 1970 |title=Miss World gets crown after dust settles |language=en |pages=1 |work=The Owosso Argus-Press |url=https://news.google.com/newspapers?id=rl8iAAAAIBAJ&sjid=BqsFAAAAIBAJ&pg=5081%2C2224382 |access-date=20 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> Ito ang kauna-unahang tagumpay ng Grenada sa kasaysayan ng kompetisyon, at ang kauna-unahang babaeng itim ang balat na nagwagi bilang Miss World. Nagtapos bilang first runner-up si Pearl Jansen ng Timog Aprika, habang nagtapos bilang second runner-up si Irith Lavi ng Israel. Limampu't-walong kandidata mula sa limampu't-pitong bansa at teritoryo ang lumahok sa kompetisyong ito. Pinangunahan nina Michael Aspel at Keith Fordyce ang kompetisyon. Nagtanghal sina Bob Hope at Lionel Blair sa edisyong ito. == Kasaysayan == [[Talaksan:Royal_Albert_Hall,_London_-_Nov_2012.jpg|thumb|250x250px|Royal Albert Hall, ang lokasyon ng Miss World 1970]] === Pagpili ng mga kalahok === Limampu't-walong kandidata mula sa limampu't-pitong bansa at teritoryo ay napili upang lumahok sa kompetisyon. Tatlong kandidata ang nailuklok upang kumatawan sa kanilang mga bansa/teritoryo matapos maging runner-up sa kanilang pambansang kompetisyon, o napili sa isang ''casting process,'' at dalawang kandidata ang nailuklok matapos bumitiw ang orihinal na kalahok. ==== Mga pagpalit ==== Dapat sanang lalahok si Miss Italy 1970 Alda Balestra sa edistong ito, ngunit hindi ito lumahok sa kahit anong internasyonal na kompetisyon dahil siya ay labing-anim na taong-gulang pa lamang.<ref>{{Cite news |date=31 Agosto 1970 |title=Alda, triestina, e Miss Italia |language=it |pages=3 |work=La Stampa |url=http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,3/articleid,0132_02_1970_0175_0003_6148101/ |access-date=26 Disyembre 2022}}</ref> Siya ay pinalitan ng isa sa mga pinalista ng Miss Italy 1970 na si Marika de Poi. Dapat sanang lalahok si Miss Lebanon 1970 Leila Ruad sa edisyong ito, ngunit siya ay kaagad na pinalitan ni Miss Lebanon 1971 Georgina Rizk bilang kinatawan ng Libano sa Miss World dahil sa hindi isiniwalat na dahilan. Kalaunan ay lumahok sa Miss Universe si Rizk sa taong [[Miss Universe 1971|1971]] at nagwagi.'''<ref name=":5">{{Cite news |date=26 Hulyo 1971 |title=Title no surprise to beauty |language=en |pages=20 |work=The Palm Beach Post |url=https://www.newspapers.com/clip/10860521/the-palm-beach-post/ |access-date=26 Disyembre 2022 |via=Newspapers.com}}</ref>'''<ref>{{Cite web |last=Yazbeck |first=Jeannine |date=15 Disyembre 2022 |title=Georgina Rizk, the First and Only Arab Miss Universe Talks Evading Fame, and Her Love for Lebanon |url=https://en.vogue.me/fashion/georgina-rizk-first-only-arab-miss-universe-fame-lebanon-interview/ |access-date=4 Enero 2022 |website=[[Vogue|Vogue Arabia]] |language=en-GB}}</ref> ==== Mga unang pagsali, pagbalik, at pag-urong ==== Lumahok sa unang pagkakataon ang mga bansang Grenada at Mawrisyo.<ref name=":1" /> Bumalik sa edisyong ito ang mga bansang Hong Kong at Porto Riko na huling sumali noong [[Miss World 1959|1959]], Espanya at Portugal na huling sumali noong [[Miss World 1964|1964]], Malaysia na huling sumali noong [[Miss World 1966|1966]], at Ceylon, Italya, at Taylandiya na huling sumali noong [[Miss World 1968|1968]]. Hindi sumali sa edisyong ito ang mga bansang [[Czechoslovakia]], [[Costa Rica|Kosta Rika]], [[Paraguay|Paragway]], at [[Chile|Tsile]] sa edisyong ito. Dapat sanang sasali sa edisyong ito ang ''first runner-up'' ng Miss Czechoslovakia 1970 na si Xenie Hallová sa edisyong ito, ngunit dahil ipinagbawal ng Pamahalaan ng Czechoslovakia na lumahok ang kahit sinong Tseko sa kahit anong internasyonal na ''beauty pageant'', hindi na nagpatuloy sa kompetisyon si Hallová. Hindi lumahok sina Julia Haydee Brenes ng Kosta Rika at Lilian Margarita Fleitas<ref>{{Cite web |date=19 Pebrero 2006 |title=Apuesta a la familia |url=https://www.abc.com.py/edicion-impresa/suplementos/abc-revista/apuesta-a-la-familia-886568.html |access-date=19 Marso 2024 |website=ABC Color |language=es}}</ref> ng Paragway dahil sa hindi isiniwalat na dahilan. Hindi sumali ang Tsile matapos na mabigo ang kanilang organisasyong pambansa na magdaos ng kompetisyong pambansa o magtalaga ng kalahok. Dapat sanang lalahok sa edisyong ito si Miss Bermuda Margaret Hill, ngunit bigla itong bumitiw sa kompetisyon dahil sa hindi isiniwalat na dahilan. Inaasahan din ang pagdating ni Lovie Gaye ng Singapura sa Londres kasabay ni Mary Ann Wong ng Malaysia upang lumahok sa Miss World, ngunit hindi sumabay si Gaye sa eroplano kasama ni Wong patungo sa Londres dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite news |date=22 Nobyembre 1970 |title=Miss World contest: A slip up in plans |language=en |pages=8 |work=The Straits Times |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Article/straitstimes19701122-1.2.43 |access-date=3 Hunyo 2023 |via=National Library Board}}</ref><ref>{{Cite news |date=20 Nobyembre 1970 |title=The mystery deepens over 'missing' Miss Singapore |language=en |pages=28 |work=The Straits Times |url=https://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/digitised/page/straitstimes19701120-1.1.28 |access-date=20 Marso 2024 |via=National Library Board}}</ref> === Mga kontrobersiya === ==== Paglahok ng dalawang kandidata mula sa Timog Aprika ==== Bago pa man nagsimula ang kompetisyon ay kaagad nang nagkaroon ng kontrobersiya matapos tanggapin ng mga ''organizer'' ng Miss World ang dalawang kalahok mula sa Timog Aprika, isang itim, at isang puti, dulot ng [[aparteid]] na pinapalaganap sa nasabing bansa noon. Ang kandidatang itim na si Pearl Jansen ang may suot ng ''sash'' na "''Africa, South''", samantalang ang kandidatang puti na si Jillian Jessup ang may suot ng ''sash'' na "''South Africa''". <ref>{{Cite news |date=3 Nobyembre 1970 |title=Black and white 'team' seek title for S. Africa |language=en |pages=25 |work=Bangor Daily News |url=https://news.google.com/newspapers?id=DRI0AAAAIBAJ&sjid=wOAIAAAAIBAJ&pg=907%2C636058 |access-date=19 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref><ref>{{Cite news |date=25 Oktubre 1970 |title=South Africa send two beauties to contest |language=en |pages=28 |work=Eugene Register-Guard |url=https://news.google.com/newspapers?id=U6lVAAAAIBAJ&sjid=4uADAAAAIBAJ&pg=6226%2C5272245 |access-date=19 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> Marami ang tumutol sa desisyong ginawa ni Eric Morley dahil ayon sa mga ito, hindi magiging patas ang kompetisyon kung may isang bansang magpapadala ng dalawang kandidata habang ang iba ay isa lang ang pinapadala.<ref>{{Cite web |last=Haynes |first=Suyin |date=25 Setyembre 2020 |title=The First Black Miss World Looks Back on Her Tumultuous Win 50 Years Later |url=https://time.com/5892386/misbehaviour-true-story-jennifer-hosten/ |access-date=19 Marso 2024 |website=TIME |language=en |archive-date=13 Oktubre 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231013190847/https://time.com/5892386/misbehaviour-true-story-jennifer-hosten/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite news |date=17 Nobyembre 1970 |title=Le femministe di Londra contestano " Miss Mondo,, |language=it |pages=London feminists contest 'Miss World' |work=La Stampa |url=http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,7/articleid,0134_01_1970_0248_0007_4858998/ |access-date=21 Marso 2024}}</ref> ==== Mga protesta at insidente sa kasagsagan ng kompetisyon ==== Sa gabi ng kompetisyon, isang bomba ang sumabog sa ilalim ng isang sasakyan ng BBC na nakaparada sa labas ng Royal Albert Hall, sa isang pagtangkang hindi ipagpatuloy ang pagsasahimpapawid ng Miss World. Walang naitalang nasugatan o napahamak sa pagsabog.<ref>{{Cite news |date=21 Nobyembre 1970 |title=Bomb blasts BBC van |language=en |pages=1 |work=The Straits Times |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Page/straitstimes19701121-1.1.1 |access-date=3 Hunyo 2023 |via=National Library Board}}</ref> Sa gabi ring iyon ay may nagaganap na protesta ng mga aktibista mula sa Women's Liberation Movement na naganap din sa labas ng Royal Albert Hall.<ref>{{Cite news |date=21 Nobyembre 1970 |title=Smoke and stink bombs hurled by fem libs to disrupt pageant |language=en |pages=3 |work=Daytona Beach Sunday News-Journal |url=https://news.google.com/newspapers?id=090pAAAAIBAJ&sjid=mtEEAAAAIBAJ&pg=4961%2C5549651 |access-date=20 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> Dahil dito, ay kinailangang pumasok ng mga manonood sa bulwagan ng Royal Albert Hall habang nilalampasan ang mga maiingay na demonstrador na nakaharang sa likod ng mga barikada.<ref name="baker">{{cite book|title=Beautiful Idiots and Brilliant Lunatics: A Sideways Look at Twentieth Century London|first=Rob|last=Baker|isbn=978-1445651194|publisher=Amberley Publishing|year=2015|language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=21 Nobyembre 1970 |title=le Miss costrette alia fuga fra i fischi delle femministe |language=it |trans-title=the Misses forced to flee amidst the boos of the feminists |pages=18 |work=La Stampa |url=http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,18/articleid,0134_01_1970_0252_0018_4859926/ |access-date=21 Marso 2024 |archive-date=21 Marso 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240321025759/http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,18/articleid,0134_01_1970_0252_0018_4859926/ |url-status=dead }}</ref> Animnapung mga aktibista ang nakapasok sa loob ng Royal Albert Hall, at nagtapon ng ''flour bomb'' sa entablado at nagpaingay gamit ang mga ''football rattle'' habang nasa entablado ang Amerikanong komedyante na si Bob Hope.<ref name=":2">{{Cite news |last=Pape |first=Gordon |date=20 Nobyembre 1970 |title=Cattle show |language=en |pages=29 |work=Ottawa Citizen |url=https://news.google.com/newspapers?id=q8gyAAAAIBAJ&sjid=Mu0FAAAAIBAJ&dq=miss-grenada&pg=1761%2C1750527 |access-date=20 Marso 2024 |via=Google News Archives}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 Nobyembre 2020 |title=The feminists who flour bombed the 1970 Miss World pageant |url=https://www.independent.co.uk/life-style/women/miss-world-protest-1970-womens-liberation-feminists-b1759081.html |access-date=20 Marso 2024 |website=The Independent |language=en}}</ref> Siya rin ay kinantiyawan habang nagaganap ang pangyayari.<ref name=":2" /><ref>{{Cite news |last=Moorhead |first=Joanna |date=26 Pebrero 2020 |title=‘I heard the signal – and threw my flour bombs’: why the 1970 Miss World protest is still making waves |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/world/2020/feb/26/i-heard-the-signal-and-threw-my-flour-bombs-why-the-1970-miss-world-protest-is-still-making-waves |access-date=20 Marso 2024 |issn=0261-3077}}</ref> Matapos ang ilang minuto ay bumalik muli si Hope sa entablado at itinuloy ang kanyang diyalogo kasama si Eva Rueber-Staier. Ang kaganapang ito ang naging paksa ng pelikulang ''Misbehaviour'' na inilabas noong taong 2020. == Mga resulta == [[Talaksan:Miss_World_1970_Map.PNG|thumb|250x250px| Mga bansa at teritoryong sumali sa Miss World 1970 at ang kanilang mga pagkakalagay]] === Mga pagkakalagay === {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakalagay ! Kandidata |- | '''Miss World 1970''' | * '''{{Flagicon image|Flag of Grenada (1967–1974).svg}} [[Grenada]]''' – '''Jennifer Hosten''' |- | 1st runner-up | * {{Flagicon image|Flag of South Africa (1928-1982).svg}} [[South Africa|Timog Aprika]] – Pearl Jansen |- | 2nd runner-up | * {{flagicon|ISR}} [[Israel]] – Irith Lavi |- | 3rd runner-up | * {{flagicon|SWE}} [[Suwesya]] – Maj Christel Johansson |- | 4th runner-up | * {{Flagicon image|Flag of South Africa (1928-1982).svg}} [[South Africa|Timog Aprika]] – Jillian Jessup |- | Top 7 | * {{flagicon|BRA}} [[Brazil|Brasil]] – Sônia Yara Guerra * '''{{flagicon|UK}}''' [[United Kingdom|Reyno Unido]] – Yvonne Ormes |- | Top 15 | * {{Flagicon image|Flag of Australia (converted).svg}} [[Australia|Australya]] – Valli Kemp * {{flagicon|SRI}} [[Sri Lanka|Ceylon]] – Yolanda Ahlip * {{flagicon|ECU}} [[Ecuador|Ekwador]] – Sofía Monteverde * {{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] – Sandra Wolsfeld * {{Flag|Guyana}} – Jennifer Wong * {{flagicon|IND}} [[Indiya]] – Heather Corinne Faville * {{Flagicon image|Flag of the Philippines (1936–1985, 1986–1998).svg}} [[Pilipinas]] – Minerva Cagatao * {{Flagicon image|Flag of Yugoslavia (1946-1992).svg}} [[Yugoslavia]] – Tereza Đelmiš |} == Kompetisyon == === Pormat === Tulad noong [[Miss World 1961|1961]], labinlimang ''semi-finalist'' ang napili sa pamamagitan ng paunang kompetisyon na ginanap sa araw ng pinal na kompetisyon na binubuo ng ''swimsuit'' at ''evening gown competition''. Lumahok sa ''swimsuit competition'' at ''evening gown competition'' ang mga labinlimang ''semi-finalist'', at kalaunan ay napili ang pitong pinalista na sumabak sa ''final interview.'' === Mga insidente pagkatapos ng kompetisyon === Isang kontrobersiya pa ang sumulpot sa pag-anunsyo ng mga resulta nang hirangin si Jennifer Hosten ng Grenada, isang babaeng itim, bilang ang bagong Miss World, at si Pearl Jansen ng Timog Aprika na siyang itim rin ay itinanghal bilang ''first runner-up''. Nakatanggap ng maraming mga protesta ang BBC at ang mga dyaryo sa Reyno Unido tungkol sa mga resulta. Apat sa siyam na hurado ang nagbigay ng unang gantimpala kay Maj Christel Johansson ng Suwesya at dalawa lamang kay Hosten, ngunit nagtapos si Johansson bilang ''third runner-up''.<ref>{{Cite news |date=25 Nobyembre 1970 |title=Miss World contest results explained |language=en |pages=11 |work=The Glasgow Herald |url=https://news.google.com/newspapers?id=L5VAAAAAIBAJ&sjid=EKUMAAAAIBAJ&pg=3757%2C4938975 |access-date=21 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> Inakusahan din si Eric Gairy, ang Premier ng Grenada at isa rin sa mga hurado sa gabing iyon, na pinapaboran niya si Hosten at hinihikayat ang mga hurado na ipanalo ito.<ref>{{Cite news |last=Cozier |first=Tony |date=24 Disyembre 1970 |title=Miss Grenada logical choice |language=en |pages=51 |work=Ottawa Citizen |url=https://news.google.com/newspapers?id=lr0yAAAAIBAJ&sjid=XO0FAAAAIBAJ&pg=817%2C3645795 |access-date=21 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> Dahil sa mga matitinding alegasyon laban sa organisasyon, napagdesisyunan ng ''organizing director'' ng Miss World Organization na si Julia Morley na bumitiw sa kanyang posisyon. Upang pabulaanan ang mga akusasyon, ipinakita ng=i Eric Morley ang mga ''ballot card'' ng mga hurado na siyang nagpapakita sa ''voting system'' na inimplementa sa Miss World. Makikita sa mga ''card'' na mas maraming ikalawa, ikatlo, ikaapat, at ikalimang puwesto si Hosten kasya kay Johansson at sa iba pang mga pinalista. Kalaunan ay bumalik sa pagiging ''organizing director'' ng Miss World si Julia Morley.<ref name="philstar.com 2015">{{cite web |date=11 Nobyembre 2015 |title=Misses World on stamps |url=http://www.philstar.com/entertainment/229505/misses-world-stamps |access-date=23 Marso 2024 |website=[[The Philippine Star]] |language=en}}</ref> === Komite sa pagpili === * Joseph Alseka – ''High Commissioner'' ng Malawi sa Reyno Unido * Glen Campbell – Amerikanong mang-aawit at gitarista * Nat Cohen – Ingles na ''film producer'' * Joan Collins – Ingles na aktres, awtor, at kolumnista * Peter Dimmock – Isang ''executive'' mula sa BBC * Fatehsinghrao Gaekwad – ''Maharaja'' ng Baroda * Eric Gairy – Premier ng Grenada<ref>{{Cite web |last=O'Shaughnessy |first=Hugh |date=24 Agosto 1997 |title=Obituary: Sir Eric Gairy |url=https://www.independent.co.uk/news/people/obituary-sir-eric-gairy-1247273.html |access-date=21 Marso 2024 |website=The Independent |language=en}}</ref> * Roesmin Noerjadin – Embahador ng Indonesya sa Reyno Unido * Nina, Baroness van Pallandt – Danesang mang-aawit at aktres == Mga kandidata == Limampu't-walong kandidata ang lumahok para sa titulo. {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%" !Bansa/Teritoryo !Kandidata !Edad{{efn|Mga edad sa panahon ng kompetisyon}} !Bayan |- |{{flagicon|GER}} [[Kanlurang Alemanya|Alemanya]] |Dagmar Eva Ruthenberg<ref>{{Cite news |date=10 Nobyembre 1970 |title=Op tijd... |language=nl |trans-title=On time... |pages=9 |work=De nieuwe Limburger |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMCC01:048177008:mpeg21:p00009 |access-date=19 Marso 2024 |via=Delpher}}</ref> |19 |[[Berlin]] |- |{{flagicon|ARG}} [[Arhentina]] |Patricia María Charré<ref>{{Cite news |date=16 Nobyembre 1970 |title=Once latinoamericanas en concurso Miss Mundo |language=es |trans-title=Eleven Latin Americans in Miss World contest |pages=12 |work=La Nacion |url=https://news.google.com/newspapers?id=3fccAAAAIBAJ&sjid=uXoEAAAAIBAJ&pg=3913%2C877557 |access-date=19 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> |22 |[[Lungsod ng Buenos Aires|Buenos Aires]] |- |{{Flagicon image|Flag of Australia (converted).svg}} [[Australia|Australya]] |Valli Kemp<ref>{{Cite news |date=19 Enero 1971 |title=Sis is OK |language=en |pages=11 |work=Sarasota Journal |url=https://news.google.com/newspapers?id=5BMfAAAAIBAJ&sjid=CI0EAAAAIBAJ&pg=2364%2C2861020 |access-date=19 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> |19 |[[Sydney]] |- |{{flagicon|AUT}} [[Austria|Austrya]] |Rosemarie Resch<ref>{{Cite news |date=17 Nobyembre 1970 |title='Cover up' order goes out to the bra-less beauty |language=en |pages=11 |work=The Straits Times |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Article/straitstimes19701117-1.2.85.4 |access-date=3 Hunyo 2023 |via=National Library Board}}</ref> |19 |[[Viena|Vienna]] |- |{{flagicon|NZL}} [[New Zealand|Bagong Silandiya]] |Glenys Treweek<ref>{{Cite web |date=31 Enero 2009 |title=Not mine, says Barbara |url=https://www.stuff.co.nz/manawatu-standard/news/222535/Not-mine-says-Barbara |access-date=25 Disyembre 2022 |website=Stuff |language=en}}</ref> |19 |[[Auckland]] |- |{{Flagicon image|Flag of the Bahamas (1964–1973).svg}} [[Bahamas]] |June Brown |19 |[[Nassau]] |- |{{flagicon|BEL}} [[Belhika]] |Francine Martin<ref>{{Cite web |date=11 Enero 2010 |title=Erelijst Miss België |url=https://www.demorgen.be/tv-cultuur/erelijst-miss-belgie~b5723d4d/ |access-date=24 Disyembre 2022 |website=De Morgen |language=nl-NL}}</ref> |20 |Liège |- |{{flagicon|Venezuela|variant=1930}} [[Venezuela|Beneswela]] |Tomasa Nina de las Casas<ref>{{Cite web |last=Garcés |first=Ever |date=16 Nobyembre 2022 |title=Miss Venezuela: Ni tan niñas, ni tan venezolanas… |url=https://diariodelosandes.com/miss-venezuela-ni-tan-ninas-ni-tan-venezolanas/ |access-date=19 Disyembre 2022 |website=Diario de Los Andes |language=es}}</ref> |22 |Miranda |- |{{flagicon|BRA}} [[Brazil|Brasil]] |Sonia Yara Guerra<ref>{{Cite news |date=25 Hunyo 1970 |title=Nueva "Senorita Brasil" |language=es |trans-title=New "Miss Brazil" |pages=23 |work=El Tiempo |url=https://news.google.com/newspapers?id=fT4gAAAAIBAJ&sjid=rWYEAAAAIBAJ&pg=3676%2C4694734 |access-date=19 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> |22 |[[São Paulo]] |- |{{flagicon|SRI}} [[Sri Lanka|Ceylon]] |Yolanda Ahlip |22 |[[Colombo]] |- |{{flagicon|DNK}} [[Dinamarka]] |Winnie Hollmann<ref>{{Cite web |date=19 Disyembre 2005 |title=Hundene har fået deres eget vaskeri |url=https://jyllands-posten.dk/indland/ECE4995790/Hundene-har-f%C3%A5et-deres-eget-vaskeri/ |access-date=24 Disyembre 2022 |website=Jyllands-Posten |language=da}}</ref> |23 |[[Copenhague]] |- |{{flagicon|ECU}} [[Ecuador|Ekwador]] |Sofía Monteverde<ref>{{Cite web |last=San Miguel |first=Santiago |date=21 Pebrero 2020 |title=Sofía Barriga: "Últimamente estoy pensando mucho en mi madre" |trans-title=Sofía Barriga: "Lately I've been thinking a lot about my mother" |url=https://www.expreso.ec/ocio/sofia-barriga-ultimamente-pensando-mi-madre-5646.html |access-date=3 Hunyo 2023 |website=Diario Expreso |language=es}}</ref> |20 |Guayaquil |- |{{Flagicon image|Flag of Spain (1945–1977).svg}} [[Espanya]] |Josefina Román |23 |Chiclana de la Frontera |- |{{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] |Sandra Wolsfeld<ref>{{Cite news |date=6 Oktubre 1970 |title=Sandie is Miss USA |language=en |pages=13 |work=The Straits Times |url=https://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/digitised/page/straitstimes19701006-1.1.13 |access-date=20 Marso 2024 |via=National Library Board}}</ref> |24 |Wheaton |- |{{flagicon|GAM}} [[Gambia|Gambya]] |Margaret Davies |20 |[[Banjul]] |- |'''{{Flagicon image|Flag of Grenada (1967–1974).svg}} [[Grenada]]''' |'''Jennifer Hosten'''<ref>{{Cite news |last=Jones |first=Ellen E. |date=16 Mayo 2023 |title=‘It seems so corny!’ How Jennifer Hosten became the first Black Miss World – and an international diplomat |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/society/2023/may/16/jennifer-hosten-first-black-miss-world-grenada |access-date=19 Marso 2024 |issn=0261-3077}}</ref> |22 |[[St. George's, Grenada|St. George's]] |- |{{flagicon|GRE|variant=1970}} [[Gresya]] |Julie Vardi |20 |[[Atenas]] |- |{{Flag|Guyana}} |Jennifer Wong<ref>{{Cite web |last= |first= |date=12 Enero 2019 |title=Miss World Guyana seeking contestants for this year’s pageant |url=https://www.stabroeknews.com/2019/01/12/the-scene/miss-world-guyana-seeking-contestants-for-this-years-pageant/ |access-date=19 Marso 2024 |website=Stabroek News |language=en-us}}</ref> |18 |[[Georgetown]] |- |{{flagicon|JAM}} [[Jamaica|Hamayka]] |Elizabeth Ann Lindo<ref>{{Cite web |last=Jackson |first=Kevin |date=8 Agosto 2021 |title=Reflections of a queen |url=https://www.jamaicaobserver.com/2021/08/07/reflections-of-a-queen-20231028-1619-093738/ |access-date=19 Marso 2024 |website=Jamaica Observer |language=en-US}}</ref> |24 |[[Kingston, Jamaica|Kingston]] |- |{{flagicon|JPN}} [[Hapon]] |Hisayo Nakamura<ref>{{Cite news |date=12 Nobyembre 1970 |title=Miss World contestants |language=en |pages=1 |work=Times Daily |url=https://news.google.com/newspapers?id=vBosAAAAIBAJ&sjid=1sgEAAAAIBAJ&pg=5467%2C2156150 |access-date=19 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> |21 |[[Prepektura ng Fukuoka|Fukuoka]] |- |{{Flagicon image|Government Ensign of Gibraltar.svg}} [[Gibraltar|Hibraltar]] |Carmen Gomez<ref>{{Cite web |last=Stringer |first=Megan |date=4 Oktubre 2021 |title=Then and now |url=http://www.gibraltarpanorama.gi/176736 |access-date=19 Marso 2024 |website=Gibraltar Panorama |language=en |archive-date=19 Marso 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240319052115/http://www.gibraltarpanorama.gi/176736 |url-status=dead }}</ref> |21 |Hibraltar |- |{{Flagicon image|Flag of Hong Kong (1876–1955).svg}} [[Hong Kong]] |Ann Lay |19 |Hong Kong |- |{{flagicon|IND}} [[Indiya]] |Heather Faville<ref>{{Cite web |last=Bidapa |first=Prasad |date=6 Hulyo 2019 |title=Memories of another day |url=https://www.newindianexpress.com/cities/bengaluru/2019/Jul/06/memories-of-another-day-2000182.html |access-date=19 Marso 2024 |website=The New Indian Express |language=en}}</ref> |24 |[[Chennai|Madras]] |- |{{flagicon|IRL}} [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] |Mary McKinley<ref>{{Cite news |last=McGinty |first=Catherine |date=12 Nobyembre 2020 |title=Good Golly Miss Mollie McKinley |language=en |work=Donegal Live |url=https://www.donegallive.ie/gallery/news/588260/gallery-good-golly-miss-mollie-mckinley.h |access-date=3 Hunyo 2023 }}{{Dead link|date=Hunyo 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |20 |Donegal |- |{{flagicon|ISR}} [[Israel]] |Irith Lavi<ref>{{Cite news |date=21 Nobyembre 1970 |title=West Indies beauty crowned Miss World |language=en |pages=1–2 |work=The Press-Courier |url=https://news.google.com/newspapers?id=RWNLAAAAIBAJ&sjid=kiMNAAAAIBAJ&pg=1651%2C4094550 |access-date=21 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> |18 |[[Haifa]] |- |{{Flagicon|ITA}} [[Italya]] |Marika de Poi<ref>{{Cite news |date=14 Nobyembre 1970 |title=La Miss che è tutti noi |language=it |trans-title=The Miss who is all of us |pages=12 |work=La Stampa |url=http://www.archiviolastampa.it/component/option,com_lastampa/task,search/mod,libera/action,viewer/Itemid,3/page,13/articleid,1525_02_1970_0239_0013_21379140/ |access-date=21 Marso 2024}}</ref> |20 |[[Roma]] |- |{{flagicon|CAN}} [[Canada|Kanada]] |Norma Joyce Hickey<ref>{{Cite web |last=Shea |first=Darlene |date=26 Oktubre 2015 |title=Island girl, Norma (Hickey) Dougherty, returns with new book |url=https://www.saltwire.com/prince-edward-island/lifestyles/island-girl-norma-hickey-dougherty-returns-with-new-book-63949/ |access-date=25 Disyembre 2022 |website=SaltWire |language=en}}</ref> |19 |Pulo ng Prince Edward |- |{{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] |Carmelina Bayona Vera |18 |[[Santander (Colombia)|Santander]] |- |{{flagicon|LIB}} [[Lebanon|Libano]] |Georgina Rizk<ref>{{Cite web |last=Yazbeck |first=Jeannine |date=15 Disyembre 2022 |title=Georgina Rizk, the First and Only Arab Miss Universe Talks Evading Fame, and Her Love for Lebanon |url=https://en.vogue.me/fashion/georgina-rizk-first-only-arab-miss-universe-fame-lebanon-interview/ |access-date=19 Marso 2024 |website=Vogue Arabia |language=en-GB}}</ref> |17 |[[Beirut]] |- |{{flagicon|LBR}} [[Liberya]] |Mainusa Wiles |20 |[[Monrovia]] |- |{{flagicon|ISL}} [[Iceland|Lupangyelo]] |Anna Hansdóttir<ref>{{Cite news |date=11 Nobyembre 1970 |title=Miss Ijsland |language=nl |trans-title=Miss Iceland |pages=17 |work=Tubantia |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=KBPERS01:003329009:mpeg21:p00017 |access-date=19 Marso 2024 |via=Delpher}}</ref> |17 |[[Reikiavik]] |- |{{flagicon|LUX}} [[Luxembourg|Luksemburgo]] |Rita Massard |18 |– |- |{{Flagicon|MAS}} [[Malaysia]] |Mary Ann Wong |23 |[[Ipoh]] |- |{{MLT}} |Marthese Galea |18 |Sliema |- |{{Flagicon|MRI}} [[Mawrisyo]] |Florence Muller<ref name=":1">{{Cite web |date=5 Abril 2015 |title=1970-2015: Il était une fois Miss Mauritius |trans-title=1970-2015: Once upon a time Miss Mauritius |url=https://www.lemauricien.com/actualites/magazine/1970-2015-il-etait-fois-miss-mauritius/38180/ |access-date=3 Hunyo 2023 |website=Le Mauricien |language=fr-FR}}</ref> |21 |[[Port Louis]] |- |{{flagicon|MEX}} [[Mehiko]] |Libia López<ref>{{Cite web |last=Lomelí |first=Julieta |date=7 Mayo 2019 |title=In memoriam Libia Zulema López Montemayor (1952-2019). ¡Hasta siempre, Señorita México! |url=https://www.elsoldesinaloa.com.mx/incoming/in-memoriam-libia-zulema-lopez-montemayor-1952-2019.-hasta-siempre-senorita-mexico-3582486.html |access-date=25 Disyembre 2022 |website=El Sol de Sinaloa |language=es |archive-date=24 Disyembre 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221224174543/https://www.elsoldesinaloa.com.mx/incoming/in-memoriam-libia-zulema-lopez-montemayor-1952-2019.-hasta-siempre-senorita-mexico-3582486.html |url-status=dead }}</ref> |18 |Sinaloa |- |{{flagicon|NGA}} [[Niherya]] |Stella Owivri |20 |[[Lagos]] |- |{{flagicon|NIC}} [[Nicaragua|Nikaragwa]] |Evangelina Lacayo |23 |[[Managua]] |- |{{flagicon|NOR}} [[Noruwega]] |Aud Fosse<ref name=":0">{{Cite news |date=23 Nobyembre 1970 |title=Controversy rages over 'Miss World' |language=en |pages=1 |work=Daytona Beach Sunday News-Journal |url=https://news.google.com/newspapers?id=1d0pAAAAIBAJ&sjid=mtEEAAAAIBAJ&pg=2840%2C6276997 |access-date=19 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> |21 |[[Oslo]] |- |{{flagicon|NED}} [[Netherlands|Olanda]] |Patricia Hollman<ref>{{Cite news |date=14 Nobyembre 1970 |title=Miss Holland |language=nl |pages=23 |work=Tubantia |url=https://resolver.kb.nl/resolve?urn=KBPERS01:003329012:mpeg21:p00023 |access-date=19 Marso 2024 |via=Delpher}}</ref> |20 |Doetinchem |- |{{Flagicon image|Flag of the Philippines (1936–1985, 1986–1998).svg}} [[Pilipinas]] |Minerva Cagatao<ref>{{Cite web |last=Burton-Titular |first=Joyce |date=1 Oktubre 2013 |title=From Vivien to Megan: The PH in Miss World history |url=https://www.rappler.com/entertainment/pageants/40304-philippines-miss-world-history/ |access-date=3 Hunyo 2023 |website=[[Rappler]] |language=en-US}}</ref> |17 |[[Isabela (lalawigan)|Isabela]] |- |{{flagicon|FIN}} [[Pinlandiya]] |Hannele Hamara<ref>{{Cite web |date=11 Pebrero 2020 |orig-date=11 Pebrero 1970 |title=Missikauneus hankitaan ulkoillen ja jumpaten |trans-title=Miss beauty is acquired by going outside and jogging |url=https://www.hs.fi/historia/art-2000006402972.html |access-date=3 Hunyo 2023 |website=Helsingin Sanomat |language=fi}}</ref> |18 |[[Helsinki]] |- |{{flagicon|Puerto Rico|variant=1952}} [[Puerto Rico|Porto Riko]] |Alma Pérez |21 |San Juan |- |'''{{Flagicon|POR}}''' [[Portugal]] |Ana Maria Lucas<ref>{{Cite web |date=8 Oktubre 2021 |title=Ana Maria Lucas em rara aparição ao lado da neta |url=https://lux.iol.pt/nacional/08-10-2021/ana-maria-lucas-em-rara-aparicao-ao-lado-da-neta |access-date=1 Enero 2023 |website=Lux |language=pt}}</ref> |21 |[[Lisboa]] |- |{{Flagicon image|Flag of France (1794–1815, 1830–1974, 2020–present).svg}} [[Pransiya]] |Micheline Beaurain<ref>{{Cite web |date=27 Disyembre 2020 |title=En 1970, Miss Côte de Nacre, élue au casino de Ouistreham, devient la 40e Miss France |trans-title=In 1970, Miss Côte de Nacre, elected at the Ouistreham casino, became the 40th Miss France |url=https://actu.fr/societe/en-1970-miss-cote-de-nacre-elue-au-casino-de-ouistreham-devient-la-40e-miss-france_38354600.html |access-date=19 Marso 2024 |website=Actu.fr |language=fr}}</ref> |21 |[[Paris]] |- |{{flagicon|DOM}} [[Republikang Dominikano]] |Fátima Shecker |21 |La Altagracia |- |'''{{flagicon|UK}}''' [[United Kingdom|Reyno Unido]] |Yvonne Ormes<ref>{{Cite news |date=16 Agosto 1970 |title=Judges name Miss U.K. |language=en |pages=35 |work=The Sydney Morning Herald |url=https://www.newspapers.com/article/the-sydney-morning-herald-miss-uk-1970/83669069/ |access-date=3 Hunyo 2023 |via=Newspapers.com}}</ref> |21 |Nantwich |- |{{Flagicon image|Flag of Seychelles (1961–1976).svg}} [[Seychelles|Seykelas]] |Nicole Barallon |17 |[[Victoria, Seychelles|Victoria]] |- |{{flagicon|SWE}} [[Suwesya]] |Maj Christel Johansson<ref>{{Cite web |last=Brink |first=Nina van den |date=15 Setyembre 2020 |title=Kulturbloggen: När skönhetstävlingar slutade att vara rumsrena |url=https://www.fokus.se/kultur/kulturbloggen-nar-skonhetstavlingar-slutade-vara-rumsrena/ |access-date=19 Marso 2024 |website=Fokus |language=sv-SE}}</ref> |20 |[[Estokolmo]] |- |{{flagicon|SUI}} [[Suwisa]] |Sylvia Weisser<ref name=":0" /> |22 |Zollikon |- |{{flagicon|THA}} [[Thailand|Taylandiya]] |Tuanjai Amnakamart |17 |[[Bangkok]] |- | rowspan="2" |{{Flagicon image|Flag of South Africa (1928-1982).svg}} [[South Africa|Timog Aprika]] |Pearl Jansen<ref>{{Cite web |last=Landsberg |first=Ian |date=30 Agosto 2021 |title=Pearl Jansen, SA heroine and trailblazing beauty queen at Miss World pageant |url=https://www.iol.co.za/capeargus/lifestyle/pearl-jansen-sa-heroine-and-trailblazing-beauty-queen-at-miss-world-pageant-1f019c0c-ce33-433a-a3d0-2ecf138b80e7 |access-date=19 Marso 2024 |website=Independent Online |language=en}}</ref> |20 |[[Cape Town]] |- |Jillian Jessup<ref>{{Cite web |last=Greep |first=Monica |date=16 Marso 2020 |title=Miss South Africa says friendship with white counterpart was sham |url=https://www.dailymail.co.uk/femail/article-8117623/Former-Miss-South-Africa-reveals-friendship-white-counterpart-sham.html |access-date=19 Marso 2024 |website=Mail Online |language=en}}</ref> |20 |Port Elizabeth |- |{{flagicon|KOR}} [[Timog Korea]] |Lee Jung-hee<ref>{{Cite news |date=12 Nobyembre 1970 |title=Beauties on parade |language=en |pages=9 |work=Boca Raton News |url=https://news.google.com/newspapers?id=JfVTAAAAIBAJ&sjid=x4wDAAAAIBAJ&pg=3945%2C1228506 |access-date=19 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> |19 |[[Seoul]] |- |{{flagicon|CYP}} [[Tsipre]] |Louiza Anastadiades |19 |[[Nicosia]] |- |{{flagicon|TUN}} [[Tunisya]] |Kaltoum Khouildi |24 |[[Tunis]] |- |{{flagicon|TUR}} [[Turkiya]] |Afet Tuğbay<ref>{{Cite web |last= |date=27 Marso 2018 |title='Türkiye güzeli olmak bizde aile geleneği' |trans-title='Being Miss Türkiye is our family tradition' |url=https://www.mynet.com/galeri/turkiye-guzeli-olmak-bizde-aile-gelenegi-160259-mymagazin/33 |access-date=19 Marso 2024 |website=Mynet Magazin |language=tr}}</ref> |18 |[[Istanbul]] |- |{{Flagicon image|Flag of Yugoslavia (1946-1992).svg}} [[Yugoslavia]] |Tereza Đelmiš |19 |Subotica |} == Sa kulturang popular == Noong taong 2014, nag-''produce'' ng isang dokyumentaryo ang BBC Radio bilang isang episodyo ng kanilang ''The Reunion'' series kung saan pinagsama-sama sina Hosten, si Michael Aspel, at ilang sa mga taong nagprotesta nanggambal sa kompetisyon. Ang dokyumentaryong ito ang siyang naging inspirasyon ni Philippa Lowthorpe upang i-''produce'' at direktahin ang pelikulang ''Misbehaviour'' noong 2020 kung saan isinadula ang mga pangyayari sa kompetisyon noong 1970.<ref>{{Cite web |last=Beck |first=Lia |date=25 Agosto 2020 |title=The Real Story Behind 'Misbehaviour' According To The Woman Who Lived It |url=https://www.refinery29.com/en-us/2020/09/10047819/misbehaviour-true-story-real-jennifer-hosten |access-date=23 Marso 2024 |website=Refinery29 |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Saner |first=Emine |date=20 Marso 2020 |title='You are a trophy': ex-beauty queens judge Misbehaviour |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/film/2020/mar/20/miss-world-ex-beauty-queens-judge-misbehaviour |access-date=23 Marso 2024 |issn=0261-3077}}</ref> Kalaunan ay ''nag-produce'' din ng isang dokyumentaryo ang BBC Television na pinamagatang ''Beauty Queens and Bedlam'' kung saan nakapanayam nila ang mga nagprotesta sa ''pageant'', ang mga ''organizer'', si Aspel, maging na rin sina Hosten, Jansen, at Johansson.<ref>{{Cite news |last=Singh |first=Anita |date=16 Marso 2020 |title=Miss World 1970: Beauty Queens and Bedlam, review: a fun account of the Miss World contest that saw Bob Hope get flour-bombed |language=en-GB |work=The Telegraph |url=https://www.telegraph.co.uk/tv/2020/03/16/miss-world-1970-beauty-queens-bedlam-review-fun-account-miss/ |access-date=23 Marso 2024 |issn=0307-1235}}</ref> == Mga tala == <references group="lower-alpha" responsive="1"></references> == Mga sanggunian == {{Reflist}} == Panlabas na kawing == * [http://www.missworld.com Opisyal na website] {{Miss World}} [[Kategorya:Miss World]] [[Kategorya:1970]] bor1bl0he6n0kifv3wnx49oolacduc6 0 324491 2209352 2107477 2026-05-27T15:41:03Z ~2026-31674-28 162312 Inilagay ang tamang impormasyon 2209352 wikitext text/x-wiki {{Infobox rail accident | title = PNR Train Collision in Brgy. Buli, Muntinlupa | image = | image_size = | caption = | image_map = | image_map_caption = | pushpin_map = | alternative_map = | pushpin_map_caption = | mapframe = | coordinates = {{Coord|14|23|N|121|03|E|region:ES-GA_type:event|display=inline,title}} <!-- Details --> | date = {{Start date|1997|09|22|df=y}} | time = 02:00 [[Philippine Standard Time|PST]] (UTC+08:00) | location = [[Muntinlupa]] | location_dir = MM | location_city = | location_dist_km = | location_dist_mi = | country = [[Pilipinas]] | line = Maynila-Calamba | operator = Ricardo Timbang (Ang nagmamaneho ng DEL 5010 na kaapu-apuhan niya sa pinsan na si Mark Cristopher A. Chua na kasalukuyan aktibo sa Philippine National Railways mula 2012). Jessie De Jesus (Nasa assistant side ng DEL 5010 na tumatakbo ng patalikod) Armando Cruz (Ang nagmamaneho sa DEL 5005 na habang tumatakbo sa pagitan ng istasyon ng Sucat at Bicutan sa kurbada ng tinatawag na Villar Bridge ay biglaang malalim na tagtag ay kumalas ang Knucke Coupler nahinihila nito. Gawa na pataas ang binabaybay nito at sa kalumaan ng mga karwahe na kondenado at mga sirang preno ng tren ay hindi na nakapag "Emergency Brake". Ito'y dahan-dahan umaatras pababa, ito ay nagresulta na bilang "Runaway Train" at habang bumubulusok pabalik ng Sucat Station ay nakabangga ang Runaway Train ng sasakyan sa Posadas Crossing. Laking gulat ng mga tao sa istasyon ng Sucat ay lumagpas sa kanila ang tren na napaka bilis sabay pumasok sa Sucat - Alabang Single Track. Nang nasa Brgy. Buli na ang kasunod na byahe ay ang DEL 5010 ay agad na inihinto ni Ricardo Timbang ang Tren at sila ay lumipat sa karwahe ng pasahero sila sumisigaw sina Ricardo Timbang at Jessie De Jesus na "magsibaba na kayo may tren na paparating at sasalpukin tayo!", ilang segundo lang sinalpok ng Runaway Train ang DEL 5010. Sa pangyayari ito ay agad na nagresign bilang General Manager si Jose B. Dado dahil sa Delekadesa | owner = | service = | type = Collisiom | cause = Suddenly Detach Coupler resulted as Runaway Train and Collided with another Passenger Train <!-- Statistics --> | bus = | trains = 3 | vehicles = | passengers = Mahigit 220+ | crew = | pedestrians = | deaths = 7 | injuries = 220 | damage = Collision | property = <!-- Route map --> | route_map = | route_map_state = | route_map_name = <!-- Footnotes --> | footnotes = }} Ang '''pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa''', ([[Ingles|eng]]: '''1997 PNR derailment in Muntinlupa'''), ay isang aksidenteng nangyari noong ika 22, Setyembre 1997, sakay ng [[Philippine National Railways]] o Daangbakal ng Pilipinas. Ay isa sa mga trahedya sa kasaysayan sa Pilipinas, Matapos ang nangyaring [[Sunog sa Ozone Disco]] taon Marso 1996.<ref>https://www.deseret.com/1997/9/22/19335511/at-least-7-die-in-philippine-train-crash</ref> ==Pangyayari== Dakong sapit 2:00 ng hapon sa lungsod ng Muntinlupa ng PNR, lulan na higit 250 katao ay alangin sa kanilang biyahe mula Maynila hanggang sa lalawigan ng [[Laguna]] sa [[Calamba]], Ang unang bagon ay nadiskaril sa riles nito na siyang nag dulot nag pagkaipit ng mga tao na higit 220 mga sugatan, 7 na patay, sunod ang ikalawang bagon na bumanga sa unahan nito, karga-karga na si Reynaldo Recede, Isang pasahero na si Maria Villamin 44 taon-gulang ay isa sa mga nakaligtas lulan sa unang bagon. Marami sa mga pasahero sa pangalawang bagon ay lumabas sa bubungan nito at tumalon pa ibaba upang humingi ng tulong, Higit 200+ na katao rito ang nakaligtas. ==Imbestigasyon== Ayon sa kapulisan ng Muntinlupa (PNP) ay ininspeksyon ang tren na sanhi ng pagdiskaril nito dahil sa nag collide ang dalawang bagon na bunga pag banga sa unahan. Sa datos ng kapulisan ito ang kaunaunhan at malalang aksidenteng nangyari sa transportasyon ng tren. ==Sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] [[Kategorya:Kasaysayan ng Pilipinas]] [[Kategorya:Kasaysayan ng Kalakhang Maynila]] [[Kategorya:Mga sakuna sa Pilipinas]] lk9h46tk4crf6759ah2zes3q2swjkc2 2209363 2209352 2026-05-27T17:18:45Z AsianStuff03 125864 Kinansela ang pagbabagong 2209352 ni [[Special:Contributions/~2026-31674-28|~2026-31674-28]] ([[User talk:~2026-31674-28|Usapan]]): bansalismo 2209363 wikitext text/x-wiki {{Infobox rail accident | title = PNR derailment in Muntinlupa | image = | image_size = | caption = | image_map = | image_map_caption = | pushpin_map = | alternative_map = | pushpin_map_caption = | mapframe = | coordinates = {{Coord|14|23|N|121|03|E|region:ES-GA_type:event|display=inline,title}} <!-- Details --> | date = {{Start date|1997|09|22|df=y}} | time = 02:00 [[Philippine Standard Time|PST]] (UTC+08:00) | location = [[Muntinlupa]] | location_dir = MM | location_city = | location_dist_km = | location_dist_mi = | country = [[Pilipinas]] | line = Maynila-Calamba | operator = Reynaldo Recede | owner = | service = | type = Derailment | cause = Overspeed on collided <!-- Statistics --> | bus = | trains = 3 | vehicles = | passengers = Mahigit 220+ | crew = | pedestrians = | deaths = 7 | injuries = 220 | damage = Pagkadiskaril ng bagon | property = <!-- Route map --> | route_map = | route_map_state = | route_map_name = <!-- Footnotes --> | footnotes = }} Ang '''pagdiskaril ng tren sa Muntinlupa''', ([[Ingles|eng]]: '''1997 PNR derailment in Muntinlupa'''), ay isang aksidenteng nangyari noong ika 22, Setyembre 1997, sakay ng [[Philippine National Railways]] o Daangbakal ng Pilipinas. Ay isa sa mga trahedya sa kasaysayan sa Pilipinas, Matapos ang nangyaring [[Sunog sa Ozone Disco]] taon Marso 1996.<ref>https://www.deseret.com/1997/9/22/19335511/at-least-7-die-in-philippine-train-crash</ref> ==Pangyayari== Dakong sapit 2:00 ng hapon sa lungsod ng Muntinlupa ng PNR, lulan na higit 250 katao ay alangin sa kanilang biyahe mula Maynila hanggang sa lalawigan ng [[Laguna]] sa [[Calamba]], Ang unang bagon ay nadiskaril sa riles nito na siyang nag dulot nag pagkaipit ng mga tao na higit 220 mga sugatan, 7 na patay, sunod ang ikalawang bagon na bumanga sa unahan nito, karga-karga na si Reynaldo Recede, Isang pasahero na si Maria Villamin 44 taon-gulang ay isa sa mga nakaligtas lulan sa unang bagon. Marami sa mga pasahero sa pangalawang bagon ay lumabas sa bubungan nito at tumalon pa ibaba upang humingi ng tulong, Higit 200+ na katao rito ang nakaligtas. ==Imbestigasyon== Ayon sa kapulisan ng Muntinlupa (PNP) ay ininspeksyon ang tren na sanhi ng pagdiskaril nito dahil sa nag collide ang dalawang bagon na bunga pag banga sa unahan. Sa datos ng kapulisan ito ang kaunaunhan at malalang aksidenteng nangyari sa transportasyon ng tren. ==Sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:1997 sa Pilipinas]] [[Kategorya:Kasaysayan ng Pilipinas]] [[Kategorya:Kasaysayan ng Kalakhang Maynila]] [[Kategorya:Mga sakuna sa Pilipinas]] ofdkf9b5h797sanzr3lzss12yjunxih 0 324652 2209376 2207531 2026-05-27T21:22:19Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209376 wikitext text/x-wiki {{ Infobox beauty pageant | image = File:Manushi-Chhillar snapped at a press meet in St. Regis, Mumbai.jpg | caption = Manushi Chhillar | venue = Sanya City Arena, [[Sanya]], [[Tsina]] | date = 18 Nobyembre 2017 | presenters = {{Hlist|Fernando Allende|Angela Chow|[[Megan Young]]|Frankie Cena|Barney Walsh|Steve Douglas}} | acts = {{Hlist|[[Kristian Kostov]]|Jeffrey Li|Celine Tam|Zizi}} | broadcaster = {{Hlist|Estrella TV|DirecTV}} | entrants = 118 | placements = 40 | debuts = {{Hlist|Armenya|Laos|Senegal}} | withdrawals = {{Hlist|Antigua at Barbuda|Biyelorusya|Demokratikong Republika ng Konggo|Guniya Bissaw|Hayti|Kapuluang Birhen ng Estados Unidos|Kirgistan|Kosta Rika|Letonya|Malaysia|Porto Riko|Republikang Tseko|Sierra Leone|Santa Lucia|Uganda}} | returns = {{Hlist|Anggola|Bangglades|Cabo Verde|Etiyopiya|Gresya|Hong Kong|Kamerun|Liberya|Makaw|Madagaskar|Noruwega|Sambia|Simbabwe}} | winner = '''[[Manushi Chhillar]]''' | before = [[Miss World 2016|2016]] | next = [[Miss World 2018|2018]] | represented = '''{{flagicon|India}} [[Indiya]]''' }} Ang '''Miss World 2017''' ay ang ika-67 edisyon ng [[Miss World]] pageant, na ginanap sa Sanya City Arena sa [[Sanya]], [[Hainan]], [[Tsina]] noong 18 Nobyembre 2017.<ref>{{Cite web |date=19 Nobyembre 2017 |title=Photos from 2017 Miss World Pageant |url=https://www.eonline.com/photos/22976/2017-miss-world-pageant |archive-url=https://web.archive.org/web/20230429004432/https://www.eonline.com/photos/22976/2017-miss-world-pageant |archive-date=29 Abril 2023 |access-date=24 Disyembre 2024 |website=E! Online |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Wang |first=Jia |date=18 Nobyembre 2017 |title=Miss India crowned Miss World 2017 |url=https://news.cgtn.com/news/32637a4e77637a6333566d54/share_p.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20241227035306/https://news.cgtn.com/news/32637a4e77637a6333566d54/share_p.html |archive-date=27 Disyembre 2024 |access-date=26 Disyembre 2024 |website=CGTN |language=en}}</ref> Pagkatapos ng kompetisyon, kinoronahan ni Stephanie Del Valle ng Porto Riko si Manushi Chhillar ng Indiya bilang Miss World 2017.<ref>{{Cite news |date=18 Nobyembre 2017 |title=India's Manushi Chhillar crowned Miss World 2017 |language=en |work=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/indias-manushi-chillar-crowned-miss-world-2017/articleshow/61703676.cms?from=mdr |access-date=2 Oktubre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211221055938/https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/indias-manushi-chillar-crowned-miss-world-2017/articleshow/61703676.cms?from=mdr |archive-date=21 Disyembre 2021 |issn=0013-0389}}</ref><ref>{{Cite web |last=Swertlow |first=Meg |date=18 Nobyembre 2017 |title=Miss World 2017 Winner Is Miss India Manushi Chhillar |url=https://www.eonline.com/news/894873/miss-world-2017-winner-is-miss-india-manushi-chhillar |archive-url=https://web.archive.org/web/20231004220739/https://www.eonline.com/news/894873/miss-world-2017-winner-is-miss-india-manushi-chhillar |archive-date=4 Oktubre 2023 |access-date=24 Disyembre 2024 |website=E! Online |language=en}}</ref> Ito ang ikaanim na tagumpay ng Indiya sa kasaysayan ng kompetisyon. Nagtapos bilang first runner-up si [[Andrea Meza]] ng Mehiko, samantalang nagtapos bilang second runner-up si Stephanie Hill ng Inglatera.<ref>{{Cite web |last=Padayhag |first=Michelle Joy L. |date=19 Nobyembre 2017 |title=Miss India wins Miss World 2017; Miss Philippines makes it to top 40 |url=https://cebudailynews.inquirer.net/154777/miss-india-wins-miss-world-2017-miss-philippines-makes-top-40 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171208101250/http://cebudailynews.inquirer.net/154777/miss-india-wins-miss-world-2017-miss-philippines-makes-top-40 |archive-date=8 Disyembre 2017 |access-date=24 Disyembre 2024 |website=CDN Life! |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=19 Nobyembre 2017 |title=Manushi Chhillar ends India’s 17-year long wait, wins Miss World 2017 |url=https://indianexpress.com/article/lifestyle/fashion/indias-manushi-chillar-crowned-miss-world-2017-4943608/ |access-date=27 Disyembre 2024 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> Mga kandidata mula sa 118 mga bansa at teritoryo ang kumalahok sa kompetisyong ito. Pinangunahan nina Fernando Allende, Angela Chow, Megan Young, Steve Douglas, Frankie Cena, at Barney Walsh ang kompetisyon. Nagtanghal sina Kristian Kostov, Jeffrey Li, Celine Tam, at Zizi sa edisyong ito.<ref>{{Cite web |last=Villano |first=Alexa |date=18 Nobyembre 2017 |title=IN PHOTOS: Megan Young hosts Miss World 2017 |url=https://www.rappler.com/entertainment/pageants/188823-megan-young-host-miss-world-2017-photos/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20220729125021/https://www.rappler.com/entertainment/pageants/188823-megan-young-host-miss-world-2017-photos/ |archive-date=29 Hulyo 2022 |access-date=25 Disyembre 2024 |website=[[Rappler]] |language=en-US}}</ref> == Kasaysayan == [[Talaksan:Sanya_Bay_13.JPG|thumb|250x250px|Lungsod ng Sanya, ang lokasyon ng Miss World 2017.]] === Lokasyon at petsa ng kompetisyon === Noong 8 Abril 2017, inanunsyo ng Miss World Organization sa isang ''press conference'' sa Shenzhen, Tsina na magaganap ang edisyong ito sa Sanya City Arena sa 18 Nobyembre 2017.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=10 Abril 2017 |title=Miss World 2017 will be held in China! |url=https://www.missworld.com/news/miss-world-2017-will-be-held-in-china |archive-url=https://web.archive.org/web/20170417093511/http://www.missworld.com/news/Miss-World-2017-will-be-held-in-China/ |archive-date=17 Abril 2017 |access-date=2 Oktubre 2024 |website=[[Miss World]] |language=en}}</ref> Ayon sa tagapangulo ng organisasyon na si Julia Morley, darating ang mga kandidata sa kalagitnaan ng Oktubre, kung saan sila'y lilibot sa mga lungsod ng Sanya at Haikou sa isla ng [[Hainan]]. === Pagpili ng mga kalahok === Ang mga kalahok mula sa 118 bansa at teritoryo ay napili upang lumahok sa kompetisyon. Labing-anim na kandidata ang nailuklok upang kumatawan sa kanilang bansa/teritoryo, at labing-isang kandidata ang nailuklok upang kumatawan sa kanilang bansa/teritoryo matapos ang pag-urong ng orihinal na kalahok. ==== Mga pagpalit ==== Iniluklok ang ''first runner-up'' ng Miss World Bangladesh 2017 na si Jessia Islam upang kumatawan sa kaniyang bansa dahil nagpakasal ang orihinal na nanalo na si Jannatul Nayeem Avril.<ref>{{Cite web |date=24 Oktubre 2017 |orig-date=1 Oktubre 2017 |title=Motorcycling aspirant crowned Miss World BD |url=https://thefinancialexpress.com.bd/entertainment/motorcycling-aspirant-crowned-miss-world-bd-1506832909 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241127053127/https://thefinancialexpress.com.bd/entertainment/motorcycling-aspirant-crowned-miss-world-bd-1506832909 |archive-date=27 Nobyembre 2024 |access-date=2 Oktubre 2024 |website=The Financial Express |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |date=5 Oktubre 2017 |title='Miss World Bangladesh' stripped of her crown |url=https://www.thedailystar.net/backpage/miss-world-bangladesh-stripped-her-crown-1471777 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241127053203/https://www.thedailystar.net/backpage/miss-world-bangladesh-stripped-her-crown-1471777 |archive-date=27 Nobyembre 2024 |access-date=2 Oktubre 2024 |website=The Daily Star |language=en}}</ref> Iniluklok bilang Miss World British Virgin Islands 2017 si Helina Hewlett matapos na hindi makalahok si Khephra Sylvester sa Miss World dahil sa salungatan sa petsa sa pagitan ng Miss World at Miss Universe. Lumahok lamang si Sylvester sa Miss Universe.<ref>{{Cite web |date=9 Agosto 2017 |title=Khephra Sylvester crowned Miss British Virgin Islands 2017 |url=https://beautypageants.indiatimes.com/others/Khephra-Sylvester-crowned-Miss-British-Virgin-Islands-2017/eventshow/59984053.cms |access-date=1 Oktubre 2022 |website=The Times of India |language=en |archive-date=1 Oktubre 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221001013307/https://beautypageants.indiatimes.com/others/Khephra-Sylvester-crowned-Miss-British-Virgin-Islands-2017/eventshow/59984053.cms |url-status=dead }}</ref> Iniluklok si Star Hellas 2017 Maria Psilou upang kumatawan sa Gresya matapos bumitiw ni Miss Hellas 2017 Theodora Soukia dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |date=26 Hulyo 2017 |title=Η Αιγιώτισσα Μαρία Ψηλού κέρδισε τον τίτλο "Star Hellas 2017" |trans-title=The Greek Maria Psilou won the title "Star Hellas 2017" |url=https://protionline.gr/2017/07/maria-psilou-star-hellas-2017/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20241204094031/https://protionline.gr/2017/07/maria-psilou-star-hellas-2017/ |archive-date=4 Disyembre 2024 |access-date=28 Nobyembre 2024 |website=Protionline.gr |language=el}}</ref> Iniluklok si Miss Universe Guatemala 2016 Virginia Argueta bilang kinatawan ng Guwatemala matapos bumitiw ang orihinal na iniluklok para sa kompetisyon na si Lisbeth Gómez dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=12 Oktubre 2017 |title=Replacements in Miss World 2017 not exclusive to Bangladesh |url=https://www.daily-sun.com/post/260995/favicon/favicon/manifest.json |archive-url=https://web.archive.org/web/20241227040407/https://www.daily-sun.com/post/260995/favicon/favicon/manifest.json |archive-date=27 Disyembre 2024 |access-date=28 Nobyembre 2024 |website=Daily Sun |language=en}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Ávila |first=Mónica |date=12 Oktubre 2017 |title=El confuso nombramiento de Virginia Argueta como Miss Mundo Guatemala 2017 |trans-title=The confusing appointment of Virginia Argueta as Miss World Guatemala 2017 |url=https://www.publinews.gt/gt/espectaculos/2017/10/12/confuso-nombramiento-virginia-argueta-miss-mundo-guatemala-2017.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20241206134759/https://www.publinews.gt/gt/espectaculos/2017/10/12/confuso-nombramiento-virginia-argueta-miss-mundo-guatemala-2017.html |archive-date=6 Disyembre 2024 |access-date=28 Nobyembre 2024 |website=Publinews |language=es}}</ref> Iniluklok ang ''fourth runner-up'' ng Miss Cameroon 2016 na si Michèle-Ange Minkata upang lumahok sa edisyong ito matapos na tinanggalan ng titulo si Miss Cameroon 2016 Julie Nguimfack dahil sa kawalan ng disiplina.<ref>{{Cite news |date=31 Enero 2017 |title=Miss Cameroun perd sa couronne |language=fr |trans-title=Miss Cameroon loses her crown |work=BBC News Afrique |url=https://www.bbc.com/afrique/region-38808875 |access-date=21 Disyembre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241221033721/https://www.bbc.com/afrique/region-38808875 |archive-date=21 Disyembre 2024}}</ref> Iniluklok si Kristin Amaya upang kumatawan sa Kapuluang Kayman sa edisyong ito matapos bumitiw sa kompetisyon si Miss Cayman Islands 2017 Anika Conolly dahil lagpas na ang kanyang edad sa ''age requirement'' ng kompetisyon.<ref>{{Cite news |last=Stoner |first=Tad |date=15 Oktubre 2017 |title=Cayman sends private contestant to Miss World pageant in China |language=en-GB |work=Cayman Compass |url=https://www.caymancompass.com/2017/10/15/cayman-sends-private-contestant-to-miss-world-pageant-in-china/ |access-date=21 Disyembre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241221033721/https://www.caymancompass.com/2017/10/15/cayman-sends-private-contestant-to-miss-world-pageant-in-china/ |archive-date=21 Disyembre 2024}}</ref> Iniluklok ang ''first runner-up'' ng Miss Madagascar 2017 na si Felana Tirindraza bilang kinatawan ng Madagaskar sa edisyong ito matapos mapili si Miss Madagascar 2017 Njara Windye Harris na lumahok sa Miss Student Africa 2017.<ref>{{Cite web |last=Blanc |first=Ludovic |date=10 Disyembre 2016 |title=Njara Windye Harris, Miss Madagascar 2017 |url=https://www.tiakobe.fr/njara-windye-harris-miss-madagascar-2017/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240908041451/https://www.tiakobe.fr/njara-windye-harris-miss-madagascar-2017/ |archive-date=8 Setyembre 2024 |access-date=24 Disyembre 2024 |website=Tiako be |language=fr-FR}}</ref> Iniluklok ang ''second runner-up'' ng Miss Zambia 2017 na si Mary Chibula upang lumahok sa edisyong ito matapos matanggalan ng titulo ang orihinal na nagwagi na si Louisa Josephs Chingangu dahil sa kanyang pag-uugali.<ref name=":5">{{Cite web |date=14 Mayo 2017 |title=Zambia : Miss Zambia 2016 suspended for gross misconduct |url=https://www.lusakatimes.com/2017/05/14/miss-zambia-2016-suspended-gross-misconduct/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240712182708/https://www.lusakatimes.com/2017/05/14/miss-zambia-2016-suspended-gross-misconduct/ |archive-date=12 Hulyo 2024 |access-date=24 Disyembre 2024 |website=Lusaka Times |language=en-GB}}</ref> Dapat sanang lalahok si Miss South Africa 2017 [[Demi-Leigh Tebow|Demi-Leigh Nel-Peters]] sa edisyong ito, ngunit dahil sa mga salungatan sa pag-iskedyul ng Miss World at Miss Universe, iniluklok ang ''first runner-up'' ng Miss South Africa 2017 na si Adé van Herdeen upang lumahok sa Miss World.<ref>{{Cite web |last=Babatunde |first=Mark |date=28 Marso 2017 |title=Demi-Leigh Nel-Peters Is Crowned Miss South Africa 2017 |url=https://face2faceafrica.com/article/demi-leigh-nel-peters |archive-url=https://web.archive.org/web/20241203170155/https://face2faceafrica.com/article/demi-leigh-nel-peters |archive-date=3 Disyembre 2024 |access-date=4 Setyembre 2022 |website=Face2Face Africa |language=en}}</ref> Pinalitan ni Aslı Sümen si Itır Esen bilang Miss Turkey World 2017, ilang oras matapos silang koronahan dahil sa isang ''tweet'' ni Esen tungkol sa 2''016 Turkish coup d'état attempt.''<ref name=":6">{{Cite news |date=22 Setyembre 2017 |title=Miss Turkey stripped of her crown over coup tweet |language=en-GB |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/world-europe-41368295 |access-date=21 Oktubre 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241128185108/https://www.bbc.com/news/world-europe-41368295 |archive-date=28 Nobyembre 2024}}</ref><ref>{{Cite web |date=22 Setyembre 2017 |title=Miss Turkey Dethroned Over 'Unacceptable' Tweet About Attempted Coup |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2017-09-22/miss-turkey-dethroned-over-unacceptable-tweet-on-coup |archive-url=https://web.archive.org/web/20170922145425/https://www.bloomberg.com/news/articles/2017-09-22/miss-turkey-dethroned-over-unacceptable-tweet-on-coup |archive-date=22 Setyembre 2017 |access-date=21 Oktubre 2022 |website=Bloomberg |language=en}}</ref> ==== Mga unang pagsali, pagbalik, at pag-urong ==== Lumahok sa unang pagkakataon ang mga bansang [[Armenya]], [[Laos]], at [[Senegal]]. Bumalik sa edisyong ito ang mga bansang Bangglades at Madagaskar na huling sumali noong [[Miss World 2001|2001]]; Cabo Verde na huling sumali noong [[Miss World 2010|2010]]; Liberya na huling sumali noong [[Miss World 2011|2011]]; Makaw na huling sumali noong [[Miss World 2012|2012]]; Anggola na huling sumali noong [[Miss World 2013|2013]]; Gresya at Hong Kong na huling sumali noong [[Miss World 2014|2014]]; at Etiyopiya, Kamerun, Noruwega, Sambia, at Simbabwe na huling sumali noong [[Miss World 2015|2015]]. Hindi sumali ang mga bansang [[Antigua at Barbuda]], [[Biyelorusya]], [[Demokratikong Republika ng Congo|Demokratikong Republika ng Konggo]], [[Guinea-Bissau|Guniya Bissaw]], [[Haiti|Hayti]], [[Kapuluang Birhenes ng Estados Unidos|Kapuluang Birhen ng Estados Unidos]], [[Kirgistan]], [[Costa Rica|Kosta Rika]], [[Letonya]], [[Malaysia]], [[Puerto Rico|Porto Riko]], [[Republikang Tseko]], [[Sierra Leone]], [[Santa Lucia (bansa)|Santa Lucia]], at [[Uganda]] sa edisyong ito. Hindi sumali si Ekaterina Savchuk ng Biyelorusya dahil sa personal na dahilan. Hindi sumali sina Laila Da Costa ng Guniya Bissaw at Begimay Karybekova ng Kirgistan matapos na tanggihan ng pamahalaan ng Tsina ang kanilang mga ''entry visa''.<ref>{{Cite web |date=11 Mayo 2018 |title=Begimay Karybekova crowned Miss Universe Kyrgyzstan 2018 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-universe/begimay-karybekova-crowned-miss-universe-kyrgyzstan-2018/eventshow/64123871.cms |archive-url=https://web.archive.org/web/20241227041206/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-universe/begimay-karybekova-crowned-miss-universe-kyrgyzstan-2018/eventshow/64123871.cms |archive-date=27 Disyembre 2024 |access-date=24 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> Dahil sa epekto ng Bagyong Maria sa Porto Riko, napagpasiya ng Miss World Puerto Rico Organization na huwag munang magpadala ng kandidata sa Miss World.<ref>{{Cite web |last=Oyola |first=Maria Socorro |date=20 Setyembre 2018 |title=Why I felt I had to leave Puerto Rico — and why I struggle with that choice every day |url=https://www.nbcnews.com/think/opinion/hurricane-maria-one-year-later-why-i-had-leave-puerto-ncna911251 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241116082049/https://www.nbcnews.com/think/opinion/hurricane-maria-one-year-later-why-i-had-leave-puerto-ncna911251 |archive-date=16 Nobyembre 2024 |access-date=24 Disyembre 2024 |website=NBC News |language=en}}</ref> Hindi sumali ang mga bansang Antigua at Barbuda, Demokratikong Republika ng Konggo, Hayti, Kapuluang Birhen ng Estados Unidos, Kosta Rika, Letonya, Malaysia, Republikang Tseko, Sierra Leone, Santa Lucia, at Uganda sa edisyong ito matapos na mabigo ang kanilang mga organisasyong pambansa na magdaos ng kompetisyong pambansa o magtalaga ng kalahok. Dapat din sanang lalahok si Masty Hama Adel ng [[Iraq|Irak]] sa edisyong ito, ngunit hindi ito nagpatuloy dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |date=16 Oktubre 2017 |title=Miss Iraq 2017 Masty Hama Adel not to compete in Miss World? |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-iraq-2017-masty-hama-adel-not-to-compete-in-miss-world/videoshow/61113482.cms |archive-url=https://web.archive.org/web/20241227041407/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-iraq-2017-masty-hama-adel-not-to-compete-in-miss-world/videoshow/61113482.cms |archive-date=27 Disyembre 2024 |access-date=27 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> == Mga resulta == [[File:Miss_World_2017_Map.png|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Miss_World_2017_Map.png|thumb|250x250px|Mga bansa at teritoryong sumali sa Miss World 2017 at ang kanilang mga pagkakalagay.]] === Mga pagkakalagay === {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- | '''Miss World 2017''' | * {{flagicon|IND}} '''[[Indiya]]''' – '''Manushi Chhillar'''<ref name=":0">{{Cite web |date=18 Nobyembre 2017 |title=FULL LIST: The winners at Miss World 2017 |url=https://www.rappler.com/entertainment/pageants/188821-miss-world-2017-winners-list/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20241127053923/https://www.rappler.com/entertainment/pageants/188821-miss-world-2017-winners-list/ |archive-date=27 Nobyembre 2024 |access-date=7 Agosto 2023 |website=[[Rappler]] |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |date=20 Nobyembre 2017 |title=Manushi Chhillar, Miss World 2017: Seven quick facts about the reigning beauty |url=https://www.newindianexpress.com/galleries/nation/2017/Nov/18/manushi-chhillar-miss-world-2017-seven-quick-facts-about-the-reigning-beauty-101029.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20230406022600/https://www.newindianexpress.com/galleries/nation/2017/nov/18/manushi-chhillar-miss-world-2017-seven-quick-facts-about-the-reigning-beauty-101029.html |archive-date=6 Abril 2023 |access-date=24 Disyembre 2024 |website=The New Indian Express |language=en}}</ref> |- | 1st runner-up | * {{flagicon|MEX}} [[Mehiko]] – [[Andrea Meza]]<ref name=":0" /> |- | 2nd runner-up | * {{flagicon|ENG}} [[Inglatera]] – Stephanie Hill<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |date=3 Disyembre 2017 |title=Hope Valley woman enjoys double celebration after Miss World success |url=https://www.derbyshiretimes.co.uk/news/hope-valley-woman-enjoys-double-celebration-after-miss-world-success-1066450 |access-date=27 Disyembre 2024 |website=Derbyshire Times |language=en}}</ref> |- | Top 5 | * {{flagicon|KEN}} [[Kenya]] – Magline Jeruto<ref name=":1" /><ref>{{Cite web |last=Jared |first=Too |title=Fairest of them all: Kenya’s Magline Jeruto comes fifth at Miss World pageant |url=https://www.standardmedia.co.ke/entertainment/news/article/2001260650/fairest-of-them-all-kenyas-magline-jeruto-comes-fifth-at-miss-world-pageant |archive-url=https://web.archive.org/web/20241221033721/https://www.standardmedia.co.ke/entertainment/news/article/2001260650/fairest-of-them-all-kenyas-magline-jeruto-comes-fifth-at-miss-world-pageant |archive-date=21 Disyembre 2024 |access-date=21 Disyembre 2024 |website=Standard Entertainment |language=en}}</ref> * {{flagicon|FRA}} [[Pransiya]] – Aurore Kichenin<ref name=":1">{{Cite web |date=18 Nobyembre 2017 |title=PH's Laura Lehmann ends her journey in Miss World 2017 |url=https://www.rappler.com/entertainment/pageants/188820-laura-lehmann-ends-journey-miss-world-2017/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20230926215213/https://www.rappler.com/entertainment/pageants/188820-laura-lehmann-ends-journey-miss-world-2017/ |archive-date=26 Setyembre 2023 |access-date=7 Agosto 2023 |website=[[Rappler]] |language=en-US}}</ref> |- | Top 10 | * '''{{flagicon|JAM}}''' [[Jamaica|Hamayka]] – Solange Sinclair<ref name=":1" /> * {{flagicon|IDN}} [[Indonesia|Indonesya]] – Achintya Holte Nilsen<ref name=":1" /> * {{Flagicon|RUS}} [[Rusya]] – Polina Popova<ref name=":1" /> * {{flagicon|ZAF}} [[South Africa|Timog Aprika]] – Adè van Heerden<ref name=":1" /> * {{flagicon|KOR}} [[Timog Korea]] – Ha-eun Kim<ref name=":1" /> |- | Top 15 | * {{flagicon|SLV}} [[El Salvador]] – Fatima Cuellar<ref name=":1" /><ref name=":4">{{Cite web |last=Tantiangco |first=Aya |date=18 Nobyembre 2017 |title=Laura Lehmann makes an early exit at Miss World 2017, ends journey at Top 40 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/633686/laura-lehmann-makes-an-early-exit-at-miss-world-2017-ends-journey-at-top-40/story/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20180615185941/http://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/633686/laura-lehmann-makes-an-early-exit-at-miss-world-2017-ends-journey-at-top-40/story/ |archive-date=15 Hunyo 2018 |access-date=24 Disyembre 2024 |website=GMA News Online |language=en}}</ref> * {{flagicon|JPN}} [[Hapon]] – Haruka Yamashita<ref name=":1" /><ref name=":4" /> * {{flagicon|MAC}} [[Macau|Makáw]] – Lan Wan-Ling<ref name=":1" /><ref name=":4" /> * {{flagicon|MNG}} [[Mongolia|Monggolya]] – Enkhjin Tsevendash §<ref name=":1" /><ref name=":4" /> * {{flagicon|NGA}} [[Nigeria|Niherya]] – Ugochi Ihezue<ref name=":1" /><ref name=":4" /> |- | Top 40 | * {{flagicon|ARG}} [[Arhentina]] – Avril Marco<ref name=":7">{{Cite web |date=18 Nobyembre 2017 |title=Miss World 2017: Top 40 contestants, Where to watch grand finale in UK, US, Philippines and India [Photos] |url=https://www.ibtimes.sg/miss-world-2017-where-watch-grand-finale-uk-us-philippines-india-20216 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241127125208/https://www.ibtimes.sg/miss-world-2017-where-watch-grand-finale-uk-us-philippines-india-20216 |archive-date=27 Nobyembre 2024 |access-date=27 Disyembre 2024 |website=International Business Times |language=en}}</ref> * {{Flagicon|BAN}} [[Bangladesh|Bangglades]] – Jessia Islam<ref name=":7" /> * {{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]] – Ana Carolina Ugarte<ref name=":7" /> * {{flagicon|VIE}} [[Vietnam|Biyetnam]] – Đỗ Mỹ Linh<ref name=":7" /> * {{flagicon|BOT}} [[Botswana]] – Nicole Gaelebale<ref name=":7" /> * {{flagicon|BRA}} [[Brazil|Brasil]] – Gabrielle Vilela<ref name=":7" /> * {{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] – Clarissa Bowers<ref name=":7" /> * {{Flagicon|GUA}} [[Guwatemala]] – Virginia Argueta<ref name=":7" /> * {{flagicon|ITA}} [[Italya]] – Conny Notarstefano<ref name=":7" /> * {{Flagicon|KAZ}} [[Kasakistan]] – Gul'banu Azimkhan<ref name=":7" /> * {{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] – Maria Beatriz Daza<ref name=":7" /> * {{Flagicon|CRO}} [[Croatia|Kroasya]] – Tea Mlinarić<ref name=":7" /> * {{flagicon|LIB}} [[Lebanon|Líbano]] – Perla Helou<ref name=":7" /> * {{flagicon|LBR}} [[Liberya]] – Wokie Dolo<ref name=":7" /> * {{flagicon|MLT}} [[Malta]] – Michela Galea<ref name=":7" /> * {{flagicon|MDA}} [[Moldabya]] – Ana Badaneu<ref name=":7" /> * {{NPL}} – Nikita Chandak<ref name=":7" /> * {{Flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]] – Annie Evans<ref name=":7" /> * {{flagicon|PER}} [[Peru]] – Pamela Sánchez<ref name=":7" /> * {{flagicon|PHI}} [[Pilipinas]] – Laura Lehmann<ref name=":7" /><ref>{{Cite web |last=Afinidad-Bernardo |first=Deni Rose M. |date=18 Nobyembre 2017 |title=Philippines enters Miss World 2017 Top 40 |url=https://www.philstar.com/entertainment/2017/11/18/1760108/philippines-enters-miss-world-2017-top-40 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230425214706/https://www.philstar.com/entertainment/2017/11/18/1760108/philippines-enters-miss-world-2017-top-40 |archive-date=25 Abril 2023 |access-date=7 Agosto 2023 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref> * {{flagicon|POL}} [[Polonya]] – Magdalena Bieńkowska<ref name=":7" /> * {{flagicon|DOM}} [[Republikang Dominikano]] – Aletxa Mueses<ref name=":7" /> * {{flagicon|SWE}} [[Suwesya]] – Hanna Haag<ref name=":7" /> * {{flagicon|CHN}} [[Tsina]] – Guan Siyu<ref name=":7" /> * {{flagicon|UKR}} [[Ukraine|Ukranya]] – Polina Tkach<ref name=":7" /> |} <small>§ – Nakapasok sa Top 15 sa pamamagitan ng People's Choice Award</small> === Mga ''Continental Queen'' === {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Kontinente !Kandidata |- |Aprika | * {{flagicon|KEN}} [[Kenya]] – Magline Jeruto |- |Asya | * {{flagicon|KOR}} [[Timog Korea]] – Ha-eun Kim |- |Europa | * {{flagicon|ENG}} [[Inglatera]] – Stephanie Hill |- |Kaamerikahan | * {{flagicon|MEX}} [[Mehiko]] – [[Andrea Meza]] |- |Karibe | * '''{{flagicon|JAM}}''' [[Jamaica|Hamayka]] – Solange Sinclair<ref>{{Cite web |date=20 Nobyembre 2017 |title=Solange Sinclair returns to Jamaica after Top 10 finish in Miss World |url=https://jamaica.loopnews.com/content/solange-sinclair-returns-jamaica-after-top-10-finish-miss-world |access-date=26 Disyembre 2024 |website=Loop News |language=en }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |- |Oseaniya | * {{Flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]] – Annie Evans |} == Mga ''Challenge Event'' == === Hamong ''Head-to-Head'' === Ginanap sa unang pagkakataon ang Hamong ''Head-to-Head'' kung saan anim na kandidata sa bawat grupo ang magpapakilala sa pamamagitan ng kanilang ''introductory video''. Pagkatapos, sasagutin ng bawat kalahok ang mga tanong mula sa taganguna at ang publiko na nagtatanong sa pamamagitan ng opisyal na pahina ng Miss World sa ''Facebook'' at ''Twitter'' gamit ang ''hashtag'' na ''#MissWorldHeadtoHeadChallenge''. Sa huli, sasagutin ng lahat ng kalahok ang parehong huling tanong mula sa taganguna, kung saan ang bawat kalahok ay may tatlumpung segundo upang sagutin ang tanong.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=18 Nobyembre 2017 |title=Philippines' Laura Lehmann makes it to Miss World 2017 Top 40 |url=https://www.abs-cbn.com/life/11/18/17/philippines-laura-lehmann-makes-it-to-miss-world-2017-top-40 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241209213433/https://www.abs-cbn.com/life/11/18/17/philippines-laura-lehmann-makes-it-to-miss-world-2017-top-40 |archive-date=9 Disyembre 2024 |access-date=26 Disyembre 2024 |website=ABS-CBN Lifestyle |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Sharma |first=Dishya |date=16 Nobyembre 2017 |title=Miss World 2017 People's Choice Award, Head-to-Head challenge voting opened; Vote here! |url=https://www.ibtimes.co.in/miss-world-2017-peoples-choice-award-head-head-challenge-voting-opened-vote-here-749592 |access-date=27 Disyembre 2024 |website=International Business Times |language=en}}</ref> Pagbobotohan ng publiko ang magwawagi sa bawat grupo, at iaanunsyo ang nagwagi sa grupo bago magsimula ang ''Head-to-Head'' ng sumunod na grupo. Ang dalawampung nagwagi sa Hamong ''Head-to-Head'' ay awtomatikong kabilang na sa Top 40.<ref name=":22" /><ref name=":15">{{Cite web |last= |first= |date=1 Setyembre 2017 |title=New format for Miss World 2017 |url=https://www.missworld.com/news/new-format-for-miss-world-2017 |access-date=27 Disyembre 2024 |website=Miss World |language=en}}</ref> Opisyal na itinalaga ang mga kalahok sa kani-kanilang grupo para sa hamong ''Head-to-Head'' na ipinalabas sa ''Miss World [[YouTube]] Channel'' noong 1 Nobyembre 2017. ==== Leyenda ==== * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamong ''Head-to-Head''. * {{Color box|lightgreen|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamong ''Head-to-Head'', ngunit nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng ''judges' choice'' o sa iba pang mga ''challenge event.'' * {{Color box|silver|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng iba pang mga ''Challenge Event''. * {{Color box|#cc9966|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng ''Judges' Choice.'' {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" ! Grupo ! width="180" |Unang Bansa ! width="180" |Ikalawang Bansa ! width="180" |Ikatlong Bansa ! width="180" |Ikaapat na Bansa ! width="180" |Ikalimang Bansa ! width="180" |Ikaanim na Bansa |- !1 |{{flagicon|ANG}} [[Angola|Anggola]] |{{flagicon|AUT}} [[Austria|Austrya]] |{{flagicon|BAH}} [[Bahamas]] |{{flagicon|Guadeloupe|local}} [[Guadalupe (Pransya)|Guadalupe]] |{{flagicon|GEO}} [[Heorhiya]] | bgcolor="gold" |'''{{flagicon|ITA}} [[Italya]]''' |- !2 |{{flagicon|ALB}} [[Albanya]] | bgcolor="gold" |'''{{flagicon|ARG}} [[Arhentina]]''' |{{flagicon|CIV}} [[Côte d'Ivoire|Baybaying Garing]] |{{flagicon|BOL}} [[Bulibya]] |{{Flagicon|ISR}} [[Israel]] |{{flagicon|MRI}} [[Mauritius|Mawrisyo]] |- !3 |{{flagicon|BEL}} [[Belhika]] |{{flagicon|GUI}} [[Guinea|Guniya]] |{{Flagicon|CMR}} [[Cameroon|Kamerún]] |{{flagicon|MAD}} [[Madagascar|Madagaskar]] | bgcolor="gold" |'''{{NPL}}'''<ref name=":9">{{Cite web |last=Dhungana |first=Smriti |date=8 Agosto 2024 |orig-date=12 Nobyembre 2017 |title=Miss Nepal Chandak wins ‘Head-to-Head Challenge’; reaches Top 40 |url=https://myrepublica.nagariknetwork.com/news/miss-nepal-chandak-wins-head-to-head-challenge-reaches-top-40 |access-date=27 Disyembre 2024 |website=MyRepublica |language=en}}</ref> |{{flagicon|CHL}} [[Chile|Tsile]] |- !4 |{{Flagicon|GER}} [[Alemanya]] |{{flagicon|ARM}} [[Armenya]] |{{Flagicon|AUS}} [[Australya]] |{{Flagicon|EGY}} [[Ehipto]] | bgcolor="#cc9966" |'''{{flagicon|JAM}} [[Jamaica|Hamayka]]''' | bgcolor="gold" |'''{{flagicon|FRA}} [[Pransiya]]''' |- !5 |{{flagicon|CUR}} [[Curaçao]] |{{flagicon|GIB}} [[Gibraltar|Hibraltar]] |{{Flagicon|COK}} [[Kapuluang Cook]] | bgcolor="gold" |'''{{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]]''' |{{flagicon|PRY}} [[Paraguay|Paragway]] |{{flagicon|POR}} [[Portugal]] |- !6 | bgcolor="gold" |'''{{Flagicon|BAN}} [[Bangladesh|Bangglades]]'''<ref>{{Cite web |date=12 Nobyembre 2017 |title=Jessia among top 40 Miss World finalists |url=https://thefinancialexpress.com.bd/lifestyle/entertainment/jessia-among-top-40-miss-world-finalists-1510497238 |access-date=27 Disyembre 2024 |website=The Financial Express |language=en}}</ref> | bgcolor="#cc9966" |'''{{flagicon|BOT}} [[Botswana]]''' | bgcolor="#cc9966" |'''{{flagicon|BRA}} [[Brasil]]''' |{{flagicon|ETH}} [[Ethiopia|Etiyopiya]] |{{flagicon|CAN}} [[Canada|Kanada]] | bgcolor="silver" |'''{{flagicon|RSA}} [[Timog Aprika]]''' |- !7 |{{flagicon|BIH}} [[Bosnia at Herzegovina|Bosnya at Hersegobina]] |{{Flagicon|GUM}} [[Guam]] |{{flagicon|HON|variant=1949}} [[Honduras]] |{{flagicon|ISL}} [[Iceland|Lupangyelo]] | bgcolor="gold" |'''{{flagicon|MAC}} [[Macau|Makáw]]''' | bgcolor="silver" |'''{{flagicon|DOM}} [[Republikang Dominikano]]''' |- !8 |{{flagicon|IRL}} [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] | bgcolor="#cc9966" |'''{{flagicon|KEN}} [[Kenya]]''' | bgcolor="lightgreen" |'''{{flagicon|MNG}} [[Mongolya]]''' | bgcolor="#cc9966" |'''{{Flagicon|RUS}} [[Rusya]]''' |{{Flagicon|SIN}} [[Singapore|Singapura]] |{{Flagicon|CYP}} [[Tsipre]] |- !9 |{{flagicon|BUL}} [[Bulgarya]] |{{flagicon|ECU}} [[Ecuador|Ekwador]] | bgcolor="#cc9966" |'''{{flagicon|SLV}} [[El Salvador]]''' |{{Flagicon|GRE}} [[Gresya]] | bgcolor="lightgreen" |'''{{flagicon|IND}} [[Indiya]]''' |{{flagicon|FIN}} [[Pinlandiya]] |- !10 |{{Flagicon|ARU}} [[Aruba]] |{{flagicon|GHA}} [[Ghana|Gana]] | bgcolor="lightgreen" |'''{{flagicon|IDN}} [[Indonesia|Indonesya]]''' |{{Flagicon|LAO}} [[Laos]] |{{flagicon|NED}} [[Netherlands|Olanda]] |{{flagicon|HUN}} [[Hungary|Unggarya]] |- !11 |{{Flagicon|DEN}} [[Dinamarka]] |{{flagicon|GNQ}} [[Gineang Ekwatoriyal]] |{{Flagicon|HKG}} [[Hong Kong]] | bgcolor="gold" |'''{{flagicon|MDA}} [[Moldabya]]''' | bgcolor="#cc9966" |'''{{flagicon|CHN}} [[Tsina]]''' | bgcolor="#cc9966" |'''{{flagicon|UKR}} [[Ukraine|Ukranya]]''' |- !12 | bgcolor="gold" |'''{{Flagicon|GUA}} [[Guwatemala]]''' | bgcolor="#cc9966" |'''{{flagicon|ENG}} [[Inglatera]]''' | bgcolor="#cc9966" |'''{{Flagicon|CRO}} [[Croatia|Kroasya]]''' |{{Flagicon|FIJ}} [[Fiji|Pidyi]]<ref name=":12">{{Cite web |last= |date=13 Nobyembre 2017 |title=Stunningly impressive |url=https://www.fijitimes.com.fj/stunningly-impressive/ |access-date=28 Disyembre 2024 |website=The Fiji Times |language=en-US}}</ref> |{{Flagicon|ROU}} [[Romania|Rumanya]] |{{Flagicon|SEN}} [[Senegal]] |- !13 |{{flagicon|SVK}} [[Slovakia|Eslobakya]] | bgcolor="gold" |'''{{Flagicon|LBR}} [[Liberia|Liberya]]''' | bgcolor="silver" |'''{{flagicon|MLT}} [[Malta]]''' | bgcolor="silver" |'''{{flagicon|NGA}} [[Nigeria|Niherya]]''' | bgcolor="#cc9966" |'''{{Flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]]''' |{{flagicon|TUN}} [[Tunisya]] |- !14 | bgcolor="gold" |'''{{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]]''' |{{flagicon|MNE}} [[Montenegro]] | bgcolor="#cc9966" |'''{{flagicon|POL}} [[Polonya]]''' |{{flagicon|RWA}} [[Rwanda]] |{{flagicon|SEY}} [[Seychelles|Seykelas]] | bgcolor="#cc9966" |'''{{flagicon|SWE}} [[Sweden|Suwesya]]''' |- !15 |{{flagicon|SLO}} [[Eslobenya]] |{{flagicon|GUY}} [[Guyana]] | bgcolor="#cc9966" |''''{{flagicon|JPN}} [[Hapon]]''' | bgcolor="gold" |'''{{flagicon|PER}} [[Peru]]''' |{{flagicon|TZA}} [[Tanzania|Tansaniya]] |{{flagicon|URU}} [[Uruguay|Urugway]] |- !16 |{{flagicon|SCO}} [[Scotland|Eskosya]] |{{flagicon|NIR}} [[Hilagang Irlanda]] | bgcolor="gold" |'''{{flagicon|MEX}} [[Mehiko]]''' |{{flagicon|NIC}} [[Nicaragua|Nikaragwa]] |{{flagicon|NOR}} [[Noruwega]] |{{flagicon|SRI}} [[Sri Lanka]] |- !17 |{{Flagicon|LES}} [[Lesoto]]<ref name=":22">{{Cite news |last=Abellon |first=Bam V. |date=18 Nobyembre 2017 |title=Miss World Philippines 2017 Laura Lehmann Makes It To The Top 40 |language=en |work=Cosmopolitan Philippines |url=https://www.cosmo.ph/news/miss-world-philippines-2017-laura-lehmann-makes-it-to-the-top-40-a1155-20171118 |access-date=27 Disyembre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230419102244/https://www.cosmo.ph/news/miss-world-philippines-2017-laura-lehmann-makes-it-to-the-top-40-a1155-20171118 |archive-date=19 Abril 2023}}</ref> |{{Flagicon|MYA}} [[Myanmar]]<ref name=":22" /> | bgcolor="lightgreen" |'''{{flagicon|PHI}} [[Pilipinas]]<ref name=":22" />''' |{{Flagicon|SRB}} [[Serbiya]]<ref name=":22" /> |{{Flagicon|THA}} [[Thailand|Taylandiya]]<ref name=":22" /> |{{flagicon|TUR}} [[Turkiya]]<ref name=":22" /> |- !18 |{{Flagicon|BIZ}} [[Belize|Belis]] | bgcolor="lightgreen" |'''{{flagicon|VIE}} [[Vietnam|Biyetnam]]''' |{{flagicon|SPA}} [[Espanya]] |{{flagicon|WAL}} [[Wales|Gales]] |{{Flagicon|ZIM}} [[Simbabwe]] |{{Flagicon|SSD}} [[Timog Sudan]] |- !19 | bgcolor="#cc9966" |'''{{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]]''' | bgcolor="gold" |'''{{flagicon|LBN}} [[Lebanon|Libano]]''' |{{Flagicon|PAN}} [[Panama]] | bgcolor="#cc9966" |'''{{flagicon|KOR}} [[Timog Korea]]''' |{{flagicon|TTO}} [[Trinidad at Tobago]] | rowspan="2" | |- !20 |{{flagicon|Cape Verde}} [[Cabo Verde]] |{{Flagicon|IVB}} [[Kapuluang Birheng Britaniko|Kap. Birheng Britaniko]] |{{flagicon|CAY}} [[Kapuluang Kayman]] | bgcolor="gold" |'''{{Flagicon|KAZ}} [[Kasakistan]]''' |{{Flagicon|ZAM}} [[Sambia|Sámbia]] |} === Hamon sa Palakasan === Ginanap ang ''finals'' ng Hamon sa Palakasan noong 8 Nobyembre 2017. Inanunsyo ang kandidatang nagwagi sa hamon sa pagtatapos ng kaganapan at ang nagwagi ay mapapabilang na sa Top 40. Nagwagi si Aletxa Mueses ng Republikang Dominikano sa hamong ito.<ref>{{Cite web |date=21 Nobyembre 2017 |title=Aletxa Mueses, officially the most beautiful athlete on the planet - Won 'Miss Sport' in the Miss World competition. |url=https://www.marca.com/en/lifestyle/album/2017/11/21/5a13f2ee268e3e80058b460d.html |access-date=27 Disyembre 2024 |website=MARCA English |language=en}}</ref><ref name=":8">{{Cite news |date=13 Nobyembre 2017 |title=Miss Dominican Republic Wins Miss World 2017 Sports Challenge |work=The Times of India |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/beauty-pageants/foreign-pageants/miss-dominican-republic-wins-miss-world-2017-sports-challenge/videoshow/61625359.cms |access-date=27 Disyembre 2024 |issn=0971-8257}}</ref> * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamon sa Palakasan. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakaklagay ! colspan="2" |Kandidata |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | colspan="2" | * {{flagicon|DOM}} [[Republikang Dominikano|'''Republikang Dominikano''']] – '''Aletxa Mueses''' (dilaw)'''<ref name=":8" />''' |- |1st runner-up | colspan="2" | * {{Flagicon|COK}} [[Kapuluang Cook]] – Alanna Smith (pula)<ref name=":8" /> |- |2nd runner-up | colspan="2" | * {{Flagicon|IVB}} [[Kapuluang Birheng Britaniko]] – Helina Hewlett (pula)<ref name=":8" /> |- | rowspan="3" |Top 18 |Bughaw | * {{flagicon|SCO}} [[Scotland|Eskosya]] – Romy McCahill * {{ESP}} – Elisa Tulian * {{flagicon|NIR}} [[Hilagang Irlanda]] – Anna Henry * {{flagicon|MEX}} [[Mehiko]] – [[Andrea Meza]] * {{Flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]] – Annie Evans * {{flagicon|POL}} [[Polonya]] – Magdalena Bieńkowska * {{Flagicon|ZIM}} [[Simbabwe]] – Chiedza Mhosva |- |Pula | * '''{{flagicon|ARG}}''' [[Arhentina]] – Avril Marco * '''{{Flagicon|BAH}}''' [[Bahamas]] – Geena Thompson * {{flagicon|GUI}} [[Guinea|Guniya]] – Asmaou Diallo * '''{{flagicon|JAM}}''' [[Jamaica|Hamayka]] – Solange Sinclair * {{ITA}} – Conny Notarstefano * {{RSA}} – Adè van Heerden |- |Dilaw | * {{Flagicon|ARU}} [[Aruba]] – Anouk Eman * {{flagicon|BIH}} [[Bosnia at Herzegovina|Bosnya at Hersegobina]] – Aida Karamehmedović * {{KEN}} – Magline Jeruto * {{flagicon|MNG}} [[Mongolya]] – Enkhjin Tseveendash * {{flagicon|NED}} [[Netherlands|Olanda]] – Philisantha van Deuren * {{Flagicon|ROU}} [[Romania|Rumanya]] – Mihaela Bosca * {{Flagicon|SIN}} [[Singapore|Singapura]] – Laanya Ezra Asogan |} === Hamong ''Top Model'' === Ginanap ang ''finals'' ng Hamong Top Model sa Phoenix Island Resort sa Sanya noong 11 Nobyembre 2017. Inanunsyo ang kandidatang nagwagi sa hamon sa pagtatapos ng kaganapan at ang nagwagi ay mapapabilang na sa Top 40. Nagwagi si Ugochi Ihezue ng Niherya sa hamong ito.<ref name=":10">{{Cite web |last= |date=13 Nobyembre 2017 |title=#MissWorld2017: See Nigeria’s Ugochi Ihezue & ALL the African Beauties at the Top Model Challenge |url=https://www.bellanaija.com/2017/11/missworld2017-see-nigerias-ugochi-ihezue-african-beauties-top-model-challenge/ |access-date=27 Disyembre 2024 |website=BellaNaija |language=en-US}}</ref> * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamong ''Top Model''. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakaklagay !Kandidata |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | * '''{{flagicon|NGA}} [[Nigeria|Niherya]]''' – '''Ugochi Ihezue<ref name=":10" />''' |- |1st runner-up | * {{Flagicon|THA}} [[Thailand|Taylandiya]] – Patlada Kulphakthanapat<ref name=":10" /> |- |2nd runner-up | * {{Flagicon|CRO}} [[Croatia|Kroasya]] – Tea Mlinarić<ref name=":10" /><ref>{{Cite web |last= |date=18 Nobyembre 2017 |title=Miss World 2017: Croatia Finishes in Top 40 |url=https://www.croatiaweek.com/miss-world-2017-croatia-finishes-in-top-40/ |access-date=27 Disyembre 2024 |website=Croatia Week |language=en}}</ref> |- |3rd runner-up | * {{flagicon|CHN}} [[Tsina]] – Guan Siyu<ref name=":10" /> |- |Top 30 | * {{flagicon|CIV}} [[Côte d'Ivoire|Baybaying Garing]] – Mandjalia Gbané<ref>{{Cite web |date=18 Enero 2018 |title=Des podiums aux magazines, les mannequins africains courtisés |trans-title=From catwalks to magazines, African models courted |url=https://www.lardennais.fr/art/70860/article/2018-01-18/des-podiums-aux-magazines-les-mannequins-africains-courtises |access-date=27 Disyembre 2024 |website=Journal L'Ardennais |language=fr}}</ref> * {{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]] – Ana Carolina Ugarte<ref name=":13">{{Cite web |last=Almérida |first=Raquel |date=18 Nobyembre 2017 |title=¡Venezuela no clasificó! India se llevó la corona del Miss Mundo 2017 |trans-title=Venezuela did not qualify! India took the crown of Miss World 2017 |url=https://noticias-ahora.com/venezuela-india-miss-mundo/ |access-date=28 Disyembre 2024 |website=Noticias Ahora |language=es}}</ref> * {{flagicon|BIH}} [[Bosnia at Herzegovina|Bosnya at Hersegobina]] – Aida Karamehmedović * {{BRA}} – Gabrielle Vilela * {{flagicon|SLV}} [[El Salvador]] – Fatima Cuellar * {{flagicon|SLO}} [[Eslobenya]] – Maja Zupan<ref>{{Cite web |date=2017-12-16 |title=Miss Maja Zupan je polna vtisov s Kitajske |url=https://govorise.metropolitan.si/traci/domaci-traci/miss-maja-zupan-je-polna-vtisov-s-kitajske/ |access-date=2024-12-27 |website=Govori.se |language=sl-SI}}</ref> * {{ESP}} – Elisa Tulian * {{flagicon|Guadeloupe|local}} [[Guadalupe (Pransya)|Guadalupe]] – Audrey Berville * {{flagicon|GUI}} [[Guinea|Guniya]] – Asmaou Diallo * {{flag|Honduras|1949}} – Celia Monterrosa * {{IND}} – Manushi Chhillar<ref>{{Cite web |last=Ranjan |first=Richa |date=19 Nobyembre 2017 |title=Manushi Chhillar crowned as Miss World 2017 |url=https://www.femina.in/beauty/hair/manushi-chhillar-crowned-as-miss-world-2017_-68892-2.html |access-date=27 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> * {{INA}} – Achintya Holte Nilsen * {{ISR}} – Rotem Rabi * {{KEN}} – Magline Jeruto * {{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] – Maria Beatriz Daza * {{MEX}} – [[Andrea Meza]] * {{flagicon|MNG}} [[Mongolya]] – Enkhjin Tseveendash * {{MNE}} – Tea Babić * {{NPL}} – Nikita Chandak<ref name=":9" /> * {{PAN}} – Julianne Brittón * {{flagicon|POL}} [[Polonya]] – Magdalena Bieńkowska * {{FRA}} – Aurore Kichenin * {{flagicon|DOM}} [[Republikang Dominikano]] – Aletxa Mueses * {{flagicon|KOR}} [[Timog Korea]] – Ha-eun Kim * {{UKR}} – Polina Tkach |} === Hamon sa Talento === Ginanap ang finals ng Hamon sa Talento noong 13 Nobyembre 2017. Inanunsyo ang kandidatang nagwagi sa hamon sa pagtatapos ng kaganapan at ang nagwagi ay mapapabilang na sa Top 40. Nagwagi si Michela Galea ng Malta sa hamong ito.<ref>{{Cite web |last=Vassallo |first=Alvin |date=13 Nobyembre 2017 |title=Michela Galea among first 40 beauty contestants for Miss World finals |url=https://tvmnews.mt/en/news/michela-galea-among-first-40-beauty-contestants-miss-world-finals/ |access-date=27 Disyembre 2024 |website=TVMnews |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=18 Nobyembre 2017 |title=Malta Wins Talent Round at Miss World 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/malta-wins-talent-round-at-miss-world-2017/videoshow/61735307.cms |access-date=27 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamon sa Talento. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakaklagay !Kandidata |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | * '''{{MLT}}''' – '''Michela Galea'''<ref>{{Cite web |last=Cremona |first=Robert |date=13 Nobyembre 2017 |title=Michela Galea tgħaddi għall-finali ta' Miss World |trans-title=Michela Galea advances to the Miss World finals |url=https://netnews.com.mt/2017/11/13/michela-galea-tghaddi-ghall-finali-ta-miss-world/ |access-date=27 Disyembre 2024 |website=NETnews |language=mt-MT}}</ref> |- |1st runner-up | * {{Flagicon|FIJ}} [[Fiji|Pidyi]] – Nanise Rainima<ref>{{Cite web |last=Kumar |first=Ashna |date=12 Nobyembre 2017 |title=Nanise Rainima into the Miss World talent final |url=https://www.pressreader.com/fiji/fiji-sun/20171112/281479276698716?srsltid=AfmBOoo7A9MY8HBXQtZopia_yAD1R7CFfrwGpoMp7sDysrdUg2NxP2Fy |access-date=27 Disyembre 2024 |website=Fiji Sun |language=en}}</ref><ref name=":11">{{Cite web |last=Kate |first=Talebula |date=15 Nobyembre 2017 |title=Fiji places second for Miss World 2017 talent |url=https://www.fijitimes.com.fj/fiji-places-second-for-miss-world-2017-talent/ |access-date=27 Disyembre 2024 |website=The Fiji Times |language=en-US}}</ref> |- |2nd runner-up | * {{ITA}} – Conny Notarstefano<ref name=":11" /> |- |3rd runner-up | * {{flagicon|ENG}} [[Inglatera]] – Stephanie Hill<ref name=":11" /> |- |4th runner-up | * {{MEX}} – [[Andrea Meza]]<ref name=":11" /> |- |Top 20 | * {{Flagicon|DEN}} [[Dinamarka]] – Amanda Petri * {{flagicon|SCO}} [[Scotland|Eskosya]] – Romy McCahill * {{ESP}} – Elisa Tulian * {{GUM}} – Destiny Cruz * {{JPN}} – Haruka Yamashita * {{flagicon|NIR}} [[Hilagang Irlanda]] – Anna Henry * {{INA}} – Achintya Holte Nilsen * {{Flagicon|CMR}} [[Cameroon|Kamerún]] – Michèle-Ange Minkata * {{flagicon|NED}} [[Netherlands|Olanda]] – Philisantha van Deuren * {{flagicon|PRY}} [[Paraguay|Paragway]] – Paola Oberladstatter * {{flagicon|TTO}} [[Trinidad at Tobago]] – Chandini Chanka * {{Flagicon|CYP}} [[Tsipre]] – Helena Tselepi * {{TUR}} – Aslı Sümen * {{UKR}} – Polina Tkach * {{flagicon|HUN}} [[Hungary|Unggarya]] – Virág Koroknyai |} === Hamong ''Multimedia'' === Inanunysyo noong 18 Nobyembre 2017 ang nagwagi sa hamong ''Multimedia'', at ang nagwagi ay mapapabilang na sa Top 40. Nagwagi si Enkhjin Tsevendash ng Mongolya sa hamong ito.<ref>{{Cite web |date=18 Nobyembre 2017 |title=India's Manushi Chhillar creates history, crowned Miss World 2017 |url=https://bangaloremirror.indiatimes.com/news/india/Indias-Manushi-Chhillar-creates-history-crowned-Miss-World-2017/articleshow/61703945.cms |access-date=28 Disyembre 2024 |website=Bangalore Mirror |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=20 Nobyembre 2017 |title=Miss Mongolia Ts.Enkhjin named as Top 15 at World Miss 2017 |url=https://www.montsame.mn/en/read/132459 |access-date=28 Disyembre 2024 |website=MONTSAME News Agency |language=en}}</ref> * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng Hamong ''Multimedia''. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakaklagay !Kandidata |- style="background:gold;" |'''Nagwagi''' | * '''{{flagicon|MNG}} [[Mongolia|Mongolya]]''' – '''Enkhjin Tsevendash<ref name=":14">{{Cite web |last=Sharma |first=Dishya |date=18 Nobyembre 2017 |title=Miss World 2017: Miss Mongolia beats India to win Multimedia round, Philippines enters Top 40 list |url=https://www.ibtimes.co.in/miss-world-2017-miss-mongolia-beats-india-win-multimedia-round-philippines-enters-top-40-list-749861 |access-date=24 Disyembre 2024 |website=International Business Times |language=en}}</ref>''' |- |1st runner-up | * {{MEX}} – [[Andrea Meza]] |- |2nd runner-up | * {{NPL}} – Nikita Chandak |- |Top 10 | * {{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]] – Ana Carolina Ugarte<ref name=":13" /> * {{flagicon|VIE}} [[Vietnam|Biyetnam]] – Đỗ Mỹ Linh * {{IND}} – Manushi Chhillar * {{IDN}} – Achintya Holte Nilsen * {{flagicon|ENG}} [[Inglatera]] – Stephanie Hill * {{flagicon|LBN}} [[Lebanon|Libano]] – Perla Helou * {{Flagicon|FIJ}} [[Fiji|Pidyi]] – Nanise Rainima<ref name=":12" /> * {{Flagicon|THA}} [[Thailand|Taylandiya]] – Patlada Kulphakthanapat |} === ''Beauty With A Purpose'' === Inanunsyo noong 13 Nobyembre 2017 ang dalawampung ''semifinalist'' para sa ''Beauty With A Purpose'', at inanunsyo noong 18 Nobyembre 2017 ang limang nagwagi para sa ''Beauty With A Purpose'' na mapapabilang sa Top 40. Nagwagi sina Đỗ Mỹ Linh ng Biyetnam, Manushi Chhillar ng Indiya, Achintya Holte Nilsen ng Indonesya, Laura Lehmann ng Pilipinas, at Adè van Heerden ng Timog Aprika.<ref name=":16">{{Cite web |last= |date=13 Nobyembre 2017 |title=Nikita Chandak's Beauty With A Purpose Project Among Top 20 In Miss World 2017 |url=https://neostuffs.com/2017/11/13/nikita-chandaks-beauty-purpose-project-among-top-20-miss-world-2017/ |access-date=29 Disyembre 2024 |website=NeoStuffs |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last= |first= |date=18 Nobyembre 2017 |title=Đỗ Mỹ Linh lọt Top 5 Hoa hậu Nhân ái, vào thẳng top 40 của Miss World 2017 |trans-title=Do My Linh entered the Top 5 Miss Charity, straight into the top 40 of Miss World 2017 |url=https://dantri.com.vn/giai-tri/do-my-linh-lot-top-5-hoa-hau-nhan-ai-vao-thang-top-40-cua-miss-world-2017-20171117224324397.htm |access-date=29 Disyembre 2024 |website=Báo điện tử Dân Trí |language=vi}}</ref> * {{Color box|gold|border=darkgray}} Nakapasok sa Top 40 sa pamamagitan ng ''Beauty With a Purpose''. {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !'''Pagkakaklagay''' !'''Kandidata''' |- style="background:gold;" |'''Mga nagwagi''' | * '''{{flagicon|VIE}} [[Vietnam|Biyetnam]]''' –''' Đỗ Mỹ Linh'''<ref name=":17">{{Cite web |date=20 Nobyembre 2017 |title=Miss World: Linh awarded Beauty with a Purpose |url=https://vietnamnews.vn/life-style/417866/miss-world-linh-awarded-beauty-with-a-purpose.html |access-date=29 Disyembre 2024 |website=Vietnam News |language=en}}</ref> * '''{{IND}}''' –''' Manushi Chhillar<ref name=":17" />''' * '''{{IDN}}''' –''' Achintya Holte Nilsen<ref name=":17" />''' * {{flagicon|PHI}} '''[[Pilipinas]]''' – '''Laura Lehmann<ref name=":17" />''' * '''{{RSA}}''' – '''Adè van Heerden<ref name=":17" />''' |- |Top 20 | * {{Flagicon|AUS}} [[Australya]] – Esma Voloder<ref name=":16" /> * {{flagicon|BRA}} [[Brazil|Brasil]] – Gabrielle Vilela<ref name=":16" /> * {{flagicon|SVK}} [[Slovakia|Eslobakya]] – Hanka Závodná<ref name=":16" /> * {{flagicon|ENG}} [[Inglatera]] – Stephanie Hill<ref name=":16" /> * {{Flagicon|IVB}} [[Kapuluang Birheng Britaniko]] – Helina Hewlett<ref name=":16" /> * {{Flagicon|COK}} [[Kapuluang Cook]] – Alanna Smith<ref name=":16" /> * {{flagicon|MNG}} [[Mongolia|Mongolya]] – Enkhjin Tsevendash<ref name=":16" /><ref>{{Cite web |last=Altanzul |first=E. |date=16 Nobyembre 2017 |title=Miss World Mongolia successfully participates in Miss World |url=https://montsame.mn/en/read/132430 |access-date=29 Disyembre 2024 |website=MONTSAME News Agency |language=en}}</ref> * {{NPL}} – Nikita Chandak<ref name=":16" /> * {{Flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]] – Annie Evans<ref name=":16" /> * {{Flagicon|FIJ}} [[Fiji|Pidyi]] – Nanise Rainima<ref name=":16" /> * {{flagicon|FRA}} [[Pransiya]] – Aurore Kichenin<ref name=":16" /> * {{Flagicon|RUS}} [[Rusya]] – Polina Popova<ref name=":16" /> * {{Flagicon|ZIM}} [[Simbabwe]] – Chiedza Mhosva<ref name=":16" /> * {{flagicon|TZA}} [[Tanzania|Tansaniya]] – Julitha Kabete<ref name=":16" /> * {{Flagicon|THA}} [[Thailand|Taylandiya]] – Patlada Kulphakthanapat<ref name=":16" /> |} == Kompetisyon == === Pormat ng kompetisyon === Ilang pagbabago ang inimplementa sa edisyong ito. Ang bilang ng mga ''semifinalist'' sa edisyon ito ay tumaas sa apatnapu mula sa dalawampu ng nakaraang edisyon.<ref>{{Cite web |last=Goswami |first=Parismita |date=18 Nobyembre 2017 |title=Miss World 2017: Miss India Manushi Chillar makes it to top 40 list |url=https://www.ibtimes.co.in/miss-world-2017-miss-india-manushi-chillar-makes-it-top-40-list-749864 |access-date=29 Disyembre 2024 |website=International Business Times |language=en}}</ref> Dalawampu sa mga ''semifinalist'' ay nanggaling sa ''Hamong Head-to-Head'' na ipinakilala rin ngayong taon. Limang ''semifinalist'' ay nagwagi sa ''Beauty With A Purpose'', apat ang nagwagi sa mga ''Fast Track event'', at ang nalalabing labing-isa ay pinili ng mga hurado. Mula sa apatnapu, labinlimang ''semifinalist'' ang pinili, at sampung ''semifinalist'' naman ang kalaunang pinili kung saan pinakita ang kanilang mga ''introductory video''. Mula sa sampu, limang pinalista ang sumabak sa ''question-and-answer round'', at kalauan ay hinirang na ang runner-up at ang bagong Miss World.<ref name=":15" /> === Komite sa pagpili === * Li Bing – Tagapangulo ng New Silk Road * Donna Darby – ''Stage director'' at ''choreographer'' ng Miss World * Mike Dixon – ''Musical director'' ng Miss World * Rohit Khandelwal – Mister World 2016 mula sa Indiya * Andrew Minarik – Opisyal na estilista para sa Miss World * Julia Morley CBE – Tagapangulo at CEO ng Miss World Organization * Arnold Vegafria – ''National director'' ng [[Miss World Philippines]]<ref>{{Cite web |last=Adel |first=Rosette |date=19 Nobyembre 2017 |title=Miss India is new Miss World, Miss Philippines bags special awards |url=https://www.philstar.com/entertainment/2017/11/19/1760421/miss-india-new-miss-world-miss-philippines-bags-special-awards |access-date=26 Agosto 2025 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref> * Yu Wenxia – [[Miss World 2012]] mula sa Tsina * Zhang Zilin – [[Miss World 2007]] mula sa Tsina == Mga kandidata == 118 kandidata ang lumahok para sa titulo.<ref name=":3">{{Cite web |last=Sharma |first=Dishya |date=24 Oktubre 2017 |title=Miss World 2017: When is it; where and how to stream online |url=https://www.ibtimes.co.in/miss-world-2017-when-it-where-how-stream-online-746723 |access-date=16 Disyembre 2024 |website=International Business Times |language=en}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Bansa/Teritoryo !Kandidata !Edad{{efn|Mga edad sa panahon ng kompetisyon|group=A}} !Bayan |- |{{flagicon|ALB}} [[Albanya]] |Joana Grabolli<ref>{{Cite web |date=8 Disyembre 2019 |title=Joana Grabolli: Në “Pressing” do më shihni spontane, nuk më pëlqejnë moderimet false |trans-title=Joana Grabolli: In "Pressing" you will see me spontaneous, I don't like fake moderation |url=https://abcnews.al/joana-grabolli-ne-pressing-do-me-shihni-spontane-nuk-me-pelqejne-moderimet-false/ |access-date=10 Agosto 2023 |website=ABC News |language=sq}}</ref> |20 |Berat |- |{{Flagicon|GER}} [[Alemanya]] |Dalila Jabri<ref>{{Cite web |last=Hanneken |first=Markus |date=24 Oktubre 2017 |title=Hamms schönster Export kämpft in China um die Welt-Krone |trans-title=Hamm's finest export is fighting for the world crown in China |url=https://www.wa.de/hamm/miss-deutschland-dalila-jabri-hamm-herringen-kaempft-china-titel-miss-world-2017-8799706.html |access-date=10 Agosto 2023 |website=Westfälischer Anzeiger |language=de}}</ref> |20 |Hamm |- |{{flagicon|ANG}} [[Angola|Anggola]] |Judelsia Bache<ref>{{Cite web |last= |date=28 Oktubre 2017 |title=Judelsia Bache exibe charme na China |trans-title=Judelsia Bache displays charm in China |url=https://www.jornaldeangola.ao/ |access-date=10 Agosto 2023 |website=Jornal de Angola |language=pt}}</ref> |22 |[[Luanda]] |- |{{flagicon|ARG}} [[Arhentina]] |Avril Marco<ref>{{Cite web |last= |first= |date=19 Agosto 2017 |title=La santiagueña Avril Marco es la nueva Miss Mundo Argentina 2017 |trans-title=Avril Marco from Santiago is the new Miss World Argentina 2017 |url=https://www.elliberal.com.ar/noticia/pura-vida/360291/santiaguena-avril-marco-nueva-miss-mundo-argentina-2017 |access-date=10 Agosto 2023 |website=El Liberal |language=es}}</ref> |20 |Santiago del Estero |- |{{flagicon|ARM}} [[Armenya]] |Lily Sargsyan<ref>{{Cite web |date=20 Setyembre 2019 |title=Lily Sargsyan crowned Miss Grand Armenia 2019 |url=https://beautypageants.in/miss-grand-international/Lily-Sargsyan-crowned-Miss-Grand-Armenia-2019/eventshow/71218971.cms |access-date=18 Setyembre 2023 |website=The Times of India |language=en }}{{Dead link|date=Oktubre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |18 |[[Ereban|Yerevan]] |- |{{Flagicon|ARU}} [[Aruba]] |Anouk Eman<ref>{{Cite web |last= |date=12 Agosto 2024 |title=Anouk Eman crowned Miss Universe Aruba 2024 |url=https://english.24ora.com/2024/08/12/anouk-eman-crowned-miss-universe-aruba-2024/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240813020521/https://english.24ora.com/2024/08/12/anouk-eman-crowned-miss-universe-aruba-2024/ |archive-date=13 Agosto 2024 |access-date=13 Agosto 2024 |website=24ora |language=en-US}}</ref> |25 |Oranjestad |- |{{Flagicon|AUS}} [[Australya]] |Esma Voloder<ref>{{Cite web |date=17 Hulyo 2017 |title=Esma Voloder crowned Miss World Australia 2017 |url=https://beautypageants.in/miss-world/Esma-Voloder-crowned-Miss-World-Australia-2017/eventshow/59633788.cms |access-date=18 Setyembre 2023 |website=The Times of India |language=en }}{{Dead link|date=Oktubre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |25 |[[Melbourne]] |- |{{Flagicon|AUT}} [[Austria|Austrya]] |Sarah Chvala<ref>{{Cite web |date=11 Nobyembre 2017 |title=Der Countdown zum Miss World Finale läuft |trans-title=The countdown to the Miss World final is on |url=https://www.meinbezirk.at/steyr-steyr-land/c-lokales/der-countdown-zum-miss-world-finale-laeuft_a2313239 |access-date=18 Setyembre 2023 |website=MeinBezirk.at |language=de}}</ref> |22 |[[Viena]] |- |{{Flagicon|BAH}} [[Bahamas]] |Geena Thompson<ref>{{Cite web |date=3 Agosto 2017 |title=Geena Thompson crowned Miss World Bahamas 2017 |url=https://beautypageants.in/miss-world/Geena-Thompson-crowned-Miss-World-Bahamas-2017/eventshow/59895577.cms |access-date=18 Setyembre 2023 |website=The Times of India |language=en }}{{Dead link|date=Oktubre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |24 |[[Nassau]] |- |{{Flagicon|BAN}} [[Bangladesh|Bangglades]] |Jessia Islam<ref>{{Cite web |date=7 Oktubre 2017 |title=Jessia Islam replaces Jannatul Nayeem Avril as Miss World Bangladesh 2017 |url=https://beautypageants.in/miss-world/Jessia-Islam-replaces-Jannatul-Nayeem-Avril-as-Miss-World-Bangladesh-2017/eventshow/60981218.cms |access-date=18 Setyembre 2023 |website=The Times of India |language=en }}{{Dead link|date=Oktubre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |20 |[[Dhaka]] |- |{{flagicon|CIV}} [[Côte d'Ivoire|Baybaying Garing]] |Mandjalia Gbané<ref>{{Cite web |date=13 Nobyembre 2017 |title=Candidate ivoirienne à Miss Monde 2017: Gbané Mandjalia parle de son séjour en Chine avant la compétition |trans-title=Ivorian candidate for Miss World 2017: Gbané Mandjalia talks about her stay in China before the competition |url=https://news.abidjan.net/articles/625745/candidate-ivoirienne-a-miss-monde-2017-gbane-mandjalia-parle-de-son-sejour-en-chine-avant-la-competition |access-date=18 Setyembre 2023 |website=Abidjan.net |language=fr}}</ref> |21 |Bondoukou |- |{{flagicon|BEL}} [[Belhika]] |Romanie Schotte<ref>{{Cite web |last= |first= |date=15 Enero 2017 |title=Romanie Schotte is crowned Miss Belgium 2017 |url=https://www.brusselstimes.com/40824/romanie-schotte-is-crowned-miss-belgium-2017 |access-date=18 Setyembre 2023 |website=The Brussels Times |language=en}}</ref> |20 |[[Brujas|Bruges]] |- |{{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]] |Ana Carolina Ugarte<ref>{{Cite web |date=18 Oktubre 2017 |title=Ana Carolina Ugarte Meet Miss World Venezuela 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/ana-carolina-ugarte-meet-miss-world-venezuela-2017/videoshow/61129457.cms |access-date=2 Oktubre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |25 |Maturín |- |{{Flagicon|BIZ}} [[Belize|Belis]] |Renae Martinez<ref name=":3" /> |20 |[[Belmopan]] |- |{{flagicon|VIE}} [[Vietnam|Biyetnam]] |Đỗ Mỹ Linh<ref>{{Cite web |last= |first= |date=18 Nobyembre 2017 |title=Hành trình đến chung kết Hoa hậu Thế giới 2017 của Đỗ Mỹ Linh |trans-title=Do My Linh's journey to the Miss World 2017 finals |url=https://tuoitre.vn/hanh-trinh-den-chung-ket-hoa-hau-the-gioi-2017-cua-do-my-linh-20171118123830464.htm |access-date=2 Oktubre 2024 |website=Tuoi Tre Online |language=vi}}</ref> |21 |[[Hanoi]] |- |{{flagicon|BIH}} [[Bosnia at Herzegovina|Bosnya at Hersegobina]] |Aida Karamehmedović<ref>{{Cite web |last= |date=2 Oktubre 2017 |title=Aida Karamehmedović nova Miss BiH |trans-title=Aida Karamehmedović is the new Miss BiH |url=https://n1info.ba/showbiz/a217950-aida-karamehmedovic-nova-miss-bih/ |access-date=2 Oktubre 2024 |website=N1 |language=bs-BA |archive-date=23 Enero 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123214754/https://n1info.ba/showbiz/a217950-aida-karamehmedovic-nova-miss-bih/ |url-status=dead }}</ref> |24 |Trebinje |- |{{flagicon|BOT}} [[Botswana]] |Nicole Gaelebale<ref>{{Cite web |last=Ncube |first=Dumisani |date=6 Oktubre 2017 |title="Don't give up on your dreams" |url=https://www.mmegi.bw/lifestyle/dont-give-up-on-your-dreams/news |access-date=2 Oktubre 2024 |website=Mmegi Online |language=en}}</ref> |24 |Mahalapye |- |{{flagicon|BRA}} [[Brazil|Brasil]] |Gabrielle Vilela<ref>{{Cite web |date=14 Agosto 2017 |title=Gabrielle Vilela is Miss World Brazil 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/gabrielle-vilela-is-miss-world-brazil-2017/videoshow/60058786.cms |access-date=2 Oktubre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |25 |Angra dos Reis |- |{{flagicon|BUL}} [[Bulgarya]] |Veronika Stefanova<ref>{{Cite web |date=17 Setyembre 2017 |title=Veronika Stefanova crowned Miss World Bulgaria 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/veronika-stefanova-crowned-miss-world-bulgaria-2017/eventshow/60718312.cms |access-date=2 Oktubre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |25 |[[Sopiya]] |- |{{flagicon|BOL}} [[Bulibya]] |Yasmin Pinto<ref>{{Cite web |last=Pereyra |first=Omar |date=1 Hulyo 2017 |title=Yasmin Pinto es Miss Bolivia Mundo 2017 |trans-title=Yasmin Pinto is Miss Bolivia World 2017 |url=https://eju.tv/2017/07/yasmin-pinto-es-miss-bolivia-mundo-2017/ |access-date=2 Oktubre 2024 |website=Eju.tv |language=es}}</ref> |20 |Buena Vista |- |{{flagicon|Cape Verde}} [[Cabo Verde]] |Cristilene Pimienta<ref name=":3" /> |21 |São Vicente |- |{{flagicon|CUR}} [[Curaçao]] |Vanity Girigori<ref>{{Cite web |date=16 Oktubre 2017 |title=Vanity Girigori lo representá Kòrsou na Miss World |url=https://extra.cw/vanity-girigori-lo-representa-korsou-na-miss-world/ |access-date=28 Nobyembre 2024 |website=Extra.cw |language=pap}}</ref> |21 |Willemstad |- |{{Flagicon|DEN}} [[Dinamarka]] |Amanda Petri<ref>{{Cite web |date=16 Marso 2021 |title=Amanda Petri chosen as Miss Universe Denmark 2020 |url=https://photogallery.indiatimes.com/beauty-pageants/miss-universe/amanda-petri-chosen-as-miss-universe-denmark-2020/articleshow/81530171.cms |access-date=10 Hunyo 2022 |website=The Times of India}}</ref> |20 |[[Copenhague]] |- |{{Flagicon|EGY}} [[Ehipto]] |Farah Shaaban<ref>{{Cite web |date=20 Mayo 2020 |orig-date=2 Oktubre 2017 |title=Meet Farah Shaaban, the newly crowned Miss Egypt 2017 |url=https://english.alarabiya.net/life-style/fashion-and-beauty/2017/10/02/Meet-Farah-Shaaban-the-newly-crowned-Miss-Egypt-2017 |access-date=8 Oktubre 2024 |website=Al Arabiya English |language=en}}</ref> |19 |[[Cairo]] |- |{{flagicon|ECU}} [[Ecuador|Ekwador]] |Romina Zeballos<ref>{{Cite web |date=23 Hulyo 2017 |title=Romina Zeballos fue elegida Miss World Ecuador 2017 |trans-title=Romina Zeballos was chosen Miss World Ecuador 2017 |url=https://www.eluniverso.com/tendencias/2017/07/22/nota/6293641/machala-se-elige-miss-world-ecuador-2016 |access-date=18 Setyembre 2023 |website=El Universo |language=es}}</ref> |25 |Guayaquil |- |{{flagicon|SLV}} [[El Salvador]] |Fatima Cuellar<ref>{{Cite web |last=Barrera |first=J. |date=5 Abril 2024 |title=Fátima Cuéllar está dispuesta a volver a Miss Universo El Salvador |trans-title=Fátima Cuéllar is willing to return to Miss Universe El Salvador |url=https://www.elsalvador.com/entretenimiento/espectaculos/fatima-cuellar-dispuesta-a-volver-miss-universo-el-salvador/1134455/2024/ |access-date=28 Nobyembre 2024 |website=Noticias de El Salvador |language=es}}</ref> |20 |[[San Salvador]] |- |{{flagicon|SCO}} [[Scotland|Eskosya]] |Romy McCahill<ref>{{Cite web |last=Zycinski |first=Alan |date=25 Agosto 2017 |title=Meet the stunning Miss Scotland 2017 hailing from Milngavie |url=https://www.thescottishsun.co.uk/news/1471045/miss-scotland-2017-winner-crowned/ |access-date=28 Nobyembre 2024 |website=The Scottish Sun |language=en-gb}}</ref> |23 |Milngavie |- |{{flagicon|SVK}} [[Slovakia|Eslobakya]] |Hanka Závodná<ref>{{Cite web |date=30 Abril 2017 |title=Hanka Zavodna crowned Miss Slovensko 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/hanka-zavodna-crowned-miss-slovensko-2017/articleshow/58442979.cms |access-date=28 Nobyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |21 |[[Bratislava]] |- |{{flagicon|SLO}} [[Eslobenya]] |Maja Zupan<ref>{{Cite web |date=18 Setyembre 2017 |title=Miss Slovenije 2017 je postala Maja Zupan |trans-title=Maja Zupan became Miss Slovenia 2017 |url=https://govorise.metropolitan.si/traci/domaci-traci/miss-slovenije-2017-je-postala-maja-zupan/ |access-date=28 Nobyembre 2024 |website=Govori.se |language=sl-SI}}</ref> |18 |Britof |- |{{flagicon|SPA}} [[Espanya]] |Elisa Tulian<ref>{{Cite web |date=17 Setyembre 2017 |title=María Elisa Tulián Marín crowned Miss World Spain 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/mara-elisa-tulin-marn-crowned-miss-world-spain-2017/eventshow/60718455.cms |access-date=28 Nobyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |21 |[[Mallorca]] |- |{{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] |Clarissa Bowers<ref>{{Cite web |date=17 Agosto 2017 |title=Fil-Am artist designs crown, judges America’s Miss World 2017 |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2017/08/17/1730377/fil-am-artist-designs-crown-judges-americas-miss-world-2017 |access-date=28 Nobyembre 2024 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref> |20 |[[Miami, Florida|Miami]] |- |{{Flagicon|ETH}} [[Ethiopia|Etiyopiya]] |Kisanet Molla<ref>{{Cite web |last=Wabwile |first=Alice |date=11 Pebrero 2020 |title=Ethiopian women that were recognized for their looks and curves |url=https://briefly.co.za/52941-top-15-curvy-ethiopian-women.html |access-date=28 Nobyembre 2024 |website=Briefly |language=en}}</ref> |22 |[[Adis Abeba]] |- |{{flagicon|WAL}} [[Wales|Gales]] |Hannah Williams<ref>{{Cite web |last=Price |first=Karen |date=9 Abril 2017 |title=This young woman has been crowned Miss Wales 2017 |url=https://www.walesonline.co.uk/whats-on/whats-on-news/cardiff-university-graduate-been-crowned-12869447 |access-date=28 Nobyembre 2024 |website=Wales Online |language=en}}</ref> |23 |[[Cardiff]] |- |{{flagicon|GHA}} [[Ghana|Gana]] |Afua Asieduwaa Akrofi<ref>{{Cite web |date=26 Oktubre 2017 |title=Help Me Win Miss World 2017- Afua Asieduwaa Pleads |url=https://www.modernghana.com/entertainment/46042/help-me-win-miss-world-2017-afua-asieduwaapleads.html |access-date=28 Nobyembre 2024 |website=Modern Ghana |language=en}}</ref> |20 |[[Accra]] |- |{{flagicon|GNQ}} [[Gineang Ekwatoriyal]] |Catalina Mangue Ondo<ref name=":3" /> |18 |Mongomo |- |{{Flagicon|GRE}} [[Gresya]] |Maria Psilou<ref>{{Cite web |title=Incredibly gorgeous Maria Psilou crowned Miss Supranational Greece 2018- The Etimes Photogallery |url=https://photogallery.indiatimes.com/yearendershow/66342311.cms |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Times of India |language=en}}</ref> |20 |Aigio |- |{{flagicon|Guadeloupe|local}} [[Guadalupe (Pransya)|Guadalupe]] |Audrey Berville<ref>{{Cite web |date=23 Agosto 2017 |title=Guadeloupe crowns its Miss World and Miss Earth representatives |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/others/guadeloupe-crowns-its-miss-world-and-miss-earth-representatives/eventshow/60189575.cms |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en |archive-date=15 Disyembre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241215190226/https://www.femina.in/beauty-pageants/others/guadeloupe-crowns-its-miss-world-and-miss-earth-representatives/eventshow/60189575.cms |url-status=dead }}</ref> |20 |Basse-Terre |- |{{Flagicon|GUM}} [[Guam]] |Destiny Cruz<ref>{{Cite web |last= |first= |date=31 Oktubre 2017 |title=Get to know Miss World Guam 2017: Destiny Cruz |url=https://www.guampdn.com/lifestyle/entertainment/get-to-know-miss-world-guam-2017-destiny-cruz/article_57fd0e12-28c0-5c83-9afa-3d7ecb634dad.html |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Pacific Daily News |language=en}}</ref> |20 |Hagåtña |- |{{flagicon|GUI}} [[Guinea|Guniya]] |Asmaou Diallo<ref>{{Cite web |last=Barry |first=Diawo |date=13 Pebrero 2017 |title=L’élection de Miss Guinée 2017 fait polémique |trans-title=The election of Miss Guinea 2017 causes controversy |url=https://www.jeuneafrique.com/403257/societe/lelection-de-miss-guinee-2017-polemique/ |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Jeune Afrique |language=fr-FR}}</ref> |24 |[[Conakry]] |- |{{Flagicon|GUA}} [[Guwatemala]] |Virginia Argueta<ref name=":2" /> |23 |Jutiapa |- |{{Flagicon|GUY}} [[Guyana]] |Vena Mookram<ref>{{Cite web |last=Dhanraj |first=Joanna |date=1 Hulyo 2017 |title=Elated Vena Mookram wins Miss World Guyana 2017 |url=https://www.stabroeknews.com/2017/07/01/the-scene/elated-vena-mookram-wins-miss-world-guyana-2017/ |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Stabroek News |language=en-us}}</ref> |19 |[[Georgetown]] |- |{{flagicon|JAM}} [[Jamaica|Hamayka]] |Solange Sinclair<ref>{{Cite web |date=20 Nobyembre 2017 |title=Miss Jamaica World Solange Sinclair returns home |url=https://jamaica-gleaner.com/article/lifestyle/20171120/miss-jamaica-world-solange-sinclair-returns-home |access-date=16 Disyembre 2024 |website=The Gleaner |language=en}}</ref> |24 |[[Kingston, Jamaica|Kingston]] |- |{{flagicon|JPN}} [[Hapon]] |Haruka Yamashita<ref>{{Cite web |date=6 Setyembre 2017 |title=Haruka Yamashita crowned Miss World Japan 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/haruka-yamashita-crowned-miss-world-japan-2017/eventshow/60389250.cms |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |22 |[[Tokyo]] |- |{{Flagicon|GEO}} [[Heorhiya]] |Keti Shekelashvili<ref name=":3" /> |23 |Kareli |- |{{flagicon|GIB}} [[Gibraltar|Hibraltar]] |Jodie Garcia<ref>{{Cite web |date=8 Hulyo 2017 |title=Jodie Garcia crowned Miss Gibraltar 2017 |url=https://www.gbc.gi/news/jodie-garcia-crowned-miss-gibraltar-2017 |access-date=16 Disyembre 2024 |website=GBC News |language=en}}</ref> |22 |Hibraltar |- |{{flagicon|NIR}} [[Hilagang Irlanda]] |Anna Henry<ref>{{Cite web |last=Scott |first=Sarah |date=16 Mayo 2017 |title=Meet the newly crowned Miss Northern Ireland Anna Henry |url=https://www.belfastlive.co.uk/news/belfast-news/meet-newly-crowned-miss-northern-13040284 |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Belfast Live |language=en}}</ref> |22 |[[Belfast]] |- |{{flagicon|HON|variant=1949}} [[Honduras]] |Celia Monterrosa<ref>{{Cite web |date=21 Agosto 2017 |title=Honduras crowns its international pageant queens |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/others/honduras-crowns-its-international-pageant-queens/eventshow/60157017.cms |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |22 |Santa Bárbara |- |{{Flagicon|HKG}} [[Hong Kong]] |Emily Wong<ref>{{Cite web |last= |date=5 Setyembre 2017 |title=2017 Miss Hong Kong announced |url=https://www.chinadaily.com.cn/a/201709/05/WS59bca0d0a310ded8ac19185b.html |access-date=16 Disyembre 2024 |website=China Daily |language=en}}</ref> |23 |Hong Kong |- |'''{{flagicon|IND}} [[Indiya]]''' |'''Manushi Chhillar'''<ref>{{Cite news |date=26 Hunyo 2017 |title=Haryana girl Manushi Chhillar is Femina Miss India World 2017 |language=en-us |work=Hindustan Times |url=https://www.hindustantimes.com/fashion-and-trends/haryana-girl-manushi-is-femina-miss-india-world-2017/story-ueVRc7ma4aNRnzDMOvodzJ.html |access-date=16 Disyembre 2024}}</ref> |20 |[[Haryana]] |- |{{flagicon|IDN}} [[Indonesia|Indonesya]] |Achintya Holte Nilsen<ref>{{Cite web |last=Grøtte |first=Marit |date=30 Abril 2017 |title=Halvt norske Achintya er Miss Indonesia |trans-title=Half-Norwegian Achintya is Miss Indonesia |url=https://www.vg.no/rampelys/i/XXz9n/halvt-norske-achintya-er-miss-indonesia |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Verdens Gang |language=Norwegian}}</ref> |18 |Lombok |- |{{flagicon|ENG}} [[Inglatera]] |Stephanie Hill<ref>{{Cite web |last=Twigge |first=Andy |last2=Noble |first2=Samantha |date=9 Disyembre 2024 |title=Derbyshire: 'I lost a year of my life when stalker moved to UK' |url=https://www.bbc.com/news/articles/cp83316p1e5o |access-date=16 Disyembre 2024 |website=BBC |language=en-GB}}</ref> |22 |[[Londres]] |- |{{flagicon|IRL}} [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] |Lauren McDonagh<ref>{{Cite web |date=23 Setyembre 2017 |title=18-year-old Lauren McDonagh from Donegal is crowned the new Miss Ireland |url=https://www.independent.ie/style/celebrity/celebrity-news/18-year-old-lauren-mcdonagh-from-donegal-is-crowned-the-new-miss-ireland/36160905.html |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Irish Independent |language=en}}</ref> |18 |Donegal |- |{{Flagicon|ISR}} [[Israel]] |Rotem Rabi<ref>{{Cite web |last=Tobin |first=Andrew |date=11 Mayo 2017 |title=Miss Israel 2017, the social media-savvy beauty queen |url=https://www.timesofisrael.com/miss-israel-2017-the-social-media-beauty-queen/ |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Times of Israel |language=en-US}}</ref> |21 |[[Tel-Abib]] |- |{{flagicon|ITA}} [[Italya]] |Conny Notarstefano<ref>{{Cite web |date=12 Hunyo 2017 |title=Conny Notarstefano crowned Miss Mondo Italia 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/conny-notarstefano-crowned-miss-mondo-italia-2017/articleshow/59105952.cms |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |21 |[[Lucera]] |- |{{Flagicon|CMR}} [[Cameroon|Kamerún]] |Michèle-Ange Minkata<ref>{{Cite web |last=Coulibaly |first=Justin |date=9 Nobyembre 2021 |title=Michèle Ange Minkata est Miss Univers Cameroun 2021 |url=https://www.afrik.com/michele-ange-minkata-est-miss-univers-cameroun-2021 |access-date=9 Hunyo 2022 |website=Afrik |language=fr-FR}}</ref> |23 |[[Yaoundé]] |- |{{flagicon|CAN}} [[Canada|Kanada]] |Cynthia Menard<ref>{{Cite web |last= |first= |date=25 Hulyo 2017 |title=Ottawa’s Cynthia Menard Wins Miss World Canada |url=https://www.ottawalife.com/article/ottawas-cynthia-menard-wins-miss-world-canada/ |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Ottawa Life Magazine |language=en-US}}</ref> |17 |[[Ottawa]] |- |{{Flagicon|IVB}} [[Kapuluang Birheng Britaniko]] |Helina Hewlett<ref>{{Cite web |last=Smith |first=Davion |date=5 Setyembre 2017 |title=Hewlett chosen for Miss World pageant |url=https://bvinews.com/hewlett-chosen-for-miss-world-pageant/ |access-date=28 Nobyembre 2024 |website=BVI News |language=en}}</ref> |25 |Tortola |- |{{Flagicon|COK}} [[Kapuluang Cook]] |Alanna Smith<ref>{{Cite web |date=18 Agosto 2020 |orig-date=10 Setyembre 2018 |title=Alanna makes most of Miss CI title |url=https://www.cookislandsnews.com/local/alanna-makes-most-of-miss-ci-title/ |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Cook Islands News |language=en}}</ref> |25 |Avarua |- |{{flagicon|CAY}} [[Kapuluang Kayman]] |Kristin Amaya<ref>{{Cite web |last=Levy |first=Jewel |date=20 Nobyembre 2017 |title=Kristin Amaya returns from Miss World pageant |url=https://www.caymancompass.com/2017/11/20/kristin-amaya-returns-from-miss-world-pageant/ |access-date=16 Disyembre 2024 |website=Cayman Compass |language=en-US}}</ref> |25 |George Town |- |{{Flagicon|KAZ}} [[Kasakistan]] |Gul'banu Azimkhan<ref>{{Cite web |date=18 Nobyembre 2017 |title=Kazakhstani Gulbanu Azimkhanova reaches Top-40 at Miss World-2017 |url=https://en.inform.kz/news/kazakhstani-gulbanu-azimkhanova-reaches-top-40-at-miss-world-2017_a3086762/ |access-date=21 Disyembre 2024 |website=Kazinform |language=en}}</ref> |18 |Kyzylorda |- |{{flagicon|KEN}} [[Kenya]] |Magline Jeruto<ref>{{Cite web |last=Caesar |first=Lesley |title=Miss Africa Magline Jeruto slams haters who said she was too dark |url=https://www.standardmedia.co.ke/entertainment/news/article/2001261054/miss-africa-magline-jeruto-slams-haters-who-said-she-was-too-dark |access-date=21 Disyembre 2024 |website=Standard Entertainment |language=en}}</ref> |24 |[[Nairobi]] |- |{{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] |Maria Beatriz Daza<ref>{{Cite web |last=Morales |first=Carolina |date=7 Marso 2024 |title=Miss Mundo 2024: ¿cuántas veces ha ganado Colombia y quiénes fueron las reinas del certamen? |trans-title=Miss World 2024: How many times has Colombia won and who were the queens of the pageant? |url=https://colombia.as.com/tikitakas/miss-mundo-2024-cuantas-veces-ha-ganado-colombia-y-quienes-fueron-las-reinas-del-certamen-n/ |access-date=24 Disyembre 2024 |website=Diario AS |language=es-co}}</ref> |21 |[[Riohacha]] |- |{{Flagicon|CRO}} [[Croatia|Kroasya]] |Tea Mlinarić<ref>{{Cite web |date=27 Setyembre 2017 |title=Tea Mlinarić crowned Miss World Croatia 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/tea-mlinari-crowned-miss-world-croatia-2017/articleshow/60857459.cms |access-date=24 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |18 |Senj |- |{{Flagicon|LAO}} [[Laos]] |Tonkham Phonchanhueang<ref>{{Cite web |last=Channaphar |first=Kitar |date=31 Oktubre 2021 |title=ຂໍສະແດງຄວາມຍິນດີດ້ວຍ ເຈນນີ້ ຕົ້ນຄໍາ ພົນຈັນເຮືອງ Miss Universe Laos ຄົນລ່າສຸດ |url=https://laoedaily.com.la/2021/10/31/106888/ |access-date=9 Hunyo 2022 |website=Lao Economic Daily |language=lo |archive-date=2 Nobiyembre 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211102212641/https://laoedaily.com.la/2021/10/31/106888/ |url-status=dead }}</ref> |20 |Vientiane Prefecture |- |{{Flagicon|LES}} [[Lesoto]] |Mpoi Ma'hao<ref>{{Cite web |last=Times |first=Lesotho |date=17 Nobyembre 2017 |title=‘Mahao needs Basotho’s votes’ |url=https://lestimes.com/mahao-needs-basothos-votes/ |access-date=24 Disyembre 2024 |website=Lesotho Times |language=en-US}}</ref> |19 |[[Maseru]] |- |{{flagicon|LBN}} [[Lebanon|Libano]] |Perla Helou<ref>{{Cite web |date=24 Setyembre 2017 |title=Perla El-Halou crowned Miss Lebanon 2017 |url=https://www.arabnews.com/node/1167101/ajax/aggregate |access-date=24 Disyembre 2024 |website=Arab News |language=en}}</ref> |22 |Baabda |- |{{Flagicon|LBR}} [[Liberia|Liberya]] |Wokie Dolo<ref>{{Cite news |last=Dopoe |first=Robin |date=25 Oktubre 2017 |title=Liberia: Miss Liberia Finally in China for Miss World |language=en |work=Daily Observer |url=https://allafrica.com/stories/201710250834.html |access-date=24 Disyembre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241224052552/https://allafrica.com/stories/201710250834.html |archive-date=24 Disyembre 2024 |via=allAfrica}}</ref> |25 |[[Monrovia]] |- |{{flagicon|ISL}} [[Iceland|Lupangyelo]] |Ólafía Ósk Finnsdóttir<ref>{{Cite web |date=26 Agosto 2017 |title=Ólafía Ósk Finnsdóttir er Ungfrú Ísland 2017 |trans-title=Ólafía Ósk Finnsdóttir is Miss Iceland 2017 |url=https://www.visir.is/g/20171763751d/olafia-osk-finnsdottir-er-ungfru-island-2017 |access-date=24 Disyembre 2024 |website=Vísir |language=is}}</ref> |19 |[[Reikiavik]] |- |{{flagicon|MAD}} [[Madagascar|Madagaskar]] |Felana Tirindraza<ref>{{Cite web |last= |first= |date=20 Pebrero 2024 |title=Miss Monde : Antsaly Rajoelina a bien atterri à Mumbai |trans-title=Miss World: Antsaly Rajoelina landed in Mumbai |url=https://midi-madagasikara.mg/antsaly-rajoelina-a-bien-atterri-a-mumbai/ |access-date=24 Disyembre 2024 |website=Midi Madagasikara |language=fr-FR |archive-date=23 Enero 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250123231040/https://midi-madagasikara.mg/antsaly-rajoelina-a-bien-atterri-a-mumbai/ |url-status=dead }}</ref> |22 |Nosy Be |- |{{flagicon|MAC}} [[Macau|Makáw]] |Wan Ling Lan<ref name=":3" /> |25 |Makáw |- |{{flagicon|MLT}} [[Malta]] |Michela Galea<ref>{{Cite web |last=Pace |first=Maria |date=4 Disyembre 2018 |title=Michela Galea: ‘Never let anyone bring you down, be the best you can be’ |url=https://www.maltatoday.com.mt/lifestyle/question_and_answer/91317/michela_galea_never_let_anyone_bring_you_down_be_the_best_you_can_be_ |access-date=24 Disyembre 2024 |website=Malta Today |language=en}}</ref> |25 |[[Valletta]] |- |{{flagicon|MRI}} [[Mauritius|Mawrisyo]] |Bessika Bucktawor<ref>{{Cite web |date=12 Agosto 2016 |title=MISS MAURITIUS 2016 : Bessika, en toute simplicité |trans-title=MISS MAURITIUS 2016: Bessika, in all simplicity |url=https://www.lemauricien.com/actualites/magazine/miss-mauritius-2016-bessika-en-toute-simplicite/143469/ |access-date=24 Disyembre 2024 |website=Le Mauricien |language=fr-FR}}</ref> |21 |Triolet |- |{{flagicon|MEX}} [[Mehiko]] |[[Andrea Meza]]<ref>{{Cite web |last= |date=6 Setyembre 2016 |title=Andrea Meza, Miss Chihuahua 2016 |url=https://www.elheraldodechihuahua.com.mx/circulos/andrea-meza-miss-chihuahua-2016-363918.html |access-date=5 Setyembre 2023 |website=El Heraldo de Chihuahua |language=es}}</ref> |23 |[[Lungsod ng Chihuahua]] |- |{{flagicon|MDA}} [[Moldabya]] |Ana Badaneu<ref>{{Cite web |date=17 Mayo 2017 |title=Ana Badaneu crowned Miss Moldova 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/ana-badaneu-crowned-miss-moldova-2017/articleshow/58713054.cms |access-date=24 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |20 |[[Chișinău]] |- |{{flagicon|MNG}} [[Mongolya]] |Enkhjin Tseveendash<ref name=":3" /> |24 |[[Ulan Bator]] |- |{{Flagicon|MNE}} [[Montenegro]] |Tea Babić<ref>{{Cite web |date=13 Nobyembre 2017 |title=Tea Babić among the 30 top models |url=https://en.vijesti.me/lifestyle/56416/tea-babic-among-30-top-models |access-date=24 Disyembre 2024 |website=Vijesti}}</ref> |19 |[[Podgorica]] |- |{{Flagicon|MYA}} [[Myanmar]] |Ei Kyawt Khaing<ref>{{Cite web |last= |date=11 Hunyo 2017 |title=Ei Kyawt Khaing wins crown of Miss Myanmar World 2017 |url=https://www.chinadaily.com.cn/a/201706/11/WS59bbefd5a310ded8ac18e583_2.html |access-date=25 Disyembre 2024 |website=China Daily |language=en}}</ref> |19 |Thandwe |- |{{NPL}} |Nikita Chandak<ref>{{Cite web |date=3 Hunyo 2017 |title=(Photo feature) Nikita Chandak crowned Miss Nepal 2017 |url=https://kathmandupost.com/national/2017/06/02/nikita-chandak-crowned-miss-nepal-2017 |access-date=25 Disyembre 2024 |website=Kathmandu Post |language=en}}</ref> |21 |Urlabari |- |{{flagicon|NGA}} [[Nigeria|Niherya]] |Ugochi Ihezue<ref>{{Cite web |last=Sobamiwa |first=Precious |date=12 Setyembre 2023 |title=MBGN: Ugochi Ihezue wins Miss Universe Nigeria 2023 |url=https://tribuneonlineng.com/mbgn-ugochi-ihezue-wins-miss-universe-nigeria-2023/ |access-date=14 Setyembre 2023 |website=Tribune Online |language=en-GB}}</ref> |20 |Birnin Kebbi |- |{{flagicon|NIC}} [[Nicaragua|Nikaragwa]] |Monserrat Allen<ref>{{cite news |last=Poveda |first=Javier |date=25 Marso 2017 |title=Berenice Quezada es la nueva Miss Nicaragua |newspaper=El Nuevo Diario |url=http://www.elnuevodiario.com.ni/variedades/422858-berenice-quezada-es-nueva-miss-nicaragua/ |url-status=dead |access-date=4 Setyembre 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210603031208/https://www.elnuevodiario.com.ni/variedades/422858-berenice-quezada-es-nueva-miss-nicaragua/ |archive-date=3 Hunyo 2021}}</ref> |18 |Rivas |- |{{Flagicon|NOR}} [[Noruwega]] |Celine Herregården<ref>{{Cite web |last=Angeltveit |first=Ida Mjøs |date=29 Hulyo 2017 |title=Celine (18) fra Drammen ble nummer to i Miss Norway |trans-title=Celine (18) from Drammen came second in Miss Norway |url=https://www.dt.no/nyhet/drammen/konkurranse/celine-18-fra-drammen-ble-nummer-to-i-miss-norway/s/5-57-688947 |access-date=25 Disyembre 2024 |website=Drammens Tidende |language=Norwegian}}</ref> |19 |Drammen |- |{{Flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]] |Annie Evans<ref>{{Cite web |date=5 Hunyo 2017 |title=Annie Evans crowned Miss World New Zealand 2017 |url=https://beautypageants.in/miss-world/annie-evans-crowned-miss-world-new-zealand-2017/articleshow/58996646.cms |access-date=18 Setyembre 2023 |website=The Times of India |language=en }}{{Dead link|date=Oktubre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |19 |[[Auckland]] |- |{{flagicon|NED}} [[Netherlands|Olanda]] |Philisantha van Deuren<ref>{{Cite web |date=21 Oktubre 2017 |title=Hilversumse Philisantha (21) wint Miss Nederland-verkiezing en mag naar China |trans-title=Hilversum Philisantha (21) wins Miss Netherlands election and can go to China |url=https://www.nhnieuws.nl/nieuws/213864/hilversumse-philisantha-21-wint-miss-nederland-verkiezing-en-mag-naar-china |access-date=25 Oktubre 2024 |website=NH Nieuws |language=nl}}</ref> |21 |Almere |- |{{Flagicon|PAN}} [[Panama]] |Julianne Brittón<ref>{{Cite web |date=5 Hulyo 2017 |title=Julianne Britton representará a Panamá en el Miss Mundo |trans-title=Julianne Britton will represent Panama at Miss World |url=https://www.telemetro.com/noticias/2017/07/05/julianne-britton-panama-miss-mundo/1266522.html |access-date=25 Disyembre 2024 |website=Telemetro |language=es-PA}}</ref> |22 |[[Lungsod ng Panama]] |- |{{flagicon|PRY}} [[Paraguay|Paragway]] |Paola Oberladstatter<ref>{{Cite web |last= |first= |date=5 Setyembre 2017 |title=Coronaron a las “Reinas de belleza del Paraguay 2017” |trans-title=The “Beauty Queens of Paraguay 2017” were crowned |url=https://www.adndigital.com.py/coronaron-las-reinas-belleza-del-paraguay-2017/ |access-date=25 Disyembre 2024 |website=ADN Digital |language=es}}</ref> |24 |Ciudad del Este |- |{{flagicon|PER}} [[Peru]] |Pamela Sánchez<ref>{{Cite news |last= |date=12 Nobyembre 2017 |title=Miss Perú: las peruanas más bellas de las últimas décadas |language=es-PE |trans-title=Miss Peru: the most beautiful Peruvian women of recent decades |work=El Comercio |url=https://elcomercio.pe/tvmas/farandula/miss-peru-peruanas-bellas-ultimas-decadas-noticia-473145-noticia/ |access-date=25 Disyembre 2024 |issn=1605-3052}}</ref> |22 |Chachapoyas |- |{{Flagicon|FIJ}} [[Fiji|Pidyi]] |Nanise Rainima<ref>{{Cite web |date=11 Hunyo 2017 |title=Nanise Rainima wins Miss World Fiji 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/nanise-rainima-wins-miss-world-fiji-2017/articleshow/59093630.cms |access-date=25 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |25 |[[Suva]] |- |{{flagicon|PHI}} [[Pilipinas]] |Laura Lehmann<ref>{{Cite web |last=Villano |first=Alexa |date=3 Setyembre 2017 |title=Laura Lehmann wins Miss World Philippines 2017 |url=https://www.rappler.com/entertainment/pageants/181000-laura-lehmann-wins-miss-world-philippines-2017/#:~:text=MANILA,%20Philippines%20%E2%80%93%20Laura%20Lehmann%20won,candidates%20for%20the%20top%20prize. |access-date=25 Disyembre 2024 |website=[[Rappler]] |language=en-US}}</ref> |23 |[[Makati]] |- |{{flagicon|FIN}} [[Pinlandiya]] |Adriana Gerxhalija<ref>{{Cite web |last=Verdha |first=Lili |title=Shqiptarja Adriana Gërxhalija - "shoqëruese e parë" e Miss Finland |trans-title=Albanian Adriana Gërxhalija - "first runner-up" of Miss Finland |url=https://www.botasot.info/diaspora/767348/shqiptarja-adriana-gerxhalija-quot-shoqeruese-e-pare-quot-e-miss-finland/ |access-date=25 Disyembre 2024 |website=Bota Sot |language=en}}</ref> |22 |Turku |- |{{flagicon|POL}} [[Polonya]] |Magdalena Bieńkowska<ref>{{Cite web |date=16 Agosto 2017 |title=Magdalena Bieńkowska crowned Miss World Poland 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/magdalena-biekowska-crowned-miss-world-poland-2017/eventshow/60084932.cms |access-date=25 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |24 |[[Varsovia]] |- |{{flagicon|POR}} [[Portugal]] |Filipa Barroso<ref>{{Cite web |date=1 Agosto 2017 |title=Filipa Barroso crowned Miss World Portugal 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/filipa-barroso-crowned-miss-world-portugal-2017/articleshow/59857082.cms |access-date=25 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |18 |Setúbal |- |{{flagicon|FRA}} [[Pransiya]] |Aurore Kichenin<ref>{{Cite web |date=7 Agosto 2017 |title=Aurore Kichenin crowned Miss World France 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/aurore-kichenin-crowned-miss-world-france-2017/eventshow/59952087.cms |access-date=25 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |22 |Jacou |- |{{flagicon|DOM}} [[Republikang Dominikano]] |Aletxa Mueses<ref>{{Cite web |date=20 Nobyembre 2017 |title=VIDEO: Aletxa Mueses, la dominicana que se proclamó "Miss Deporte" |trans-title=VIDEO: Aletxa Mueses, the Dominican who was proclaimed “Miss Sport” |url=https://eldiariony.com/2017/11/20/video-aletxa-mueses-la-dominicana-que-se-proclamo-miss-deporte/ |access-date=25 Disyembre 2024 |website=El Diario NY |language=es-us}}</ref> |22 |San José de las Matas |- |{{Flagicon|ROU}} [[Romania|Rumanya]] |Mihaela Bosca<ref>{{Cite web |last=Dobrescu |first=Petre |date=4 Oktubre 2017 |title=Cine este tânăra care va reprezenta România la Miss World 2017. Uite cum arată românca {{!}} FOTO |trans-title=Who is the young woman who will represent Romania at Miss World 2017? Look what the Romanian looks like {{!}} PHOTO |url=https://www.libertatea.ro/stiri/cine-este-tanara-care-va-reprezenta-romania-la-miss-world-2017-1989764 |access-date=25 Disyembre 2024 |website=Libertatea |language=ro}}</ref> |26 |Baia Mare |- |{{Flagicon|RUS}} [[Rusya]] |Polina Popova<ref>{{Cite web |date=16 Abril 2017 |title=Polina Popova crowned Miss Russia-2017 |url=https://tass.com/society/941614 |access-date=26 Disyembre 2024 |website=TASS |language=en}}</ref> |22 |[[Yekaterinburg]] |- |{{Flagicon|RWA}} [[Rwanda]] |Elsa Iradukunda<ref>{{Cite news |last=Bizimungu |first=Julius |date=26 Pebrero 2017 |title=Rwanda: Elsa Iradukunda Crowned Miss Rwanda 2017 |language=en |work=The New Times |url=https://allafrica.com/stories/201702260130.html |access-date=26 Disyembre 2024 |via=allAfrica}}</ref> |19 |Northern Province |- |{{Flagicon|ZAM}} [[Sambia|Sámbia]] |Mary Chibula<ref name=":5" /> |22 |Mongu |- |{{Flagicon|SEN}} [[Senegal]] |Nar Codou Diouf<ref>{{Cite web |last=Kane |first=Aida |date=9 Oktubre 2017 |title=(11 Photos) : Nar Codou Diouf représentera le Sénégal au concours Miss Monde 2017 |trans-title=(11 Photos): Nar Codou Diouf will represent Senegal at the Miss World 2017 competition |url=https://senego.com/11-photos-nar-codou-diouf-representera-le-senegal-au-concours-miss-monde-2017_578808.html |access-date=26 Disyembre 2024 |website=Senego.com |language=fr-FR}}</ref> |20 |[[Dakar]] |- |{{Flagicon|SRB}} [[Serbiya]] |Anđelija Rogić<ref>{{Cite web |date=10 Oktubre 2016 |title=Anđelija je mis Srbije! |trans-title=Anđelija is Miss Serbia! |url=https://mondo.rs/Zabava/Zvezde-i-tracevi/a946310/Mis-Srbije-2016-Andjelija-Rogic-iz-Uzica-izabrana-za-mis-Srbije.html |access-date=26 Disyembre 2024 |website=Mondo |language=sr}}</ref> |22 |Užice |- |{{Flagicon|SEY}} [[Seychelles|Seykelas]] |Hilary Joubert<ref>{{Cite web |last=Ernesta |first=Sharon |date=27 Agosto 2017 |title=Happy and surprised, Hillary Joubert wins Miss Seychelles crown |url=http://www.seychellesnewsagency.com/articles/7819/Happy+and+surprised,+Hillary+Joubert+wins+Miss+Seychelles+crown |access-date=26 Disyembre 2024 |website=Seychelles News Agency |language=en}}</ref> |23 |[[Victoria, Seychelles|Victoria]] |- |{{Flagicon|ZIM}} [[Simbabwe]] |Chiedza Mhosva<ref>{{Cite web |date=24 Hulyo 2017 |title=Miss World Zim queen crowned |url=https://www.herald.co.zw/miss-world-zim-queen-crowned/ |access-date=26 Disyembre 2024 |website=The Herald |language=en}}</ref> |22 |[[Harare]] |- |{{Flagicon|SIN}} [[Singapore|Singapura]] |Laanya Ezra Asogan<ref>{{Cite web |date=20 Nobyembre 2017 |title=Miss India crowned Miss World, again |url=https://tnp.straitstimes.com/lifestyle/others/miss-india-crowned-miss-world-again |access-date=26 Disyembre 2024 |website=The New Paper |language=en |archive-date=26 Disyembre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241226104457/https://tnp.straitstimes.com/lifestyle/others/miss-india-crowned-miss-world-again |url-status=dead }}</ref> |21 |Singapura |- |{{flagicon|SRI}} [[Sri Lanka]] |Dusheni Silva<ref>{{Cite web |date=20 Setyembre 2017 |title=Dusheni Silva crowned Miss World Sri Lanka 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/dusheni-silva-crowned-miss-world-sri-lanka-2017/eventshow/60765060.cms |access-date=26 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |24 |[[Colombo]] |- |{{flagicon|SWE}} [[Suwesya]] |Hanna Haag<ref>{{Cite web |date=19 Abril 2017 |title=Hanna-Louise Haag Tuver crowned Miss World Sweden 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/hanna-louise-haag-tuver-crowned-miss-world-sweden-2017/articleshow/58256594.cms |access-date=26 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |20 |Gävle |- |{{flagicon|TZA}} [[Tanzania|Tansaniya]] |Julitha Kabete<ref>{{Cite web |date=17 Abril 2021 |orig-date=18 Oktubre 2017 |title=Committee handpick Tanzania representative at World beauty pageant show in China |url=https://www.thecitizen.co.tz/tanzania/news/national/committee-handpick-tanzania-representative-at-world-beauty-pageant-show-in-china-2609308 |access-date=26 Disyembre 2024 |website=The Citizen |language=en}}</ref> |21 |[[Dar es Salaam]] |- |{{Flagicon|THA}} [[Thailand|Taylandiya]] |Patlada Kulphakthanapat<ref name=":3" /> |25 |[[Bangkok]] |- |{{flagicon|ZAF}} [[South Africa|Timog Aprika]] |Adè van Heerden<ref>{{Cite web |date=30 Nobyembre 2017 |title=Adé takes over as Miss SA |url=https://www.knysnaplettherald.com/News/Article/Local-News/ade-takes-over-as-miss-sa-20171130 |access-date=26 Disyembre 2024 |website=Knysna-Plett Herald |language=en}}</ref> |26 |Herolds Bay |- |{{flagicon|KOR}} [[Timog Korea]] |Ha-eun Kim<ref name=":3" /> |25 |[[Seoul]] |- |{{Flagicon|SSD}} [[Timog Sudan]] |Arual Longar<ref>{{Cite news |last=Mednick |first=Sam |date=27 Pebrero 2018 |title=Miss World pageant empowers South Sudan's women to spread peace |language=en |work=Christian Science Monitor |url=https://www.csmonitor.com/World/Africa/2018/0227/Miss-World-pageant-empowers-South-Sudan-s-women-to-spread-peace |access-date=26 Disyembre 2024 |issn=0882-7729}}</ref> |20 |[[Juba]] |- |{{flagicon|TTO}} [[Trinidad at Tobago]] |Chandini Chanka<ref>{{Cite web |date=26 Hulyo 2017 |title=Miss Trinidad & Tobago Urged To Greet Global Audience With Namaste |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-trinidad-amp-tobago-urged-to-greet-global-audience-with-namaste/videoshow/59774543.cms |access-date=26 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |23 |[[Port of Spain]] |- |{{flagicon|CHL}} [[Chile|Tsile]] |Victoria Stein<ref>{{Cite web |date=3 Agosto 2017 |title=Victoria Stein crowned Miss World Chile 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/victoria-stein-crowned-miss-world-chile-2017/eventshow/59899625.cms |access-date=26 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |22 |Puerto Montt |- |{{flagicon|CHN}} [[Tsina]] |Guan Siyu<ref>{{Cite web |date=2 Oktubre 2017 |title=Guan Siyu crowned Miss World China 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/guan-siyu-crowned-miss-world-china-2017/articleshow/60909615.cms |access-date=26 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |23 |[[Harbin]] |- |{{Flagicon|CYP}} [[Tsipre]] |Helena Tselepi<ref name=":3" /> |22 |Limassol |- |{{flagicon|TUN}} [[Tunisya]] |Emna Abdelhedi<ref>{{Cite web |date=10 Oktubre 2017 |title=Hayfa Ghedir from Béja crowned Miss Tunisie 2017 |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/beauty-pageants/foreign-pageants/hayfa-ghedir-from-bja-crowned-miss-tunisie-2017/videoshow/61022978.cms |access-date=26 Disyembre 2024 |website=The Times of India |language=en}}</ref> |22 |Sfax |- |{{flagicon|TUR}} [[Turkiya]] |Aslı Sümen<ref name=":6" /> |23 |Mersin |- |{{flagicon|UKR}} [[Ukraine|Ukranya]] |Polina Tkach<ref>{{Cite web |date=8 Setyembre 2017 |title=Polina Tkach crowned Miss World Ukraine 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/lesly-reyna-appointed-miss-supranational-peru-2017/eventshow/60426359.cms |access-date=26 Disyembre 2017 |website=Femina |language=en}}</ref> |18 |[[Kyiv]] |- |{{flagicon|HUN}} [[Hungary|Unggarya]] |Virág Koroknyai<ref>{{Cite web |date=19 Hunyo 2017 |title=Virag Koroknyai crowned Miss World Hungary 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/virag-koroknyai-crowned-miss-world-hungary-2017/articleshow/59217027.cms |access-date=26 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |20 |[[Budapest]] |- |{{flagicon|URY}} [[Uruguay|Urugway]] |Melina Carballo<ref>{{Cite web |date=25 Setyembre 2017 |title=Melina Carballo Fagúndez crowned Miss World Uruguay 2017 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/melina-carballo-fagndez-crowned-miss-world-uruguay-2017/videoshow/60824075.cms |access-date=26 Disyembre 2024 |website=Femina |language=en}}</ref> |21 |[[Montevideo]] |} == Mga tala == {{Notelist}} == Mga sanggunian == {{Reflist}} == Panlabas na kawing == * {{Official website|http://www.missworld.com}} {{Miss World}} [[Kategorya:Miss World]] ij008gniuucg79vacfvnknqj8rdid8e 0 324770 2209354 2093831 2026-05-27T16:46:01Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209354 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Motherhood and apple pie.jpg|thumb|Isa sa mga pinakakinakatawan na ikono ng lutuing Amerikano ang [[pastel de-mansanas]]]] [[Talaksan:4×2 In-n-out Burger meal.jpg|thumb|230px|Isang malinaw na halimbawa ang sikat na [[hamburger]] ng ulam na kilala bilang pagkaing Amerikano at nagmula sa lutuing Europeo. Umiinom din sila ng mga matatamis. Kumalat sa buong mundo ang mga restawrang [[pangmadaliang pagkain]] kagaya ng [[McDonald's]] o [[Burger King]]]] Binubuo ang '''lutuing Amerikano''' ng mga istilo ng pagluluto at mga tradisyonal na pagkaing inihahanda sa [[Estados Unidos]]. Sa lutuing ito, malaki ang impluwensya ng mga Europeo, Katutubong Amerikano, Aprikano, Asyano, Taga-isla ng Pasipiko, at marami pang ibang kultura at tradisyon. Kabilang sa mga pangunahing impluwensya sa lutuing Amerikano ang [[Katutubong lutuin ng Kaamerikahan|Katutubong Amerikano]], ''[[Pagkain ng kaluluwa|soul food]]'', mga pamana ng rehiyon kabilang [[Lutuing Cajun|Cajun]], [[Lutuing Kriyolong Louisiana|Kriyolong Louisiana]], ''[[Mga daluyan ng pagkain ng Mormon|Mormon foodways]]'', [[Lutuing Bagong Mehikano|Bagong Mehikano]], [[Lutuin ng mga Aleman ng Pennsylvania|Aleman ng Pennsylvania]], [[Lutuing Teksano|Teksano]], [[Tex-Mex]], at [[Lutuing Tlingit|Tlingit]], at ang mga lutuin ng mga grupong imigrante tulad ng [[Lutuing Tsinong Amerikano|Tsinong Amerikano]], [[Lutuing Italyanong Amerikano|Italyanong Amerikano]], [[Lutuing Griyego-Amerikano|Griyegong Amerikano]] at [[Lutuing Mehikano-Amerikano|Mehikanong Amerikano]]. Dahil sa laki ng Amerika at ang mahabang kasaysayan nito ng imigrasyon, napakasari-sari ang lutuin, at nag-iiba ito sa bawat rehiyon. Nagsimula ang lutuing Amerikano sa mga tradisyon ng Katutubong Amerikano na may [[diyeta]] ng tinanim at hinuling pagkain, at paiba-iba sa mga bahagi ng lupalop. Sa panahong kolonyal, nahalo ang lutuing Katutubo at mga lutuin ng Lumang Mundo, at dala nito ang mga bagong pananim at hayop. Noong pasimula ng ika-19 na siglo, nakadepende ang pagluluto sa maitanim, maihuli, at maialaga ng populasyong agraryo sa kani-kanilang mga lupa. Sa pagtaas ng pagdagsa ng mga imigrante at paglipat sa buhay-lungsod, lalong sumari-sari ang pagkaing Amerikano sa pahuling bahagi ng ika-19 na siglo. Sa ika-20 siglo, nagkaroon ng rebolusyon sa pagluluto dahil sa kombinasyon ng bagong teknolohiya, mga Digmaang Pandaigdig, pang-agham na pag-unawa ng pagkain, at patuloy na imigrasyon na naglikha ng samu't saring pagkain na bago. Nagbigay-daan ito sa kasalukuyang pagkasari-sari ng pagkain sa buong bansa.<ref>{{Cite web |date=Agosto 22, 2019 |title=American food and the flavors of diversity |trans-title=Pagkaing Amerikano at mga lasa ng pagkasari-sari |url=https://usvisagroup.com/american-food/ |website=Stump & Associates |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Freedman |first=Paul |date=2019 |title=American Cuisine and How It Got That Way |trans-title=Lutuing Amerikano at Paano Naging Ganyan |url=https://history.yale.edu/publications/american-cuisine-and-how-it-got-way |website=Department of History {{!}} Yale University |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=Nobyembre 15, 2014 |title=A Journey Through the History of American Food in 100 Bites |trans-title=Isang Paglalakbay sa Kasaysayan ng Pagkaing Amerikano sa 100 Kagat |url=https://www.npr.org/sections/thesalt/2014/11/15/364110004/a-journey-through-the-history-of-american-food-in-100-bites |website=NPR |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Food in America |trans-title=Pagkain sa Amerika |url=https://www.digitalhistory.uh.edu/topic_display.cfm?tcid=92 |website=Digital History |language=en |access-date=2023-08-19 |archive-date=2023-11-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231116113250/https://www.digitalhistory.uh.edu/topic_display.cfm?tcid=92 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite journal |last1=McWilliams |first1=Mark |year=2003 |title=Distant Tables: Food and the Novel in Early America |trans-title=Magkakalayong Mga Mesa: Pagkain at ang Nobela sa Sinaunang Amerika |url=https://www.jstor.org/stable/25055570 |journal=Early American Literature |language=en |volume=38 |issue=3 |pages=365–393 |doi=10.1353/eal.2003.0041 |jstor=25055570 |s2cid=161615724}}</ref> Kabilang sa mga tampok ng lutuing Amerikano ang [[Milkshake|''milkshake'']], [[barbikyu]], at iba't ibang [[Prito|pritong]] pagkain. Marami sa mga kilalang pagkaing Amerikano ay mga kakaibang salin ng mga pagkain mula sa ibang tradisyon ng pagluluto, kagaya ng [[pizza]], [[hotdog]], at Tex-Mex. Kasama sa mga rehiyonal na tampok ang mga pagkaing isda sa mga estado sa baybayin, [[gumbo|''gumbo'']], at [[Philly cheesesteak|''cheesesteak'']]. ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Lutuing Amerikano]] i7mi34o5pjha3ammrenndqinpd6xj65 0 324953 2209442 2162502 2026-05-28T04:21:58Z Jake Mendoza 97820 /* */ 2209442 wikitext text/x-wiki {{Infobox television station | name = Studio 23 Davao | callsign = DXAB-TV | city = Lungsod ng Dabaw | logo = | slogan = | branding = ''Studio 23 TV-21 Davao'' | analog = 21 ([[ultra high frequency|UHF]]) | digital = | affiliations = [[Studio 23]] | founded = 1996 | location = [[Lungsod ng Dabaw]] | owner = [[AMCARA Broadcasting Network]] | sister_stations = {{Plainlist| * [[DXAS-TV]] ([[ABS-CBN]]) * [[DXAB|DXAB Radyo Patrol 1296]] * [[DXRR (Davao City)|MOR 101.1 Davao]] }} | callsign_meaning = '''DX'''<br />'''A'''bante<br />'''B'''isaya | former_affiliations = | former_callsigns = | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission|NTC]] | power = 10 kW | effective_radiated_power = 188.16 kW ERP | homepage = {{url|studio23.tv}} }} Ang '''DXAB-TV''', kanal 21, ay isang himpilang pantelebisyon ng [[AMCARA Broadcasting Network]] sa Pilipinas. Ang kanilang istudyo ay matatagpuan sa Midland Village, Ma-a, [[Lungsod ng Dabaw]] habang matatagpuan ang transmisor nito sa Shrine Hills, Matina, Lungsod ng Dabaw. ==Tignan din== * [[ABS-CBN]] * [[Studio 23]] {{Metro Davao TV}} [[Kategorya:Mga himpilan ng telebisyon sa Lungsod ng Dabaw]] {{stub}} oho25t3c3833w78995xrjwqifpcvpby 0 326923 2209318 2158750 2026-05-27T11:59:00Z CommonsDelinker 1732 Removing "Parliament_Hall_Tbilisi_Georgia.jpg", it has been deleted from Commons by [[c:User:Captain-tucker|Captain-tucker]] because: [[:c:COM:L|Copyright violation]]: https://www.interpressnews.ge/: 2018 ყველა უფლება დაცულია (All rights reserved). 2209318 wikitext text/x-wiki {{multiple issues| {{MOS|date=Enero 2024}} {{cleanup|date=Enero 2024|reason=Kailangan ayusin ang balarila at pagkakasulat. Kailangan isalin din ang mga banyagang salita.}} }} {{Infobox legislature | name = Parliament of Georgia | native_name = საქართველოს პარლამენტი | native_name_lang=ka | transcription_name = ''sakartvelos p'arlament'i'' | legislature =[[10th Parliament of Georgia|10th Parliament]] | logo_pic = Parliament of Georgia Logo.svg | background_color = | logo_res = | logo_alt = | logo_caption = | coa_pic = | coa_res = | house_type = Unicameral <small>([[Parliament of Georgia#Status and structure|see more]])</small> | preceded_by = [[State Council of the Republic of Georgia|State Council&nbsp;(1992)]] | leader1_type = [[Chairperson of the Parliament of Georgia|Chairperson]] | leader1 = [[Shalva Papuashvili]] | election1 = 29 December 2021 | party1=([[Georgian Dream|GD]]) | leader2_type= First Deputy | leader2=[[Gia Volski|Giorgi Volski]] | election2= 25 November 2019 | party2=([[Georgian Dream|GD]]) | leader3_type=Majority Leader | leader3=[[Irakli Kobakhidze]] | election3=11 December 2020 | party3=([[Georgian Dream|GD]]) | members = 150 | structure1 = File:Composition of Georgian Parliament - 31.01.2023.svg | structure1_res = 250px | structure1_alt = Current structure of the Parliament of Georgia | political_groups1 = '''[[Second Garibashvili government|Government]] (85)''' * {{nowrap|{{Color box|#2044BC|border=silver}} [[Georgian Dream]]}} (76) * {{nowrap|{{Color box|red|border=silver}} [[People's Power (Georgia)|People's Power]]}} (9) '''Opposition (55)''' * {{nowrap|{{Color box|#6000a5|border=silver}} [[Strength Is in Unity|Strength in Unity]]}} (20) **{{nowrap|{{Color box|#e4012e|border=silver}} [[United National Movement (Georgia)|UNM]]}} (15) **{{nowrap|{{Color box|#f1592a|border=silver}} [[Progress and Freedom|P&F]]}} (3) **{{nowrap|{{Color box|#FFFF00|border=silver}} [[Victorious Georgia]]}} (1) **{{nowrap|{{Color box|gray|border=silver}} Independent}} (1) * {{nowrap|{{Color box|#250643|border=silver}} [[For Georgia]]}} (5) * {{nowrap|{{Color box|#f6741e|border=silver}} Group of Reforms}} (5) ** {{nowrap|{{Color box|#ff0000|border=silver}} [[Strategy Aghmashenebeli]]}} (2) ** {{nowrap|{{Color box|#f6741e|border=silver}} [[Republican Party of Georgia|Republican Party]]}} (1) ** {{nowrap|{{Color box|gray|border=silver}} Independent}} (2) * {{nowrap|{{Color box|#0a6e2b|border=silver}} [[New Political Center — Girchi|Girchi]]}} (4) * {{nowrap|{{Color box|#354c9c|border=silver}} [[European Socialists (Georgia)|European Socialists]]}} (4) * {{nowrap|{{Color box|#fad406|border=silver}} [[Lelo for Georgia|Lelo]]}} (2) * {{nowrap|{{Color box|#8bc53e|border=silver}} [[Citizens (Georgia)|Citizens]]}} (2) * {{nowrap|{{Color box|#003399|border=silver}} Euro-optimists}} (2) * {{nowrap|{{Color box|#ff0000|border=silver}} [[Freedom (Political Group)|Freedom]]}} (2) * {{nowrap|{{Color box|{{party color|Law and Justice (Georgia)}}|border=silver}} [[Law and Justice (Georgia)|Law and Justice]]}} ([[Tako Charkviani|1]]) * {{nowrap|{{Color box|#b5011e|border=silver}} [[National Democratic Party (Georgia)|NDP]]}} (1) * {{nowrap|{{Color box|#ff0000|border=silver}} [[State for the People|SFP]]}} (1) * {{color box|gray|border=silver}} [[Independent politician|Independent]] (6) '''Vacant (10)''' | committees1 = {{Collapsible list |title = [[Parliament of Georgia#Committees|16]] |Agrarian Issues|Budget and Finance|European Integration|Culture|Defence and Security|Diaspora and Caucasus Issues|Education and Science|Environmental Protection and Natural Resources|Foreign Relations|Healthcare and Social Issues|Human Rights and Civil Integration|Legal Issues|Procedural Issues and Rules|Regional Policy and Self-Government|Sector Economy and Economic Policy|Sports and Youth Issues}} | joint_committees = | term_length =Four years | voting_system1 = [[Party-list proportional representation]] | last_election1 = [[2020 Georgian parliamentary election|31 October and 21 November 2020]] | next_election1 = [[2024 Georgian parliamentary election|2024]] | session_room = | session_res = | session_alt = | session_room2 = | session_res2 = | meeting_place = [[Georgian Parliament Building (Tbilisi)|Georgian Parliament Building]]<br>[[Rustaveli Avenue|Shota Rustaveli Avenue]] 8<br>[[Tbilisi]], 0118<br>[[Georgia (country)|Georgia]] | meeting_place2 = | website = [http://www.parliament.ge www.parliament.ge] | constitution = [[Constitution of Georgia (country)|Constitution of Georgia]] {{Coord|41.696765|44.798026|display=title}} }} Ang '''Parliament of Georgia''' ({{lang-ka|საქართველოს პარლამენტი|tr}}) ay ang pinakamataas na bansang [[Heorhiya]]. Ito ay isang [[unicameral parliament]], na kasalukuyang binubuo ng 150 miyembro; sa mga ito, 120 ay [[proporsyonal na representasyon|proporsyonal na mga kinatawan]] at 30 ay inihalal sa pamamagitan ng [[single-member district plurality]] system, na kumakatawan sa kanilang mga nasasakupan. Ayon sa 2017 constitutional amendments, ang Parliament ay lilipat sa ganap na proporsyonal na representasyon sa 2024. Ang lahat ng miyembro ng Parliament ay inihalal sa loob ng apat na taon batay sa [[Universal suffrage|universal human suffrage]]. Ang [[Konstitusyon ng Georgia (bansa)|Konstitusyon ng Georgia]] ay nagbibigay sa Parliamento ng Georgia ng isang sentral na kapangyarihang pambatasan, na nililimitahan ng mga lehislatura ng mga autonomous na republika ng [[Adjara]] at [[Abkhazia]]. ==Kasaysayan== Ang ideya ng paglilimita sa kapangyarihan ng hari at paglikha ng isang [[parlamento]]ary-type na katawan ng pamahalaan ay naisip sa mga aristokrata at mamamayan noong ika-12 siglo [[Kaharian ng Georgia]], sa panahon ng paghahari ni Reyna [[Tamar ng Georgia| Tamar]], ang unang [[Georgia (bansa)|Georgian]] babaeng monarko.{{Kailangan ng banggit|date=Oktubre 2011}} Sa pananaw ng mga oposisyonista ni Reyna Tamar at kanilang pinuno, [[Qutlu Arslan]], ang unang Georgian Parliament ay bubuuin ng dalawang "Chambers": a) ''Darbazi'' – o pagpupulong ng mga aristokrata at maimpluwensyang mamamayan na magkikita. paminsan-minsan upang magsagawa ng mga pagpapasya sa mga prosesong nagaganap sa bansa, ang pagpapatupad ng mga desisyong ito na iniuukol sa monarch b) ''Karavi'' – isang katawan sa permanenteng sesyon sa pagitan ng mga pulong ng Darbazi. Ang paghaharap ay natapos sa tagumpay ng mga tagasuporta ng maharlikang kapangyarihan. Si Qutlu Arslan ay inaresto sa utos ng Reyna.{{Citation needed|date=October 2011}} Gayunpaman, si Reyna Tamar sa panahon ng kanyang paghahari ay nagkaroon ng kamara ng mga tagapayo, na maaaring magmungkahi ng mga batas para sa monarko gayunpaman ay walang pinal na pasya tungkol sa mga batas at kung paano dapat pamahalaan ang bansa. Kasunod nito, noong 1906 lamang nabigyan ang mga Georgian ng pagkakataon na ipadala ang kanilang mga kinatawan sa isang parlyamentaryo na katawan ng pamahalaan, sa [[State Duma ng Imperyo ng Russia ng Ikalawang Pagpupulong|Ikalawang Estado Duma]] (mula 1801 ay nagkaroon ang Georgia ng ay isinama sa [[Russian Empire]]). Ang mga kinatawang Georgian sa Duma ay sina [[Noe Zhordania]] (na kalaunan ay naging Pangulo ng independiyenteng Georgia noong 1918–21), [[Ilia Chavchavadze]] (tagapagtatag ng Georgian National Movement), [[Irakli Tsereteli]] (pinuno ng [[Russian Social Democratic Labor Party|Social-Democratic]] Faction sa Second Duma, kalaunan ay Minister of Internal Affairs ng Provisional Government ng Russia), [[Karlo Chkheidze]] (pinuno ng [[Menshevik]] Faction sa Fourth State Duma, Tagapangulo ng unang convocation ng Central Executive Committee ng All-Russian Workers' and Soldiers' Deputies noong 1917, at Chairman ng Trans-Caucasian [[Seym]] noong 1918), at iba pa. [[File:Members of the National Council of Georgia.jpg|thumb|left|Mga miyembro ng [[National Council of Georgia]], pagkatapos ideklara ang kalayaan ng Georgia, Tbilisi Mayo 26, 1918]] Noong 1918 ang unang Georgian National Parliament ay itinatag sa bagong independiyenteng [[Democratic Republic of Georgia]]. Noong 1921 pinagtibay ng Parlamento ang unang [[Konstitusyon ng Georgia (bansa)|Konstitusyon ng Georgia]]. Gayunpaman, ilang sandali matapos ang pag-ampon ng Konstitusyon, ang Georgia [[pagsalakay ng Pulang Hukbo sa Georgia|ay sinakop]] ng [[Red Army|Bolshevik Red Army]]. Sinundan ito ng 69-taong-tagal na kawalan ng independiyenteng parliamentaryong pamahalaan sa kasaysayan ng Georgia. Ang pagtatayo ng kasalukuyang pangunahing gusali ng parlyamento, na inilaan sa [[Supreme Soviet of the Georgian SSR|Supreme Soviet (Council) of the Georgian SSR]], ay nagsimula noong 1938 at natapos noong 1953, nang ang Georgia ay bahagi ng Uniong Sobyet. Dinisenyo ito ng mga arkitekto na sina Viktor Kokorin at Giorgi Lezhava.<ref>{{cite web |url=http://www.parliament.ge/index.php?lang_id=ENG&sec_id=928 |title=Parliament of Georgia. Parliament's Building |access-date=2011-04-28}}</ref> Ang [[1990 Georgian Supreme Soviet election|unang multiparty na halalan sa Georgian SSR]] ay ginanap noong Oktubre 28, 1990. Ang mga nahalal na miyembro ay nagpahayag ng kalayaan ng Georgia. Noong Mayo 26, 1991 ang populasyon ng Georgia ay inihalal ang Tagapangulo ng Kataas-taasang Konseho [[Zviad Gamsakhurdia]] bilang Pangulo ng bansa. Unti-unting tumindi ang tensyon sa pagitan ng naghaharing partido at oposisyon, na noong 1991-92 ay naging [[Georgian Civil War#Coup d'état|isang armadong labanan]]. Ang Pangulo ay umalis ng bansa, ang Kataas-taasang Konseho ay tumigil sa paggana at ang kapangyarihan ay kinuha ng Konseho Militar. Noong 1992, ang dating [[Minister of Foreign Affairs (Soviet Union)|Minister of Foreign Affairs ng Unyong Sobyet]] [[Eduard Shevardnadze]] ay bumalik sa Georgia, ipagpalagay ang pagiging Chairman ng Military Council na muling nabuo sa isang [[National Security Council]. ng Georgia|State Security Council]]. Ibinalik ng Konseho ng Estado ang Konstitusyon ng Georgia ng 1921, na nagpahayag ng Agosto 4, 1992 bilang araw ng [[Eleksiyon sa Georgia (bansa)|parliamentaryong halalan]]. [[File:Parliament of Georgia in Kutaisi.jpg|thumb|left|Isang session hall ng Parliament of Georgia sa [[Kutaisi]]]] Noong Agosto 24, 1995, pinagtibay ng bagong halal na Parlamento ang isang bagong Konstitusyon. Ang Georgia ay mayroon na ngayong [[semi-presidential system]] na may [[unicameral]] [[parliament]].<ref>{{Cite web |title=CONSTITUTION OF GEORGIA |url=https://matsne.gov.ge /en/document/view/30346 |access-date=2023-12-29 |website=სსიპ ”საქართველოს საკაობმაოე აცნე” |language=fil}}</ref> Noong 2011, nilagdaan ni [[Mikheil Saakashvili]], ang presidente ng Georgia, ang isang susog sa konstitusyon na nag-atas na ang upuan ng parlamento ay ang kanlurang lungsod ng [[Kutaisi]].<ref>{{Cite web|url=https: //www.occrp.org/en/investigations/3889-a-tale-of-two-parliaments|title=A Tale of Two Parliaments|last=Bakradze|first=Nino|website=www.occrp.org|language= tl|access-date=2017-12-03}}</ref> Noong 26 Mayo 2012, pinasinayaan ni Saakashvili ang [[Georgian Parliament Building (Kutaisi)|bagong Parliament building sa Kutaisi]]. Ginawa ito sa pagsisikap na i-desentralisa ang kapangyarihan at ilipat ang ilang kontrol sa pulitika na mas malapit sa humiwalay na rehiyon ng [[Abkhazia]], bagama't ito ay binatikos bilang marginalizing ang lehislatura, at para din sa demolisyon ng isang Soviet war memorial sa bagong gusali. lokasyon.<ref>{{cite news |url=https://www.washingtonpost.com/national/georgia-opens-new-parliament-in-kutaisi-far-from-the-capital/2012/05/26/%20gJQAOhOGsU_story.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20181211070227/https://www.washingtonpost.com/national/georgia-opens-new-parliament-in-kutaisi-far-from- |url-status=dead |archive-date=11 Disyembre 2018 |title=Georgia ay nagbukas ng bagong parliament sa Kutaisi, malayo sa kabisera |newspaper=Washington Post |date=26 Mayo 2012 |access-date=26 Mayo 2012 }}</ref> Simula sa Enero 1, 2019, ang Tbilisi na naman ang nag-iisang upuan ng Parliament at lahat ng operasyon at pagpupulong ay nagaganap na ngayon sa kabisera, katulad ng sitwasyong umiral bago ang paglipat sa Kutaisi noong 2012.<ref>https:// parliament.ge/en/legislation/reglament article 2</ref> == Katayuan at istraktura == Ang Parliament of Georgia ay ang pinakamataas na kinatawan ng katawan ng bansa na may epekto sa awtoridad ng lehislatibo, tumutukoy sa mga pangunahing direksyon ng tahanan at patakarang panlabas ng bansa, kumokontrol sa aktibidad ng Pamahalaan sa loob ng mga limitasyon na tinukoy ng Konstitusyon at gumagamit ng iba pang mga karapatan.<ref>{{cite konstitusyon |article=36 |clause= |section= 1|polity=Georgia (bansa) |date= 2018 }}</ref> Ang Parlamento ng Georgia ay isang unicameral na lehislatura. Isinasaalang-alang ng Konstitusyon, kasunod ng ganap na pagpapanumbalik ng hurisdiksyon ng Georgia sa buong teritoryo ng Georgia (kabilang ang breakaway [[Abkhazia]] at [[South Ossetia]], na itinalaga ng Georgia bilang [[Occupied territory of Georgia|Russian-occupied territories]] ), paglikha ng isang bicameral parliament: ang Konseho ng Republika at ang Senado. Ang Konseho ay bubuuin ng mga miyembrong inihalal sa pamamagitan ng isang proporsyonal na sistema; ang mga miyembro ng Senado ay dapat ihalal mula sa mga autonomous na republika ng Abkhazia, Adjara, at iba pang mga yunit ng teritoryo ng Georgia, at limang miyembro na hinirang ng [[Pangulo ng Georgia]].<ref>{{cite constitution |article=37 | clause= |section= 1|polity=Georgia (bansa) |date= 2018 }}</ref> Ang Parliament ay binubuo ng 150 miyembro (isang pagbawas mula sa kabuuang 235 noong 1995), na inihalal para sa isang termino ng apat na taon sa pamamagitan ng isang halo-halong sistema: 77 ay proporsyonal na kinatawan at 73 ay inihalal sa pamamagitan ng solong miyembro na sistema ng pluralidad ng distrito, na kumakatawan sa kanilang mga nasasakupan . Ayon sa 2017 constitutional amendments, ang Parliament ay gagawa ng transition sa fully proportional representation sa 2024.<ref name="civ17">{{cite news |title=Key Points of Newly Adopted Constitution |url=https://civil. ge/archives/218332 |access-date=7 Enero 2019 |work=Civil Georgia |date=27 Setyembre 2017 }}{{Dead link|date=Marso 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Pamahalaan ng Heorhiya (bansa)]] 1e5g83lyxjxmyqczyo3dpgvb1c4y5zz 0 327615 2209375 2207528 2026-05-27T21:16:07Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209375 wikitext text/x-wiki {{Infobox beauty pageant|photo=Priyanka At Nikon Camera Launch.jpg|caption=Priyanka Chopra|winner='''[[Priyanka Chopra]]'''|represented='''{{flagu|Indiya}}'''|date=30 Nobyembre 2000|placements=10|presenters={{Hlist|[[Jerry Springer]]|Rebecca de Alba}}|acts={{Hlist|Bryan Ferry|Bond|S Club 7}}|venue=Millennium Dome, Londres, Reyno Unido|broadcaster={{Hlist|[[E!]]|Channel 5}}|entrants=95|debuts={{Hlist|Biyelorusya|Hilagang Irlanda|Inglatera|Moldoba}}|returns={{Hlist|Barbados|Curaçao|Dinamarka|Kapuluang Birheng Britaniko|Namibya|Taywan}}|withdraws={{Hlist|Guyana|Letonya|Reyno Unido|Sambia|Sint Maarten|Seykelas|Suwasilandiya|Taylandiya}}|before=[[Miss World 1999|1999]]|next=[[Miss World 2001|2001]]}} Ang '''Miss World 2000''' ay ang ika-50 edisyon ng [[Miss World]] pageant, na ginanap sa Millennium Dome sa [[Londres]], [[United Kingdom|Reyno Unido]] noong 30 Nobyembre 2000.<ref>{{Cite web |date=28 Nobyembre 2000 |title=Miss World fights to keep beauty queen crown |url=https://www.iol.co.za/news/world/miss-world-fights-to-keep-beauty-queen-crown-54059 |access-date=4 Hulyo 2024 |website=Independent Online |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=28 Nobyembre 2000 |title=Miss World struggles on |language=en |pages=2 |work=Star-News |url=https://books.google.com.ph/books?id=k4pOAAAAIBAJ&lpg=PA2&dq=%22Miss%20World%22&pg=PA2#v=onepage&q=%22Miss%20World%22&f=false |access-date=17 Mayo 2025 |via=Google Books}}</ref> Ito ang kauna-unahang edisyon ng Miss World mula nang mamatay ang may-ari ng kompetisyon na si Eric Morley, na siyang pinalitan ng kaniyang biyudang si Julia Morley.<ref>{{Cite news |date=8 Nobyembre 2000 |title=Eric Morley, 82 |language=en |pages=64 |work=The Day |url=https://books.google.com.ph/books?id=VQchAAAAIBAJ&lpg=PA64&dq=%22Miss%20World%22&pg=PA64#v=onepage&q=%22Miss%20World%22&f=false |access-date=16 Mayo 2025 |via=Google Books}}</ref><ref>{{Cite news |date=11 Nobyembre 2000 |title=Miss World creator dies |language=en |pages=7 |work=The Item |url=https://books.google.com.ph/books?id=1X8iAAAAIBAJ&lpg=PA7&dq=%22Miss%20World%22&pg=PA7#v=onepage&q=%22Miss%20World%22&f=false |access-date=17 Mayo 2025 |via=Google Books}}</ref><ref>{{Cite news |date=24 Nobyembre 2000 |title=Deaths elsewhere |language=en |pages=4 |work=The Victoria Advocate |url=https://books.google.com.ph/books?id=M8laAAAAIBAJ&lpg=PA4&dq=%22Miss%20World%22&pg=PA4#v=onepage&q=%22Miss%20World%22&f=false |access-date=17 Mayo 2025 |via=Google Books}}</ref> Pagkatapos ng kompetisyon, kinoronahan ni Yukta Mookhey ng Indiya si [[Priyanka Chopra]] ng Indiya bilang Miss World 2000. Ito ang panlimang beses na nanalo ang Indiya bilang Miss World,<ref name="google.com">{{cite web |date=22 Disyembre 2000 |title=Miss World - gaffes behind her, Bollywood ahead? |url=https://news.google.com/newspapers?nid=1241&dat=20001222&id=g29TAAAAIBAJ&pg=6428,6033457&hl=en |access-date=3 Marso 2024 |website=Daily News |language=en |via=Google News Archive}}</ref><ref>{{Cite news |date=2 Disyembre 2000 |title=India's Chopra is new Miss World |language=en |pages=11 |work=New Straits Times |agency=Agence France-Presse |url=https://news.google.com/newspapers?id=NgNPAAAAIBAJ&sjid=cSEEAAAAIBAJ&pg=4361%2C3200718 |access-date=3 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> at ang pangatlong beses na dalawang magkasunod na kandidata mula sa iisang bansa ang nagwagi bilang Miss World. Nagtapos bilang first runner-up si Giorgia Palmas ng Italya, habang nagtapos bilang second-runner-up si Yüksel Ak ng Turkiya. Mga kandidata mula sa siyamnapu't-limang mga bansa at teritoryo ang lumahok sa kompetisyong ito.<ref>{{Cite news |date=1 Disyembre 2000 |title=Miss India chosen Miss World |language=en |pages=2 |work=The Day |url=https://books.google.com.ph/books?id=yJ5GAAAAIBAJ&lpg=PA2&dq=%22Miss%20World%22&pg=PA2#v=onepage&q=%22Miss%20World%22&f=false |access-date=16 Mayo 2025 |via=Google Books}}</ref> Pinangunahan nina Jerry Springer at Rebecca de Alba ang kompetisyon.<ref>{{Cite news |last=Lawless |first=Jill |date=28 Nobyembre 2000 |title=Pageant fights for respect |language=en |pages=5 |work=Rome News-Tribune |url=https://books.google.com.ph/books?id=0t4vAAAAIBAJ&lpg=PA5&dq=%22Miss%20World%22&pg=PA5#v=onepage&q=%22Miss%20World%22&f=false |access-date=17 Mayo 2025 |via=Google Books}}</ref><ref>{{Cite news |date=25 Nobyembre 2000 |title=Miss World contest struggles for status |language=en |pages=95 |work=The Tuscaloosa News |url=https://books.google.com.ph/books?id=XiAfAAAAIBAJ&lpg=PA95&dq=%22Miss%20World%22&pg=PA95#v=onepage&q=%22Miss%20World%22&f=false |access-date=17 Mayo 2025 |via=Google Books}}</ref> Nagtanghal sina Bryan Ferry, ''musical quartet'' na Bond, at ang S Club 7 sa edisyong ito.<ref>{{Cite news |date=18 Hulyo 2000 |title=Returning |language=en |pages=29 |work=The Age |location=Melbourne, Victoria |url=https://www.newspapers.com/article/the-age/75895642/ |access-date=3 Marso 2024 |via=Newspapers.com}}</ref> == Kasaysayan == [[Talaksan:London MMB «U2 River Thames and Millennium Dome.jpg|thumb|250x250px|Millennium Dome, ang lokasyon ng Miss World 2000]] === Lokasyon at petsa === Noong 13 Hulyo 2000, inanunsyo ni Eric Morley sa isang ''press conference'' na gaganapin ang edisyong ito sa Millennium Dome, Londres sa 30 Nobyembre 2000. Ang mga ''pre-recorded swimwear segment'' naman ay ginanap sa kapuluan ng [[Maldives|Maldibas]].<ref>{{Cite web |date=16 Nobyembre 2000 |title=Do you come here often? |url=https://www.theguardian.com/g2/story/0,3604,398286,00.html |access-date=17 Mayo 2025 |website=[[The Guardian]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Chaubey |first=Pranita |date=10 Hunyo 2022 |title=Priyanka Chopra Shares A Major Maldives Throwback. Circa 2000 |url=https://www.ndtv.com/entertainment/priyanka-chopra-shares-a-major-maldives-throwback-circa-2000-3054568 |access-date=17 Mayo 2025 |website=NDTV |language=en}}</ref> === Pagpili ng mga kandidata === Ang mga kandidata mula sa siyamnapu't-limang bansa at teritoryo ay napili upang lumahok sa kompetisyon. Pitong kandidata ang nailuklok matapos ang pag-urong ng orihinal na kandidata. ==== Mga pagpalit ==== Dapat sanang lalahok si Miss Belarus 2000 Anna Stychinskaya sa edisyong ito, ngunit dahil sa hindi isiniwalat na dahilan, siya ay pinalitan ni Miss Belarus 1998 Sviatlana Kruk bilang kinatawan ng Biyelorusya. Dapat din sanang lalahok sa edisyong ito si Canika-Chisa George bilang kinatawan ng Kapuluang Birhen ng Estados Unidos,<ref>{{Cite web |date=23 Abril 2000 |title=CANIKA-CHISA GEORGE TO REIGN OVER CARNIVAL 2000 |url=https://stthomassource.com/content/2000/04/23/canika-chisa-george-reign-over-carnival-2000/ |access-date=25 Hulyo 2024 |website=St. Thomas Source |language=en-US}}</ref> ngunit siya ay pinalitan ni Luciah Hedrington. Nagwagi bilang Nuestra Belleza Mundo Mexico 2000 si Jacqueline Bracamontes. Gayunpaman, dahil nagwagi rin siya bilang Nuestra Belleza Mexico 2000 na ipapadala sa Miss Universe,<ref>{{Cite web |date=14 Enero 2023 |title=Jacky Bracamontes: "Lloré mucho por no haber sido Miss Universo" |url=https://www.diariolasamericas.com/cultura/jacky-bracamontes-llore-mucho-no-haber-sido-miss-universo-n5328446 |access-date=21 Marso 2023 |website=Diario Las Américas |language=es-US}}</ref> humalili ang kaniyang ''first runner-up'' na si Paulina Flores bilang Nuestra Belleza Mundo Mexico 2000. Pinalitan ng ''first runner-up'' ng Miss Moldova 2000 Mariana Moraru si Miss Moldova 2000 Irina Babusenco bilang kandidata ng Moldoba dahil hindi umabot sa ''age requirement''.<ref>{{Cite web |last= |date=10 Hulyo 2014 |title=Irina Babusenco: Chiar și cea mai frumoasă femeie a țării a luptat cu kg în plus! |trans-title=Irina Babusenco: Even the most beautiful woman in the country struggled with extra kg! |url=https://unica.md/succes-la-feminin/irina-babusenco-chiar-si-cea-mai-frumoasa-femeie-a-tarii-lupta-cu-kg-in-plus/ |access-date=25 Hulyo 2024 |website=Unica.md |language=ro-RO |archive-date=25 Hulyo 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240725030111/https://unica.md/succes-la-feminin/irina-babusenco-chiar-si-cea-mai-frumoasa-femeie-a-tarii-lupta-cu-kg-in-plus/ |url-status=dead }}</ref><ref name=":0">{{Cite web |last= |first= |date=8 Setyembre 2011 |title=Modelul moldovean Mariana Baciu a decedat într-un accident rutier |trans-title=The Moldovan model Mariana Baciu died in a road accident |url=https://www.publika.press/modelul-moldovean-mariana-baciu-a-decedat-intr-un-accident-rutier-_468811.html |access-date=25 Hulyo 2024 |website=Publika |language=ro |archive-date=25 Hulyo 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240725030112/https://www.publika.press/modelul-moldovean-mariana-baciu-a-decedat-intr-un-accident-rutier-_468811.html |url-status=dead }}</ref> Dapat sanang lalahok si Miss Mundo Republica Dominicana 2000 Claudia Santaella sa edisyong ito,<ref name=":1">{{Cite web |last=Vicioso |first=Dolores |date=26 Marso 2000 |title=Reps to Miss Universe and Miss World chosen |url=https://dr1.com/news/2000/03/27/reps-to-miss-universe-and-miss-world-chosen/ |access-date=25 Hulyo 2024 |website=DR1.com |language=en-US}}</ref> ngunit dahil matapos matuklasan ang kaniyang diumano'y pagkalulong sa droga, siya ay pinalitan ni Miss Universo Republica Dominicana 2000 Gilda Jovine bilang kinatawan ng Republikang Dominikano sa edisyong ito. Dapat sanang lalahok si Beauty of Russia 2000 Ekaterina Izmail sa edisyong ito,<ref>{{Cite web |date=8 Hunyo 2002 |orig-date=12 Hulyo 2000 |title=Winner of Miss Moscow 2000 Ekaterina Izmail laughs with joy July 12,... |url=https://www.gettyimages.com/detail/news-photo/winner-of-miss-moscow-2000-ekaterina-izmail-laughs-with-joy-news-photo/668525#:~:text=Winner%20of%20Miss%20Moscow%202000%20Ekaterina%20Izmail,joy%20July%2012,%202000%20in%20Moscow,%20Russia. |access-date=17 Mayo 2025 |website=Getty Images |language=en-us }}{{Dead link|date=Marso 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ngunit siya ay pinalitan ng kaniyang ''first runner-up'' na si Anna Bodareva matapos nitong bumitiw sa titulo dahil ito ay kasal na. Dapat din sanang lalahok si Miss Ukraine 2000 Yuliya Linova sa edisyong ito, ngunit pinalitan siya ng kaniyang ''first runner-up'' na si Olena Shcherban dahil sa hindi isiniwalat na dahilan. ==== Mga unang pagsali, pagbalik at pag-urong ==== Lumahok sa unang pagkakataon ang mga bansang Biyelorusya, Hilagang Irlanda, Inglatera, at Moldoba sa edisyong ito. Bumalik sa edisyong ito ang mga bansang Barbados at Dinamarka na huling sumali noong [[Miss World 1995|1995]]; Namibya na huling sumali noong [[Miss World 1997|1997]]; at Curaçao, Kapuluang Birheng Britaniko, at Taywan na huling sumali noong [[Miss World 1998|1998]]. Hindi sumali sa edisyong ito ang mga bansang Guyana, Sambia, Seykelas, Sint Maarten, Suwasilandiya, at Taylandiya sa edisyong ito matapos na mabigo ang kanilang organisasyong pambansa na magdaos ng kompetisyong pambansa o magtalaga ng kandidata. Hindi sumali si Dina Kalandarova ng Letonya dahil sa problema sa kaniyang kalusugan. Hindi na sumali ang Reyno Unido dahil ang lalahok na para sa bansang ito ay ang mga bansang bumubuo nito na kinabibilangan ng Eskosya, Gales, Inglatera, at Hilagang Irlanda. Pinaparangalan na lang ang titulong Miss United Kingdom pagkatapos ng Miss World. Dapat sanang lalahok sa edisyong ito sina Gentiana Ramadani ng Albanya at Gohar Hartunyan ng Armenya,<ref>{{Cite web |date=21 Mayo 2000 |title=Rozafa shkodrane Gentiana Ramadani, |trans-title=Rozafa from Shkodra Gentiana Ramadani, "Miss Albania 2000" |url=https://shqiptarja.com/lajm/Rozafa-shkodrane-Gentiana-Ramadani-Miss-Albania-2000- |access-date=15 Agosto 2024 |website=Shqiptarja.com |language=sq}}</ref> ngunit hindi sumali ang mga ito dahil sa hindi isiniwalat na dahilan. == Mga resulta == [[File:Miss_World_2000_Map.PNG|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Miss_World_2000_Map.PNG|thumb|250x250px|Mga bansa at teritoryong sumali sa Miss World 2000 at ang kanilang mga pagkakalagay.]] === Mga pagkakalagay === {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- | '''Miss World 2000''' | * '''{{flagicon|IND}} [[Indiya]]''' – '''[[Priyanka Chopra]]'''<ref name=":3">{{Cite news |date=14 Disyembre 2000 |title=Beauty pageants stir mix of derision and pride |language=en |pages=21 |work=The Vindicator |url=https://books.google.com.ph/books?id=p3VIAAAAIBAJ&lpg=PA21&dq=%22Miss%20World%22&pg=PA21#v=onepage&q=%22Miss%20World%22&f=false |access-date=16 Mayo 2025 |via=Google Books}}</ref> |- | 1st runner-up | * {{Flagicon|ITA}} [[Italya]] – Giorgia Palmas<ref name=":3" /> |- | 2nd runner-up | * '''{{flagicon|TUR}}''' [[Turkiya]] – Yüksel Ak<ref name=":3" /> |- | Top 5 | * '''{{flagicon|KAZ}}''' [[Kasakistan]] – Margarita Kravtsova<ref name=":3" /> * '''{{flagicon|URU}}''' [[Uruguay|Urugway]] – Katja Thomsen<ref name=":3" /> |- | Top 10 | * {{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] – Angelique Breaux * '''{{Flagicon|KEN}}''' [[Kenya]] – Yolande Masinde<ref>{{Cite web |date=21 Hunyo 2020 |orig-date=26 Hunyo 2010 |title=Can Kenya win the Miss World crown? |url=https://nation.africa/kenya/life-and-style/buzz/can-kenya-win-the-miss-world-crown--638932#google_vignette |access-date=16 Mayo 2025 |website=Daily Nation |language=en}}</ref> * {{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] – Andrea Durán * '''{{flagicon|CHI}}''' [[Chile|Tsile]] – Isabel Bawlitza * {{Flagicon|UKR}} [[Ukranya]] – Olena Scherban |} === Mga ''Continental Queens of Beauty'' === {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Kontinente !Kandidata |- |Aprika | * '''{{Flagicon|KEN}}''' [[Kenya]] – Yolande Masinde<ref>{{Cite web |last=Muendo |first=Stevens |title=Getting back the glamour |url=https://www.standardmedia.co.ke/article/2000058728/getting-back-the-glamour |access-date=16 Mayo 2025 |website=The Standard |language=en}}</ref> |- | Asya | * {{flagicon|IND}} [[Indiya]] – Priyanka Chopra |- | Europa | * {{Flagicon|ITA}} [[Italya]] – Giorgia Palmas |- |Kaamerikahan | * '''{{flagicon|URU}}''' [[Uruguay|Urugway]] – Katja Thomsen<ref>{{Cite web |date=23 Setyembre 2017 |title=Melina Carballo Fagúndez crowned Miss World Uruguay 2017 |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/beauty-pageants/foreign-pageants/melina-carballo-fagndez-crowned-miss-world-uruguay-2017/videoshow/60824919.cms |access-date=17 Mayo 2025 |website=The Times of India |language=en}}</ref> |- |Karibe | * {{Flagicon|CUR}} [[Curaçao]]– Jozaine Wall |} == Kompetisyon == === Pormat ng kompetisyon === Ipinarada ng lahat ng mga kandidata ang kanilang mga ''evening gown'' na gawa ng isang taga-disenyo sa kanilang bansa, kasabay ng kanilang ''pre-recorded swimwear segment'' na ginawa sa Maldibas. Pagkatapos nito, sampung ''semi-finalist'' ang napili para sa ''personal interview round'', at limang pinalista ang napili para sa ''question-and-answer round''. Pagkatapos nito ay inanunsyo ang dalawang runner-up at ang bagong Miss World. === Komite sa pagpili === * Stephanie Beacham – Ingles na aktres sa pelikula, teatro, at telebisyon * Ozwald Boateng – Ingles na taga-disenyong nanggaling sa Gana * Errol Brown – Ingles na taga-disenyong nanggaling sa Hamayka * Lulu Kennedy-Cairns – Mang-aawit mula sa Eskosya * Julia Morley – Tagapangulo ng Miss World * Lucy Sykes – ''Fashion editor'' ng magasing Marie Claire * Terry O’Neill – Ingles na litratista * Hemant Trivedi – Indiyanong taga-disenyo<ref>{{Cite news |date=3 Disyembre 2000 |title=Brickbats, derision greet India's Miss World triumph |language=en |pages=11 |work=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://books.google.com.ph/books?id=d1M1AAAAIBAJ&lpg=PA11&dq=%22Miss%20World%22&pg=PA11#v=onepage&q=%22Miss%20World%22&f=false |access-date=16 Mayo 2025 |via=Google Books}}</ref> * Amanda Wakeley –Ingles na taga-disenyo == Mga kandidata == Siyamnapu't-limang kandidata ang lumahok para sa titulo.<ref>{{Cite news |date=1 Disyembre 2000 |title=A world of a prize |language=en |pages=1A |work=Toledo Blade |location=Toledo, Ohio |url=https://news.google.com/newspapers?id=08wpAAAAIBAJ&sjid=wQMEAAAAIBAJ&pg=5591%2C29467 |access-date=3 Marso 2024 |via=Google News Archive}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%;" !Bansa/Teritoryo !Kandidata !Edad{{efn|Mga edad sa panahon ng kompetisyon|group=A|name=A}} !Bayan |- |{{flagicon|GER}} [[Alemanya]] |Natascha Berg<ref>{{Cite news |date=1 Disyembre 2000 |title=Panorama: Miss World 2000: Die schönen Kinder der Inder |language=de-DE |trans-title=Panorama: Miss World 2000: The beautiful children of the Indians |work=Der Tagesspiegel Online |url=https://www.tagesspiegel.de/gesellschaft/panorama/miss-world-2000-die-schonen-kinder-der-inder-736420.html |access-date=8 Marso 2024 |issn=1865-2263}}</ref> |20 |Mannheim |- |{{flagicon|ANG}} [[Angola|Anggola]] |Deolinda Vilela |23 |[[Luanda]] |- |'''{{flagicon|ARG}}''' [[Arhentina]] |Daniela Stucan<ref>{{Cite web |last= |first= |date=30 April 2007 |title=Representará a la Argentina en Miss Universo |url=https://www.infobae.com/2007/04/30/314064-representara-la-argentina-miss-universo/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220719133433/https://www.infobae.com/2007/04/30/314064-representara-la-argentina-miss-universo/ |archive-date=19 July 2022 |access-date=19 July 2022 |website=[[Infobae]] |language=es-ES}}</ref> |19 |[[Lungsod ng Buenos Aires|Buenos Aires]] |- |'''{{flagicon|ARU}}''' [[Aruba]] |Monique van der Horn |21 |Oranjestad |- |{{Flagicon image|Flag of Australia (converted).svg}} [[Australia|Australya]] |Renee Henderson<ref>{{Cite web |date=20 Oktubre 2004 |orig-date=30 Nobyembre 2000 |title=23 year old Renee Henderson of Australia enters the stage contending... |url=https://www.gettyimages.com/detail/news-photo/year-old-renee-henderson-of-australia-enters-the-stage-news-photo/51506141 |access-date=17 Mayo 2025 |website=Getty Images |language=en-us |archive-date=16 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250516223651/https://www.gettyimages.com/detail/news-photo/year-old-renee-henderson-of-australia-enters-the-stage-news-photo/51506141 |url-status=dead }}</ref> |23 |[[Melbourne]] |- |{{Flagicon|AUT}} [[Austria|Austrya]] |Patricia Kaiser<ref>{{Cite web |last=Netopilik |first=Thomas |date=14 Oktubre 2016 |title=Patricia Kaiser: "Mein Schicksal hat mir auch geholfen" (mit Video) |trans-title=Patricia Kaiser: "My fate also helped me" (with video) |url=https://www.meinbezirk.at/alsergrund/c-leute/patricia-kaiser-mein-schicksal-hat-mir-auch-geholfen-mit-video_a1861857 |access-date=3 Marso 2024 |website=MeinBezirk.at |language=de |archive-date=30 Nobiyembre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241130191050/https://www.meinbezirk.at/alsergrund/c-leute/patricia-kaiser-mein-schicksal-hat-mir-auch-geholfen-mit-video_a1861857 |url-status=dead }}</ref> |16 |Linz |- |'''{{flagicon|BAH}}''' [[Bahamas]] |Latia Bowe<ref>{{Cite web |last=Whachell |first=Robbin |date=25 Nobyembre 2011 |title=Pageantry in The Bahamas: Does The Bahamas have too many pageants? |url=http://www.thebahamasweekly.com/publish/robbins-nest/Pageantry_in_The_Bahamas_Does_The_Bahamas_have_too_many_pageants_printer.shtml |access-date=3 Hulyo 2024 |website=The Bahamas Weekly |language=en}}</ref> |23 |[[Nassau]] |- |'''{{Flagicon|BAN}}''' [[Bangladesh|Bangglades]] |Sonia Gazi<ref>{{Cite web |date=13 Setyembre 2018 |title=Search for Miss World Bangladesh will start from September 16 |url=https://www.dhakatribune.com/feature/2018/09/13/search-for-miss-world-bangladesh-will-start-from-september-16 |access-date=3 Marso 2024 |website=Dhaka Tribune}}</ref> |21 |[[Dhaka]] |- |{{Flagicon|BAR}} [[Barbados]] |Leilani McConney<ref>{{Cite news |date=3 Nobyembre 2022 |title=‘She was absolutely unlikeable.' Former Miss Barbados claims that Miss World 2000 was ‘rigged’ in Priyanka Chopra’s favour |language=en |work=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/she-was-absolutely-unlikeable-former-miss-barbados-claims-that-miss-world-2000-was-rigged-in-priyanka-chopras-favour/articleshow/95281808.cms?from=mdr |access-date=3 Hulyo 2024 |issn=0013-0389}}</ref> |19 |[[Bridgetown]] |- |{{flagicon|BEL}} [[Belhika]] |Joke van de Velde<ref>{{Cite web |date=19 Nobyembre 2020 |title=Ex-Miss België Joke Van De Velde in verwachting van eerste kindje |trans-title=Ex-Miss Belgium Joke Van De Velde expecting first child |url=https://www.hln.be/showbizz/ex-miss-belgie-joke-van-de-velde-in-verwachting-van-eerste-kindje~a0d64133/ |access-date=3 Marso 2024 |website=Het Laatste Nieuws |language=nl}}</ref> |20 |Melle |- |{{flagicon|Venezuela|variant=1954}} [[Venezuela|Beneswela]] |Vanessa Cárdenas<ref>{{Cite news |date=16 Nobyembre 2000 |title=Enchanting smiles |language=en |pages=14 |work=New Straits Times |url=https://books.google.com.ph/books?id=fVNIAAAAIBAJ&lpg=PA14&dq=%22Vanessa%20Cardenas%22&pg=PA14#v=onepage&q=%22Vanessa%20Cardenas%22&f=false |access-date=30 Hulyo 2024}}</ref> |19 |Maracaibo |- |{{Flagicon|BLR}} [[Belarus|Biyelorusya]] |Sviatlana Kruk<ref>{{Cite web |date=1 Abril 2013 |title=Miss Belarus 1998 to partake in Mrs. Universe 2013 |url=https://www.belarus.by/en/press-center/press-release/miss-belarus-1998-to-partake-in-mrs-universe-2013_i_5514.html |access-date=3 Hulyo 2024 |website=Belarus.by |language=en}}</ref> |21 |Grodno |- |{{flagicon|BIH}} [[Bosnia at Herzegovina|Bosnya at Hersegobina]] |Jasmina Mahmutović<ref>{{Cite web |date=10 Oktubre 2016 |title=Miss BiH za 2016. godinu je Halida Krajišnik iz Živinica |trans-title=Miss BiH for 2016 is Halida Krajišnik from Živinice |url=https://www.vecernji.ba/vijesti/miss-bih-za-2016-godinu-je-halida-krajisnik-iz-zivinica-1119860 |access-date=3 Hulyo 2024 |website=Vecernji list |language=hr}}</ref> |19 |Bihać |- |{{flagicon|BOT}} [[Botswana]] |Puna Keleabetswe Serati |21 |Mochudi |- |{{flagicon|BRA}} [[Brazil|Brasil]] |Francine Eickemberg<ref>{{Cite web |last=Cardoso |first=Marcos |date=5 Setyembre 2022 |title=VÍDEO: Juliana Rosa, de Ituporanga, vence o concurso Miss Santa Catarina Terra 2022 |trans-title=VIDEO: Juliana Rosa, from Ituporanga, wins the Miss Santa Catarina Terra 2022 contest |url=https://ndmais.com.br/moda/video-juliana-rosa-de-ituporanga-vence-o-concurso-miss-santa-catarina-terra-2022/ |access-date=3 Hulyo 2024 |website=ND Mais |language=pt-BR}}</ref> |18 |Camboriú |- |{{flagicon|BUL}} [[Bulgarya]] |Ivanka Peytcheva |19 |Pasardzhik |- |{{flagicon|BOL}} [[Bulibya]] |Jimena Rico<ref>{{Cite web |last=Chavez |first=Kathryn |date=29 Oktubre 2023 |title=Jimena Rico Toro: “No me gustó la época de miss, no tengo ni una foto en casa de aquellos tiempos” |trans-title=Jimena Rico Toro: “I didn’t like the Miss Universe era, I don’t even have a photo at home from those times” |url=https://eldeber.com.bo/sociales/jimena-rico-toro-no-me-gusto-la-epoca-de-miss-no-tengo-ni-una-foto-en-casa-de-aquellos-tiempos_345098 |access-date=3 Hulyo 2024 |website=El Deber |language=es-ES |archive-date=22 Hulyo 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240722180455/https://eldeber.com.bo/sociales/jimena-rico-toro-no-me-gusto-la-epoca-de-miss-no-tengo-ni-una-foto-en-casa-de-aquellos-tiempos_345098 |url-status=dead }}</ref> |22 |Cochabamba |- |'''{{Flagicon|Curaçao}}''' [[Curaçao]] |Jozaine Wall |18 |Willemstad |- |{{Flagicon|DEN}} [[Dinamarka]] |Anne Katrin Vrang |23 |[[Copenhague]] |- |{{flagicon|ECU}} [[Ecuador|Ekwador]] |Ana Dolores Murillo<ref>{{Cite web |last= |first= |date=13 Marso 2009 |title=Manabitas y su paso por el Miss Ecuador |url=https://www.eldiario.ec/noticias-manabi-ecuador/111741-manabitas-y-su-paso-por-el-miss-ecuador/ |access-date=4 Hulyo 2024 |website=El Diario Ecuador |language=es |archive-date=11 Disyembre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241211063751/https://www.eldiario.ec/noticias-manabi-ecuador/111741-manabitas-y-su-paso-por-el-miss-ecuador/ |url-status=dead }}</ref> |20 |Portoviejo |- |'''{{Flagicon|SCO}}''' [[Scotland|Eskosya]] |Michelle Watson<ref>{{Cite web |last=McPherson |first=Lynn |last2=Lavery |first2=Charles |date=14 Enero 2007 |title=Boxing tycoon cheats on his wife with former Miss Scotland |url=http://www.dailyrecord.co.uk/news/scottish-news/boxing-tycoon-cheats-wife-former-3141932 |access-date=4 Hulyo 2024 |website=Daily Record |language=en}}</ref> |19 |Motherwell |- |'''{{Flagicon|SVK}}''' [[Slovakia|Eslobakya]] |Janka Horečná<ref>{{Cite web |last= |first= |date=2 Mayo 2000 |title=Na trón MISS 2000 zasadla Janka Horečná |url=https://korzar.sme.sk/c/4722780/na-tron-miss-2000-zasadla-janka-horecna.html |access-date=4 Hulyo 2024 |website=Korzar |language=sk |via=SME}}</ref> |20 |Žilina |- |'''{{Flagicon|SLO}}''' [[Eslobenya]] |Maša Merc<ref>{{Cite web |date=24 Setyembre 2000 |title=Miss Slovenije je Maša Merc |url=https://www.24ur.com/miss-slovenije-je-masa-merc.html |access-date=4 Hulyo 2024 |website=24UR |language=sl}}</ref> |22 |Maribor |- |{{Flagicon|ESP}} [[Espanya]] |Verónica García<ref>{{Cite web |last=Aguirre |first=Julián |date=27 Hulyo 2001 |title=Primera dama de Miss España 2000, Verónica García destacó en Miss Mundo 2000 |url=https://www.ultimahora.es/noticias/local/2001/07/27/838121/primera-dama-de-miss-espana-2000-veronica-garcia-destaco-en-miss-mundo-2000.html |access-date=4 Hulyo 2024 |website=Ultima Hora |language=es}}</ref> |20 |[[Madrid]] |- |{{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] |Angelique Breaux<ref>{{Cite news |date=5 Nobyembre 2000 |title=Vista beauty vies for Miss World |language=en |pages=31 |work=North County Times |url=https://www.newspapers.com/article/north-county-times-vista-beauty-vies-for/164022404/ |access-date=16 Mayo 2025 |via=Newspapers.com}}</ref> |22 |[[Los Angeles]] |- |{{Flagicon|EST}} [[Estonia|Estonya]] |Irina Ovtchinnikova<ref name=":2">{{Cite web |date=16 Nobyembre 2000 |title=50th Miss World contest |url=https://www.theguardian.com/g2/story/0,3604,398286,00.html |access-date=4 Hulyo 2024 |website=The Guardian |language=en}}</ref> |21 |[[Tallin|Tallinn]] |- |{{flagicon|WAL}} [[Wales|Gales]] |Sophie-Kate Cahill<ref>{{Cite news |date=2 Enero 2003 |title=Ex Miss Wales on assault charge |language=en-GB |work=BBC News |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/uk_news/wales/2622233.stm |access-date=4 Hulyo 2024}}</ref> |17 |[[Cardiff]] |- |'''{{Flagicon|GHA}}''' [[Ghana|Gana]] |Maame Ewarfaah Hawkson<ref>{{Cite web |date=1 Oktubre 2000 |title=Ewurafua Hawkson is Miss Ghana |url=https://www.modernghana.com/entertainment/7/ewurafua-hawkson-is-miss-ghana.html |access-date=4 Hulyo 2024 |website=ModernGhana |language=en}}</ref> |22 |[[Accra]] |- |'''{{Flagicon|GRE}}''' [[Gresya]] |Athanasia Tzoulaki<ref>{{Cite web |last= |date=2 Mayo 2000 |title=30 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΝΑΝΣΥ ΤΖΟΥΛΑΚΗ |trans-title=30 questions Nancy Tzoulaki |url=https://www.tanea.gr/2000/05/02/greece/30-erwtiseis-nansy-tzoylaki/ |access-date=16 Hulyo 2024 |website=Ta Nea |language=el}}</ref> |18 |Peloponnese |- |'''{{Flagicon|GUA|civil}}''' [[Guatemala|Guwatemala]] |Cindy Ramírez |24 |[[Lungsod ng Guatemala]] |- |{{Flagicon|JAM}} [[Hamayka]] |Ayisha Richards<ref>{{Cite web |date=7 Hunyo 2010 |title=Two times the charm! |url=https://jamaica-gleaner.com/gleaner/20100607/flair/flair2.html |access-date=16 Hulyo 2024 |website=The Gleaner |language=en}}</ref> |24 |[[Kingston, Jamaica|Kingston]] |- |{{Flagicon|JPN|1947}} [[Hapon]] |Mariko Sugai<ref>{{Cite news |last=Veloo |first=Ravi |date=25 Nobyembre 2000 |title=Body or brains, that's the question |language=en |pages=16 |work=Today |url=https://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/digitised/article/today20001125-1.2.19.1 |access-date=30 Hulyo 2024 |via=National Library Board}}</ref> |23 |[[Tokyo]] |- |{{flagicon|GIB}} [[Gibraltar|Hibraltar]] |Tessa Sacramento<ref>{{Cite web |last=Stringer |first=Megan |date=17 Enero 2022 |title=Miss Gibraltar |url=http://www.gibraltarpanorama.gi/177562 |access-date=16 Hulyo 2024 |website=Gibraltar Panorama |language=en |archive-date=16 Hulyo 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240716002742/http://www.gibraltarpanorama.gi/177562 |url-status=dead }}</ref> |19 |[[Gibraltar|Hibraltar]] |- |{{flagicon|NIR}} [[Hilagang Irlanda]] |Julie Lee-Ann Martin<ref>{{Cite web |date=1 Disyembre 2000 |title=Miss India crowned Miss World |url=https://www.dailymail.co.uk/news/article-7554/Miss-India-crowned-Miss-World.html |access-date=16 Hulyo 2024 |website=Mail Online |language=en}}</ref> |20 |[[Belfast]] |- |{{Flagicon image|Flag of Honduras (1949–2022).svg}} [[Honduras]] |Verónica Rivera<ref>{{Cite web |last= |date=15 Nobyembre 2014 |title=Miss Honduras Mundo es reportada como desaparecida |url=https://www.laprensa.hn/sucesos/miss-honduras-mundo-es-reportada-como-desaparecida-LELP768157 |access-date=16 Hulyo 2024 |website=La Prensa |language=es-HN}}</ref> |17 |Cortés |- |{{Flagicon|HKG}} [[Hong Kong]] |Margaret Kan<ref>{{Cite web |date=15 Agosto 2009 |title='No regrets' glamor queen moves on to a new career |url=https://archive.shine.cn/sunday/No-regrets-glamor-queen-moves-on-to-a-new-career/shdaily.shtml |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Shanghai Daily |language=en }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |20 |[[Hong Kong]] |- |'''{{flagicon|IND}} [[Indiya]]''' |'''[[Priyanka Chopra]]'''<ref>{{Cite web |date=8 Oktubre 2020 |title=The thought-provoking answer that made Priyanka Chopra win Miss India 2000; watch |url=https://indianexpress.com/article/lifestyle/life-style/priyanka-chopra-miss-india-2000-question-answer-6706651/ |access-date=8 Marso 2024 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> |18 |[[Jharkhand]] |- |{{flagicon|IRL}} [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] |Yvonne Ellard<ref>{{Cite journal |date=30 Enero 2009 |orig-date=30 Agosto 2000 |title=Hotel Management Student New Miss Ireland |url=https://www.rte.ie/entertainment/2000/0830/392565-missireland/ |journal=RTE |language=en}}</ref> |21 |Tipperary |- |{{Flagicon|ISR}} [[Israel]] |Dana Dantes<ref>{{Cite web |date=20 Oktubre 2004 |orig-date=30 Nobyembre 2000 |title=19 year old Dana Dantes of Israel and 24 year old Su Wei Tan of... |url=https://www.gettyimages.com/detail/news-photo/year-old-dana-dantes-of-israel-and-24-year-old-su-wei-tan-news-photo/51505168 |access-date=16 Mayo 2025 |website=Getty Images |language=en-us |archive-date=22 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250522224015/https://www.gettyimages.com/detail/news-photo/year-old-dana-dantes-of-israel-and-24-year-old-su-wei-tan-news-photo/51505168 |url-status=dead }}</ref> |19 |[[Tel-Abib]] |- |{{Flagicon|ITA}} [[Italya]] |Giorgia Palmas<ref>{{Cite web |last=Ascione |first=Arianna |date=3 Mayo 2022 |title=Giorgia Palmas ha 40 anni, esordia Miss Mondo e travagliata storia con Brumotti:9 cose che non sapete |trans-title=Giorgia Palmas turns 40: her success on Striscia (and on Instagram), her love affairs in all sports and 7 other secrets about her |url=https://www.corriere.it/spettacoli/cards/giorgia-palmas-compie-40-anni-successo-striscia-instagram-amori-tutto-sport-altri-7-segreti-di-lei/esordio-tv-miss-mondo-2000_principale.shtml |access-date=16 Hulyo 2024 |website=Corriere della Sera |language=it-IT}}</ref> |18 |[[Cagliari]] |- |{{flagicon|ENG}} [[Inglatera]] |Michelle Walker<ref>{{Cite web |last=Aldrick |first=Philip |date=9 Nobyembre 2000 |title=Beauty queens steal show at the Dome |url=https://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1373748/Beauty-queens-steal-show-at-the-Dome.html |access-date=16 Hulyo 2024 |website=The Telegraph |language=en}}</ref> |19 |[[Liverpool]] |- |{{flagicon|CAN}} [[Canada|Kanada]] |Christine Cho<ref>{{Cite news |last=Tenenbaum |first=Judith |date=8 Hulyo 2006 |title=MATCH: Christine Cho and Jamie Park |language=en-CA |work=The Globe and Mail |location=Toronto, Ontario |url=https://www.theglobeandmail.com/news/national/match-christine-cho-and-jamie-park/article712805/ |access-date=3 Marso 2024}}</ref> |21 |[[Toronto]] |- |{{Flagicon|IVB}} [[Kapuluang Birheng Britaniko]] |Nadia Harrigan Ubinas |23 |Tortola |- |'''{{Flagicon|ISV}}''' [[US Virgin Islands|Kapuluang Birhen ng Estados Unidos]] |Luciah Hedrington |20 |Saint Thomas |- |{{flagicon|CAY}} [[Kapuluang Kayman]] |Jacqueline Bush |25 |George Town |- |'''{{flagicon|KAZ}}''' [[Kasakistan]] |Margarita Kravtsova<ref>{{Cite web |last= |date=20 Pebrero 2013 |title=List of the most successful Miss Kazakhstan beauties made in Kazakhstan |url=https://en.tengrinews.kz/show_and_style/list-of-the-most-successful-miss-kazakhstan-beauties-made-in-17056/ |access-date=16 Hulyo 2024 |website=Tengrinews.kz |language=en}}</ref> |19 |[[Almaty]] |- |'''{{Flagicon|KEN}}''' [[Kenya]] |Yolanda Masinde<ref>{{Cite web |date=2 Hulyo 2020 |title=Why do Kenyan beauties flunk at the world stage? |url=https://nation.africa/kenya/life-and-style/buzz/why-do-kenyan-beauties-flunk-at-the-world-stage--826590 |access-date=16 Hulyo 2024 |website=The Nation |language=en}}</ref> |21 |[[Nairobi]] |- |{{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] |Andrea Durán<ref>{{Cite web |last= |first= |date=14 Agosto 2000 |title=Andrea Durán, Miss Mundo Colombia 2000 |url=https://www.eltiempo.com/archivo/documento/MAM-1226110 |access-date=16 Hulyo 2024 |website=El Tiempo |language=es}}</ref> |24 |[[Bogotá]] |- |{{flagicon|CRI}} [[Costa Rica|Kosta Rika]] |Cristine de Mezerville<ref>{{Cite web |date=17 Hunyo 2016 |title=Miss Costa Rica, Cristine de Mezerville Ferreto, and Miss Honduras, Veronica Rivera Castellon. |url=https://www.gettyimages.in/detail/news-photo/miss-costa-rica-cristine-de-mezerville-ferreto-and-miss-news-photo/541325258 |access-date=25 Hulyo 2024 |website=Getty Images |language=en-gb}}</ref> |22 |Heredia |- |'''{{Flagicon|CRO}}''' [[Croatia|Kroasya]] |Andreja Čupor<ref>{{Cite web |title=Bivšoj Miss Hrvatske 40. rođendan prošao u sjeni skandala: Zbog suprugovih prijetnji nije reagirala na... |trans-title=The former Miss Croatia's 40th birthday passed in the shadow of a scandal: Due to her husband's threats, she did not react to... |url=https://www.rtl.hr/show/domace-zvijezde/bivsoj-miss-hrvatske-40-rodjendan-prosao-u-sjeni-skandala-zbog-suprugovih-prijetnji-nije-reagirala-na-brojne-cestitke-60e5df8e-b9f3-11ec-8f92-0242ac120030 |access-date=16 Hulyo 2024 |website=RTL |language=hr-HR}}</ref> |18 |Ozalj |- |'''{{Flagicon|LIB}}''' [[Libano]] |Sandra Rizk<ref>{{Cite web |last=Raha |first=Sonali |date=1 Hulyo 2001 |title=Sandra Rizk - Miss Lebanon 2000 |url=https://gulfnews.com/uae/sandra-rizk---miss-lebanon-2000-1.420094 |access-date=25 Hulyo 2024 |website=Gulf News |language=en |archive-date=1 Enero 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180101164350/http://gulfnews.com/news/uae/general/sandra-rizk-miss-lebanon-2000-1.420094 |url-status=dead }}</ref> |18 |[[Beirut]] |- |'''{{Flagicon|LIT}}''' [[Litwanya]] |Martyna Bimbaite<ref>{{Cite web |title=„Mis Lietuva 2000“ laimę atrado iš antro karto: „Gal gyvenime daugiau tokių emocijų ir nepatyriau“ |url=https://www.lrytas.lt/stilius/atvirai/2020/06/29/news/-mis-lietuva-2000-laime-atrado-is-antro-karto-gal-gyvenime-daugiau-tokiu-emociju-ir-nepatyriau--15369992 |access-date=25 Hulyo 2024 |website=Lrytas.lt |language=lt}}</ref> |16 |[[Vilna|Vilnius]] |- |{{flagicon|ISL}} [[Iceland|Lupangyelo]] |Elva Dögg Melsteð<ref>{{Cite web |date=26 Marso 2000 |title=Elva Dögg Melsted valin Ungfrú Ísland.is |trans-title=Elva Dögg Melsted chosen Miss Ísland.is |url=https://www.mbl.is/frettir/innlent/2000/03/26/elva_dogg_melsted_valin_ungfru_island_is/ |access-date=25 Hulyo 2024 |website=Morgunblaðið |language=is}}</ref> |21 |[[Reikiavik|Reykjavík]] |- |{{flagicon|MDG}} [[Madagascar|Madagaskar]] |Julianna Todimarina<ref>{{Cite web |last=Rivelo |first=Hernan |date=12 Pebrero 2010 |title=Madagascar: “Miss Madagascar 2010” is launched |url=https://fr.allafrica.com/stories/201002120485.html |url-access=subscription |access-date=25 Hulyo 2024 |website=Madagascar Express |language=en |via=AllAfrica}}</ref> |17 |[[Toamasina]] |- |'''{{Flagicon|MAS}}''' [[Malaysia]] |Tan Sun Wei<ref>{{Cite web |date=11 Agosto 2017 |title=Miss Malaysia, Su Wei Tan, 24, during the Miss World contest at The Millennium Dome in Greenwich |url=https://www.gettyimages.no/detail/news-photo/miss-malaysia-su-wei-tan-during-the-miss-world-contest-at-news-photo/830504190 |access-date=25 Hulyo 2024 |website=Getty Images |language=en-us |archive-date=25 Hulyo 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240725030112/https://www.gettyimages.no/detail/news-photo/miss-malaysia-su-wei-tan-during-the-miss-world-contest-at-news-photo/830504190 |url-status=dead }}</ref> |24 |[[Kuala Lumpur]] |- |'''{{Flagicon|MLT}}''' [[Malta]] |Katia Grima<ref>{{Cite web |date=20 Oktubre 2004 |title=19 year old Katia Grima of Malta poses on stage during the Miss World... |url=https://www.gettyimages.ie/detail/news-photo/year-old-katia-grima-of-malta-poses-on-stage-during-the-news-photo/51506152 |access-date=25 Hulyo 2024 |website=Getty Images |language=en-gb}}</ref> |19 |[[Valeta|Valletta]] |- |{{flagicon|MEX}} [[Mehiko]] |Paulina Flores<ref>{{Cite web |date=4 Marso 2021 |title="Sinaloa, tierra de mujeres bellas" |trans-title="Sinaloa, land of beautiful women" |url=https://www.noroeste.com.mx/entretenimiento/espectaculos/sinaloa-tierra-de-mujeres-bellas-EHNO171984 |access-date=25 Hulyo 2024 |website=Noroeste |language=es-MX}}</ref> |20 |[[Culiacán]] |- |{{flagicon|MDA}} [[Moldabya|Moldoba]] |Mariana Moraru<ref name=":0" /> |16 |[[Chișinău]] |- |{{flagicon|NAM}} [[Namibia|Namibya]] |Mia de Klerk<ref>{{Cite web |date=17 Hunyo 2016 |title=Zoom In: Life after the Miss Namibia Crown |url=https://neweralive.na/posts/zoom-in-life-namibia-crown |access-date=10 Enero 2024 |website=New Era Live |language=en}}</ref> |21 |[[Windhoek]] |- |{{NPL}} |Usha Khadgi<ref>{{Cite web |date=26 Abril 2020 |title=In Pictures: Former Miss Nepal 'Usha Khadgi' |url=https://www.nepalisansar.com/entertainment/in-pictures-former-miss-nepal-usha-khadgi/ |access-date=25 Hulyo 2024 |website=Nepali Sansar |language=en-US}}</ref> |21 |[[Katmandu|Kathmandu]] |- |{{flagicon|NGR}} [[Nigeria|Niherya]] |Matilda Kerry<ref>{{Cite web |date=9 Marso 2014 |title=Matilda Kerry weds |url=https://thenationonlineng.net/matilda-kerry-weds/ |access-date=30 Hulyo 2024 |website=The Nation |language=en}}</ref> |19 |Lungsod ng Benin |- |{{flagicon|NOR}} [[Noruwega]] |Stine Pedersen<ref>{{Cite web |last=Mydland |first=Randi |date=3 Nobyembre 2000 |title=Jentene fra Karmøy |trans-title=The girls from Karmøy |url=https://www.aftenbladet.no/i/pGEXV |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Aftenbladet |language=nb}}</ref> |21 |[[Oslo]] |- |{{flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]] |Katherine Allsopp-Smith<ref>{{Cite web |last=Collins |first=Simon |date=2 Hulyo 2019 |title=Best of 2019: Rich-listers spend $10m on school to suit son's needs |url=https://www.nzherald.co.nz/nz/rich-list-couple-unveil-plans-for-radical-green-school-in-takapuna/JK3GMPMUPR2ZTYYKXXZGAILLA4/ |access-date=3 Hulyo 2024 |website=The New Zealand Herald |language=en-NZ}}</ref> |21 |[[Auckland]] |- |{{flagicon|Netherlands}} [[Netherlands|Olanda]] |Raja Moussaoui<ref>{{Cite web |date=10 Abril 2010 |title=Zaterdag: De week van...Raja Moussaoui. |url=https://eenvandaag.avrotros.nl/item/zaterdag-de-week-vanraja-moussaoui/ |access-date=30 Hulyo 2024 |website=EenVandaag |language=nl}}</ref> |24 |Roermond |- |{{Flagicon|PAN}} [[Panama]] |Ana Raquel Ochy<ref>{{Cite web |date=2 Setyembre 2000 |title=Señorita Panamá 2000 "Dejando huellas" |trans-title=Miss Panama 2000 "Leaving footprints" |url=https://www.panamaamerica.com.pa/variedades/senorita-panama-2000-dejando-huellas-48104 |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Panamá América |language=es}}</ref> |22 |[[Lungsod ng Panama]] |- |'''{{Flagicon|PAR|1954}}''' [[Paraguay|Paragway]] |Patricia Villanueva |17 |[[Asuncion|Asunción]] |- |'''{{Flagicon|PER|state}}''' [[Peru]] |Tatiana Angulo<ref>{{Cite web |title=¿Dónde están ahora las ganadoras de Miss Perú Mundo? |trans-title=Where are the Miss Peru World winners now? |url=https://www.msn.com/en-us/entertainment/celebrity/%C2%BFd%C3%B3nde-est%C3%A1n-ahora-las-ganadoras-de-miss-per%C3%BA-mundo/ar-AABlONy?li=AA5a2s&apiversion=v2&noservercache=1&domshim=1&renderwebcomponents=1&wcseo=1&batchservertelemetry=1&noservertelemetry=1 |access-date=30 Hulyo 2024 |website=MSN |language=es}}</ref> |23 |Trujillo |- |'''{{Flagicon|PHI|variant=1945}}''' [[Binibining Pilipinas|Pilipinas]] |Katherine de Guzman<ref>{{Cite web |last=Lo |first=Ricky |date=28 Nobyembre 2000 |title=Miss World tilt: 50 and going strong |url=https://www.philstar.com/entertainment/2000/11/28/92232/miss-world-tilt-50-and-going-strong-funfare-ricardo-f-lo |access-date=3 Hulyo 2024 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref> |20 |[[San Carlos, Pangasinan|San Carlos]] |- |{{flagicon|FIN}} [[Pinlandiya]] |Salima Peippo<ref>{{Cite web |last=Kantola |first=Iida |date=23 Setyembre 2021 |title=Kirja: Parikymppinen missi Salima Peippo jätti Suomen toteuttaakseen suuren unelmansa – perillä hän kohtasi uskomattoman karun todellisuuden |trans-title=Book: Miss Salima Peippo in her twenties left Finland to realize her big dream - on the way she faced an incredibly harsh reality |url=https://www.is.fi/viihde/art-2000008278107.html |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Ilta-Sanomat |language=fi}}</ref> |18 |Turku |- |{{flagicon|POL}} [[Polonya]] |Justyna Bergmann<ref>{{Cite web |last= |first= |date=15 Oktubre 2000 |title=Justyna Bergmann - Miss Polonia 2000 |url=https://wiadomosci.wp.pl/justyna-bergmann-miss-polonia-2000-6109404927960193a |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Wirtualna Polska |language=pl}}</ref> |18 |[[Varsovia]] |- |{{Flagicon|PUR}} [[Puerto Rico|Porto Riko]] |Sarybel Velilla<ref>{{Cite web |date=9 Marso 2024 |title=La noche en que Miss Mundo de Puerto Rico coronó a la reina equivocada |trans-title=The night Miss World Puerto Rico crowned the wrong queen |url=https://www.primerahora.com/entretenimiento/reinas-belleza/notas/la-noche-en-que-miss-mundo-de-puerto-rico-corono-a-la-reina-equivocada/ |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Primera Hora |language=es}}</ref> |24 |Toa Alta |- |{{Flagicon|POR}} [[Portugal]] |Gilda Dias Pe-Curto<ref>{{Cite web |date=11 Agosto 2017 |title=Miss Portugal, Gilda Dias Pe-Curto during the Miss World contest at... |url=https://www.gettyimages.ie/detail/news-photo/miss-portugal-gilda-dias-pe-curto-during-the-miss-world-news-photo/830504216 |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Getty Images |language=en-gb}}</ref> |21 |[[Lisboa]] |- |{{flagicon|FRA}} [[Pransiya]] |Karine Meier<ref>{{Cite web |date=8 Marso 2024 |title=Miss France Karine Meier graces the stage of the Millenium Dome at... |url=https://www.gettyimages.co.uk/detail/news-photo/miss-france-karine-meier-graces-the-stage-of-the-millenium-news-photo/2061700737 |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Getty Images |language=en-gb}}</ref> |20 |Meurthe-et-Moselle |- |{{flagicon|DOM}} [[Republikang Dominikano]] |Gilda Jovine<ref name=":1" /> |20 |[[Santo Domingo, Republikang Dominikano|Santo Domingo]] |- |'''{{Flagicon|CZE}}''' [[Republikang Tseko]] |Michaela Salačová<ref>{{Cite web |last=Hykl |first=Martina |date=30 Oktubre 2022 |title=OBRAZEM: Před lety bodovaly v soutěži krásy, tak vypadají miss dnes |trans-title=PICTURE: Years ago they scored points in the beauty contest, this is what misses look like today |url=https://www.idnes.cz/onadnes/moda/miss-ceske-republiky-krasky-vzhled-vip-slava.A221028_124025_modni-trendy_bib |access-date=30 Hulyo 2024 |website=iDNES.cz |language=cs}}</ref> |18 |Moravské Budějovice |- |'''{{Flagicon|ROM}}''' [[Romania|Rumanya]] |Aleksandra Cosmoiu<ref>{{Cite web |last=Voicu |first=Andreea |date=5 Pebrero 2020 |title=Poze inedite! Cum arătau primele Miss România! Mărioara a fost prima câștigătoare a concursului, în 1928 |trans-title=Unique pictures! What did the first Miss Romania look like! Mărioara was the first winner of the contest, in 1928 |url=https://ciao.ro/cum-aratau-primele-miss-romania-marioara-a-fost-prima-castigatoare-a-concursului-in-1928/ |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Ciao.ro |language=ro}}</ref> |20 |[[Bukarest|Bucharest]] |- |'''{{Flagicon|RUS}}''' [[Rusya]] |Anna Bodareva |19 |[[Mosku|Moscow]] |- |'''{{Flagicon|ZIM}}''' [[Zimbabwe|Simbabwe]] |Victoria Moyo<ref>{{Cite web |last=Mavunga |first=Peter |date=7 Disyembre 2000 |title=Zimbabwe: Victoria Moyo: The New Zimbabwe Envoy |url=https://allafrica.com/stories/200012070098.html |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Financial Gazette |language=en |via=AllAfrica}}</ref> |21 |[[Harare]] |- |'''{{Flagicon|SIN}}''' [[Singapore|Singapura]] |Charlyn Ding<ref>{{Cite web |last=Molok |first=Natalya |date=12 Oktubre 2019 |title=Blast From The Past! We Tracked Down People From The Weekly's Archives |url=https://www.womensweekly.com.sg/gallery/great-women/real-life/22-birthday-blast-from-the-past/ |access-date=30 Hulyo 2024 |website=The Singapore Women's Weekly |language=en}}</ref> |19 |[[Singapore|Singapura]] |- |'''{{Flagicon|SRI}}''' [[Sri Lanka]] |Ganga Gunasekera<ref name=":2" /> |25 |[[Colombo]] |- |{{flagicon|SWE}} [[Suwesya]] |Ida Sofia Manneh<ref>{{Cite news |date=9 Disyembre 2000 |title=Beautiful girls |language=en |pages=119 |work=The Age |url=https://www.newspapers.com/article/the-age-beautiful-girls/161533084/ |access-date=16 Mayo 2025 |via=Newspapers.com}}</ref> |23 |[[Estokolmo]] |- |{{flagicon|SUI}} [[Suwisa]] |Mahara McKay<ref>{{Cite web |title=Solche Missen vermissen wir |url=https://www.schweizer-illustrierte.ch/stars/wir-vermissen-die-missen |access-date=31 Enero 2023 |website=Schweizer Illustrierte |language=de-CH |archive-date=14 Abril 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250414184236/https://www.schweizer-illustrierte.ch/stars/wir-vermissen-die-missen |url-status=dead }}</ref> |19 |[[Zürich]] |- |{{Flagicon|PYF|state}} [[French Polynesia|Tahiti]] |Vanina Bea<ref>{{Cite web |last=Barrais |first=Delphine |date=31 Mayo 2021 |title=Vanina Bea, Miss Tahiti 2000 |url=https://www.tahiti-infos.com/Vanina-Bea-Miss-Tahiti-2000_a201046.html |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Tahiti Infos |language=fr}}</ref> |19 |Papeete |- |{{Flagicon|TAN}} [[Tanzania|Tansaniya]] |Jacqueline Ntuyabelikwe<ref>{{Cite web |last=Nsehe |first=Mfonobong |date=20 Marso 2017 |title=Meet Jacqueline Ntuyabaliwe,The Beauty Queen From Tanzania Who Is Building A Furniture Empire |url=https://www.forbes.com/sites/mfonobongnsehe/2017/02/23/the-beauty-queen-from-tanzania-who-is-building-a-furniture-empire/ |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Forbes |language=en}}</ref> |21 |[[Dar es Salaam]] |- |'''{{Flagicon|TWN}}''' [[Republika ng Tsina|Taywan]] |Shu-Ting Hao<ref>{{Cite web |last= |first= |title=Miss Chinese Taipei, Shu-Ting Hao, 22, during the Miss World contest at The Millennium Dome in Greenwich |url=https://www.alamy.com/stock-photo-miss-chinese-taipei-shu-ting-hao-22-during-the-miss-world-contest-106492005.html |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Alamy Limited |language=en}}</ref> |22 |[[Taipei]] |- |'''{{Flagicon|RSA}}''' [[Timog Aprika]] |Heather Joy Hamilton<ref>{{Cite web |last=Kast |first=Gaynor |date=13 Disyembre 1999 |title=Miss SA brings a breath of fresh air |url=https://www.iol.co.za/news/south-africa/miss-sa-brings-a-breath-of-fresh-air-22803 |access-date=11 Enero 2024 |website=Independent Online |language=en}}</ref> |23 |Durban |- |{{flagicon|KOR}} [[Timog Korea]] |Jung-sun Shin |20 |[[Seoul]] |- |{{flagicon|TTO}} [[Trinidad at Tobago]] |Rhonda Rosemin<ref>{{Cite web |date=13 Hunyo 2024 |title=Two cheers for Nadine Sutherland! |url=https://jamaica.loopnews.com/index.php/content/two-cheers-nadine-sutherland |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Loop News |language=en }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |23 |[[Puerto Espanya]] |- |{{flagicon|CHL}} [[Chile|Tsile]] |Isabel Bawlitza<ref>{{Cite web |last= |date=9 Nobyembre 2018 |title=Representante chilena para Miss Mundo 2018 es escogida como una de las favoritas |trans-title=Chilean representative for Miss World 2018 is chosen as one of the favorites |url=https://www.t13.cl/noticia/tendencias/representante-chilena-miss-mundo-2018-es-escogida-como-favoritas |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Teletrece |language=es}}</ref> |24 |Linares |- |'''{{flagicon|CYP|1960}}''' [[Tsipre]] |Ifigenia Papaioannou |19 |Limassol |- |'''{{flagicon|TUR}}''' [[Turkiya]] |Yüksel Ak<ref>{{Cite web |date=15 Enero 2024 |title=Türkiye güzelleri şimdi ne yapıyor? Jülide Ateş, Deniz Pulaş,Yüksel Ak, Defne Samyeli, Arzum Onan... |trans-title=What are the Turkish beauties doing now? Jülide Ateş, Deniz Pulaş, Yüksel Ak, Defne Samyeli, Arzum Onan... |url=https://www.cnnturk.com/magazin/turkiye-guzelleri-simdi-ne-yapiyor-julide-ates-deniz-pulas-yuksel-ak-defne-samyeli-arzum-onan |access-date=30 Hulyo 2024 |website=CNN Turk |language=tr}}</ref> |20 |[[Istanbul]] |- |{{Flagicon|UKR}} [[Ukranya]] |Olena Shcherban |17 |[[Kyiv]] |- |{{flagicon|HUN}} [[Hungary|Unggarya]] |Judit Kuchta<ref>{{Cite web |title=A 2000-es királynő: Kutcha Judit |trans-title=The queen of 2000: Judit Kutcha |url=https://index.hu/politika/bulvar/missworld/2000/?print |access-date=30 Hulyo 2024 |website=Index.hu |language=hu}}</ref> |21 |[[Budapest]] |- |'''{{flagicon|URU}}''' [[Uruguay|Urugway]] |Katja Thomsen<ref>{{Cite web |date=28 Enero 2022 |title=La modelo Katja Thomsen se reinventa a los 40: "Mi edad mental es otra" |url=https://www.elpais.com.uy/sabado-show/la-modelo-katja-thomsen-se-reinventa-a-los-40-mi-edad-mental-es-otra |access-date=30 Hulyo 2024 |website=El Pais |language=en}}</ref> |18 |[[Montevideo]] |- |{{Flag|FR Yugoslavia|name=Yugoslavia}} |Iva Milivojević<ref>{{Cite web |last=Dimitrijević |first=Nevena |date=27 Setyembre 2024 |title=Bila je Mis Jugoslavije pre 24 godine. Od tada se udala za košarkaša, dobila dva doktorata i rodila četvoro dece |trans-title=She was Miss Yugoslavia 24 years ago. Since then, she has married a basketball player, received two doctorates and given birth to four children. |url=https://zadovoljna.nova.rs/poznati/iva-milivojevic-gde-je-danas-nekadasnja-mis-jugoslavije/ |access-date=16 Mayo 2025 |website=Zadovoljna |language=sr-RS}}</ref> |19 |[[Belgrado]] |} == Mga tala == {{Notelist}} == Mga sanggunian == {{Reflist}} == Panlabas na kawing == * {{official website|http://www.missworld.com}} {{Miss World}} [[Kategorya:Miss World]] kezbygzsce1qbq96rln4605xxz9cndu 0 329770 2209471 2197277 2026-05-28T07:49:02Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209471 wikitext text/x-wiki [[File:Sezen Aksu konseri 2012.jpg|thumb|Si Aksu no'ng 2012]] Si '''Sezen Aksu''' (isinilang bilang '''Fatma Sezen Yıldırım'''; 13 Hulyo 1954) ay isang [[Turko|Turkong]] mang-aawit, tagalikha at manunulat ng awitin. Isa siya sa pinakamatagumpay na mang-aawit na Turko, na nakapagbenta ng higit sa 40 milyong mga album sa buong mundo.<ref>[http://www.cdbaby.com/cd/sezenaksu3 CD Baby] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060502142253/http://www.cdbaby.com/cd/sezenaksu3 |date=2 May 2006}}</ref> Ang kanyang mga palayaw ay kinabibilangan ng "Queen of Turkish Pop"<ref name="6Moons Review">{{cite web|url=http://www.6moons.com/worldmusic/sarki.html|title=6moons.com - world music: Sezen Aksu "Sarki Söylemek Lazim "|website=6moons.com|access-date=22 Hunyo 2019|archive-date=14 Mayo 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110514005701/http://www.6moons.com/worldmusic/sarki.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/music/2011/oct/21/sezen-aksu-review|title=Sezen Aksu – review|work=The Guardian|date=21 Oktubre 2011}}</ref> at "''Minik Serçe''" ("Little Sparrow" sa Ingles) Ang impluwensiya ni Aksu sa [[Musika ng Turkiya|Turkong pop]] at [[musikang pandaigdig]] ay nagpatuloy mula nang siya'y mag-umpisa noong taóng 1975, at nadagdagan pa ito sa pamamagitan ng kanyang pagtatangkilik at pakikipagtulungan sa maraming iba pang musikero, kasama na sina [[Yonca Evcimik]], [[Sertab Erener]], [[Şebnem Ferah]], [[Aşkın Nur Yengi]], [[Hande Yener]], [[Yıldız Tilbe]], [[Işın Karaca]], [[Seden Gürel]], [[Harun Kolçak]] at [[Levent Yüksel]].<ref>{{cite web|url=https://en.qantara.de/|title=Qantara.de - Dialogue with the Islamic World|website=En.qantara.de|access-date=22 Hunyo 2019}}</ref><ref>{{cite web | url = http://www.sabah.com.tr/2008/09/25/gny/haber,C2AD682678A44D6983BF661D5C4E4103.html | title = Ferhat Göçer'in Aksu hakkındaki beyanatları | publisher = [[Sabah (newspaper)|Sabah]] | access-date = 3 Setyembre 2008 }}{{Dead link|date=Hunyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Sezen Aksu ay kilala bilang isang matagumpay na manunulat ng awitin. Ang kanyang pagtatrabaho kasama si [[Tarkan]] ay nagbunga ng mga sikat na awitin tulad ng "[[:en:Şımarık|Şımarık]]" at "[[:en:Şıkıdım|Şıkıdım]]" na sumikat sa buong kontinente. Ang kanyang pagsasama sa musika kay [[Goran Bregović]] ay nagpalawak ng kanyang pandaigdigang tagahanga. Noong 2010, pinangalanan siya ng [[NPR]] bilang isa sa "50 Mahusay na Tinig" ng mundo.<ref>{{cite web|url=https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=125787999|title=Sezen Aksu: The Voice Of Istanbul|publisher=NPR|date=12 Abril 2010|access-date=25 Mayo 2019}}</ref> == Talambuhay == Isinilang si Sezen Aksu sa [[Sarayköy]], [[Lalawigan ng Denizli|Denizli]], Turkiya. Ang kanyang ama ay isang guro sa matematika.<ref>{{cite web | url = http://www.ensonhaber.com/sezen-aksu-lazin-agababasiyim-2014-06-16.html | title = Sezen Aksu: Laz'ın ağababasıyım | publisher = En Son Haber | date = 16 Hunyo 2014 | access-date = 24 Hunyo 2014 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160304123852/http://www.ensonhaber.com/sezen-aksu-lazin-agababasiyim-2014-06-16.html | archive-date = 4 Marso 2016}}</ref> Lumipat ang kanyang pamilya sa [[Bergama]] noong siya ay tatlong taóng gulang at ginugol niya ang kanyang pagkabata at maagang kabataan doon.<ref name="biyografi">{{cite web | url = http://www.biyografi.info/kisi/sezen-aksu | title = Sezen Aksu biyografisi | access-date = 1 Oktubre 2008 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160317100348/http://biyografi.info/kisi/sezen-aksu | archive-date = 17 Marso 2016}}</ref> Ang mga magulang ni Aksu ay pinigilan siyang kumanta dahil nais nilang magkaroon siya ng matatag na propesyon bilang doktor o inhinyero. Dati siyang naghihintay hanggang umalis sila sa bahay at kumakanta sa balkonahe ng pamilya.<ref>{{cite news|last=Grant|first=Neva|title=Sezen Aksu: The Voice Of Istanbul|url=https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=125787999|access-date=24 Mayo 2011|newspaper=[[Morning Edition]]([[50 great voices]])|date=12 Abril 2010}}</ref> Pagkatapos ng hayskul, nagsimula siyang mag-aral sa lokal na institusyong pang-agrikultura, ngunit huminto sa kolehiyo upang magtuon ng pansin sa musika. Kasama ang kanyang malapit na kaibigan na si [[Ajda Pekkan]], si Aksu ay kinikilala sa paglatag ng pundasyon ng musikang pop sa Turkiya noong dekada 1970.<ref>Ang ekspresibong teknika sa pagkanta ni Aksu, natatanging istilo ng pagsusulat ng kanta, at masaganang produksyon ay pawang mahahalagang bahagi ng kanyang tagumpay at sa pag-unlad ng kakaibang tunog ng Turkong pop. Maraming musikero—halimbawa, si [[Alexander Hacke]] at ilang mga artistang kinapanayam niya para sa dokumentaryong ''[[:en:Crossing the Bridge: The Sound of Istanbul|Crossing the Bridge: The Sound of Istanbul]]''—ang kumilala sa malawak na impluwensya ni Sezen Aksu.</ref> Ang kanyang boses ay kumalat din sa [[Balkanikong Tangway|Balkan]]<ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/music/2009/jul/24/goran-bregovic-album-reviewed|title=Goran Bregovic: Welcome to Bregovic|date=21 Hulyo 2009|work=The Guardian}}</ref> at sa [[Gresya]]. <ref>Sa paglipat ng mga Griyego mula sa Turkiya noong dekada sitenta, marami ang nagdala ng kanilang panlasa sa musika, kasama na ang musika ni Aksu sa Gresya; kinikilala ng mga musikong Griyego na sina Haris Alexiou at Giorgos Dalaras ang kanyang impluwensya.</ref> Si Aksu ay nagtungo rin sa Europa at Estados Unidos upang masuri nang malalim ng mga kritiko.<ref>{{cite web|url=http://www.sezenaksu.com.tr/tr/press_clippings/foreign?year1=2000&year2=2004|title=Sezen Aksu|date=19 June 2002|work=[[The Guardian]]}}</ref> Siya ay naging tagapagtaguyod ng iba't ibang mga adhikain, kabilang ang suporta para sa repormang konstitusyonal, karapatan ng mga minoridad, karapatan ng kababaihan, kapaligiran, at reporma sa edukasyon sa kanyang bansa.<ref name="6Moons Review"/> Si Aksu ay ikinasal at hiwalay na apat na beses, ngunit pinanatili ang pangalan mula sa kanyang ikalawang kasal kay Ali Engin Aksu, isang doktor sa [[heolohiya]] na kasalukuyang naninirahan sa Kanada. Siya'y may anak na lalaki kay Sinan Özer na may pangalang Mithat Can, na isa ring pangunahing bokalista ng bandang ''Pist'on''. == Karera == {{Expand section|date=Hulyo 2024}} {{Kinukumpuni}} == Aktibismo == [[File:Sezen Aksu Bust.jpg|thumb|upright|Eskultura ni Sezen Aksu sa Akat Artists' Park.]] Si Aksu ay kilala sa kanyang malasakit sa mga isyung panlipunan at kaganapan. Noong 2009, sinuportahan niya ang [[:en:Democratic initiative|demokratikong inisyatiba]] ni [[Recep Tayyip Erdoğan]] at ang [[:en:2013–2015 PKK–Turkey peace process|proseso ng kapayapaan]] sa kanyang bansa.<ref>{{cite news|url=http://www.todayszaman.com/national_renowned-singer-aksu-deplores-ongoing-bloodshed-calls-for-end-to-kurdish-issue_250792.html|title=Renowned singer Aksu deplores ongoing bloodshed, calls for end to Kurdish issue|date=18 Hulyo 2011|work=[[Today's Zaman]]|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20151221083712/http://www.todayszaman.com/national_renowned-singer-aksu-deplores-ongoing-bloodshed-calls-for-end-to-kurdish-issue_250792.html|archive-date=21 Disyembre 2015}}</ref> Dahil dito, inangkin ng isang mamamahayag na si [[Hikmet Çetinkaya]] na ang ama ni Aksu ay tagasuporta ng [[kilusang Nur]].<ref>[http://www.sabah.com.tr/Gundem/2009/08/19/sezen_aksudan_basbakana_acilim_telefonu/ Sezen Aksu'dan Başbakan'a açılım telefonu] Sabah newspaper</ref><ref>[http://www.haber7.com/haber/20090819/Sezen-Aksudan-Erdogana-tam-destek.php/ Sezen Aksu'dan Erdoğan'a tam destek] Haber 7 news</ref> Habang may ilang artista ang sumuporta kay Aksu, mayroon ding naghayag na hindi makatuwiran ang kanyang mga kilos. Noong 2012, isinulat ni Aksu ang awiting "Tanrının Gözyaşları" (Luha ng Diyos) bilang pag-alala sa mga sundalong namatay sa [[:en:Kurdistan Workers' Party insurgency|labanang Kurdo–Turko]].<ref>{{cite web | url = http://www.acunn.com/haber/sezen-aksu-sehitler-icin-yazdi/36938 | title = Sezen Aksu Şehitler İçin Yazdı... | date = 7 Setyembre 2012 | access-date = 4 Abril 2014 | work = Acunn | archive-url = https://web.archive.org/web/20160304133439/http://www.acunn.com/haber/sezen-aksu-sehitler-icin-yazdi/36938 | archive-date = 4 Marso 2016}}</ref><ref>[http://www.ensonhaber.com/gundem/112630/sezen-aksudan-operasyon-karsiti-siir.html/ Sezen Aksu'dan operasyon karşıtı şiir] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080610172337/http://www.ensonhaber.com/Gundem/112630/Sezen-Aksudan-operasyon-karsiti-siir.html |date=2008-06-10 }} En Son Haber</ref> Tungkol sa mga kabataan na lumahok sa mga unang araw ng [[:en:Gezi Park protests|protesta sa Gezi Park]] noong taóng 2013, sinabi niya: "Ito ang kauna-unahang rebolusyon ng kabataan sa mundo. Nagpadala sila ng napakahalagang mensahe, at ang katauhan roon, pati na ang mga nagpoprotesta sa daan, ay nagpapahayag ng kanilang mga saloobin sa isang kakaibang paraan."<ref>{{cite web | url = http://www.hurriyet.com.tr/magazin/magazinhatti/23446588.asp | title = Sezen Aksu'dan Başbakan'a mesaj | date = 7 Hunyo 2013 | access-date = 4 Abril 2013 | work = Hürriyet | archive-url = https://web.archive.org/web/20150215220116/http://www.hurriyet.com.tr/magazin/magazinhatti/23446588.asp | archive-date = 15 Pebrero 2015}}</ref> Noong 2014, muling binigyang-pugay niya ang mga kabataan na lumahok sa mga protesta sa pamamagitan ng kanyang bagong awitin na "Yeni ve Yeni Kalanlar."<ref>{{cite web | url = http://www.sezenaksu.com.tr/Tr/Duyuru/Detay/8674 | title = Sosyal medyadaki tartışmalara yönelik önemli düzeltme… | publisher = Sezen Aksu Official Website | access-date = 30 Agosto 2014 | archive-url = https://web.archive.org/web/20150215230610/http://www.sezenaksu.com.tr/Tr/Duyuru/Detay/8674 | archive-date = 15 Agosto 2015}}</ref> Si Aksu ay masigasig na lumalaban sa mga isyu tulad ng [[misohinya]], [[mangmang|kakulangan sa edukasyon]], [[diskriminasyon]], [[paghahari-harian|pambubulas]], at [[homophobia]]. Ayon sa magasing pang-LGBT na ''[[:en:KAOS GL|KAOS GL]]'', siya ay isang mahalagang "[[gay icon]]," at tinanggap ng komunidad LGBT ng Turkiya bilang isang kinatawan ng [[kalinangang tanyag]].<ref name="Milliyet"/> Noong 2002, kasama sina [[Ajda Pekkan]] at [[Seyyal Taner]], si Aksu ay itinanghal bilang isa sa mga gay icon na hinahangaan ng mga LGBT sa Turkiya sa aklat na ''Eşcinsel Erkekler'' ni Murat Hocaoğlu.<ref name="Milliyet"/> Sa isang surbey na isinagawa ng ''KAOS GL'',<ref>"Kaos GL Dergi" Issue: 96, Page: 6-9, [http://www.kaosgldergi.com/dosyasayfa.php?id=2272 Kaos GL Türkiye’nin ’gey ikonu’nu seçiyor] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160306011314/http://www.kaosgldergi.com/dosyasayfa.php?id=2272 |date=2016-03-06 }}</ref><ref>{{cite web | url = http://www.hurriyet.com.tr/magazin/anasayfa/7684285.asp?gid=222&sz=29890 | title = Yeni gay ikonu | author = Mevlüt Tezel | access-date = 5 Enero 2013 | work = Hürriyet | date = 15 Nobyembre 2007 | archive-url = https://web.archive.org/web/20140107035012/http://www.hurriyet.com.tr/magazin/anasayfa/7684285.asp?gid=222&sz=29890 | archive-date = 7 Enero 2014}}</ref> siya ang napili bilang isa sa mga paboritong ''gay icon'' ng mga kalahok. Pinuri si Aksu ng komunidad LGBT sa Turkiya<ref name="Milliyet">{{cite web | url = http://www.milliyet.com.tr/2002/09/17/cumartesi/cum04.html | title = Gay'ler hangi şarkıcıları sever? | date = 17 Setyembre 2002 | author = Semra Kardeşoğlu | access-date = 6 Enero 2013 | work = Milliyet | archive-url = https://web.archive.org/web/20160306135512/http://www.milliyet.com.tr/2002/09/17/cumartesi/cum04.html | archive-date = 6 Marso 2016}}</ref> at aktibo siyang tumutulong at sumusuporta sa mga LGBT sa pamamagitan ng mga gawain sa kawanggawa.<ref name="Milliyet"/><ref name="Metrosfer">{{cite web | url = http://metrosfer.com/sezen-aksu-escinsellere-mektup-gonderdi/ | access-date = 15 Enero 2016 | title = Sezen Aksu'dan Gezi'ye ve eşcinsellere inadına destek! | publisher = metrosfer.com | date = 10 Agosto 2013 | archive-url = https://web.archive.org/web/20141023110136/http://metrosfer.com/sezen-aksu-escinsellere-mektup-gonderdi/ | archive-date = 23 Oktubre 2014}}</ref> Noong 2008, sinuportahan niya ang samahang LGBT na [[:en:Lambdaistanbul|Lambdaistanbul]], na ipinasara ng isang desisyon ng hukuman dahil sa "paglabag nito sa pangkalahatang moralidad."<ref>{{cite web | url = http://www.magazinhaberi.com/magazin-haberleri/38125/sezenden-escinsellere-destek | title = Sezen'den Eşcinsellere Destek | date = 15 Hulyo 2008 | access-date = 4 Abril 2013 | work = Magazinhaberi | archive-date = 13 Mayo 2014 | archive-url = https://web.archive.org/web/20140513012606/http://www.magazinhaberi.com/magazin-haberleri/38125/sezenden-escinsellere-destek | url-status = dead }}</ref> Noong 2013, nakipagtanghal si Aksu kasama ang [[transsexual|transekswal]] na aktres na si [[Ayta Sözeri]] sa entablado.<ref name="Metrosfer"/> Pagkatapos nito, ipinakita ang isang malaking [[Bahagharing Watawat|bahagharing watawat]] na sumasagisag sa kilusang LGBT na itinanghal, na naging kauna-unahang pagkakataon ng isang Turkong mang-aawit na nagbigay ng pampublikong suporta para sa komunidad LGBT sa entablado.<ref>{{cite web | title = 'Tarkan ve Ajda olunca tamam, bana gelince tutum değişiyor!' | url = http://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/23781723.asp | date = 22 Hulyo 2013 | author = Onur Baştürk | access-date = 5 Enero 2013 | work = Hürriyet | archive-url = https://web.archive.org/web/20141226183152/http://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/23781723.asp | archive-date = 26 Disyembre 2014}}</ref><ref>{{cite web | url = http://www.kaosgl.com/sayfa.php?id=14541 | title = İsmail Alacaoğlu | date = 20 Hulyo 2013 | access-date = 15 Mayo 2014 | work = Kaos GL | archive-url = https://web.archive.org/web/20151129235338/http://www.kaosgl.com/sayfa.php?id=14541 | archive-date = 29 Nobyembre 2015}}</ref> Noong 2013, naglabas siya ng pahayag sa kanyang opisyal na websayt<ref>{{cite news|url=http://www.hurriyet.com.tr/kultur-sanat/haber/21672752.asp|title=Sezen Aksu'dan mektup var|date=11 Oktubre 2012|access-date=6 Enero 2014|work=Hürriyet}}</ref> bilang suporta sa SPOD (''Social Policy Gender Identity and Sexual Orientation Studies Association'') sa kanilang unang anibersaryo.<ref>{{cite web|url=http://www.radikal.com.tr/kultur/40_yillik_nasihat_sarki_soylemek_lazim-1415880/|title=40 yıllık nasihat: Şarkı söylemek lazım|website=Radikal.com.tr|access-date=22 Hunyo 2019}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.marksist.org/haberler/8560-sezen-aksudan-lgbt-bireylerin-mucadelesine-destek-mesaji|title=Sezen Aksu'dan LGBT bireylerin mücadelesine destek mesajı|date=11 Oktubre 2012|access-date=15 Mayo 2014|work=Marksist|archive-date=17 Mayo 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140517121854/http://www.marksist.org/haberler/8560-sezen-aksudan-lgbt-bireylerin-mucadelesine-destek-mesaji|url-status=dead}}</ref> Sa kanyang pahayag, binanggit niya si Mesut Şaban Okan, na tinaguriang "İrem", na naging biktima ng ''hate crime'' sa [[Lalawigan ng Bursa|Bursa]] noong 2010. Pinaalala niya ang sinabi ni Melek Okan tungkol sa pagkamatay ng kanyang anak, na nagsabing "Wala silang mahanap na lugar para sa aking anak kahit saan sa mundo!"<ref>{{cite news|url=http://www.posta.com.tr/turkiye/HaberDetay/_Irem_in_annesinden_aci_sozler.htm?ArticleID=52935|title='İrem'in annesinden acı sözler|date=9 Disyembre 2010|access-date=15 Mayo 2014|work=Posta}}</ref> Pinag-usapan ni Aksu ang [[karahasan laban sa mga LGBT]] at idinagdag niyang lalabanan niya ang karahasan at diskriminasyon. {{blockquote|"'Wala silang mahanap na lugar para sa aking anak kahit saan sa mundo...' Maaari bang may pangungusap na kasing-simple, malalim, at masakit? Ang ganitong mga salita ay karaniwang nagmumula sa isang ina o ama. Hanggang kaya pa akong huminga, lalaban ako sa diskriminasyon, sa pagtrato sa iba bilang iba, at sa walang awa nilang pananakit sa mga hindi nila kauri; kakampihan ko ang mga tinanggalan ng karapatan na mabuhay. Buo ang puso't pag-asa..."|Sezen Aksu (ika-11 ng Oktubre 2012)<ref>{{cite news|url=http://www.sezenaksu.com.tr/Tr/Sezenden/Detay/8447|title=Sezen Aksu'dan LGBT'lere mektup var...|date=19 Oktubre 2013|access-date=6 Enero 2014|work=Sezen Aksu official website}}</ref>}} Ang ''266854 Sezenaksu'', isang [[asteroyd]] na natuklasan noong taóng 2009, ay ipinangalan sa mang-aawit na 'to.<ref>{{cite news |url=http://www.haberturk.com/dunya/haber/1376052-jean-claude-merlin-266854-sezenaksunun-hikyesini-anlatti |title=Jean Claude Merlin '266854 Sezenaksu'nun hikâyesini anlattı |work=Haberturk |date=2 Pebrero 2017 |access-date=7 Pebrero 2017}}</ref> == Pansariling buhay == [[File:House of Sezen Aksu (cropped).jpg|thumb|Ang malaking bahay ni Aksu sa [[Kanlıca]], [[Beykoz]]]] Si Sezen Aksu ay ikinasal kay Hasan Yüksektepe sa murang edad, at sila ay naghiwalay agad pagkatapos. Sa simula ng kanyang propesyonal na buhay, pinakasalan niya si Ali Engin Aksu, na ang apelyido ay kanyang ginamit at patuloy na ginamit. Noong ika-10 ng Hulyo 1981, ikinasal si Sezen Aksu kay Sinan Özer habang siya'y buntis sa kanilang anak. Naghiwalay ang mag-asawa noong taóng 1983. Ang kanyang kasal kay Ahmet Utlu, isang mamamahayag, noong taóng 1993 ay naging maikli rin at natapos sa diborsyo.<ref>{{cite web | url = http://www.aksam.com.tr/guncel/sezen-aksunun-yeni-aski--136968h/haber-136968 | title = Sezen Aksu'nun yeni aşkı | date = 5 Setyembre 2012 | access-date = 28 May 2014 | work = Akşam | archive-url = https://web.archive.org/web/20160304192253/http://www.aksam.com.tr/guncel/sezen-aksunun-yeni-aski--136968h/haber-136968 | archive-date = 4 Marso 2016}}</ref> Noong unang bahagi ng taóng 1992, nagsimula si Aksu ng isang propesyonal na pakikipagtulungan kay [[Uzay Heparı]], na siyang nag-prodyus at tagapag-ayos ng kaniyang album na ''[[Deli Kızın Türküsü]]'' noong 1993.<ref>{{cite web | url = http://www.hurriyet.com.tr/magazin/magazinhatti/18619398.asp | title = Ortada masum bir sevişme var | author = Onur Baştürk | date = 1 Setyembre 2011 | access-date = 28 Mayo 2014 | work = Hürriyet | archive-url = https://web.archive.org/web/20151007140158/http://www.hurriyet.com.tr:80/magazin/magazinhatti/18619398.asp | archive-date = 7 Oktubre 2015}}</ref><ref>{{cite web | url = http://rehber.uzmantv.com/sezen-aksu-ile-yildiz-tilbe-dargin-mi | title = Sezen Aksu ile Yıldız Tilbe dargın mı? | access-date = 28 Mayo 2014 | work = Uzman TV | archive-url = https://web.archive.org/web/20160304094047/http://rehber.uzmantv.com/sezen-aksu-ile-yildiz-tilbe-dargin-mi | archive-date = 4 Marso 2016}}</ref> Nagpatuloy ang kolaborasyon hanggang sa biglaang aksidente ni Heparı noong 1994,<ref>{{cite web |last1=Com.TR |first1=NTV |title=Who was Uzay Heparı, and when did he die? |url=https://www.ntv.com.tr/n-life/kultur-ve-sanat/uzay-hepari-kimdir-ne-zaman-oldu,gOCWUXtI_UiKQvH3Z6Ro3g |access-date=15 Enero2026}}</ref> na nagwakas sa kanilang malikhaing pagsasama. Sa paglipas ng panahon, ang pagkakaibigan ni Aksu kay Heparı ay naging maigting at napuno ng hidwaan dulot ng mga suliranin sa produksiyon at pag-iiskedyul. Ang mga tensiyon ay lalo pang pinaalab ng kaniyang tunggalian kay [[Yıldız Tilbe]], na napaulat ding may alitan kay Aksu. Bunga nito, itinigil ang mga ''recording session'' kasama si Heparı, sapagkat nahaharap din siya sa mga suliranin sa iskedyul habang ginagampanan ang tungkulin bilang prodyuser. Maraming midya ang nag-ulat na si Aksu ay nababagabag at nayayamot sa patuloy na paghahambing. Kalaunan, noong 1995 at 2005, mistulang sumagot sina Aksu at Tilbe sa isa't isa sa pamamagitan ng mga ''diss track'' na tumutukoy sa kanilang masalimuot na ugnayan kay Heparı. Ang "Onu Alma Beni Al" ni Aksu ay inilabas no'ng taóng 1995 mula sa kaniyang album na ''[[:en:Işık Doğudan Yükselir|Işık Doğudan Yükselir]]'', samantalang inilabas naman ni Tilbe ang "Ey" no'ng 2005 mula sa kaniyang album na ''[[:en:Papatya Baharı|Papatya Baharı]]''. Ang mga awiting ito ay lalong nagpaigting sa mga paghahambing, at ang mga mamamahayag ay nagsimulang tingnan ang pangyayari bilang isa sa mga pinakatanyag at pinakakontrobersiyal na pagtatalo sa kasaysayan ng musikong pop ng Turkiya.<ref>{{cite web |last1=Com.tr |first1=Miliyet |title=The feud between Yıldız Tilbe and Sezen Aksu should now be erased from our memories. |url=https://www.milliyet.com.tr/molatik/galeri/yildiz-tilbe-ve-sezen-aksu-kavgasi-artik-hafizamizdan-da-silinmeli-83479/2 |publisher=Mayk Şişman |access-date=15 Enero 2026}}</ref> Noong 2019, nagkaayos sina Aksu at Tilbe at nanatiling magkaibigan, na nagtapos sa kanilang alitan.<ref>{{cite web |last1=Gazetesi |first1=Cumhuriyet |title=Yıldız Tilbe ile Sezen Aksu'dan ortak şarkı |url=https://www.cumhuriyet.com.tr/haber/yildiz-tilbe-ile-sezen-aksudan-ortak-sarki-1227045 |access-date=15 Enero 2026}}</ref> == Diskograpiya == {{main article|Diskograpiya ni Sezen Aksu}} ===''Studio album''=== {{columns-list|colwidth=30em| *1977: ''Allahaısmarladık'' *1978: ''Serçe'' *1980: ''Sevgilerimle'' *1981: ''Ağlamak Güzeldir'' *1982: ''Firuze'' *1984: ''Sen Ağlama'' *1986: ''Git'' *1988: ''Sezen Aksu'88'' *1989: ''Sezen Aksu Söylüyor'' *1991: ''Gülümse'' *1993: ''Deli Kızın Türküsü'' *1995: ''Işık Doğudan Yükselir'' (Ex Oriente Lux - Light Rises From the East)<ref>Simon Broughton, Mark Ellingham, Richard Trillo ''World Music: Africa, Europe and the Middle East '' 1858286352 1999 p.410 "Ang paglabas ng album na ito ay naging pangunahing balita sa Turkiya. Sa kabila ng kasikatan nito, kapansin-pansin ang CD na ito, mula sa matinding simula gamit ang orkestra (na pinagtulungan kasama si Onno Tunç), hanggang sa masining at payak na estilo na sumasalamin sa lahat ng kanyang mga pinakabagong gawa." </ref> *1996: ''Düş Bahçeleri'' *1997: ''Düğün ve Cenaze'' *1998: ''Adı Bende Saklı'' *2000: ''Deliveren'' *2002: ''Şarkı Söylemek Lazım'' *2003: ''Yaz Bitmeden'' *2005: ''Bahane'' *2005: ''Kardelen'' *2008: ''Deniz Yıldızı'' *2009: ''Yürüyorum Düş Bahçeleri'nde...'' *2011: ''Öptüm'' *2017: ''Biraz Pop Biraz Sezen'' *2018: ''Demo'' *2022: ''Demo 2'' }} == Pilmograpiya == *''Minik Serçe'' (The Little Sparrow) – (1979) *''Büyük Yalnızlık'' (Great Solitude) – (1990) *''Crossing The Bridge: The Sound of Istanbul'' – (2005) *''The Ottoman Republic'' – (2008) == Musikal == * ''Sezen Aksu Aile Gazinosu'' (Sezen Aksu Family Music Hall) – (1982) * ''Sezen Aksu Söylüyor Müzlikali'' — (1985) * ''Bin Yıl Önce Bin Yıl Sonra'' (1000 Years Before, 1000 Years Later) – (1986) == Aklatan == * ''Eksik Şiir'' (The Missing Poem) (Unang isyu: 9 Setyembre 2006 - Pangalawang isyu: 11 Mayo 2007) * ''Eksik Şiir İkinci Kitap'' (The Missing Poem, Book Two) (Nobyembre 2016) == Mga sanggunian == {{reflist}} == Mga kawing panlabas == * {{Official website|http://www.sezenaksu.com.tr/}} * {{IMDb name|id=0015574|name=Sezen Aksu}} * [https://www.theguardian.com/reviews/story/0%2C3604%2C740022%2C00.html Sezen Aksu] (19 Hunyo 2002). ''[[The Guardian]]''. * [http://www.sezenaksu.com.tr/tr/Diskografi Seze Aksu discography] (sa wikang Turko) [[Kategorya:Ipinanganak noong 1954]] [[Kategorya:Nabubuhay na mga tao]] [[Kategorya:Mga mang-aawit mula sa Turkiya]] [[Kategorya:Mga Turko]] mkyt9pnz0kvsg6p8tdz3e0umbfdw63k 0 330820 2209467 2207650 2026-05-28T07:38:49Z WayKurat 2259 [[w:Help:Reverting|Ibinalik]] ang mga pagbabago ni [[Special:Contributions/~2026-28531-54|~2026-28531-54]] ([[User talk:~2026-28531-54|Usapan]]) patungo sa huling rebisyon ni [[User:Sedustinlizardo10112000|Sedustinlizardo10112000]] 2207641 wikitext text/x-wiki {{infobox company | logo = | name = Apollo Broadcast Investors, Inc. | trade_name = | former_name = | type = [[:en:Private company|Pribado]] | industry = [[Mass media|Pagsasahimpapawid]] | foundation = 2014 | founder = | location = [[Makati]] | key_people = Emmanuel “Manny” V. Galang II (Presidente at CEO) | brands = Pinoy Xtreme | num_employees = | parent = | owner = Apollo Global Corporation<br>[[Cignal TV|Mediascape, Inc.]] {{small|(non-controlling stake)}}<br>(50% each) | subsid = {{plainlist| * GV Radios Network Corporation * [[Allied Broadcasting Center]] }} | website = {{URL|http://apollobroadcast.com/v2/|apollobroadcast.com}} }} Ang '''Apollo Broadcast Investors, Inc.''' ay isang kumpanyang pagsasahimpapawid. Ang tanggapan nito ay matatagpuan sa Unit 1703, Cityland 10, Tower 1, HV De la Costa St., [[Makati]]. Meron din itong 2 sangay sa radyo: GV Radios Network Corporation at Allied Broadcasting Center. Nagmamay-ari din ito ng Pinoy Xtreme Channel. == Kasaysayan == Itinatag ang kumpanyang ito ng pamilya Galang noong 1983 bilang GV Broadcasting System. Ang prangkisa ng broadcast ng GV ay ipinagkaloob noong 1995,<ref>[https://thecorpusjuris.com/legislative/republic-acts/ra-no-8169.php Republic Act No. 8169]</ref> at kalaunan ay binago noong 1998 na may kasamang pagtatatag ng pay TV channel.<ref>[https://thecorpusjuris.com/legislative/republic-acts/ra-no-8591.php Republic Act No. 8591]</ref> Noong 2007, binili ng [[MediaQuest Holdings]]] ang mayoryang stake sa GV at sa may-ari nito na Satventures, kung saan naging bahagi ang mga Galang ng MediaQuest.<ref>{{Cite news |title=PLDT unit acquires 360media for mobile TV service |work=[[The Philippine Star]] |url=https://www.philstar.com/business/8095/pldt-unit-acquires-360media-mobile-tv-service |access-date=June 30, 2019}}</ref> Hindi nagtagal at pinalipat ng mga Galang ang kanilang pinag-arian na istasyon ng radyo sa isang bagong entity bilang Metro City Media Services. Noong 2014, sumanib ang Metro City sa pay TV business ng Apollo Global Corporation (na may ugnayan sa Philippine Racing Club) para bumuo ng Apollo Broadcast Investors. == Mga Himpilan == === Radyo === Tandaan: Ang [[Cignal TV|Mediascape]] ang may hawak sa lisensya ng mga sumusunod na himpilan.<ref>{{Cite web |date=August 17, 2019 |title=NTC Broadcast Stations via FOI website |url=http://storage.googleapis.com/request-attachments/N5uaCKwbddYAquWCCHvUvOokbvECgv0lbuvAIHtjB1tcQvjGaIpfnmcLsYtwjZLFr5y7kGs1pJLeaT3bkkcmYu2JH2rmiEOR0krD/BROADCAST%20STATIONS_2019.pdf |website=foi.gov.ph}}</ref><ref>{{Cite web |date=February 1, 2020 |title=2020 NTC FM Stations via FOI website |url=http://storage.googleapis.com/request-attachments/krwjuYylHVSLLIneBnTI5jc9Tbe8fFM96hdHaRzlgo7uawnkM2AZ1usAzYkN26EeDvlaV0yL56GpT830ccMGHZyTnhk31ReKna5l/FM%20Listing.pdf |website=foi.gov.ph}}</ref> {| class="wikitable" |- ! Pangalan ! Callsign ! Talapihitan ! Lakas ! Lokasyon ! Tagapamahala |- | GVAM | [[DWGV-AM]] | 792 kHz | 5 kW | rowspan=2| [[Angeles]] | rowspan=2 {{N/A}} |- | GVFM Pampanga | [[DWGV-FM]] | 99.1 MHz | 5 kW |- | K5 News FM Olongapo | DZIV | 88.7 MHz | 5 kW | [[Olongapo]] | 5K Broadcasting Network |- | GVFM Batangas | [[DZGV]] | 99.9 MHz | 5 kW | [[Lungsod ng Batangas]] | rowspan=2 {{N/A}} |- | Cool FM | [[DZLC]] | 98.5 MHz | 5 kW | [[Lipa, Batangas|Lipa]] |- | ABN Radio | [[DWEG]] | 89.5 MHz | 5 kW | [[Santo Tomas, Batangas|Sto. Tomas]] | ABN Broadcasting |- | Radyo Gwapito | [[DWRG]] | 105.5 MHz | 5 kW | [[Naga, Camarines Sur|Naga]] | BGR Media Production |- | Jungle Radio | DWGD | 100.7 MHz | 5 kW | [[Puerto Princesa]] | rowspan=2 {{N/A}} |- | Radyo Jagna | [[DYMA]] | 100.9 MHz | 5 kW | [[Jagna]] |- |} ;Mga dating Himpilan {| class="wikitable" |- ! Callsign ! Talapihitan ! Lokasyon ! Kasalukuyang Estado |- | DZRI | 100.1 MHz | [[Santiago, Isabela|Santiago]] | Lumipat sa 104.9 FM na pinag-arian ng [[Palawan Broadcasting Corporation]] noong October 2022. |- | DWEV | 88.9 MHz | [[Daet]] | rowspan=2|Nawala sa ere noong katapusan ng 2024. |- | [[DWMV]] | 89.1 MHz | [[Legazpi, Albay|Legazpi]] |- |} ===Telebisyon=== *Pinoy Xtreme == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Radyo sa Pilipinas}} [[Kategorya:Mga kompanyang pagsasahimpapawid ng Pilipinas]] l53gdyf020c14nhrvmxebz9jlfvsc27 0 331031 2209464 2209297 2026-05-28T07:38:27Z WayKurat 2259 [[w:Help:Reverting|Ibinalik]] ang mga pagbabago ni [[Special:Contributions/~2026-30230-66|~2026-30230-66]] ([[User talk:~2026-30230-66|Usapan]]) patungo sa huling rebisyon ni [[User:JWilz12345|JWilz12345]] 2172962 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = Allied Broadcasting Center | logo = | type = [[:en:Subsidiary|Sangay]] | industry = [[Mass media|Pagsasahimpapawid]] | foundation = June 19, 1960 | founder = | location = [[Makati]] | key_people = Engr. Erwin V. Galang<br>{{small|(Head, Regulatory and Industry Relations)}} | owner = | parent = [[Apollo Broadcast Investors]] | revenue = | net_income = | num_employees = | homepage = }} Ang '''Allied Broadcasting Center''' ay ay isang kumpanyang pagsasahimpapawid ng [[Apollo Broadcast Investors]]. Ang punong tanggapan nito ay matatagpuan sa Unit 1703, Cityland 10, Tower 1, HV De la Costa St., [[Makati]].<ref>[https://thecorpusjuris.com/legislative/republic-acts/ra-no-3001.php Republic Act No. 3001]</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.lawphil.net/judjuris/juri1990/oct1990/gr_91500_1990.html |title=General Register No. 91500 |access-date=2024-10-27 |archive-date=2023-04-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230425131652/https://www.lawphil.net/judjuris/juri1990/oct1990/gr_91500_1990.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.kbp.org.ph/organization/kbp-members |title=KBP Members |access-date=2024-10-27 |archive-date=2020-08-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200805064126/https://www.kbp.org.ph/organization/kbp-members |url-status=dead }}</ref> ==Kasaysayan== Itinatag ang Allied Broadcasting Center noong June 19, 1960. Kabilang sa mga una nitong pinag-arian na himpilan ay [[DYRM]] na nakabase sa Dumaguete. == Mga Himpilan == Pinagmulan: <ref>{{Cite web |date=February 14, 2023 |title=NTC FM Stations (as of June 2022) via FOI website |url=https://storage.googleapis.com/request-attachments/xjhIVh0Pwai6us4v0UxPy42nuKvyym0X7MVYR25p6A4Yojr216srrwGDkTv6qhT7zwMd8IoKsIPTCoL31zkF0FDBGKRY0xCCTn52/FM%20STATIONS%20June%202022.pdf |website=foi.gov.ph}}</ref> === AM === {| class="wikitable" |- ! Pangalan ! Callsign ! Talapihitan ! Lakas ! Lokasyon ! Tagapamahala |- | Bible Radio | [[DZBR]] | 531 kHz | 10 kW | [[Kalakhang Maynila]]<br>[[Batangas]] | [[Cathedral of Praise]] |- | Life Radio Iloilo | DYRP | 1017 kHz | 10 kW | [[Lungsod ng Iloilo]] | JPG Broadcasting Network |- |} === FM === {| class="wikitable" |- ! Pangalan ! Callsign ! Talapihitan ! Lakas ! Lokasyon ! Tagapamahala |- | Rinconada News FM | [[DWWV]] | 96.7 MHz | 5 kW | [[Iriga]] | rowspan=2 ''{{n/a}}'' |- | Radyo Polangui | [[DZEV]] | 102.7 MHz | 1 kW | [[Polangui]] |- | Wow Smile Radio | [[DWAW-FM|DWAW]] | 99.9 MHz | 5 kW | [[Lungsod ng Sorsogon]] | Wow Smile Media Services |- | Dream Radio | [[DYAB-FM|DYAB]] | 104.7 MHz | 5 kW | [[Tacloban]] | Prime Media Services |- | Radyo Ubay | DYAA | 95.9 MHz | 1 kW | [[Ubay, Bohol|Bohol]] | Ubay Municipal Government |- | Heart FM | DYLR | 101.3 MHz | 1 kW | [[Kabankalan]] | rowspan=3 ''{{n/a}}'' |- | South Radio News FM | DYMN | 102.9 MHz | 5 kW | [[Carcar]] |- | Radyo Crusada | DYPW | 88.1 MHz | 1 kW | [[Tanjay]] |- |} === Mga Dating Himpilan === {| class="wikitable" |- ! Callsign ! Talapihitan ! Lokasyon ! Kasalukuyang Estado |- | DYRO | 945 kHz | [[Roxas, Capiz]] | rowspan="2"|Wala sa ere. |- | DYRH | 1197 kHz | [[Bacolod]] |- | [[DYMK|DYXI]] | 93.5 MHz | [[Lungsod ng Iloilo]] | Kasalukuyang pinag-aarian ng [[GMA Network]]. |- | [[DYRM]] | 1134 kHz | [[Dumaguete]] | rowspan="3"|Binili ng [[Radyo Pilipino Corporation]]. |- | [[DYRB]] | 540 kHz | [[Cebu City]] |- | [[DWPR]] | 1296 kHz | [[Dagupan]] |- |} == Mga sanggunian == {{Reflist}} [[Kategorya:Mga kompanyang pagsasahimpapawid ng Pilipinas]] ivw88a4jrurx9c11vyudkttqsb1ajxf 0 331488 2209371 2205492 2026-05-27T20:09:54Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209371 wikitext text/x-wiki {{Infobox beauty pageant|returns={{Hlist|Eslobenya|Gana|Hayti|Irak|Kosobo|Panama|Timog Aprika|Suwesya}}|venue=Impact Challenger Hall, Pak Kret, Nonthaburi, [[Taylandiya]]|debuts={{Hlist|Cabo Verde|Latina|Mayotte|Palestina|Rwanda}}|before=[[Miss Universe 2024|2024]]|next=|caption=Fátima Bosch|date=21 Nobyembre 2025|withdrawals={{Hlist|Albanya|Alemanya|Bahreyn|Eritreya|Hamayka|Hibraltar|Hilagang Masedonya|Iran|Kamerun|Kenya|Lupangyelo|Maldibas|Mongolya|Montenegro|Pidyi|Samoa|Somalya|Suriname|Tsipre|Usbekistan}}|broadcaster={{ubl|Telebisyon:|{{Hlist|[[Telemundo]]<ref>{{Cite web|date=6 Oktubre 2025|title=Telemundo To Debut Network's FIFA World Cup 26™ Song at the 2025 Billboard Latin Music Awards on Oct. 23 At 8pm/7c|url=https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/2025/10/06/telemundo-to-debut-networks-fifa-world-cup-26-song-at-the-2025-billboard-latin-music-awards-on-oct-23-at-8pm-7c/|url-status=live|access-date=8 Oktubre 2025|website=NBCUniversal|language=en|archive-date=8 Oktubre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251008053941/https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/category/telemundo-en/}}</ref>}}|Streaming:{{Hlist|Peacock|AIS Play}}}}|entrants=118|placements=30|presenters={{hlist|Steve Byrne|[[Dayanara Torres]]|[[R'Bonney Gabriel]]}}|entertainment=Jeff Satur|image=Fátima Bosch coronation on GrandTV, headshot.jpg|winner='''[[Fátima Bosch]]'''|represented={{flagicon|Mexico}} Mehiko|photogenic=Mahyla Roth<br>{{flagicon|Costa Rica}} Kosta Rika|congeniality=Ceren Arslan<br>{{flagicon|Turkey}} Turkiya}} Ang '''Miss Universe 2025''' ay ang ika-74 na edisyon ng [[Miss Universe]] pageant, na ginanap sa Impact Challenger, Pak Kret, Nonthaburi, [[Taylandiya]] noong 21 Nobyembre 2025.<ref>{{Cite web|date=6 Oktubre 2025|title=Telemundo To Debut Network's FIFA World Cup 26™ Song at the 2025 Billboard Latin Music Awards on Oct. 23 At 8pm/7c|url=https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/2025/10/06/telemundo-to-debut-networks-fifa-world-cup-26-song-at-the-2025-billboard-latin-music-awards-on-oct-23-at-8pm-7c/|url-status=live|access-date=28 Nobyembre 2025|website=NBCUniversal|language=en|archive-date=8 Oktubre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251008053941/https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/category/telemundo-en/}}</ref><ref>{{Cite news |last=Castillejo|first=Dyan|date=10 Nobyembre 2025|title=Ahtisa Manalo embraces island life in Phuket, Thailand with Miss Universe sisters|url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2025/11/10/ahtisa-manalo-embraces-island-life-in-phuket-thailand-with-miss-universe-sisters-1548|access-date=28 Nobyembre 2025|work=[[ABS-CBN News]]|language=en}}</ref> Pagkatapos ng kompetisyon, kinoronahan ni [[Victoria Kjær Theilvig]] ng Dinamarka si [[Fátima Bosch]] ng Mehiko bilang Miss Universe 2025.<ref>{{Cite web |last=Aggarwal |first=Mithil |date=21 Nobyembre 2025 |title=Miss Mexico, who sparked a walkout after host's bullying, is crowned Miss Universe |url=https://www.nbcnews.com/world/mexico/miss-mexico-stood-hosts-bullying-crowned-miss-universe-rcna245093 |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=NBC News |language=en}}</ref><ref name="SUMMARY2025">{{cite news |date=21 Nobyembre 2025|title=Mexico's Fatima Bosch, who walked out on organisers, crowned Miss Universe|url=https://www.bbc.com/news/articles/cgmxmxljg8mo.amp|work=[[BBC]]|access-date=28 Nobyembre 2025|language=en}}</ref> Ito ang ikaapat na tagumpay ng Mehiko sa kasaysayan ng kompetisyon. Nagtapos bilang first runner-up si [[Praveenar Singh]] ng Mehiko, at nagtapos bilang second runner-up si Stephany Abasali ng Beneswela. 118 kandidata mula sa 117 bansa at teritoryo ang lumahok sa kompetisyong ito.<ref>{{Cite web |last=Harvey |first=Lex |date=21 Nobyembre 2025 |title=Scandal-plagued Miss Universe competition to crown winner |url=https://www.cnn.com/2025/11/20/style/miss-universe-2025-finale-winner-intl-hnk |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[CNN]] |language=en}}</ref> Pinangunahan ni Steve Byrne ang kompetisyon, samantalang sina [[Miss Universe 1993|Miss Universe]] [[Miss Universe 1993|1993]] [[Dayanara Torres]] at [[Miss Universe 2022]] [[R'Bonney Gabriel]] ang nagsilbing mga ''commentary host''.<ref name="TOP30A">{{cite web |date=8 Nobyembre 2025 |title=Dayanara Torres participará en Miss Universe 2025 |trans-title=Dayanara Torres will participate in Miss Universe 2025 |url=https://www.elvocero.com/escenario/dayanara-torres-participar-en-miss-universe-2025/article_bb951cbc-bcb6-403f-bad7-db3fbc43be87.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251108214145/https://www.elvocero.com/escenario/dayanara-torres-participar-en-miss-universe-2025/article_bb951cbc-bcb6-403f-bad7-db3fbc43be87.html |archive-date=8 Nobyembre 2025 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=El Vocero |language=es}}</ref><ref>{{cite web |date=27 Oktubre 2025 |title=ABS-CBN, AIS Play to air Miss Universe; four Asia platforms take live rights for Nov pageant |url=https://www.contentasia.tv/news/abs-cbn-ais-play-air-miss-universe-four-asia-platforms-take-live-rights-nov-pageant |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251108124211/https://www.contentasia.tv/news/abs-cbn-ais-play-air-miss-universe-four-asia-platforms-take-live-rights-nov-pageant |archive-date=8 Nobyembre 2025 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=ContentAsia |language=en}}</ref> Nagtanghal si Jeff Satur sa edisyong ito.<ref>{{Cite web |date=28 Hulyo 2025 |title=Miss Universe picks Omar Harfouch as Judge in Elite Panel led by Raul Rocha |url=https://www.khaleejtimes.com/lifestyle/miss-universe-picks-omar-harfouch-as-judge-in-elite-panel-led-by-raul-rocha |access-date=25 Setyembre 2025 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> == Kasaysayan == [[File:เมืองทองธานี_(4).jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%97%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%98%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%B5_(4).jpg|thumb|Impact Challenger Hall, ang lokasyon ng Miss Universe 2025]] === Lokasyon at petsa === Noong 16 Nobyembre 2024, pagkatapos ng Miss Universe 2024 pageant, inanunsyo ng may-ari ng Legacy Holding Group USA Inc. na si Raúl Rocha Cantú na maaaring maganap ang ika-74 na edisyon ng Miss Universe sa isa sa mga na-''shortlist'' na bansang ito: Arhentina, Espanya, Indiya, Kosta Rika, Maruekos, Republikang Dominikano, Taylandiya, at Timog Aprika.<ref>{{cite web |last1=Alvarez |first1=Anaité |date=18 Nobyembre 2024 |title=Global expectation: Where will Miss Universe 2025 be? |url=https://tvaztecaguate.com/miss-universo/2024/11/18/expectativa-global-donde-sera-miss-universe-2025/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241118215824/https://tvaztecaguate.com/miss-universo/2024/11/18/expectativa-global-donde-sera-miss-universe-2025/ |archive-date=18 Nobyembre 2024 |access-date=8 Pebrero 2025 |website=TV Azteca Guate |language=en}}</ref><ref>{{cite web |last1=Purnell |first1=Kristoff |date=17 Nobyembre 2024 |title=Chelsea Manalo wins 1st Miss Universe Asia; 2025 hosts teased |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2024/11/17/2400394/chelsea-manalo-wins-1st-miss-universe-asia-2025-hosts-teased |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119063556/https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2024/11/17/2400394/chelsea-manalo-wins-1st-miss-universe-asia-2025-hosts-teased |archive-date=19 Nobyembre 2024 |access-date=8 Pebrero 2025 |website=[[The Philippine Star]]}}</ref> Kalaunan ay nabago ang listahan noong 7 Pebrero 2025 noong inanunsyo ng Miss Universe Organization sa kanilang ''Facebook page'' ang bagong listahan ng mga bansang maaring pangyarihan ng kompetisyon: Espanya, Kosta Rika, Niherya, Pilipinas, Republikang Dominikano, Taylandiya, ay Timog Aprika.<ref>{{Cite web |last=Escuadro |first=Kiko |date=8 Pebrero 2025 |title=Philippines considered as potential host for next Miss Universe pageant |url=https://tribune.net.ph/2025/02/07/philippines-considered-as-potential-host-for-next-miss-universe-pageant |archive-url=https://web.archive.org/web/20250907021654/https://tribune.net.ph/2025/02/07/philippines-considered-as-potential-host-for-next-miss-universe-pageant |archive-date=7 Setyembre 2025 |access-date=8 Pebrero 2025 |website=Daily Tribune |language=en}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |last=Bracamonte |first=Earl D. C. |date=8 Pebrero 2025 |title=Thailand to host Miss Universe 2025 |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/02/08/2420143/thailand-host-miss-universe-2025 |access-date=8 Pebrero 2025 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref> Noong 8 Pebrero 2025, inanunsyo ng Miss Universe Organization sa kanilang mga pahina sa [[hatirang pangmadla]] na magaganap ang ika-74 edisyon ng Miss Universe sa Bangkok, Taylandiya sa 21 Nobyembre 2025, na may mga karagdagang kaganapan na naka-iskedyul para sa Phuket at Pattaya na may mga karagdagang kaganapan na naka-iskedyul sa [[Phuket]] at Pattaya.<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |last= |first= |date=8 Pebrero 2025 |title=Miss Universe 2025 will be held in Thailand |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/hobbiesandactivities/935618/miss-universe-2025-will-be-held-in-thailand/story/ |access-date=8 Pebrero 2025 |website=GMA Integrated News |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Lugay |first=Elton |date=9 Pebrero 2025 |title=Miss Universe returns to NYC, announces Thailand as 2025 pageant host |url=https://usa.inquirer.net/165987/miss-universe-returns-to-nyc-announces-thailand-as-2025-pageant-host |access-date=12 Pebrero 2025 |website=Inquirer USA |language=en}}</ref> Ito ang ikaapat na beses na magaganap ang kompetisyon sa Taylandiya. Kalaunan ay inanunsyo na magaganap ang kompestisyon sa Impact Challenger sa Pak Kret, kung saan idinaos ang [[Miss Universe 2005]] at [[Miss Universe 2018]].<ref>{{Cite web |last=Escuadro |first=Kiko |date=11 Pebrero 2025 |title=Miss Universe 2025 to be crowned in Bangkok on 21 November |url=https://tribune.net.ph/2025/02/11/miss-universe-2025-to-be-crowned-in-bangkok-on-21-november |access-date=12 Pebrero 2025 |website=Daily Tribune |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=8 Pebrero 2025 |title=74th Miss Universe pageant finds host country in Thailand |url=https://entertainment.inquirer.net/596657/74th-miss-universe-pageant-finds-host-country-in-thailand |access-date=27 Agosto 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> Noong 23 Abril, iniluklok bilang direktibong ehekutibo ng kompetisyon ang negosyanteng Taylandes na si Nawat Itsaragrisil.<ref>{{Cite web |last=Purnell |first=Kristofer |date=23 Abril 2025 |title=MGI founder Nawat Itsaragrisil is new Miss Universe executive director |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/04/23/2437785/mgi-founder-nawat-itsaragrisil-new-miss-universe-executive-director |access-date=16 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Paulina |date=12 Nobyembre 2025 |title=Who Is Nawat Itsaragrisil? Facts About the Executive Director of "Miss Universe" |url=https://www.preview.ph/culture/entertainment/nawat-itsaragrisil-facts-miss-universe-a6887-20251112-dyn |access-date=16 Nobyembre 2025 |website=Preview Philippines |language=en}}</ref> Noong 25 Oktubre, kinumpirma ni Itsaragrisil na magpapatuloy pa rin ang kompetisyon ayon sa nakatakda sa kabila ng isang taong pagluluksa na idineklara kasunod ng pagkamatay ni Sirikit, ang dating reyna ng Taylandiya, noong nakaraang araw.<ref>{{Cite web |last=Mallorca |first=Hannah |date=25 Oktubre 2025 |title=Miss Universe 2025 to proceed amid death of Thailand’s Queen Sirikit |url=https://entertainment.inquirer.net/635195/miss-universe-2025-to-proceed-as-planned-but-with-adjustments |access-date=16 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Requintina |first=Robert |date=25 Oktubre 2025 |title='Tuloy na tuloy:' 74th Miss Universe Pageant will proceed in Thailand |url=https://mb.com.ph/2025/10/25/74th-miss-universe-pageant-will-proceed-in-thailand |access-date=16 Nobyembre 2025 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref> Inayon ng mga tagapag-ayos ng kompetisyon ang mga kaugnay na gawain nito alinsunod sa mga rekomendasyon ng pamahalaan ng Taylandiya upang umangkop sa panahon ng pagluluksa.<ref>{{Cite web |last=C. |first=Toff |date=26 Oktubre 2025 |title=Miss Universe 2025 to push through with adjustments following Thailand's Queen Mother Sirikit's passing |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/celebrities/2025/10/26/miss-universe-2025-to-push-through-following-thailand-s-queen-mother-sirikit-s-passing-1805 |access-date=18 Nobyembre 2025 |website=[[ABS-CBN News]] |language=EN}}</ref> === Pagpili ng mga kandidata === Dalawampu't-apat na kandidata ang nailuklok upang kumatawan sa kanilang mga bansa/teritoryo matapos maging ''isang runner''-up sa kanilang kompetisyong pambansa,<ref>{{Cite web |date=28 Hulyo 2024 |title=Lebanon crowns Nada Koussa as Miss Lebanon 2024 |url=https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/786335/lbci-lebanon-articles/en |archive-url=https://web.archive.org/web/20250220024006/https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/786335/lbci-lebanon-articles/en |archive-date=20 Pebrero 2025 |access-date=28 Hulyo 2024 |website=LBCI |language=en}}</ref> o matapos mapili sa isang ''casting process'',<ref>{{Cite news |last=Arias |first=Fanny |date=22 April 2025 |title=Mirna Caballini Bouche representará a Panamá en Miss Universo 2025 |language=es |trans-title=Mirna Caballini Bouche will represent Panama at Miss Universe 2025. |website=Panamá América |url=https://www.panamaamerica.com.pa/variedades/mirna-caballini-bouche-representara-panama-en-miss-universo-2025-1248294 |url-status=live |access-date=3 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250424021837/https://www.panamaamerica.com.pa/variedades/mirna-caballini-bouche-representara-panama-en-miss-universo-2025-1248294 |archive-date=24 April 2025}}</ref><ref>{{Cite web |last=Guy |first=Jack |date=18 Agosto 2025 |title=Miss Palestine to compete in Miss Universe pageant for first time |url=https://www.cnn.com/2025/08/18/style/miss-universe-palestine-scli-intl |access-date=7 Setyembre 2025 |website=[[CNN]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Burke |first=Minyvonne |date=19 Agosto 2025 |title=Nadeen Ayoub will be first model to represent Palestine at Miss Universe pageant |url=https://www.nbcnews.com/pop-culture/pop-culture-news/nadeen-ayoub-will-first-model-represent-palestine-miss-universe-pagean-rcna225917 |access-date=7 Setyembre 2025 |website=[[NBC News]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kakun |first=Anastasia |date=10 Hunyo 2025 |title=Выбрана новая "Мисс Вселенная Украина 2025": кто такая София Ткачук, где она живет и как выглядит 25-летняя красавица. Фото |trans-title=The new "Miss Universe Ukraine 2025" has been chosen: who is Sofia Tkachuk, where does she live and what does the 25-year-old beauty look like. Photo |url=https://www.obozrevatel.com/shou-oboz/vyibrana-novaya-miss-vselennaya-ukraina-2025-kto-takaya-sofiya-tkachuk-gde-ona-zhivet-i-kak-vyiglyadit-25-letnyaya-krasavitsa-foto.htm |access-date=7 Setyembre 2025 |website=Obozrevatel |language=ru}}</ref> at apat na kandidata ang iniluklok matapos ang pag-urong ng orihinal na nagwagi.<ref>{{Cite news |author=Valdez |first=Cynthia |date=4 Setyembre 2025 |title=Destituyen a Déborah Djema, Miss Universe Congo 2025, ¿qué pasó y quién la sustituirá? |language=es |trans-title=Miss Universe Congo 2025 Déborah Djema dethroned. What happened and who will replace her? |website=¡Hola! |url=https://www.hola.com/us-es/entretenimiento/20250905854035/miss-universe-congo-2025-deborah-djema-destitucion/ |url-status=live |access-date=7 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250905061925/https://www.hola.com/us-es/entretenimiento/20250905854035/miss-universe-congo-2025-deborah-djema-destitucion/ |archive-date=5 Setyembre 2025}}</ref> Mula Hunyo hanggang Hulyo 2025, ipinalabas ng Telemundo ang palabas na ''Miss Universe Latina, el reality'' sa Estados Unidos, na pumili ng isang kandidatang na kumakatawan sa mga Hispano at Latino-Amerikana sa bansa, na itinalaga bilang ''Miss Universe Latina''.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=18 Nobyembre 2024 |title=Telemundo Unveils Miss Universe® Latina, El Reality, A Competition Designed to Crown the First-Ever Miss Universe® Latina Delegate to Participate in the 74th Miss Universe® Pageant |url=https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/2024/11/18/telemundo-unveils-miss-universe-latina-el-reality-a-competition-designed-to-crown-the-first-ever-miss-universe-latina-delegate-to-participate-in-the-74th-miss-universe-pageant/ |access-date=23 Abril 2025 |website=NBCUniversal News Group |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Civita |first=Alicia |date=18 Nobyembre 2024 |title=Telemundo Announces New Reality Show 'Miss Universe Latina' |url=https://www.latintimes.com/telemundo-announces-new-reality-show-miss-universe-latina-566264 |access-date=23 Abril 2025 |website=Latin Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last1=Cortes |first1=Gabriela |last2=Collantes |first2=Alonso |date=12 Mayo 2025 |title=Jacky Bracamontes nos habla de 'Miss Universe Latina, El Reality' |trans-title=Jacky Bracamontes reveals exclusive details about ‘Miss Universe Latina, El Reality’ |url=https://www.hola.com/us-es/entretenimiento/20250512831530/jacky-bracamontes-miss-universe-latina-reality-telemundo/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250519133141/https://www.hola.com/us-es/entretenimiento/20250512831530/jacky-bracamontes-miss-universe-latina-reality-telemundo/ |archive-date=19 Mayo 2025 |access-date=8 Hunyo 2025 |website=¡Hola! |language=es-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=22 Hulyo 2025 |title=Pageant veteran Yamilex Hernandez is first-ever ‘Miss Universe Latina’ |url=https://entertainment.inquirer.net/620183/pageant-veteran-yamilex-hernandez-is-first-ever-miss-universe-latina |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> ==== Mga pagpalit ==== Pinalitan ni Dorcas Dienda si Miss Universe DR Congo 2025 Déborah Djema matapos siyang mapatalsik sa kaniyang titulo buhat ng pagtanggi sa pagpirma ng isang mandatoryong kontrata na kinakailangan ng pambansang organisasyon.<ref>{{Cite news |last=Bakambana |first=Germaine |date=28 Agosto 2025 |title=Déborah DJEMA, élue Miss Univers RDC 2025, représentera le Grand Congo en décembre prochain en Thaïlande |language=fr |trans-title=Déborah DJEMA, elected Miss Universe DRC 2025, will represent the Greater Congo next December in Thailand |website=PourElle.info |url=https://pourelle.info/deborah-djema-elue-miss-univers-rdc-2025-representera-le-grand-congo-en-decembre-prochain-en-thailande/ |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250828164909/https://pourelle.info/deborah-djema-elue-miss-univers-rdc-2025-representera-le-grand-congo-en-decembre-prochain-en-thailande/ |archive-date=28 Agosto 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Bakambana |first=Germaine |date=4 Setyembre 2025 |title=Destitution de Déborah DJEMA : La nouvelle Miss Univers RDC perd sa couronne après avoir refusé de signer un contrat |language=fr |trans-title=Déborah DJEMA dismissed: The new Miss Universe DRC loses her crown after refusing to sign a contract |website=PourElle.info |url=https://pourelle.info/destitution-de-deborah-djema-la-nouvelle-miss-univers-rdc-perd-sa-couronne-apres-avoir-refuse-de-signer-un-contrat/ |url-status=live |access-date=5 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250904222245/https://pourelle.info/destitution-de-deborah-djema-la-nouvelle-miss-univers-rdc-perd-sa-couronne-apres-avoir-refuse-de-signer-un-contrat/ |archive-date=4 Setyembre 2025}}</ref> Pinalitan ng ''first runner-up'' ng Miss Universe Trinidad & Tobago 2025 na si Latifa Morris ang orihinal na nagwagi na si Sihlé Letren,<ref>{{Cite web |last=Doughty |first=Melissa |date=25 Hulyo 2025 |title=Dr Sihlé Letren is Miss Universe TT 2025 |url=https://newsday.co.tt/2025/07/25/dr-sihle-letren-is-miss-universe-tt-2025/ |access-date=2 Agosto 2025 |website=Trinidad and Tobago Newsday |language=en-US}}</ref> matapos nitong bumitiw dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |date=11 Setyembre 2025 |title=Miss Universe T&T steps down, cites “ongoing challenges |url=https://trinidadexpress.com/newsextra/miss-universe-t-t-steps-down-cites-ongoing-challenges/article_48c1bd34-6676-4491-b033-bdd8f3049206.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250911134000/https://trinidadexpress.com/newsextra/miss-universe-t-t-steps-down-cites-ongoing-challenges/article_48c1bd34-6676-4491-b033-bdd8f3049206.html |archive-date=11 Setyembre 2025 |access-date=12 Setyembre 2025 |website=Trinidad Express Newspapers |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Doughty |first=Melissa |date=11 Setyembre 2025 |title=Dr Sihlé Letren resigns as Miss Universe TT |url=https://newsday.co.tt/2025/09/11/dr-sihle-letren-resigns-as-miss-universe-tt/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20250912040736/https://newsday.co.tt/2025/09/11/dr-sihle-letren-resigns-as-miss-universe-tt/ |archive-date=12 Setyembre 2025 |access-date=12 Setyembre 2025 |website=Trinidad and Tobago Newsday |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |author=Andini |first=Dewi |date=6 Oktubre 2025 |title=7 Potret Latifah Morris Miss Universe Trinidad dan Tobago 2025, Stunning Abis! |language=id |trans-title=7 Portraits of Latifah Morris, Miss Universe Trinidad and Tobago 2025, Absolutely Stunning! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-latifah-morris-miss-universe-trinidad-dan-tobago-2025-c1c2-01-cw2f3-qvbr38 |url-status=live |access-date=13 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012154854/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-latifah-morris-miss-universe-trinidad-dan-tobago-2025-c1c2-01-cw2f3-qvbr38 |archive-date=12 Oktubre 2025}}</ref> Pinalitan ni Zhao Na si Xuhe Hou bilang kinatawan ng Tsina dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |date=30 Hulyo 2024 |title=侯旭合摘得桂冠！！第 72 届环球小姐中国区大赛皇冠之夜：华丽落幕，星光绽放 |trans-title=Hou Xuhe won the crown! ! The 72nd Miss Universe China crown night: a gorgeous ending with star-studded glory |url=https://caijing.chinadaily.com.cn/a/202407/30/WS66a88451a310054d254ea9b5.html |access-date=21 Nobyembre 2024 |website=China Daily |language=zh |archive-date=27 Nobiyembre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241127093947/https://caijing.chinadaily.com.cn/a/202407/30/WS66a88451a310054d254ea9b5.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite news |author=Le |first=Linh |date=16 Abril 2025 |title=4 Miss Universe national winners stripped of titles |language=en |website=VnExpress |url=https://e.vnexpress.net/news/life/celebrities/4-miss-universe-national-winners-stripped-of-titles-4874881.html |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250427040311/https://e.vnexpress.net/news/life/celebrities/4-miss-universe-national-winners-stripped-of-titles-4874881.html |archive-date=27 Abril 2025}}</ref><ref>{{cite news |author=Nguyen |first=An |date=11 Abril 2025 |title=Miss Universe China Xinying Zhu stripped of title for 'inability to fulfill duties' |language=en |website=VnExpress |url=https://e.vnexpress.net/news/life/celebrities/miss-universe-china-xinying-zhu-stripped-of-title-for-inability-to-fulfill-duties-4872860.html |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251017093012/https://e.vnexpress.net/news/life/celebrities/miss-universe-china-xinying-zhu-stripped-of-title-for-inability-to-fulfill-duties-4872860.html |archive-date=17 Oktubre 2025}}</ref> Pinalitan ng second runner-up ng Miss Polonia 2025 na si Emily Reng ang orihinal na kandidata ng Polonya na si Miss Polski 2025 Oliwia Mikulska matapos malipat ang prangkisa ng Miss Universe sa Polonya sa Miss Polonia.<ref>{{Cite news |last=Wolniewicz |first=Natalia |date=29 Hunyo 2025 |title=To ona została Miss Polski 2025. Oliwia Mikulska ma na swoim koncie spore osiągnięcia |language=pl |trans-title=She is Miss Poland 2025. Oliwia Mikulska has a lot of achievements under her belt. Oliwia Mikulska is Miss Poland 2025. |website=Onet.pl |url=https://www.onet.pl/styl-zycia/plejada/to-ona-zostala-miss-polski-2025-oliwia-mikulska-ma-na-swoim-koncie-spore-osiagniecia/jych0l5,0898b825 |url-status=live |access-date=30 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250629223057/https://www.onet.pl/favicon.ico |archive-date=29 Hunyo 2025}}</ref><ref>{{cite news |author=Szulim |first=Igor |date=22 Oktubre 2025 |title=Takiej reprezentantki jeszcze nie mieliśmy. 19-latka z Chicago powalczy o tytuł Miss Universe |language=pl |trans-title=We've never had a representative like this before. A 19-year-old from Chicago will compete for the Miss Universe title |website=Plejada |url=https://plejada.pl/newsy/miss-universe-2025-kim-jest-emily-reng-reprezentantka-polski/z4qtn1t |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251022194152/https://plejada.pl/newsy/miss-universe-2025-kim-jest-emily-reng-reprezentantka-polski/z4qtn1t |archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref> ==== Mga unang pagsali, pagbalik, at pag-urong sa kompetisyon ==== Lalahok sa unang pagkakataon ang mga bansang Cabo Verde, Mayotte, Palestina, at Rwanda.<ref>{{cite news |author=Oliveira |first=Aline |date=20 Oktubre 2025 |title=Cabo Verde estreia-se no concurso Miss Universo com modelo Prissy Gomes |language=pt |trans-title=Cape Verde debuts in the Miss Universe contest with model Prissy Gomes |website=Balai |url=https://www.balai.cv/balai-style/cabo-verde-estreia-se-no-concurso-miss-universo-com-modelo-prissy-gomes/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251022183126/https://www.balai.cv/balai-style/cabo-verde-estreia-se-no-concurso-miss-universo-com-modelo-prissy-gomes/ |archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Paul |first=Iraa |date=14 Agosto 2025 |title=Who is Nadeen Ayoub, first Miss Palestine in Miss Universe after decades of absence? Fans warn: ‘Israel will target her’ |language=en |website=The Times of India |url=https://www.indiatimes.com/trending/who-is-nadeen-ayoub-first-miss-palestine-in-miss-universe-after-decades-of-absence-fans-warn-israel-will-target-her-666736.html |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250814053128/https://www.indiatimes.com/trending/who-is-nadeen-ayoub-first-miss-palestine-in-miss-universe-after-decades-of-absence-fans-warn-israel-will-target-her-666736.html |archive-date=14 Agosto 2025}}</ref><ref>{{cite news |author=Requintina |first=Robert |date=17 Oktubre 2025 |title=House of Yugen pioneers in reshaping the future of Miss Universe |language=en |website=[[Manila Bulletin]] |url=https://mb.com.ph/2025/10/17/house-of-yugen-pioneers-in-reshaping-the-future-of-miss-universe |access-date=21 Nobyembre 2025}}</ref> Babalik sa edisyong ito ang mga bansang Eslobenya at Irak na huling sumali noong [[Miss Universe 2017|2017]];<ref>{{Cite news |last=Boscarol |first=Taja |date=6 Mayo 2025 |title=Miss Universe returns to Slovenia |language=en-US |website=Boscarol |url=https://boscarol.si/en/miss-universe-returns-to-slovenia/ |url-status=live |access-date=8 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250518080138/https://boscarol.si/en/miss-universe-returns-to-slovenia/ |archive-date=18 Mayo 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=23 Marso 2025 |title=Miss Universe Iraq Returns to the 74th Miss Universe Competition |url=https://www.missuniverse.com/press-releases/mr-al-mousawy-was-inspired-to-bring-iraq-back-to-miss-universe/ |url-status=live |access-date=2 Abril 2025 |website=Miss Universe |language=en}}</ref> Suwesya na huling sumali noong [[Miss Universe 2021|2021]];<ref name="SWEDENRETURN">{{Cite news |author=Tuazon |first=Nikko |date=12 Oktubre 2025 |title=Josh Yugen to appoint Miss Universe Sweden 2025 |language=en |website=PEP.ph |url=https://www.pep.ph/news/local/189097/josh-yugen-miss-universe-sweden-2025-a721-20251012 |url-status=live |access-date=13 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012152057/https://www.pep.ph/news/local/189097/josh-yugen-miss-universe-sweden-2025-a721-20251012 |archive-date=12 Oktubre 2025}}</ref> Gana at Hayti na huling sumali noong [[Miss Universe 2022|2022]];<ref name=":2">{{Cite news |author=Ramírez |first=José Carlos Molina |date=18 Agosto 2025 |title=Estas son las latinas rumbo a Miss Universo 2025: ¿Quiénes faltan? |language=es |trans-title=These are the Latinas headed to Miss Universe 2025: Who's missing? |website=La Prensa Gráfica |url=https://www.laprensagrafica.com/farandula/Estas-son-las-latinas-rumbo-a-Miss-Universo-2025-Quienes-faltan-20250818-0032.html |url-status=live |access-date=5 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250903131326/https://www.laprensagrafica.com/farandula/Estas-son-las-latinas-rumbo-a-Miss-Universo-2025-Quienes-faltan-20250818-0032.html |archive-date=3 Setyembre 2025}}</ref> at Kosobo, Panama, at Timog Aprika na huling sumali noong [[Miss Universe 2023|2023]].<ref>{{Cite web |last=Andini |first=Dewi |date=12 Setyembre 2025 |title=7 Potret Dorea Shala Miss Universe Kosovo 2025, Sweet Abis! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-dorea-shala-miss-universe-kosovo-2025-sweet-abis-c1c2-01-cw2f3-n97n07 |access-date=25 Setyembre 2025 |website=IDN Times |language=id}}</ref><ref>{{Cite web |date=7 Abril 2025 |title=Señorita Panamá inicia proceso de selección para Miss Universe 2025 y 2026 |trans-title=Miss Panama begins the selection process for Miss Universe 2025 and 2026 |url=https://www.critica.com.pa/show/senorita-panama-inicia-proceso-de-seleccion-para-miss-universe-2025-y-2026-490027 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250407155021/https://www.critica.com.pa/show/senorita-panama-inicia-proceso-de-seleccion-para-miss-universe-2025-y-2026-490027 |archive-date=7 Abril 2025 |access-date=7 Abril 2025 |website=Crítica |language=es}}</ref><ref>{{Cite news |date=5 Nobyembre 2025 |title=Global Glamour Meets Controversy at Miss Universe 74 |language=en |website=Greater Belize Media |url=https://www.greaterbelize.com/global-glamour-meets-controversy-at-miss-universe-74/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251107190243/https://www.greaterbelize.com/global-glamour-meets-controversy-at-miss-universe-74/ |archive-date=7 Nobyembre 2025}}</ref> Bumitiw si Sahar Biniaz ng Iran buhat ng pag-aalala para sa kaligtasan ng kaniyang pambansang direktor kasunod ng mga ulat ng pagkakakulong ng direktor sa Iran.<ref>{{cite news |last=Fatemehzadeh |first=Muhammad |date=1 Hunyo 2025 |title=«سحر بی‌نیاز» دختر شایسته پارسی ۲۰۲۵ شد _ نماینده ایران در رقابت جهانی تایلند |language=Farsi |trans-title="Sahar Biniaz" became Miss Persia 2025 - Iran's representative in the world competition in Thailand |website=Anajournal |url=https://anajournal.ir/news/akhbar-film-serial/dokhtar-shayesteh-parsi-2025-sahar-biniaz/ |url-status=live |access-date=2 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250602091925/https://anajournal.ir/news/akhbar-film-serial/dokhtar-shayesteh-parsi-2025-sahar-biniaz/ |archive-date=2 Hunyo 2025}}</ref><ref>{{Cite news |author=Nam |first=Duy |date=10 Oktubre 2025 |title=Người đẹp hai lần bỏ thi Hoa hậu Hoàn vũ |language=vi |trans-title=Beauty twice dropped out of Miss Universe contest |website=Tiền Phong |url=https://tienphong.vn/nguoi-dep-hai-lan-bo-thi-hoa-hau-hoan-vu-post1785827.tpo |url-status=live |access-date=13 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251010055000/https://tienphong.vn/nguoi-dep-hai-lan-bo-thi-hoa-hau-hoan-vu-post1785827.tpo |archive-date=10 Oktubre 2025}}</ref> Bumitiw si Diana Fast ng Alemanya dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=7 Abril 2025 |title=Miss Universe Germany: Diana Fast ist Miss Universe Germany 2025 / Mit Charisma, Mut und Business-Mindset an die Spitze |trans-title=Miss Universe Germany: Diana Fast is Miss Universe Germany 2025 / With charisma, courage and business mindset to the top |url=https://ga.de/sonderthemen/spezial/presseportal/diana-fast-ist-miss-universe-germany-2025-mit-charisma-mut-und-business-mindset-an-die-spitze_aid-126077937 |access-date=7 Abril 2025 |website=General-Anzeiger Bonn |language=de }}{{Dead link|date=Abril 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite news |last=Parent |first=Tabitha |date=6 Nobyembre 2025 |title=Miss Germany 2025 Diana Fast Withdraws from Miss Universe Pageant |language=en |website=People |url=https://people.com/miss-germany-2025-withdraws-from-miss-universe-pageant-11844828 |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251106184948/https://people.com/miss-germany-2025-withdraws-from-miss-universe-pageant-11844828 |archive-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> sina Iman Totic ng Hilagang Masedonya,<ref>{{cite news |date=23 Oktubre 2025 |title=Убавината им е во гените: Ќерка на поранешна Мис Македонија го освојува светот, ќе ја претставува нашата земја на Мис Универзум 2025 |language=mk |trans-title=Beauty is in their genes: Daughter of former Miss Macedonia conquers the world, will represent our country at Miss Universe 2025 |website=Zenski Magazin |url=https://zenskimagazin.faktor.mk/ubavinata-im-e-vo-genite-kjerka-na-poraneshna-mis-makedonija-go-osvojuva-svetot-kje-ja-pretstavuva-nashata-zemja-na-mis-univerzum-2025 |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251024181529/https://zenskimagazin.faktor.mk/ubavinata-im-e-vo-genite-kjerka-na-poraneshna-mis-makedonija-go-osvojuva-svetot-kje-ja-pretstavuva-nashata-zemja-na-mis-univerzum-2025 |archive-date=24 Oktubre 2025}}</ref> Josiane Golonga ng Kaemerun,<ref>{{Cite news |last=Mawel |first=Arnaud Nicolas |date=13 Hulyo 2025 |title=Josiane Golonga Harangada élue Miss Cameroun 2025 |language=fr |trans-title=Josiane Golonga Harangada elected Miss Cameroon 2025 |website=Journal du Cameroun |url=https://fr.journalducameroun.com/josiane-golonga-harangada-elue-miss-cameroun-2025/ |url-status=live |access-date=13 Hulyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250713130827/https://fr.journalducameroun.com/josiane-golonga-harangada-elue-miss-cameroun-2025/ |archive-date=13 Hulyo 2025}}</ref> at Chiara Wijntuin ng Suriname dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |date=3 Nobyembre 2024 |title=Chiara Wijntuin gekroond tot Miss Suriname 2025 |url=https://www.waterkant.net/suriname/2024/11/03/chiara-wijntuin-gekroond-tot-miss-suriname-2025/ |access-date=19 Nobyembre 2024 |website=Waterkant |language=nl}}</ref><ref>{{Cite news |date=11 Nobyembre 2025 |title=Loạt hoa hậu bỏ thi Miss Universe 2025 |language=vi |trans-title=Miss Universe 2025 series dropped out |website=VnExpress |url=https://ngoisao.vnexpress.net/loat-hoa-hau-bo-thi-miss-universe-2025-4962455.html |access-date=21 Nobyembre 2025}}</ref> Bumitiw rin si Helena O'Connor ng Lupangyelo dahil sa isang karamdaman.<ref>{{Cite web |last=Guðjónsdóttir |first=Guðrún Ósk |date=3 Abril 2025 |title=Helena er Ungfrú Ísland 2025 |trans-title=Helena is Miss Iceland 2025 |url=https://www.dv.is/fokus/2025/04/03/helena-er-ungfru-island-2025/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250404064133/https://www.dv.is/fokus/2025/04/03/helena-er-ungfru-island-2025/ |archive-date=4 Abril 2025 |access-date=4 Abril 2025 |website=Dagblaðið Vísir |language=is}}</ref><ref>{{Cite news |date=8 Nobyembre 2025 |title=Helena hættir við þátttöku í Miss Universe í Tælandi vegna veikinda |language=is |trans-title=Helena withdraws from Miss Universe in Thailand due to illness |website=Dagblaðið Vísir |url=https://www.dv.is/fokus/2025/11/08/helena-haettir-vid-thatttoku-miss-universe-taelandi-vegna-veikinda/ |access-date=21 Nobyembre 2025}}</ref> Bagama't lumahok sa paunang kompetisyon, hindi na nagpakita sa pangwakas na kompetisyon si Flavia Harizaj ng Albanya dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |date=21 Nobyembre 2025 |title=Scandal at Miss Universe in Thailand, the representative from Albania does not appear in the final |url=https://www.voxnews.al/english/lifestyle/skandal-ne-miss-universe-ne-tajlande-perfaqesuesja-nga-shqiperia-nuk-s-i104741 |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=Vox News |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=30 June 2025 |title=Shqipëria dhe Kosova zgjedhin më të bukurat për Miss Universe 2025 |language=sq |trans-title=Albania and Kosovo choose the most beautiful for Miss Universe 2025 |website=Albanian Post |url=https://albanianpost.com/shqiperia-dhe-kosova-zgjedhin-me-te-bukurat-per-miss-universe-2025/ |url-status=live |access-date=30 June 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250630092821/https://albanianpost.com/shqiperia-dhe-kosova-zgjedhin-me-te-bukurat-per-miss-universe-2025/ |archive-date=30 June 2025}}</ref> Bumitiw rin si Gabrielle Henry ng Hamayka matapos magtamo ng isang pinsala sa kasagsagan ng paunang kompetisyon.<ref>{{cite news |date=21 Nobyembre 2025 |title=Miss Jamaica Universe withdraws from pageant after suffering head injury in fall |work=Jamaica Observer |url=https://www.jamaicaobserver.com/2025/11/21/miss-jamaica-universe-withdraws-pageant-suffering-head-injury-fall/#google_vignette |url-status=live |access-date=26 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251122090404/https://www.jamaicaobserver.com/2025/11/21/miss-jamaica-universe-withdraws-pageant-suffering-head-injury-fall/ |archive-date=22 Nobyembre 2025}}</ref> Hindi sasali ang mga bansang Bahreyn, Eritreya, Hibraltar, Kenya, Maldibas, Mongolya, Pidyi, Samoa, Somalya, Tsipre, at Usbekistan sa edisyong ito matapos na mabigo ang kanilang mga organisasyong pambansa na magdaos ng kompetisyong pambansa o magtalaga ng kalahok.<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=18 Oktubre 2025 |title=Josh Yugen secures another Miss Universe franchise, with 4 bets this 2025 |url=https://entertainment.inquirer.net/634111/josh-yugen-secures-another-miss-universe-franchise-with-4-bets-this-2025 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=10 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025 contestants who withdrew from the beauty pageant |url=https://www.hola.com/us/celebrities/20251110866702/miss-universe-2025-contestantswithdrew/ |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=Hola! USA |language=en-us}}</ref> == Mga resulta == === Mga pagkakalagay === {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- |'''Miss Universe 2025''' | * {{flagdeco|Mexico}} '''[[Mehiko]]''' – '''[[Fátima Bosch]]'''<ref name=":1">{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=21 Nobyembre 2025 |title=Fatima Bosch of Mexico crowned Miss Universe 2025 in Thailand |url=https://entertainment.inquirer.net/639639/fatima-bosch-of-mexico-crowned-miss-universe-2025-in-thailand |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> |- |1st runner-up | * {{flagicon|THA}} [[Taylandiya]] – [[Praveenar Singh]]<ref name=":1" /> |- |2nd runner-up | * {{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]] – Stephany Abasali<ref name=":1" /> |- |3rd runner-up | * {{flagicon|PHL}} [[Pilipinas]] – [[Ahtisa Manalo]]<ref name=":1" /> |- |4th runner-up | * {{flagicon|CIV}} [[Côte d'Ivoire|Baybaying Garing]] – Olivia Yacé<ref name=":1" /> |- |Top 12<ref>{{Cite web |last=Baylon |first=Khryzztine Joy |date=21 Nobyembre 2025 |title=Live Updates: Ahtisa Manalo advances to Miss Universe 2025 Top 12 |url=https://www.pep.ph/news/local/189754/live-updates-miss-universe-2025-a5132-20251121 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=Philippine Entertainment Portal |language=en}}</ref> | * {{flagicon|GLP|variant=local}} [[Guadalupe (Pransya)|Guadalupe]] – Ophély Mézino * {{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] – Vanessa Pulgarín * {{flagdeco|CUB}} [[Cuba|Kuba]] – Lina Luaces * {{flagdeco|MLT}} [[Malta]] – Julia Cluett * {{flagdeco|PUR}} [[Puerto Rico|Porto Riko]] – Zashely Alicea * {{flagicon|CHI}} [[Chile|Tsile]] – Inna Moll * {{flagicon|CHN}} [[Tsina]] – Zhao Na |- |Top 30<ref>{{Cite web |last=Pasajol |first=Anne |date=21 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025: Ahtisa Manalo advances to Top 30 |url=https://entertainment.inquirer.net/639594/miss-universe-2025-ahtisa-manalo-advances-to-top-30 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> | * {{flagdeco|BAN}} [[Bangladesh|Bangglades]] – Tangia Methila * {{flagicon|BRA}} [[Brasil]] – Gabriela Lacerda * {{flagdeco|USA}} [[Estados Unidos]] – Audrey Eckert * {{flagicon|GUA}} [[Guatemala|Guwatemala]] – Raschel Paz * {{flagdeco|JPN}} [[Hapon]] – Kaori Hashimoto * {{flagdeco|IND}} [[Indiya]] – Manika Vishwakarma * {{flagdeco|CAN}} [[Canada|Kanada]] – Jaime Vandenberg * {{flagdeco|CRI}} [[Costa Rica|Kosta Rika]] – Mahyla Roth * {{flagicon|CRO}} [[Kroasya]] – Laura Gnjatović * {{flagicon image|Flag of the Hispanic peoples.svg}} [[Amerikang Latino|Latina]] – Yamilex Hernández * {{flagicon|NIC}} [[Nicaragua|Nikaragwa]] – Itza Castillo * {{flagdeco|NLD}} [[Netherlands|Olanda]] – Nathalie Mogbelzada * {{flagdeco|PSE}} [[Estado ng Palestina|Palestina]] – Nadeen Ayoub * {{flagdeco|PRY}} [[Paraguay|Paragway]] – Yanina Gómez * {{flagicon|FRA}} [[Pransiya]] – Ève Gilles * {{flagdeco|DOM}} [[Republikang Dominikano]] – Jennifer Ventura * {{flagdeco|RWA}} [[Rwanda]] – Solange Keita * {{flagicon|ZIM}} [[Zimbabwe|Simbabwe]] – Lyshanda Moyas |} === Mga ''Continental Queen'' === {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Parangal !Kandidata |- |Aprika at Oseaniya | * {{flagicon|CIV}} Baybaying Garing – Olivia Yacé (bumitiw)<ref>{{Cite web |last=Llemit |first=Kathleen A. |date=24 Nobyembre 2025 |title=Cote d’Ivoire’s Olivia Yace steps down as Miss Universe Africa and Oceania |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/24/2489681/cote-divoires-olivia-yace-steps-down-miss-universe-africa-and-oceania |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref> |- |Asya | * {{flagicon|CHN}} Tsina – Zhao Na<ref name=":4">{{Cite web |last=Purnell |first=Kristofer |date=22 Nobyembre 2025 |title=China’s Zhao Na succeeds Chelsea Manalo as Miss Universe Asia |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/22/2488313/chinas-zhao-na-succeeds-chelsea-manalo-miss-universe-asia |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref> |- |Europa at Gitnang Silangan | * {{flagdeco|MLT}} Malta – Julia Cluett<ref name=":4" /> |- |Kaamerikahan | * {{flagicon|VEN}} Beneswela – Stephany Abasali<ref name=":4" /> |} === Mga natatanging parangal === {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Parangal !Kandidata |- |Miss Photogenic | * {{flagdeco|CRI}} Kosta Rika – Mahyla Roth<ref name=":5">{{Cite web |last=Mallorca |first=Hannah |date=22 Nobyembre 2025 |title=Ahtisa Manalo snags 3rd place in Miss Universe ‘Beyond the Crown’ tilt |url=https://entertainment.inquirer.net/639849/ahtisa-manalo-snags-3rd-place-in-miss-universe-beyond-the-crown-tilt |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> |- |Miss Congeniality | * {{flagdeco|TUR}} Turkiya – Ceren Arslan<ref name=":5" /> |- |Best in National Costume | * {{flagicon|PHL}} Pilipinas – [[Ahtisa Manalo]]<ref>{{Cite web |last=Núñez|first=Bárbara Sepúlveda|date=26 Nobyembre 2025|title=¿Qué país obtuvo el premio al “Mejor Traje Típico” en Miss Universe 2025?|url=https://www.elnuevodia.com/entretenimiento/farandula/notas/que-pais-obtuvo-el-premio-al-mejor-traje-tipico-en-miss-universe-2025/|access-date=27 Nobyembre 2025|website=El Nuevo Día|language=es|trans-title=Which country won the "Best National Costume" award at Miss Universe 2025?}}</ref> |- |People's Choice | * {{flagdeco|PRY}} Paragway – Yanina Gómez<ref name=":5" /> |- |Most Beautiful Skin | * {{flagdeco|IDN}} Indonesya – Sanly Liu<ref name=":5" /> |} {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Parangal !Pambansang Direktor |- |Best National Pageant | * [[Miss Universe Philippines]] – Jonas Gaffud<ref>{{cite web |date=22 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe Philippines Organization named 'Best National Pageant' |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/967066/miss-universe-philippines-organization-named-best-national-pageant/story/ |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=GMA News Online |publisher=GMA Network |language=en}}</ref> |} ==== ''Beyond the Crown'' ==== {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- |Nagwagi | * {{flagdeco|PRY}} Paragway – Yanina Gómez<ref name=":5" /> |- |1st runner-up | * {{flagdeco|NLD}} Olanda – Nathalie Mogbelzada<ref name=":5" /> |- |2nd runner-up | * {{flagicon|PHL}} Pilipinas – [[Ahtisa Manalo]]<ref name=":5" /> |} == Kompetisyon == === Pormat ng kompetisyon === Tulad noong [[Miss Universe 2024|2024]], tatlumpung semi-finalist ang napili sa pamamagitan ng national costume competition, paunang kompetisyon at ang mga closed-door interview.<ref>{{Cite news |date=4 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe Organization reaffirms 4 official competition stages, no form of 'preference or advantage' |language=en |website=[[GMA Network]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/964810/miss-universe-organization-reaffirms-4-official-competition-stages-no-form-of-preference-or-advantage/story/ |access-date=21 Nobyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Mallorca |first=Hannah |date=4 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025: Candidates to be judged in four categories |language=en |website=[[Philippine Daily Inquirer|Entertainment Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/636626/miss-universe-2025-candidates-to-be-judged-in-four-categories |access-date=21 Nobyembre 2025}}</ref> Nagsagawa ng ''internet voting'' kung saan ang mga manonood ay maaaring bumoto para sa isa pang kandidata upang umabante sa ''semifinals''. Lumahok sa ''swimsuit competition'' ang tatlumpung mga ''semifinalist'' at pagkatapos ay pinili ang labindalawang mga ''semifinalist''. Lumahok sa ''evening gown competition'' ang labindalawang mga ''semifinalist'' at kalaunan ay pinili ang limang pinalista na lalahok sa ''question-and-answer round'', ''final question'' at ''final walk''.<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=16 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025: What to expect at the coronation show |url=https://entertainment.inquirer.net/638621/miss-universe-2025-what-to-expect-at-the-coronation-night |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> Natukoy ang mga nanalo ng walong natatatanging parangal at ang kanilang mga ''runner-up'' sa pamamagitan ng ''online public voting'' sa pamamagitan ng mga aplikasyon na Miss Universe at Zetrix, kabilang ang parangal na ''Miss Congeniality''.<ref>{{Cite news |last=Adina|first=Armin P.|date=9 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 online voting to include Miss Congeniality|url=https://entertainment.inquirer.net/637588/miss-universe-2025-online-voting-to-include-miss-congeniality|access-date=28 Nobyembre 2025|newspaper=[[Philippine Daily Inquirer|Entertainment Inquirer]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=9 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 opens online voting for multiple categories, including Miss Congeniality|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/965453/miss-universe-2025-online-voting/story/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20251109155151/https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/965453/miss-universe-2025-online-voting/story/|archive-date=9 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=[[GMA Network]]}}</ref> === Komite sa pagpili === * Miniyothabo Francisca Baloyi – koronel ng hukbo mula sa Simbabwe ''(sa'' ''pangwakas na kompetisyon lamang)<ref name="ADDJUDGE">{{cite web |last1=Purnell |first1=Kristoffer |date=19 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2005 Natalie Glebova, Angolan [sic] commander join Miss Universe 2025 jury |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/19/2488515/miss-universe-2005-natalie-glebova-angolan-commander-join-miss-universe-2025-jury |archive-url=https://web.archive.org/web/20251120002116/https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/19/2488515/miss-universe-2005-natalie-glebova-angolan-commander-join-miss-universe-2025-jury |archive-date=20 Nobyembre 2025 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[The Philippine Star]]}}</ref>'' * Romero Britto – Brasilenyong artista at iskulptor ''(sa gabi ng'' ''pangwakas na kompetisyon lamang)''<ref name=":2" /> * Ismael Cala – Kubanong mamamahayag at manununulat<ref>{{cite web |last1=González|first1=Elvis|date=10 Nobyembre 2025|title=Ismael Cala confirmado como jurado de Miss Universo 2025|trans-title=Ismael Cala confirmed as a judge for Miss Universe 2025|url=https://meridiano.net/usa/farandula/ismael-cala-confirmado-como-jurado-de-miss-universo-2025-2025111013120|archive-url=https://web.archive.org/web/20251112010033/https://meridiano.net/usa/farandula/ismael-cala-confirmado-como-jurado-de-miss-universo-2025-2025111013120|archive-date=12 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Diario Meridiano|language=es}}</ref><ref name="PREJUDGE">{{cite news |date=20 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 รอบพรีลิมฯ สุดปัง แฟนไทยเชียร์ วีนา ฟอร์มแรงทุกด่าน|trans-title=Miss Universe 2025 preliminary round was spectacular, with Thai fans cheering as Veena delivered a strong performance in every segment|url=https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2896661|archive-url=https://web.archive.org/web/20251119174302/https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2896661|archive-date=19 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Thairath|language=th}}</ref> * Sharon Fonseca – Benesolanong modelo, aktres, at negosyante<ref>{{Cite news |author=Reina |first=Kleimar |date=25 Agosto 2025 |title=Una actriz venezolana integra el jurado del Miss Universo 2025 |language=es |trans-title=A Venezuelan actress joins the Miss Universe 2025 judge |website=Diario Meridiano |url=https://meridiano.net/usa/farandula/una-actriz-venezolana-integra-el-jurado-del-miss-universo-2025-202582520450 |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250826131205/https://meridiano.net/usa/farandula/una-actriz-venezolana-integra-el-jurado-del-miss-universo-2025-202582520450 |archive-date=26 Agosto 2025}}</ref> * [[Natalie Glebova]] – [[Miss Universe 2005]] mula sa Kanada''<ref name="ADDJUDGE" />'' * Louie Heredia – Pilipinong mang-aawit<ref>{{Cite web |last=Adina|first=Armin P.|title=Filipino singer Louie Heredia joins Miss Universe 2025 selection committee|url=https://entertainment.inquirer.net/639173/filipino-singer-louie-heredia-joins-miss-universe-2025-selection-committee|access-date=28 Nobyembre 2025|language=en-US|date=19 Nobyembre 2025|website=[[Philippine Daily Inquirer]]}}</ref><ref>{{Cite web |title=Filipino singer Louie Heredia joins Miss Universe selection committee|url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/966635/filipino-singer-louie-heredia-joins-miss-universe-selection-committee/story/?amp|access-date=28 Nobyembre 2025|website=GMA News Online|date=19 Nobyembre 2025|language=en}}</ref> * [[Andrea Meza]] – [[Miss Universe 2020]] mula sa [[Mehiko]]<ref>{{Cite news |author=Julio Blanca |date=14 Agosto 2025 |title=Andrea Meza será jueza en Miss Universo 2025 |language=es |trans-title=Andrea Meza will be a judge at Miss Universe 2025 |website=El Diario La Prensa |url=https://eldiariony.com/2025/08/14/andrea-meza-sera-jueza-en-miss-universo-2025/ |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250826134123/https://eldiariony.com/2025/08/14/andrea-meza-sera-jueza-en-miss-universo-2025/ |archive-date=26 Agosto 2025}}</ref> * Saina Nehwal – Indiyanong manlalaro ng badminton; tumanggap ng tansong medalya sa [[Palarong Olimpiko sa Tag-init 2012]]<ref>{{cite news |last1=Ganapathy|first1=Vivek|date=16 Nobyembre 2025|title=Ace Judge! Indian Badminton Icon Saina Nehwal Joins Miss Universe 2025 Judges' Panel|url=https://www.news18.com/sports/ace-judge-indian-badminton-icon-saina-nehwal-joins-miss-universe-2025-judges-panel-9712019.html#google_vignette|archive-url=https://web.archive.org/web/20251116135425/https://www.news18.com/sports/ace-judge-indian-badminton-icon-saina-nehwal-joins-miss-universe-2025-judges-panel-9712019.html|archive-date=16 November 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=News18|language=en}}</ref> ''(sa'' ''pangwakas na kompetisyon lamang)'' * Savinee Pakaranang – Miss Thailand 1984<ref name="PREJUDGE" /> ''(sa paunang'' ''kompetisyon lamang)'' * Chalida Thaochalee – Aktres, Miss Thailand 1998<ref>{{cite news |date=17 Nobyembre 2025|title=ตัวแทนคนไทย! นก ชลิดา นั่งกรรมการตัดสิน ประกวด Miss Universe|trans-title=Thai representative! Nok Chalida as judge for Miss Universe pageant|url=https://www.matichon.co.th/lifestyle/news_5461292|archive-url=https://web.archive.org/web/20251117163955/https://www.matichon.co.th/lifestyle/news_5461292|archive-date=17 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Matichon|language=th}}</ref> * Farung Yuthithum – Miss Thailand Universe 2007<ref name="PREJUDGE" /> ''(sa paunang'' ''kompetisyon lamang)'' == Mga kandidata == 118 kandidata ang lumahok para sa titulo.<ref>{{Cite news |date=28 Hulyo 2025 |title=Omar Harfouch Joins Miss Universe Jury with Vision to Inspire Future Female Leaders |language=en |website=Entrepreneur |url=https://www.entrepreneur.com/en-ae/news-and-trends/omar-harfouch-joins-miss-universe-jury-with-vision-to/495106 |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250729021403/https://www.entrepreneur.com/en-ae/news-and-trends/omar-harfouch-joins-miss-universe-jury-with-vision-to/495106 |archive-date=29 Hulyo 2025}}</ref><ref>{{cite news |author=Gomez |first=Shirley |date=17 October 2025 |title=Miss Universe 2025: The 119 confirmed contestants and missing countries |website=[[¡Hola!]] |url=https://www.hola.com/us/beauty/20251017862218/miss-universe-2025-confirmed-contestants-missing-countries/ |url-status=live |access-date=17 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251017165147/https://www.hola.com/us/beauty/20251017862218/miss-universe-2025-confirmed-contestants-missing-countries/ |archive-date=17 October 2025}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Bansa/Teritoryo !Kandidata !Edad{{efn|Mga edad sa panahon ng kompetisyon|group=A}} !Bayan |- |{{flagicon|ANG}} [[Angola|Anggola]] |{{Sortname|Maria |Cunha|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |first= |date=1 Disyembre 2024 |title=Maria Cunha Eleita Miss Angola Universo 2024 |trans-title=Maria Cunha elected Miss Angola Universe 2024 |url=https://platinaline.com/maria-cunha-eleita-miss-angola-universo-2024/ |access-date=19 Enero 2025 |website=PlatinaLine |language=pt |archive-date=4 Disyembre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241204070416/https://platinaline.com/maria-cunha-eleita-miss-angola-universo-2024/ |url-status=dead }}</ref> |21 |[[Luanda]] |- |{{flagicon|ARG}} [[Arhentina]] |{{Sortname|Aldana |Masset|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=26 Mayo 2025 |title=Una cantante y modelo de Entre Ríos fue elegida Miss Universo Argentina 2025 |language=es |trans-title=A singer and model from Entre Ríos was chosen Miss Universe Argentina 2025 |website=Clarín |url=https://www.clarin.com/internacional/cantante-modelo-rios-elegida-miss-universo-argentina-2025_0_Zcx3OVQ13X.html |url-status=live |access-date=2 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250526123319/https://www.clarin.com/internacional/cantante-modelo-rios-elegida-miss-universo-argentina-2025_0_Zcx3OVQ13X.html |archive-date=26 Mayo 2025}}</ref> |25 |Aldea Valle María |- |{{flagdeco|ARM}} [[Armenya]] |{{sortname|Peggy|Garabekian|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=11 Setyembre 2025 |title=Հայաստանը «Միսս Տիեզերք»-ում կներկայացնի Փեգի Գարաբեկյանը |language=hy |trans-title=Peggy Garabekian will represent Armenia at Miss Universe |website=News.am |url=https://style.news.am/arm/news/109973/hayastany-miss-tiezerq-um-knerkayacni-pegi-garabekyany.html |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250912123658/https://style.news.am/arm/news/109973/hayastany-miss-tiezerq-um-knerkayacni-pegi-garabekyany.html |archive-date=12 Setyembre 2025}}</ref> |31 |[[Los Angeles]] |- |{{flagdeco|ARU}} [[Aruba]] |{{sortname|Hannah|Arends|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=11 Agosto 2025 |title=Hannah Arends crowned Miss Universe Aruba 2025 |language=en |website=Aruba Papers |url=https://arubapapers.com/hannah-arends-crowned-miss-universe-aruba-2025/ |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250812085600/https://arubapapers.com/hannah-arends-crowned-miss-universe-aruba-2025/ |archive-date=12 Agosto 2025}}</ref> |28 |Savaneta |- |{{Flag icon|AUS}} [[Australya]] |{{sortname|Lexie|Brant|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=16 Agosto 2025 |title=Lexie Brant Crowned Miss Universe Australia 2025 |url=https://gcmag.com.au/lexie-brant-crowned-miss-universe-australia-2025/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250815164107/https://gcmag.com.au/lexie-brant-crowned-miss-universe-australia-2025/ |archive-date=15 Agosto 2025 |access-date=23 Agosto 2025 |website=Gold Coast |language=en}}</ref> |21 |[[Brisbane]] |- |{{flagicon|BHS}} [[Bahamas]] |{{Sortname|Malique Maranda |Bowe|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Florencia Smith |date=27 Mayo 2025 |title=A new Miss Universe Bahamas crowned |language=en |website=Eyewitness News |url=https://ewnews.com/a-new-miss-universe-bahamas-crowned/ |url-status=live |access-date=2 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250527220642/https://ewnews.com/a-new-miss-universe-bahamas-crowned/ |archive-date=27 Mayo 2025}}</ref> |24 |Grand Bahama |- |{{flagdeco|BAN}} [[Bangladesh|Bangglades]] |{{sortname|Tangia|Methila|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=19 Setyembre 2025 |title=Methila crowned Miss Universe Bangladesh 2025 |url=https://www.observerbd.com/news/544738 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250919105037/https://www.observerbd.com/news/544738 |archive-date=19 Setyembre 2025 |access-date=25 Setyembre 2025 |website=Daily Observer |language=en}}</ref> |33 |[[Dhaka]] |- |{{flagicon|CIV}} [[Côte d'Ivoire|Baybaying Garing]] |{{sortname|Olivia|Yacé|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Ulrich A. |date=23 Hulyo 2025 |title=Miss Universe 2025 : Olivia Yacé désignée pour représenter la Côte d’Ivoire |language=fr |trans-title=Miss Universe 2025: Olivia Yacé chosen to represent Côte d'Ivoire |website=YOP L-FRII |url=https://yop.l-frii.com/miss-universe-2025-olivia-yace-designee-pour-representer-la-cote-divoire/ |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250723180153/https://yop.l-frii.com/miss-universe-2025-olivia-yace-designee-pour-representer-la-cote-divoire/ |archive-date=23 Hulyo 2025}}</ref> |27 |[[Yamoussoukro]] |- |{{flagicon|BEL}} [[Belhika]] |{{Sortname|Karen |Jansen|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Schillewaert |first=Nils |date=15 Pebrero 2025 |title=2e keer, goede keer: Karen Jansen (23) uit Lommel is Miss België 2025 |url=https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2025/02/15/miss-belgie-2025/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216003814/https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2025/02/15/miss-belgie-2025/ |archive-date=16 Pebrero 2025 |access-date=16 Pebrero 2025 |website=VRT NWS |language=nl}}</ref> |23 |Lommel |- |{{flagicon|BLZ}} [[Belise|Belis]] |{{sortname|Isabella|Zabaneh|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Keme-Palacio |first=Benita |date=29 Hunyo 2025 |title=Miss Universe Belize 2025 is Isabella Zabaneh |url=https://www.greaterbelize.com/miss-universe-belize-2025-is-isabella-zabaneh/ |access-date=29 Hunyo 2025 |website=Greater Belize Media |language=en-US}}</ref> |21 |Independence |- |{{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]] |{{Sortname|Stephany |Abasali|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Disyembre 2024 |title=Representante de Anzoátegui, Stephany Abasali, es elegida Miss Universe Venezuela 2024 |trans-title=Anzoátegui representative, Stephany Abasali, is elected Miss Universe Venezuela 2024 |url=https://www.eluniversal.com/entretenimiento/196564/anzoategui-stephany-abasali-es-elegida-miss-universe-venezuela-2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241206124655/https://www.eluniversal.com/entretenimiento/196564/anzoategui-stephany-abasali-es-elegida-miss-universe-venezuela-2024 |archive-date=6 Disyembre 2024 |access-date=14 Pebrero 2025 |website=El Universal |language=es}}</ref> |24 |Puerto Ordaz |- |{{flagdeco|BLR}} [[Biyelorusya]] |{{sortname|Alena|Kucheruk|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=13 Setyembre 2025 |title=Объявили имя победительницы конкурса «Мисс Беларусь – 2025» – ей стала Алёна Кучерук |language=ru |trans-title=The name of the winner of the contest "Miss Belarus - 2025" was announced - she was Alyona Kucheruk |website=Capital TV |url=https://ctv.by/news/obshestvo/obuyavili-imya-pobeditelnicy-konkursa-miss-belarus-2025-ej-stala-alyona-kucheruk |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250913001922/https://ctv.by/news/obshestvo/obuyavili-imya-pobeditelnicy-konkursa-miss-belarus-2025-ej-stala-alyona-kucheruk |archive-date=13 Setyembre 2025}}</ref> |18 |Agrotown |- |{{flagdeco|VIE}} [[Vietnam|Biyetnam]] |{{sortname|Hương Giang|Nguyễn|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=24 Setyembre 2025 |title=Hoa hậu chuyển giới Hương Giang dự thi Miss Universe 2025 |language=vi |trans-title=Transgender beauty queen Huong Giang competes in Miss Universe 2025 |website=VietNamNet |url=https://vietnamnet.vn/hoa-hau-chuyen-gioi-huong-giang-du-thi-miss-universe-2025-2445762.html |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250924133230/https://vietnamnet.vn/hoa-hau-chuyen-gioi-huong-giang-du-thi-miss-universe-2025-2445762.html |archive-date=24 Setyembre 2025}}</ref> |33 |[[Hanoi]] |- |{{Flagicon|Bonaire}} [[Bonaire]] |{{sortname|Nicole|Peiliker-Visser|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Hans Hofstra |date=17 Agosto 2025 |title=Nicole Visser vertegenwoordigt Bonaire bij Miss Universe 2025 in Thailand |language=nl |trans-title=Nicole Visser will represent Bonaire at Miss Universe 2025 in Thailand |website=Bonaire.nu |url=https://www.bonaire.nu/nieuws/kunst-cultuur-en-muziek/78276/nicole-visser-vertegenwoordigt-bonaire-bij-miss-universe-2025-in-thailand |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250817153956/https://www.bonaire.nu/nieuws/kunst-cultuur-en-muziek/78276/nicole-visser-vertegenwoordigt-bonaire-bij-miss-universe-2025-in-thailand |archive-date=17 Agosto 2025}}</ref> |41 |Kralendijk |- |{{flagicon|BOT}} [[Botswana]] |{{sortname|Lillian|Andries|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=1 Setyembre 2025 |title=Lilian Andries Crowned Miss Universe Botswana 2025 |language=en |website=Botswana Youth Magazine |url=https://www.botswanayouth.com/lilian-andries-crowned-miss-universe-botswana-2025/ |url-status=live |access-date=5 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250902174345/https://www.botswanayouth.com/lilian-andries-crowned-miss-universe-botswana-2025/ |archive-date=2 Setyembre 2025}}</ref> |29 |[[Gaborone]] |- |{{flagicon|BRA}} [[Brasil]] |{{Sortname|Gabriela|Lacerda|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Santana |first=Caio |date=13 Pebrero 2025 |title=Piauí vence Miss Universe Brasil 2025 e leva coroa ao estado pela 2ª vez |trans-title=Piauí wins Miss Universe Brazil 2025 and takes the crown to the state for the 2nd time |url=https://www.uol.com.br/splash/noticias/2025/02/13/miss-universe-brasil-acontece-em-sp-com-ausencia-de-3-estados-saiba-tudo.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20250214040948/https://www.uol.com.br/splash/noticias/2025/02/13/miss-universe-brasil-acontece-em-sp-com-ausencia-de-3-estados-saiba-tudo.htm |archive-date=14 Pebrero 2025 |access-date=14 Pebrero 2025 |website=Splash |publisher=UOL |language=pt-br}}</ref> |21 |Teresina |- |{{flagicon|British Virgin Islands}} [[Britanikong Kapuluang Birhenes]] |{{sortname|Olivia|Freeman|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=24 Agosto 2025 |title=Olivia M. Freeman is Miss BVI Universe 2025 |language=en |website=Virgin Islands News Online |url=https://www.virginislandsnewsonline.com/en/news/olivia-m-freeman-is-miss-bvi-universe-2025 |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250825210047/https://www.virginislandsnewsonline.com/en/news/olivia-m-freeman-is-miss-bvi-universe-2025 |archive-date=25 Agosto 2025}}</ref> |22 |Paraquita Bay |- |{{flagicon|BUL}} [[Bulgarya]] |{{sortname|Gaby|Guha|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Marso 2025 |title=Gaby Guha announces her participation in Miss Universe 2025 |language=en |website=The Globe and Mail |url=https://www.theglobeandmail.com/investing/markets/markets-news/GetNews/31521781/gaby-guha-announces-her-participation-in-miss-universe-2025/ |url-status=live |access-date=20 Abril 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250420062331/https://www.theglobeandmail.com/investing/markets/markets-news/GetNews/31521781/gaby-guha-announces-her-participation-in-miss-universe-2025/ |archive-date=20 Abril 2025}}</ref> |27 |[[Sofia]] |- |{{flagicon|BOL}} [[Bolivia|Bulibya]] |{{sortname|Yessica|Hausermann|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=28 Hunyo 2025 |title=¡Yessica Hausermann es la nueva Miss Bolivia Universo 2025! |language=es |trans-title=Yessica Hausermann is the new Miss Bolivia Universe 2025! |website=Red Uno Bolivia |url=https://www.reduno.com.bo/noticias/yessica-hausermann-es-la-nueva-miss-bolivia-universo-2025--20256271270 |url-status=live |access-date=29 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250629065049/https://www.reduno.com.bo/noticias/yessica-hausermann-es-la-nueva-miss-bolivia-universo-2025--20256271270 |archive-date=29 Hunyo 2025}}</ref> |24 |Magdalena |- |{{flagdeco|CPV}} [[Cabo Verde]] |{{sortname|Prissy|Gomes|nolink=1}}<ref>{{cite news |author=Pina |first=Constanca |date=20 Oktubre 2025 |title=Cabo Verde desfila pela primeira vez no Miss Universo com Prissy Gomes |language=pt |trans-title=Cape Verde parades for the first time in Miss Universe with Prissy Gomes |website=Mindel Insite |url=https://mindelinsite.com/social/cabo-verde-desfila-pela-primeira-vez-no-miss-universo-com-prissy-gomes/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251020203251/https://mindelinsite.com/social/cabo-verde-desfila-pela-primeira-vez-no-miss-universo-com-prissy-gomes/amp/ |archive-date=20 Oktubre 2025}}</ref> |32 |Tarrafal |- |{{flagdeco|CUR}} [[Curaçao]] |{{sortname|Camille |Thomas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Hart |first=Rick |date=8 Hunyo 2025 |title=Camille Thomas gekroond tot Miss Universe Curaçao 2025 |trans-title=Camille Thomas crowned Miss Universe Curaçao 2025 |url=https://nu.cw/2025/06/08/camille-thomas-gekroond-tot-miss-universe-curacao-2025/ |access-date=8 Hunyo 2025 |website=nu.CW |language=nl-NL}}</ref> |26 |Willemstad |- |{{Flagicon|COD}} [[Demokratikong Republika ng Congo|Demokratikong Republika ng Konggo]] |{{sortname|Dorcas|Dienda|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Dime |date=4 Setyembre 2025 |title=Miss Universe RDC 2025 : le comité nomme Dorcas Dienda après la destitution de Déborah Djema |language=fr |trans-title=Miss Universe DRC 2025: Committee appoints Dorcas Dienda after Déborah Djema's dismissal |website=La Plume |url=https://laplumeinfos.net/culture-art/miss-universe-rdc-2025-le-comite-nomme-dorcas-dienda-apres-la-destitution-de-deborah-djema-7752.html |url-status=live |access-date=7 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250905062505/https://laplumeinfos.net/culture-art/miss-universe-rdc-2025-le-comite-nomme-dorcas-dienda-apres-la-destitution-de-deborah-djema-7752.html |archive-date=5 Setyembre 2025}}</ref> |31 |[[Kinshasa]] |- |{{flagdeco|DNK}} [[Dinamarka]] |{{sortname|Monique|Sonne|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Nam|first=Duy|date=13 Oktubre 2025|title=Cô gái kế nhiệm đương kim Hoa hậu Hoàn vũ|trans-title=The girl who succeeded the current Miss Universe|url=https://tienphong.vn/co-gai-ke-nhiem-duong-kim-hoa-hau-hoan-vu-post1786758.tpo|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20251013131022/https://tienphong.vn/co-gai-ke-nhiem-duong-kim-hoa-hau-hoan-vu-post1786758.tpo|archive-date=13 Oktubre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Tiền Phong|language=vi}}</ref> |21 |[[Copenhague]] |- |{{Flag|Ehipto}} |{{sortname|Sabrina|Maged|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Andihi |first=Dewi |date=28 Agosto 2025 |title=7 Potret Sabrina Maged Miss Universe Mesir 2025, Bikin Terpukau! |language=id |trans-title=7 Portraits of Sabrina Maged, Miss Universe Egypt 2025, Will Amaze You! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-sabrina-maged-miss-universe-mesir-2025-c1c2-01-cw2f3-0dwjsm |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250828163952/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-sabrina-maged-miss-universe-mesir-2025-c1c2-01-cw2f3-0dwjsm |archive-date=28 Agosto 2025}}</ref> |23 |[[Cairo]] |- |{{flagicon|ECU}} [[Ecuador|Ekwador]] |{{sortname|Nadia|Mejía|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=26 Hulyo 2025 |title=Nadia Mejía es la Miss Universo Ecuador 2025 |language=es |trans-title=Nadia Mejía is Miss Universe Ecuador 2025 |website=El Universo |url=https://www.eluniverso.com/entretenimiento/gente/nadia-mejia-es-la-miss-universo-ecuador-2025-nota/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250727095101/https://www.eluniverso.com/entretenimiento/gente/nadia-mejia-es-la-miss-universo-ecuador-2025-nota/ |archive-date=27 Hulyo 2025}}</ref> |29 |[[Los Angeles]] |- |{{flagdeco|SLV}} [[El Salvador]] |{{sortname|Giulia|Zanoni|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Puente |first=Leidy |date=26 Setyembre 2025 |title=Giulia Zanoni es coronada como Miss Universe El Salvador 2025 |language=es |trans-title=Giulia Zanoni es coronada como Miss Universe El Salvador 2025 |website=El Diario de Hoy |url=https://www.elsalvador.com/entretenimiento/escena/miss-universo-el-salvador-belleza-reinas-de/1244257/2025/ |url-status=live |access-date=28 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250927060742/https://www.elsalvador.com/entretenimiento/escena/miss-universo-el-salvador-belleza-reinas-de/1244257/2025/ |archive-date=27 Setyembre 2025}}</ref> |20 |La Unión |- |{{flagdeco|UAE}} [[Emiratos Arabes Unidos]] |{{sortname|Mariam|Mohamed|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Nasreen Abdulla |date=4 Oktubre 2025 |title=26-year-old crowned Miss Universe UAE 2025 to be first Emirati to carry flag on global stage |language=en |website=Khaleej Times |url=https://www.khaleejtimes.com/lifestyle/fashion/mariam-mohamed-miss-universe-uae-2025-first-emirati-global-stage |url-status=live |access-date=4 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251004102124/https://www.khaleejtimes.com/lifestyle/fashion/mariam-mohamed-miss-universe-uae-2025-first-emirati-global-stage |archive-date=4 Oktubre 2025}}</ref> |26 |[[Dubai]] |- |{{flagdeco|SVK}} [[Slovakia|Eslobakya]] |{{sortname|Viktoria|Güllová|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Kmeťová |first=Alexandra |date=8 Oktubre 2025 |title=Foto: návrat Miss Universe SR po troch rokoch – poznáme víťazku, je ňou táto 20-ročná kráska |language=sk |trans-title=Photo: Miss Universe SR returns after three years – we know the winner, it's this 20-year-old beauty |website=Plus jeden deň |url=https://www1.pluska.sk/soubiznis/domaci-soubiznis/foto-navrat-miss-universe-sr-po-troch-rokoch-pozname-vitazku-je-nou-tato-20-rocna-kraska |url-status=live |access-date=10 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251008174056/https://www1.pluska.sk/soubiznis/domaci-soubiznis/foto-navrat-miss-universe-sr-po-troch-rokoch-pozname-vitazku-je-nou-tato-20-rocna-kraska |archive-date=8 Oktubre 2025}}</ref> |20 |[[Bratislava]] |- |{{flagdeco|SVN}} [[Eslobenya]] |{{sortname|Hana|Klaut|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=3 Setyembre 2025 |title=To je nova slovenska lepotica, miss universe: Hana iz Šempetra je izvrstna zobozdravnica |language=sl |trans-title=This is the new Slovenian beauty, Miss Universe: Hana from Šempeter is an excellent dentist |website=NaDlani |url=https://www.nadlani.si/novice/to-je-nova-slovenska-lepotica-miss-universe-hana-iz-sempetra-je-izvrstna-zobozdravnica/ |url-status=live |access-date=4 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250903221104/https://www.nadlani.si/novice/to-je-nova-slovenska-lepotica-miss-universe-hana-iz-sempetra-je-izvrstna-zobozdravnica/ |archive-date=3 Setyembre 2025}}</ref> |28 |Šempeter pri Gorici |- |{{flagdeco|ESP}} [[Espanya]] |{{sortname|Andrea|Valero|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Ciganda |first=Vanessa |date=31 Hulyo 2025 |title=Descubre a Andrea Valero, la nueva Miss Universe Spain 2025: gallega, comprometida con la sostenibilidad y muy familiar |language=es |trans-title=Discover Andrea Valero, the new Miss Universe Spain 2025: Galician, committed to sustainability, and very family-oriented |website=[[Semana]] |url=https://www.semana.es/corazon/descubre-a-andrea-valero-nueva-miss-universe-spain-2025_2801979 |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250731103627/https://www.semana.es/corazon/descubre-a-andrea-valero-nueva-miss-universe-spain-2025_2801979 |archive-date=31 Hulyo 2025}}</ref> |28 |A Coruña |- |{{flagdeco|USA}} [[Estados Unidos]] |{{sortname|Audrey|Eckert|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Elliott |first=Jacob |date=24 Oktubre 2025 |title=Miss Nebraska USA Audrey Eckert crowned Miss USA 2025 |language=en |website=1011 NOW |url=https://www.1011now.com/2025/10/25/miss-nebraska-usa-audrey-eckert-crowned-miss-usa-2025/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251025162031/https://www.1011now.com/2025/10/25/miss-nebraska-usa-audrey-eckert-crowned-miss-usa-2025/ |archive-date=25 Oktubre 2025}}</ref> |23 |Lincoln |- |{{flagdeco|EST}} [[Estonya]] |{{sortname|Brigitta|Schaback|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Veidemann-Makko |first=Anna-Maria |date=1 Oktubre 2025 |title=GALERII Suletud uste taga valiti tänavune Eesti esindaja Miss Universumil, kelleks on kogenud iluduskuninganna |language=Estonian |trans-title=GALLERY This year's Estonian representative at Miss Universe was chosen behind closed doors, and she is an experienced beauty queen |website=Õhtuleht |url=https://www.ohtuleht.ee/melu/1141008/galerii-suletud-uste-taga-valiti-tanavune-eesti-esindaja-miss-universumil-kelleks-on-kogenud-iluduskuninganna |url-status=live |access-date=10 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251001120331/https://www.ohtuleht.ee/melu/1141008/galerii-suletud-uste-taga-valiti-tanavune-eesti-esindaja-miss-universumil-kelleks-on-kogenud-iluduskuninganna |archive-date=1 Oktubre 2025}}</ref> |28 |[[Tallin]] |- |{{flagdeco|GHA}} [[Ghana|Gana]] |{{sortname|Andromeda|Osam-Peters|nolink=1}}<ref>{{Cite web|title=From giant teapot to 'KPop Demon Hunters': Miss Universe 2025 national costume highlights|url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/19/2488435/giant-teapot-kpop-demon-hunters-miss-universe-2025-national-costume-highlights|website=[[Philippine Star]]|access-date=28 Nobyembre 2025|first=Kristofer|last=Purnell|date=19 Nobyembre 2025|language=en}}</ref> |37 |Cape Coast |- |{{flagicon|GEQ}} [[Gineang Ekwatoriyal]] |{{sortname|Carmen Ismelda |Avomo Obama|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=8 Setyembre 2025 |title=Carmen Ismelda Avomo Obama, nueva Miss Guinea Ecuatorial y Miss Universo 2025 |language=es |trans-title=Carmen Ismelda Avomo Obama, the new Miss Equatorial Guinea and Miss Universe 2025 |website=Ahora |url=https://ahoraeg.com/cultura/2025/09/07/carmen-imelda-avomo-de-19-anos-coronada-miss-guinea-ecuatorial-2025/ |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250908090509/https://ahoraeg.com/cultura/2025/09/07/carmen-imelda-avomo-de-19-anos-coronada-miss-guinea-ecuatorial-2025/ |archive-date=8 Setyembre 2025}}</ref> |19 |Mongomo |- |{{flagicon|GBR}} [[Great Britain|Gran Britanya]] |{{sortname|Danielle|Latimer|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Sexta-Feira |date=1 Agosto 2025 |title=Com Brasil e mais de 50 países confirmados, Miss Universo agita o cenário da beleza internacional |language=pt-BR |trans-title=With Brazil and more than 50 countries confirmed, Miss Universe is shaking up the international beauty scene |website=Folha do Estado |url=https://www.folhadoestado.com.br/colunistas-sociais/edson-guilherme/miss-universo-2025-reune-candidatas-de-mais-de-100-paises-em-edicao-historica-na-tailandia/624789 |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250801183424/https://www.folhadoestado.com.br/colunistas-sociais/edson-guilherme/miss-universo-2025-reune-candidatas-de-mais-de-100-paises-em-edicao-historica-na-tailandia/624789 |archive-date=1 Agosto 2025}}</ref> |36 |Barry |- |{{flagdeco|GRE}} [[Gresya]] |{{sortname|Mary|Chatzipavlou|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author= |date=26 Setyembre 2025 |title=Όλες οι νικήτριες στη λαμπερή βραδιά των Εθνικών Καλλιστείων GS HELLAS 2025 |language=el |trans-title=All the winners at the glittering evening of the GS HELLAS 2025 National Beauty Contest |website=Zougla |url=https://www.zougla.gr/politismos/oles-oi-nikitries-sti-laberi-vradia-ton-ethnikon-kallisteion-gs-hellas-2025/ |url-status=live |access-date=10 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250926193957/https://www.zougla.gr/politismos/oles-oi-nikitries-sti-laberi-vradia-ton-ethnikon-kallisteion-gs-hellas-2025/ |archive-date=26 Setyembre 2025}}</ref> |32 |Elefsina |- |{{flagicon|GLP|variant=local}} [[Guadalupe (Pransya)|Guadalupe]] |{{sortname|Ophély|Mézino|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Romaindate |first=Priscilla |date=12 July 2025 |title=Miss Univers 2025 : la renaissance d'Ophélie Mézino |language=fr-GP |trans-title=Miss Universe 2025: the rebirth of Ophélie Mézino |website=[[Radio Caribbean International]] |url=https://rci.fm/guadeloupe/infos/Culture/Miss-Univers-2025-la-renaissance-dOphelie-Mezino |url-status=live |access-date=12 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250713051157/https://rci.fm/guadeloupe/infos/Culture/Miss-Univers-2025-la-renaissance-dOphelie-Mezino |archive-date=13 July 2025}}</ref> |26 |Morne-à-l'Eau |- |{{flagicon|GUI}} [[Guinea|Guniya]] |{{sortname|Tiguidanké |Bérété|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=1 Disyembre 2024 |title=Tiguidanké Bérété élue Miss Guinée 2024 |trans-title=Tiguidanké Bérété elected Miss Guinea 2024 |url=https://ledjely.com/2024/12/01/tiguidanke-berete-elue-miss-guinee-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250118230717/https://ledjely.com/2024/12/01/tiguidanke-berete-elue-miss-guinee-2024/ |archive-date=18 Enero 2025 |access-date=24 Hunyo 2025 |website=ledjely |language=fr}}</ref> |23 |[[Conakry]] |- |{{flagicon|GUA}} [[Guatemala|Guwatemala]] |{{sortname|Raschel|Paz|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Acevedo Rivas |first=Josue David |date=28 June 2025 |title=Raschel Paz es coronada como Miss Universe Guatemala 2025 |language=es |trans-title=Raschel Paz is crowned Miss Universe Guatemala 2025 |website=[[:es:Unión Latinoamericana de Agencias de Noticias|Agencia Guatemalteca de Noticias]] |url=https://agn.gt/raschel-paz-es-coronada-como-miss-universe-guatemala-2025/ |url-status=live |access-date=13 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250713065626/https://agn.gt/raschel-paz-es-coronada-como-miss-universe-guatemala-2025/ |archive-date=13 July 2025}}</ref> |24 |[[Lungsod ng Guatemala]] |- |{{flagicon|GUY}} [[Guyana]] |{{sortname|Chandini|Baljor|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Sarwal |first=Amit |date=26 Agosto 2025 |title=Indian-origin beauty queens set to shine on Miss Universe 2025 stage |language=en |website=The Australian Today |url=https://www.theaustraliatoday.com.au/indian-origin-beauty-queens-set-to-shine-on-miss-universe-2025-stage/ |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250826035405/https://www.theaustraliatoday.com.au/indian-origin-beauty-queens-set-to-shine-on-miss-universe-2025-stage/ |archive-date=26 Agosto 2025}}</ref> |22 |[[Georgetown]] |- |{{flagdeco|JAM}} [[Jamaica|Hamayka]] |{{Sortname|Gabrielle|Henry|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=10 Agosto 2025 |title=Ophthalmologist Dr Gabrielle Henry named Miss Universe Jamaica 2025 |language=en |website=The Gleaner |url=https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20250810/ophthalmologist-dr-gabrielle-henry-named-miss-universe-jamaica-2025 |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250810132050/https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20250810/ophthalmologist-dr-gabrielle-henry-named-miss-universe-jamaica-2025 |archive-date=10 Agosto 2025}}</ref> |29 |[[Kingston, Jamaica|Kingston]] |- |{{flagdeco|JPN}} [[Hapon]] |{{sortname|Kaori|Hashimoto|nolink=1}}<ref>{{Cite news |title=ミス・ユニバース日本代表は栃木の大学４年、21歳橋本佳央理さん「殻破れた」家族も「びっくり」 (2025年7月16日掲載) |language=ja |trans-title=Miss Universe Japan is 21-year-old Kaori Hashimoto, a fourth-year university student in Tochigi. "She's come out of her shell," her family says. (Published on July 16, 2025) |website=Livedoor |url=https://news.livedoor.com/topics/detail/29180288/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250717023353/https://news.livedoor.com/topics/detail/29180288/ |archive-date=17 Hulyo 2025}}</ref> |21 |[[Prepektura ng Tochigi|Tochigi]] |- |{{flagdeco|HAI}} [[Haiti|Hayti]] |{{sortname|Melissa |Sapini|nolink=1}}<ref>{{Cite web|title=Miss Universe Contestant Breaks Silence on Pageant Controversies Behind the Scenes, from ‘Red Flags’ to Numerous Hospitalizations (Exclusive)|url=https://people.com/miss-universe-contestant-breaks-silence-on-pageant-controversies-behind-the-scenes-exclusive-11857775|website=People Magazine|access-date=28 Nobyembre 2025|language=en|date=26 Nobyembre 2025|last=Lyttle|first=Zoey}}</ref> |22 |[[Puerto Principe]] |- |{{flagdeco|HON}} [[Honduras]] |{{sortname|Alejandra|Fuentes|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=López |first=Nicolle |date=10 July 2025 |title=Alejandra Fuentes Sierra gana la corona de Miss Honduras Universo 2025 |language=es-HN |trans-title=Alejandra Fuentes Sierra wins the Miss Honduras Universe 2025 crown |website=[[El Heraldo (Colombia)|El Heraldo]] |url=https://www.elheraldo.hn/entretenimiento/alejandra-fuentes-sierra-miss-olancho-gana-corona-miss-honduras-universo-2025-DG26575457 |url-status=live |access-date=11 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250711083013/https://www.elheraldo.hn/entretenimiento/alejandra-fuentes-sierra-miss-olancho-gana-corona-miss-honduras-universo-2025-DG26575457 |archive-date=11 July 2025}}</ref> |31 |Olancho |- |{{flag|Hong Kong}} |{{sortname|Lizzie|Li|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Setyembre 2025 |title=《環球小姐2025》香港區總決賽圓滿落幕 新一屆環球小姐代表誕生! |language=zh-hant |trans-title=The "Miss Universe 2025" Hong Kong finals concluded successfully and the new Miss Universe representative was born! |website=[[:zh:巴士的报- 维基百科，自由的百科全书|Bastill Post]] |url=https://www.bastillepost.com/hongkong/article/15278870-%E3%80%8A%E7%92%B0%E7%90%83%E5%B0%8F%E5%A7%902025%E3%80%8B%E9%A6%99%E6%B8%AF%E5%8D%80%E7%B8%BD%E6%B1%BA%E8%B3%BD%E5%9C%93%E6%BB%BF%E8%90%BD%E5%B9%95-%E6%96%B0%E4%B8%80%E5%B1%86%E7%92%B0%E7%90%83 |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250921083412/https://www.bastillepost.com/hongkong/article/15278870-%E3%80%8A%E7%92%B0%E7%90%83%E5%B0%8F%E5%A7%902025%E3%80%8B%E9%A6%99%E6%B8%AF%E5%8D%80%E7%B8%BD%E6%B1%BA%E8%B3%BD%E5%9C%93%E6%BB%BF%E8%90%BD%E5%B9%95-%E6%96%B0%E4%B8%80%E5%B1%86%E7%92%B0%E7%90%83 |archive-date=21 Setyembre 2025}}</ref> |27 |[[Hong Kong]] |- |{{flagdeco|IND}} [[Indiya]] |{{sortname|Manika|Vishwakarma|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kuntamalla |first=Vidheesha |date=23 Agosto 2025 |title=Will this ‘tall, graceful and confident’ DU student become another Sushmita Sen from India? |url=https://indianexpress.com/article/cities/delhi/ms-freshers-miss-universe-india-teachers-du-student-manika-vishwakarma-journey-10206301/ |access-date=23 Agosto 2025 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> |22 |Sri Ganganagar |- |{{flagdeco|IDN}} [[Indonesya]] |{{sortname|Sanly|Liu|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Tarmizi Murdianto |first=Muhammad |date=22 Setyembre 2025 |title=Sanly Liu Raih Gelar Miss Universe Indonesia 2025, Well Deserved! |language=id |trans-title=Sanly Liu Wins Miss Universe Indonesia 2025 Title, Well Deserved! |website=IDN Times |editor=Wahyu Kurniawan |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/sanly-liu-raih-gelar-miss-universe-indonesia-2025-well-deserved-00-rqp85-9k5hbj |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250922153747/https://www.idntimes.com/men/ladies/sanly-liu-raih-gelar-miss-universe-indonesia-2025-well-deserved-00-rqp85-9k5hbj |archive-date=22 Setyembre 2025}}</ref> |29 |Denpasar |- |{{flagdeco|IRQ}} [[Iraq|Irak]] |{{sortname|Hanin|Al Qoreishy|nolink=1}}<ref>{{cite web |last=Nuñez |first=Gabriel |title=Miss Universe 2025: Das sind die Kandidatinnen |trans-title=Miss Universe 2025: These are the candidates |url=https://www.msn.com/de-de/unterhaltung/news/miss-universe-2025-das-sind-die-kandidatinnen/ss-AA1DK5mz#interstitial=1 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250702021924/https://www.msn.com/de-de/unterhaltung/news/miss-universe-2025-das-sind-die-kandidatinnen/ss-AA1DK5mz#image=18 |archive-date=2 July 2025 |access-date=9 July 2025 |language=de |via=[[MSN]]}}</ref> |27 |[[Baghdad]] |- |{{flagicon|IRL}} [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] |{{sortname|Aadya|Srivastava|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Mikie O'Loughlin |date=5 Oktubre 2025 |title=In pictures: Aadya Srivastava crowned as Miss Universe Ireland in glittering ceremony |language=en-IE |website=Daily Mirror |url=https://www.irishmirror.ie/lifestyle/gallery/aadya-srivastava-miss-universe-ireland-36016436 |url-status= |access-date=6 Oktubre 2025}}</ref> |18 |Headford |- |{{flagdeco|ISR}} [[Israel]] |{{sortname|Melanie|Shiraz|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Taylor |first=Ezra |date=19 July 2025 |title=Melanie Shiraz wins Miss Universe Israel 2025 crown, vows to use platform for meaningful change |language=en |website=[[The Jerusalem Post]] |url=https://www.jpost.com/j-spot/article-861514 |url-status=live |access-date=19 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250719185733/https://www.jpost.com/j-spot/article-861514 |archive-date=19 July 2025}}</ref> |26 |[[Cesarea Palestina]] |- |{{flagicon|ITA}} [[Italya]] |{{sortname|Lucilla|Nori|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Rebecca Riitano |date=1 Setyembre 2025 |title=Miss Universo, Lucilla Nori rappresenterà l'Italia: chi è la nuova reginetta |language=it |trans-title=Miss Universe: Lucilla Nori to Represent Italy: Who Is the New Queen? |website=Il Mattino |url=https://www.ilmattino.it/lifestyle/persone/miss_universo_2025_lucilla_nori_italia_chi_e-9042249.html |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250901104652/https://www.ilmattino.it/lifestyle/persone/miss_universo_2025_lucilla_nori_italia_chi_e-9042249.html |archive-date=1 Setyembre 2025}}</ref> |26 |[[Anzio]] |- |{{flagdeco|KHM}} [[Kambodya]] |{{sortname|Nearysocheata|Thai|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Chan Sotheavy |date=13 September 2025 |title=ហ្វីយ៉ាតា បានក្លាយជាម្ចាស់មកុដក្នុងកម្មវិធីប្រកួតបវរកញ្ញាចក្រវាលកម្ពុជា ២០២៥ |language=km |trans-title=Fiyata crowned Miss Universe Cambodia 2025 |website=[[Kampuchea Thmey|Kampuchea Thmey Daily]] |url=https://www.kampucheathmey.com/entertainment/986913 |url-status=live |access-date=13 September 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250913000604/https://www.kampucheathmey.com/entertainment/986913 |archive-date=13 September 2025}}</ref> |30 |[[Nom Pen]] |- |{{flagdeco|CAN}} [[Canada|Kanada]] |{{sortname|Jaime|Vandenberg|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Stoodley |first=Chris |date=10 Agosto 2025 |title=Miss Universe Canada faces heat after announcing its 'best body' finalists: 'This category is why people have a problem with pageants' |language=en-CA |website=Yahoo Style Canada |url=https://ca.style.yahoo.com/miss-universe-canada-faces-heat-after-announcing-its-best-body-finalists-this-category-is-why-people-have-a-problem-with-pageants-155537065.html |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250810195657/https://ca.style.yahoo.com/miss-universe-canada-faces-heat-after-announcing-its-best-body-finalists-this-category-is-why-people-have-a-problem-with-pageants-155537065.html |archive-date=10 Agosto 2025}}</ref> |29 |Lethbridge |- |{{flagicon|ISV}} [[Kapuluang Birhenes ng Estados Unidos]] |{{sortname|Britanny|Robinson|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Ryan |first=Everett |date=29 Setyembre 2025 |title=There she is |language=en |website=The Virgin Islands Daily News |url=https://www.virginislandsdailynews.com/news/there-she-is/image_ea304d8b-4f16-4d59-ade2-db7abbaf52d4.html |url-status=live |access-date=1 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250929062425/https://www.virginislandsdailynews.com/news/there-she-is/image_ea304d8b-4f16-4d59-ade2-db7abbaf52d4.html |archive-date=29 Setyembre 2025}}</ref> |34 |Northside |- |{{flagdeco|CYM}} [[Kapuluang Kayman|Kapuluang Cayman]] |{{sortname|Tahiti|Seymour|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Ewing-Chow |first=Daphne |date=11 Agosto 2025 |title=Tahiti Seymour crowned Miss Universe Cayman Islands 2025 |language=en |website=Cayman Compass |url=https://www.caymancompass.com/2025/08/10/tahiti-seymour-crowned-miss-universe-cayman-islands-2025/#:~:text=Bodden%20Town's%20Tahiti%20Moorea%20Seymour,Seven%20Mile%20Beach%20Resort%20%26%20Spa. |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250811092904mp_/https://www.caymancompass.com/2025/08/10/tahiti-seymour-crowned-miss-universe-cayman-islands-2025/ |archive-date=11 Agosto 2025}}</ref> |22 |Bodden Town |- |{{flagicon|TCA}} [[Kapuluang Turcas at Caicos|Kapuluang Turks at Caicos]] |{{sortname|Bereniece|Dickenson|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Tyson |first=Vivian |date=2 Agosto 2025 |title=Bereniece Dickenson Crowned Miss Universe Turks and Caicos 2025 |language=en |website=Newsline TCI |url=https://www.newslinetci.com/post/bereniece-dickenson-crowned-miss-universe-turks-and-caicos-2025 |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250802073600/https://www.newslinetci.com/post/bereniece-dickenson-crowned-miss-universe-turks-and-caicos-2025 |archive-date=2 Agosto 2025}}</ref> |22 |Salt Cay |- |{{flagicon|KAZ}} [[Kasakistan]] |{{Sortname|Dana |Almassova|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Disyembre 2024 |title="Қазақстан аруы - 2024" байқауының жеңімпазы анықталды (фото) |trans-title=The winner of the "Miss Kazakhstan - 2024" contest has been announced |url=https://kaz.nur.kz/lady/2196852-qazaqstan-aruy-2024-baiqauynyng-zhengimpazy-anyqtaldy/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241207013424/https://kaz.nur.kz/lady/2196852-qazaqstan-aruy-2024-baiqauynyng-zhengimpazy-anyqtaldy/ |archive-date=7 Disyembre 2024 |access-date=14 Pebrero 2025 |website=Nur.kz |language=kk}}</ref> |20 |Kostanay |- |{{flagicon|KGZ}} [[Kirgistan]] | {{Sortname|Mary|Kuvakova|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=26 July 2024 |title=На конкурсе «Мисс Кыргызстан — 2024» выбрали сразу трех победительниц — фото |url=https://vesti.kg/obshchestvo/item/127374-na-konkurse-miss-kyrgyzstan-2024-vybrali-srazu-trekh-pobeditelnits-foto.html |access-date=19 November 2024 |website=Vesti |language=Kyrgyz}}</ref> | 18 | [[Biskek]] |- |{{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] |{{sortname|Vanessa|Pulgarín|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Castañeda |first=Karen |date=28 Setyembre 2025 |title=Conozca a Vanessa Pulgarín, Miss Universe Colombia 2025: su trayectoria en pasarelas y liderazgo |language=es |trans-title=Meet Vanessa Pulgarín, Miss Universe Colombia 2025: Her career on the catwalk and in leadership |website=La FM |url=https://www.lafm.com.co/entretenimiento/conozca-a-vanessa-pulgarin-miss-universe-colombia-2025-su-trayectoria-en-pasarelas-y-liderazgo |url-status=live |access-date=1 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250929061508/https://www.lafm.com.co/entretenimiento/conozca-a-vanessa-pulgarin-miss-universe-colombia-2025-su-trayectoria-en-pasarelas-y-liderazgo |archive-date=29 Setyembre 2025}}</ref> |34 |[[Talaan ng mga lungsod sa Colombia|Medellín]] |- |{{flagdeco|KOS}} [[Kosovo|Kosobo]] |{{sortname|Dorea|Shala|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=30 June 2025 |title=Kurorëzohet “Miss Universe Albania & Kosova 2025” |language=sq |trans-title="Miss Universe Albania & Kosovo 2025" is crowned |website=[[Televizioni Klan|TV Klan]] |url=https://tvklan.al/kurorezohet-miss-universe-albania-kosova-2025 |access-date=30 June 2025}}</ref> |24 |[[Lincoln, Nebraska|Lincoln]] |- |{{flagdeco|CRI}} [[Costa Rica|Kosta Rika]] |{{sortname|Mahyla|Roth|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Castro |first=Camila |date=19 Hulyo 2025 |title=Mahyla Roth es la nueva Miss Universe Costa Rica 2025 |language=es |trans-title=Mahyla Roth is the new Miss Universe Costa Rica 2025 |website=CR Hoy |url=https://crhoy.com/mahyla-roth-es-la-nueva-miss-universe-costa-rica-2025/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250720130948/https://crhoy.com/mahyla-roth-es-la-nueva-miss-universe-costa-rica-2025/ |archive-date=20 Hulyo 2025}}</ref> |26 |Cahuita |- |{{flagicon|CRO}} [[Kroasya]] |{{Sortname|Laura |Gnjatović|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=28 Abril 2025 |title=Laura Gnjatovic is declared "Miss Universe Croatia 2025" |url=https://www.telegrafi.com/en/Laura-Gnjatovic-is-announced-as-Miss-Universe-Croatia-2025/ |access-date=29 Abril 2025 |website=Telegrafi |language=en}}</ref> |23 |Zadar |- |{{flagdeco|CUB}} [[Cuba|Kuba]] |{{sortname|Lina|Luaces|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=9 Hulyo 2025 |title=Lina Luaces, sobrina de los Estefan, es la nueva Miss Cuba Universo elegida en EE.UU. |language=es |trans-title=Lina Luaces, niece of the Estefans, is the new Miss Cuba Universe chosen in the U.S. |website=SWI swissinfo |url=https://www.swissinfo.ch/spa/lina-luaces,-sobrina-de-los-estefan,-es-la-nueva-miss-cuba-universo-elegida-en-ee.uu./89651735 |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250709171025/https://www.swissinfo.ch/spa/lina-luaces,-sobrina-de-los-estefan,-es-la-nueva-miss-cuba-universo-elegida-en-ee.uu./89651735 |archive-date=9 Hulyo 2025}}</ref> |22 |[[Miami, Florida|Miami]] |- |{{flagdeco|LAO}} [[Laos]] |{{sortname|Lattana|Munvilay|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Insixiangmai |first=Chanthasone |date=22 Setyembre 2025 |title=ຈາກສາລະວັນສູ່ເວທີຈັກກະວານ: ແດງ ລັດຕະນາ ໝັ້ນວິໄລ Miss Universe Laos 2025 |language=lo |trans-title=From Salavan to the universe stage: Daeng Lattana Munvilay Miss Universe Laos 2025 |website=Muan.Space |url=https://muan.space/miss-universe-laos-2025-daeng-lattana-salavan/ |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250922135559/https://muan.space/miss-universe-laos-2025-daeng-lattana-salavan/ |archive-date=22 Setyembre 2025}}</ref> |31 |Salavan |- |{{flagicon image|Flag of the Hispanic peoples.svg}} [[Amerikang Latino|Latina]] |{{sortname|Yamilex|Hernández|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Hulyo 2025 |title=Yamilex Hernández se corona como la primera Miss Universe Latina 2025 |language=es |trans-title=Yamilex Hernández is crowned the first Latina Miss Universe 2025 |website=Más Vip |url=https://masvip.com.do/2025/07/21/yamilex-hernandez-se-corona-como-miss-universe-latina-2025/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250722020923/https://masvip.com.do/2025/07/21/yamilex-hernandez-se-corona-como-miss-universe-latina-2025/ |archive-date=22 Hulyo 2025}}</ref> |29 |Perth Amboy |- |{{flagdeco|LAT}} [[Letonya]] |{{sortname|Meldra|Rosenberg|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=8 Setyembre 2025 |title=Latviešu skaistule Meldra Rozenberga gatavojas pārstāvēt Latviju "Miss Universe" konkursā |language=lv |trans-title=Latvian beauty Meldra Rozenberga is preparing to represent Latvia at the "Miss Universe" contest |website=1188.lv |url=https://www.1188.lv/zinas/latviesu-skaistule-meldra-rozenberga-gatavojas-parstavet-latviju-miss-universe-konkursa/54171 |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250908123730/https://www.1188.lv/zinas/latviesu-skaistule-meldra-rozenberga-gatavojas-parstavet-latviju-miss-universe-konkursa/54171 |archive-date=8 Setyembre 2025}}</ref> |23 |[[Riga]] |- |{{flagdeco|LIB}} [[Lebanon|Libano]] |{{sortname|Sarah|Bou Jaoude|nolink=1}}<ref>{{cite web |title="هذه هي قضيتي"... سارة-لينا بو جودة تستعد للمشاركة بمسابقة ملكة جمال الكون وهذه التفاصيل (صور) |trans-title="This is my case"... Sarah-Leena Bou Jaoude is preparing to participate in the Miss Universe competition. Here are the details |url=https://www.lbcgroup.tv/news/beauty/863802/%D9%87%D8%B0%D9%87-%D9%87%D9%8A-%D9%82%D8%B6%D9%8A%D8%AA%D9%8A-%D8%B3%D8%A7%D8%B1%D8%A9-%D9%84%D9%8A%D9%86%D8%A7-%D8%A8%D9%88-%D8%AC%D9%88%D8%AF%D8%A9-%D8%AA%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%AF-%D9%84%D9%84%D9%85%D8%B4%D8%A7%D8%B1%D9%83%D8%A9-%D8%A8%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D8%A9-%D9%85%D9%84%D9%83%D8%A9-%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D9%83%D9%88%D9%86/ar |access-date=29 Hunyo 2025 |website=Lebanese Broadcasting Corporation International |language=ar}}</ref> |20 |[[:en:Jdeideh|Jdeideh]] |- |{{flagdeco|MAC}} [[Macau|Makaw]] |{{sortname|Kristen|Feng|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Andini |first=Dewi |date=24 Oktubre 2025 |title=7 Potret Kristen Feng Miss Universe Makau 2025, Cute Abis! |language=id |trans-title=7 Portraits of Kristen Feng, Miss Universe Macau 2025, So Cute! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-kristen-feng-miss-universe-makau-2025-cute-abis-c1c2-01-cw2f3-1cbj6v |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251024175349/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-kristen-feng-miss-universe-makau-2025-cute-abis-c1c2-01-cw2f3-1cbj6v |archive-date=24 Oktubre 2025}}</ref> |23 |[[Macau|Makaw]] |- |{{flagicon|MYS}} [[Malaysia]] |{{sortname|Chloe|Lim|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=14 Setyembre 2025 |title=Chloe Lim crowned Miss Universe Malaysia 2025 |url=https://www.thestar.com.my/news/nation/2025/09/14/chloe-lim-crowned-miss-universe-malaysia-2025 |access-date=25 Setyembre 2025 |website=The Star |language=en}}</ref> |27 |[[Kuala Lumpur]] |- |{{flagdeco|MLT}} [[Malta]] |{{sortname|Julia|Cluett|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Spiteri |first=Rebecca |date=4 Hulyo 2025 |title=Julia Ann Cluett Crowned Miss Universe Malta 2025 |language=en-GB |website=Lovin Malta |url=https://lovinmalta.com/malta/julia-ann-cluett-crowned-miss-universe-malta-2025/ |url-status=live |access-date=13 Hulyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250704123500/https://lovinmalta.com/malta/julia-ann-cluett-crowned-miss-universe-malta-2025/ |archive-date=4 Hulyo 2025}}</ref> |27 |Floriana |- |{{Flagicon image|Flag-of-Martinique.svg}} [[Martinika]] |{{sortname|Célya|Abatucci|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Peggy Pinel-Fereol and Pierre-Yves Honoré |date=20 September 2025 |title=Célya Abatucci est Miss Universe Martinique 2025 |language=fr |trans-title=Célya Abatucci is Miss Universe Martinique 2025 |website=[[:fr:Outre-mer La Première (réseau)|Outre-mer la 1ère]] |url=https://la1ere.franceinfo.fr/martinique/celya-abatucci-est-miss-universe-martinique-2025-1624991.html |url-status=live |access-date=21 September 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250921053831/https://la1ere.franceinfo.fr/martinique/celya-abatucci-est-miss-universe-martinique-2025-1624991.html |archive-date=21 September 2025}}</ref> |31 |Schœlcher |- |{{flagicon|MUS}} [[Mauritius|Mawrisyo]] |{{sortname|Aurelie |Alcindor|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=3 Setyembre 2025 |title=À Royal Green, Réduit : Aurélie Alcindor nommée Miss Universe Mauritius 2025 |trans-title=At Royal Green, Reduced: Aurélie Alcindor named Miss Universe Mauritius 2025 |url=https://www.lemauricien.com/actualites/magazine/a-royal-green-reduit-aurelie-alcindor-nommee-miss-universe-mauritius-2025/683146/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20250905034648/https://www.lemauricien.com/actualites/magazine/a-royal-green-reduit-aurelie-alcindor-nommee-miss-universe-mauritius-2025/683146/ |archive-date=5 Setyembre 2025 |access-date=5 Setyembre 2025 |website=Le Mauricien |language=fr-FR}}</ref> |31 |Distristo ng Facq |- |{{flagicon|Mayotte|variant=local}} [[Mayotte]] |{{sortname|Nourya |Aboutoihi|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=11 Oktubre 2025 |title=Mayotte entre dans l'histoire de Miss Universe |language=fr |trans-title=Mayotte enters Miss Universe history |website=L'info Kwezi |url=https://www.linfokwezi.fr/mayotte-entre-dans-lhistoire-de-miss-universe/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251011090936/https://www.linfokwezi.fr/mayotte-entre-dans-lhistoire-de-miss-universe/ |archive-date=11 Oktubre 2025}}</ref> |25 |Kani-keli |- |{{flagdeco|Mexico}} [[Mehiko]] |{{sortname|Fátima|Bosch|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Huerta Ortiz |first=César |date=13 Setyembre 2025 |title=Se corona a Fátima Bosch de Tabasco como Miss Universo México 2025 |language=es |trans-title=Fátima Bosch of Tabasco is crowned Miss Universe Mexico 2025 |website=El Universal |url=https://www.eluniversal.com.mx/espectaculos/se-corona-a-fatima-bosch-de-tabasco-como-miss-universo-mexico-2025/ |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250914070538/https://www.eluniversal.com.mx/espectaculos/se-corona-a-fatima-bosch-de-tabasco-como-miss-universo-mexico-2025/ |archive-date=14 Setyembre 2025}}}</ref> |25 |Teapa |- |{{flagicon|MDA}} [[Moldabya]] |{{sortname|Mariana|Ignat|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Conovali |first=Mihaela |date=6 Oktubre 2025 |title=Noua Miss Universe Moldova 2025: va reprezenta țara pe scena internațională |language=ro |trans-title=The new Miss Universe Moldova 2025: will represent the country on the international stage |website=NewsMaker |url=https://newsmaker.md/ro/tehnicile-de-manipulare-cum-ne-protejam |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251006070620/https://newsmaker.md/ro/tehnicile-de-manipulare-cum-ne-protejam |archive-date=6 Oktubre 2025}}</ref> |24 |[[:en:Chișinău|Chișinău]] |- |{{flagicon|MYA}} [[Myanmar]] |{{sortname|Myat Yadanar|Soe|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=27 Hunyo 2025 |title=Myat Yadanar Soe crowned Miss Universe Myanmar 2025 |language=en |website=Xinhua News Agency |editor=Huaxia |url=https://english.news.cn/20250627/7349360e96984014a3132e7da52750b1/c.html |url-status=live |access-date=29 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250627220504/https://english.news.cn/20250627/7349360e96984014a3132e7da52750b1/c.html |archive-date=27 Hunyo 2025}}</ref> |22 |[[:en:Mandalay|Mandalay]] |- |{{flagdeco|NAM}} [[Namibia|Namibya]] |{{sortname|Johanna|Swartbooi|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Nakaziko |first=Pinehas |date=20 Hulyo 2025 |title=Johanna Swartbooi crowned Miss Namibia 2025 |language=en |website=The Namibian |url=https://www.namibian.com.na/johanna-swartbooi-crowned-miss-namibia-2025/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250724122536/https://www.namibian.com.na/johanna-swartbooi-crowned-miss-namibia-2025/ |archive-date=24 Hulyo 2025}}</ref> |27 |Vaalgras |- |{{NPL}} |{{sortname|Sanya|Adhikari|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=24 Setyembre 2025 |title=‘मिस युनिभर्स नेपाल २०२५’ को उपाधि सान्या अधिकारीलाई |language=ne |trans-title=Sanya Adhikari wins the title of 'Miss Universe Nepal 2025' |website=Online Khabar |url=https://www.onlinekhabar.com/2025/09/1771753/sanya-adhikari-wins-the-title-of-miss-universe-nepal-2025 |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250924174715/https://www.onlinekhabar.com/2025/09/1771753/sanya-adhikari-wins-the-title-of-miss-universe-nepal-2025 |archive-date=24 Setyembre 2025}}</ref> |23 |[[Katmandu]] |- |{{flagdeco|NGR}} [[Nigeria|Niherya]] |{{sortname|Basil|Onyinyechi|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Samuel Omotere |date=30 Agosto 2025 |title=Miss Anambra emerges Miss Universe Nigeria 2025 |language=en |website=The Punch |url=https://punchng.com/miss-anambra-emerges-miss-universe-nigeria-2025/?utm_source=auto-read-also&utm_medium=web |url-status=live |access-date=31 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250830230707/https://punchng.com/miss-anambra-emerges-miss-universe-nigeria-2025/ |archive-date=30 Agosto 2025}}</ref> |25 |Anambra |- |{{flagicon|NIC}} [[Nicaragua|Nikaragwa]] |{{sortname|Itza |Castillo|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Gomez |first=Shirley |date=5 Setyembre 2025 |title=Itza Castillo crowned Miss Universe Nicaragua 2025: Meet the queen heading to Thailand |url=https://www.hola.com/us/celebrities/20250905854165/itza-castillo-crowned-miss-universe-nicaragua-2025/ |access-date=7 Setyembre 2025 |website=Hola! USA |language=en-us}}</ref> |30 |[[Managua]] |- |{{flagdeco|NOR}} [[Noruwega]] |{{sortname|Leonora|Lysglimt-Rødland|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=31 Agosto 2025 |title=Leonora (19) fra Nordstrand stakk av med seieren i Miss Norway 2025 |language=Norwegian |trans-title=Leonora (19) from Nordstrand won Miss Norway 2025 |website=Nordstrands Blad |url=https://www.noblad.no/leonora-19-fra-nordstrand-stakk-av-med-seieren-i-miss-norway-2025/s/5-56-969484 |url-status=live |access-date=31 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250831104311/https://www.noblad.no/leonora-19-fra-nordstrand-stakk-av-med-seieren-i-miss-norway-2025/s/5-56-969484 |archive-date=31 Agosto 2025}}</ref> |19 |Nordstrand |- |{{flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]] |{{sortname|Abbigail|Sturgin|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=6 July 2025 |title=Auckland police officer Abby Sturgin named Miss Universe New Zealand 2025 |language=en |website=[[The New Zealand Herald]] |url=https://www.nzherald.co.nz/lifestyle/auckland-police-officer-abby-sturgin-named-miss-universe-new-zealand-2025/YGPOCWZT2FCN5OLOCPBD7AFX24/ |url-status=live |access-date=6 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250706022248/https://www.nzherald.co.nz/lifestyle/auckland-police-officer-abby-sturgin-named-miss-universe-new-zealand-2025/YGPOCWZT2FCN5OLOCPBD7AFX24/ |archive-date=6 July 2025}}</ref> |28 |[[Auckland]] |- |{{flagdeco|NLD}} [[Netherlands|Olanda]] |{{sortname|Nathalie|Mogbelzada|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=5 July 2025 |title=Noord-Hollandse Nathalie Yasmin nieuwe Miss Universe Netherlands |language=nl |trans-title=North Holland Nathalie Yasmin new Miss Universe Netherlands |website=[[:nl:Nieuws.nl|Nieuws.nl]] |url=https://nieuws.nl/entertainment/noord-hollandse-nathalie-yasmin-nieuwe-miss-universe-netherlands |url-status=live |access-date=5 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250706010941/https://nieuws.nl/entertainment/noord-hollandse-nathalie-yasmin-nieuwe-miss-universe-netherlands |archive-date=6 July 2025}}</ref> |28 |[[Amsterdam]] |- |{{flagdeco|PAK}} [[Pakistan]] |{{sortname|Roma|Riaz|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=6 Oktubre 2025 |title=In a first, Emirati fashion student crowned Miss Universe UAE 2025 |language=en |website=Geo News |url=https://www.geo.tv/latest/627184-emirati-fashion-student-crowned-miss-universe-uae-2025 |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251006071833/https://www.geo.tv/latest/627184-emirati-fashion-student-crowned-miss-universe-uae-2025 |archive-date=6 Oktubre 2025}}</ref> |24 |[[:en:Lahore|Lahore]] |- |{{flagdeco|PSE}} [[Estado ng Palestina|Palestina]] |{{sortname|Nadeen|Ayoub|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Tusing |first=David |date=13 Agosto 2025 |title=Dubai resident Nadeen Ayoub to represent Palestine at Miss Universe 2025 |language=en |website=The National |url=https://www.thenationalnews.com/lifestyle/fashion-beauty/2025/08/13/palestine-miss-universe-nadeen-ayoub-thailand/ |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250813145628/https://www.thenationalnews.com/lifestyle/fashion-beauty/2025/08/13/palestine-miss-universe-nadeen-ayoub-thailand/ |archive-date=13 Agosto 2025}}</ref> |28 |Ramallah |- |{{flagicon|PAN}} [[Panama]] |{{sortname|Mirna |Caballini|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Hurtado Mendoza |first=Solangel |date=23 Abril 2025 |title=Panamá ya tiene representante en Miss Universo 2025: Mirna Caballini, de 22 años y 1.80 de estatura, es la nueva Miss Universe Panamá |trans-title=Panama already has a representative at Miss Universe 2025: Mirna Caballini, 22 years old and 1.80 meters tall, is the new Miss Universe Panama |url=https://www.ellas.pa/belleza/panama-ya-tiene-representante-en-miss-universo-2025-mirna-caballini-de-22-anos-y-180-de-estatura-es-la-nueva-miss-universe-panama/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250423041002/https://www.ellas.pa/belleza/panama-ya-tiene-representante-en-miss-universo-2025-mirna-caballini-de-22-anos-y-180-de-estatura-es-la-nueva-miss-universe-panama/ |archive-date=23 Abril 2025 |access-date=5 Mayo 2025 |website=Ellas Panama |language=es}}}</ref> |22 |David |- |{{flagdeco|PRY}} [[Paraguay|Paragway]] |{{sortname|Yanina|Gómez|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=3 Setyembre 2025 |title=De favorita a reina: Yanina Gómez es la nueva Miss Universo Paraguay |language=es |trans-title=From favorite to queen: Yanina Gómez is the new Miss Universe Paraguay |website=La Nación |url=https://www.lanacion.com.py/lnpop/2025/09/03/de-favorita-a-reina-yanina-gomez-es-la-nueva-miss-universo-paraguay/ |url-status=live |access-date=4 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250903182209/https://www.lanacion.com.py/lnpop/2025/09/03/de-favorita-a-reina-yanina-gomez-es-la-nueva-miss-universo-paraguay/ |archive-date=3 Setyembre 2025}}</ref> |28 |[[Asuncion|Asunción]] |- |{{flagicon|Peru}} [[Peru]] |{{sortname|Karla|Bacigalupo|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=15 June 2025 |title=Miss Perú 2025: Karla Bacigalupo alza la corona nacional y se convierte en sucesora de Tatiana Calmell rumbo al Miss Universo |language=es |trans-title=Miss Peru 2025: Karla Bacigalupo wins the national crown and succeeds Tatiana Calmell on her way to Miss Universe |website=[[Radio Programas del Perú|RPP]] |url=https://rpp.pe/famosos/farandula/miss-peru-2025-karla-bacigalupo-alza-la-corona-nacional-y-se-convierte-en-sucesora-de-tatiana-calmell-rumbo-al-miss-universo-noticia-1641067 |url-status=live |access-date=16 June 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250616154251/https://rpp.pe/famosos/farandula/miss-peru-2025-karla-bacigalupo-alza-la-corona-nacional-y-se-convierte-en-sucesora-de-tatiana-calmell-rumbo-al-miss-universo-noticia-1641067 |archive-date=16 June 2025}}</ref> |33 |[[:en:Lima|Lima]] |- |{{flagicon|PHL}} [[Miss Universe Philippines 2025|Pilipinas]] |{{Sortname|Ahtisa|Manalo|link=Ahtisa Manalo}}<ref>{{Cite news |date=2 Mayo 2025 |title=Ahtisa Manalo of Quezon Province is Miss Universe Philippines 2025! |language=en |website=[[GMA Integrated News|GMA News Online]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/944765/ahtisa-manalo-of-quezon-province-is-miss-universe-philippines-2025/story/ |url-status=live |access-date=5 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250502161314/https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/944765/ahtisa-manalo-of-quezon-province-is-miss-universe-philippines-2025/story/ |archive-date=2 Mayo 2025}}</ref> |28 |[[Candelaria, Quezon|Candelaria]] |- |{{flagdeco|FIN}} [[Pinlandiya]] |{{sortname|Sarah|Dzafce|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Saarinen |first=Sonja |last2=Viskari |first2=Julia |date=6 Setyembre 2025 |title=Hän on Miss Suomi 2025 |language=fi |trans-title=She is Miss Finland 2025 |website=Iltalehti |url=https://www.iltalehti.fi/viihdeuutiset/a/871fa29b-3e08-4f76-8c5f-b59b50ba92ac |url-status=live |access-date=7 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250906193940/https://www.iltalehti.fi/viihdeuutiset/a/871fa29b-3e08-4f76-8c5f-b59b50ba92ac |archive-date=6 Setyembre 2025}}</ref> |22 |[[Helsinki]] |- |{{flagicon|POL}} [[Polonya]] |{{sortname|Emily|Reng|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Gąsiorowski |first=Maciej |date=22 Oktubre 2025 |title=Polka z Chicago wystartuje w Miss Universe. Pierwszy taki przypadek |language=pl |trans-title=A Polish woman from Chicago will compete in Miss Universe. This is the first time this has happened |website=o2.pl |url=https://rozrywka.o2.pl/plotki/polka-z-chicago-wystartuje-w-miss-universe-pierwszy-taki-przypadek-7213553135135712a |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251022103652/https://rozrywka.o2.pl/plotki/polka-z-chicago-wystartuje-w-miss-universe-pierwszy-taki-przypadek-7213553135135712a |archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref> |19 |[[Chicago]] |- |{{flagdeco|PUR}} [[Puerto Rico|Porto Riko]] |{{sortname|Zashely|Alicea|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Rodríguez Caraballo |first=Harry |date=14 Agosto 2025 |title=Zashely Alicea se corona como Miss Universe Puerto Rico 2025 |language=es |trans-title=Zashely Alicea is crowned Miss Universe Puerto Rico 2025 |website=Metro Puerto Rico |url=https://www.metro.pr/entretenimiento/2025/08/15/zashely-alicea-se-corona-como-miss-universe-puerto-rico-2025/ |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250815074459/https://www.metro.pr/entretenimiento/2025/08/15/zashely-alicea-se-corona-como-miss-universe-puerto-rico-2025/ |archive-date=15 Agosto 2025}}</ref> |25 |Dorado |- |{{flagicon|POR}} [[Portugal]] |{{sortname|Camila|Vitorino|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Barraco |first=Nuno |date=15 Hunyo 2025 |title=Nova Miss Universo Portugal coroada em Elvas |language=pt-PT |trans-title=New Miss Universe Portugal crowned in Elvas |website=Linhas de Elvas |url=https://nortealentejo.pt/2025/06/15/nova-miss-universo-portugal-coroada-em-elvas/ |url-status=live |access-date=24 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250615151416/https://nortealentejo.pt/2025/06/15/nova-miss-universo-portugal-coroada-em-elvas/ |archive-date=15 Hunyo 2025}}</ref> |26 |Setúbal |- |{{flagicon|FRA}} [[Pransiya]] |{{Sortname|Ève |Gilles|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Moore |first=Julia |date=19 Disyembre 2023 |title=Miss France Winner Defends Her Short Hairstyle: ‘No One Should Dictate Who You Are’ |url=https://people.com/miss-france-winner-defends-her-short-hairstyle-8417883 |access-date=26 Nobyembre 2024 |website=People |language=en}}</ref> |21 |Quaëdypre |- |{{flagdeco|DOM}} [[Republikang Dominikano]] |{{sortname|Jennifer|Ventura|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Alvarez |first=Carolina |date=10 Agosto 2025 |title=Jennifer Ventura is the new Miss RD Universe 2025 |language=en |website=De Último Minuto |url=https://deultimominuto.net/en/entertainment/jennifer-ventura-is-the-new-miss-rd-universe-2025/ |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250812085331/https://deultimominuto.net/en/entertainment/jennifer-ventura-is-the-new-miss-rd-universe-2025/ |archive-date=12 Agosto 2025}}</ref> |27 |Barahona |- |{{flagdeco|CZE}} [[Republikang Tseko]] |{{sortname|Michaela|Tomanová|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Ondřej |first=Kočí |date=25 Hunyo 2025 |title=Historicky první žena s dítětem, která u nás vyhrála soutěž krásy: Miss Universe Česko se stala tato nádherná blondýnka |language=cs |trans-title=Historically, the first woman with a child to win a beauty contest in our country: this beautiful blonde became Miss Universe Czech Republic |website=Super.cz |url=https://www.super.cz/clanek/celebrity-historicky-prvni-zena-s-ditetem-ktera-u-nas-vyhrala-soutez-krasy-miss-universe-cesko-se-stala-tato-nadherna-blondynka-1515813 |url-status=live |access-date=29 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250625233140/https://www.super.cz/clanek/celebrity-historicky-prvni-zena-s-ditetem-ktera-u-nas-vyhrala-soutez-krasy-miss-universe-cesko-se-stala-tato-nadherna-blondynka-1515813?noredirect=1 |archive-date=25 Hunyo 2025}}</ref> |27 |[[Praga]] |- |{{flagdeco|ROM}} [[Rumanya]] |{{sortname|Catalina|Jacob|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Diana Oprea |date=7 Oktubre 2025 |title=Cine este Cătălina Jacob, tânăra de 28 de ani care va reprezenta România la Miss Universe 2025 |language=ro |trans-title=Who is Cătălina Jacob, the 28-year-old who will represent Romania at Miss Universe 2025? |website=Pro TV |url=https://www.protv.ro/articol/117743-cine-este-catalina-jacob-tanara-de-28-de-ani-care-va-reprezenta-romania-la-miss-universe-2025 |url-status=live |access-date=8 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251008051452/https://www.protv.ro/articol/117743-cine-este-catalina-jacob-tanara-de-28-de-ani-care-va-reprezenta-romania-la-miss-universe-2025 |archive-date=8 Oktubre 2025}}</ref> |28 |[[Avezzano]] |- |{{flagdeco|RUS}} [[Rusya]] |{{sortname|Anastasia|Venza|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Анатолий Мармышев |date=5 Oktubre 2025 |title=Анастасия Венза стала «Мисс Россия — 2025»: как выглядит самая красивая девушка страны. Фотогалерея |language=ru |trans-title=Anastasia Venza crowned Miss Russia 2025: What does the country's most beautiful woman look like? Photo gallery |website=UA.RU |url=https://ura.news/news/1053006108 |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251005094323/https://ura.news/news/1053006108 |archive-date=5 Oktubre 2025}}</ref> |22 |[[Mosku]] |- |{{flagdeco|RWA}} [[Rwanda]] |{{sortname|Solange|Keita|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=30 Oktubre 2025 |title=Miss Universe boří hranice. Letos poprvé v ní soutěží dvě ženy starší 40 let |language=cs |trans-title=Miss Universe is breaking boundaries. This year, for the first time, two women over 40 are competing in it |website={{!}}iDNES.cz |url=https://www.idnes.cz/zpravy/revue/modelky/miss-universe-solange-keita-nicole-visser-peiliker-vek-kralovna-krasy-rwanda-bonaire.A251029_100047_missamodelky_nh |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251102183149/https://www.idnes.cz/zpravy/revue/modelky/miss-universe-solange-keita-nicole-visser-peiliker-vek-kralovna-krasy-rwanda-bonaire.A251029_100047_missamodelky_nh |archive-date=2 Nobyembre 2025}}</ref> |42 |[[Kigali]] |- |{{flagdeco|ZMB}} [[Zambia|Sambia]] |{{sortname|Kunda|Mwamulima|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Sichula |first=Augustine |date=21 Abril 2025 |title=Kalulushi model, Mwamulima, crowned Miss Universe Zambia 2025 |language=en |website=Zambia Monitor |url=https://www.zambiamonitor.com/kalulushi-model-mwamulima-crowned-miss-universe-zambia-2025/ |url-status=live |access-date=23 Abril 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250421160900/https://www.zambiamonitor.com/kalulushi-model-mwamulima-crowned-miss-universe-zambia-2025/ |archive-date=21 Abril 2025}}</ref> |29 |Kalulushi |- |{{flagicon|LCA}} [[Santa Lucia (bansa)|Santa Lucia]] |{{sortname|Shianne|Smith|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Tony Nicholas |date=3 Setyembre 2025 |title=Saint Lucia’s 2025 Miss Universe Delegate Crowned! |language=en |website=St. Lucia Times |url=https://stluciatimes.com/172785/2025/09/saint-lucias-2025-miss-universe-delegate-crowned/ |url-status=live |access-date=5 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250903222221/https://stluciatimes.com/172785/2025/09/saint-lucias-2025-miss-universe-delegate-crowned/ |archive-date=3 Setyembre 2025}}</ref> |21 |Micoud |- |{{flagdeco|SEN}} [[Senegal]] |{{sortname|Camilla|Diagne|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Mané |first=Dianké |date=27 Setyembre 2025 |title=Ndeye Ngone Diagne élue Miss Univers Sénégal 2025 |language=fr |trans-title=Ndeye Ngone Diagne, crowned Miss Universe Senegal 2025 |website=Senego |url=https://senego.com/ndeye-ngone-diagne-elue-miss-univers-senegal-2025_1881731.html |url-status=live |access-date=28 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250928024810/https://senego.com/ndeye-ngone-diagne-elue-miss-univers-senegal-2025_1881731.html |archive-date=28 Setyembre 2025}}</ref> |26 |[[Dakar]] |- |{{flagdeco|SRB}} [[Serbiya]] |{{sortname|Jelena|Egorova|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Oktubre 2025 |title=Якутянка Елена Егорова представит Сербию на «Мисс Вселенная» |language=ru |trans-title=Yakutian Elena Egorova will represent Serbia at Miss Universe |website=YKT.ru |url=https://ykt.ru/a/akutanka-elena-egorova-predstavit-serbiu-na-miss-vselennaa |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251024052518/https://ykt.ru/a/akutanka-elena-egorova-predstavit-serbiu-na-miss-vselennaa |archive-date=24 Oktubre 2025}}</ref> |28 |[[Sakha Republic|Republika ng Sakha]] |- |{{flagicon|ZIM}} [[Zimbabwe|Simbabwe]] |{{sortname|Lyshanda|Moyas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=18 Mayo 2025 |title=Lyshanda Moyas crowned Miss Universe Zimbabwe 2025 |url=https://bulawayo24.com/index-id-news-sc-national-byo-252988.html#google_vignette |access-date=19 Mayo 2025 |website=Bulawayo24 News |language=en}}</ref> |27 |Gweru |- |{{flagdeco|SIN}} [[Singapore|Singapura]] |{{sortname|Annika|Sager|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Belmont Lay |date=5 Oktubre 2025 |title=Master's student & model Annika Sager, 25, is Miss Universe S'pore 2025 |language=en |website=Mothership |url=https://mothership.sg/2025/10/annika-sager-miss-universe-singapore/ |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251005134052/https://mothership.sg/2025/10/annika-sager-miss-universe-singapore/ |archive-date=5 Oktubre 2025}}</ref> |25 |[[Singapore|Singapura]] |- |{{flagdeco|SRI}} [[Sri Lanka]] |{{sortname|Lihasha|White|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=29 Hulyo 2025 |title=Lihasha Lindsay White Crowned Miss Universe Sri Lanka 2025 |language=en |website=Sunday Observer |url=https://www.sundayobserver.lk/2025/07/29/explorer/58189/lihasha-lindsay-white-crowned-miss-universe-sri-lanka-2025/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250729185251/https://www.sundayobserver.lk/2025/07/29/explorer/58189/lihasha-lindsay-white-crowned-miss-universe-sri-lanka-2025/ |archive-date=29 Hulyo 2025}}</ref> |27 |[[Colombo]] |- |{{flagicon|SWE}} [[Sweden|Suwesya]] |{{Sortname|Daniella |Lundqvist|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |date=1 Nobyembre 2025 |title=7 Potret Daniella Lundqvist Miss Universe Swedia 2025, Pageant Fighter! |language=id |trans-title=7 Portraits of Daniella Lundqvist, Miss Universe Sweden 2025, Pageant Fighter! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://jateng.idntimes.com/life/men/7-potret-daniella-lundqvist-miss-universe-swedia-2025-pageant-fighter-c1c2-01-cw2f3-v9856j |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251102181434/https://jateng.idntimes.com/life/men/7-potret-daniella-lundqvist-miss-universe-swedia-2025-pageant-fighter-c1c2-01-cw2f3-v9856j |archive-date=2 Nobyembre 2025}}</ref> |26 |Kalmar |- |{{flagicon|SUI}} [[Suwisa]] |{{sortname|Naima|Acosta|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Flurin Pestalozzi |date=28 Setyembre 2025 |title=Tessinerin Naima Acosta (20) ist Miss Universe Schweiz |language=de |trans-title=Naima Acosta (20) from Ticino is Miss Universe Switzerland |website=20 Minuten |url=https://www.20min.ch/story/miss-universe-schweiz-jeder-mensch-ist-schoen-trotzdem-gewann-nur-eine-kandidatin-103423631 |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250928232641/https://www.20min.ch/story/miss-universe-schweiz-jeder-mensch-ist-schoen-trotzdem-gewann-nur-eine-kandidatin-103423631 |archive-date=28 Setyembre 2025}}</ref> |20 |Ticino |- |{{flagdeco|TZA}} [[Tanzania|Tansaniya]] |Naisae Yona<ref>{{Cite web |last=Theos |first=Uwiduhaye |date=24 Agosto 2025 |title=Umugore ufite umwana yegukanye ikamba rya Miss Universe Tanzania 2025 (Amafoto) |trans-title=A woman with a child wins the Miss Universe Tanzania 2025 crown (Photos) |url=https://igihe.com/imyidagaduro/ibirori/article/umugore-ufite-umwana-yegukanye-ikamba-rya-miss-universe-tanzania-2025-amafoto |access-date=27 Agosto 2025 |website=IGIHE.com |language=rw}}</ref> |28 |[[Dar es Salaam]] |- |{{flagicon|THA}} [[Miss Universe Thailand 2025|Taylandiya]] |{{Sortname|Praveenar|Singh}}'''<ref name=":3">{{Cite news |date=23 Agosto 2025 |title=มงลง "วีนา ปวีนา ซิงห์" Miss Universe Thailand 2025 |language=th |trans-title=The crown goes to "Veena Praveenar Singh" Miss Universe Thailand 2025 |website=Thai Public Broadcasting Service |url=https://www.thaipbs.or.th/news/content/355704 |url-status=live |access-date=24 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250823151509/https://www.thaipbs.or.th/news/content/355704 |archive-date=23 Agosto 2025}}</ref>''' |29 |[[Chiang Mai]] |- |{{flagdeco|ZAF}} [[Timog Aprika]] |{{sortname|Melissa|Nayimuli|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Manuel |first=Marilynn |date=23 Oktubre 2025 |title=Melissa Nayimuli crowned Miss Universe SA 2025, headed to Miss Universe finale in Thailand |language=en |website=News24 |url=https://www.news24.com/life/lifestyle-trends/beauty-and-fashion/melissa-nayimuli-crowned-miss-universe-sa-2025-headed-to-miss-universe-finale-in-thailand-20251022-1030 |access-date=21 Nobyembre 2025}}</ref> |29 |Butterworth |- |{{flagdeco|KOR}} [[Timog Korea]] |{{sortname|Su-yeon|Lee|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=25 Setyembre 2025 |title=美의 제전,2025 미스유니버스 코리아,진-이수연 등극 |language=ko |trans-title=Festival of Beauty: Lee Su-yeon crowned as the winner of Miss Universe Korea 2025 |website=Daehanilbo |url=https://www.daehanilbo.co.kr/news/articleView.html?idxno=63286 |url-status=live |access-date=28 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250925190827/https://www.daehanilbo.co.kr/news/articleView.html?idxno=63286 |archive-date=25 Setyembre 2025}}</ref> |30 |Gyeongbuk |- |{{flagdeco|TTO}} [[Trinidad at Tobago]] |{{sortname|Latifah|Morris|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=26 Setyembre 2025 |title=Latifah Morris to represent Trinidad and Tobago at Miss Universe |language=en |website=Trinidad and Tobago Newsday |url=https://newsday.co.tt/2025/09/26/latifah-morris-to-represent-trinidad-and-tobago-at-miss-universe/ |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250927100532/https://newsday.co.tt/2025/09/26/latifah-morris-to-represent-trinidad-and-tobago-at-miss-universe/ |archive-date=27 Setyembre 2025}}</ref> |31 |Chaguanas East |- |{{flagicon|CHI}} [[Chile|Tsile]] |{{Sortname|Inna|Moll|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Guerra |first=Ignacio Andres |date=2 Agosto 2025 |title=Inna Moll, candidata de Vitacura, se impone en Miss Chile 2025: Representará al país en el Miss Universo |language=es |trans-title=Inna Moll, a candidate from Vitacura, wins Miss Chile 2025: She will represent the country at Miss Universe |website=El Mercurio |url=https://www.emol.com/noticias/Espectaculos/2025/08/02/1173889/vitacura-miss-chile-universo.html |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250802072640/https://www.emol.com/noticias/Espectaculos/2025/08/02/1173889/vitacura-miss-chile-universo.html |archive-date=2 Agosto 2025}}</ref> |28 |Vitacura |- |{{flagicon|CHN}} [[Tsina]] | {{sortname|Zhao|Na|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=26 October 2025 |title=「完美模板、顏值巨高」山東姑娘趙娜 下月參加環球小姐選美 |language=zh-hant |trans-title="Perfect template, extremely beautiful" Shandong girl Zhao Na will compete in the Miss Universe pageant next month |website=[[World Journal]] |url=https://www.worldjournal.com/wj/story/121343/9096690 |access-date=29 October 2025}}</ref> | 20 | [[Shandong]] |- |{{flagdeco|TUR}} [[Turkiya]] |{{sortname|Ceren|Arslan|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Morsi |first=Asmaa |date=6 Oktubre 2025 |title=أجمل نساء الدنيا.. تتويج سيرين أرسلان بلقب ملكة جمال الكون 2025 |language=ar |trans-title=The most beautiful women in the world... Ceren Arslan crowned Miss Universe 2025 |website=Masrawy |url=https://www.masrawy.com/howa_w_hya/fashion-moda/details/2025/10/6/2867154/%D8%A3%D8%AC%D9%85%D9%84-%D9%86%D8%B3%D8%A7%D8%A1-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%86%D9%8A%D8%A7-%D8%AA%D8%AA%D9%88%D9%8A%D8%AC-%D8%B3%D9%8A%D8%B1%D9%8A%D9%86-%D8%A3%D8%B1%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%84%D9%82%D8%A8-%D9%85%D9%84%D9%83%D8%A9-%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D9%83%D9%88%D9%86-2025- |url-status=live |access-date=10 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251009110739/https://www.masrawy.com/howa_w_hya/fashion-moda/details/2025/10/6/2867154/%D8%A3%D8%AC%D9%85%D9%84-%D9%86%D8%B3%D8%A7%D8%A1-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%86%D9%8A%D8%A7-%D8%AA%D8%AA%D9%88%D9%8A%D8%AC-%D8%B3%D9%8A%D8%B1%D9%8A%D9%86-%D8%A3%D8%B1%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%84%D9%82%D8%A8-%D9%85%D9%84%D9%83%D8%A9-%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D9%83%D9%88%D9%86-2025- |archive-date=9 Oktubre 2025}}</ref> |26 |[[Istanbul]] |- |{{flagdeco|UKR}} [[Ukranya]] |{{sortname|Sofiya|Tkachuk|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Pysarenko |first=Oksana |date=9 Hunyo 2025 |title=Ukraine reveals its Miss Universe 2025 contestant — See her stunning photos |url=https://newsukraine.rbc.ua/news/ukraine-reveals-its-miss-universe-2025-contestant-1749481586.html |access-date=27 Agosto 2025 |website=RBC-Ukraine |language=en}}</ref> |25 |Rivne |- |{{flagdeco|HUN}} [[Unggriya]] |{{sortname|Kincső|Dezsényi|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=14 Setyembre 2025 |title=Ő lett a 2025-ös Miss Universe Hungary: a gyönyörű, vörös hajú Kincső lett a szépségverseny győztese |language=hu |trans-title=She became Miss Universe Hungary 2025: the beautiful, red-haired Kincső became the winner of the beauty contest |website=Femina |url=https://femina.hu/hazai_sztar/miss-universe-hungary-2025-gyoztes-dezsenyi-kincso/ |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250914070310/https://femina.hu/hazai_sztar/miss-universe-hungary-2025-gyoztes-dezsenyi-kincso/ |archive-date=14 Setyembre 2025}}</ref> |21 |[[Budapest]] |- |{{flagicon|URU}} [[Uruguay|Urugway]] |{{sortname|Valeria|Baladan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=11 Setyembre 2025 |title=Valeria Baladan, la nueva Miss Universe Uruguay 2025 |url=https://www.hola.com/us-es/celebrities/20250911855359/miss-universe-uruguay-2025-valeria-baladan/ |access-date=12 Setyembre 2025 |website=¡HOLA! |language=es-US}}</ref> |23 |[[Montevideo]] |} == Mga kontrobersiya == === Alitan sa yamang-isip sa Miss Universe Thailand === Noong 3 Nobyembre 2025, inilahad ng Miss Universe Organization na hindi opisyal na awtorisado ang kaganapang "Special Dinner and Talk Show" na inorganisa ng Miss Universe Thailand, at nilabag ang mga karapatan sa intelektwal na ari-arian ng MUO.<ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=องค์กรมิสยูนิเวิร์ส ฟาด Miss Universe ไทย ห้ามจัดกิจกรรมที่ไม่ได้รับอนุญาต|trans-title=The Miss Universe Organization has slammed Miss Universe Thailand, banning it from holding unauthorized events|url=https://www.brighttv.co.th/entertain/drama-missuniverse|access-date=28 Nobyembre 2025|website=BrightTV|language=th}}{{Dead link|date=Abril 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Miss Universe Thailand defends 'Special Dinner & Talk Show' campaign: 'Our actions are fully within the rights'|url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/964705/miss-universe-thailand-defends-special-dinner-talk-show-campaign-our-actions-are-fully-within-the-rig/story/?amp|access-date=28 Nobyembre 2025|website=[[GMA Network]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|last=Mallorca|first=Hannah|date=3 Nobyembre 2025|title=Power struggle at Miss Universe org? Nawat Itsaragrisil's talk show 'unauthorized'|url=https://entertainment.inquirer.net/636373/power-struggle-at-miss-universe-org-nawat-itsaragrisils-talk-show-unauthorized|access-date=28 Nobyembre 2025|newspaper=[[Philippine Daily Inquirer|Entertainment Inquirer]]|language=en}}</ref> Tumugon ang Miss Universe Thailand Organization na ang kaganapan at ang nauugnay nitong botohan ay bahagi ng opisyal na ''marketing package'' ng Taylandiya bilang mangungunang bansa, na isinagawa nang malinaw sa ilalim ng kanilang mga awtorisadong karapatan, at na sila ay kumunsulta sa mga legal na tagapayo upang masuri ang mga potensyal na epekto at maghanda para sa posibleng legal na aksyon kung kinakailangan.<ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Miss Universe Organization ชี้แจงกิจกรรมที่ไม่ได้รับอนุญาต ด้าน MUT ยืนยันเป็นสิทธิ์ของประเทศเจ้าภาพ|trans-title=Miss Universe Organization clarifies unauthorized activities; MUT confirms it is the host country's right|url=https://atime.live/efm/news/12521|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Atime.live|language=th}}</ref><ref>{{Cite news|last=Lim|first=Ron|date=3 Nobyembre 2025|title=MUO and Miss Universe Thailand trade statements on 'Special Dinner & Talk Show' event|url=https://www.gmanetwork.com/lifestyle/news/127442/muo-and-miss-universe-thailand-trade-statements-on-special-dinner-talk-show-event/story|access-date=28 Nobyembre 2025|website=[[GMA Network]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 scandal broke out, Miss Huong Giang was praised for her class|url=https://www.vietnam.vn/en/hoa-hau-hoan-vu-2025-bung-no-scandal-hoa-hau-huong-giang-duoc-khen-dang-cap|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Vietnam.vn|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Miss Universe và ông Nawat căng thẳng quyền tổ chức, kết quả của Hương Giang sẽ bị hủy?|trans-title=Miss Universe and Mr. Nawat are in tension over the organization rights, will Huong Giang's results be canceled?|url=https://docnhanh.vn/giai-tri/miss-universe-va-ong-nawat-cang-thang-quyen-to-chuc-ket-qua-cua-huong-giang-se-bi-huy-tintuc1018485|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Docnhanh.vn|language=vi}}</ref> Gayunpaman, opisyal na kinansela ang kaganapan noong 6 Nobyembre.<ref>{{Cite news|last=Purnell|first=Kristofer|date=6 Nobyembre 2025|title=Miss Universe Thailand cancels 'special dinner, talk show' with Nawat Itsaragrisil|url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/06/2485287/miss-universe-thailand-cancels-special-dinner-talk-show-nawat-itsaragrisil|access-date=28 Nobyembre 2025|newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]]|archive-date=6 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251106193538/https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/06/2485287/miss-universe-thailand-cancels-special-dinner-talk-show-nawat-itsaragrisil}}</ref><ref>{{cite web |last1=Harvey|first1=Lex|date=21 Nobyembre 2025|title=Scandal-plagued Miss Universe competition to crown winner|url=https://edition.cnn.com/2025/11/20/style/miss-universe-2025-finale-winner-intl-hnk|access-date=28 Nobyembre 2025|website=[[CNN]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Nawat Itsaragrisil bows to Miss Universe org, cancels ‘Top 10 Special Dinner’|url=https://entertainment.inquirer.net/637234/nawat-itsaragrisil-bows-to-miss-universe-org-cancels-top-10-special-dinner|website=[[Philippine Daily Inquirer]]|date=6 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|language=en|first=Armin P.|last=Adina}}</ref> === Promosyon ng sugalan === Noong 3 Nobyembre 2025, naglunsad ng imbestigasyon ang Metropolitan Police Bureau sa Bangkok pagkatapos magsampa ng reklamo si Itsaragrisil, ang tagapangulo ng ''Miss Universe Thailand Host Committee'', na nagsasaad na inutusan ng MUO ang mga kandidata na magsapelikula sila ng mga materyal na pang-promosyon para sa isang ''online gambling website'' sa kanilang hotel, na maaaring maging isang paglabag sa batas ng mga Taylandes. Itinanggi ng MGI ang anumang pagkakasangkot at sinabi na ang promosyon ay responsibilidad lamang ng MUO. Nagbigay ng pahayag si Itsaragrisil sa pulisya at pormal na itinanggi ang gawain.<ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Police raid Miss Universe team over illegal Casino Promo|url=https://www.khaosodenglish.com/news/2025/11/03/police-raid-miss-universe-team-over-illegal-casino-promo/|url-status=live|access-date=30 Nobyembre 2025|website=Khaosod English|language=en|archive-date=3 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251103214634/https://www.khaosodenglish.com/news/2025/11/03/police-raid-miss-universe-team-over-illegal-casino-promo/}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title='ณวัฒน์' เดือด!พาตำรวจลงตรวจสอบกอง MU หลังนำป้ายโปรโมทเว็บพนันวางในโรงแรมเก็บตัวนางงาม|trans-title=Nawat is furious! He has brought police to inspect the MU team after they placed a sign promoting a gambling website in the beauty pageant hotel|url=https://www.naewna.com/entertain/925283#google_vignette|url-status=live|access-date=30 Nobyembre 2025|website=Naew Na|language=th|archive-date=3 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251103215053/https://www.naewna.com/entertain/925283#google_vignette}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=ด่วน! บอสณวัฒน์ แจ้งจับออร์แกไนซ์ ให้นางงามถ่ายคลิปกาสิโน|trans-title=Urgent! Boss Nawat reports the organizer who allowed the beauty queen to film a video of a casino|url=https://www.brighttv.co.th/entertain/nawat-muo-mut|url-status=live|access-date=30 Nobyembre 2025|website=BrightTV|language=th|archive-date=3 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251103215506/https://www.brighttv.co.th/entertain/nawat-muo-mut}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=ด่วน! ณวัฒน์ เรียกตำรวจตรวจสอบ หลังทีมงาน MUO ให้นางงามถ่ายสปอนเซอร์ผิดกฎหมายไทย|trans-title=Urgent! Nawat calls police to investigate after MUO team allows beauty queen to take photos for sponsors, violating Thai law|url=https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2893142|url-status=live|access-date=30 Nobyembre 2025|website=Thairath TV|language=th|archive-date=3 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251103215958/https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2893142}}</ref> === ''Sashing ceremony'' === Noong 4 Nobyembre 2025, sa panahon bago ang ''sashing ceremony'', sinaway ni Itsaragrisil si [[Fátima Bosch]] ng Mehiko dahil sa hindi paglahok sa mga kaganapang pang-promosyon, ipinahiwatig na ginagawa siyang "tanga" ng kaniyang mga gawain, at pinalabas siya ng mga guwardiya pagkatapos niyang tangkaing makagambala. Ilang kandidata ang biglaang umalis din bilang pakikiisa.<ref>{{Cite news|date=4 Nobyembre 2025|title=เกิดอะไรขึ้น เมื่อจู่ๆ บอส ณวัฒน์ สั่งหยุดงานกระทันหัน หลังนางงามเอาต์ระหว่างประชุม|trans-title=What happened when Boss Nawat suddenly ordered a sudden work stoppage after a beauty queen was out during a meeting?|url=https://today.line.me/th/v3/article/0MNM1nP|via=Line Today|work=Siam News|language=th|access-date=2 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite news|date=4 Nobyembre 2025|title=เกิดอะไรขึ้น! มิสยูนิเวิร์ส2025หลายประเทศวอล์กเอาท์ต่อหน้า"บอสณวัฒน์ "|trans-title=What happened! Miss Universe 2025 from many countries walked out in front of 'Boss Nawat'|url=https://www.amarintv.com/news/entertain/529405|website=Amarin TV|language=th|access-date=2 Disyembre 2025}}</ref><ref name="Tel">{{cite news |url=https://www.telegraph.co.uk/world-news/2025/11/06/miss-universe-contestants-walkout-organiser-row-miss-mexico/|title=Miss Universe contestants walk out after organiser rows with Miss Mexico|newspaper=Daily Telegraph|date=6 Nobyembre 2025|access-date=2 Disyembre 2025|language=en}}</ref><ref name="NYT-apology">{{cite news |first=Francesca|last=Regalado|url=https://www.nytimes.com/2025/11/06/world/asia/miss-universe-walkout-mexico-thailand.html|title=Miss Universe Organizer Apologizes After Tirade at Miss Mexico|newspaper=The New York Times|date=6 Nobyembre 2025|access-date=2 Disyembre 2025|language=en}}</ref><ref>{{cite news |first=Shahana|last=Yasmin|url=https://www.the-independent.com/life-style/miss-universe-thai-director-insults-miss-mexico-fatima-bosch-b2858964.html|title=Miss Universe contestants walk out after Miss Mexico 'humiliated'|work=The Independent|date=5 Nobyembre 2025|access-date=2 Disyembre 2025|type=with video|language=en}}</ref> Umalis din sa lugar ang kasalukuyang may-hawak ng titulo na si [[Victoria Kjær Theilvig]], at sinabi na ang mga salita ni Itsaragrisil ay "higit pa sa kawalang-galang".<ref name="Tel" /><ref>{{Cite news|last=S.|first=Sukanlaya|date=4 Nobyembre 2025|title=นางงาม MU 2025 แห่ลุกออกจากห้อง หลังปะทะ ณวัฒน์ เผย ถูกตะคอก-ไม่ให้เกียรติ|trans-title=Miss Universe 2025 leaves the room after a confrontation with Nawat, revealing she was yelled at and disrespected|url=https://thethaiger.com/th/news/1481499/|website=The Thaiger|language=th|access-date=2 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite news|last=Purnell|first=Kristofer|date=4 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 sashing delayed as queens walk out after heated exchange|url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/04/2484824/miss-universe-2025-sashing-delayed-queens-walk-out-after-heated-exchange|access-date=2 Disyembre 2025|website=[[The Philippine Star]]|language=en}}</ref> Kinalaunan ay kinondena ng may-ari ng Miss Universe na si Raúl Rocha ang pag-uugali ni Itsaragrisil bilang hindi katanggap-tanggap, iniutos ang pagsuspinde ng ''sashing ceremony'', at inihayag na ang papel ni Itsaragrisil sa mga opisyal na gawain ng Miss Universe ay paghihigpitan, habang ang punong ehekutibong opisyal na si Mario Búcaro ay ipinadala sa Taylandiya upang makipag-ugnayan sa Miss Grand International upang matiyak na magpapatuloy ang kompetisyon nang propesyonal at ligtas.<ref>{{Cite news|date=5 Nobyembre 2025|title=สรุปดราม่ามิสยูนิเวิร์ส 2025 กลุ่มนางงามวอล์กเอาต์ ต่อหน้า บอสณวัฒน์|trans-title=What happened when Boss Nawat suddenly ordered a sudden work stoppage after a beauty queen was out during a meeting?|url=https://today.line.me/th/v3/article/Ya5aWWL|via=Line Today|work=The Bangkok Insight|language=th|access-date=2 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite news|date=5 Nobyembre 2025|title=Miss Universe presses on 'as you wish' after Bangkok walkout|url=https://www.khaosodenglish.com/life/2025/11/05/miss-universe-presses-on-as-you-wish-after-bangkok-walkout/|access-date=2 Disyembre 2025|website=Khaosod English|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|last=Civita|first=Alicia|date=4 Nobyembre 2025|title=Miss Universe owner Raúl Rocha Sends Executives to Thailand Pulls Rank and Limits Thai Director's Power After He Insulted Miss Mexico|url=https://www.latintimes.com/miss-universe-owner-raul-rocha-sends-executives-thailand-pulls-rank-limits-thai-directors-power-591268|access-date=2 Disyembre 2025|website=Latin Times|language=en}}</ref> Nagbigay si Itsaragrisil ng pormal na paghingi ng tawad sa lahat ng mga kandidata sa seremonya ng pagtanggap, at tinanggihan ang paggamit ng mga salitang "tanga" o "siraulo".<ref name="Tel" /><ref>{{Cite news|last=Flores Layno|first=Karen|date=6 Nobyembre 2025|title='I did not intend to harm anyone': Nawat Itsaragrisil apologizes for Miss Universe controversy|url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2025/11/6/-i-did-not-intend-to-harm-anyone-nawat-itsaragrisil-apologizes-for-miss-universe-controversy-1318|access-date=2 Disyembre 2025|website=[[ABS-CBN]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|last=Sukri|first=Hazeeq|date=6 Nobyembre 2025|title=Miss Universe Thailand director Nawat Itsaragrisil apologises for controversy, claims he said 'damage', not 'dumb head'|url=https://cnalifestyle.channelnewsasia.com/entertainment/nawat-itsaragrisil-apology-miss-universe-473526|access-date=2 Disyembre 2025|website=CNA|archive-date=6 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251106192124/https://cnalifestyle.channelnewsasia.com/entertainment/nawat-itsaragrisil-apology-miss-universe-473526|language=en}}</ref> == Mga tala == <references group="lower-alpha" responsive="1"></references> {{Notelist}} == Mga sanggunian == {{Reflist}} == Mga panlabas na link == * {{Official website|http://www.missuniverse.com}} {{Miss Universe}} bp3r4n3cmfsb8efqu9kmzzbdla8211s 0 332666 2209449 2203934 2026-05-28T04:59:00Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209449 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = Radyo Magbalantay | callsign = | logo = | city = [[Lungsod ng Surigao]] | country = Pilipinas | area = [[Surigao del Norte]], [[Dinagat Islands]] at mga karatig na lugar | branding = Radyo Magbalantay | airdate = Agosto 22, 1971 | frequency = 98.1 MHz | format = [[News radio|News]], [[:en:Public affairs (broadcasting)|Public Affairs]], [[Talk radio|Talk]], [[Religious radio|Religious]] | language = [[Surigaonon language|Surigaonon]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 5,000 watts | erp = | class = CDE | former_frequencies = 1017 kHz (1971-2023) | former_callsigns = DXSN (1971-2021) | callsign_meaning = | affiliations = [[Catholic Media Network]] | owner = Silangan Broadcasting Corporation | website = }} Ang '''Radyo Magbalantay''' (98.1 [[:en:FM broadcasting|FM]]) ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari at pinamamahalaan ng Silangan Broadcasting Corporation ng Diyosesis ng Surigao. Ang estudyo nito ay matatagpuan sa Magallanes St., [[Lungsod ng Surigao]].<ref>{{Cite web |url=https://www.philippinetimes.com/news/252283585/surigao-norte-gadcc-joins-national-womens-month-celebration |title=Surigao Norte GADCC joins National Womens Month Celebration |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124182824/https://www.philippinetimes.com/news/252283585/surigao-norte-gadcc-joins-national-womens-month-celebration |url-status=dead }}</ref><ref>[https://www.philstar.com/nation/2002/10/22/180838/surigao-radioman-survives-attack Surigao radioman survives attack]</ref><ref>{{Cite web |url=https://caraga.dswd.gov.ph/2013/09/dswd-caraga-meets-surigao-city-press/ |title=DSWD Caraga Meets Surigao City Press |access-date=2025-01-16 |archive-date=2025-01-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124182637/https://caraga.dswd.gov.ph/2013/09/dswd-caraga-meets-surigao-city-press/ |url-status=dead }}</ref><ref>[https://www.gmanetwork.com/news/news/regions/56867/radio-commentator-ambushed-in-surigao/story/ Radio commentator ambushed in Surigao]</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Surigao City Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Surigao del Norte]] 2g4oqip5g9hbiv5hgdtho7dzjq0fn85 0 333043 2209469 2204975 2026-05-28T07:38:52Z WayKurat 2259 [[w:Help:Reverting|Ibinalik]] ang mga pagbabago ni [[Special:Contributions/~2026-17576-30|~2026-17576-30]] ([[User talk:~2026-17576-30|Usapan]]) patungo sa huling rebisyon ni [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] 2195476 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = DWSE | callsign = | logo = | city = [[Daet]] | area = [[Camarines Norte]] | branding = DWSE 103.7 | airdate = 2007 | frequency = 103.7 MHz | repeater = | format = [[:en:Middle of the road (music)|Contemporary MOR]], [[News radio|News]], [[Talk radio|Talk]] | language = [[Wikang Gitnang Bikol|Bicolano]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 5,000 watts | erp = | class = C, D, E | callsign_meaning = | former_callsigns = DWSL | former_names = Boom FM (2019–2021) | owner = Kaissar Broadcasting Network | operator = SOL Broadcasting | webcast = | website = }} Ang '''DWSE''' (103.7 [[:en:FM_broadcasting|FM]]) ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari ng Kaissar Broadcasting Network at pinamamahalaan ng SOL Broadcasting na pag-aari ni Sonia O. Leano. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa Dolor Hotel, #16 Vinzons Ave., Brgy. Magang, [[Daet]].<ref>{{Cite web |title=2015 ANNUAL PERFORMANCE REPORT {{!}} NTC Region 8 |url=http://ntc5.ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2016/04/2015-Annual-Performance-Report.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20221025131109/https://ntc5.ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2016/04/2015-Annual-Performance-Report.pdf |archive-date=2022-10-25 |access-date=2019-08-15}}</ref><ref>[http://camnortenews.com/page/?p=4570 PHILHEALTH CAM NORTE ANNUAL MEETING WITH THE PRESS HELD AT CALAGUAS GATEWAY HOTEL]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=DepEd USec Deriquito visits Camarines Norte for Brigada Eskwela |url=http://www.ugnayan.com/ph/CamarinesNorte/Daet/article/39IY |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190815122501/http://www.ugnayan.com/ph/CamarinesNorte/Daet/article/39IY |archive-date=2019-08-15 |access-date=2019-08-15}}</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Daet Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Camarines Norte]] 51bdqp79sua333mcdarpjctfl8uxwzt 0 333265 2209454 2150856 2026-05-28T05:09:18Z EmausBot 20162 Robot: Kinukumpuni ang nagkadalawang pagpapapunta sa [[Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]] 2209454 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]] 0fmjnb4yuuet7qegpzmocqxyx09xaoj 0 333595 2209468 2206774 2026-05-28T07:38:51Z WayKurat 2259 [[w:Help:Reverting|Ibinalik]] ang mga pagbabago ni [[Special:Contributions/~2026-28077-16|~2026-28077-16]] ([[User talk:~2026-28077-16|Usapan]]) patungo sa huling rebisyon ni [[User:~2026-26957-20|~2026-26957-20]] 2206746 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = | callsign = DYBM | logo = | city = [[Bacolod]] | area = Hilagang [[Negros]], ilang bahagi ng [[Iloilo]] at [[Guimaras]] | branding = Yuhum Radio 99.1 | airdate = February 1997 | last_airdate = November 4, 2025 | frequency = 99.1 MHz | format = [[Hindi Aktibo]] | language = | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = | erp = | class = | callsign_meaning = '''B'''est '''M'''usic (dating bansag) | former_names = {{ubl|Crossover (1997–2020)|Q Radio (2020–2023)|Yuhum Radio (2023-2025)}} | owner = [[Mareco Broadcasting Network]] | operator = | webcast = | website = }} Ang '''DYBM''' (99.1 [[:en:FM broadcasting|FM]]), isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari ng [[Mareco Broadcasting Network]]. == Kasaysayan == [[Talaksan:Crossover_FM.svg|right|thumb|170x170px| Crossover (1997–2019).]] Itinatag ang himpilang ito noong Pebrero 1997 bilang '''99.1 Crossover'''.<ref>{{Cite news |date=November 14, 1996 |title=Crossing over to the top |page=30 |work=[[Manila Standard]] |url=https://books.google.com/books?id=VZVOAAAAIBAJ&dq=dzbm&pg=PA30&article_id=5411,1979583 |access-date=July 1, 2023 |via=[[Google Books]]}}</ref><ref name="MS0697">{{Cite news |date=June 18, 1997 |title=DWBM crosses-over to Bacolod |page=19 |work=[[Manila Standard]] |url=https://books.google.com/books?id=opMVAAAAIBAJ&dq=dwbm&pg=PA19&article_id=2225,1872983 |access-date=July 1, 2023 |via=[[Google Books]]}}</ref> Noong panahong yan, nasa Mountain View Subdivision, Mandalagan District ang una nitong tahanan.<ref name="MS0997">{{Cite news |date=September 11, 1997 |title=Crossover goes live in Bacolod |page=9 |work=[[Manila Standard]] |url=https://books.google.com/books?id=mY8VAAAAIBAJ&dq=105.1+manila&pg=PA19&article_id=4418,1186400 |access-date=July 2, 2023 |via=[[Google Books]]}}</ref> Ito ay may parehong format tulad ng sa Maynila, isang makinis na jazz <ref name="MS0697" /> na may pinaghalong pop-jazz at [[Rhythm and blues|R&B]], at nagpapalabas ng oras-oras na internasyonal na balita mula sa [[CNN]] . <ref name="MS0997" /> Noong Nobyembre 16, 2020, opisyal na inilunsad ang mga himpilang panrehiyon ng MBNI bilang '''Q Radio''' at meron itong Top 40 na format. Bukod sa pagkakaroon ng sariling local programming, nag-simulcast din ito ng ilang programa mula sa [[DWBM|punong himpilan nito sa Maynila]]. Bago nito, kinuha ng Horizon of the Sun Communications (mga producer ng Chinatown TV) ang operasyon ng mga himpilan ng MBNI. Noong Hunyo 19, 2023, naganunsyo ang Q Radio na mamamaalam ito sa ere sa katapusan ng buwan na yan dahil sa mga problemang pinansyal at kakulangan ng suporta mula sa mga advertisers nito.<ref>{{Cite web |date=June 1, 2023 |title=Louella Hazeline Chan in Q Radio Qlassmates |url=https://t.me/qradiogroup/281438 |access-date=June 21, 2023 |website=Telegram}}</ref> <ref>{{Cite web |last=Q Radio 105.1 |date=June 19, 2023 |title=To all of our amazing Qties, After a fulfilling 3-year run, filled with several viral online campaigns and exciting on-air gimmicks, it is with a heavy heart that we announce that Q Radio will be permanently signing off nationwide effective July 1, 2023. |url=https://www.facebook.com/photo/?fbid=809902190493563&set=a.641941660622951 |access-date=June 21, 2023 |website=[[Facebook]]}}</ref> Sa unang bahagi ng buwang iyon, kinuha ng RYU Group of Companies ni Ramel Uy ang mga operasyon ng himpilang ito. Noong Agosto 13, 2023, muli ito inilunsad bilang '''Yuhum Radio''' na may pang-masa na format. Noong Nobyembre 4, 2025, Nawala sa ere sa 99.1 Yuhum Radio Bacolod dahil sa Bagyong "Tino". == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Bacolod Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Bacolod]] jzswsjhpuz4k5ugc5g50jtd4w9vcplg 0 333683 2209382 2178248 2026-05-27T23:14:03Z ~2026-13566-27 162320 2209382 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = XFM Davao | callsign = DXBE | logo = | city = [[Lungsod ng Davao]] | area = [[Kalakhang Dabaw]] at mga karatig na lugar | branding = 89.1 XFM | airdate = Disyembre 1991 | last_airdate = | frequency = 89.1 MHz | format = [[:en:Contemporary MOR|Contemporary MOR]], [[Original Pilipino Music|OPM]] | language = [[Cebuano language|Cebuano]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 10,000 watts | erp = | class = | callsign_meaning = Killer'''BE'''e (dating pangalan) | former_callsigns = DXTM | former_names = Killer Bee (Disyembre 1991-Marso 27, 2013) <br> Magic 89.1 (Abril 2013-Enero 2025) | network = XFM Philippines | affiliations = | owner = [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] | operator = Y2H Broadcasting Network | sister_stations = '''through Y2H:'''<br>[[DXKX]] | website = | webcast = }} Ang '''DXBE''' (89.1 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''89.1 XFM''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari ng [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] at pinamamahalaan ng Y2H Broadcasting Network. Ito ay nagsisilbing punong himpilan ng XFM. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa kahabaan ng Broadcast Ave., Shrine Hills, Brgy. Matina Crossing, [[Lungsod ng Davao]].<ref>[http://www.jexxhinggo.com/2015/04/trancesisyon-2015-giveaway.html Trancesisyon 2015 & Giveaway]</ref> == Kasaysayan == [[File:Magic891Davao.jpg|200px|thumb|right|Magic 89.1 (2013 - 2025)]] Dating itong kilala bilang '''Killerbee 89.1''' mula 1991 hanggang Marso 27, 2013. Kasama ng iba pang mga himpilan ng Killerbee sa iba't ibang bansa, muling inilunsad ito bilang '''Magic''' (mula sa [[DWTM|pangunahing himpilan]] nito) noong Abril 29, 2013. Noong Enero 2025, namaalam ito sa ere.<ref>[http://leizlmarie.blogspot.com/2007/09/d-ok-show-of-killerbee-891.html 'd OK SHOW of killerbee 89.1]</ref><ref>[https://www.sunstar.com.ph/article/318624/Feature/Radio-DJ-with-dreams Radio DJ with dreams]</ref><ref>[https://www.mydavaocity.com/infinit-ready-to-drink-cocktail-presents-auto-revolution-3-by-aw2spec/ Infinit Ready to Drink Cocktail presents AUTO REVOLUTION 3 by Aw2spec]</ref> Noong huling bahagi ng Pebrero 2025, bumalik sa ere ang istasyon sa ilalim ng pamamahala ng Y2H Broadcasting Network na namamahala sa [[DXSS-FM|97.9 XFM]]. Nasa ilalim ito ng pagsusuri. Nung Abril 1, muli ito inilunsad bilang '''Solid FM'''. == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Davao City Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Lungsod ng Davao]] jbvpn63lkqwz062f2fme2fw6hois4oe 2209383 2209382 2026-05-27T23:17:28Z ~2026-13566-27 162320 2209383 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = XFM Davao | callsign = DXBE | logo = | city = [[Lungsod ng Davao]] | area = [[Kalakhang Dabaw]] at mga karatig na lugar | branding = 89.1 XFM | airdate = Disyembre 1991 | last_airdate = | frequency = 89.1 MHz | format = [[:en:Contemporary MOR|Contemporary MOR]], [[Original Pilipino Music|OPM]] | language = [[Cebuano language|Cebuano]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 10,000 watts | erp = | class = | callsign_meaning = Killer'''BE'''e (dating pangalan) | former_callsigns = DXTM<br>'''XFM''':<br>[[DXSS-FM|DXSS]] (2011–2024) | former_names = Killer Bee (Disyembre 1991-Marso 27, 2013) <br> Magic 89.1 (Abril 2013-Enero 2025) | network = XFM Philippines | affiliations = | owner = [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] | operator = Y2H Broadcasting Network | sister_stations = '''through Y2H:'''<br>[[DXKX]] | website = | webcast = }} Ang '''DXBE''' (89.1 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''89.1 XFM''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari ng [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] at pinamamahalaan ng Y2H Broadcasting Network. Ito ay nagsisilbing punong himpilan ng XFM. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa kahabaan ng Broadcast Ave., Shrine Hills, Brgy. Matina Crossing, [[Lungsod ng Davao]].<ref>[http://www.jexxhinggo.com/2015/04/trancesisyon-2015-giveaway.html Trancesisyon 2015 & Giveaway]</ref> == Kasaysayan == [[File:Magic891Davao.jpg|200px|thumb|right|Magic 89.1 (2013 - 2025)]] Dating itong kilala bilang '''Killerbee 89.1''' mula 1991 hanggang Marso 27, 2013. Kasama ng iba pang mga himpilan ng Killerbee sa iba't ibang bansa, muling inilunsad ito bilang '''Magic''' (mula sa [[DWTM|pangunahing himpilan]] nito) noong Abril 29, 2013. Noong Enero 2025, namaalam ito sa ere.<ref>[http://leizlmarie.blogspot.com/2007/09/d-ok-show-of-killerbee-891.html 'd OK SHOW of killerbee 89.1]</ref><ref>[https://www.sunstar.com.ph/article/318624/Feature/Radio-DJ-with-dreams Radio DJ with dreams]</ref><ref>[https://www.mydavaocity.com/infinit-ready-to-drink-cocktail-presents-auto-revolution-3-by-aw2spec/ Infinit Ready to Drink Cocktail presents AUTO REVOLUTION 3 by Aw2spec]</ref> Noong huling bahagi ng Pebrero 2025, bumalik sa ere ang istasyon sa ilalim ng pamamahala ng Y2H Broadcasting Network na namamahala sa [[DXSS-FM|97.9 XFM]]. Nasa ilalim ito ng pagsusuri. Nung Abril 1, muli ito inilunsad bilang '''Solid FM'''. == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Davao City Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Lungsod ng Davao]] 7xfh544dgxytm3frriv6z3xzo5502c6 2209384 2209383 2026-05-27T23:20:05Z ~2026-13566-27 162320 2209384 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = XFM Davao | callsign = DXBE | logo = | city = [[Lungsod ng Davao]] | area = [[Kalakhang Dabaw]] at mga karatig na lugar | branding = 89.1 XFM | airdate = Disyembre 1991 | last_airdate = | frequency = 89.1 MHz | format = [[:en:Contemporary MOR|Contemporary MOR]], [[News radio|News]], [[Talk radio|Talk]] | language = [[Cebuano language|Cebuano]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 10,000 watts | erp = | class = | callsign_meaning = Killer'''BE'''e (dating pangalan) | former_callsigns = DXTM<br>'''XFM''':<br>[[DXSS-FM|DXSS]] (2011–2024) | former_names = Killer Bee (Disyembre 1991-Marso 27, 2013) <br> Magic 89.1 (Abril 2013-Enero 2025) | network = XFM Philippines | affiliations = | owner = [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] | operator = Y2H Broadcasting Network | sister_stations = '''through Y2H:'''<br>[[DXKX]] | website = | webcast = }} Ang '''DXBE''' (89.1 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''89.1 XFM''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari ng [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] at pinamamahalaan ng Y2H Broadcasting Network. Ito ay nagsisilbing punong himpilan ng XFM. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa kahabaan ng Broadcast Ave., Shrine Hills, Brgy. Matina Crossing, [[Lungsod ng Davao]].<ref>[http://www.jexxhinggo.com/2015/04/trancesisyon-2015-giveaway.html Trancesisyon 2015 & Giveaway]</ref> == Kasaysayan == [[File:Magic891Davao.jpg|200px|thumb|right|Magic 89.1 (2013 - 2025)]] Dating itong kilala bilang '''Killerbee 89.1''' mula 1991 hanggang Marso 27, 2013. Kasama ng iba pang mga himpilan ng Killerbee sa iba't ibang bansa, muling inilunsad ito bilang '''Magic''' (mula sa [[DWTM|pangunahing himpilan]] nito) noong Abril 29, 2013. Noong Enero 2025, namaalam ito sa ere.<ref>[http://leizlmarie.blogspot.com/2007/09/d-ok-show-of-killerbee-891.html 'd OK SHOW of killerbee 89.1]</ref><ref>[https://www.sunstar.com.ph/article/318624/Feature/Radio-DJ-with-dreams Radio DJ with dreams]</ref><ref>[https://www.mydavaocity.com/infinit-ready-to-drink-cocktail-presents-auto-revolution-3-by-aw2spec/ Infinit Ready to Drink Cocktail presents AUTO REVOLUTION 3 by Aw2spec]</ref> Noong huling bahagi ng Pebrero 2025, bumalik sa ere ang istasyon sa ilalim ng pamamahala ng Y2H Broadcasting Network na namamahala sa [[DXSS-FM|97.9 XFM]]. Nasa ilalim ito ng pagsusuri. Nung Abril 1, muli ito inilunsad bilang '''Solid FM'''. == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Davao City Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Lungsod ng Davao]] 03h8hfvfdlrlompfbx5pciehkph29ng 2209385 2209384 2026-05-27T23:21:13Z ~2026-13566-27 162320 2209385 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = XFM Davao | callsign = DXBE | logo = | city = [[Lungsod ng Davao]] | area = [[Kalakhang Dabaw]] at mga karatig na lugar | branding = 89.1 XFM | airdate = Disyembre 1991 | last_airdate = | frequency = 89.1 MHz | format = [[:en:Contemporary MOR|Contemporary MOR]], [[News radio|News]], [[Talk radio|Talk]] | language = [[Cebuano language|Cebuano]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 10,000 watts | erp = | class = | callsign_meaning = Killer'''BE'''e (dating pangalan) | former_callsigns = DXTM<br>'''XFM''':<br>[[DXSS-FM|DXSS]] (2011–2024) | former_names = Killer Bee (Disyembre 1991-Marso 27, 2013) <br> Magic 89.1 (Abril 2013-Enero 2025) <br> Solid FM (2025-2026) | network = XFM Philippines | affiliations = | owner = [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] | operator = Y2H Broadcasting Network | sister_stations = '''through Y2H:'''<br>[[DXKX]] | website = | webcast = }} Ang '''DXBE''' (89.1 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''89.1 XFM''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari ng [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] at pinamamahalaan ng Y2H Broadcasting Network. Ito ay nagsisilbing punong himpilan ng XFM. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa kahabaan ng Broadcast Ave., Shrine Hills, Brgy. Matina Crossing, [[Lungsod ng Davao]].<ref>[http://www.jexxhinggo.com/2015/04/trancesisyon-2015-giveaway.html Trancesisyon 2015 & Giveaway]</ref> == Kasaysayan == [[File:Magic891Davao.jpg|200px|thumb|right|Magic 89.1 (2013 - 2025)]] Dating itong kilala bilang '''Killerbee 89.1''' mula 1991 hanggang Marso 27, 2013. Kasama ng iba pang mga himpilan ng Killerbee sa iba't ibang bansa, muling inilunsad ito bilang '''Magic''' (mula sa [[DWTM|pangunahing himpilan]] nito) noong Abril 29, 2013. Noong Enero 2025, namaalam ito sa ere.<ref>[http://leizlmarie.blogspot.com/2007/09/d-ok-show-of-killerbee-891.html 'd OK SHOW of killerbee 89.1]</ref><ref>[https://www.sunstar.com.ph/article/318624/Feature/Radio-DJ-with-dreams Radio DJ with dreams]</ref><ref>[https://www.mydavaocity.com/infinit-ready-to-drink-cocktail-presents-auto-revolution-3-by-aw2spec/ Infinit Ready to Drink Cocktail presents AUTO REVOLUTION 3 by Aw2spec]</ref> Noong huling bahagi ng Pebrero 2025, bumalik sa ere ang istasyon sa ilalim ng pamamahala ng Y2H Broadcasting Network na namamahala sa [[DXSS-FM|97.9 XFM]]. Nasa ilalim ito ng pagsusuri. Nung Abril 1, muli ito inilunsad bilang '''Solid FM'''. == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Davao City Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Lungsod ng Davao]] oe3m27y8p6b4iwnerstlovdlown2hjz 2209386 2209385 2026-05-27T23:23:06Z ~2026-13566-27 162320 2209386 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = XFM Davao | callsign = DXBE | logo = | city = [[Lungsod ng Davao]] | area = [[Kalakhang Dabaw]] at mga karatig na lugar | branding = 89.1 XFM | airdate = Disyembre 1991 | last_airdate = | frequency = 89.1 MHz | format = [[:en:Contemporary MOR|Contemporary MOR]], [[News radio|News]], [[Talk radio|Talk]] | language = [[Cebuano language|Cebuano]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 10,000 watts | erp = | class = | callsign_meaning = Killer'''BE'''e (dating pangalan) | former_callsigns = DXTM<br>'''XFM''':<br>[[DXSS-FM|DXSS]] (2022–2026) | former_frequencies = '''XFM''':<br>[[DXSS-FM|97.9 MHz]] (2022–2026) | former_names = Killer Bee (Disyembre 1991-Marso 27, 2013) <br> Magic 89.1 (Abril 2013-Enero 2025) <br> Solid FM (2025-2026) | network = XFM Philippines | affiliations = | owner = [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] | operator = Y2H Broadcasting Network | sister_stations = '''through Y2H:'''<br>[[DXKX]] | website = | webcast = }} Ang '''DXBE''' (89.1 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''89.1 XFM''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari ng [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] at pinamamahalaan ng Y2H Broadcasting Network. Ito ay nagsisilbing punong himpilan ng XFM. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa kahabaan ng Broadcast Ave., Shrine Hills, Brgy. Matina Crossing, [[Lungsod ng Davao]].<ref>[http://www.jexxhinggo.com/2015/04/trancesisyon-2015-giveaway.html Trancesisyon 2015 & Giveaway]</ref> == Kasaysayan == [[File:Magic891Davao.jpg|200px|thumb|right|Magic 89.1 (2013 - 2025)]] Dating itong kilala bilang '''Killerbee 89.1''' mula 1991 hanggang Marso 27, 2013. Kasama ng iba pang mga himpilan ng Killerbee sa iba't ibang bansa, muling inilunsad ito bilang '''Magic''' (mula sa [[DWTM|pangunahing himpilan]] nito) noong Abril 29, 2013. Noong Enero 2025, namaalam ito sa ere.<ref>[http://leizlmarie.blogspot.com/2007/09/d-ok-show-of-killerbee-891.html 'd OK SHOW of killerbee 89.1]</ref><ref>[https://www.sunstar.com.ph/article/318624/Feature/Radio-DJ-with-dreams Radio DJ with dreams]</ref><ref>[https://www.mydavaocity.com/infinit-ready-to-drink-cocktail-presents-auto-revolution-3-by-aw2spec/ Infinit Ready to Drink Cocktail presents AUTO REVOLUTION 3 by Aw2spec]</ref> Noong huling bahagi ng Pebrero 2025, bumalik sa ere ang istasyon sa ilalim ng pamamahala ng Y2H Broadcasting Network na namamahala sa [[DXSS-FM|97.9 XFM]]. Nasa ilalim ito ng pagsusuri. Nung Abril 1, muli ito inilunsad bilang '''Solid FM'''. == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Davao City Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Lungsod ng Davao]] mpsislo540kiqwh0uopl1ct5a3ds2tz 2209387 2209386 2026-05-27T23:25:24Z ~2026-13566-27 162320 2209387 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = XFM Davao | callsign = DXBE | logo = | city = [[Lungsod ng Davao]] | area = [[Kalakhang Dabaw]] at mga karatig na lugar | branding = 89.1 XFM | airdate = Disyembre 1991 | last_airdate = | frequency = 89.1 MHz | format = [[:en:Contemporary MOR|Contemporary MOR]], [[News radio|News]], [[Talk radio|Talk]] | language = [[Cebuano language|Cebuano]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 10,000 watts | erp = | class = | callsign_meaning = Killer'''BE'''e (dating pangalan) | former_callsigns = DXTM<br>'''XFM''':<br>[[DXSS-FM|DXSS]] (2022–2026) | former_frequencies = '''XFM''':<br>[[DXSS-FM|97.9 MHz]] (2022–2026) | former_names = Killer Bee (Disyembre 1991-Marso 27, 2013) <br> Magic 89.1 (Abril 2013-Enero 2025) <br> Solid FM (2025-2026) | network = XFM Philippines | affiliations = [http://newsline.ph Newsline Philippines] | owner = [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] | operator = Y2H Broadcasting Network | sister_stations = '''through Y2H:'''<br>[[DXKX]] | website = | webcast = }} Ang '''DXBE''' (89.1 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''89.1 XFM''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari ng [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] at pinamamahalaan ng Y2H Broadcasting Network. Ito ay nagsisilbing punong himpilan ng XFM. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa kahabaan ng Broadcast Ave., Shrine Hills, Brgy. Matina Crossing, [[Lungsod ng Davao]].<ref>[http://www.jexxhinggo.com/2015/04/trancesisyon-2015-giveaway.html Trancesisyon 2015 & Giveaway]</ref> == Kasaysayan == [[File:Magic891Davao.jpg|200px|thumb|right|Magic 89.1 (2013 - 2025)]] Dating itong kilala bilang '''Killerbee 89.1''' mula 1991 hanggang Marso 27, 2013. Kasama ng iba pang mga himpilan ng Killerbee sa iba't ibang bansa, muling inilunsad ito bilang '''Magic''' (mula sa [[DWTM|pangunahing himpilan]] nito) noong Abril 29, 2013. Noong Enero 2025, namaalam ito sa ere.<ref>[http://leizlmarie.blogspot.com/2007/09/d-ok-show-of-killerbee-891.html 'd OK SHOW of killerbee 89.1]</ref><ref>[https://www.sunstar.com.ph/article/318624/Feature/Radio-DJ-with-dreams Radio DJ with dreams]</ref><ref>[https://www.mydavaocity.com/infinit-ready-to-drink-cocktail-presents-auto-revolution-3-by-aw2spec/ Infinit Ready to Drink Cocktail presents AUTO REVOLUTION 3 by Aw2spec]</ref> Noong huling bahagi ng Pebrero 2025, bumalik sa ere ang istasyon sa ilalim ng pamamahala ng Y2H Broadcasting Network na namamahala sa [[DXSS-FM|97.9 XFM]]. Nasa ilalim ito ng pagsusuri. Nung Abril 1, muli ito inilunsad bilang '''Solid FM'''. == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Davao City Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Lungsod ng Davao]] tt830mmm8edbqoywx1rlx0glsixm3w8 2209415 2209387 2026-05-28T01:54:02Z CryingSulfur 150440 2209415 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = XFM Davao | callsign = DXBE | logo = | city = [[Lungsod ng Davao]] | area = [[Kalakhang Dabaw]] at mga karatig na lugar | branding = 89.1 XFM | airdate = Disyembre 1991 | last_airdate = | frequency = 89.1 MHz | format = [[:en:Contemporary MOR|Contemporary MOR]], [[News radio|News]], [[Talk radio|Talk]] | language = [[Cebuano language|Cebuano]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 10,000 watts | erp = | class = | callsign_meaning = Killer'''BE'''e (dating pangalan) | former_callsigns = DXTM<br>'''XFM''':<br>[[DXSS-FM|DXSS]] (2022–2026) | former_frequencies = '''XFM''':<br>[[DXSS-FM|97.9 MHz]] (2022–2026) | former_names = Killer Bee (Disyembre 1991-Marso 27, 2013) <br> Magic 89.1 (Abril 2013-Enero 2025) <br> Solid FM (2025-2026) | network = XFM Philippines | affiliations = [http://newsline.ph Newsline Philippines] | owner = [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] | operator = Y2H Broadcasting Network | sister_stations = '''through Y2H:'''<br>[[DXKX]] | website = | webcast = }} Ang '''DXBE''' (89.1 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''89.1 XFM''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari ng [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] at pinamamahalaan ng Y2H Broadcasting Network. Ito ay nagsisilbing punong himpilan ng XFM. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa kahabaan ng Broadcast Ave., Shrine Hills, Brgy. Matina Crossing, [[Lungsod ng Davao]].<ref>[http://www.jexxhinggo.com/2015/04/trancesisyon-2015-giveaway.html Trancesisyon 2015 & Giveaway]</ref> == Kasaysayan == [[File:Magic891Davao.jpg|200px|thumb|right|Magic 89.1 (2013 - 2025)]] Dating itong kilala bilang '''Killerbee 89.1''' mula 1991 hanggang Marso 27, 2013. Kasama ng iba pang mga himpilan ng Killerbee sa iba't ibang bansa, muling inilunsad ito bilang '''Magic''' (mula sa [[DWTM|pangunahing himpilan]] nito) noong Abril 29, 2013. Noong Enero 2025, namaalam ito sa ere.<ref>[http://leizlmarie.blogspot.com/2007/09/d-ok-show-of-killerbee-891.html 'd OK SHOW of killerbee 89.1]</ref><ref>[https://www.sunstar.com.ph/article/318624/Feature/Radio-DJ-with-dreams Radio DJ with dreams]</ref><ref>[https://www.mydavaocity.com/infinit-ready-to-drink-cocktail-presents-auto-revolution-3-by-aw2spec/ Infinit Ready to Drink Cocktail presents AUTO REVOLUTION 3 by Aw2spec]</ref> Noong huling bahagi ng Pebrero 2025, bumalik sa ere ang istasyon sa ilalim ng pamamahala ng Y2H Broadcasting Network na namamahala sa [[DXSS-FM|97.9 XFM]]. Nasa ilalim ito ng pagsusuri. Nung Abril 1, muli ito inilunsad bilang '''Solid FM'''. Noong Mayo 23, 2026, inilipat ng XFM Davao ang mga operasyon nito sa frequency na ito. Dati itong nai-broadcast sa [[DXSS-FM|97.9 FM]] ng [[Southern Broadcasting Network]] mula sa pagsisimula nito noong 2022 hanggang 2026.<ref> {{cite web |author=XFM 97.9 Davao Katropa Digital |date=May 8, 2026 |title=ANG BAGONG TAHANAN NG XFM DAVAO |url=https://www.facebook.com/share/v/1CCuRNjves/ |website=[[Facebook]]}}</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Davao City Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Lungsod ng Davao]] 7dbdqc3zp776sbu1w7r54cs3xhdytjq 2209436 2209415 2026-05-28T03:51:09Z CryingSulfur 150440 2209436 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = XFM Davao | callsign = DXBE | logo = | city = [[Lungsod ng Davao]] | area = [[Kalakhang Dabaw]] at mga karatig na lugar | branding = 89.1 XFM | airdate = Disyembre 1991 | last_airdate = | frequency = 89.1 MHz | format = [[:en:Contemporary MOR|Contemporary MOR]], [[News radio|News]], [[Talk radio|Talk]] | language = [[Cebuano language|Cebuano]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 10,000 watts | erp = | class = C, D, E | callsign_meaning = Killer'''BE'''e (dating pangalan) | former_callsigns = DXTM<br>'''XFM''':<br>[[DXSS-FM|DXSS]] (2022–2026) | former_frequencies = '''XFM''':<br>[[DXSS-FM|97.9 MHz]] (2022–2026) | former_names = Killer Bee (Disyembre 1991-Marso 27, 2013) <br> Magic 89.1 (Abril 2013-Enero 2025) <br> Solid FM (2025-2026) | network = XFM Philippines | affiliations = [http://newsline.ph Newsline Philippines] | owner = [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] | operator = Y2H Broadcasting Network | sister_stations = '''through Y2H:'''<br>[[DXKX]] | website = | webcast = }} Ang '''DXBE''' (89.1 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''89.1 XFM''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari ng [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] at pinamamahalaan ng Y2H Broadcasting Network. Ito ay nagsisilbing punong himpilan ng XFM. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa kahabaan ng Broadcast Ave., Shrine Hills, Brgy. Matina Crossing, [[Lungsod ng Davao]].<ref>[http://www.jexxhinggo.com/2015/04/trancesisyon-2015-giveaway.html Trancesisyon 2015 & Giveaway]</ref> == Kasaysayan == [[File:Magic891Davao.jpg|200px|thumb|right|Magic 89.1 (2013 - 2025)]] Dating itong kilala bilang '''Killerbee 89.1''' mula 1991 hanggang Marso 27, 2013. Kasama ng iba pang mga himpilan ng Killerbee sa iba't ibang bansa, muling inilunsad ito bilang '''Magic''' (mula sa [[DWTM|pangunahing himpilan]] nito) noong Abril 29, 2013. Noong Enero 2025, namaalam ito sa ere.<ref>[http://leizlmarie.blogspot.com/2007/09/d-ok-show-of-killerbee-891.html 'd OK SHOW of killerbee 89.1]</ref><ref>[https://www.sunstar.com.ph/article/318624/Feature/Radio-DJ-with-dreams Radio DJ with dreams]</ref><ref>[https://www.mydavaocity.com/infinit-ready-to-drink-cocktail-presents-auto-revolution-3-by-aw2spec/ Infinit Ready to Drink Cocktail presents AUTO REVOLUTION 3 by Aw2spec]</ref> Noong huling bahagi ng Pebrero 2025, bumalik sa ere ang istasyon sa ilalim ng pamamahala ng Y2H Broadcasting Network na namamahala sa [[DXSS-FM|97.9 XFM]]. Nasa ilalim ito ng pagsusuri. Nung Abril 1, muli ito inilunsad bilang '''Solid FM'''. Noong Mayo 23, 2026, inilipat ng XFM Davao ang mga operasyon nito sa frequency na ito. Dati itong nai-broadcast sa [[DXSS-FM|97.9 FM]] ng [[Southern Broadcasting Network]] mula sa pagsisimula nito noong 2022 hanggang 2026.<ref> {{cite web |author=XFM 97.9 Davao Katropa Digital |date=May 8, 2026 |title=ANG BAGONG TAHANAN NG XFM DAVAO |url=https://www.facebook.com/share/v/1CCuRNjves/ |website=[[Facebook]]}}</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Davao City Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Lungsod ng Davao]] dx98e7q7ckfqjpl02i6n7uslfnuznm0 2209437 2209436 2026-05-28T03:53:16Z CryingSulfur 150440 2209437 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = XFM Davao | callsign = DXBE | logo = | city = [[Lungsod ng Davao]] | area = [[Kalakhang Dabaw]] at mga karatig na lugar | branding = 89.1 XFM | airdate = Disyembre 1991 | last_airdate = | frequency = 89.1 MHz | repeater = [[Mati]]: DXIS 99.1 MHz | format = [[:en:Contemporary MOR|Contemporary MOR]], [[News radio|News]], [[Talk radio|Talk]] | language = [[Cebuano language|Cebuano]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 10,000 watts | erp = | class = C, D, E | callsign_meaning = Killer'''BE'''e (dating pangalan) | former_callsigns = DXTM<br>'''XFM''':<br>[[DXSS-FM|DXSS]] (2022–2026) | former_frequencies = '''XFM''':<br>[[DXSS-FM|97.9 MHz]] (2022–2026) | former_names = Killer Bee (Disyembre 1991-Marso 27, 2013) <br> Magic 89.1 (Abril 2013-Enero 2025) <br> Solid FM (2025-2026) | network = XFM Philippines | affiliations = [http://newsline.ph Newsline Philippines] | owner = [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] | operator = Y2H Broadcasting Network | sister_stations = '''through Y2H:'''<br>[[DXKX]] | website = | webcast = }} Ang '''DXBE''' (89.1 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''89.1 XFM''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari ng [[Quest Broadcasting|Quest Broadcasting Inc.]] at pinamamahalaan ng Y2H Broadcasting Network. Ito ay nagsisilbing punong himpilan ng XFM. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa kahabaan ng Broadcast Ave., Shrine Hills, Brgy. Matina Crossing, [[Lungsod ng Davao]].<ref>[http://www.jexxhinggo.com/2015/04/trancesisyon-2015-giveaway.html Trancesisyon 2015 & Giveaway]</ref> == Kasaysayan == [[File:Magic891Davao.jpg|200px|thumb|right|Magic 89.1 (2013 - 2025)]] Dating itong kilala bilang '''Killerbee 89.1''' mula 1991 hanggang Marso 27, 2013. Kasama ng iba pang mga himpilan ng Killerbee sa iba't ibang bansa, muling inilunsad ito bilang '''Magic''' (mula sa [[DWTM|pangunahing himpilan]] nito) noong Abril 29, 2013. Noong Enero 2025, namaalam ito sa ere.<ref>[http://leizlmarie.blogspot.com/2007/09/d-ok-show-of-killerbee-891.html 'd OK SHOW of killerbee 89.1]</ref><ref>[https://www.sunstar.com.ph/article/318624/Feature/Radio-DJ-with-dreams Radio DJ with dreams]</ref><ref>[https://www.mydavaocity.com/infinit-ready-to-drink-cocktail-presents-auto-revolution-3-by-aw2spec/ Infinit Ready to Drink Cocktail presents AUTO REVOLUTION 3 by Aw2spec]</ref> Noong huling bahagi ng Pebrero 2025, bumalik sa ere ang istasyon sa ilalim ng pamamahala ng Y2H Broadcasting Network na namamahala sa [[DXSS-FM|97.9 XFM]]. Nasa ilalim ito ng pagsusuri. Nung Abril 1, muli ito inilunsad bilang '''Solid FM'''. Noong Mayo 23, 2026, inilipat ng XFM Davao ang mga operasyon nito sa frequency na ito. Dati itong nai-broadcast sa [[DXSS-FM|97.9 FM]] ng [[Southern Broadcasting Network]] mula sa pagsisimula nito noong 2022 hanggang 2026.<ref> {{cite web |author=XFM 97.9 Davao Katropa Digital |date=May 8, 2026 |title=ANG BAGONG TAHANAN NG XFM DAVAO |url=https://www.facebook.com/share/v/1CCuRNjves/ |website=[[Facebook]]}}</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Davao City Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Lungsod ng Davao]] 9d48cgwo4uqqhu5u58hasag54sdj5ah 0 333729 2209393 2155250 2026-05-28T00:43:20Z CryingSulfur 150440 2209393 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = iFM News Davao | callsign = DXXL | logo = 93.9 iFM Logo 2018.png | logo_size = 120px | city = [[Lungsod ng Davao]] | area = [[Kalakhang Dabaw]] at mga karatig na lugar | branding = 93.9 iFM | airdate = 1977 | frequency = 93.9 MHz {{HD Radio}} | format = [[:en:Contemporary MOR|Contemporary MOR]], [[Original Pilipino Music|OPM]], [[News radio|News]] | language = [[Cebuano language|Cebuano]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 10,000 watts | erp = 31,500 watts | class = C,D,E | callsign_meaning = E'''X'''tra E'''X'''tra '''L'''arge | former_callsigns = | network = iFM | owner = [[Radio Mindanao Network|RMN Networks]] | sister_stations = [[DXDC|DXDC RMN Davao]] | website = [https://rmn.ph/ifm939davao iFM Davao] }} Ang '''DXXL''' (93.9 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''93.9 iFM News''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari at pinamamahalaan ng [[Radio Mindanao Network]]. Ang estudyo nito ay matatagpuan sa 2/F San Vicente Bldg., Iñigo St. cor. Bonifacio St., [[Lungsod ng Davao]], at ang transmiter nito ay matatagpuan sa kahabaan ng Broadcast Ave., Shrine Hills, Matina, [[Lungsod ng Davao]].<ref>[https://radioonlinenow.com/2010/06/08/ifm-93-9-davao-streams-online/ iFM 93.9 Davao Streams Online]</ref><ref>[https://newsinfo.inquirer.net/642489/workers-put-radio-stations-off-air Workers put radio stations off air]</ref><ref>[https://www.mindanews.com/top-stories/2020/09/deped-davao-to-start-airing-supplemental-materials-over-10-radio-tv-stations/ DepEd-Davao to start airing supplemental materials over 10 radio, TV stations]</ref> == Kasaysayan == Itinatag ang DXXL noong 1977 bilang '''93.9 XL-FM'''. Meron itong Top 40 na format na binansagang "The Pride and Joy of Davao City". Noong dekada 80, kabilang ito sa mga pinakapinakikinggan na himpilan sa FM sa lungsod, kasama ang DXSS at [[DXBM]].<ref>[https://www.sunstar.com.ph/article/1862309/Davao/Lifestyle/Dabawenyo-Kapuso-director-gives-inspiring-videos Dabawenyo Kapuso director gives inspiring videos]</ref><ref>[https://www.davaocatholicherald.com/2016/01/pioneer-dj-shares-great-time-in-dxgn/ Pioneer DJ shares great time in DXGN]</ref> Noong Agosto 16, 1992, naging '''Smile Radio 93.9 XL-FM''' na may pang-masa na format. Noong Nobyembre 23, 1999, ibinalik ang pangalan na '''939 XLFM''' at ang Top 40 na format na binansagang "Live it Up!". Noong Mayo 16, 2002, naging '''93.9 iFM''' ito at ibinalik ang pang-masa na format. Noong 2022, binansagang itong ''Ano pa'y answer?'' ''Matik!'' . == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Davao City Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Lungsod ng Davao]] lidnrlh7kp3yr10xvt0u92o7wjcnln6 0 333739 2209438 2164638 2026-05-28T03:59:05Z CryingSulfur 150440 2209438 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = DXSS | callsign = | logo = | city = [[Lungsod ng Davao]] | area = [[Kalakhang Dabaw]] at mga karatig na lugar | branding = | airdate = 1977 | last_airdate = May 23, 2026 | frequency = 97.9 MHz | repeater = | format = [[:en:Dark (broadcasting)|Hindi Aktibo]] | language = | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = | erp = | class = | callsign_meaning = | network = | affiliations = | owner = [[Southern Broadcasting Network]] | operator = | sister_stations = | former_frequencies = | former_names = {{ubl|DXSS (1977–1995, 2010-2015)|Music Now (1995–2002)|Mom's Radio (2002–2010, 2015-2018)|XFM (2022–2026)}} | webcast = | website = }} Ang '''DXSS''' (97.9 [[:en:FM broadcasting|FM]]) ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari ng [[Southern Broadcasting Network]]. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa SBN Compound, Broadcast Ave., Shrine Hills, Brgy. Matina Crossing, [[Lungsod ng Davao]]. Ito ay ang kauna-unahang himpilan sa FM sa lungsod.<ref>[https://web.archive.org/web/20050622084138/http://www.sunstar.com.ph/static/gen/2005/05/02/feat/.mr.is.not.just.for.mister.anymore!..html 'MR' is not just for 'mister' anymore!] Archived from [http://www.sunstar.com.ph/static/gen/2005/05/02/feat/.mr.is.not.just.for.mister.anymore!..html the original]</ref><ref>[https://www.philstar.com/lifestyle/health-and-family/2003/11/04/226682/what-mind-conceives-body-believes What the mind conceives, the body believes]</ref><ref>{{Cite web |title=Expo Mom Loves Davao |url=https://www.mommymundo.com/blog/expo-mom-loves-davao |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190825101818/https://www.mommymundo.com/blog/expo-mom-loves-davao |archive-date=August 25, 2019 |access-date=August 25, 2019}}</ref> == Kasaysayan == Itinatag ang DXSS noong 1977 na may album rock na format. Noong panahong iyon, kaanib ito ng [[GMA Network (kompanya)|GMA Network]].<ref>[https://www.davaobase.com/2015/04/10-things-any-80s-kid-who-grew-up-in-davao-would-know/ 10 Things Any 80s Kid Who Grew Up In Davao Would Know]{{Dead link|date=Abril 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Noong 1995, nung kumalas ang SBN sa GMA, mulng inilunsad ang himpilang ito bilang '''Music Now''' na may Adult Top 40 na format. Noong 2002, naging '''Mom's Radio 97.9''' ito na may format na nagsisilbi para sa mga babae, lalo na sa mga nanay. Noong 2010, naging DXSS muli ito na tumutugtog lamang ng iba't ibang musika. Noong Nobyembre 2015, bumalik sa ere ang '''Mom's Radio''', na sumahimpapawid ito mula sa Maynila sa ilalim ng pamamahala ng Estima, Inc. Noong Pebrero 25, 2018, nawala ulit ito sa ere dahil sa problemang pangpinansyal.<ref>{{Cite web |url=https://www.sunstar.com.ph/article/163131 |title=Up, up and away, Supermoms! |access-date=2025-04-07 |archive-date=2023-04-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230409102701/https://www.sunstar.com.ph/article/163131 |url-status=dead }}</ref> Noong Hunyo 2022, kinuha ng Y2H Broadcasting Network ang mga operasyon ng himpilang at ginawa itong '''XFM''' na may halong musika at balita sa format nito. Una itong nagsilbing riley ng [[DXDE-FM|100.7 FM]] na nakabase sa Tagum. Noong Oktubre 4, 2022, nagpalit ng estudyo ang XFM Davao at XFM Tagum, na ginawang riley hanggang 2023. Muli ito inilunsad Oktubre 19. Noong unang bahagi ng 2023, nagsimulang umere ''Newsline Evening News'' ng Newsline Philippines tuwing gabi. Noong Mayo 23, 2026, inilipat ang XFM sa [[DXBE|89.1 FM]] na pagmamay-ari ng [[Quest Broadcasting]]pagkatapos mag-expire ang airtime lease agreement sa SBN. Ang nasabing frequency noon ay nag-broadcast bilang Solid FM. Bilang resulta, nag-off-air ang istasyon na ito sa pangalawang pagkakataon. == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Davao City Radio}} {{Davao Oriental Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Lungsod ng Davao]] 0kqjwf595t1ir3at05ni6qqmcv3q3x4 2209439 2209438 2026-05-28T03:59:49Z CryingSulfur 150440 /* Kasaysayan */ 2209439 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = DXSS | callsign = | logo = | city = [[Lungsod ng Davao]] | area = [[Kalakhang Dabaw]] at mga karatig na lugar | branding = | airdate = 1977 | last_airdate = May 23, 2026 | frequency = 97.9 MHz | repeater = | format = [[:en:Dark (broadcasting)|Hindi Aktibo]] | language = | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = | erp = | class = | callsign_meaning = | network = | affiliations = | owner = [[Southern Broadcasting Network]] | operator = | sister_stations = | former_frequencies = | former_names = {{ubl|DXSS (1977–1995, 2010-2015)|Music Now (1995–2002)|Mom's Radio (2002–2010, 2015-2018)|XFM (2022–2026)}} | webcast = | website = }} Ang '''DXSS''' (97.9 [[:en:FM broadcasting|FM]]) ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari ng [[Southern Broadcasting Network]]. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa SBN Compound, Broadcast Ave., Shrine Hills, Brgy. Matina Crossing, [[Lungsod ng Davao]]. Ito ay ang kauna-unahang himpilan sa FM sa lungsod.<ref>[https://web.archive.org/web/20050622084138/http://www.sunstar.com.ph/static/gen/2005/05/02/feat/.mr.is.not.just.for.mister.anymore!..html 'MR' is not just for 'mister' anymore!] Archived from [http://www.sunstar.com.ph/static/gen/2005/05/02/feat/.mr.is.not.just.for.mister.anymore!..html the original]</ref><ref>[https://www.philstar.com/lifestyle/health-and-family/2003/11/04/226682/what-mind-conceives-body-believes What the mind conceives, the body believes]</ref><ref>{{Cite web |title=Expo Mom Loves Davao |url=https://www.mommymundo.com/blog/expo-mom-loves-davao |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190825101818/https://www.mommymundo.com/blog/expo-mom-loves-davao |archive-date=August 25, 2019 |access-date=August 25, 2019}}</ref> == Kasaysayan == Itinatag ang DXSS noong 1977 na may album rock na format. Noong panahong iyon, kaanib ito ng [[GMA Network (kompanya)|GMA Network]].<ref>[https://www.davaobase.com/2015/04/10-things-any-80s-kid-who-grew-up-in-davao-would-know/ 10 Things Any 80s Kid Who Grew Up In Davao Would Know]{{Dead link|date=Abril 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Noong 1995, nung kumalas ang SBN sa GMA, mulng inilunsad ang himpilang ito bilang '''Music Now''' na may Adult Top 40 na format. Noong 2002, naging '''Mom's Radio 97.9''' ito na may format na nagsisilbi para sa mga babae, lalo na sa mga nanay. Noong 2010, naging DXSS muli ito na tumutugtog lamang ng iba't ibang musika. Noong Nobyembre 2015, bumalik sa ere ang '''Mom's Radio''', na sumahimpapawid ito mula sa Maynila sa ilalim ng pamamahala ng Estima, Inc. Noong Pebrero 25, 2018, nawala ulit ito sa ere dahil sa problemang pangpinansyal.<ref>{{Cite web |url=https://www.sunstar.com.ph/article/163131 |title=Up, up and away, Supermoms! |access-date=2025-04-07 |archive-date=2023-04-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230409102701/https://www.sunstar.com.ph/article/163131 |url-status=dead }}</ref> Noong Hunyo 2022, kinuha ng Y2H Broadcasting Network ang mga operasyon ng himpilang at ginawa itong '''XFM''' na may halong musika at balita sa format nito. Una itong nagsilbing riley ng [[DXDE-FM|100.7 FM]] na nakabase sa Tagum. Noong Oktubre 4, 2022, nagpalit ng estudyo ang XFM Davao at XFM Tagum, na ginawang riley hanggang 2023. Muli ito inilunsad Oktubre 19. Noong unang bahagi ng 2023, nagsimulang umere ''Newsline Evening News'' ng Newsline Philippines tuwing gabi. Noong Mayo 23, 2026, inilipat ang XFM sa [[DXBE|89.1 FM]] na pagmamay-ari ng [[Quest Broadcasting]] pagkatapos mag-expire ang airtime lease agreement sa SBN. Ang nasabing frequency noon ay nag-broadcast bilang Solid FM. Bilang resulta, nag-off-air ang istasyon na ito sa pangalawang pagkakataon. == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Davao City Radio}} {{Davao Oriental Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Lungsod ng Davao]] gtymgl82j72t3dn1byqsudth2mcbx10 0 333826 2209451 2187023 2026-05-28T04:59:06Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209451 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = Radyo Siram | callsign = | logo = | city = [[Legazpi, Albay|Legazpi]] | area = [[Albay]] at mga karatig na lugar | branding = Radyo Siram 101.1 | airdate = Oktubre 1, 2015 | frequency = 101.1 MHz | format = [[:en:Contemporary MOR|Contemporary MOR]], [[News radio|News]], [[Talk radio|Talk]] | language = [[Wikang Albay Bikol|Albayanon]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | owner = [[Subic Broadcasting Corporation]] | power = 5 kW | erp = | class = | callsign_meaning = | former_callsigns = DWHI (Oktubre 1, 2024-Oktubre 15, 2025) | former_frequencies = 100.3 MHz (Oktubre 1, 2024-Oktubre 15, 2025)<ref>{{Cite web |title=2015 ANNUAL PERFORMANCE REPORT {{!}} NTC Region 5 |url=http://ntc5.ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2016/04/2015-Annual-Performance-Report.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20221025131109/https://ntc5.ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2016/04/2015-Annual-Performance-Report.pdf |archive-date=2022-10-25 |access-date=2020-12-06}}</ref> | website = }} Ang '''Radyo Siram 101.1''' (101.1 [[:en:FM broadcasting|FM]]) ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari at pinamamahalaan ng [[Subic Broadcasting Corporation]]. Ang estudyo nito ay matatagpuan sa kahabaan ng Rizal St., Brgy. Sagpon, [[Daraga]], at ang transmiter nito ay matatagpuan sa Mount Bariw, Brgy. Estanza, [[Legazpi, Albay]].<ref>{{Cite web | url = https://ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2025/AUTHORIZED_BROADCAST_STATIONS/FM%20June%202025.pdf | title = 2025 NTC FM Stations | website = [[National Telecommunications Commission|ntc.gov.ph]] | access-date = 2025-10-17 }}{{Dead link|date=Disyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://bicolexpress.news/closure-of-zagitsit-news-fm-station-in-legazpi-reeks-of-politics-says-owner-alegre/ |title=Closure of Zagitsit News FM station in Legazpi reeks of “politics”, says owner Alegre |access-date=2025-04-13 |archive-date=2021-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211109120126/http://bicolexpress.news/closure-of-zagitsit-news-fm-station-in-legazpi-reeks-of-politics-says-owner-alegre/ |url-status=dead }}</ref><ref>[https://www.manilatimes.net/2021/11/11/news/regions/owner-of-closed-albay-radio-station-cries-foul/1821682 Owner of closed Albay radio station cries foul]</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Legazpi Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Albay]] pgkoiwg51ilwamnbu8aitgy40n6iim0 0 333858 2209433 2208933 2026-05-28T03:47:26Z ~2026-30230-66 162013 /* */ Ayusin 2209433 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = | callsign = DWOP | logo = | city = [[Camaligan]] | area = [[Camarines Sur]] at mga karatig na lugar | branding = 103.9 Fam Radio | airdate = Marso 19, 2007 | last_airdate = Marso 2023 | frequency = 103.9 MHz | format = [[Hindi Aktibo]] | language = | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = | erp = | class = | callsign_meaning = | former_callsigns = DWOS (2012–2014) | former_names = {{ubl|DWOS (2012-May 2019)|Boom FM (May 2019-2021)| DWOP (September 2022-March 2023)}} | owner = Kaissar Broadcasting Network | operator = | webcast = | website = }} Ang '''DWOP''' (103.9 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang ay isang himpilan ng radyo na pag-aari ng Kaissar Broadcasting Network. == Kasaysayan == Itinatag ang DWOP noong 2012 sa ilalim ng pamamahala ng SOL Broadcasting ni Sonia O. Leano. Noong panahong yan, nasa Magsaysay Ave., [[Naga, Camarines Sur]] ang tahanan nito. Noong 2019, naging Boom FM ito. Noong 2021, nawala ito sa ere. Noong Setyembre 2022, bumalik ito sa ere bilang '''Farm Radio''' sa ilalim ng pamamahala ng Family Radio Broadcasting.<ref>{{Cite web |title=City Hall press corps elects new officers |url=https://naga.gov.ph/news/city-hall-press-corps-elects-new-officers/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190801152656/https://naga.gov.ph/news/city-hall-press-corps-elects-new-officers/ |archive-date=August 1, 2019 |access-date=November 14, 2019}}</ref><ref>[http://archives.pia.gov.ph/?m=12&fi=p090422.htm&no=80 Tagalog News: Trabaho para sa mga Bicolano na nawalan ng trabaho sa ibang bansa - Pangulo]{{Dead link|date=January 2024|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Naga Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Camarines Sur]] cw8ahzkpq3bmceggdp98hhtfa9bbjt0 2209434 2209433 2026-05-28T03:49:44Z ~2026-30230-66 162013 /* Kasaysayan */ 2209434 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = | callsign = DWOP | logo = | city = [[Camaligan]] | area = [[Camarines Sur]] at mga karatig na lugar | branding = 103.9 Fam Radio | airdate = Marso 19, 2007 | last_airdate = Marso 2023 | frequency = 103.9 MHz | format = [[Hindi Aktibo]] | language = | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = | erp = | class = | callsign_meaning = | former_callsigns = DWOS (2012–2014) | former_names = {{ubl|DWOS (2012-May 2019)|Boom FM (May 2019-2021)| DWOP (September 2022-March 2023)}} | owner = Kaissar Broadcasting Network | operator = | webcast = | website = }} Ang '''DWOP''' (103.9 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang ay isang himpilan ng radyo na pag-aari ng Kaissar Broadcasting Network. == Kasaysayan == Itinatag ang DWOP noong 2012 sa ilalim ng pamamahala ng SOL Broadcasting ni Sonia O. Leano. Noong panahong yan, nasa Magsaysay Ave., [[Naga, Camarines Sur]] ang tahanan nito. Noong 2019, naging Boom FM ito. Noong 2021, nawala ito sa ere. Noong Setyembre 2022, bumalik ito sa ere bilang '''Farm Radio''' sa ilalim ng pamamahala ng Family Radio Broadcasting.<ref>{{Cite web |title=City Hall press corps elects new officers |url=https://naga.gov.ph/news/city-hall-press-corps-elects-new-officers/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190801152656/https://naga.gov.ph/news/city-hall-press-corps-elects-new-officers/ |archive-date=August 1, 2019 |access-date=November 14, 2019}}</ref><ref>[http://archives.pia.gov.ph/?m=12&fi=p090422.htm&no=80 Tagalog News: Trabaho para sa mga Bicolano na nawalan ng trabaho sa ibang bansa - Pangulo]{{Dead link|date=January 2024|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> Noong Marso 2023, Nawala sa ere sa DWOP 103.9 MHz sa Camaligan. == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Naga Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Camarines Sur]] fm1w4iurw8mrpnvc5h2k5pk426nolk8 2209435 2209434 2026-05-28T03:50:24Z ~2026-30230-66 162013 /* */ 2209435 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = | callsign = DWOP | logo = | city = [[Camaligan]] | area = [[Camarines Sur]] at mga karatig na lugar | branding = | airdate = Marso 19, 2007 | last_airdate = Marso 2023 | frequency = 103.9 MHz | format = [[Hindi Aktibo]] | language = | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = | erp = | class = | callsign_meaning = | former_callsigns = DWOS (2012–2014) | former_names = {{ubl|DWOS (2012-May 2019)|Boom FM (May 2019-2021)| DWOP (September 2022-March 2023)}} | owner = Kaissar Broadcasting Network | operator = | webcast = | website = }} Ang '''DWOP''' (103.9 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang ay isang himpilan ng radyo na pag-aari ng Kaissar Broadcasting Network. == Kasaysayan == Itinatag ang DWOP noong 2012 sa ilalim ng pamamahala ng SOL Broadcasting ni Sonia O. Leano. Noong panahong yan, nasa Magsaysay Ave., [[Naga, Camarines Sur]] ang tahanan nito. Noong 2019, naging Boom FM ito. Noong 2021, nawala ito sa ere. Noong Setyembre 2022, bumalik ito sa ere bilang '''Farm Radio''' sa ilalim ng pamamahala ng Family Radio Broadcasting.<ref>{{Cite web |title=City Hall press corps elects new officers |url=https://naga.gov.ph/news/city-hall-press-corps-elects-new-officers/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190801152656/https://naga.gov.ph/news/city-hall-press-corps-elects-new-officers/ |archive-date=August 1, 2019 |access-date=November 14, 2019}}</ref><ref>[http://archives.pia.gov.ph/?m=12&fi=p090422.htm&no=80 Tagalog News: Trabaho para sa mga Bicolano na nawalan ng trabaho sa ibang bansa - Pangulo]{{Dead link|date=January 2024|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> Noong Marso 2023, Nawala sa ere sa DWOP 103.9 MHz sa Camaligan. == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Naga Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Camarines Sur]] pje6rh32lazcx25a0ci4wdqdai2w1n6 2209463 2209435 2026-05-28T07:38:18Z WayKurat 2259 [[w:Help:Reverting|Ibinalik]] ang mga pagbabago ni [[Special:Contributions/~2026-30230-66|~2026-30230-66]] ([[User talk:~2026-30230-66|Usapan]]) patungo sa huling rebisyon ni [[User:Superastig|Superastig]] 2208933 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = Fam Radio | callsign = DWOP | logo = | city = [[Camaligan]] | area = [[Camarines Sur]] at mga karatig na lugar | branding = 103.9 Fam Radio | airdate = 2012 | frequency = 103.9 MHz | format = [[:en:Contemporary MOR|Contemporary MOR]], [[News radio|News]], [[Talk radio|Talk]] | language = [[Wikang Gitnang Bikol|Bicolano]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 5,000 watts | erp = 10,000 watts | class = C, D, E | callsign_meaning = | former_callsigns = DWOS (2012–2014) | former_names = {{ubl|DWOS (2012-May 2019)|Boom FM (May 2019-2021)}} | owner = Kaissar Broadcasting Network | operator = Family Radio Broadcasting | webcast = | website = }} Ang '''DWOP''' (103.9 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''103.9 Farm Radio''', ay isang himpilan ng radyo na pag-aari ng Kaissar Broadcasting Network at pinamamahalaan ng Farm Expression Broadcasting. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa Brgy. Tarosanan, [[Camaligan]].<ref>{{Cite web |title=2015 ANNUAL PERFORMANCE REPORT {{!}} NTC Region 5 |url=http://ntc5.ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2016/04/2015-Annual-Performance-Report.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20221025131109/https://ntc5.ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2016/04/2015-Annual-Performance-Report.pdf |archive-date=October 25, 2022 |access-date=November 14, 2019}}</ref> == Kasaysayan == Itinatag ang DWOP noong 2012 sa ilalim ng pamamahala ng SOL Broadcasting ni Sonia O. Leano. Noong panahong yan, nasa Magsaysay Ave., [[Naga, Camarines Sur]] ang tahanan nito. Noong 2019, naging Boom FM ito. Noong 2021, nawala ito sa ere. Noong Setyembre 2022, bumalik ito sa ere bilang '''Farm Radio''' sa ilalim ng pamamahala ng Family Radio Broadcasting.<ref>{{Cite web |title=City Hall press corps elects new officers |url=https://naga.gov.ph/news/city-hall-press-corps-elects-new-officers/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190801152656/https://naga.gov.ph/news/city-hall-press-corps-elects-new-officers/ |archive-date=August 1, 2019 |access-date=November 14, 2019}}</ref><ref>[http://archives.pia.gov.ph/?m=12&fi=p090422.htm&no=80 Tagalog News: Trabaho para sa mga Bicolano na nawalan ng trabaho sa ibang bansa - Pangulo]{{Dead link|date=January 2024|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Naga Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Camarines Sur]] ck68pu4k4h7frsvqt1ft4pif8njqqx4 2209484 2209463 2026-05-28T09:11:10Z ~2026-30230-66 162013 /* */ Defunct 103.9 Naga City 2209484 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = | callsign = DWOP | logo = | city = [[Camaligan]] | area = [[Camarines Sur]] at mga karatig na lugar | branding = | airdate = Marso 19, 2007 | last_airdate = Marso 2023 | frequency = 103.9 MHz | format = [[Hindi Aktibo]] | language = | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = | erp = | class = | callsign_meaning = | former_callsigns = DWOS (2007-2014) | former_names = {{ubl|DWOS (2012-May 2019)|Boom FM (May 2019-2021)|DWOP (September 2022-March 2023)}} | owner = Kaissar Broadcasting Network | operator = | webcast = | website = }} Ang '''DWOP''' (103.9 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang ay isang himpilan ng radyo na pag-aari ng Kaissar Broadcasting Network. == Kasaysayan == Itinatag ang DWOP noong 2012 sa ilalim ng pamamahala ng SOL Broadcasting ni Sonia O. Leano. Noong panahong yan, nasa Magsaysay Ave., [[Naga, Camarines Sur]] ang tahanan nito. Noong 2019, naging Boom FM ito. Noong 2021, nawala ito sa ere. Noong Setyembre 2022, bumalik ito sa ere bilang '''Farm Radio''' sa ilalim ng pamamahala ng Family Radio Broadcasting.<ref>{{Cite web |title=City Hall press corps elects new officers |url=https://naga.gov.ph/news/city-hall-press-corps-elects-new-officers/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190801152656/https://naga.gov.ph/news/city-hall-press-corps-elects-new-officers/ |archive-date=August 1, 2019 |access-date=November 14, 2019}}</ref><ref>[http://archives.pia.gov.ph/?m=12&fi=p090422.htm&no=80 Tagalog News: Trabaho para sa mga Bicolano na nawalan ng trabaho sa ibang bansa - Pangulo]{{Dead link|date=January 2024|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Naga Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Camarines Sur]] 7qrg05jua7bqa58bkawa3pjjxd8d6ih 2209485 2209484 2026-05-28T09:13:06Z ~2026-30230-66 162013 /* Kasaysayan */ 2209485 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = | callsign = DWOP | logo = | city = [[Camaligan]] | area = [[Camarines Sur]] at mga karatig na lugar | branding = | airdate = Marso 19, 2007 | last_airdate = Marso 2023 | frequency = 103.9 MHz | format = [[Hindi Aktibo]] | language = | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = | erp = | class = | callsign_meaning = | former_callsigns = DWOS (2007-2014) | former_names = {{ubl|DWOS (2012-May 2019)|Boom FM (May 2019-2021)|DWOP (September 2022-March 2023)}} | owner = Kaissar Broadcasting Network | operator = | webcast = | website = }} Ang '''DWOP''' (103.9 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang ay isang himpilan ng radyo na pag-aari ng Kaissar Broadcasting Network. == Kasaysayan == Itinatag ang DWOP noong 2012 sa ilalim ng pamamahala ng SOL Broadcasting ni Sonia O. Leano. Noong panahong yan, nasa Magsaysay Ave., [[Naga, Camarines Sur]] ang tahanan nito. Noong 2019, naging Boom FM ito. Noong 2021, nawala ito sa ere. Noong Setyembre 2022, bumalik ito sa ere bilang '''Farm Radio''' sa ilalim ng pamamahala ng Family Radio Broadcasting.<ref>{{Cite web |title=City Hall press corps elects new officers |url=https://naga.gov.ph/news/city-hall-press-corps-elects-new-officers/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190801152656/https://naga.gov.ph/news/city-hall-press-corps-elects-new-officers/ |archive-date=August 1, 2019 |access-date=November 14, 2019}}</ref><ref>[http://archives.pia.gov.ph/?m=12&fi=p090422.htm&no=80 Tagalog News: Trabaho para sa mga Bicolano na nawalan ng trabaho sa ibang bansa - Pangulo]{{Dead link|date=January 2024|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> Noong Marso 2023, Nawala sa ere sa DWOP 103.9 MHz Camaligan, Camarines Sur. == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Naga Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Camarines Sur]] n67wq9ui1e8dfg76sm8wjud8xsqsxjm 2209493 2209485 2026-05-28T10:45:03Z WayKurat 2259 [[w:Help:Reverting|Ibinalik]] ang mga pagbabago ni [[Special:Contributions/~2026-30230-66|~2026-30230-66]] ([[User talk:~2026-30230-66|Usapan]]) patungo sa huling rebisyon ni [[User:WayKurat|WayKurat]] 2208933 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = Fam Radio | callsign = DWOP | logo = | city = [[Camaligan]] | area = [[Camarines Sur]] at mga karatig na lugar | branding = 103.9 Fam Radio | airdate = 2012 | frequency = 103.9 MHz | format = [[:en:Contemporary MOR|Contemporary MOR]], [[News radio|News]], [[Talk radio|Talk]] | language = [[Wikang Gitnang Bikol|Bicolano]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 5,000 watts | erp = 10,000 watts | class = C, D, E | callsign_meaning = | former_callsigns = DWOS (2012–2014) | former_names = {{ubl|DWOS (2012-May 2019)|Boom FM (May 2019-2021)}} | owner = Kaissar Broadcasting Network | operator = Family Radio Broadcasting | webcast = | website = }} Ang '''DWOP''' (103.9 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''103.9 Farm Radio''', ay isang himpilan ng radyo na pag-aari ng Kaissar Broadcasting Network at pinamamahalaan ng Farm Expression Broadcasting. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa Brgy. Tarosanan, [[Camaligan]].<ref>{{Cite web |title=2015 ANNUAL PERFORMANCE REPORT {{!}} NTC Region 5 |url=http://ntc5.ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2016/04/2015-Annual-Performance-Report.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20221025131109/https://ntc5.ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2016/04/2015-Annual-Performance-Report.pdf |archive-date=October 25, 2022 |access-date=November 14, 2019}}</ref> == Kasaysayan == Itinatag ang DWOP noong 2012 sa ilalim ng pamamahala ng SOL Broadcasting ni Sonia O. Leano. Noong panahong yan, nasa Magsaysay Ave., [[Naga, Camarines Sur]] ang tahanan nito. Noong 2019, naging Boom FM ito. Noong 2021, nawala ito sa ere. Noong Setyembre 2022, bumalik ito sa ere bilang '''Farm Radio''' sa ilalim ng pamamahala ng Family Radio Broadcasting.<ref>{{Cite web |title=City Hall press corps elects new officers |url=https://naga.gov.ph/news/city-hall-press-corps-elects-new-officers/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190801152656/https://naga.gov.ph/news/city-hall-press-corps-elects-new-officers/ |archive-date=August 1, 2019 |access-date=November 14, 2019}}</ref><ref>[http://archives.pia.gov.ph/?m=12&fi=p090422.htm&no=80 Tagalog News: Trabaho para sa mga Bicolano na nawalan ng trabaho sa ibang bansa - Pangulo]{{Dead link|date=January 2024|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Naga Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Camarines Sur]] ck68pu4k4h7frsvqt1ft4pif8njqqx4 0 333925 2209466 2207648 2026-05-28T07:38:50Z WayKurat 2259 [[w:Help:Reverting|Ibinalik]] ang mga pagbabago ni [[Special:Contributions/~2026-28531-54|~2026-28531-54]] ([[User talk:~2026-28531-54|Usapan]]) patungo sa huling rebisyon ni [[User:Sedustinlizardo10112000|Sedustinlizardo10112000]] 2207640 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = DWRG Radyo Gwapito | callsign = | logo = | city = [[Naga, Camarines Sur|Naga]] | area = [[Camarines Sur]] at mga karatig na lugar | branding = 105.5 Radyo Gwapito | airdate = {{Start date|2018|09|08}} Idol FM<br>{{Start date|2025|06}} Radyo Gwapito | frequency = 105.5 MHz | format = [[ Contemporary MOR]], [[News radio|News]], [[Talk radio|Talk]] | language = | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = | erp = | class = | callsign_meaning = '''R'''adyo '''G'''wapito | former_names = Idol FM | owner = [[Apollo Broadcast Investors]] | licensee = [[Cignal TV|Mediascape Inc.]] | operator = BGR Media Production | website = }} Ang '''DWRG''' (105.5 [[:en:FM_broadcasting|FM]]) ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari at pinamamahalaan ng [[Apollo Broadcast Investors]]. Dati ito sumahimpapawid bilang '''105.5 Idol FM''' sa ilalim ng pamamahala ng RUP Publications and Media Services mula Setyembre 8, 2018 hanggang Disyembre 31, 2024, nung namaalam ito sa ere. Noong Hulyo 2025 magbabalik sa ere '''105.5 Radyo Gwapito''' sa ilalim ng pamahala ng BGR Media Production. Nung panahong yan, nasa Roxas Ave., Diversion Road, Tabuco, Naga City ang tahanan nito.<ref>{{Cite web |title=2015 ANNUAL PERFORMANCE REPORT {{!}} NTC Region 5 |url=http://ntc5.ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2016/04/2015-Annual-Performance-Report.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20221025131109/https://ntc5.ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2016/04/2015-Annual-Performance-Report.pdf |archive-date=October 25, 2022 |access-date=October 4, 2019}}</ref><ref>{{Cite web |title=26th Regular Session of the Sangguniang Panlungsod – 2017 |url=http://naga.gov.ph/sp-matters/26th-regular-session-of-the-sangguniang-panlungsod-2017/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121221838/http://naga.gov.ph/sp-matters/26th-regular-session-of-the-sangguniang-panlungsod-2017/ |archive-date=January 21, 2021 |access-date=October 4, 2019}}</ref><ref>[https://akobicolpartylist.com/2019/12/18/ako-bicol-supports-one-media-tv-48-and-idol-fm-naga-gift-giving-activity/ Ako Bicol Supports One Media TV 48 and Idol FM Naga-Gift Giving Activity]</ref><ref>{{Cite AV media|url=https://www.facebook.com/100072085284163/videos/1709733799601449/|title=SA LAHAT NA NAGING KAPARTNERS, SPONSORS AT PATULOY NA NAGTITIWALA SA BICOL IDOL FM NAGA , KAMI PO AY NAGPAPASALAMAT SAINYONG LAHAT 🥰 #sabicolidol... {{!}} By 105.5 IDOL FM Naga {{!}} Facebook|language=en|access-date=2025-01-06|via=www.facebook.com}}</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Naga Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Camarines Sur]] [[Kategorya:Mga hindi aktibong himpilang panradyo]] 8hznngveztjboccerobx8fcfor7fk3g 0 333926 2209465 2209296 2026-05-28T07:38:28Z WayKurat 2259 [[w:Help:Reverting|Ibinalik]] ang mga pagbabago ni [[Special:Contributions/~2026-30230-66|~2026-30230-66]] ([[User talk:~2026-30230-66|Usapan]]) patungo sa huling rebisyon ni [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] 2167138 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = Rinconada News FM | callsign = DWWV | city = [[Iriga]] | area = [[Camarines Sur]], ilang bahagi ng [[Albay]] | branding = 96.7 Rinconada News FM | frequency = {{Frequency|96.7|MHz}} | airdate = {{Start date|2012|9|5}} | format = [[:en:Contemporary MOR|Contemporary MOR]], [[News radio|News]], [[Talk radio|Talk]] | language = [[Wikang Gitnang Bikol|Rinconada]], [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 5 kW | erp = 10 kW | class = C, D, E | callsign_meaning = | former_callsigns = DWJV (2012–2021)<ref>{{Cite web | url = http://storage.googleapis.com/request-attachments/AV4y9qh3QvqYRdiDILKyN9nVIEnGnFovM9uuKB8iRaRW7PRrO633PGaXjSEULkqvEmjorBtVejJ00OBQf6uq5cH0nMZNFTt12UrY/FM%20STATIONS_2019.pdf | title = 2019 NTC FM Stations | website = [[Freedom of Information Order (Philippines)|foi.gov.ph]] | access-date = January 28, 2020}}</ref> | former_names = {{ubl|Radyo Amigo (September 5, 2012-December 2016)|Good Vibes Radio (February 28, 2019-February 20, 2024)}} | owner = [[Allied Broadcasting Center]] | operator = | webcast = <!-- [URL Listen Live] --> | website = <!-- {{URL|example.com}} --> }} Ang '''DWWV''' (96.7 [[:en:FM_broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''96.7 Rinconada News FM''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari at pinamamahalaan ng [[Allied Broadcasting Center]]. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa 3rd Floor, Everest Bldg., Brgy. San Miguel, [[Iriga]].<ref>{{Cite web |title=2021 NTC FM Stations |url=https://storage.googleapis.com/request-attachments/e8ZUj89ipETjpGZ5eD4CfLDFd2TzVsaUssADKOF62wINtAdUSS9NoXjiv7viAZB87bBBJoYEapoY471eJoYZvE9gQzzCmKqj19HM/FMDec2021.pdf |access-date=July 13, 2022 |website=[[Freedom of Information Order (Philippines)|foi.gov.ph]]}}</ref><ref>{{Cite web |title=2015 Annual Performance Report |url=http://ntc5.ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2016/04/2015-Annual-Performance-Report.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20221025131109/https://ntc5.ntc.gov.ph/wp-content/uploads/2016/04/2015-Annual-Performance-Report.pdf |archive-date=October 25, 2022 |access-date=January 28, 2020 |website=[[National Telecommunications Commission (Philippines)|ntc5.ntc.gov.ph]]}}</ref><ref>{{Cite web |title=CES-based org' KSP conducts Community Immersion, Service Learning |url=http://nserve.unep.edu.ph/index.php/en/blogs/172-ces-based-org-ksp-conducts-community-immersion-service-learning |access-date=January 28, 2020 |website=[[University of Northeastern Philippines|nserve.unep.edu.ph]] |archive-date=Enero 28, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200128073259/http://nserve.unep.edu.ph/index.php/en/blogs/172-ces-based-org-ksp-conducts-community-immersion-service-learning |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=Oops! Lalaki pinutolan nin ikinabuhay sa Baao |url=http://www.bicolstandard.com/2016/09/oops-lalaki-pinutolan-nin-ikinabuhay-sa-baao.html |access-date=January 28, 2020 |website=bicolstandard.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=Epektibo, aktibo ang mekanismo para sa media |url=https://journalnews.com.ph/epektibo-aktibo-ang-mekanismo-para-sa-media/ |access-date=March 30, 2024 |website=journalnews.com.ph}}</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Naga Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Camarines Sur]] cpq0iis6oaawshb3x9716dhfq86053h 0 333971 2209441 2158458 2026-05-28T04:05:16Z CryingSulfur 150440 2209441 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = DXKX | callsign = | above = | logo = | logo_size = 200px | city = [[Lungsod ng Davao]] | area = [[Kalakhang Dabaw]] at mga karatig na lugar | frequency = 91.5 MHz | airdate = 1995 | last_airdate = | format = Soft AC | language = | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 10,000 watts | erp = | class = | callsign_meaning = | former_callsigns = | former_frequencies = | former_names = {{ubl|K91 (1995–1998)|Citylite (1998–2000)|Smooth FM (2000–2013)|Brigada News FM (2015–2024)}} | owner = Primax Broadcasting Network | operator = Y2H Broadcasting Network | website = }} Ang '''DXKX''' (91.5 [[:en:FM_broadcasting|FM]]) ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari ng Primax Broadcasting Network at pinamamahalaan ng Y2H Broadcasting Network. Ang estudyo at transmiter nito ay matatagpuan sa kahabaan ng Broadcast Ave., Shrine Hills, Brgy. Matina Crossing, [[Lungsod ng Davao]].<ref>[https://mb.com.ph/2020/03/31/2-netizens-charged-for-illegally-using-davao-radio-stations-social-media-card/ 2 netizens charged for illegally using Davao radio station’s social media card]</ref><ref>[https://news.definitelyfilipino.net/posts/2017/04/babae-binayaran-ng-kampo-sen-trillanes-para-tumestigo-sa-icc-laban-kay-pangulong-duterte/ Babae, binayaran ng kampo ni Sen. Trillanes para tumestigo sa ICC laban kay Pangulong Duterte?]{{Dead link|date=January 2024|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}</ref><ref>{{cite web |date=February 14, 2023 |title=NTC FM Stations (as of June 2022) via FOI website |url=https://storage.googleapis.com/request-attachments/xjhIVh0Pwai6us4v0UxPy42nuKvyym0X7MVYR25p6A4Yojr216srrwGDkTv6qhT7zwMd8IoKsIPTCoL31zkF0FDBGKRY0xCCTn52/FM%20STATIONS%20June%202022.pdf |website=foi.gov.ph}}</ref> == Kasaysayan == Itinatag ang himpilang ito noong 1995 bilang '''K91''' na may Adult Top 40 na format. Noong 1998, naging kaanib ito ng Raven Broadcasting Corporation na nakabase sa [[Maynila]] at muli ito inilunsad bilang '''City Lite 91.5''' na may smooth jazz na format. Noong unang bahagi ng 2000, pagkatapos nitong kumalas sa RBC, naging '''Smooth FM 91.5''' ito. Nawala ito sa ere noong 2013. Noong unang bahagi ng 2015, kinuha ng [[Brigada Mass Media Corporation]] ang mga operasyon ng himpilang ito. Noong Agosto 10, 2015, bumalik ito sa ere bilang '''Brigada News FM'''. Sa oras ng ika-30 Kadayawan Festival, noong Agosto 23, 2015, pormal itong inilunsad. Noong Enero 2024, sinimulang iriley ng [[DXAC|93.1 FM]] na pagmamay-ari ng [[Mareco Broadcasting Network|Mareco]] ang talapihitang ito bilang bahagi ng paglipat. Nakatakdang matapos ang kasunduan ng Brigada sa Primax ngayong taon. Noong Marso 17, 2024, matapos nung lumipat ang '''Brigada News FM''' sa 93.1 FM, ginawa itong riley hanggang Abril 14, nung namaalam ito sa ere. Noong Hulyo hanggang Setyembre 2024, nagbalik ito sa ere, sa pagkakataong ito ay nagpapalabas ng automated na musika na may limitadong oras ng pag-broadcast (6:00 am hanggang 6:00 pm). Ngunit nag-off-air ito nang walang katiyakan noong huling bahagi ng Setyembre 2024. Noong Mayo 26, 2026, muli itong nagbalik sa ere sa ilalim ng bagong pamamahala na Y2H Broadcasting Network Inc., sa pagkakataong ito ay ipinapalabas ang Soft AC music automation at pati na rin ang mga komersyal na produkto mula sa Yes2Health. == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Davao City Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Lungsod ng Davao]] [[Kategorya:Mga hindi aktibong himpilang panradyo]] qpblm1v3n6g6ejxrfwx3umhh9gc79cy 0 334071 2209321 2209257 2026-05-27T12:58:39Z Tabilay 153890 /* 2026 */ Pulled out of Doubles in French Open 2209321 wikitext text/x-wiki {{Use mdy dates|date=April 2025}} {{Infobox tennis biography |name = Alexandra Eala |image = Ealas and Patrick Gregorio (cropped Alexandra Eala).jpg |image_upright = .8 |caption = Eala at the [[:en:2025 SEA Games|2025 SEA Games]] |fullname = Alexandra Maniego Eala |country = {{PHI}} |residence = [[Metro Manila]], Philippines<br>[[Mallorca]], Spain |birth_date = {{birth date and age|2005|5|23}} |birth_place = [[Quezon City]], Philippines |height = {{height|m=1.75}} |turnedpro = March 2020 |plays = Left-handed (two-handed backhand) |coach = Joan Bosch<br> Alexandro Viaene<br>Lluc Bauza (Fitness Coach) |careerprizemoney = US 1,997,574 |singlesrecord = {{tennis record|won=212|lost=130}} |singlestitles = 0 |highestsinglesranking = No. 29 (March 16, 2026) |currentsinglesranking = No. 37 (May 25, 2026) |doublesrecord = {{tennis record|won=48|lost=46}} |doublestitles = 0 |highestdoublesranking = No. 88 (May 4, 2026) |currentdoublesranking = No. 116 (May 25, 2026) |updated = May 25, 2026 |AustralianOpenresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's singles|2026]]) |FrenchOpenresult = 1R ([[:en:2026 French Open – Women's singles|2026]]) |Wimbledonresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's singles|2025]]) |USOpenresult = 2R ([[:en:2025 US Open – Women's singles|2025]]) |AustralianOpenDoublesresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's doubles|2026]]) |FrenchOpenDoublesresult = 2R ([[:en:2025 French Open – Women's doubles|2025]]) |WimbledonDoublesresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's doubles|2025]]) | medaltemplates-expand = no | medaltemplates = {{MedalCountry |the {{PHI}}}} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the SEA Games|SEA Games]]}} {{MedalGold | 2025 Thailand | Singles }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Team }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Singles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Team }} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the Asian Games|Asian Games]]}} {{MedalBronze | 2022 Hangzhou | Singles }} {{MedalBronze|2022 Hangzhou|Mixed doubles}} }} Si '''Alexandra Maniego Eala''' (isinilang Mayo 23, 2005 sa [[Quezon City]]) ay Pilipinong manlalaro ng [[tenis]]. Siya ang pinakamataas na ranggong Pilipino, umabot sa pandaigdigang bilang na 29 noong Marso 16, 2026.<ref name=":11">{{Cite news |last=Castillejo |first=Dyan |date=March 16, 2026 |title=Alex Eala rises to career-high World No. 29 |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/16/eala-rises-to-career-high-world-no-29-in-latest-wta-rankings-1032}}</ref> Nagwagi siya ng junior Grand Slam titles: doubles sa 2020 Australian Open at 2021 French Open, at singles sa 2022 US Open.<ref name=":1">{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=September 10, 2022 |title=Eala captures US Open girls' singles crown |url=https://www.rappler.com/sports/final-results-alex-eala-lucie-havlickova-us-open-september-10-2022/}}</ref> Mayroon siyang 5 ITF singles at 3 ITF doubles titles, at noong 2025 umabot sa semifinal ng Miami Open, final ng Eastbourne Open, at nagwagi sa WTA 125 Guadalajara Open.<ref name=":62">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Singles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/d/titles/ |access-date=2025-12-03 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":72">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Doubles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/titles/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":63">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Singles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> Simula noong 2023, lumahok si Eala sa mga Grand Slam tournaments bilang propesyonal, kung saan nakapasok siya sa main draw mula 2025 French Open hanggang 2026 Australian Open at umabot sa ikalawang round ng 2025 US Open sa singles.<ref name=":63" /> Sa doubles naman, nakapaglaro siya noong 2025 at 2026, na ang pinakamataas na resulta ay ang ikalawang round ng 2025 French Open.<ref name=":6" /> Si Eala ay nagwagi ng mga pilak na medalya sa 2021 SEA Games at 2022 Asian Games, at pinangunahan ang koponan sa promosyon sa Group I noong 2024. Noong 2025 SEA Games, nakamit niya ang gintong medalya sa women’s singles at dalawang tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":7" /><ref name=":8" /><ref name=":12" /><ref name=":13" /> == Maagang Buhay == Si '''Alexandra Maniego Eala''' ay ipinanganak noong Mayo 23, 2005 sa [[Lungsod Quezon]], Pilipinas, kina Michael Eala, isang business executive,<ref>{{cite web |last1=Jara-Puyod |first1=Mariecar |title=‘Eala’s grit, humility and passion have captured every Filipino’s heart,' says Philippine Ambassador Alfonso Ver |url=https://www.gulftoday.ae/sport/2026/02/20/ealas-grit-humility-and-passion-have-captured-every-filipinos-heart-says-philippine-ambassador-alfonso-ver |website=Gulf Today |publisher=Gulf Today |access-date=26 March 2026}}</ref> at [[:en:Rizza_Maniego-Eala|Rosemarie Maniego-Eala]], dating [[Globe Telecom]] CFO hanggang 2024 at dating pambansang manlalangoy na nagwagi ng tansong medalya sa [[:en:1985_SEA_Games|1985 SEA Games]]. Ang kanyang mga tiyuhin ay sina [[:en:Noli_Eala|Noli Eala]], dating chairperson ng [[:en:Philippine_Sports_Commission|Philippine Sports Commission]] at commissioner ng [[Philippine Basketball Association]],<ref name="Philstar">{{cite news |last1=Acebuche |first1=Yoniel |title=Alex Eala: What to know about the tennis phenom making history on the court |url=https://www.philstarlife.com/celebrity/828326-what-to-know-alex-eala |access-date=August 28, 2025 |work=[[The Philippine Star]] |date=March 28, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Cordero |first=Abac |date=August 30, 2022 |title=Noli Eala named new Philippine Sports Commission chairman |url=https://www.philstar.com/sports/2022/08/30/2206206/noli-eala-named-new-philippine-sports-commission-chairman |access-date=November 5, 2025 |work=[[The Philippine Star]]}}</ref> at ang fashion designer na si Rhett Eala.<ref>{{cite news |last1=Tunac |first1=Hermes Joy |title=Alex Eala reveals uncle Rhett Eala designed the elegant Filipiniana she wore at Laureus Awards 2026 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/shoppingandfashion/985027/alex-eala-reveals-uncle-rhett-eala-designed-the-elegant-filipiniana-she-wore-at-laureus-awar/story/ |work=[[GMA News]] |date=April 23, 2026}}</ref> Ang kanyang kapatid na si Michael Francis "Miko" Eala ay naglaro ng tennis para sa [[:en:Penn_State_Nittany_Lions|Penn State Nittany Lions]] mula 2020 hanggang 2024.<ref>{{Cite news |author1=Castillejo, Dyan |date=May 6, 2024 |title=Filipino athletes graduate as part of Penn State's class of 2024 |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2024/5/6/filipino-athletes-graduate-as-part-of-penn-state-s-class-of-2024-1839 |work=[[ABS-CBN News]]}}</ref><ref name="PEP2">{{Cite news |last1=Bravo |date=March 27, 2025 |title=Who is Alex Eala, Pinoy tennis player at 2025 Miami Open? |url=https://www.pep.ph/peptionary/186040/alex-eala-a5128-20250327 |website=Philippine Entertainment Portal}}</ref> Nagsimula si Eala sa tennis sa edad na apat,<ref>{{cite news |last1=Hilotin |title=Alex Eala: Rapid rise in tennis rankings, what's next? |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/alex-eala-rapid-rise-in-tennis-rankings-whats-next-1.500248201 |work=[Gulf News |date=August 28, 2025}}</ref> ipinakilala ng kanyang lolo sa ina na si Roberto Maniego, na siya ring unang coach.<ref>{{Cite web |date=November 30, 2022 |title=The rise of Alexandra Eala making headlines in the Philippines and beyond |url=https://www.wtatennis.com/news/2921343/alexandra-eala |website=Women's Tennis Association}}</ref><ref>{{cite news |last=Payo |date=August 31, 2025 |title=Alex Eala and the guts to be first |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-guts-first-philippine-tennis/ |work=[[Rappler]]}}</ref> Nag-aral siya sa Immaculate Conception Academy sa [[San Juan, Metro Manila|San Juan]] at [[:en:Colegio_San_Agustin_–_Makati|Colegio San Agustin]] sa [[Makati]], bago lumipat sa [[:en:Rafa_Nadal_Academy|Rafa Nadal Academy]] sa [[:en:Manacor|Manacor]], Espanya, kung saan siya nagtapos noong 2023.<ref>{{cite news |last1=Mina |title=How Alex Eala became a world-class tennis champion |url=https://www.abs-cbn.com/sports/10/22/22/what-it-took-for-alex-eala-to-become-a-tennis-world-champ |work=[[ABS-CBN News]] |date=October 22, 2022}}</ref><ref>{{Cite web |date=December 19, 2025 |title=Alex Eala Biography: Acing Her Path to the Tennis Court |url=https://www.globe.com.ph/blog/alex-eala-journey-to-pro |website=[[Globe Telecom|Globe]]}}</ref> == Personal na buhay == Tinukoy ni Eala ang [[:en:Kaldereta|kaldereta]] bilang kanyang paboritong ulam<ref>{{Cite web |last=Mina |first=Inna |date=3 Pebrero 2026 |title=Ikaw ba ay tao ng Kare-Kare? Ang ranggo ni Alex Eala sa pagkaing Pilipino ay maaaring ikagulat mo |url=https://onesports.ph/more-sports/article/40770/are-you-a-kare-kare-person-alex-eala-filipino-food-rankings-might-surprise-you |access-date=23 Pebrero 2026 |website=One Sports |language=tl}}</ref> Mas gusto niya ang [[matcha]] kaysa sa kape.<ref>{{cite web |last1=Castillejo |first1=Dyan |title=Ibinunyag ni Alex Eala at mga kapwa propesyonal ang kanilang personalidad sa labas ng korte sa Players Box Podcast |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/1/alex-eala-joins-fellow-players-on-the-players-box-podcast-0007 |website=ABS-CBN Sports |publisher=ABS-CBN Network |access-date=31 Marso 2026}}</ref> Multilingual si Eala, nagsasalita ng Ingles, Kastila, at kanyang katutubong [[Wikang Tagalog|Tagalog]].<ref>{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |website=The Athletic |publisher=The New York Times |access-date=25 Marso 2026}}</ref> Ipinahayag niya ang kanyang kagustuhan sa [[:en:Wimbledon_Championships|Wimbledon]] sa mga Grand Slam na torneo. <ref>{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=3 Hulyo 2025 |title='Living my dream': Nagdiwang si Alex Eala sa makasaysayang Wimbledon stint |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-revels-historic-wimbledon-stint-2025/ |access-date=3 Hulyo 2025 |website=Rappler |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=24 Disyembre 2025 |title=Vogue Rapid-Fire interview kay Alex Eala |url=https://www.instagram.com/reels/DSoxP5lk1bS/ |access-date=24 Disyembre 2025 |website=Instagram |language=tl}}</ref> Tinukoy ni Eala si [[Maria Sharapova]] bilang impluwensya sa kanyang istilo ng paglalaro, at siya ay nagsanay kasama si [[Rafael Nadal]] gayundin ang kanyang kapatid na si Miko.<ref>{{Cite web |last=Atencio |first=Peter |date=19 Hulyo 2025 |title=Ang impluwensya ni Sharapova ang nagtutulak sa agresibong laro ni Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/sports-plus/314618107/sharapovas-influence-drives-alex-ealas-aggressive-game.html |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Manila Standard |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=20 Nobyembre 2025 |title=Naglaro si Alex Eala kasama si Rafael Nadal |url=https://sports.inquirer.net/649046/alex-eala-trains-with-rafael-nadal-in-his-return-to-court |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Inquirer |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 Agosto 2025 |title=Bago ang malalaking tao, palaging nasa tabi ni Alex Eala ang kanyang kapatid na si Miko |url=https://www.spin.ph/tennis/get-to-know-alex-eala-older-brother-and-avid-supporter-miko-a6035-20250827 |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> Ang kanyang tagumpay sa 2025 Miami Open ay nagtatag kay Eala bilang isa sa mga pinakatanyag na atleta ng Pilipinas, na inihahambing ng mga komentarista ang kanyang impluwensya kay boksingero [[Manny Pacquiao]]. Napansin ng mamamahayag sa palakasan at dating manlalaro ng tennis na si [[:en:Dyan_Castillejo|Dyan Castillejo]] na tinatrato na siya ng mga tagahanga "na para bang nanalo na siya ng Grand Slam." Pinalakas niya ang kanyang koneksyon sa mga tagasuporta sa pamamagitan ng pagsasalita sa Tagalog, at ang kanyang pag-angat ay nagpasiklab ng bagong interes sa tennis sa Pilipinas at sa mga [[:en:Overseas_Filipinos_Filipino_diaspora|komunidad ng Pilipino sa ibayong dagat]]. Dumadalo ang mga tagahanga sa kanyang mga laban sa malaking bilang, habang marami ang sumusubaybay mula sa bahay at sa buong mundo sa kabila ng pagkakaiba ng oras. Inihambing ng mga analista ang kanyang epekto sa pagpapalawak ng tennis sa mga pigura tulad nina [[:en:Li_Na|Li Na]] at [[:en:Ons_Jabeur|Ons Jabeur]].<ref name="mo">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Mas naging palakaibigan si Eala sa tour at nakabuo ng mga sumusuportang pagkakaibigan kina [[:en:Iva_Jović|Iva Jović]], [[:en:Zeynep_Sonmez|Zeynep Sonmez]], [[:en:Victoria_Mboko|Victoria Mboko]], [[:en:Eva_Lys|Eva Lys]], [[:en:Leylah_Fernandez|Leylah Fernandez]], at [[:en:Lizette_Cabrera|Lizette Cabrera]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=9 Marso 2026 |title=Ibinunyag ni Alex Eala ang mga kaibigan na kanyang nakilala sa kanyang batang karera sa WTA |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-bares-friends-she-has-made-in-her-young-wta-career-a6035-20260309 |access-date=9 Marso 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> == Karera == === Juniors === Sa edad na 12, nagwagi si Eala sa 2018 [[:en:Les_Petit_As|Les Petits As]] sa Pransya,<ref>{{Cite web |date=January 28, 2018 |title=Lilov & Eala win at Les Petits As |url=https://www.tenniseurope.org/cookies/?returnurl=%2Fnews%2F117748%2FLilov-Eala-win-at-Les-Petits-As |access-date=November 14, 2024 |website=Tennis Europe}}</ref> at nakuha ang kanyang unang under‑18 singles at doubles titles sa ITF Trofeo David Ferrer sa Alicante, Spain.<ref>{{Cite web |last=Payo |first=Jasmine |date=April 25, 2025 |title=Building blocks to success: Rundown of Alex Eala’s best tennis campaigns |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-best-tennis-campaigns/ |access-date=November 14, 2025 |website=Rappler |language=en-US}}</ref> Noong 2019, napanalunan ni Eala ang [[:en:Orange_Bowl_(tennis)|Orange Bowl]] girls’ doubles title kasama si [[:en:Evialina_Laskevich|Laskevich]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=December 17, 2019 |title=Better chemistry sparked teen tennis star Alex Eala's win at Orange Bowl Doubles |language=en |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/life/guide/alex-eala-caps-off-2019-with-orange-bowl-doubles-title-a2442-20191217 |access-date=January 12, 2026}}</ref> Noong 2020, nagwagi siya sa [[:en:2020_Australian_Open_–_Girls'_doubles|Australian Open]] girls’ doubles kasama si [[:en:Priska_Madelyn_Nugroho|Nugroho]].<ref>{{Cite web |date=2020-01-31 |title=Eala, Nugroho capture Australian Open girls' doubles title |url=https://www.espn.com/story/_/id/28604688/eala-nugroho-capture-australian-open-girls-doubles-title |access-date=2025-10-08 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Sa 2021 [[:en:2021_French_Open_–_Girls'_doubles|French Open]], nakuha niya ang ikalawang junior Grand Slam doubles title kasama si [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]].<ref>{{Cite news |last=Go |first=Beatrice |date=April 5, 2023 |title=Alex Eala clinches juniors world No. 2 after French Open romp |work=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-ranking-itf-world-juniors-2020/ |access-date=November 16, 2025}}</ref> Noong Hulyo 2021, nagwagi siya ng isahan at dalawahan (kasama si Madison Sieg) sa [[:en:Trofeo_Bonfiglio|Trofeo Bonfiglio]] sa Milan.<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=July 17, 2021 |title=Alex Eala clinches doubles crown, to play singles final in Milan juniors |work=ABS CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/07/17/21/alex-eala-tennis-milan}}</ref> Noong 2022, gumawa siya ng kasaysayan bilang unang Pilipinong nagwagi ng junior Grand Slam singles title sa [[:en:2022_US_Open_–_Girls'_singles|US Open]].<ref>{{Cite web |last=Levinsohn |first=Dan |date=September 10, 2022 |title=Alexandra Eala becomes first Filipina to win a junior Grand Slam singles title at the 2022 US Open |url=https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-10/alexandra_eala_becomes_first_filipina_to_win_a_junior_grand_slam_singles_title_at_the_2022_us_open.html |access-date=November 14, 2025 |website=US Open}}</ref> === Prupesyonal na karera === ==== 2020 ==== '''Isahan''' Noong 2020, lumahok si Eala sa limang paligsahan ng [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa isahan. Umabot siya sa pangalawang yugto sa W25 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]], W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Castellón]], at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Monastir]]. Natapos naman siya sa unang yugto sa W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]] at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|Melilla]]. ==== 2021 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2021_WTA_Tour|WTA Tour]], unang sumabak si Eala sa [[:en:2021_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami Open]] ngunit hindi siya nakalusot sa qualifying. Gayunpaman, sa [[:en:2021_Winners_Open_–_Singles|Cluj-Napoca 250]], nakapasok siya sa pangunahing draw at umabot hanggang sa pangalawang yugto bago natalo kay [[:en:Mayar_Sherif|Sherif]].<ref name=":5">{{Cite web |title=Tennis Abstract: Alexandra Eala |url=https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 |access-date=December 3, 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |title=ITF: Alex Eala Singles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/activity/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala |access-date=February 2, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2021, lumahok si Eala sa dalawang paligsahan ng [[:en:2021_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa dalawahan. Sa W25 Madrid, kasama si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]], nakarating sila sa quarterfinals. Samantala, sa W25 Platja d’Aro, nakipag‑pares siya kay [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]] at umabot sila hanggang sa finals.<ref name=":6">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Doubles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches?type=D#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==== 2022 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2022_WTA_Tour|WTA Tour]], tampok ang kaniyang pagsabak sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], subalit natalo siya sa unang yugto at sa qualifying na yugto.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2022_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagwagi siya sa W25 Chiang Rai at naging ikalawang puwesto sa W60 Madrid 2. Umabot din siya sa semifinals ng W80 Poitiers, W60 Vitoria‑Gasteiz, at W25 El Espinar.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nakapasok siya sa quarterfinals ng W80 Rancho Santa Fe, W60 Templeton, W25 Madrid, at W25 Chiang Rai 2.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Sa WTA Tour, nakapaglaro siya sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_doubles|Miami 1000]] at sa qualifying ng [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref name=":0">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang kanyang pangarap na naging tennis phenomenon |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Sa ITF circuit, lumahok siya sa sampung torneo. Ang pinakamataas na narating niya ay ang semifinals sa W25 Palma del Río kasama si [[:en:Marina_Bassols_Ribera|Ribera]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng pitong torneo at dalawang torneo na nabigo sa maagang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2023 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2023_WTA_Tour|WTA Tour]], lumahok siya sa qualifying ugtong [[:en:2023_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]] ngunit nabigo. Natalo rin siya sa unang yugto ng [[:en:2023_Thailand_Open_–_Singles|Thailand 250]], [[:en:2023_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]], [[:en:2023_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]], at [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Singles|Monastir 250]]. Lumaban din siya bilang wildcard sa [[:en:2023_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2023_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakamit niya ang dalawang pinakamalalaking tagumpay sa isahan: una sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(April–June)|W15 Yecla]] at kasunod sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Roehampton]].<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=June 4, 2023 |title=Alex Eala claims third ITF crown at W25 Yecla in Spain |url=https://www.abs-cbn.com/sports/06/04/23/tennis-alex-eala-claims-third-itf-crown-at-w25-yecla |access-date=November 7, 2025 |work=ABS CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=August 13, 2023 |title=Alex Eala wins fourth ITF title, rules W25 Roehampton |url=https://sports.inquirer.net/523461/alex-eala-wins-fourth-itf-title-rules-w25-roehampton |access-date=November 7, 2025 |website=Inquirer.net |language=en-US}}</ref> Nakarating siya sa finals ng [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Aldershot]] at [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|W40 Petange]]; sa semifinals ng [[:en:2023_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|W100 Vitoria-Gasteiz]] at [[:en:2023_Engie_Open_Nantes_Atlantique_–_Singles|W60 Nantes]]; at sa quarterfinals ng [[:en:2023_Women's_TEC_Cup_–_Singles|W60 Barcelona]] at [[:en:2023_Ando_Securities_Open_–_Singles|W100 Tokyo]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nagtapos siya sa ika-191 na puwesto sa pagtatapos ng taon.<ref>{{Cite news |last=Satumbaga-Villar |first=Kristel |date=September 20, 2023 |title=Eala improves to career-high No. 191 in WTA rankings |url=https://mb.com.ph/2023/9/20/eala-improves-to-career-high-no-191-in-wta-rankings |access-date=November 7, 2025 |website=Manila Bulletin}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2023, lumahok si Eala sa mga torneo ng ITF at WTA sa dalawahan. Umabot siya sa apat na semifinals (W60 Trnava, W100 Tokyo, W25 Aldershot, W40 Petange), nakapasok sa apat na quarterfinals (W25 Zaragoza, W100 Vitoria-Gasteiz, W25 Roehampton, W60 Glasgow), at ilang beses na nakarating sa nangyugto kabilang ang [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Doubles|Monastir 250]]. Karamihan sa mga torneo ay ginanap sa matitigas na korte maliban sa W60 Chiasso, isang palaro na ginanap sa luwad.<ref name=":6" /> ==== 2024 ==== '''Isahan''' Noong 2024, hindi nakalusot si Eala sa qualifiers ng apat na Grand Slam ([[:en:2024_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]], [[:en:2024_French_Open_–_Women's_singles_qualifying|French Open]], [[:en:2024_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles_qualifying|Wimbledon]], [[:en:2024_US_Open_–_Women's_singles_qualifying|US Open]]). Ang pinakamagandang resulta niya ay ang quarterfinal sa [[:en:2024_Veneto_Open_–_Singles|Veneto 125]] laban kay [[:en:Sara_Errani|Errani]].<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_WTA_Tour|WTA Tour]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] at [[:en:2024_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]]. Nabigo siya sa unang yugto ng [[:en:2024_Guadalajara_Open_Akron_–_Singles|Guadalajara 500]], [[:en:2024_Abu_Dhabi_Open_–_Singles|Abu Dhabi 500]], at sa qualifiers ng [[:en:2024_Ningbo_Open_–_Singles|Ningbo 500]]. Hindi siya nakalusot sa qualifiers ng [[:en:2024_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] at [[:en:2024_Jiangxi_Open_–_Singles|Jiangxi 250]]. Bukod sa semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Oeiras 125]] at [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Makarska_International_Championships_–_Singles|Makarska 125]] at [[:en:2024_Polish_Open_–_Singles|Warsaw 125]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakuha niya ang unang malaking titulo sa W100 [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|Vitoria-Gasteiz]], tinalo si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]] sa final. Umabot din siya sa semifinals ng W100 [https://en.wikipedia.org/wiki/2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_%E2%80%93_Singles Dubai] at W50 [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Indore]], at sa quarterfinals ng W100 Takasaki, W100 Cary, W100 Landisville, W75 Porto, at W75 Trnava. Nabigo naman siya nang maaga sa W75 Zagreb at W60 Bellinzona.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Noong 2024, nagpakita si Eala ng matatag na kampanya sa dalawahan. Sa WTA, ang pinakamalalim niyang resulta ay ang semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_doubles|Canberra 125]] kasama si [[:en:Laura_Pigossi|Pigossi]]. Nagkaroon din siya ng limang quarterfinal finishes: sa [[:en:2024_Ningbo_Open|Ningbo 500]] kasama si [[:en:Liang_En-shuo|Liang]], sa [[:en:2024_Polish_Open_–_Doubles|Warsaw 125]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sa [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Doubles|Guadalajara 125]] kasama si [[:en:Kimberly_Birrell|Birrell]], sa [[:en:2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_–_Doubles|W100 Dubai]] kasama si [[:en:Valentini_Grammatikopoulou|Grammatikopoulou]], at sa [[:en:2024_Porto_Women's_Indoor_ITF_3_–_Doubles|W75 Porto 3]] kasama si [[:en:Alicia_Barnett|Barnett]]. Bukod dito, nagtalo siya sa unang yugto sa [[:en:2024_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] (kasama si [[:en:Taylah_Preston|Preston]]).<ref name=":72" /><ref name=":0" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagtala si Eala ng tatlong titulo: una sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W50 Pune]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sinundan ng magkasunod na panalo kasama si [[:en:Estelle_Cascino|Cascino]] sa [[:en:2024_Open_de_Seine-et-Marne_–_Doubles|W75 Croissy-Beaubourg]] at [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Doubles|W100 Vitoria-Gasteiz]]—ang pinakamataas na titulo niya sa ITF. Umabot din siya sa semifinals ng [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W75 Trnava]] kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]].<ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 27, 2024 |title=Alex Eala cops W50 Pune doubles title with Latvian partner |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/549446/alex-eala-cops-w50-pune-doubles-title-with-latvian-partner |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=March 31, 2024 |title=Eala, partner rule W75 Croissy-Beaubourg doubles tilt |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2024/03/31/2344255/eala-partner-rule-w75-croissy-beaubourg-doubles-tilt |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=July 21, 2024 |title=Alex Eala wins singles and doubles titles at W100 Vitoria-Gasteiz |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/575666/alex-eala-also-wins-singles-title-at-w100-vitoria-gasteiz |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref name=":6" /> ==== 2025 ==== '''Isahan''' Noong 2025, umakyat si Eala mula No. 147 tungo sa career-high No. 50 matapos lumahok sa 27 torneo.<ref name=":4" /> Ang pinakamalaking tagumpay ay dumating sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], kung saan tinalo ang world No. 2 [[:en:Iga_Świątek|Świątek]] sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Jessica_Pegula|Pegula]] sa semifinals. Sa damo, nakarating sa unang WTA final sa [[:en:2025_Eastbourne_Open_–_Women's_singles|Eastbourne 250]], ngunit natalo kay [[:en:Maya_Joint|Joint]]. Sa [[:en:2025_US_Open_–_Women's_singles|US Open]], nakamit ang unang panalo sa main draw at umabot sa ikalawang ugtolaban kay [[:en:Cristina_Bucșa|Bucșa]]. Pagkaraan nito, tinamo ang unang propesyonal na titulo sa [[:en:2025_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], tinalo si [[:en:Panna_Udvardy|Udvardy]] sa final.<ref name=":4" /> Nagtala rin siya ng matatag na hinatnan sa mga sumusunod na paligsahan: quarterfinals sa [[:en:2025_SP_Open_–_Singles|São Paulo 250]] laban kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]], semifinal sa [[:en:2025_Jingshan_Tennis_Open_–_Women's_singles|Jingshan 125]] laban kay [[:en:Lulu_Sun|Sun]] at sa [[:en:2025_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]] laban kay [[:en:Wei_Sijia|Sijia]], at quarterfinals sa [[:en:2025_Ilkley_Open_–_Women's_singles|Ilkley 125]] laban kay [[:en:Rebecca_Marino|Marino]] at sa [[:en:2025_Suzhou_WTA_125_–_Singles|Suzhou 125]] laban kay [[:en:Viktorija_Golubic|Golubic]]. Umabot sa pangalawang yugto sa [[:en:2025_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] laban kay Świątek, at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Singles|Hong Kong 250]] laban kay [[:en:Victoria_Mboko|Mboko]]. Sa iba pang palihsahan nakarating sa pangalawang yugto ng [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Singles|Mumbai 125]] laban kay [[:en:Mai_Hontama|Hontama]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Singles|Oeiras 125]] laban kay Udvardy.<ref name=":4" /> Gayunpaman, marami ring maagang pagkabigo ang natala niya sa taon. Natalo sa unang ugtong [[:en:2025_French_Open_–_Women's_singles|French Open]] kay [[:en:Emiliana_Arango|Arango]], ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles|Wimbledon]] kay [[:en:Barbora_Krejčíková|Krejčíková]], at ng [[:en:2025_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]] sa qualifying kay [[:en:Jana_Fett|Fett]]. Natalo siya sa unang yugtong [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]] kay [[:en:Marta_Kostyuk|Kostyuk]], ng [[:en:2025_Canadian_Open_–_Women's_singles|Montreal 1000]] kay [[:en:Markéta_Vondroušová|Vondroušová]], at sa qualifying ng [[:en:2025_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]] kay [[:en:Moyuka_Uchijima|Uchijima]]. Natalo siys sa unang yugto ng [[:en:2025_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]] kay [[:en:Magda_Linette|Linette]], ng [[:en:2025_Singapore_Tennis_Open_–_Singles|Singapore 250]] kay [[:en:Simona_Waltert|Waltert]], ng [[:en:2025_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]] kay [[:en:Tereza_Valentová|Valentová]], ng [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] kay [[:en:Claire_Liu|Liu]], at sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_singles|Birmingham 250]] kay [[:en:Linda_Fruhvirtová|Fruhvirtová]].<ref name=":4" /> Sa [[:en:2025_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]], tatlong torneo ang nilaro ngunit lahat ay nagtapos sa pangalawang yugto: W100 [[:en:2025_Bengaluru_Open_–_Singles|Bengaluru]] laban kay [[:en:Dalila_Jakupović|Jakupović]], W75 Trnava 1 laban kay [[:en:Céline_Naef|Naef]], at W75 Trnava 2 laban kay [[:en:Valentina_Ryser|Ryser]].<ref name=":2" /> '''Dalawahan''' Noong 2025, lumahok si Eala sa iba’t ibang antas ng WTA Tour sa dalawahan.<ref name=":6" /> Pinakamahusay ang kanyang kampanya sa [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Doubles|Guangzhou 250]], kung saan umabot siya sa semifinals kasama si [[:en:Nadiia_Kichenok|Kichenok]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_doubles|Italian 1000]] kapareha si [[:en:_Coco_Gauff|Coco Gauff]].<ref name=":6" /> Sa mga Grand Slam, umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_French_Open_–_Women's_doubles|French Open]] kasama si [[:en:Renata_Zarazúa|Zarazúa]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_doubles|Wimbledon]] kasama si [[:en:Eva_Lys|Lys]].<ref name=":6" /> Lumahok din siya sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_doubles|Birmingham 250]] kasama si [[:en:Rebeka_Masarova|Masarova]] at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Doubles|Hong Kong 250]] kasama si [[:en:Chan_Hao-ching|Hao-ching]], kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> Sa mga challengers, nakapaglaro siya sa [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Doubles|Mumbai 125]] kasama si [[:en:_Tsao_Chia-yi|Chia-yi]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] kasama si [[:en:Katie_Volynets|Volynets]], na kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2026 ==== '''Isahan''' Sinimulan ni Eala ang kanyang [[:en:2026_WTA_Tour|2026 season]] nang may matibay na simula sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_singles|Auckland 250]]'', kung saan umabot siya sa semifinals bago natalo kay [[:en:Wang_Xinyu|Wang]].<ref>{{cite news |last=Satumbaga-Villar|first=Krystel|date=January 10, 2026|title=Alex Eala succumbs to Chinese rival in Auckland semis|url=https://mb.com.ph/2026/01/10/alex-eala-succumbs-to-chinese-rival-in-auckland-semis|work=The Manila Bulletin|access-date=January 10, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]]'', nabigo siya sa unang round ng singles.<ref>{{cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 19, 2026 |title=Alex Eala exits Australian Open first round |work=Inquirer.net |url=https://sports.inquirer.net/659094/alex-eala-exits-australian-open-first-round-falls-to-alycia-parks}}</ref> Lumaban siya sa ''[[:en:2026_Philippine_Women's_Open_–_Singles|Philippines 125]]'' bilang wildcard at nakapasok sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Camila_Osorio|Osorio]].<ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 29, 2026 |title=Alex Eala exits WTA Philippine Open, bows to Camila Osorio |url=https://sports.inquirer.net/660715/alex-eala-exits-wta-philippine-open-bows-to-camila-osorio |work=Philippine Daily Inquirer |access-date=January 29, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open|Abu Dhabi 1000]]'', umabot siya sa quarterfinals ngunit natalo kay [[:en:Ekaterina_Alexandrova|Alexandrova]].<ref>{{Cite news |last=Gasgonia |first=Dennis |date=February 5, 2026 |title=Natalo si Alex Eala sa quarterfinals ng Abu Dhabi laban kay Alexandrova ng Russia |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2026/2/5/alex-eala-bows-out-of-abu-dhabi-quarterfinals-in-loss-to-russia-s-alexandrova-2244 |work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Qatar_TotalEnergies_Open_–_Singles|Qatar 1000]]'', nabigo siya sa unang yugto.<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=February 9, 2026 |title=Alex Eala exits Qatar Open after falling to Tereza Valentova |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-exits-qatar-open-after-falling-to-tereza-valentova-a5019-20260209 |access-date=February 9, 2026}}</ref> Nakapasok siya sa quarterfinals ng ''[[:en:2026_Dubai_Tennis_Championships_–_Women's_singles|Dubai 1000]]'' bago natalo kay [[:en:Coco_Gauff|Gauff]].<ref>{{Cite news |last=Ballesteros |first=Jan |date=February 19, 2026 |title=Alex Eala succumbs to world No. 4 Coco Gauff in Dubai quarterfinals |website=onesports.ph |url=https://onesports.ph/more-sports/article/41325/alex-eala-succumbs-to-world-no-4-coco-gauff-in-dubai-quarterfinals-1 |access-date=February 19, 2026}}</ref> Sa tinaguriang ''Sunshine Double{{Efn|Ang Sunshine Double ay ang magkasunod na torneo ng Indian Wells Masters at Miami Open, dalawang prestihiyosong ATP Masters 1000 at WTA 1000 na ginaganap tuwing Marso. Nagsisimula ito sa California at nagtatapos sa Florida, at kilala ang tatlong linggong yugto na ito sa maaraw na panahon at mahigpit na iskedyul. Itinuturing itong pinakamahalagang serye ng pinagsamang mga torneo sa labas ng Grand Slams.}}'' na ''[[:en:2026_BNP_Paribas_Open|Indian Wells 1000]]'' at ''[[:en:2026_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]]'', umabot siya sa ika-apat na round sa parehong torneo bago natalo kina [[:en:Linda_Noskova|Noskova]] at [[:en:Karolína_Muchová|Muchová]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=March 11, 2026 |title=Alex Eala bows out of Indian Wells with loss to Linda Nosková |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/11/tennis-alex-eala-bows-out-of-indian-wells-with-loss-to-linda-noskov-1231 |access-date=March 11, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |date=Marso 24, 2026 |title=Alex Eala natanggal sa Miami Open matapos matalo kay Karolína Muchová |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/24/alex-eala-bows-out-of-miami-open-0012 |access-date=Marso 24, 2026}}</ref> Sa mga korteng luwad ng Europa, nakarating si Eala sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_Upper_Austria_Ladies_Linz_–_Singles|Linz 500]] kung saan siya ay tinalo ni [[:en:Jelena_Ostapenko|Ostapenko]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=2026-04-08 |title=Eala nabigo matapos manguna ng 5-1 sa ikalawang set kontra Ostapenko, lumabas sa Linz Open |url=https://www.philstar.com/sports/2026/04/08/2519713/eala-squanders-5-1-second-set-lead-vs-ostapenko-exits-linz-open |access-date=2026-04-08 |website=Philstar.com}}</ref> Sa unang yugto ng [[:en:2026_Porsche_Tennis_Grand_Prix_–_Singles|Stuttgart 500]], siya ay pinatalsik ni [[:en:Leylah_Fernandez|Fernandez]].<ref>{{Cite news |date=2026-04-15 |title=Alex Eala natanggal sa Stuttgart Open matapos matalo kay Leylah Fernandez |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/15/alex-eala-stuttgart-open-0040 |access-date=2026-04-15 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], siya ay natalo ni [[:en:Elise_Mertens|Mertens]].<ref>{{Cite news |last= |first= |date=April 24, 2026 |title=Nagpatuloy ang hirap ni Alex Eala sa clay matapos ang pagkatalo sa Round of 64 laban kay Elise Mertens sa Madrid Open |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/985231/alex-eala-s-clay-struggles-continue-after-round-of-64-loss-to-elise-mertens-in-madrid-open/story/ |access-date=April 24, 2026 |website=GMA News Online |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=April 24, 2026 |title=Alex Eala suffers second round defeat to Elise Mertens at Mutua Madrid Open |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/48579925/alex-eala-suffers-second-round-defeat-elise-mertens-mutua-madrid-open |access-date=April 24, 2026 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Natalo siya kay [[:en:Elena_Rybakina|Rybakina]] sa ikatlong yugto ng [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=May 10, 2026 |title=Alex Eala bows out of Italian Open with loss to Rybakina |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/10/tennis-alex-eala-bows-out-of-italian-open-with-loss-to-rybakina-2341 |work=ABS CBN News}}</ref> Sa sumunod na linggo, siya ay nabigo sa unang round ng [[:en:2026_Internationaux_de_Strasbourg_–_Singles|Strasbourg 500]] matapos matalo kay [[:en:Oleksandra_Oliynykova|Oliynykova]].<ref>{{Cite news |last=Castillejo|first=Dyan|date=May 18, 2026|title=Alex Eala exits Strasbourg in first-round defeat to Oleksandra Oliynykova|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/18/alex-eala-exits-strasbourg-in-loss-to-oliynykova-2339|work=ABS-CBN News|access-date=May 18, 2026}}</ref> Natapos niya ang clay season sa pagkatalo kay Jovic sa unang yugto ng [[:en:2026_French_Open_–_Women's_singles|French Open]].<ref>{{Cite news |last=France-Presse |first=Agence |date=May 26, 2026 |title=Umatras si Alex Eala sa French Open matapos matalo kay Iva Jovic |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/26/tennis-alex-eala-exits-french-open-with-loss-to-iva-jovic-1857 |access-date=May 26, 2026 |work=ABS-CBN Sports}}</ref> ''' Dalawahan''' Sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_doubles|Auckland 250]]'', nakipagtambal si Eala kay [[:en:Iva_Jovic|Jović]] at umabot sila sa semifinals bago natalo kina [[:en:Xu_Yifan|Xu]] at [[:en:Yang_Zhaoxuan|Yang]].<ref>{{Cite news|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/9/tennis-alex-eala-iva-jovic-exit-asb-classic-doubles-1819|title=Alex Eala, Iva Jovic exit ASB Classic doubles|last=Castillejo|first=Dyan|date=January 9, 2026|access-date=January 9, 2026|work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_doubles|Australian Open]]'', nakipares siya kay [[:en:Ingrid_Martins|Martins]], ngunit hindi sila nakalusot sa unang round matapos matalo sa kanilang pambungad na laban.<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=January 20, 2026 |title=Eala, Martins ousted in first round of Australian Open doubles |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/20/tennis-eala-martins-ousted-in-first-round-of-australian-open-doubles-1839 |access-date=January 20, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open_–_Doubles|Abu Dhabi 1000]]'', nakipagtambal siya kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]] at nakaabot sila sa semifinal, ngunit natalo sa duo nina [[:en:Tereza_Mihalíková|Mihalíková]] at [[:en:Olivia_Nicholls|Nicholls]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=February 6, 2026 |title=Eala, Tjen get boot in Abu Dhabi Open semis |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2026/02/06/2506287/eala-tjen-get-boot-abu-dhabi-open-semis |access-date=February 6, 2026}}</ref> Si Eala, kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]], ay naalis sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref>{{cite news |last=Reyes |first=Kate M. |date=25 Abril 2026 |title=Alex Eala, Zeynep Sonmez ousted in Madrid Open doubles |website=SPIN.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-zeynep-sonmez-ousted-in-madrid-open-doubles-a5019-20260425 |access-date=25 Abril 2026}}</ref> Kasama si [[:en:Hailey_Baptiste|Baptiste]], nabigo rin siya sa unang yugtong [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_doubles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Montejo |first=Mark Rey |date=May 12, 2026 |title=Grand Slam doubles champs too much for Eala, Baptiste |url=https://mb.com.ph/2026/05/12/grand-slam-doubles-champs-too-much-for-eala-baptiste |access-date=May 12, 2026 |website=Manila Bulletin |language=en}}</ref> == Estilo ng Paglalaro == Si Eala ay isang agresibong baseliner, gamit ang kanyang forehand upang kontrolin ang mga rally at ang kanyang matatag na two‑handed backhand upang pamahalaan ang mga palitan.<ref>{{Cite web |last=Tignor |first=Steve |date=March 26, 2025 |title=Is Nadal Academy prodigy Alexandra Eala the next tennis star? |url=https://www.tennis.com/news/articles/nadal-academy-prodigy-alexandra-eala-next-tennis-star |website=Tennis.com |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Ang kanyang kaliwang kamay na topspin ay nagtutulak sa mga kalaban nang malalim, habang ang kanyang return game ay isang lakas dahil sa mahusay na pagbabasa ng galaw. Ang kanyang serve ang nananatiling pangunahing kahinaan, madalas kulang sa bilis at pagbabago, bagaman mahusay siya sa hard courts.<ref>{{Cite web |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=January 19, 2026 |title=What’s next for Alex Eala after 2026 Australian Open first-round exit? |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/47658308/what-next-alex-eala-2026-australian-open-first-round-exit |website=ESPN |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Binibigyang-diin ng mga analyst ang pagpapabuti ng kanyang serve, pagdaragdag ng taktikal na pagkakaiba-iba, at pagpapalakas ng pisikal na lakas bilang susi sa karagdagang tagumpay.<ref>{{Cite news |last=Sotelo |first=Andre |date=February 6, 2026 |title=What Alex Eala Still Needs to Win a WTA Grand Slam |url=https://sportsnewsph.com/what-alex-eala-still-needs-to-win-a-wta-grand-slam |access-date=February 6, 2026 |website=Sports News Philippines |language=en}}</ref> Nakamit na niya ang ilang mahahalagang tagumpay, kabilang ang pagiging unang Pilipino na umabot sa WTA 1000 Semifinals at tinalo ang tatlong major champions sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|2025 Miami Open]]<ref name=":Gulf">{{Cite web |title=What Alexandra Eala Needs to Win Titles and Beat Top Players |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/what-alexandra-eala-needs-to-win-titles-and-beat-top-players-1.500440043 |access-date=March 11, 2026 |website=Gulf News}}</ref> Itinatampok ng mga dating propesyonal na sina [[:en:Greg_Rusedski|Greg Rusedski]], [[:en:Andrea_Petkovic|Andrea Petkovic]], at [[:en:Martina_Navratilova|Martina Navratilova]] ang pangangailangan ng mas malakas na serve, mas maaasahang laro, at mas maraming pagkakaiba-iba, kasabay ng mas mahusay na kondisyon ng katawan.<ref>{{Cite web |date=March 10, 2026 |title=Alex Eala told where she can improve: Martina Navratilova offers advice |url=https://www.tennis365.com/tennis-news/alex-eala-told-where-she-can-improve-martina-navratilova-offers-advice |access-date=March 11, 2026 |website=Tennis365 |language=en}}</ref> Sa kanyang matibay na baseline game, katatagan, at suporta ng mga tagahanga, kinokonklusyon ng mga analyst na mayroon siyang pundasyon upang makipagtagisan para sa malalaking titulo, ngunit ang kanyang pangmatagalang tagumpay ay nakasalalay sa pagbabagong-anyo ng kanyang serve bilang isang sandata.<ref name=":Gulf" /> === Laban sa Top 20 manlalaro ng WTA === ==== Mga Panalo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Coco Gauff || 6-2, 2-0 RET || 1.46 || 68.0% || 58.8% || 50.0% |- | Dubai – Hard (2026) || Jasmine Paolini || 6-1, 7-6(5) || 1.32 || 63.1% || 73.2% || 50.0% |- | US Open – Hard (2025) || Clara Tauson || 6-3, 2-6, 7-6(11) || 0.97 || 68.1% || 59.4% || 43.3% |- | Eastbourne – Grass (2025) || Jelena Ostapenko || 0-6, 6-2, 3-2 RET || 1.08 || 63.5% || 57.6% || 63.2% |- | Miami – Hard (2025) || Iga Swiatek || 6-2, 7-5 || 1.27 || 66.7% || 52.3% || 50.0% |- | Miami – Hard (2025) || Madison Keys || 6-4, 6-2 || 1.32 || 66.1% || 58.5% || 52.4% |} ==== Mga Talo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Rome – Clay (2026) || Elena Rybakina || 4-6, 3-6 || 0.80 || 67.1% || 56.9% || 44.0% |- | Miami – Hard (2026) || Karolina Muchova || 0-6, 2-6 || 0.39 || 52.4% || 36.4% || 50.0% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Linda Noskova || 2-6, 0-6 || 0.36 || 56.8% || 36.0% || 47.4% |- | Dubai – Hard (2026) || Coco Gauff || 0-6, 2-6 || 0.61 || 57.5% || 30.4% || 41.2% |- | Abu Dhabi – Hard (2026) || Ekaterina Alexandrova || 3-6, 3-6 || 0.79 || 69.8% || 45.5% || 52.6% |- | Wimbledon – Grass (2025) || Barbora Krejcikova || 6-3, 2-6, 1-6 || 0.82 || 54.3% || 50.0% || 50.0% |- | Madrid – Clay (2025) || Iga Swiatek || 6-4, 4-6, 2-6 || 0.77 || 69.0% || 50.7% || 41.9% |- | Miami – Hard (2025) || Jessica Pegula || 6-7(3), 7-5, 3-6 || 0.87 || 72.5% || 62.2% || 42.9% |} == Ibang larangan == ===Pambansang koponan=== Kinatawan ni Eala ang [[Pilipinas]] sa iba’t ibang pandaigdigang torneo. Nakakuha siya ng mga medalya sa [[:en:Tennis_at_the_2021_SEA_Games|SEA Games 2021]] (pilak sa singles, team, at mixed doubles), at sa [[:en:Tennis_at_the_2022_Asian_Games|Asian Games 2022]] (pilak sa singles at mixed doubles).<ref name=":7">{{cite news |last1=Carandang |first1=Justin Kenneth |date=May 20, 2022 |title=Tennis ace Alex Eala settles for bronze in women's singles |work=[[GMA News]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/832339/tennis-ace-alex-eala-settles-for-bronze-in-women-s-singles/story/ |url-status=live |access-date=March 25, 2025 |archive-url= |archive-date=}}</ref><ref name=":8">{{cite news |last=Payo |first=Jasmine |date=September 29, 2023 |title=Alex Eala bags 2nd Asian Games bronze with Alcantara in doubles |language=en-US |work=[[Rappler]] |url=https://www.rappler.com/sports/tennis-semifinal-results-mixed-doubles-alex-eala-francis-casey-alcantara-asian-games-september-29-2023/ |url-status=live |access-date=September 10, 2025 |archive-url= |archive-date= }}</ref> Noong 2024, pinangunahan niya ang koponan sa 5–0 panalo sa Group II, na nagresulta sa promosyon sa Group I.<ref name=":12">{{Cite web |last=Morales |first=Luisa |date=December 2, 2024 |title=Alex Eala relishes leading Team Philippines to BJK Cup promotion in Bahrain |url=https://onesports.ph/more-sports/article/26898/alex-eala-relishes-leading-team-philippines-to-bjk-cup-promotion-in-bahrain |url-status=live |archive-url= |archive-date= |access-date=October 13, 2025 |website=One Sports |language=en}}</ref> Sa [[:en:Tennis_at_the_2025_SEA_Games|SEA Games 2025]], nagwagi siya ng gintong medalya sa women's singles, pati tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":13">{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=December 18, 2025 |title=Alex Eala wins SEA Games tennis gold, ends long drought for PH |url=https://sports.inquirer.net/655069/alex-eala-wins-sea-games-tennis-gold-ends-long-drought-for-ph |archive-url= |archive-date= |access-date=December 18, 2025 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> ===Mga Eksibisyon na Laro=== ====Singles: 1 (titles)==== {|class="wikitable" !Resulta !{{ns}}Petsa{{ns}} !Torneo !Uri ng Korte !Kalaban !Iskor |- |Panalo | Enero 2026 |[[:en:Kooyong_Classic|Kooyong Classic]], Melbourne, Australia |Matigas na Korte |[[:en:Donna Vekić|Donna Vekić]] |6–3, 6–4 |} === Mga sponsorship === Simula pagkabata, sinuportahan si Eala ng [[:en:Globe_Telecom|Globe Telecom]],<ref>{{Cite web |date=July 25, 2025 |title=Alex Eala Opens Up About Life |url=https://www.globe.com.ph/about-us/newsroom/corporate/alex-eala-meet-and-greet}}</ref> at kalaunan ay nagkaroon ng mga endorsement mula sa [[:en:Babolat|Babolat]], [[:en:Nike,_Inc.|Nike]], at [[:en:Bank_of_the_Philippine_Islands|BPI]],<ref>{{Cite web|title=Champ’s choice: Alex Eala signs up as BPI’s newest endorser|url=https://bilyonaryo.com/2023/01/25/champs-choice-alex-eala-signs-up-as-bpis-newest-endorser/money/}}</ref> bago naging brand ambassador ng [[:en:Milo_(drink)|Milo]] noong 2026.<ref>{{Cite web |date=February 23, 2026 |title=MILO Active Pilipinas launched with Eala as new ambassador |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/milo-active-pilipinas-launched-with-eala-as-new-ambassador.html}}</ref> === Mga parangal === Kinilala si Eala ng [[:en:Philippine_Sportswriters_Association|Philippine Sportswriters Association]] sa walong pagkakataon sa [[:en:PSA_Annual_Awards|PSA Annual Awards]], kabilang ang parangal na ''Athlete of the Year'' noong 2026.<ref>Citations for Eala's PSA Annual Awards: *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 25, 2019 |title=Top PH athletes share limelight in PSA Awards 2019 |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/224351-philippine-athletes-sportswriters-association-awards-2019/ |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Gionco |first=Mark |date=February 29, 2020 |title=PH tennis rising star Alex Eala to be feted at PSA Awards |url=https://sports.inquirer.net/387640/ph-tennis-rising-star-alex-eala-to-be-feted-at-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=March 12, 2021 |title=PSA to honor tennis star Eala, boxing champs Casimero, Taduran |work=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2021/3/12/psa-to-honor-tennis-star-eala-boxing-champs-casimero-taduran |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 27, 2022 |title=Scribes fete world-class PH boxers |language=en |website=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2022/02/27/scribes-fete-world-class-ph-boxers/ |url-status=live |access-date=October 12, 2025 |archive-url= |archive-date=}} *{{Cite news |date=February 12, 2023 |title=PSA Awards: Young Alex Eala to be recognized with President's Award |language=en-US |website=Tiebreaker Times |url=https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/psa-awards-young-alex-eala-to-be-recognized-with-presidents-award/261823 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 10, 2023 |title=Eala recipient of PSA Prexy Awards |work=The Philippine Star |url=https://www.philstar.com/sports/2023/02/10/2243942/eala-recipient-psa-prexy-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=January 24, 2024 |title=Alex Eala, Tots Carlos to be recognized in PSA Awards |website=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/01/15/24/alex-eala-tots-carlos-to-be-recognized-in-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Malanum |first=Jean |date=October 9, 2025 |title=Eala tops PSA achievers for September |language=en |website=Philippine News Agency |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1260619 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=October 9, 2025 |title=Eala leads PSA's September honorees |language=en |website=SunStar Publishing Inc. |url=https://www.sunstar.com.ph/davao/sports/eala-leads-psas-september-honorees |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 17, 2026 |title=Alex Eala hails PSA Athlete of the Year award a proof of PH tennis' rise |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/people/athletes/alex-eala-hails-athlete-of-year-award-proof-tennis-rise-philippines/ |access-date=February 17, 2026}}</ref> Noong 2021, isinama siya ng [[:en:Tatler_Asia|''Tatler Asia'']] sa talaan ng mga pinakamataas ang impluwensya na tao sa Asya.<ref>{{cite news |title=Asia's Most Influential Philippines 2021 |url=https://www.tatlerasia.com/list/ami/ph?page=3&industry=all&region=ph&year=2021}}</ref> Noong Abril 2025, ginawaran si Eala ng ''Premios Tanglaw'' ng [[:en:Embassy_of_the_Philippines|Embahada ng Pilipinas]] sa Madrid bilang pagkilala sa kanyang ambag sa [[:en:Philippines–Spain_relations|ugnayan ng Pilipinas at Espanya]].<ref>{{cite news |date=April 2025 |title=Premios Tanglaw honoring Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/premios-tanglaw-eala}}</ref> ==Mga laro ni Eala== === Mga junior na laro === {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Singles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || R2 || R3 || A || A |- | French Open || A || SF || A || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || A || W |} {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Doubles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || A || W || A || A |- | French Open || A || A || W || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || SF || – |} === Propesyonal na Laro === ==== ITF Women's World Tour Titles ==== {| class="wikitable" ! Taon !! Paligsahan !! Tier !! Paligsahan !! Katungali |- | 2021 || W15 Manacor || ITF || Isahan || – |- | 2022 || W25 Chiang Rai || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Yecla || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Roehampton || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W50 Pune || ITF || Dalawahan || Darja Semeņistaja |- | 2024 || W75 Croissy-Beaubourg || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |} ==== 2020 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Las Palmas de Gran Canaria 2 || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anna Zarycka || 2–6, 4–6 |- | Las Palmas de Gran Canaria || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Lara Salden || 0–6, 6–2, 2–6 |- | Melilla || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anastasia Charaeva || 3–6, 3–6 |- | Monastir 9 || W15 || Matigas || Pangalawang Yugto || Nina Stadler || 6–4, 6–7, 5–7 |} ==== 2021 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Korte !! Tier !! Kalaban !! Yugto !! Iskor |- | Miami Open || Matigas || WTA 1000 || Viktória Hrunčáková || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Romanian Open (Cluj-Napoca) || Luwad || WTA 250 || Mayar Sherif || Pangalawang Yugto || 2–6, 2–6 |- | W15 Manacor 1 || W15 || Matigas || Yvonne Cavalle-Reimers || Final || 5–7, 6–1, 6–2 |- | W15 Manacor 2 || W15 || Matigas || Ylena In-Albon || Kwarterpinals || 0–6, 3–6 |- | W15 Manacor 3 || W15 || Matigas || Oksana Selekhmeteva || Kwarterpinals || 2–6, 3–6 |- | W25 Grenoble || W25 || Matigas || Maja Chwalińska || Kwarterpinals || 0–6, 4–6 |- | W25 Manacor 4 || W25 || Matigas || Jana Fett || Pangalawang Yugto || 6–4, 3–6, 5–7 |- | W15 Manacor 5 || W15 || Matigas || Simona Waltert || Unang Yugto || 4–6, 6–2, 5–7 |- | W60 Bellinzona || W60 || Luwad || Simona Waltert || Pangalawang Yugto || 5–7, 6–3, 2–6 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Irene Burillo Escorihuela || Pangalawang Yugto || 2–6, 4–6 |- | W25 Madrid 2 || W25 || Matigas || Andrea Lázaro García || Unang Yugto || 6–2, 4–6, 4–6 |- | W25 Milovice || W25 || Matigas || Daria Astakhova || Unang Yugto || 2–6, 2–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | W25 Madrid || W25 || Matigas || Victoria Jiménez Kasintseva || Kwarterpinals || Olivia Tjandramulia / Ashley Lahey || 5–7, 6–4, 6–10 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Oksana Selekhmeteva || Final || Justina Mikulskytė / Oana Simion || 3–6, 5–7 |} ==== 2022 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Madison Brengle || 2–6, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Anna Bondár || 0–6, 0–6 |- | Manacor 1 || W25 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Alice Rame || 2–6, 4–6 |- | Manacor 3 || W25 || Matigas || Unang Yugto || Giulia Gatto-Monticone || 2–6, 1–6 |- | Grenoble || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Chloé Paquet || 6–4, 5–7, 3–6 |- | Macon || W25 || Matigas || Unang Yugto || Anna Ukolova || 6–1, 2–6, 6–7(3) |- | Joue-les-Tours || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Oksana Selekhmeteva || 3–6, 3–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Final || Luksika Kumkhum || 6–4, 6–2 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Erika Sema || 3–6, 6–2, 3–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Anna-Lena Robbe || 6–7(3), 3–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Final || Marina Bassols Ribera || 4–6, 5–7 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Jessika Ponchet || 2–6, 1–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Alexandra Bozovic || 6–1, 4–6, 5–7 |- | Vitoria-Gasteiz || W60 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet || 4–6, 4–6 |- | El Espinar || W25 || Matigas || Semipaynal || Eva Guerrero Alvarez || 2–6, 6–3, 2–6 |- | Grodzisk Mazowiecki || W100 || Matigas || Unang Yugto || Katharina Hobgarski || 4–6, 3–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Katarzyna Kawa || 6–2, 4–6, 0–6 |- | Rancho Santa Fe || W80 || Matigas || Kwarterpinals || Marcela Zacarías || 2–6, 5–7 |- | Hamburg || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Ysaline Bonaventure || 4–6, 0–6 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Semipaynal || Ysaline Bonaventure || 1–6, 6–3, 3–6 |- | Shrewsbury || W100 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Maia Lumsden || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Manacor || W25 || Matigas || Elsa Jacquemot || Kwarterpinals || Olga Parres Azcoitia / Aurora Zantedeschi || 6–2, 4–6, 3–10 |- | Macon || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Audrey Albie / Aubane Droguet || 4–6, 2–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Indy De Vroome || Unang Yugto || Patcharin Cheapchandej / Punnin Kovapitukted || 6–4, 5–7, 6–10 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kyōka Okamura || Kwarterpinals || Pimrada Jattavapornvanit / Gozal Ainitdinova || 6–4, 7–6(4), 2–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Olga Helmi / Adithya Karunaratne || 0–6, 4–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Liang En-shuo || Kwarterpinals || Tímea Babos / Valeria Savinykh || 2–6, 4–6 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Marina Bassols Ribera || Semipaynal || Valeria Savinykh / Fanny Stollár || 2–6, 0–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Lizette Cabrera || Kwarterpinals || Justina Mikulskyte / Hong Yi Cody Wong || 5–7, 4–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Annaëlle Robbe || Pangalawang Yugto || Madison Brengle || 6–3, 6–7, 6–10 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Petra Marcinko || Kwarterpinals || Miriam Skoch / Markéta Vondroušová || 5–7, 2–6 |} ==== 2023 ==== {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Misaki Doi || 6–4, 1–6, 3–6 |- | Thailand Open (Hua Hin) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (6) || 2–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Irina-Camelia Begu || 2–6, 5–7 |- | Mutua Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Tatjana Maria || 1–6, 1–6 |- | Japan Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Himari Sakatsume (Q) || 0–6, 3–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (3) || 3–6, 0–6 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Elise Mertens (2) || 5–7, 0–6 |- | Canberra || W60 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Oksana Selekhmeteva (7) || 6–3, 4–6, 4–6 |- | Trnava || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Sonay Kartal || 2–6, 2–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Alexandra Cadantu-Ignatik || 0–6, 2–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Ioana Ghioroaie || 5–7, 1–6 |- | Monastir || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Jia-Jing Wang (Q) || 6–0, 4–6, 3–6 |- | Yecla || W15 || Matigas || Final || Valentina Ryser || 6–3, 7–5 |- | Madrid || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Makenna Jones (5) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Unang Yugto || Destanee Aiava || 1–6, 2–6 |- | Palma del Río || W40 || Matigas || Kwarterpinals || Valeria Savinykh (3) || 4–6, 2–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Unang Yugto || Sohyun Park || 4–6, 3–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet (3) || 6–2, 4–6, 2–6 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Georgina García Pérez || 4–6, 3–6 |- | Roehampton || W25 || Matigas || Final || Arina Rodionova (2) || 6–2, 6–3 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Final || Destanee Aiava (6) || 6–3, 4–6, 1–6 |- | Tokyo || W100 || Matigas || Pangalawang Yugto || Kimberly Birrell (5) || 6–4, 6–7, 2–6 |- | Glasgow || W60 || Matigas || Unang Yugto || Suzan Lamens || 6–2, 4–6, 1–6 |- | Nantes || W60 || Matigas || Semipaynal || Gabriela Knutson || 6–2, 3–6, 1–6 |- | Petange || W40 || Matigas || Final || Océane Dodin (3) || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Trnava 2 || W60 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 4–6, 1–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Beatrice Gumulya / Anna Sisková || 3–6, 6–4, 11–13 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Alana Parnaby / Victoria Rodríguez || 6–4, 3–6, 6–10 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 5–7, 6–1, 9–11 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Unang Yugto || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 6–4, 3–6, 3–10 |- | Roehampton 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Talia Gibson / Petra Hule || 1–6, 5–7 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Semipaynal || Erina Hayashi / Saki Imamura || 4–6, 4–6 |- | Tokyo 2 || W100 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 0–6, 7–5, 6–10 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Cristina Bucșa / Bibiane Schoofs || 3–6, 4–6 |- | Glasgow 2 || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Freya Christie / Olivia Gadecki || — |- | Nantes || W60 || Matigas || Unang Yugto || Ekaterina Maklakova / Ekaterina Reyngold || 6–1, 3–6, 6–10 |- | Petange || W40 || Matigas || Semipaynal || Danielle Collins / Isabelle Haverlag || 2–6, 4–7 |} ==== 2024 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Rebecca Peterson (18) || 2–6, 5–7 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Julia Riera (2) || 6–4, 6–7, 4–6 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Lulu Sun (23) || 6–7, 5–7 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Elena-Gabriela Ruse (20) || 6–3, 1–6, 4–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Emiliana Arango || 6–2, 5–7, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Sorana Cîrstea (27) || 3–6, 7–6, 4–6 |- | Wuhan Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Kateřina Siniaková || 3–6, 1–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Magda Linette || 6–7, 1–6 |- | Guadalajara Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (6) || 2–6, 2–6 |- | Ningbo Open || WTA 500 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Priscilla Hon || 4–6, 3–6 |- | Jiangxi Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (1) || 5–7, 6–7 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Bernarda Pera || 0–6, 3–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Ena Shibahara || 7–6, 0–6, 2–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Céline Naef (5) || 4–6, 5–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Tatjana Maria (4) || 5–7, 2–6 |- | Polish Open (Warsaw) || WTA 125 || Matigas || Unang Yugto || Isabella Shinikova || 2–6, 4–6 |- | Veneto Open (Gaiba) || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Sara Errani (4) || 0–6, 6–7 |- | Makarska Open || WTA 125 || Luwad || Unang Yugto || Maria Timofeeva (Q) || 6–1, 3–6, 2–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Final (Winner) || Victoria Jiménez Kasintseva (7) || 6–4, 6–4 |- | Dubai || W100 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (1) || 6–4, 2–6, 2–6 |- | Takasaki || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Mananchaya Sawangkaew (3) || 6–4, 1–6, 2–6 |- | Cary || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Renata Zarazúa (2) || 6–3, 4–6, 3–6 |- | Landisville || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Olivia Gadecki || 1–6, 6–0, 3–6 |- | Porto || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anna Bondar (2) || 4–6, 7–6, 1–6 |- | Trnava 1 || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anastasia Gureva || 2–6, 6–3, 6–7 |- | Trnava 2 || W75 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Martincová (7) || 6–3, 4–6, 6–7 |- | Croissy-Beaubourg || W75 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mona Barthel || 6–4, 4–6, 1–6 |- | Zagreb || W75 || Luwad || Unang Yugto || Tena Lukas || 5–7, 6–3, 4–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Selena Janicijevic || 3–6, 1–6 |- | Indore || W50 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (2) || 4–6, 7–6, 2–6 |- | Pune || W50 || Matigas || Kwarterpinals || Darja Semenistaja (1) || 6–7, 0–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%;" !Paligsahan !Level !Korte !Katungali !Yugto !Kalaban !Iskor |- |Canberra International |WTA 125 |Matigas |Laura Pigossi |Semipaynal |Kaylah McP/ Astra Sharma |6–7(1), 3–6 |- |Pune |W50 |Matigas |Daniela Semenistaja |Final |Naiktha Bains / Fanny Stollar |7–6(8), 6–3 |- |Porto 3 |W75 |Matigas |Alicia Barnett |Kwarterpinals |Anna-Lena Friedsam / Aliccia Barnett |3–6, 4–6 |- |Trnava |W75 |Matigas |Zeynep Sönmez |Semipaynal |Lulu Sun / Moyuka Uchijima |2–6, 2–6 |- |Croissy-Beaubourg |W75 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Maia Lumsden / Jessika Ponchet |7–5, 7–6(4) |- |Oeiras Ladies Open |WTA 125 |Luwad |Taylah Preston |Unang Yugto |Valeria Lepchenko / Anna Falei |4–6, 4–6 |- |Vitoria-Gasteiz |W100 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Lia Karatancheva / Diana Marcinkevica |6–3, 2–6, 10–4 |- |Polish Open |WTA 125 |Matigas |Daniela Semenistaja |Kwarterpinals |Weronika Falkowska / Martyna Kubka |4–6, 5–7 |- |Guadalajara 125 Open |WTA 125 |Matigas |Kimberly Birrell |Kwarterpinals |Katarzyna Piter / Fanny Stollar |4–6, 4–6 |- |Ningbo Open |WTA 500 |Matigas |En Shuo Liang |Kwarterpinals |Giuliana Olmos / Alexandra Panova |1–6, 2–6 |- |Dubai |W100 |Matigas |Valentini Grammatikopoulou |Kwarterpinals |Isabelle Haverlag / Erika Pridankina |7–5, 4–6, 3–10 |} ==== 2025 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Jana Fett (133) || 5–7, 2–6 |- | Singapore Open || WTA 250 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Simona Waltert (179) || 3–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Semipaynal || Jessica Pegula (4) || 6–7, 7–5, 3–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Pangalawang Yugto || Iga Świątek (2) || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Marta Kostyuk (27) || 0–6, 1–6 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Unang Yugto || Emiliana Arango (85) || 0–6, 6–2, 3–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Unang Yugto || Magda Linette (31) || 4–6, 3–6 |- | Eastbourne Open || WTA 250 || Damo || Finals (Pangalawang Puwesto) || Maya Joint || 4–6, 6–1, 6–7 (10–12) |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Unang Yugto || Barbora Krejčíková (16) || 6–3, 2–6, 1–6 |- | National Bank Open (Montreal) || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Markéta Vondroušová (63) || 6–3, 1–6, 2–6 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Pangalawang Yugto || Cristina Bucșa (95) || 4–6, 3–6 |- | São Paulo Open || WTA 250 || Matigas || Kwarterpinals || Janice Tjen (130) || 4–6, 1–6 |- | China Open (Wuhan) || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Moyuka Uchijima (91) || 4–6, 6–3, 2–6 |- | Japan Women's Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Valentová (78) || 1–6, 2–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Claire Liu (305) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Hong Kong Tennis Open || WTA 250 || Matigas || Pangalawang Yugto || Victoria Mboko (21) || 6–3, 3–6, 4–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Shuai Wei (134) || 5–7, 2–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mai Hontama (166) || 6–7, 2–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Pangalawang Yugto || Panna Udvardy (137) || 6–7, 4–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Damo || Unang Yugto || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6, 1–6 |- | Ilkley Open || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Rebecca Marino (107) || 6–1, 0–6, 6–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Kampeon || Panna Udvardy (134) || 1–6, 7–5, 6–3 |- | Jingshan Tennis Open || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Lulu Sun (146) || 6–3, 4–6, 2–6 |- | Suzhou Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals || Viktorija Golubic (70) || 6–2, 2–6, 6–7 |} '''Withdrawals''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Reason |- | Cincinnati Open || WTA 1000 || Matigas || Pinsala sa balikat |- | Monterrey Open || WTA 500 || Matigas || Pinsala sa balikat |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Nadiia Kichenok || Semipaynal || Katarzyna Piter / Janice Tjen || 7–6(4), 3–6, 5–10 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Coco Gauff || Kwarterpinals || Jasmine Paolini / Sara Errani || 5–7, 6–3, 7–10 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Renata Zarazúa || Pangalawang Yugto || Olga Danilović / Anastasia Potapova || 1–6, 3–6 |- | Hong Kong Open || WTA 250 || Matigas || Chan Hao‑ching || Unang Yugto || Kamilla Rakhimova / Aliaksandra Sasnovich || 6–3, 1–6, 7–10 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Eva Lys || Unang Yugto || Ingrid Gamarra Martins / Quinn Gleason || 4–6, 2–6 |- | Birmingham Open || WTA 250 || Damo || Rebeka Masarova || Unang Yugto || Storm Hunter / Ellen Perez || 4–6, 4–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Tsao Chia‑yi || Unang Yugto || Amina Anshba / Elena Pridankina || 4–6, 4–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Katie Volynets || Unang Yugto || Carmen Corley / Olivia Gadecki || 3–6, 4–6 |} ==== 2026 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Semipaynal || Wang Xinyu || 7–5, 5–7, 6–4 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Unang Yugto || Alycia Parks || 6–0, 3–6, 2–6 |- | Philippines Womens Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals|| Camila Osorio || 4-6, 4-6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Kwarterpinals || Ekaterina Alexandrova|| 3-6, 3-6 |- | Qatar Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto|| Tereza Valentová|| 6-7 (6), 1-6 |- |Dubai Tennis Kampeonships |WTA 1000 |Matigas |Kwarterpinals |Coco Gauff |0-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Linda Noskova |2-6, 0-6 |- |Miami Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Karolína Muchová |0-6,2-6 |- |Linz Open |WTA 500 |Luwad |Pangalawang Yugto |Jelena Ostapenko |4-6, 5-7 |- |Stuttgart Open |WTA 500 |Luwad | Unang Yugto | Leylah Fernandez | 1-6, 4-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Pangalawang Yugto |Elise Mertens |2-6, 1-6 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Pangatlong Yugto |Elena Rybakina |4-6, 3-6 |- |Strasbourg International |WTA 500 |Luwad |Unang Yugto |Oleksandra Oliynykova |6-3, 5-7, 3-6 |- |French Open |Grand Slam |Luwad |Unang Yugto |Iva Jovic |4-6, 2-6 |- |HSBC Championships |WTA 500 |Damo | | | |- |Berlin Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Bad Homburg Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Eastbourne Open |WTA 250 |Damo | | | |- |Wimbledon |Grand Slam |Damo | | | |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Iva Jovic || Semipaynal || Xu Yifan / Yang Zhaoxuan || 5–7, 3–6 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Ingrid Martins || Unang Yugto || Shuko Aoyama / Magda Linette || 6–7(3), 6–2, 3–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Janice Tjen|| Semipaynal|| Tereza Mihalíková / Olivia Nicholls|| 4-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Iva Jovic |Unang Yugto |Hailey Baptiste / Jelena Ostapenko |2-6, 2-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Zeynep Sönmez |Pangalawang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 5-7 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Hailey Baptiste |Unang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 2-6 |- | | | | | | | |- |} == Taunang ranggo ng WTA == {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ ! Taon !! Isahan !! Dalawahan |- | 2021 || 529 || 780 |- | 2022 || 219 || 594 |- | 2023 || 205 || 436 |- | 2024 || 158 || 239 |- | 2025 || 50 || 161 |} Pinagmulan: Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA<ref>{{Cite web |date=May 13, 2026 |title=Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA|url=https://www.wtatennis.com/players/330332/- |access-date=May 13, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==Mga pananda== {{notelist}} ==Mga sanggunian== {{reflist}} ==Mga panlabas na kawing== [https://www.wtatennis.com/players/330332/- Alexandra Eala Official WTA Page] [https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/overview/ Alexandra Eala Official ITF Women's World Tennis Page] [https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 Alexandra Eala's Tennis Abstract page] [[:en:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on English Wikipedia (English)]] [https://tv-philippines.fandom.com/wiki/Alex_Eala Alexandra Eala on Fandom (English)] [[:simple:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on Simple Wikipedia]] oe6qkbh2hwm0zn4s0yl3xtthbjx1eo5 2209367 2209321 2026-05-27T18:16:05Z Tabilay 153890 /* 2026 */ 2209367 wikitext text/x-wiki {{Use mdy dates|date=April 2025}} {{Infobox tennis biography |name = Alexandra Eala |image = Ealas and Patrick Gregorio (cropped Alexandra Eala).jpg |image_upright = .8 |caption = Eala at the [[:en:2025 SEA Games|2025 SEA Games]] |fullname = Alexandra Maniego Eala |country = {{PHI}} |residence = [[Metro Manila]], Philippines<br>[[Mallorca]], Spain |birth_date = {{birth date and age|2005|5|23}} |birth_place = [[Quezon City]], Philippines |height = {{height|m=1.75}} |turnedpro = March 2020 |plays = Left-handed (two-handed backhand) |coach = Joan Bosch<br> Alexandro Viaene<br>Lluc Bauza (Fitness Coach) |careerprizemoney = US 1,997,574 |singlesrecord = {{tennis record|won=212|lost=130}} |singlestitles = 0 |highestsinglesranking = No. 29 (March 16, 2026) |currentsinglesranking = No. 37 (May 25, 2026) |doublesrecord = {{tennis record|won=48|lost=46}} |doublestitles = 0 |highestdoublesranking = No. 88 (May 4, 2026) |currentdoublesranking = No. 116 (May 25, 2026) |updated = May 25, 2026 |AustralianOpenresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's singles|2026]]) |FrenchOpenresult = 1R ([[:en:2026 French Open – Women's singles|2026]]) |Wimbledonresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's singles|2025]]) |USOpenresult = 2R ([[:en:2025 US Open – Women's singles|2025]]) |AustralianOpenDoublesresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's doubles|2026]]) |FrenchOpenDoublesresult = 2R ([[:en:2025 French Open – Women's doubles|2025]]) |WimbledonDoublesresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's doubles|2025]]) | medaltemplates-expand = no | medaltemplates = {{MedalCountry |the {{PHI}}}} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the SEA Games|SEA Games]]}} {{MedalGold | 2025 Thailand | Singles }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Team }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Singles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Team }} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the Asian Games|Asian Games]]}} {{MedalBronze | 2022 Hangzhou | Singles }} {{MedalBronze|2022 Hangzhou|Mixed doubles}} }} Si '''Alexandra Maniego Eala''' (isinilang Mayo 23, 2005 sa [[Quezon City]]) ay Pilipinong manlalaro ng [[tenis]]. Siya ang pinakamataas na ranggong Pilipino, umabot sa pandaigdigang bilang na 29 noong Marso 16, 2026.<ref name=":11">{{Cite news |last=Castillejo |first=Dyan |date=March 16, 2026 |title=Alex Eala rises to career-high World No. 29 |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/16/eala-rises-to-career-high-world-no-29-in-latest-wta-rankings-1032}}</ref> Nagwagi siya ng junior Grand Slam titles: doubles sa 2020 Australian Open at 2021 French Open, at singles sa 2022 US Open.<ref name=":1">{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=September 10, 2022 |title=Eala captures US Open girls' singles crown |url=https://www.rappler.com/sports/final-results-alex-eala-lucie-havlickova-us-open-september-10-2022/}}</ref> Mayroon siyang 5 ITF singles at 3 ITF doubles titles, at noong 2025 umabot sa semifinal ng Miami Open, final ng Eastbourne Open, at nagwagi sa WTA 125 Guadalajara Open.<ref name=":62">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Singles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/d/titles/ |access-date=2025-12-03 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":72">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Doubles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/titles/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":63">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Singles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> Simula noong 2023, lumahok si Eala sa mga Grand Slam tournaments bilang propesyonal, kung saan nakapasok siya sa main draw mula 2025 French Open hanggang 2026 Australian Open at umabot sa ikalawang round ng 2025 US Open sa singles.<ref name=":63" /> Sa doubles naman, nakapaglaro siya noong 2025 at 2026, na ang pinakamataas na resulta ay ang ikalawang round ng 2025 French Open.<ref name=":6" /> Si Eala ay nagwagi ng mga pilak na medalya sa 2021 SEA Games at 2022 Asian Games, at pinangunahan ang koponan sa promosyon sa Group I noong 2024. Noong 2025 SEA Games, nakamit niya ang gintong medalya sa women’s singles at dalawang tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":7" /><ref name=":8" /><ref name=":12" /><ref name=":13" /> == Maagang Buhay == Si '''Alexandra Maniego Eala''' ay ipinanganak noong Mayo 23, 2005 sa [[Lungsod Quezon]], Pilipinas, kina Michael Eala, isang business executive,<ref>{{cite web |last1=Jara-Puyod |first1=Mariecar |title=‘Eala’s grit, humility and passion have captured every Filipino’s heart,' says Philippine Ambassador Alfonso Ver |url=https://www.gulftoday.ae/sport/2026/02/20/ealas-grit-humility-and-passion-have-captured-every-filipinos-heart-says-philippine-ambassador-alfonso-ver |website=Gulf Today |publisher=Gulf Today |access-date=26 March 2026}}</ref> at [[:en:Rizza_Maniego-Eala|Rosemarie Maniego-Eala]], dating [[Globe Telecom]] CFO hanggang 2024 at dating pambansang manlalangoy na nagwagi ng tansong medalya sa [[:en:1985_SEA_Games|1985 SEA Games]]. Ang kanyang mga tiyuhin ay sina [[:en:Noli_Eala|Noli Eala]], dating chairperson ng [[:en:Philippine_Sports_Commission|Philippine Sports Commission]] at commissioner ng [[Philippine Basketball Association]],<ref name="Philstar">{{cite news |last1=Acebuche |first1=Yoniel |title=Alex Eala: What to know about the tennis phenom making history on the court |url=https://www.philstarlife.com/celebrity/828326-what-to-know-alex-eala |access-date=August 28, 2025 |work=[[The Philippine Star]] |date=March 28, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Cordero |first=Abac |date=August 30, 2022 |title=Noli Eala named new Philippine Sports Commission chairman |url=https://www.philstar.com/sports/2022/08/30/2206206/noli-eala-named-new-philippine-sports-commission-chairman |access-date=November 5, 2025 |work=[[The Philippine Star]]}}</ref> at ang fashion designer na si Rhett Eala.<ref>{{cite news |last1=Tunac |first1=Hermes Joy |title=Alex Eala reveals uncle Rhett Eala designed the elegant Filipiniana she wore at Laureus Awards 2026 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/shoppingandfashion/985027/alex-eala-reveals-uncle-rhett-eala-designed-the-elegant-filipiniana-she-wore-at-laureus-awar/story/ |work=[[GMA News]] |date=April 23, 2026}}</ref> Ang kanyang kapatid na si Michael Francis "Miko" Eala ay naglaro ng tennis para sa [[:en:Penn_State_Nittany_Lions|Penn State Nittany Lions]] mula 2020 hanggang 2024.<ref>{{Cite news |author1=Castillejo, Dyan |date=May 6, 2024 |title=Filipino athletes graduate as part of Penn State's class of 2024 |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2024/5/6/filipino-athletes-graduate-as-part-of-penn-state-s-class-of-2024-1839 |work=[[ABS-CBN News]]}}</ref><ref name="PEP2">{{Cite news |last1=Bravo |date=March 27, 2025 |title=Who is Alex Eala, Pinoy tennis player at 2025 Miami Open? |url=https://www.pep.ph/peptionary/186040/alex-eala-a5128-20250327 |website=Philippine Entertainment Portal}}</ref> Nagsimula si Eala sa tennis sa edad na apat,<ref>{{cite news |last1=Hilotin |title=Alex Eala: Rapid rise in tennis rankings, what's next? |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/alex-eala-rapid-rise-in-tennis-rankings-whats-next-1.500248201 |work=[Gulf News |date=August 28, 2025}}</ref> ipinakilala ng kanyang lolo sa ina na si Roberto Maniego, na siya ring unang coach.<ref>{{Cite web |date=November 30, 2022 |title=The rise of Alexandra Eala making headlines in the Philippines and beyond |url=https://www.wtatennis.com/news/2921343/alexandra-eala |website=Women's Tennis Association}}</ref><ref>{{cite news |last=Payo |date=August 31, 2025 |title=Alex Eala and the guts to be first |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-guts-first-philippine-tennis/ |work=[[Rappler]]}}</ref> Nag-aral siya sa Immaculate Conception Academy sa [[San Juan, Metro Manila|San Juan]] at [[:en:Colegio_San_Agustin_–_Makati|Colegio San Agustin]] sa [[Makati]], bago lumipat sa [[:en:Rafa_Nadal_Academy|Rafa Nadal Academy]] sa [[:en:Manacor|Manacor]], Espanya, kung saan siya nagtapos noong 2023.<ref>{{cite news |last1=Mina |title=How Alex Eala became a world-class tennis champion |url=https://www.abs-cbn.com/sports/10/22/22/what-it-took-for-alex-eala-to-become-a-tennis-world-champ |work=[[ABS-CBN News]] |date=October 22, 2022}}</ref><ref>{{Cite web |date=December 19, 2025 |title=Alex Eala Biography: Acing Her Path to the Tennis Court |url=https://www.globe.com.ph/blog/alex-eala-journey-to-pro |website=[[Globe Telecom|Globe]]}}</ref> == Personal na buhay == Tinukoy ni Eala ang [[:en:Kaldereta|kaldereta]] bilang kanyang paboritong ulam<ref>{{Cite web |last=Mina |first=Inna |date=3 Pebrero 2026 |title=Ikaw ba ay tao ng Kare-Kare? Ang ranggo ni Alex Eala sa pagkaing Pilipino ay maaaring ikagulat mo |url=https://onesports.ph/more-sports/article/40770/are-you-a-kare-kare-person-alex-eala-filipino-food-rankings-might-surprise-you |access-date=23 Pebrero 2026 |website=One Sports |language=tl}}</ref> Mas gusto niya ang [[matcha]] kaysa sa kape.<ref>{{cite web |last1=Castillejo |first1=Dyan |title=Ibinunyag ni Alex Eala at mga kapwa propesyonal ang kanilang personalidad sa labas ng korte sa Players Box Podcast |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/1/alex-eala-joins-fellow-players-on-the-players-box-podcast-0007 |website=ABS-CBN Sports |publisher=ABS-CBN Network |access-date=31 Marso 2026}}</ref> Multilingual si Eala, nagsasalita ng Ingles, Kastila, at kanyang katutubong [[Wikang Tagalog|Tagalog]].<ref>{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |website=The Athletic |publisher=The New York Times |access-date=25 Marso 2026}}</ref> Ipinahayag niya ang kanyang kagustuhan sa [[:en:Wimbledon_Championships|Wimbledon]] sa mga Grand Slam na torneo. <ref>{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=3 Hulyo 2025 |title='Living my dream': Nagdiwang si Alex Eala sa makasaysayang Wimbledon stint |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-revels-historic-wimbledon-stint-2025/ |access-date=3 Hulyo 2025 |website=Rappler |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=24 Disyembre 2025 |title=Vogue Rapid-Fire interview kay Alex Eala |url=https://www.instagram.com/reels/DSoxP5lk1bS/ |access-date=24 Disyembre 2025 |website=Instagram |language=tl}}</ref> Tinukoy ni Eala si [[Maria Sharapova]] bilang impluwensya sa kanyang istilo ng paglalaro, at siya ay nagsanay kasama si [[Rafael Nadal]] gayundin ang kanyang kapatid na si Miko.<ref>{{Cite web |last=Atencio |first=Peter |date=19 Hulyo 2025 |title=Ang impluwensya ni Sharapova ang nagtutulak sa agresibong laro ni Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/sports-plus/314618107/sharapovas-influence-drives-alex-ealas-aggressive-game.html |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Manila Standard |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=20 Nobyembre 2025 |title=Naglaro si Alex Eala kasama si Rafael Nadal |url=https://sports.inquirer.net/649046/alex-eala-trains-with-rafael-nadal-in-his-return-to-court |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Inquirer |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 Agosto 2025 |title=Bago ang malalaking tao, palaging nasa tabi ni Alex Eala ang kanyang kapatid na si Miko |url=https://www.spin.ph/tennis/get-to-know-alex-eala-older-brother-and-avid-supporter-miko-a6035-20250827 |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> Ang kanyang tagumpay sa 2025 Miami Open ay nagtatag kay Eala bilang isa sa mga pinakatanyag na atleta ng Pilipinas, na inihahambing ng mga komentarista ang kanyang impluwensya kay boksingero [[Manny Pacquiao]]. Napansin ng mamamahayag sa palakasan at dating manlalaro ng tennis na si [[:en:Dyan_Castillejo|Dyan Castillejo]] na tinatrato na siya ng mga tagahanga "na para bang nanalo na siya ng Grand Slam." Pinalakas niya ang kanyang koneksyon sa mga tagasuporta sa pamamagitan ng pagsasalita sa Tagalog, at ang kanyang pag-angat ay nagpasiklab ng bagong interes sa tennis sa Pilipinas at sa mga [[:en:Overseas_Filipinos_Filipino_diaspora|komunidad ng Pilipino sa ibayong dagat]]. Dumadalo ang mga tagahanga sa kanyang mga laban sa malaking bilang, habang marami ang sumusubaybay mula sa bahay at sa buong mundo sa kabila ng pagkakaiba ng oras. Inihambing ng mga analista ang kanyang epekto sa pagpapalawak ng tennis sa mga pigura tulad nina [[:en:Li_Na|Li Na]] at [[:en:Ons_Jabeur|Ons Jabeur]].<ref name="mo">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Mas naging palakaibigan si Eala sa tour at nakabuo ng mga sumusuportang pagkakaibigan kina [[:en:Iva_Jović|Iva Jović]], [[:en:Zeynep_Sonmez|Zeynep Sonmez]], [[:en:Victoria_Mboko|Victoria Mboko]], [[:en:Eva_Lys|Eva Lys]], [[:en:Leylah_Fernandez|Leylah Fernandez]], at [[:en:Lizette_Cabrera|Lizette Cabrera]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=9 Marso 2026 |title=Ibinunyag ni Alex Eala ang mga kaibigan na kanyang nakilala sa kanyang batang karera sa WTA |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-bares-friends-she-has-made-in-her-young-wta-career-a6035-20260309 |access-date=9 Marso 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> == Karera == === Juniors === Sa edad na 12, nagwagi si Eala sa 2018 [[:en:Les_Petit_As|Les Petits As]] sa Pransya,<ref>{{Cite web |date=January 28, 2018 |title=Lilov & Eala win at Les Petits As |url=https://www.tenniseurope.org/cookies/?returnurl=%2Fnews%2F117748%2FLilov-Eala-win-at-Les-Petits-As |access-date=November 14, 2024 |website=Tennis Europe}}</ref> at nakuha ang kanyang unang under‑18 singles at doubles titles sa ITF Trofeo David Ferrer sa Alicante, Spain.<ref>{{Cite web |last=Payo |first=Jasmine |date=April 25, 2025 |title=Building blocks to success: Rundown of Alex Eala’s best tennis campaigns |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-best-tennis-campaigns/ |access-date=November 14, 2025 |website=Rappler |language=en-US}}</ref> Noong 2019, napanalunan ni Eala ang [[:en:Orange_Bowl_(tennis)|Orange Bowl]] girls’ doubles title kasama si [[:en:Evialina_Laskevich|Laskevich]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=December 17, 2019 |title=Better chemistry sparked teen tennis star Alex Eala's win at Orange Bowl Doubles |language=en |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/life/guide/alex-eala-caps-off-2019-with-orange-bowl-doubles-title-a2442-20191217 |access-date=January 12, 2026}}</ref> Noong 2020, nagwagi siya sa [[:en:2020_Australian_Open_–_Girls'_doubles|Australian Open]] girls’ doubles kasama si [[:en:Priska_Madelyn_Nugroho|Nugroho]].<ref>{{Cite web |date=2020-01-31 |title=Eala, Nugroho capture Australian Open girls' doubles title |url=https://www.espn.com/story/_/id/28604688/eala-nugroho-capture-australian-open-girls-doubles-title |access-date=2025-10-08 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Sa 2021 [[:en:2021_French_Open_–_Girls'_doubles|French Open]], nakuha niya ang ikalawang junior Grand Slam doubles title kasama si [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]].<ref>{{Cite news |last=Go |first=Beatrice |date=April 5, 2023 |title=Alex Eala clinches juniors world No. 2 after French Open romp |work=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-ranking-itf-world-juniors-2020/ |access-date=November 16, 2025}}</ref> Noong Hulyo 2021, nagwagi siya ng isahan at dalawahan (kasama si Madison Sieg) sa [[:en:Trofeo_Bonfiglio|Trofeo Bonfiglio]] sa Milan.<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=July 17, 2021 |title=Alex Eala clinches doubles crown, to play singles final in Milan juniors |work=ABS CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/07/17/21/alex-eala-tennis-milan}}</ref> Noong 2022, gumawa siya ng kasaysayan bilang unang Pilipinong nagwagi ng junior Grand Slam singles title sa [[:en:2022_US_Open_–_Girls'_singles|US Open]].<ref>{{Cite web |last=Levinsohn |first=Dan |date=September 10, 2022 |title=Alexandra Eala becomes first Filipina to win a junior Grand Slam singles title at the 2022 US Open |url=https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-10/alexandra_eala_becomes_first_filipina_to_win_a_junior_grand_slam_singles_title_at_the_2022_us_open.html |access-date=November 14, 2025 |website=US Open}}</ref> === Prupesyonal na karera === ==== 2020 ==== '''Isahan''' Noong 2020, lumahok si Eala sa limang paligsahan ng [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa isahan. Umabot siya sa pangalawang yugto sa W25 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]], W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Castellón]], at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Monastir]]. Natapos naman siya sa unang yugto sa W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]] at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|Melilla]]. ==== 2021 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2021_WTA_Tour|WTA Tour]], unang sumabak si Eala sa [[:en:2021_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami Open]] ngunit hindi siya nakalusot sa qualifying. Gayunpaman, sa [[:en:2021_Winners_Open_–_Singles|Cluj-Napoca 250]], nakapasok siya sa pangunahing draw at umabot hanggang sa pangalawang yugto bago natalo kay [[:en:Mayar_Sherif|Sherif]].<ref name=":5">{{Cite web |title=Tennis Abstract: Alexandra Eala |url=https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 |access-date=December 3, 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |title=ITF: Alex Eala Singles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/activity/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala |access-date=February 2, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2021, lumahok si Eala sa dalawang paligsahan ng [[:en:2021_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa dalawahan. Sa W25 Madrid, kasama si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]], nakarating sila sa quarterfinals. Samantala, sa W25 Platja d’Aro, nakipag‑pares siya kay [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]] at umabot sila hanggang sa finals.<ref name=":6">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Doubles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches?type=D#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==== 2022 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2022_WTA_Tour|WTA Tour]], tampok ang kaniyang pagsabak sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], subalit natalo siya sa unang yugto at sa qualifying na yugto.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2022_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagwagi siya sa W25 Chiang Rai at naging ikalawang puwesto sa W60 Madrid 2. Umabot din siya sa semifinals ng W80 Poitiers, W60 Vitoria‑Gasteiz, at W25 El Espinar.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nakapasok siya sa quarterfinals ng W80 Rancho Santa Fe, W60 Templeton, W25 Madrid, at W25 Chiang Rai 2.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Sa WTA Tour, nakapaglaro siya sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_doubles|Miami 1000]] at sa qualifying ng [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref name=":0">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang kanyang pangarap na naging tennis phenomenon |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Sa ITF circuit, lumahok siya sa sampung torneo. Ang pinakamataas na narating niya ay ang semifinals sa W25 Palma del Río kasama si [[:en:Marina_Bassols_Ribera|Ribera]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng pitong torneo at dalawang torneo na nabigo sa maagang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2023 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2023_WTA_Tour|WTA Tour]], lumahok siya sa qualifying ugtong [[:en:2023_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]] ngunit nabigo. Natalo rin siya sa unang yugto ng [[:en:2023_Thailand_Open_–_Singles|Thailand 250]], [[:en:2023_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]], [[:en:2023_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]], at [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Singles|Monastir 250]]. Lumaban din siya bilang wildcard sa [[:en:2023_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2023_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakamit niya ang dalawang pinakamalalaking tagumpay sa isahan: una sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(April–June)|W15 Yecla]] at kasunod sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Roehampton]].<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=June 4, 2023 |title=Alex Eala claims third ITF crown at W25 Yecla in Spain |url=https://www.abs-cbn.com/sports/06/04/23/tennis-alex-eala-claims-third-itf-crown-at-w25-yecla |access-date=November 7, 2025 |work=ABS CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=August 13, 2023 |title=Alex Eala wins fourth ITF title, rules W25 Roehampton |url=https://sports.inquirer.net/523461/alex-eala-wins-fourth-itf-title-rules-w25-roehampton |access-date=November 7, 2025 |website=Inquirer.net |language=en-US}}</ref> Nakarating siya sa finals ng [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Aldershot]] at [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|W40 Petange]]; sa semifinals ng [[:en:2023_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|W100 Vitoria-Gasteiz]] at [[:en:2023_Engie_Open_Nantes_Atlantique_–_Singles|W60 Nantes]]; at sa quarterfinals ng [[:en:2023_Women's_TEC_Cup_–_Singles|W60 Barcelona]] at [[:en:2023_Ando_Securities_Open_–_Singles|W100 Tokyo]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nagtapos siya sa ika-191 na puwesto sa pagtatapos ng taon.<ref>{{Cite news |last=Satumbaga-Villar |first=Kristel |date=September 20, 2023 |title=Eala improves to career-high No. 191 in WTA rankings |url=https://mb.com.ph/2023/9/20/eala-improves-to-career-high-no-191-in-wta-rankings |access-date=November 7, 2025 |website=Manila Bulletin}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2023, lumahok si Eala sa mga torneo ng ITF at WTA sa dalawahan. Umabot siya sa apat na semifinals (W60 Trnava, W100 Tokyo, W25 Aldershot, W40 Petange), nakapasok sa apat na quarterfinals (W25 Zaragoza, W100 Vitoria-Gasteiz, W25 Roehampton, W60 Glasgow), at ilang beses na nakarating sa nangyugto kabilang ang [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Doubles|Monastir 250]]. Karamihan sa mga torneo ay ginanap sa matitigas na korte maliban sa W60 Chiasso, isang palaro na ginanap sa luwad.<ref name=":6" /> ==== 2024 ==== '''Isahan''' Noong 2024, hindi nakalusot si Eala sa qualifiers ng apat na Grand Slam ([[:en:2024_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]], [[:en:2024_French_Open_–_Women's_singles_qualifying|French Open]], [[:en:2024_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles_qualifying|Wimbledon]], [[:en:2024_US_Open_–_Women's_singles_qualifying|US Open]]). Ang pinakamagandang resulta niya ay ang quarterfinal sa [[:en:2024_Veneto_Open_–_Singles|Veneto 125]] laban kay [[:en:Sara_Errani|Errani]].<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_WTA_Tour|WTA Tour]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] at [[:en:2024_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]]. Nabigo siya sa unang yugto ng [[:en:2024_Guadalajara_Open_Akron_–_Singles|Guadalajara 500]], [[:en:2024_Abu_Dhabi_Open_–_Singles|Abu Dhabi 500]], at sa qualifiers ng [[:en:2024_Ningbo_Open_–_Singles|Ningbo 500]]. Hindi siya nakalusot sa qualifiers ng [[:en:2024_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] at [[:en:2024_Jiangxi_Open_–_Singles|Jiangxi 250]]. Bukod sa semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Oeiras 125]] at [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Makarska_International_Championships_–_Singles|Makarska 125]] at [[:en:2024_Polish_Open_–_Singles|Warsaw 125]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakuha niya ang unang malaking titulo sa W100 [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|Vitoria-Gasteiz]], tinalo si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]] sa final. Umabot din siya sa semifinals ng W100 [https://en.wikipedia.org/wiki/2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_%E2%80%93_Singles Dubai] at W50 [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Indore]], at sa quarterfinals ng W100 Takasaki, W100 Cary, W100 Landisville, W75 Porto, at W75 Trnava. Nabigo naman siya nang maaga sa W75 Zagreb at W60 Bellinzona.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Noong 2024, nagpakita si Eala ng matatag na kampanya sa dalawahan. Sa WTA, ang pinakamalalim niyang resulta ay ang semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_doubles|Canberra 125]] kasama si [[:en:Laura_Pigossi|Pigossi]]. Nagkaroon din siya ng limang quarterfinal finishes: sa [[:en:2024_Ningbo_Open|Ningbo 500]] kasama si [[:en:Liang_En-shuo|Liang]], sa [[:en:2024_Polish_Open_–_Doubles|Warsaw 125]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sa [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Doubles|Guadalajara 125]] kasama si [[:en:Kimberly_Birrell|Birrell]], sa [[:en:2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_–_Doubles|W100 Dubai]] kasama si [[:en:Valentini_Grammatikopoulou|Grammatikopoulou]], at sa [[:en:2024_Porto_Women's_Indoor_ITF_3_–_Doubles|W75 Porto 3]] kasama si [[:en:Alicia_Barnett|Barnett]]. Bukod dito, nagtalo siya sa unang yugto sa [[:en:2024_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] (kasama si [[:en:Taylah_Preston|Preston]]).<ref name=":72" /><ref name=":0" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagtala si Eala ng tatlong titulo: una sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W50 Pune]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sinundan ng magkasunod na panalo kasama si [[:en:Estelle_Cascino|Cascino]] sa [[:en:2024_Open_de_Seine-et-Marne_–_Doubles|W75 Croissy-Beaubourg]] at [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Doubles|W100 Vitoria-Gasteiz]]—ang pinakamataas na titulo niya sa ITF. Umabot din siya sa semifinals ng [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W75 Trnava]] kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]].<ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 27, 2024 |title=Alex Eala cops W50 Pune doubles title with Latvian partner |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/549446/alex-eala-cops-w50-pune-doubles-title-with-latvian-partner |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=March 31, 2024 |title=Eala, partner rule W75 Croissy-Beaubourg doubles tilt |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2024/03/31/2344255/eala-partner-rule-w75-croissy-beaubourg-doubles-tilt |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=July 21, 2024 |title=Alex Eala wins singles and doubles titles at W100 Vitoria-Gasteiz |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/575666/alex-eala-also-wins-singles-title-at-w100-vitoria-gasteiz |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref name=":6" /> ==== 2025 ==== '''Isahan''' Noong 2025, umakyat si Eala mula No. 147 tungo sa career-high No. 50 matapos lumahok sa 27 torneo.<ref name=":4" /> Ang pinakamalaking tagumpay ay dumating sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], kung saan tinalo ang world No. 2 [[:en:Iga_Świątek|Świątek]] sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Jessica_Pegula|Pegula]] sa semifinals. Sa damo, nakarating sa unang WTA final sa [[:en:2025_Eastbourne_Open_–_Women's_singles|Eastbourne 250]], ngunit natalo kay [[:en:Maya_Joint|Joint]]. Sa [[:en:2025_US_Open_–_Women's_singles|US Open]], nakamit ang unang panalo sa main draw at umabot sa ikalawang ugtolaban kay [[:en:Cristina_Bucșa|Bucșa]]. Pagkaraan nito, tinamo ang unang propesyonal na titulo sa [[:en:2025_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], tinalo si [[:en:Panna_Udvardy|Udvardy]] sa final.<ref name=":4" /> Nagtala rin siya ng matatag na hinatnan sa mga sumusunod na paligsahan: quarterfinals sa [[:en:2025_SP_Open_–_Singles|São Paulo 250]] laban kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]], semifinal sa [[:en:2025_Jingshan_Tennis_Open_–_Women's_singles|Jingshan 125]] laban kay [[:en:Lulu_Sun|Sun]] at sa [[:en:2025_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]] laban kay [[:en:Wei_Sijia|Sijia]], at quarterfinals sa [[:en:2025_Ilkley_Open_–_Women's_singles|Ilkley 125]] laban kay [[:en:Rebecca_Marino|Marino]] at sa [[:en:2025_Suzhou_WTA_125_–_Singles|Suzhou 125]] laban kay [[:en:Viktorija_Golubic|Golubic]]. Umabot sa pangalawang yugto sa [[:en:2025_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] laban kay Świątek, at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Singles|Hong Kong 250]] laban kay [[:en:Victoria_Mboko|Mboko]]. Sa iba pang palihsahan nakarating sa pangalawang yugto ng [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Singles|Mumbai 125]] laban kay [[:en:Mai_Hontama|Hontama]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Singles|Oeiras 125]] laban kay Udvardy.<ref name=":4" /> Gayunpaman, marami ring maagang pagkabigo ang natala niya sa taon. Natalo sa unang ugtong [[:en:2025_French_Open_–_Women's_singles|French Open]] kay [[:en:Emiliana_Arango|Arango]], ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles|Wimbledon]] kay [[:en:Barbora_Krejčíková|Krejčíková]], at ng [[:en:2025_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]] sa qualifying kay [[:en:Jana_Fett|Fett]]. Natalo siya sa unang yugtong [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]] kay [[:en:Marta_Kostyuk|Kostyuk]], ng [[:en:2025_Canadian_Open_–_Women's_singles|Montreal 1000]] kay [[:en:Markéta_Vondroušová|Vondroušová]], at sa qualifying ng [[:en:2025_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]] kay [[:en:Moyuka_Uchijima|Uchijima]]. Natalo siys sa unang yugto ng [[:en:2025_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]] kay [[:en:Magda_Linette|Linette]], ng [[:en:2025_Singapore_Tennis_Open_–_Singles|Singapore 250]] kay [[:en:Simona_Waltert|Waltert]], ng [[:en:2025_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]] kay [[:en:Tereza_Valentová|Valentová]], ng [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] kay [[:en:Claire_Liu|Liu]], at sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_singles|Birmingham 250]] kay [[:en:Linda_Fruhvirtová|Fruhvirtová]].<ref name=":4" /> Sa [[:en:2025_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]], tatlong torneo ang nilaro ngunit lahat ay nagtapos sa pangalawang yugto: W100 [[:en:2025_Bengaluru_Open_–_Singles|Bengaluru]] laban kay [[:en:Dalila_Jakupović|Jakupović]], W75 Trnava 1 laban kay [[:en:Céline_Naef|Naef]], at W75 Trnava 2 laban kay [[:en:Valentina_Ryser|Ryser]].<ref name=":2" /> '''Dalawahan''' Noong 2025, lumahok si Eala sa iba’t ibang antas ng WTA Tour sa dalawahan.<ref name=":6" /> Pinakamahusay ang kanyang kampanya sa [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Doubles|Guangzhou 250]], kung saan umabot siya sa semifinals kasama si [[:en:Nadiia_Kichenok|Kichenok]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_doubles|Italian 1000]] kapareha si [[:en:_Coco_Gauff|Coco Gauff]].<ref name=":6" /> Sa mga Grand Slam, umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_French_Open_–_Women's_doubles|French Open]] kasama si [[:en:Renata_Zarazúa|Zarazúa]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_doubles|Wimbledon]] kasama si [[:en:Eva_Lys|Lys]].<ref name=":6" /> Lumahok din siya sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_doubles|Birmingham 250]] kasama si [[:en:Rebeka_Masarova|Masarova]] at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Doubles|Hong Kong 250]] kasama si [[:en:Chan_Hao-ching|Hao-ching]], kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> Sa mga challengers, nakapaglaro siya sa [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Doubles|Mumbai 125]] kasama si [[:en:_Tsao_Chia-yi|Chia-yi]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] kasama si [[:en:Katie_Volynets|Volynets]], na kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2026 ==== '''Isahan''' Sinimulan ni Eala ang kanyang [[:en:2026_WTA_Tour|2026 season]] nang may matibay na simula sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_singles|Auckland 250]]'', kung saan umabot siya sa semifinals bago natalo kay [[:en:Wang_Xinyu|Wang]].<ref>{{cite news |last=Satumbaga-Villar|first=Krystel|date=January 10, 2026|title=Alex Eala succumbs to Chinese rival in Auckland semis|url=https://mb.com.ph/2026/01/10/alex-eala-succumbs-to-chinese-rival-in-auckland-semis|work=The Manila Bulletin|access-date=January 10, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]]'', nabigo siya sa unang round ng singles.<ref>{{cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 19, 2026 |title=Alex Eala exits Australian Open first round |work=Inquirer.net |url=https://sports.inquirer.net/659094/alex-eala-exits-australian-open-first-round-falls-to-alycia-parks}}</ref> Lumaban siya sa ''[[:en:2026_Philippine_Women's_Open_–_Singles|Philippines 125]]'' bilang wildcard at nakapasok sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Camila_Osorio|Osorio]].<ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 29, 2026 |title=Alex Eala exits WTA Philippine Open, bows to Camila Osorio |url=https://sports.inquirer.net/660715/alex-eala-exits-wta-philippine-open-bows-to-camila-osorio |work=Philippine Daily Inquirer |access-date=January 29, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open|Abu Dhabi 1000]]'', umabot siya sa quarterfinals ngunit natalo kay [[:en:Ekaterina_Alexandrova|Alexandrova]].<ref>{{Cite news |last=Gasgonia |first=Dennis |date=February 5, 2026 |title=Natalo si Alex Eala sa quarterfinals ng Abu Dhabi laban kay Alexandrova ng Russia |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2026/2/5/alex-eala-bows-out-of-abu-dhabi-quarterfinals-in-loss-to-russia-s-alexandrova-2244 |work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Qatar_TotalEnergies_Open_–_Singles|Qatar 1000]]'', nabigo siya sa unang yugto.<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=February 9, 2026 |title=Alex Eala exits Qatar Open after falling to Tereza Valentova |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-exits-qatar-open-after-falling-to-tereza-valentova-a5019-20260209 |access-date=February 9, 2026}}</ref> Nakapasok siya sa quarterfinals ng ''[[:en:2026_Dubai_Tennis_Championships_–_Women's_singles|Dubai 1000]]'' bago natalo kay [[:en:Coco_Gauff|Gauff]].<ref>{{Cite news |last=Ballesteros |first=Jan |date=February 19, 2026 |title=Alex Eala succumbs to world No. 4 Coco Gauff in Dubai quarterfinals |website=onesports.ph |url=https://onesports.ph/more-sports/article/41325/alex-eala-succumbs-to-world-no-4-coco-gauff-in-dubai-quarterfinals-1 |access-date=February 19, 2026}}</ref> Sa tinaguriang ''Sunshine Double{{Efn|Ang Sunshine Double ay ang magkasunod na torneo ng Indian Wells Masters at Miami Open, dalawang prestihiyosong ATP Masters 1000 at WTA 1000 na ginaganap tuwing Marso. Nagsisimula ito sa California at nagtatapos sa Florida, at kilala ang tatlong linggong yugto na ito sa maaraw na panahon at mahigpit na iskedyul. Itinuturing itong pinakamahalagang serye ng pinagsamang mga torneo sa labas ng Grand Slams.}}'' na ''[[:en:2026_BNP_Paribas_Open|Indian Wells 1000]]'' at ''[[:en:2026_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]]'', umabot siya sa ika-apat na round sa parehong torneo bago natalo kina [[:en:Linda_Noskova|Noskova]] at [[:en:Karolína_Muchová|Muchová]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=March 11, 2026 |title=Alex Eala bows out of Indian Wells with loss to Linda Nosková |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/11/tennis-alex-eala-bows-out-of-indian-wells-with-loss-to-linda-noskov-1231 |access-date=March 11, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |date=Marso 24, 2026 |title=Alex Eala natanggal sa Miami Open matapos matalo kay Karolína Muchová |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/24/alex-eala-bows-out-of-miami-open-0012 |access-date=Marso 24, 2026}}</ref> Sa mga korteng luwad ng Europa, nakarating si Eala sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_Upper_Austria_Ladies_Linz_–_Singles|Linz 500]] kung saan siya ay tinalo ni [[:en:Jelena_Ostapenko|Ostapenko]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=2026-04-08 |title=Eala nabigo matapos manguna ng 5-1 sa ikalawang set kontra Ostapenko, lumabas sa Linz Open |url=https://www.philstar.com/sports/2026/04/08/2519713/eala-squanders-5-1-second-set-lead-vs-ostapenko-exits-linz-open |access-date=2026-04-08 |website=Philstar.com}}</ref> Sa unang yugto ng [[:en:2026_Porsche_Tennis_Grand_Prix_–_Singles|Stuttgart 500]], siya ay pinatalsik ni [[:en:Leylah_Fernandez|Fernandez]].<ref>{{Cite news |date=2026-04-15 |title=Alex Eala natanggal sa Stuttgart Open matapos matalo kay Leylah Fernandez |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/15/alex-eala-stuttgart-open-0040 |access-date=2026-04-15 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], siya ay natalo ni [[:en:Elise_Mertens|Mertens]].<ref>{{Cite news |last= |first= |date=April 24, 2026 |title=Nagpatuloy ang hirap ni Alex Eala sa clay matapos ang pagkatalo sa Round of 64 laban kay Elise Mertens sa Madrid Open |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/985231/alex-eala-s-clay-struggles-continue-after-round-of-64-loss-to-elise-mertens-in-madrid-open/story/ |access-date=April 24, 2026 |website=GMA News Online |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=April 24, 2026 |title=Alex Eala suffers second round defeat to Elise Mertens at Mutua Madrid Open |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/48579925/alex-eala-suffers-second-round-defeat-elise-mertens-mutua-madrid-open |access-date=April 24, 2026 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Natalo siya kay [[:en:Elena_Rybakina|Rybakina]] sa ikatlong yugto ng [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=May 10, 2026 |title=Alex Eala bows out of Italian Open with loss to Rybakina |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/10/tennis-alex-eala-bows-out-of-italian-open-with-loss-to-rybakina-2341 |work=ABS CBN News}}</ref> Sa sumunod na linggo, siya ay nabigo sa unang round ng [[:en:2026_Internationaux_de_Strasbourg_–_Singles|Strasbourg 500]] matapos matalo kay [[:en:Oleksandra_Oliynykova|Oliynykova]].<ref>{{Cite news |last=Castillejo|first=Dyan|date=May 18, 2026|title=Alex Eala exits Strasbourg in first-round defeat to Oleksandra Oliynykova|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/18/alex-eala-exits-strasbourg-in-loss-to-oliynykova-2339|work=ABS-CBN News|access-date=May 18, 2026}}</ref> Sa [[:en:2026_French_Open_–_Women's_singles|French Open]], siya ay natalo sa unang round laban kay Jovic.<ref>{{Cite news |last=France-Presse |first=Agence |date=May 26, 2026 |title=Umatras si Alex Eala sa French Open matapos matalo kay Iva Jovic |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/26/tennis-alex-eala-exits-french-open-with-loss-to-iva-jovic-1857 |access-date=May 26, 2026 |work=ABS-CBN Sports}}</ref> ''' Dalawahan''' Sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_doubles|Auckland 250]]'', nakipagtambal si Eala kay [[:en:Iva_Jovic|Jović]] at umabot sila sa semifinals bago natalo kina [[:en:Xu_Yifan|Xu]] at [[:en:Yang_Zhaoxuan|Yang]].<ref>{{Cite news|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/9/tennis-alex-eala-iva-jovic-exit-asb-classic-doubles-1819|title=Alex Eala, Iva Jovic exit ASB Classic doubles|last=Castillejo|first=Dyan|date=January 9, 2026|access-date=January 9, 2026|work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_doubles|Australian Open]]'', nakipares siya kay [[:en:Ingrid_Martins|Martins]], ngunit hindi sila nakalusot sa unang round matapos matalo sa kanilang pambungad na laban.<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=January 20, 2026 |title=Eala, Martins ousted in first round of Australian Open doubles |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/20/tennis-eala-martins-ousted-in-first-round-of-australian-open-doubles-1839 |access-date=January 20, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open_–_Doubles|Abu Dhabi 1000]]'', nakipagtambal siya kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]] at nakaabot sila sa semifinal, ngunit natalo sa duo nina [[:en:Tereza_Mihalíková|Mihalíková]] at [[:en:Olivia_Nicholls|Nicholls]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=February 6, 2026 |title=Eala, Tjen get boot in Abu Dhabi Open semis |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2026/02/06/2506287/eala-tjen-get-boot-abu-dhabi-open-semis |access-date=February 6, 2026}}</ref> Si Eala, kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]], ay naalis sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref>{{cite news |last=Reyes |first=Kate M. |date=25 Abril 2026 |title=Alex Eala, Zeynep Sonmez ousted in Madrid Open doubles |website=SPIN.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-zeynep-sonmez-ousted-in-madrid-open-doubles-a5019-20260425 |access-date=25 Abril 2026}}</ref> Kasama si [[:en:Hailey_Baptiste|Baptiste]], nabigo rin siya sa unang yugtong [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_doubles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Montejo |first=Mark Rey |date=May 12, 2026 |title=Grand Slam doubles champs too much for Eala, Baptiste |url=https://mb.com.ph/2026/05/12/grand-slam-doubles-champs-too-much-for-eala-baptiste |access-date=May 12, 2026 |website=Manila Bulletin |language=en}}</ref> == Estilo ng Paglalaro == Si Eala ay isang agresibong baseliner, gamit ang kanyang forehand upang kontrolin ang mga rally at ang kanyang matatag na two‑handed backhand upang pamahalaan ang mga palitan.<ref>{{Cite web |last=Tignor |first=Steve |date=March 26, 2025 |title=Is Nadal Academy prodigy Alexandra Eala the next tennis star? |url=https://www.tennis.com/news/articles/nadal-academy-prodigy-alexandra-eala-next-tennis-star |website=Tennis.com |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Ang kanyang kaliwang kamay na topspin ay nagtutulak sa mga kalaban nang malalim, habang ang kanyang return game ay isang lakas dahil sa mahusay na pagbabasa ng galaw. Ang kanyang serve ang nananatiling pangunahing kahinaan, madalas kulang sa bilis at pagbabago, bagaman mahusay siya sa hard courts.<ref>{{Cite web |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=January 19, 2026 |title=What’s next for Alex Eala after 2026 Australian Open first-round exit? |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/47658308/what-next-alex-eala-2026-australian-open-first-round-exit |website=ESPN |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Binibigyang-diin ng mga analyst ang pagpapabuti ng kanyang serve, pagdaragdag ng taktikal na pagkakaiba-iba, at pagpapalakas ng pisikal na lakas bilang susi sa karagdagang tagumpay.<ref>{{Cite news |last=Sotelo |first=Andre |date=February 6, 2026 |title=What Alex Eala Still Needs to Win a WTA Grand Slam |url=https://sportsnewsph.com/what-alex-eala-still-needs-to-win-a-wta-grand-slam |access-date=February 6, 2026 |website=Sports News Philippines |language=en}}</ref> Nakamit na niya ang ilang mahahalagang tagumpay, kabilang ang pagiging unang Pilipino na umabot sa WTA 1000 Semifinals at tinalo ang tatlong major champions sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|2025 Miami Open]]<ref name=":Gulf">{{Cite web |title=What Alexandra Eala Needs to Win Titles and Beat Top Players |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/what-alexandra-eala-needs-to-win-titles-and-beat-top-players-1.500440043 |access-date=March 11, 2026 |website=Gulf News}}</ref> Itinatampok ng mga dating propesyonal na sina [[:en:Greg_Rusedski|Greg Rusedski]], [[:en:Andrea_Petkovic|Andrea Petkovic]], at [[:en:Martina_Navratilova|Martina Navratilova]] ang pangangailangan ng mas malakas na serve, mas maaasahang laro, at mas maraming pagkakaiba-iba, kasabay ng mas mahusay na kondisyon ng katawan.<ref>{{Cite web |date=March 10, 2026 |title=Alex Eala told where she can improve: Martina Navratilova offers advice |url=https://www.tennis365.com/tennis-news/alex-eala-told-where-she-can-improve-martina-navratilova-offers-advice |access-date=March 11, 2026 |website=Tennis365 |language=en}}</ref> Sa kanyang matibay na baseline game, katatagan, at suporta ng mga tagahanga, kinokonklusyon ng mga analyst na mayroon siyang pundasyon upang makipagtagisan para sa malalaking titulo, ngunit ang kanyang pangmatagalang tagumpay ay nakasalalay sa pagbabagong-anyo ng kanyang serve bilang isang sandata.<ref name=":Gulf" /> === Laban sa Top 20 manlalaro ng WTA === ==== Mga Panalo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Coco Gauff || 6-2, 2-0 RET || 1.46 || 68.0% || 58.8% || 50.0% |- | Dubai – Hard (2026) || Jasmine Paolini || 6-1, 7-6(5) || 1.32 || 63.1% || 73.2% || 50.0% |- | US Open – Hard (2025) || Clara Tauson || 6-3, 2-6, 7-6(11) || 0.97 || 68.1% || 59.4% || 43.3% |- | Eastbourne – Grass (2025) || Jelena Ostapenko || 0-6, 6-2, 3-2 RET || 1.08 || 63.5% || 57.6% || 63.2% |- | Miami – Hard (2025) || Iga Swiatek || 6-2, 7-5 || 1.27 || 66.7% || 52.3% || 50.0% |- | Miami – Hard (2025) || Madison Keys || 6-4, 6-2 || 1.32 || 66.1% || 58.5% || 52.4% |} ==== Mga Talo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Rome – Clay (2026) || Elena Rybakina || 4-6, 3-6 || 0.80 || 67.1% || 56.9% || 44.0% |- | Miami – Hard (2026) || Karolina Muchova || 0-6, 2-6 || 0.39 || 52.4% || 36.4% || 50.0% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Linda Noskova || 2-6, 0-6 || 0.36 || 56.8% || 36.0% || 47.4% |- | Dubai – Hard (2026) || Coco Gauff || 0-6, 2-6 || 0.61 || 57.5% || 30.4% || 41.2% |- | Abu Dhabi – Hard (2026) || Ekaterina Alexandrova || 3-6, 3-6 || 0.79 || 69.8% || 45.5% || 52.6% |- | Wimbledon – Grass (2025) || Barbora Krejcikova || 6-3, 2-6, 1-6 || 0.82 || 54.3% || 50.0% || 50.0% |- | Madrid – Clay (2025) || Iga Swiatek || 6-4, 4-6, 2-6 || 0.77 || 69.0% || 50.7% || 41.9% |- | Miami – Hard (2025) || Jessica Pegula || 6-7(3), 7-5, 3-6 || 0.87 || 72.5% || 62.2% || 42.9% |} == Ibang larangan == ===Pambansang koponan=== Kinatawan ni Eala ang [[Pilipinas]] sa iba’t ibang pandaigdigang torneo. Nakakuha siya ng mga medalya sa [[:en:Tennis_at_the_2021_SEA_Games|SEA Games 2021]] (pilak sa singles, team, at mixed doubles), at sa [[:en:Tennis_at_the_2022_Asian_Games|Asian Games 2022]] (pilak sa singles at mixed doubles).<ref name=":7">{{cite news |last1=Carandang |first1=Justin Kenneth |date=May 20, 2022 |title=Tennis ace Alex Eala settles for bronze in women's singles |work=[[GMA News]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/832339/tennis-ace-alex-eala-settles-for-bronze-in-women-s-singles/story/ |url-status=live |access-date=March 25, 2025 |archive-url= |archive-date=}}</ref><ref name=":8">{{cite news |last=Payo |first=Jasmine |date=September 29, 2023 |title=Alex Eala bags 2nd Asian Games bronze with Alcantara in doubles |language=en-US |work=[[Rappler]] |url=https://www.rappler.com/sports/tennis-semifinal-results-mixed-doubles-alex-eala-francis-casey-alcantara-asian-games-september-29-2023/ |url-status=live |access-date=September 10, 2025 |archive-url= |archive-date= }}</ref> Noong 2024, pinangunahan niya ang koponan sa 5–0 panalo sa Group II, na nagresulta sa promosyon sa Group I.<ref name=":12">{{Cite web |last=Morales |first=Luisa |date=December 2, 2024 |title=Alex Eala relishes leading Team Philippines to BJK Cup promotion in Bahrain |url=https://onesports.ph/more-sports/article/26898/alex-eala-relishes-leading-team-philippines-to-bjk-cup-promotion-in-bahrain |url-status=live |archive-url= |archive-date= |access-date=October 13, 2025 |website=One Sports |language=en}}</ref> Sa [[:en:Tennis_at_the_2025_SEA_Games|SEA Games 2025]], nagwagi siya ng gintong medalya sa women's singles, pati tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":13">{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=December 18, 2025 |title=Alex Eala wins SEA Games tennis gold, ends long drought for PH |url=https://sports.inquirer.net/655069/alex-eala-wins-sea-games-tennis-gold-ends-long-drought-for-ph |archive-url= |archive-date= |access-date=December 18, 2025 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> ===Mga Eksibisyon na Laro=== ====Singles: 1 (titles)==== {|class="wikitable" !Resulta !{{ns}}Petsa{{ns}} !Torneo !Uri ng Korte !Kalaban !Iskor |- |Panalo | Enero 2026 |[[:en:Kooyong_Classic|Kooyong Classic]], Melbourne, Australia |Matigas na Korte |[[:en:Donna Vekić|Donna Vekić]] |6–3, 6–4 |} === Mga sponsorship === Simula pagkabata, sinuportahan si Eala ng [[:en:Globe_Telecom|Globe Telecom]],<ref>{{Cite web |date=July 25, 2025 |title=Alex Eala Opens Up About Life |url=https://www.globe.com.ph/about-us/newsroom/corporate/alex-eala-meet-and-greet}}</ref> at kalaunan ay nagkaroon ng mga endorsement mula sa [[:en:Babolat|Babolat]], [[:en:Nike,_Inc.|Nike]], at [[:en:Bank_of_the_Philippine_Islands|BPI]],<ref>{{Cite web|title=Champ’s choice: Alex Eala signs up as BPI’s newest endorser|url=https://bilyonaryo.com/2023/01/25/champs-choice-alex-eala-signs-up-as-bpis-newest-endorser/money/}}</ref> bago naging brand ambassador ng [[:en:Milo_(drink)|Milo]] noong 2026.<ref>{{Cite web |date=February 23, 2026 |title=MILO Active Pilipinas launched with Eala as new ambassador |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/milo-active-pilipinas-launched-with-eala-as-new-ambassador.html}}</ref> === Mga parangal === Kinilala si Eala ng [[:en:Philippine_Sportswriters_Association|Philippine Sportswriters Association]] sa walong pagkakataon sa [[:en:PSA_Annual_Awards|PSA Annual Awards]], kabilang ang parangal na ''Athlete of the Year'' noong 2026.<ref>Citations for Eala's PSA Annual Awards: *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 25, 2019 |title=Top PH athletes share limelight in PSA Awards 2019 |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/224351-philippine-athletes-sportswriters-association-awards-2019/ |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Gionco |first=Mark |date=February 29, 2020 |title=PH tennis rising star Alex Eala to be feted at PSA Awards |url=https://sports.inquirer.net/387640/ph-tennis-rising-star-alex-eala-to-be-feted-at-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=March 12, 2021 |title=PSA to honor tennis star Eala, boxing champs Casimero, Taduran |work=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2021/3/12/psa-to-honor-tennis-star-eala-boxing-champs-casimero-taduran |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 27, 2022 |title=Scribes fete world-class PH boxers |language=en |website=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2022/02/27/scribes-fete-world-class-ph-boxers/ |url-status=live |access-date=October 12, 2025 |archive-url= |archive-date=}} *{{Cite news |date=February 12, 2023 |title=PSA Awards: Young Alex Eala to be recognized with President's Award |language=en-US |website=Tiebreaker Times |url=https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/psa-awards-young-alex-eala-to-be-recognized-with-presidents-award/261823 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 10, 2023 |title=Eala recipient of PSA Prexy Awards |work=The Philippine Star |url=https://www.philstar.com/sports/2023/02/10/2243942/eala-recipient-psa-prexy-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=January 24, 2024 |title=Alex Eala, Tots Carlos to be recognized in PSA Awards |website=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/01/15/24/alex-eala-tots-carlos-to-be-recognized-in-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Malanum |first=Jean |date=October 9, 2025 |title=Eala tops PSA achievers for September |language=en |website=Philippine News Agency |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1260619 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=October 9, 2025 |title=Eala leads PSA's September honorees |language=en |website=SunStar Publishing Inc. |url=https://www.sunstar.com.ph/davao/sports/eala-leads-psas-september-honorees |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 17, 2026 |title=Alex Eala hails PSA Athlete of the Year award a proof of PH tennis' rise |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/people/athletes/alex-eala-hails-athlete-of-year-award-proof-tennis-rise-philippines/ |access-date=February 17, 2026}}</ref> Noong 2021, isinama siya ng [[:en:Tatler_Asia|''Tatler Asia'']] sa talaan ng mga pinakamataas ang impluwensya na tao sa Asya.<ref>{{cite news |title=Asia's Most Influential Philippines 2021 |url=https://www.tatlerasia.com/list/ami/ph?page=3&industry=all&region=ph&year=2021}}</ref> Noong Abril 2025, ginawaran si Eala ng ''Premios Tanglaw'' ng [[:en:Embassy_of_the_Philippines|Embahada ng Pilipinas]] sa Madrid bilang pagkilala sa kanyang ambag sa [[:en:Philippines–Spain_relations|ugnayan ng Pilipinas at Espanya]].<ref>{{cite news |date=April 2025 |title=Premios Tanglaw honoring Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/premios-tanglaw-eala}}</ref> ==Mga laro ni Eala== === Mga junior na laro === {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Singles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || R2 || R3 || A || A |- | French Open || A || SF || A || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || A || W |} {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Doubles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || A || W || A || A |- | French Open || A || A || W || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || SF || – |} === Propesyonal na Laro === ==== ITF Women's World Tour Titles ==== {| class="wikitable" ! Taon !! Paligsahan !! Tier !! Paligsahan !! Katungali |- | 2021 || W15 Manacor || ITF || Isahan || – |- | 2022 || W25 Chiang Rai || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Yecla || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Roehampton || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W50 Pune || ITF || Dalawahan || Darja Semeņistaja |- | 2024 || W75 Croissy-Beaubourg || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |} ==== 2020 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Las Palmas de Gran Canaria 2 || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anna Zarycka || 2–6, 4–6 |- | Las Palmas de Gran Canaria || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Lara Salden || 0–6, 6–2, 2–6 |- | Melilla || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anastasia Charaeva || 3–6, 3–6 |- | Monastir 9 || W15 || Matigas || Pangalawang Yugto || Nina Stadler || 6–4, 6–7, 5–7 |} ==== 2021 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Korte !! Tier !! Kalaban !! Yugto !! Iskor |- | Miami Open || Matigas || WTA 1000 || Viktória Hrunčáková || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Romanian Open (Cluj-Napoca) || Luwad || WTA 250 || Mayar Sherif || Pangalawang Yugto || 2–6, 2–6 |- | W15 Manacor 1 || W15 || Matigas || Yvonne Cavalle-Reimers || Final || 5–7, 6–1, 6–2 |- | W15 Manacor 2 || W15 || Matigas || Ylena In-Albon || Kwarterpinals || 0–6, 3–6 |- | W15 Manacor 3 || W15 || Matigas || Oksana Selekhmeteva || Kwarterpinals || 2–6, 3–6 |- | W25 Grenoble || W25 || Matigas || Maja Chwalińska || Kwarterpinals || 0–6, 4–6 |- | W25 Manacor 4 || W25 || Matigas || Jana Fett || Pangalawang Yugto || 6–4, 3–6, 5–7 |- | W15 Manacor 5 || W15 || Matigas || Simona Waltert || Unang Yugto || 4–6, 6–2, 5–7 |- | W60 Bellinzona || W60 || Luwad || Simona Waltert || Pangalawang Yugto || 5–7, 6–3, 2–6 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Irene Burillo Escorihuela || Pangalawang Yugto || 2–6, 4–6 |- | W25 Madrid 2 || W25 || Matigas || Andrea Lázaro García || Unang Yugto || 6–2, 4–6, 4–6 |- | W25 Milovice || W25 || Matigas || Daria Astakhova || Unang Yugto || 2–6, 2–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | W25 Madrid || W25 || Matigas || Victoria Jiménez Kasintseva || Kwarterpinals || Olivia Tjandramulia / Ashley Lahey || 5–7, 6–4, 6–10 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Oksana Selekhmeteva || Final || Justina Mikulskytė / Oana Simion || 3–6, 5–7 |} ==== 2022 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Madison Brengle || 2–6, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Anna Bondár || 0–6, 0–6 |- | Manacor 1 || W25 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Alice Rame || 2–6, 4–6 |- | Manacor 3 || W25 || Matigas || Unang Yugto || Giulia Gatto-Monticone || 2–6, 1–6 |- | Grenoble || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Chloé Paquet || 6–4, 5–7, 3–6 |- | Macon || W25 || Matigas || Unang Yugto || Anna Ukolova || 6–1, 2–6, 6–7(3) |- | Joue-les-Tours || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Oksana Selekhmeteva || 3–6, 3–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Final || Luksika Kumkhum || 6–4, 6–2 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Erika Sema || 3–6, 6–2, 3–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Anna-Lena Robbe || 6–7(3), 3–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Final || Marina Bassols Ribera || 4–6, 5–7 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Jessika Ponchet || 2–6, 1–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Alexandra Bozovic || 6–1, 4–6, 5–7 |- | Vitoria-Gasteiz || W60 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet || 4–6, 4–6 |- | El Espinar || W25 || Matigas || Semipaynal || Eva Guerrero Alvarez || 2–6, 6–3, 2–6 |- | Grodzisk Mazowiecki || W100 || Matigas || Unang Yugto || Katharina Hobgarski || 4–6, 3–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Katarzyna Kawa || 6–2, 4–6, 0–6 |- | Rancho Santa Fe || W80 || Matigas || Kwarterpinals || Marcela Zacarías || 2–6, 5–7 |- | Hamburg || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Ysaline Bonaventure || 4–6, 0–6 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Semipaynal || Ysaline Bonaventure || 1–6, 6–3, 3–6 |- | Shrewsbury || W100 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Maia Lumsden || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Manacor || W25 || Matigas || Elsa Jacquemot || Kwarterpinals || Olga Parres Azcoitia / Aurora Zantedeschi || 6–2, 4–6, 3–10 |- | Macon || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Audrey Albie / Aubane Droguet || 4–6, 2–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Indy De Vroome || Unang Yugto || Patcharin Cheapchandej / Punnin Kovapitukted || 6–4, 5–7, 6–10 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kyōka Okamura || Kwarterpinals || Pimrada Jattavapornvanit / Gozal Ainitdinova || 6–4, 7–6(4), 2–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Olga Helmi / Adithya Karunaratne || 0–6, 4–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Liang En-shuo || Kwarterpinals || Tímea Babos / Valeria Savinykh || 2–6, 4–6 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Marina Bassols Ribera || Semipaynal || Valeria Savinykh / Fanny Stollár || 2–6, 0–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Lizette Cabrera || Kwarterpinals || Justina Mikulskyte / Hong Yi Cody Wong || 5–7, 4–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Annaëlle Robbe || Pangalawang Yugto || Madison Brengle || 6–3, 6–7, 6–10 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Petra Marcinko || Kwarterpinals || Miriam Skoch / Markéta Vondroušová || 5–7, 2–6 |} ==== 2023 ==== {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Misaki Doi || 6–4, 1–6, 3–6 |- | Thailand Open (Hua Hin) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (6) || 2–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Irina-Camelia Begu || 2–6, 5–7 |- | Mutua Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Tatjana Maria || 1–6, 1–6 |- | Japan Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Himari Sakatsume (Q) || 0–6, 3–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (3) || 3–6, 0–6 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Elise Mertens (2) || 5–7, 0–6 |- | Canberra || W60 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Oksana Selekhmeteva (7) || 6–3, 4–6, 4–6 |- | Trnava || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Sonay Kartal || 2–6, 2–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Alexandra Cadantu-Ignatik || 0–6, 2–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Ioana Ghioroaie || 5–7, 1–6 |- | Monastir || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Jia-Jing Wang (Q) || 6–0, 4–6, 3–6 |- | Yecla || W15 || Matigas || Final || Valentina Ryser || 6–3, 7–5 |- | Madrid || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Makenna Jones (5) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Unang Yugto || Destanee Aiava || 1–6, 2–6 |- | Palma del Río || W40 || Matigas || Kwarterpinals || Valeria Savinykh (3) || 4–6, 2–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Unang Yugto || Sohyun Park || 4–6, 3–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet (3) || 6–2, 4–6, 2–6 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Georgina García Pérez || 4–6, 3–6 |- | Roehampton || W25 || Matigas || Final || Arina Rodionova (2) || 6–2, 6–3 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Final || Destanee Aiava (6) || 6–3, 4–6, 1–6 |- | Tokyo || W100 || Matigas || Pangalawang Yugto || Kimberly Birrell (5) || 6–4, 6–7, 2–6 |- | Glasgow || W60 || Matigas || Unang Yugto || Suzan Lamens || 6–2, 4–6, 1–6 |- | Nantes || W60 || Matigas || Semipaynal || Gabriela Knutson || 6–2, 3–6, 1–6 |- | Petange || W40 || Matigas || Final || Océane Dodin (3) || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Trnava 2 || W60 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 4–6, 1–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Beatrice Gumulya / Anna Sisková || 3–6, 6–4, 11–13 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Alana Parnaby / Victoria Rodríguez || 6–4, 3–6, 6–10 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 5–7, 6–1, 9–11 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Unang Yugto || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 6–4, 3–6, 3–10 |- | Roehampton 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Talia Gibson / Petra Hule || 1–6, 5–7 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Semipaynal || Erina Hayashi / Saki Imamura || 4–6, 4–6 |- | Tokyo 2 || W100 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 0–6, 7–5, 6–10 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Cristina Bucșa / Bibiane Schoofs || 3–6, 4–6 |- | Glasgow 2 || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Freya Christie / Olivia Gadecki || — |- | Nantes || W60 || Matigas || Unang Yugto || Ekaterina Maklakova / Ekaterina Reyngold || 6–1, 3–6, 6–10 |- | Petange || W40 || Matigas || Semipaynal || Danielle Collins / Isabelle Haverlag || 2–6, 4–7 |} ==== 2024 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Rebecca Peterson (18) || 2–6, 5–7 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Julia Riera (2) || 6–4, 6–7, 4–6 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Lulu Sun (23) || 6–7, 5–7 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Elena-Gabriela Ruse (20) || 6–3, 1–6, 4–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Emiliana Arango || 6–2, 5–7, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Sorana Cîrstea (27) || 3–6, 7–6, 4–6 |- | Wuhan Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Kateřina Siniaková || 3–6, 1–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Magda Linette || 6–7, 1–6 |- | Guadalajara Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (6) || 2–6, 2–6 |- | Ningbo Open || WTA 500 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Priscilla Hon || 4–6, 3–6 |- | Jiangxi Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (1) || 5–7, 6–7 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Bernarda Pera || 0–6, 3–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Ena Shibahara || 7–6, 0–6, 2–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Céline Naef (5) || 4–6, 5–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Tatjana Maria (4) || 5–7, 2–6 |- | Polish Open (Warsaw) || WTA 125 || Matigas || Unang Yugto || Isabella Shinikova || 2–6, 4–6 |- | Veneto Open (Gaiba) || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Sara Errani (4) || 0–6, 6–7 |- | Makarska Open || WTA 125 || Luwad || Unang Yugto || Maria Timofeeva (Q) || 6–1, 3–6, 2–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Final (Winner) || Victoria Jiménez Kasintseva (7) || 6–4, 6–4 |- | Dubai || W100 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (1) || 6–4, 2–6, 2–6 |- | Takasaki || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Mananchaya Sawangkaew (3) || 6–4, 1–6, 2–6 |- | Cary || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Renata Zarazúa (2) || 6–3, 4–6, 3–6 |- | Landisville || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Olivia Gadecki || 1–6, 6–0, 3–6 |- | Porto || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anna Bondar (2) || 4–6, 7–6, 1–6 |- | Trnava 1 || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anastasia Gureva || 2–6, 6–3, 6–7 |- | Trnava 2 || W75 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Martincová (7) || 6–3, 4–6, 6–7 |- | Croissy-Beaubourg || W75 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mona Barthel || 6–4, 4–6, 1–6 |- | Zagreb || W75 || Luwad || Unang Yugto || Tena Lukas || 5–7, 6–3, 4–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Selena Janicijevic || 3–6, 1–6 |- | Indore || W50 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (2) || 4–6, 7–6, 2–6 |- | Pune || W50 || Matigas || Kwarterpinals || Darja Semenistaja (1) || 6–7, 0–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%;" !Paligsahan !Level !Korte !Katungali !Yugto !Kalaban !Iskor |- |Canberra International |WTA 125 |Matigas |Laura Pigossi |Semipaynal |Kaylah McP/ Astra Sharma |6–7(1), 3–6 |- |Pune |W50 |Matigas |Daniela Semenistaja |Final |Naiktha Bains / Fanny Stollar |7–6(8), 6–3 |- |Porto 3 |W75 |Matigas |Alicia Barnett |Kwarterpinals |Anna-Lena Friedsam / Aliccia Barnett |3–6, 4–6 |- |Trnava |W75 |Matigas |Zeynep Sönmez |Semipaynal |Lulu Sun / Moyuka Uchijima |2–6, 2–6 |- |Croissy-Beaubourg |W75 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Maia Lumsden / Jessika Ponchet |7–5, 7–6(4) |- |Oeiras Ladies Open |WTA 125 |Luwad |Taylah Preston |Unang Yugto |Valeria Lepchenko / Anna Falei |4–6, 4–6 |- |Vitoria-Gasteiz |W100 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Lia Karatancheva / Diana Marcinkevica |6–3, 2–6, 10–4 |- |Polish Open |WTA 125 |Matigas |Daniela Semenistaja |Kwarterpinals |Weronika Falkowska / Martyna Kubka |4–6, 5–7 |- |Guadalajara 125 Open |WTA 125 |Matigas |Kimberly Birrell |Kwarterpinals |Katarzyna Piter / Fanny Stollar |4–6, 4–6 |- |Ningbo Open |WTA 500 |Matigas |En Shuo Liang |Kwarterpinals |Giuliana Olmos / Alexandra Panova |1–6, 2–6 |- |Dubai |W100 |Matigas |Valentini Grammatikopoulou |Kwarterpinals |Isabelle Haverlag / Erika Pridankina |7–5, 4–6, 3–10 |} ==== 2025 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Jana Fett (133) || 5–7, 2–6 |- | Singapore Open || WTA 250 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Simona Waltert (179) || 3–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Semipaynal || Jessica Pegula (4) || 6–7, 7–5, 3–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Pangalawang Yugto || Iga Świątek (2) || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Marta Kostyuk (27) || 0–6, 1–6 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Unang Yugto || Emiliana Arango (85) || 0–6, 6–2, 3–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Unang Yugto || Magda Linette (31) || 4–6, 3–6 |- | Eastbourne Open || WTA 250 || Damo || Finals (Pangalawang Puwesto) || Maya Joint || 4–6, 6–1, 6–7 (10–12) |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Unang Yugto || Barbora Krejčíková (16) || 6–3, 2–6, 1–6 |- | National Bank Open (Montreal) || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Markéta Vondroušová (63) || 6–3, 1–6, 2–6 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Pangalawang Yugto || Cristina Bucșa (95) || 4–6, 3–6 |- | São Paulo Open || WTA 250 || Matigas || Kwarterpinals || Janice Tjen (130) || 4–6, 1–6 |- | China Open (Wuhan) || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Moyuka Uchijima (91) || 4–6, 6–3, 2–6 |- | Japan Women's Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Valentová (78) || 1–6, 2–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Claire Liu (305) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Hong Kong Tennis Open || WTA 250 || Matigas || Pangalawang Yugto || Victoria Mboko (21) || 6–3, 3–6, 4–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Shuai Wei (134) || 5–7, 2–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mai Hontama (166) || 6–7, 2–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Pangalawang Yugto || Panna Udvardy (137) || 6–7, 4–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Damo || Unang Yugto || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6, 1–6 |- | Ilkley Open || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Rebecca Marino (107) || 6–1, 0–6, 6–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Kampeon || Panna Udvardy (134) || 1–6, 7–5, 6–3 |- | Jingshan Tennis Open || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Lulu Sun (146) || 6–3, 4–6, 2–6 |- | Suzhou Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals || Viktorija Golubic (70) || 6–2, 2–6, 6–7 |} '''Withdrawals''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Reason |- | Cincinnati Open || WTA 1000 || Matigas || Pinsala sa balikat |- | Monterrey Open || WTA 500 || Matigas || Pinsala sa balikat |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Nadiia Kichenok || Semipaynal || Katarzyna Piter / Janice Tjen || 7–6(4), 3–6, 5–10 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Coco Gauff || Kwarterpinals || Jasmine Paolini / Sara Errani || 5–7, 6–3, 7–10 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Renata Zarazúa || Pangalawang Yugto || Olga Danilović / Anastasia Potapova || 1–6, 3–6 |- | Hong Kong Open || WTA 250 || Matigas || Chan Hao‑ching || Unang Yugto || Kamilla Rakhimova / Aliaksandra Sasnovich || 6–3, 1–6, 7–10 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Eva Lys || Unang Yugto || Ingrid Gamarra Martins / Quinn Gleason || 4–6, 2–6 |- | Birmingham Open || WTA 250 || Damo || Rebeka Masarova || Unang Yugto || Storm Hunter / Ellen Perez || 4–6, 4–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Tsao Chia‑yi || Unang Yugto || Amina Anshba / Elena Pridankina || 4–6, 4–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Katie Volynets || Unang Yugto || Carmen Corley / Olivia Gadecki || 3–6, 4–6 |} ==== 2026 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Semipaynal || Wang Xinyu || 7–5, 5–7, 6–4 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Unang Yugto || Alycia Parks || 6–0, 3–6, 2–6 |- | Philippines Womens Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals|| Camila Osorio || 4-6, 4-6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Kwarterpinals || Ekaterina Alexandrova|| 3-6, 3-6 |- | Qatar Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto|| Tereza Valentová|| 6-7 (6), 1-6 |- |Dubai Tennis Kampeonships |WTA 1000 |Matigas |Kwarterpinals |Coco Gauff |0-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Linda Noskova |2-6, 0-6 |- |Miami Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Karolína Muchová |0-6,2-6 |- |Linz Open |WTA 500 |Luwad |Pangalawang Yugto |Jelena Ostapenko |4-6, 5-7 |- |Stuttgart Open |WTA 500 |Luwad | Unang Yugto | Leylah Fernandez | 1-6, 4-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Pangalawang Yugto |Elise Mertens |2-6, 1-6 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Pangatlong Yugto |Elena Rybakina |4-6, 3-6 |- |Strasbourg International |WTA 500 |Luwad |Unang Yugto |Oleksandra Oliynykova |6-3, 5-7, 3-6 |- |French Open |Grand Slam |Luwad |Unang Yugto |Iva Jovic |4-6, 2-6 |- |HSBC Championships |WTA 500 |Damo | | | |- |Berlin Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Bad Homburg Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Eastbourne Open |WTA 250 |Damo | | | |- |Wimbledon |Grand Slam |Damo | | | |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Iva Jovic || Semipaynal || Xu Yifan / Yang Zhaoxuan || 5–7, 3–6 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Ingrid Martins || Unang Yugto || Shuko Aoyama / Magda Linette || 6–7(3), 6–2, 3–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Janice Tjen|| Semipaynal|| Tereza Mihalíková / Olivia Nicholls|| 4-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Iva Jovic |Unang Yugto |Hailey Baptiste / Jelena Ostapenko |2-6, 2-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Zeynep Sönmez |Pangalawang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 5-7 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Hailey Baptiste |Unang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 2-6 |- | | | | | | | |- |} == Taunang ranggo ng WTA == {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ ! Taon !! Isahan !! Dalawahan |- | 2021 || 529 || 780 |- | 2022 || 219 || 594 |- | 2023 || 205 || 436 |- | 2024 || 158 || 239 |- | 2025 || 50 || 161 |} Pinagmulan: Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA<ref>{{Cite web |date=May 13, 2026 |title=Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA|url=https://www.wtatennis.com/players/330332/- |access-date=May 13, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==Mga pananda== {{notelist}} ==Mga sanggunian== {{reflist}} ==Mga panlabas na kawing== [https://www.wtatennis.com/players/330332/- Alexandra Eala Official WTA Page] [https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/overview/ Alexandra Eala Official ITF Women's World Tennis Page] [https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 Alexandra Eala's Tennis Abstract page] [[:en:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on English Wikipedia (English)]] [https://tv-philippines.fandom.com/wiki/Alex_Eala Alexandra Eala on Fandom (English)] [[:simple:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on Simple Wikipedia]] c8b7dp4key2he18jdug2naa81wy6wy1 2209368 2209367 2026-05-27T18:17:34Z Tabilay 153890 /* 2026 */ 2209368 wikitext text/x-wiki {{Use mdy dates|date=April 2025}} {{Infobox tennis biography |name = Alexandra Eala |image = Ealas and Patrick Gregorio (cropped Alexandra Eala).jpg |image_upright = .8 |caption = Eala at the [[:en:2025 SEA Games|2025 SEA Games]] |fullname = Alexandra Maniego Eala |country = {{PHI}} |residence = [[Metro Manila]], Philippines<br>[[Mallorca]], Spain |birth_date = {{birth date and age|2005|5|23}} |birth_place = [[Quezon City]], Philippines |height = {{height|m=1.75}} |turnedpro = March 2020 |plays = Left-handed (two-handed backhand) |coach = Joan Bosch<br> Alexandro Viaene<br>Lluc Bauza (Fitness Coach) |careerprizemoney = US 1,997,574 |singlesrecord = {{tennis record|won=212|lost=130}} |singlestitles = 0 |highestsinglesranking = No. 29 (March 16, 2026) |currentsinglesranking = No. 37 (May 25, 2026) |doublesrecord = {{tennis record|won=48|lost=46}} |doublestitles = 0 |highestdoublesranking = No. 88 (May 4, 2026) |currentdoublesranking = No. 116 (May 25, 2026) |updated = May 25, 2026 |AustralianOpenresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's singles|2026]]) |FrenchOpenresult = 1R ([[:en:2026 French Open – Women's singles|2026]]) |Wimbledonresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's singles|2025]]) |USOpenresult = 2R ([[:en:2025 US Open – Women's singles|2025]]) |AustralianOpenDoublesresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's doubles|2026]]) |FrenchOpenDoublesresult = 2R ([[:en:2025 French Open – Women's doubles|2025]]) |WimbledonDoublesresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's doubles|2025]]) | medaltemplates-expand = no | medaltemplates = {{MedalCountry |the {{PHI}}}} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the SEA Games|SEA Games]]}} {{MedalGold | 2025 Thailand | Singles }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Team }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Singles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Team }} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the Asian Games|Asian Games]]}} {{MedalBronze | 2022 Hangzhou | Singles }} {{MedalBronze|2022 Hangzhou|Mixed doubles}} }} Si '''Alexandra Maniego Eala''' (isinilang Mayo 23, 2005 sa [[Quezon City]]) ay Pilipinong manlalaro ng [[tenis]]. Siya ang pinakamataas na ranggong Pilipino, umabot sa pandaigdigang bilang na 29 noong Marso 16, 2026.<ref name=":11">{{Cite news |last=Castillejo |first=Dyan |date=March 16, 2026 |title=Alex Eala rises to career-high World No. 29 |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/16/eala-rises-to-career-high-world-no-29-in-latest-wta-rankings-1032}}</ref> Nagwagi siya ng junior Grand Slam titles: doubles sa 2020 Australian Open at 2021 French Open, at singles sa 2022 US Open.<ref name=":1">{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=September 10, 2022 |title=Eala captures US Open girls' singles crown |url=https://www.rappler.com/sports/final-results-alex-eala-lucie-havlickova-us-open-september-10-2022/}}</ref> Mayroon siyang 5 ITF singles at 3 ITF doubles titles, at noong 2025 umabot sa semifinal ng Miami Open, final ng Eastbourne Open, at nagwagi sa WTA 125 Guadalajara Open.<ref name=":62">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Singles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/d/titles/ |access-date=2025-12-03 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":72">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Doubles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/titles/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":63">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Singles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> Simula noong 2023, lumahok si Eala sa mga Grand Slam tournaments bilang propesyonal, kung saan nakapasok siya sa main draw mula 2025 French Open hanggang 2026 Australian Open at umabot sa ikalawang round ng 2025 US Open sa singles.<ref name=":63" /> Sa doubles naman, nakapaglaro siya noong 2025 at 2026, na ang pinakamataas na resulta ay ang ikalawang round ng 2025 French Open.<ref name=":6" /> Si Eala ay nagwagi ng mga pilak na medalya sa 2021 SEA Games at 2022 Asian Games, at pinangunahan ang koponan sa promosyon sa Group I noong 2024. Noong 2025 SEA Games, nakamit niya ang gintong medalya sa women’s singles at dalawang tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":7" /><ref name=":8" /><ref name=":12" /><ref name=":13" /> == Maagang Buhay == Si '''Alexandra Maniego Eala''' ay ipinanganak noong Mayo 23, 2005 sa [[Lungsod Quezon]], Pilipinas, kina Michael Eala, isang business executive,<ref>{{cite web |last1=Jara-Puyod |first1=Mariecar |title=‘Eala’s grit, humility and passion have captured every Filipino’s heart,' says Philippine Ambassador Alfonso Ver |url=https://www.gulftoday.ae/sport/2026/02/20/ealas-grit-humility-and-passion-have-captured-every-filipinos-heart-says-philippine-ambassador-alfonso-ver |website=Gulf Today |publisher=Gulf Today |access-date=26 March 2026}}</ref> at [[:en:Rizza_Maniego-Eala|Rosemarie Maniego-Eala]], dating [[Globe Telecom]] CFO hanggang 2024 at dating pambansang manlalangoy na nagwagi ng tansong medalya sa [[:en:1985_SEA_Games|1985 SEA Games]]. Ang kanyang mga tiyuhin ay sina [[:en:Noli_Eala|Noli Eala]], dating chairperson ng [[:en:Philippine_Sports_Commission|Philippine Sports Commission]] at commissioner ng [[Philippine Basketball Association]],<ref name="Philstar">{{cite news |last1=Acebuche |first1=Yoniel |title=Alex Eala: What to know about the tennis phenom making history on the court |url=https://www.philstarlife.com/celebrity/828326-what-to-know-alex-eala |access-date=August 28, 2025 |work=[[The Philippine Star]] |date=March 28, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Cordero |first=Abac |date=August 30, 2022 |title=Noli Eala named new Philippine Sports Commission chairman |url=https://www.philstar.com/sports/2022/08/30/2206206/noli-eala-named-new-philippine-sports-commission-chairman |access-date=November 5, 2025 |work=[[The Philippine Star]]}}</ref> at ang fashion designer na si Rhett Eala.<ref>{{cite news |last1=Tunac |first1=Hermes Joy |title=Alex Eala reveals uncle Rhett Eala designed the elegant Filipiniana she wore at Laureus Awards 2026 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/shoppingandfashion/985027/alex-eala-reveals-uncle-rhett-eala-designed-the-elegant-filipiniana-she-wore-at-laureus-awar/story/ |work=[[GMA News]] |date=April 23, 2026}}</ref> Ang kanyang kapatid na si Michael Francis "Miko" Eala ay naglaro ng tennis para sa [[:en:Penn_State_Nittany_Lions|Penn State Nittany Lions]] mula 2020 hanggang 2024.<ref>{{Cite news |author1=Castillejo, Dyan |date=May 6, 2024 |title=Filipino athletes graduate as part of Penn State's class of 2024 |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2024/5/6/filipino-athletes-graduate-as-part-of-penn-state-s-class-of-2024-1839 |work=[[ABS-CBN News]]}}</ref><ref name="PEP2">{{Cite news |last1=Bravo |date=March 27, 2025 |title=Who is Alex Eala, Pinoy tennis player at 2025 Miami Open? |url=https://www.pep.ph/peptionary/186040/alex-eala-a5128-20250327 |website=Philippine Entertainment Portal}}</ref> Nagsimula si Eala sa tennis sa edad na apat,<ref>{{cite news |last1=Hilotin |title=Alex Eala: Rapid rise in tennis rankings, what's next? |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/alex-eala-rapid-rise-in-tennis-rankings-whats-next-1.500248201 |work=[Gulf News |date=August 28, 2025}}</ref> ipinakilala ng kanyang lolo sa ina na si Roberto Maniego, na siya ring unang coach.<ref>{{Cite web |date=November 30, 2022 |title=The rise of Alexandra Eala making headlines in the Philippines and beyond |url=https://www.wtatennis.com/news/2921343/alexandra-eala |website=Women's Tennis Association}}</ref><ref>{{cite news |last=Payo |date=August 31, 2025 |title=Alex Eala and the guts to be first |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-guts-first-philippine-tennis/ |work=[[Rappler]]}}</ref> Nag-aral siya sa Immaculate Conception Academy sa [[San Juan, Metro Manila|San Juan]] at [[:en:Colegio_San_Agustin_–_Makati|Colegio San Agustin]] sa [[Makati]], bago lumipat sa [[:en:Rafa_Nadal_Academy|Rafa Nadal Academy]] sa [[:en:Manacor|Manacor]], Espanya, kung saan siya nagtapos noong 2023.<ref>{{cite news |last1=Mina |title=How Alex Eala became a world-class tennis champion |url=https://www.abs-cbn.com/sports/10/22/22/what-it-took-for-alex-eala-to-become-a-tennis-world-champ |work=[[ABS-CBN News]] |date=October 22, 2022}}</ref><ref>{{Cite web |date=December 19, 2025 |title=Alex Eala Biography: Acing Her Path to the Tennis Court |url=https://www.globe.com.ph/blog/alex-eala-journey-to-pro |website=[[Globe Telecom|Globe]]}}</ref> == Personal na buhay == Tinukoy ni Eala ang [[:en:Kaldereta|kaldereta]] bilang kanyang paboritong ulam<ref>{{Cite web |last=Mina |first=Inna |date=3 Pebrero 2026 |title=Ikaw ba ay tao ng Kare-Kare? Ang ranggo ni Alex Eala sa pagkaing Pilipino ay maaaring ikagulat mo |url=https://onesports.ph/more-sports/article/40770/are-you-a-kare-kare-person-alex-eala-filipino-food-rankings-might-surprise-you |access-date=23 Pebrero 2026 |website=One Sports |language=tl}}</ref> Mas gusto niya ang [[matcha]] kaysa sa kape.<ref>{{cite web |last1=Castillejo |first1=Dyan |title=Ibinunyag ni Alex Eala at mga kapwa propesyonal ang kanilang personalidad sa labas ng korte sa Players Box Podcast |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/1/alex-eala-joins-fellow-players-on-the-players-box-podcast-0007 |website=ABS-CBN Sports |publisher=ABS-CBN Network |access-date=31 Marso 2026}}</ref> Multilingual si Eala, nagsasalita ng Ingles, Kastila, at kanyang katutubong [[Wikang Tagalog|Tagalog]].<ref>{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |website=The Athletic |publisher=The New York Times |access-date=25 Marso 2026}}</ref> Ipinahayag niya ang kanyang kagustuhan sa [[:en:Wimbledon_Championships|Wimbledon]] sa mga Grand Slam na torneo. <ref>{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=3 Hulyo 2025 |title='Living my dream': Nagdiwang si Alex Eala sa makasaysayang Wimbledon stint |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-revels-historic-wimbledon-stint-2025/ |access-date=3 Hulyo 2025 |website=Rappler |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=24 Disyembre 2025 |title=Vogue Rapid-Fire interview kay Alex Eala |url=https://www.instagram.com/reels/DSoxP5lk1bS/ |access-date=24 Disyembre 2025 |website=Instagram |language=tl}}</ref> Tinukoy ni Eala si [[Maria Sharapova]] bilang impluwensya sa kanyang istilo ng paglalaro, at siya ay nagsanay kasama si [[Rafael Nadal]] gayundin ang kanyang kapatid na si Miko.<ref>{{Cite web |last=Atencio |first=Peter |date=19 Hulyo 2025 |title=Ang impluwensya ni Sharapova ang nagtutulak sa agresibong laro ni Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/sports-plus/314618107/sharapovas-influence-drives-alex-ealas-aggressive-game.html |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Manila Standard |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=20 Nobyembre 2025 |title=Naglaro si Alex Eala kasama si Rafael Nadal |url=https://sports.inquirer.net/649046/alex-eala-trains-with-rafael-nadal-in-his-return-to-court |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Inquirer |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 Agosto 2025 |title=Bago ang malalaking tao, palaging nasa tabi ni Alex Eala ang kanyang kapatid na si Miko |url=https://www.spin.ph/tennis/get-to-know-alex-eala-older-brother-and-avid-supporter-miko-a6035-20250827 |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> Ang kanyang tagumpay sa 2025 Miami Open ay nagtatag kay Eala bilang isa sa mga pinakatanyag na atleta ng Pilipinas, na inihahambing ng mga komentarista ang kanyang impluwensya kay boksingero [[Manny Pacquiao]]. Napansin ng mamamahayag sa palakasan at dating manlalaro ng tennis na si [[:en:Dyan_Castillejo|Dyan Castillejo]] na tinatrato na siya ng mga tagahanga "na para bang nanalo na siya ng Grand Slam." Pinalakas niya ang kanyang koneksyon sa mga tagasuporta sa pamamagitan ng pagsasalita sa Tagalog, at ang kanyang pag-angat ay nagpasiklab ng bagong interes sa tennis sa Pilipinas at sa mga [[:en:Overseas_Filipinos_Filipino_diaspora|komunidad ng Pilipino sa ibayong dagat]]. Dumadalo ang mga tagahanga sa kanyang mga laban sa malaking bilang, habang marami ang sumusubaybay mula sa bahay at sa buong mundo sa kabila ng pagkakaiba ng oras. Inihambing ng mga analista ang kanyang epekto sa pagpapalawak ng tennis sa mga pigura tulad nina [[:en:Li_Na|Li Na]] at [[:en:Ons_Jabeur|Ons Jabeur]].<ref name="mo">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Mas naging palakaibigan si Eala sa tour at nakabuo ng mga sumusuportang pagkakaibigan kina [[:en:Iva_Jović|Iva Jović]], [[:en:Zeynep_Sonmez|Zeynep Sonmez]], [[:en:Victoria_Mboko|Victoria Mboko]], [[:en:Eva_Lys|Eva Lys]], [[:en:Leylah_Fernandez|Leylah Fernandez]], at [[:en:Lizette_Cabrera|Lizette Cabrera]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=9 Marso 2026 |title=Ibinunyag ni Alex Eala ang mga kaibigan na kanyang nakilala sa kanyang batang karera sa WTA |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-bares-friends-she-has-made-in-her-young-wta-career-a6035-20260309 |access-date=9 Marso 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> == Karera == === Juniors === Sa edad na 12, nagwagi si Eala sa 2018 [[:en:Les_Petit_As|Les Petits As]] sa Pransya,<ref>{{Cite web |date=January 28, 2018 |title=Lilov & Eala win at Les Petits As |url=https://www.tenniseurope.org/cookies/?returnurl=%2Fnews%2F117748%2FLilov-Eala-win-at-Les-Petits-As |access-date=November 14, 2024 |website=Tennis Europe}}</ref> at nakuha ang kanyang unang under‑18 singles at doubles titles sa ITF Trofeo David Ferrer sa Alicante, Spain.<ref>{{Cite web |last=Payo |first=Jasmine |date=April 25, 2025 |title=Building blocks to success: Rundown of Alex Eala’s best tennis campaigns |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-best-tennis-campaigns/ |access-date=November 14, 2025 |website=Rappler |language=en-US}}</ref> Noong 2019, napanalunan ni Eala ang [[:en:Orange_Bowl_(tennis)|Orange Bowl]] girls’ doubles title kasama si [[:en:Evialina_Laskevich|Laskevich]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=December 17, 2019 |title=Better chemistry sparked teen tennis star Alex Eala's win at Orange Bowl Doubles |language=en |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/life/guide/alex-eala-caps-off-2019-with-orange-bowl-doubles-title-a2442-20191217 |access-date=January 12, 2026}}</ref> Noong 2020, nagwagi siya sa [[:en:2020_Australian_Open_–_Girls'_doubles|Australian Open]] girls’ doubles kasama si [[:en:Priska_Madelyn_Nugroho|Nugroho]].<ref>{{Cite web |date=2020-01-31 |title=Eala, Nugroho capture Australian Open girls' doubles title |url=https://www.espn.com/story/_/id/28604688/eala-nugroho-capture-australian-open-girls-doubles-title |access-date=2025-10-08 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Sa 2021 [[:en:2021_French_Open_–_Girls'_doubles|French Open]], nakuha niya ang ikalawang junior Grand Slam doubles title kasama si [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]].<ref>{{Cite news |last=Go |first=Beatrice |date=April 5, 2023 |title=Alex Eala clinches juniors world No. 2 after French Open romp |work=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-ranking-itf-world-juniors-2020/ |access-date=November 16, 2025}}</ref> Noong Hulyo 2021, nagwagi siya ng isahan at dalawahan (kasama si Madison Sieg) sa [[:en:Trofeo_Bonfiglio|Trofeo Bonfiglio]] sa Milan.<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=July 17, 2021 |title=Alex Eala clinches doubles crown, to play singles final in Milan juniors |work=ABS CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/07/17/21/alex-eala-tennis-milan}}</ref> Noong 2022, gumawa siya ng kasaysayan bilang unang Pilipinong nagwagi ng junior Grand Slam singles title sa [[:en:2022_US_Open_–_Girls'_singles|US Open]].<ref>{{Cite web |last=Levinsohn |first=Dan |date=September 10, 2022 |title=Alexandra Eala becomes first Filipina to win a junior Grand Slam singles title at the 2022 US Open |url=https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-10/alexandra_eala_becomes_first_filipina_to_win_a_junior_grand_slam_singles_title_at_the_2022_us_open.html |access-date=November 14, 2025 |website=US Open}}</ref> === Prupesyonal na karera === ==== 2020 ==== '''Isahan''' Noong 2020, lumahok si Eala sa limang paligsahan ng [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa isahan. Umabot siya sa pangalawang yugto sa W25 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]], W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Castellón]], at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Monastir]]. Natapos naman siya sa unang yugto sa W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]] at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|Melilla]]. ==== 2021 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2021_WTA_Tour|WTA Tour]], unang sumabak si Eala sa [[:en:2021_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami Open]] ngunit hindi siya nakalusot sa qualifying. Gayunpaman, sa [[:en:2021_Winners_Open_–_Singles|Cluj-Napoca 250]], nakapasok siya sa pangunahing draw at umabot hanggang sa pangalawang yugto bago natalo kay [[:en:Mayar_Sherif|Sherif]].<ref name=":5">{{Cite web |title=Tennis Abstract: Alexandra Eala |url=https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 |access-date=December 3, 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |title=ITF: Alex Eala Singles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/activity/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala |access-date=February 2, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2021, lumahok si Eala sa dalawang paligsahan ng [[:en:2021_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa dalawahan. Sa W25 Madrid, kasama si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]], nakarating sila sa quarterfinals. Samantala, sa W25 Platja d’Aro, nakipag‑pares siya kay [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]] at umabot sila hanggang sa finals.<ref name=":6">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Doubles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches?type=D#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==== 2022 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2022_WTA_Tour|WTA Tour]], tampok ang kaniyang pagsabak sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], subalit natalo siya sa unang yugto at sa qualifying na yugto.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2022_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagwagi siya sa W25 Chiang Rai at naging ikalawang puwesto sa W60 Madrid 2. Umabot din siya sa semifinals ng W80 Poitiers, W60 Vitoria‑Gasteiz, at W25 El Espinar.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nakapasok siya sa quarterfinals ng W80 Rancho Santa Fe, W60 Templeton, W25 Madrid, at W25 Chiang Rai 2.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Sa WTA Tour, nakapaglaro siya sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_doubles|Miami 1000]] at sa qualifying ng [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref name=":0">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang kanyang pangarap na naging tennis phenomenon |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Sa ITF circuit, lumahok siya sa sampung torneo. Ang pinakamataas na narating niya ay ang semifinals sa W25 Palma del Río kasama si [[:en:Marina_Bassols_Ribera|Ribera]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng pitong torneo at dalawang torneo na nabigo sa maagang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2023 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2023_WTA_Tour|WTA Tour]], lumahok siya sa qualifying ugtong [[:en:2023_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]] ngunit nabigo. Natalo rin siya sa unang yugto ng [[:en:2023_Thailand_Open_–_Singles|Thailand 250]], [[:en:2023_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]], [[:en:2023_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]], at [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Singles|Monastir 250]]. Lumaban din siya bilang wildcard sa [[:en:2023_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2023_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakamit niya ang dalawang pinakamalalaking tagumpay sa isahan: una sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(April–June)|W15 Yecla]] at kasunod sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Roehampton]].<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=June 4, 2023 |title=Alex Eala claims third ITF crown at W25 Yecla in Spain |url=https://www.abs-cbn.com/sports/06/04/23/tennis-alex-eala-claims-third-itf-crown-at-w25-yecla |access-date=November 7, 2025 |work=ABS CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=August 13, 2023 |title=Alex Eala wins fourth ITF title, rules W25 Roehampton |url=https://sports.inquirer.net/523461/alex-eala-wins-fourth-itf-title-rules-w25-roehampton |access-date=November 7, 2025 |website=Inquirer.net |language=en-US}}</ref> Nakarating siya sa finals ng [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Aldershot]] at [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|W40 Petange]]; sa semifinals ng [[:en:2023_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|W100 Vitoria-Gasteiz]] at [[:en:2023_Engie_Open_Nantes_Atlantique_–_Singles|W60 Nantes]]; at sa quarterfinals ng [[:en:2023_Women's_TEC_Cup_–_Singles|W60 Barcelona]] at [[:en:2023_Ando_Securities_Open_–_Singles|W100 Tokyo]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nagtapos siya sa ika-191 na puwesto sa pagtatapos ng taon.<ref>{{Cite news |last=Satumbaga-Villar |first=Kristel |date=September 20, 2023 |title=Eala improves to career-high No. 191 in WTA rankings |url=https://mb.com.ph/2023/9/20/eala-improves-to-career-high-no-191-in-wta-rankings |access-date=November 7, 2025 |website=Manila Bulletin}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2023, lumahok si Eala sa mga torneo ng ITF at WTA sa dalawahan. Umabot siya sa apat na semifinals (W60 Trnava, W100 Tokyo, W25 Aldershot, W40 Petange), nakapasok sa apat na quarterfinals (W25 Zaragoza, W100 Vitoria-Gasteiz, W25 Roehampton, W60 Glasgow), at ilang beses na nakarating sa nangyugto kabilang ang [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Doubles|Monastir 250]]. Karamihan sa mga torneo ay ginanap sa matitigas na korte maliban sa W60 Chiasso, isang palaro na ginanap sa luwad.<ref name=":6" /> ==== 2024 ==== '''Isahan''' Noong 2024, hindi nakalusot si Eala sa qualifiers ng apat na Grand Slam ([[:en:2024_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]], [[:en:2024_French_Open_–_Women's_singles_qualifying|French Open]], [[:en:2024_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles_qualifying|Wimbledon]], [[:en:2024_US_Open_–_Women's_singles_qualifying|US Open]]). Ang pinakamagandang resulta niya ay ang quarterfinal sa [[:en:2024_Veneto_Open_–_Singles|Veneto 125]] laban kay [[:en:Sara_Errani|Errani]].<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_WTA_Tour|WTA Tour]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] at [[:en:2024_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]]. Nabigo siya sa unang yugto ng [[:en:2024_Guadalajara_Open_Akron_–_Singles|Guadalajara 500]], [[:en:2024_Abu_Dhabi_Open_–_Singles|Abu Dhabi 500]], at sa qualifiers ng [[:en:2024_Ningbo_Open_–_Singles|Ningbo 500]]. Hindi siya nakalusot sa qualifiers ng [[:en:2024_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] at [[:en:2024_Jiangxi_Open_–_Singles|Jiangxi 250]]. Bukod sa semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Oeiras 125]] at [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Makarska_International_Championships_–_Singles|Makarska 125]] at [[:en:2024_Polish_Open_–_Singles|Warsaw 125]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakuha niya ang unang malaking titulo sa W100 [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|Vitoria-Gasteiz]], tinalo si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]] sa final. Umabot din siya sa semifinals ng W100 [https://en.wikipedia.org/wiki/2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_%E2%80%93_Singles Dubai] at W50 [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Indore]], at sa quarterfinals ng W100 Takasaki, W100 Cary, W100 Landisville, W75 Porto, at W75 Trnava. Nabigo naman siya nang maaga sa W75 Zagreb at W60 Bellinzona.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Noong 2024, nagpakita si Eala ng matatag na kampanya sa dalawahan. Sa WTA, ang pinakamalalim niyang resulta ay ang semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_doubles|Canberra 125]] kasama si [[:en:Laura_Pigossi|Pigossi]]. Nagkaroon din siya ng limang quarterfinal finishes: sa [[:en:2024_Ningbo_Open|Ningbo 500]] kasama si [[:en:Liang_En-shuo|Liang]], sa [[:en:2024_Polish_Open_–_Doubles|Warsaw 125]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sa [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Doubles|Guadalajara 125]] kasama si [[:en:Kimberly_Birrell|Birrell]], sa [[:en:2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_–_Doubles|W100 Dubai]] kasama si [[:en:Valentini_Grammatikopoulou|Grammatikopoulou]], at sa [[:en:2024_Porto_Women's_Indoor_ITF_3_–_Doubles|W75 Porto 3]] kasama si [[:en:Alicia_Barnett|Barnett]]. Bukod dito, nagtalo siya sa unang yugto sa [[:en:2024_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] (kasama si [[:en:Taylah_Preston|Preston]]).<ref name=":72" /><ref name=":0" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagtala si Eala ng tatlong titulo: una sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W50 Pune]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sinundan ng magkasunod na panalo kasama si [[:en:Estelle_Cascino|Cascino]] sa [[:en:2024_Open_de_Seine-et-Marne_–_Doubles|W75 Croissy-Beaubourg]] at [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Doubles|W100 Vitoria-Gasteiz]]—ang pinakamataas na titulo niya sa ITF. Umabot din siya sa semifinals ng [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W75 Trnava]] kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]].<ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 27, 2024 |title=Alex Eala cops W50 Pune doubles title with Latvian partner |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/549446/alex-eala-cops-w50-pune-doubles-title-with-latvian-partner |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=March 31, 2024 |title=Eala, partner rule W75 Croissy-Beaubourg doubles tilt |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2024/03/31/2344255/eala-partner-rule-w75-croissy-beaubourg-doubles-tilt |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=July 21, 2024 |title=Alex Eala wins singles and doubles titles at W100 Vitoria-Gasteiz |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/575666/alex-eala-also-wins-singles-title-at-w100-vitoria-gasteiz |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref name=":6" /> ==== 2025 ==== '''Isahan''' Noong 2025, umakyat si Eala mula No. 147 tungo sa career-high No. 50 matapos lumahok sa 27 torneo.<ref name=":4" /> Ang pinakamalaking tagumpay ay dumating sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], kung saan tinalo ang world No. 2 [[:en:Iga_Świątek|Świątek]] sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Jessica_Pegula|Pegula]] sa semifinals. Sa damo, nakarating sa unang WTA final sa [[:en:2025_Eastbourne_Open_–_Women's_singles|Eastbourne 250]], ngunit natalo kay [[:en:Maya_Joint|Joint]]. Sa [[:en:2025_US_Open_–_Women's_singles|US Open]], nakamit ang unang panalo sa main draw at umabot sa ikalawang ugtolaban kay [[:en:Cristina_Bucșa|Bucșa]]. Pagkaraan nito, tinamo ang unang propesyonal na titulo sa [[:en:2025_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], tinalo si [[:en:Panna_Udvardy|Udvardy]] sa final.<ref name=":4" /> Nagtala rin siya ng matatag na hinatnan sa mga sumusunod na paligsahan: quarterfinals sa [[:en:2025_SP_Open_–_Singles|São Paulo 250]] laban kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]], semifinal sa [[:en:2025_Jingshan_Tennis_Open_–_Women's_singles|Jingshan 125]] laban kay [[:en:Lulu_Sun|Sun]] at sa [[:en:2025_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]] laban kay [[:en:Wei_Sijia|Sijia]], at quarterfinals sa [[:en:2025_Ilkley_Open_–_Women's_singles|Ilkley 125]] laban kay [[:en:Rebecca_Marino|Marino]] at sa [[:en:2025_Suzhou_WTA_125_–_Singles|Suzhou 125]] laban kay [[:en:Viktorija_Golubic|Golubic]]. Umabot sa pangalawang yugto sa [[:en:2025_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] laban kay Świątek, at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Singles|Hong Kong 250]] laban kay [[:en:Victoria_Mboko|Mboko]]. Sa iba pang palihsahan nakarating sa pangalawang yugto ng [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Singles|Mumbai 125]] laban kay [[:en:Mai_Hontama|Hontama]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Singles|Oeiras 125]] laban kay Udvardy.<ref name=":4" /> Gayunpaman, marami ring maagang pagkabigo ang natala niya sa taon. Natalo sa unang ugtong [[:en:2025_French_Open_–_Women's_singles|French Open]] kay [[:en:Emiliana_Arango|Arango]], ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles|Wimbledon]] kay [[:en:Barbora_Krejčíková|Krejčíková]], at ng [[:en:2025_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]] sa qualifying kay [[:en:Jana_Fett|Fett]]. Natalo siya sa unang yugtong [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]] kay [[:en:Marta_Kostyuk|Kostyuk]], ng [[:en:2025_Canadian_Open_–_Women's_singles|Montreal 1000]] kay [[:en:Markéta_Vondroušová|Vondroušová]], at sa qualifying ng [[:en:2025_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]] kay [[:en:Moyuka_Uchijima|Uchijima]]. Natalo siys sa unang yugto ng [[:en:2025_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]] kay [[:en:Magda_Linette|Linette]], ng [[:en:2025_Singapore_Tennis_Open_–_Singles|Singapore 250]] kay [[:en:Simona_Waltert|Waltert]], ng [[:en:2025_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]] kay [[:en:Tereza_Valentová|Valentová]], ng [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] kay [[:en:Claire_Liu|Liu]], at sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_singles|Birmingham 250]] kay [[:en:Linda_Fruhvirtová|Fruhvirtová]].<ref name=":4" /> Sa [[:en:2025_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]], tatlong torneo ang nilaro ngunit lahat ay nagtapos sa pangalawang yugto: W100 [[:en:2025_Bengaluru_Open_–_Singles|Bengaluru]] laban kay [[:en:Dalila_Jakupović|Jakupović]], W75 Trnava 1 laban kay [[:en:Céline_Naef|Naef]], at W75 Trnava 2 laban kay [[:en:Valentina_Ryser|Ryser]].<ref name=":2" /> '''Dalawahan''' Noong 2025, lumahok si Eala sa iba’t ibang antas ng WTA Tour sa dalawahan.<ref name=":6" /> Pinakamahusay ang kanyang kampanya sa [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Doubles|Guangzhou 250]], kung saan umabot siya sa semifinals kasama si [[:en:Nadiia_Kichenok|Kichenok]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_doubles|Italian 1000]] kapareha si [[:en:_Coco_Gauff|Coco Gauff]].<ref name=":6" /> Sa mga Grand Slam, umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_French_Open_–_Women's_doubles|French Open]] kasama si [[:en:Renata_Zarazúa|Zarazúa]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_doubles|Wimbledon]] kasama si [[:en:Eva_Lys|Lys]].<ref name=":6" /> Lumahok din siya sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_doubles|Birmingham 250]] kasama si [[:en:Rebeka_Masarova|Masarova]] at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Doubles|Hong Kong 250]] kasama si [[:en:Chan_Hao-ching|Hao-ching]], kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> Sa mga challengers, nakapaglaro siya sa [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Doubles|Mumbai 125]] kasama si [[:en:_Tsao_Chia-yi|Chia-yi]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] kasama si [[:en:Katie_Volynets|Volynets]], na kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2026 ==== '''Isahan''' Sinimulan ni Eala ang kanyang [[:en:2026_WTA_Tour|2026 season]] nang may matibay na simula sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_singles|Auckland 250]]'', kung saan umabot siya sa semifinals bago natalo kay [[:en:Wang_Xinyu|Wang]].<ref>{{cite news |last=Satumbaga-Villar|first=Krystel|date=January 10, 2026|title=Alex Eala succumbs to Chinese rival in Auckland semis|url=https://mb.com.ph/2026/01/10/alex-eala-succumbs-to-chinese-rival-in-auckland-semis|work=The Manila Bulletin|access-date=January 10, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]]'', nabigo siya sa unang round ng singles.<ref>{{cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 19, 2026 |title=Alex Eala exits Australian Open first round |work=Inquirer.net |url=https://sports.inquirer.net/659094/alex-eala-exits-australian-open-first-round-falls-to-alycia-parks}}</ref> Lumaban siya sa ''[[:en:2026_Philippine_Women's_Open_–_Singles|Philippines 125]]'' bilang wildcard at nakapasok sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Camila_Osorio|Osorio]].<ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 29, 2026 |title=Alex Eala exits WTA Philippine Open, bows to Camila Osorio |url=https://sports.inquirer.net/660715/alex-eala-exits-wta-philippine-open-bows-to-camila-osorio |work=Philippine Daily Inquirer |access-date=January 29, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open|Abu Dhabi 1000]]'', umabot siya sa quarterfinals ngunit natalo kay [[:en:Ekaterina_Alexandrova|Alexandrova]].<ref>{{Cite news |last=Gasgonia |first=Dennis |date=February 5, 2026 |title=Natalo si Alex Eala sa quarterfinals ng Abu Dhabi laban kay Alexandrova ng Russia |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2026/2/5/alex-eala-bows-out-of-abu-dhabi-quarterfinals-in-loss-to-russia-s-alexandrova-2244 |work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Qatar_TotalEnergies_Open_–_Singles|Qatar 1000]]'', nabigo siya sa unang yugto.<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=February 9, 2026 |title=Alex Eala exits Qatar Open after falling to Tereza Valentova |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-exits-qatar-open-after-falling-to-tereza-valentova-a5019-20260209 |access-date=February 9, 2026}}</ref> Nakapasok siya sa quarterfinals ng ''[[:en:2026_Dubai_Tennis_Championships_–_Women's_singles|Dubai 1000]]'' bago natalo kay [[:en:Coco_Gauff|Gauff]].<ref>{{Cite news |last=Ballesteros |first=Jan |date=February 19, 2026 |title=Alex Eala succumbs to world No. 4 Coco Gauff in Dubai quarterfinals |website=onesports.ph |url=https://onesports.ph/more-sports/article/41325/alex-eala-succumbs-to-world-no-4-coco-gauff-in-dubai-quarterfinals-1 |access-date=February 19, 2026}}</ref> Sa tinaguriang ''Sunshine Double{{Efn|Ang Sunshine Double ay ang magkasunod na torneo ng Indian Wells Masters at Miami Open, dalawang prestihiyosong ATP Masters 1000 at WTA 1000 na ginaganap tuwing Marso. Nagsisimula ito sa California at nagtatapos sa Florida, at kilala ang tatlong linggong yugto na ito sa maaraw na panahon at mahigpit na iskedyul. Itinuturing itong pinakamahalagang serye ng pinagsamang mga torneo sa labas ng Grand Slams.}}'' na ''[[:en:2026_BNP_Paribas_Open|Indian Wells 1000]]'' at ''[[:en:2026_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]]'', umabot siya sa ika-apat na round sa parehong torneo bago natalo kina [[:en:Linda_Noskova|Noskova]] at [[:en:Karolína_Muchová|Muchová]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=March 11, 2026 |title=Alex Eala bows out of Indian Wells with loss to Linda Nosková |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/11/tennis-alex-eala-bows-out-of-indian-wells-with-loss-to-linda-noskov-1231 |access-date=March 11, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |date=Marso 24, 2026 |title=Alex Eala natanggal sa Miami Open matapos matalo kay Karolína Muchová |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/24/alex-eala-bows-out-of-miami-open-0012 |access-date=Marso 24, 2026}}</ref> Sa mga korteng luwad ng Europa, nakarating si Eala sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_Upper_Austria_Ladies_Linz_–_Singles|Linz 500]] kung saan siya ay tinalo ni [[:en:Jelena_Ostapenko|Ostapenko]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=2026-04-08 |title=Eala nabigo matapos manguna ng 5-1 sa ikalawang set kontra Ostapenko, lumabas sa Linz Open |url=https://www.philstar.com/sports/2026/04/08/2519713/eala-squanders-5-1-second-set-lead-vs-ostapenko-exits-linz-open |access-date=2026-04-08 |website=Philstar.com}}</ref> Sa unang yugto ng [[:en:2026_Porsche_Tennis_Grand_Prix_–_Singles|Stuttgart 500]], siya ay pinatalsik ni [[:en:Leylah_Fernandez|Fernandez]].<ref>{{Cite news |date=2026-04-15 |title=Alex Eala natanggal sa Stuttgart Open matapos matalo kay Leylah Fernandez |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/15/alex-eala-stuttgart-open-0040 |access-date=2026-04-15 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], siya ay natalo ni [[:en:Elise_Mertens|Mertens]].<ref>{{Cite news |last= |first= |date=April 24, 2026 |title=Nagpatuloy ang hirap ni Alex Eala sa clay matapos ang pagkatalo sa Round of 64 laban kay Elise Mertens sa Madrid Open |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/985231/alex-eala-s-clay-struggles-continue-after-round-of-64-loss-to-elise-mertens-in-madrid-open/story/ |access-date=April 24, 2026 |website=GMA News Online |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=April 24, 2026 |title=Alex Eala suffers second round defeat to Elise Mertens at Mutua Madrid Open |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/48579925/alex-eala-suffers-second-round-defeat-elise-mertens-mutua-madrid-open |access-date=April 24, 2026 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Natalo siya kay [[:en:Elena_Rybakina|Rybakina]] sa ikatlong yugto ng [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=May 10, 2026 |title=Alex Eala bows out of Italian Open with loss to Rybakina |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/10/tennis-alex-eala-bows-out-of-italian-open-with-loss-to-rybakina-2341 |work=ABS CBN News}}</ref> Sa sumunod na linggo, siya ay nabigo sa unang round ng [[:en:2026_Internationaux_de_Strasbourg_–_Singles|Strasbourg 500]] matapos matalo kay [[:en:Oleksandra_Oliynykova|Oliynykova]].<ref>{{Cite news |last=Castillejo|first=Dyan|date=May 18, 2026|title=Alex Eala exits Strasbourg in first-round defeat to Oleksandra Oliynykova|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/18/alex-eala-exits-strasbourg-in-loss-to-oliynykova-2339|work=ABS-CBN News|access-date=May 18, 2026}}</ref> Sa [[:en:2026_French_Open_–_Women's_singles|French Open]], siya ay natalo sa unang round laban kay [[:en:Iva_Jovic|Jovic]].<ref>{{Cite news |last=France-Presse |first=Agence |date=May 26, 2026 |title=Umatras si Alex Eala sa French Open matapos matalo kay Iva Jovic |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/26/tennis-alex-eala-exits-french-open-with-loss-to-iva-jovic-1857 |access-date=May 26, 2026 |work=ABS-CBN Sports}}</ref> ''' Dalawahan''' Sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_doubles|Auckland 250]]'', nakipagtambal si Eala kay [[:en:Iva_Jovic|Jović]] at umabot sila sa semifinals bago natalo kina [[:en:Xu_Yifan|Xu]] at [[:en:Yang_Zhaoxuan|Yang]].<ref>{{Cite news|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/9/tennis-alex-eala-iva-jovic-exit-asb-classic-doubles-1819|title=Alex Eala, Iva Jovic exit ASB Classic doubles|last=Castillejo|first=Dyan|date=January 9, 2026|access-date=January 9, 2026|work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_doubles|Australian Open]]'', nakipares siya kay [[:en:Ingrid_Martins|Martins]], ngunit hindi sila nakalusot sa unang round matapos matalo sa kanilang pambungad na laban.<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=January 20, 2026 |title=Eala, Martins ousted in first round of Australian Open doubles |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/20/tennis-eala-martins-ousted-in-first-round-of-australian-open-doubles-1839 |access-date=January 20, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open_–_Doubles|Abu Dhabi 1000]]'', nakipagtambal siya kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]] at nakaabot sila sa semifinal, ngunit natalo sa duo nina [[:en:Tereza_Mihalíková|Mihalíková]] at [[:en:Olivia_Nicholls|Nicholls]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=February 6, 2026 |title=Eala, Tjen get boot in Abu Dhabi Open semis |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2026/02/06/2506287/eala-tjen-get-boot-abu-dhabi-open-semis |access-date=February 6, 2026}}</ref> Si Eala, kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]], ay naalis sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref>{{cite news |last=Reyes |first=Kate M. |date=25 Abril 2026 |title=Alex Eala, Zeynep Sonmez ousted in Madrid Open doubles |website=SPIN.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-zeynep-sonmez-ousted-in-madrid-open-doubles-a5019-20260425 |access-date=25 Abril 2026}}</ref> Kasama si [[:en:Hailey_Baptiste|Baptiste]], nabigo rin siya sa unang yugtong [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_doubles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Montejo |first=Mark Rey |date=May 12, 2026 |title=Grand Slam doubles champs too much for Eala, Baptiste |url=https://mb.com.ph/2026/05/12/grand-slam-doubles-champs-too-much-for-eala-baptiste |access-date=May 12, 2026 |website=Manila Bulletin |language=en}}</ref> == Estilo ng Paglalaro == Si Eala ay isang agresibong baseliner, gamit ang kanyang forehand upang kontrolin ang mga rally at ang kanyang matatag na two‑handed backhand upang pamahalaan ang mga palitan.<ref>{{Cite web |last=Tignor |first=Steve |date=March 26, 2025 |title=Is Nadal Academy prodigy Alexandra Eala the next tennis star? |url=https://www.tennis.com/news/articles/nadal-academy-prodigy-alexandra-eala-next-tennis-star |website=Tennis.com |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Ang kanyang kaliwang kamay na topspin ay nagtutulak sa mga kalaban nang malalim, habang ang kanyang return game ay isang lakas dahil sa mahusay na pagbabasa ng galaw. Ang kanyang serve ang nananatiling pangunahing kahinaan, madalas kulang sa bilis at pagbabago, bagaman mahusay siya sa hard courts.<ref>{{Cite web |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=January 19, 2026 |title=What’s next for Alex Eala after 2026 Australian Open first-round exit? |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/47658308/what-next-alex-eala-2026-australian-open-first-round-exit |website=ESPN |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Binibigyang-diin ng mga analyst ang pagpapabuti ng kanyang serve, pagdaragdag ng taktikal na pagkakaiba-iba, at pagpapalakas ng pisikal na lakas bilang susi sa karagdagang tagumpay.<ref>{{Cite news |last=Sotelo |first=Andre |date=February 6, 2026 |title=What Alex Eala Still Needs to Win a WTA Grand Slam |url=https://sportsnewsph.com/what-alex-eala-still-needs-to-win-a-wta-grand-slam |access-date=February 6, 2026 |website=Sports News Philippines |language=en}}</ref> Nakamit na niya ang ilang mahahalagang tagumpay, kabilang ang pagiging unang Pilipino na umabot sa WTA 1000 Semifinals at tinalo ang tatlong major champions sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|2025 Miami Open]]<ref name=":Gulf">{{Cite web |title=What Alexandra Eala Needs to Win Titles and Beat Top Players |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/what-alexandra-eala-needs-to-win-titles-and-beat-top-players-1.500440043 |access-date=March 11, 2026 |website=Gulf News}}</ref> Itinatampok ng mga dating propesyonal na sina [[:en:Greg_Rusedski|Greg Rusedski]], [[:en:Andrea_Petkovic|Andrea Petkovic]], at [[:en:Martina_Navratilova|Martina Navratilova]] ang pangangailangan ng mas malakas na serve, mas maaasahang laro, at mas maraming pagkakaiba-iba, kasabay ng mas mahusay na kondisyon ng katawan.<ref>{{Cite web |date=March 10, 2026 |title=Alex Eala told where she can improve: Martina Navratilova offers advice |url=https://www.tennis365.com/tennis-news/alex-eala-told-where-she-can-improve-martina-navratilova-offers-advice |access-date=March 11, 2026 |website=Tennis365 |language=en}}</ref> Sa kanyang matibay na baseline game, katatagan, at suporta ng mga tagahanga, kinokonklusyon ng mga analyst na mayroon siyang pundasyon upang makipagtagisan para sa malalaking titulo, ngunit ang kanyang pangmatagalang tagumpay ay nakasalalay sa pagbabagong-anyo ng kanyang serve bilang isang sandata.<ref name=":Gulf" /> === Laban sa Top 20 manlalaro ng WTA === ==== Mga Panalo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Coco Gauff || 6-2, 2-0 RET || 1.46 || 68.0% || 58.8% || 50.0% |- | Dubai – Hard (2026) || Jasmine Paolini || 6-1, 7-6(5) || 1.32 || 63.1% || 73.2% || 50.0% |- | US Open – Hard (2025) || Clara Tauson || 6-3, 2-6, 7-6(11) || 0.97 || 68.1% || 59.4% || 43.3% |- | Eastbourne – Grass (2025) || Jelena Ostapenko || 0-6, 6-2, 3-2 RET || 1.08 || 63.5% || 57.6% || 63.2% |- | Miami – Hard (2025) || Iga Swiatek || 6-2, 7-5 || 1.27 || 66.7% || 52.3% || 50.0% |- | Miami – Hard (2025) || Madison Keys || 6-4, 6-2 || 1.32 || 66.1% || 58.5% || 52.4% |} ==== Mga Talo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Rome – Clay (2026) || Elena Rybakina || 4-6, 3-6 || 0.80 || 67.1% || 56.9% || 44.0% |- | Miami – Hard (2026) || Karolina Muchova || 0-6, 2-6 || 0.39 || 52.4% || 36.4% || 50.0% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Linda Noskova || 2-6, 0-6 || 0.36 || 56.8% || 36.0% || 47.4% |- | Dubai – Hard (2026) || Coco Gauff || 0-6, 2-6 || 0.61 || 57.5% || 30.4% || 41.2% |- | Abu Dhabi – Hard (2026) || Ekaterina Alexandrova || 3-6, 3-6 || 0.79 || 69.8% || 45.5% || 52.6% |- | Wimbledon – Grass (2025) || Barbora Krejcikova || 6-3, 2-6, 1-6 || 0.82 || 54.3% || 50.0% || 50.0% |- | Madrid – Clay (2025) || Iga Swiatek || 6-4, 4-6, 2-6 || 0.77 || 69.0% || 50.7% || 41.9% |- | Miami – Hard (2025) || Jessica Pegula || 6-7(3), 7-5, 3-6 || 0.87 || 72.5% || 62.2% || 42.9% |} == Ibang larangan == ===Pambansang koponan=== Kinatawan ni Eala ang [[Pilipinas]] sa iba’t ibang pandaigdigang torneo. Nakakuha siya ng mga medalya sa [[:en:Tennis_at_the_2021_SEA_Games|SEA Games 2021]] (pilak sa singles, team, at mixed doubles), at sa [[:en:Tennis_at_the_2022_Asian_Games|Asian Games 2022]] (pilak sa singles at mixed doubles).<ref name=":7">{{cite news |last1=Carandang |first1=Justin Kenneth |date=May 20, 2022 |title=Tennis ace Alex Eala settles for bronze in women's singles |work=[[GMA News]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/832339/tennis-ace-alex-eala-settles-for-bronze-in-women-s-singles/story/ |url-status=live |access-date=March 25, 2025 |archive-url= |archive-date=}}</ref><ref name=":8">{{cite news |last=Payo |first=Jasmine |date=September 29, 2023 |title=Alex Eala bags 2nd Asian Games bronze with Alcantara in doubles |language=en-US |work=[[Rappler]] |url=https://www.rappler.com/sports/tennis-semifinal-results-mixed-doubles-alex-eala-francis-casey-alcantara-asian-games-september-29-2023/ |url-status=live |access-date=September 10, 2025 |archive-url= |archive-date= }}</ref> Noong 2024, pinangunahan niya ang koponan sa 5–0 panalo sa Group II, na nagresulta sa promosyon sa Group I.<ref name=":12">{{Cite web |last=Morales |first=Luisa |date=December 2, 2024 |title=Alex Eala relishes leading Team Philippines to BJK Cup promotion in Bahrain |url=https://onesports.ph/more-sports/article/26898/alex-eala-relishes-leading-team-philippines-to-bjk-cup-promotion-in-bahrain |url-status=live |archive-url= |archive-date= |access-date=October 13, 2025 |website=One Sports |language=en}}</ref> Sa [[:en:Tennis_at_the_2025_SEA_Games|SEA Games 2025]], nagwagi siya ng gintong medalya sa women's singles, pati tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":13">{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=December 18, 2025 |title=Alex Eala wins SEA Games tennis gold, ends long drought for PH |url=https://sports.inquirer.net/655069/alex-eala-wins-sea-games-tennis-gold-ends-long-drought-for-ph |archive-url= |archive-date= |access-date=December 18, 2025 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> ===Mga Eksibisyon na Laro=== ====Singles: 1 (titles)==== {|class="wikitable" !Resulta !{{ns}}Petsa{{ns}} !Torneo !Uri ng Korte !Kalaban !Iskor |- |Panalo | Enero 2026 |[[:en:Kooyong_Classic|Kooyong Classic]], Melbourne, Australia |Matigas na Korte |[[:en:Donna Vekić|Donna Vekić]] |6–3, 6–4 |} === Mga sponsorship === Simula pagkabata, sinuportahan si Eala ng [[:en:Globe_Telecom|Globe Telecom]],<ref>{{Cite web |date=July 25, 2025 |title=Alex Eala Opens Up About Life |url=https://www.globe.com.ph/about-us/newsroom/corporate/alex-eala-meet-and-greet}}</ref> at kalaunan ay nagkaroon ng mga endorsement mula sa [[:en:Babolat|Babolat]], [[:en:Nike,_Inc.|Nike]], at [[:en:Bank_of_the_Philippine_Islands|BPI]],<ref>{{Cite web|title=Champ’s choice: Alex Eala signs up as BPI’s newest endorser|url=https://bilyonaryo.com/2023/01/25/champs-choice-alex-eala-signs-up-as-bpis-newest-endorser/money/}}</ref> bago naging brand ambassador ng [[:en:Milo_(drink)|Milo]] noong 2026.<ref>{{Cite web |date=February 23, 2026 |title=MILO Active Pilipinas launched with Eala as new ambassador |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/milo-active-pilipinas-launched-with-eala-as-new-ambassador.html}}</ref> === Mga parangal === Kinilala si Eala ng [[:en:Philippine_Sportswriters_Association|Philippine Sportswriters Association]] sa walong pagkakataon sa [[:en:PSA_Annual_Awards|PSA Annual Awards]], kabilang ang parangal na ''Athlete of the Year'' noong 2026.<ref>Citations for Eala's PSA Annual Awards: *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 25, 2019 |title=Top PH athletes share limelight in PSA Awards 2019 |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/224351-philippine-athletes-sportswriters-association-awards-2019/ |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Gionco |first=Mark |date=February 29, 2020 |title=PH tennis rising star Alex Eala to be feted at PSA Awards |url=https://sports.inquirer.net/387640/ph-tennis-rising-star-alex-eala-to-be-feted-at-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=March 12, 2021 |title=PSA to honor tennis star Eala, boxing champs Casimero, Taduran |work=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2021/3/12/psa-to-honor-tennis-star-eala-boxing-champs-casimero-taduran |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 27, 2022 |title=Scribes fete world-class PH boxers |language=en |website=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2022/02/27/scribes-fete-world-class-ph-boxers/ |url-status=live |access-date=October 12, 2025 |archive-url= |archive-date=}} *{{Cite news |date=February 12, 2023 |title=PSA Awards: Young Alex Eala to be recognized with President's Award |language=en-US |website=Tiebreaker Times |url=https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/psa-awards-young-alex-eala-to-be-recognized-with-presidents-award/261823 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 10, 2023 |title=Eala recipient of PSA Prexy Awards |work=The Philippine Star |url=https://www.philstar.com/sports/2023/02/10/2243942/eala-recipient-psa-prexy-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=January 24, 2024 |title=Alex Eala, Tots Carlos to be recognized in PSA Awards |website=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/01/15/24/alex-eala-tots-carlos-to-be-recognized-in-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Malanum |first=Jean |date=October 9, 2025 |title=Eala tops PSA achievers for September |language=en |website=Philippine News Agency |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1260619 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=October 9, 2025 |title=Eala leads PSA's September honorees |language=en |website=SunStar Publishing Inc. |url=https://www.sunstar.com.ph/davao/sports/eala-leads-psas-september-honorees |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 17, 2026 |title=Alex Eala hails PSA Athlete of the Year award a proof of PH tennis' rise |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/people/athletes/alex-eala-hails-athlete-of-year-award-proof-tennis-rise-philippines/ |access-date=February 17, 2026}}</ref> Noong 2021, isinama siya ng [[:en:Tatler_Asia|''Tatler Asia'']] sa talaan ng mga pinakamataas ang impluwensya na tao sa Asya.<ref>{{cite news |title=Asia's Most Influential Philippines 2021 |url=https://www.tatlerasia.com/list/ami/ph?page=3&industry=all&region=ph&year=2021}}</ref> Noong Abril 2025, ginawaran si Eala ng ''Premios Tanglaw'' ng [[:en:Embassy_of_the_Philippines|Embahada ng Pilipinas]] sa Madrid bilang pagkilala sa kanyang ambag sa [[:en:Philippines–Spain_relations|ugnayan ng Pilipinas at Espanya]].<ref>{{cite news |date=April 2025 |title=Premios Tanglaw honoring Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/premios-tanglaw-eala}}</ref> ==Mga laro ni Eala== === Mga junior na laro === {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Singles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || R2 || R3 || A || A |- | French Open || A || SF || A || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || A || W |} {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Doubles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || A || W || A || A |- | French Open || A || A || W || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || SF || – |} === Propesyonal na Laro === ==== ITF Women's World Tour Titles ==== {| class="wikitable" ! Taon !! Paligsahan !! Tier !! Paligsahan !! Katungali |- | 2021 || W15 Manacor || ITF || Isahan || – |- | 2022 || W25 Chiang Rai || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Yecla || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Roehampton || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W50 Pune || ITF || Dalawahan || Darja Semeņistaja |- | 2024 || W75 Croissy-Beaubourg || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |} ==== 2020 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Las Palmas de Gran Canaria 2 || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anna Zarycka || 2–6, 4–6 |- | Las Palmas de Gran Canaria || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Lara Salden || 0–6, 6–2, 2–6 |- | Melilla || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anastasia Charaeva || 3–6, 3–6 |- | Monastir 9 || W15 || Matigas || Pangalawang Yugto || Nina Stadler || 6–4, 6–7, 5–7 |} ==== 2021 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Korte !! Tier !! Kalaban !! Yugto !! Iskor |- | Miami Open || Matigas || WTA 1000 || Viktória Hrunčáková || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Romanian Open (Cluj-Napoca) || Luwad || WTA 250 || Mayar Sherif || Pangalawang Yugto || 2–6, 2–6 |- | W15 Manacor 1 || W15 || Matigas || Yvonne Cavalle-Reimers || Final || 5–7, 6–1, 6–2 |- | W15 Manacor 2 || W15 || Matigas || Ylena In-Albon || Kwarterpinals || 0–6, 3–6 |- | W15 Manacor 3 || W15 || Matigas || Oksana Selekhmeteva || Kwarterpinals || 2–6, 3–6 |- | W25 Grenoble || W25 || Matigas || Maja Chwalińska || Kwarterpinals || 0–6, 4–6 |- | W25 Manacor 4 || W25 || Matigas || Jana Fett || Pangalawang Yugto || 6–4, 3–6, 5–7 |- | W15 Manacor 5 || W15 || Matigas || Simona Waltert || Unang Yugto || 4–6, 6–2, 5–7 |- | W60 Bellinzona || W60 || Luwad || Simona Waltert || Pangalawang Yugto || 5–7, 6–3, 2–6 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Irene Burillo Escorihuela || Pangalawang Yugto || 2–6, 4–6 |- | W25 Madrid 2 || W25 || Matigas || Andrea Lázaro García || Unang Yugto || 6–2, 4–6, 4–6 |- | W25 Milovice || W25 || Matigas || Daria Astakhova || Unang Yugto || 2–6, 2–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | W25 Madrid || W25 || Matigas || Victoria Jiménez Kasintseva || Kwarterpinals || Olivia Tjandramulia / Ashley Lahey || 5–7, 6–4, 6–10 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Oksana Selekhmeteva || Final || Justina Mikulskytė / Oana Simion || 3–6, 5–7 |} ==== 2022 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Madison Brengle || 2–6, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Anna Bondár || 0–6, 0–6 |- | Manacor 1 || W25 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Alice Rame || 2–6, 4–6 |- | Manacor 3 || W25 || Matigas || Unang Yugto || Giulia Gatto-Monticone || 2–6, 1–6 |- | Grenoble || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Chloé Paquet || 6–4, 5–7, 3–6 |- | Macon || W25 || Matigas || Unang Yugto || Anna Ukolova || 6–1, 2–6, 6–7(3) |- | Joue-les-Tours || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Oksana Selekhmeteva || 3–6, 3–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Final || Luksika Kumkhum || 6–4, 6–2 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Erika Sema || 3–6, 6–2, 3–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Anna-Lena Robbe || 6–7(3), 3–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Final || Marina Bassols Ribera || 4–6, 5–7 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Jessika Ponchet || 2–6, 1–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Alexandra Bozovic || 6–1, 4–6, 5–7 |- | Vitoria-Gasteiz || W60 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet || 4–6, 4–6 |- | El Espinar || W25 || Matigas || Semipaynal || Eva Guerrero Alvarez || 2–6, 6–3, 2–6 |- | Grodzisk Mazowiecki || W100 || Matigas || Unang Yugto || Katharina Hobgarski || 4–6, 3–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Katarzyna Kawa || 6–2, 4–6, 0–6 |- | Rancho Santa Fe || W80 || Matigas || Kwarterpinals || Marcela Zacarías || 2–6, 5–7 |- | Hamburg || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Ysaline Bonaventure || 4–6, 0–6 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Semipaynal || Ysaline Bonaventure || 1–6, 6–3, 3–6 |- | Shrewsbury || W100 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Maia Lumsden || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Manacor || W25 || Matigas || Elsa Jacquemot || Kwarterpinals || Olga Parres Azcoitia / Aurora Zantedeschi || 6–2, 4–6, 3–10 |- | Macon || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Audrey Albie / Aubane Droguet || 4–6, 2–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Indy De Vroome || Unang Yugto || Patcharin Cheapchandej / Punnin Kovapitukted || 6–4, 5–7, 6–10 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kyōka Okamura || Kwarterpinals || Pimrada Jattavapornvanit / Gozal Ainitdinova || 6–4, 7–6(4), 2–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Olga Helmi / Adithya Karunaratne || 0–6, 4–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Liang En-shuo || Kwarterpinals || Tímea Babos / Valeria Savinykh || 2–6, 4–6 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Marina Bassols Ribera || Semipaynal || Valeria Savinykh / Fanny Stollár || 2–6, 0–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Lizette Cabrera || Kwarterpinals || Justina Mikulskyte / Hong Yi Cody Wong || 5–7, 4–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Annaëlle Robbe || Pangalawang Yugto || Madison Brengle || 6–3, 6–7, 6–10 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Petra Marcinko || Kwarterpinals || Miriam Skoch / Markéta Vondroušová || 5–7, 2–6 |} ==== 2023 ==== {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Misaki Doi || 6–4, 1–6, 3–6 |- | Thailand Open (Hua Hin) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (6) || 2–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Irina-Camelia Begu || 2–6, 5–7 |- | Mutua Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Tatjana Maria || 1–6, 1–6 |- | Japan Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Himari Sakatsume (Q) || 0–6, 3–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (3) || 3–6, 0–6 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Elise Mertens (2) || 5–7, 0–6 |- | Canberra || W60 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Oksana Selekhmeteva (7) || 6–3, 4–6, 4–6 |- | Trnava || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Sonay Kartal || 2–6, 2–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Alexandra Cadantu-Ignatik || 0–6, 2–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Ioana Ghioroaie || 5–7, 1–6 |- | Monastir || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Jia-Jing Wang (Q) || 6–0, 4–6, 3–6 |- | Yecla || W15 || Matigas || Final || Valentina Ryser || 6–3, 7–5 |- | Madrid || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Makenna Jones (5) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Unang Yugto || Destanee Aiava || 1–6, 2–6 |- | Palma del Río || W40 || Matigas || Kwarterpinals || Valeria Savinykh (3) || 4–6, 2–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Unang Yugto || Sohyun Park || 4–6, 3–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet (3) || 6–2, 4–6, 2–6 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Georgina García Pérez || 4–6, 3–6 |- | Roehampton || W25 || Matigas || Final || Arina Rodionova (2) || 6–2, 6–3 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Final || Destanee Aiava (6) || 6–3, 4–6, 1–6 |- | Tokyo || W100 || Matigas || Pangalawang Yugto || Kimberly Birrell (5) || 6–4, 6–7, 2–6 |- | Glasgow || W60 || Matigas || Unang Yugto || Suzan Lamens || 6–2, 4–6, 1–6 |- | Nantes || W60 || Matigas || Semipaynal || Gabriela Knutson || 6–2, 3–6, 1–6 |- | Petange || W40 || Matigas || Final || Océane Dodin (3) || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Trnava 2 || W60 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 4–6, 1–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Beatrice Gumulya / Anna Sisková || 3–6, 6–4, 11–13 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Alana Parnaby / Victoria Rodríguez || 6–4, 3–6, 6–10 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 5–7, 6–1, 9–11 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Unang Yugto || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 6–4, 3–6, 3–10 |- | Roehampton 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Talia Gibson / Petra Hule || 1–6, 5–7 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Semipaynal || Erina Hayashi / Saki Imamura || 4–6, 4–6 |- | Tokyo 2 || W100 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 0–6, 7–5, 6–10 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Cristina Bucșa / Bibiane Schoofs || 3–6, 4–6 |- | Glasgow 2 || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Freya Christie / Olivia Gadecki || — |- | Nantes || W60 || Matigas || Unang Yugto || Ekaterina Maklakova / Ekaterina Reyngold || 6–1, 3–6, 6–10 |- | Petange || W40 || Matigas || Semipaynal || Danielle Collins / Isabelle Haverlag || 2–6, 4–7 |} ==== 2024 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Rebecca Peterson (18) || 2–6, 5–7 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Julia Riera (2) || 6–4, 6–7, 4–6 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Lulu Sun (23) || 6–7, 5–7 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Elena-Gabriela Ruse (20) || 6–3, 1–6, 4–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Emiliana Arango || 6–2, 5–7, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Sorana Cîrstea (27) || 3–6, 7–6, 4–6 |- | Wuhan Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Kateřina Siniaková || 3–6, 1–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Magda Linette || 6–7, 1–6 |- | Guadalajara Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (6) || 2–6, 2–6 |- | Ningbo Open || WTA 500 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Priscilla Hon || 4–6, 3–6 |- | Jiangxi Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (1) || 5–7, 6–7 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Bernarda Pera || 0–6, 3–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Ena Shibahara || 7–6, 0–6, 2–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Céline Naef (5) || 4–6, 5–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Tatjana Maria (4) || 5–7, 2–6 |- | Polish Open (Warsaw) || WTA 125 || Matigas || Unang Yugto || Isabella Shinikova || 2–6, 4–6 |- | Veneto Open (Gaiba) || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Sara Errani (4) || 0–6, 6–7 |- | Makarska Open || WTA 125 || Luwad || Unang Yugto || Maria Timofeeva (Q) || 6–1, 3–6, 2–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Final (Winner) || Victoria Jiménez Kasintseva (7) || 6–4, 6–4 |- | Dubai || W100 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (1) || 6–4, 2–6, 2–6 |- | Takasaki || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Mananchaya Sawangkaew (3) || 6–4, 1–6, 2–6 |- | Cary || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Renata Zarazúa (2) || 6–3, 4–6, 3–6 |- | Landisville || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Olivia Gadecki || 1–6, 6–0, 3–6 |- | Porto || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anna Bondar (2) || 4–6, 7–6, 1–6 |- | Trnava 1 || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anastasia Gureva || 2–6, 6–3, 6–7 |- | Trnava 2 || W75 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Martincová (7) || 6–3, 4–6, 6–7 |- | Croissy-Beaubourg || W75 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mona Barthel || 6–4, 4–6, 1–6 |- | Zagreb || W75 || Luwad || Unang Yugto || Tena Lukas || 5–7, 6–3, 4–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Selena Janicijevic || 3–6, 1–6 |- | Indore || W50 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (2) || 4–6, 7–6, 2–6 |- | Pune || W50 || Matigas || Kwarterpinals || Darja Semenistaja (1) || 6–7, 0–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%;" !Paligsahan !Level !Korte !Katungali !Yugto !Kalaban !Iskor |- |Canberra International |WTA 125 |Matigas |Laura Pigossi |Semipaynal |Kaylah McP/ Astra Sharma |6–7(1), 3–6 |- |Pune |W50 |Matigas |Daniela Semenistaja |Final |Naiktha Bains / Fanny Stollar |7–6(8), 6–3 |- |Porto 3 |W75 |Matigas |Alicia Barnett |Kwarterpinals |Anna-Lena Friedsam / Aliccia Barnett |3–6, 4–6 |- |Trnava |W75 |Matigas |Zeynep Sönmez |Semipaynal |Lulu Sun / Moyuka Uchijima |2–6, 2–6 |- |Croissy-Beaubourg |W75 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Maia Lumsden / Jessika Ponchet |7–5, 7–6(4) |- |Oeiras Ladies Open |WTA 125 |Luwad |Taylah Preston |Unang Yugto |Valeria Lepchenko / Anna Falei |4–6, 4–6 |- |Vitoria-Gasteiz |W100 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Lia Karatancheva / Diana Marcinkevica |6–3, 2–6, 10–4 |- |Polish Open |WTA 125 |Matigas |Daniela Semenistaja |Kwarterpinals |Weronika Falkowska / Martyna Kubka |4–6, 5–7 |- |Guadalajara 125 Open |WTA 125 |Matigas |Kimberly Birrell |Kwarterpinals |Katarzyna Piter / Fanny Stollar |4–6, 4–6 |- |Ningbo Open |WTA 500 |Matigas |En Shuo Liang |Kwarterpinals |Giuliana Olmos / Alexandra Panova |1–6, 2–6 |- |Dubai |W100 |Matigas |Valentini Grammatikopoulou |Kwarterpinals |Isabelle Haverlag / Erika Pridankina |7–5, 4–6, 3–10 |} ==== 2025 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Jana Fett (133) || 5–7, 2–6 |- | Singapore Open || WTA 250 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Simona Waltert (179) || 3–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Semipaynal || Jessica Pegula (4) || 6–7, 7–5, 3–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Pangalawang Yugto || Iga Świątek (2) || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Marta Kostyuk (27) || 0–6, 1–6 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Unang Yugto || Emiliana Arango (85) || 0–6, 6–2, 3–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Unang Yugto || Magda Linette (31) || 4–6, 3–6 |- | Eastbourne Open || WTA 250 || Damo || Finals (Pangalawang Puwesto) || Maya Joint || 4–6, 6–1, 6–7 (10–12) |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Unang Yugto || Barbora Krejčíková (16) || 6–3, 2–6, 1–6 |- | National Bank Open (Montreal) || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Markéta Vondroušová (63) || 6–3, 1–6, 2–6 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Pangalawang Yugto || Cristina Bucșa (95) || 4–6, 3–6 |- | São Paulo Open || WTA 250 || Matigas || Kwarterpinals || Janice Tjen (130) || 4–6, 1–6 |- | China Open (Wuhan) || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Moyuka Uchijima (91) || 4–6, 6–3, 2–6 |- | Japan Women's Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Valentová (78) || 1–6, 2–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Claire Liu (305) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Hong Kong Tennis Open || WTA 250 || Matigas || Pangalawang Yugto || Victoria Mboko (21) || 6–3, 3–6, 4–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Shuai Wei (134) || 5–7, 2–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mai Hontama (166) || 6–7, 2–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Pangalawang Yugto || Panna Udvardy (137) || 6–7, 4–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Damo || Unang Yugto || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6, 1–6 |- | Ilkley Open || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Rebecca Marino (107) || 6–1, 0–6, 6–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Kampeon || Panna Udvardy (134) || 1–6, 7–5, 6–3 |- | Jingshan Tennis Open || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Lulu Sun (146) || 6–3, 4–6, 2–6 |- | Suzhou Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals || Viktorija Golubic (70) || 6–2, 2–6, 6–7 |} '''Withdrawals''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Reason |- | Cincinnati Open || WTA 1000 || Matigas || Pinsala sa balikat |- | Monterrey Open || WTA 500 || Matigas || Pinsala sa balikat |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Nadiia Kichenok || Semipaynal || Katarzyna Piter / Janice Tjen || 7–6(4), 3–6, 5–10 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Coco Gauff || Kwarterpinals || Jasmine Paolini / Sara Errani || 5–7, 6–3, 7–10 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Renata Zarazúa || Pangalawang Yugto || Olga Danilović / Anastasia Potapova || 1–6, 3–6 |- | Hong Kong Open || WTA 250 || Matigas || Chan Hao‑ching || Unang Yugto || Kamilla Rakhimova / Aliaksandra Sasnovich || 6–3, 1–6, 7–10 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Eva Lys || Unang Yugto || Ingrid Gamarra Martins / Quinn Gleason || 4–6, 2–6 |- | Birmingham Open || WTA 250 || Damo || Rebeka Masarova || Unang Yugto || Storm Hunter / Ellen Perez || 4–6, 4–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Tsao Chia‑yi || Unang Yugto || Amina Anshba / Elena Pridankina || 4–6, 4–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Katie Volynets || Unang Yugto || Carmen Corley / Olivia Gadecki || 3–6, 4–6 |} ==== 2026 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Semipaynal || Wang Xinyu || 7–5, 5–7, 6–4 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Unang Yugto || Alycia Parks || 6–0, 3–6, 2–6 |- | Philippines Womens Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals|| Camila Osorio || 4-6, 4-6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Kwarterpinals || Ekaterina Alexandrova|| 3-6, 3-6 |- | Qatar Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto|| Tereza Valentová|| 6-7 (6), 1-6 |- |Dubai Tennis Kampeonships |WTA 1000 |Matigas |Kwarterpinals |Coco Gauff |0-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Linda Noskova |2-6, 0-6 |- |Miami Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Karolína Muchová |0-6,2-6 |- |Linz Open |WTA 500 |Luwad |Pangalawang Yugto |Jelena Ostapenko |4-6, 5-7 |- |Stuttgart Open |WTA 500 |Luwad | Unang Yugto | Leylah Fernandez | 1-6, 4-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Pangalawang Yugto |Elise Mertens |2-6, 1-6 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Pangatlong Yugto |Elena Rybakina |4-6, 3-6 |- |Strasbourg International |WTA 500 |Luwad |Unang Yugto |Oleksandra Oliynykova |6-3, 5-7, 3-6 |- |French Open |Grand Slam |Luwad |Unang Yugto |Iva Jovic |4-6, 2-6 |- |HSBC Championships |WTA 500 |Damo | | | |- |Berlin Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Bad Homburg Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Eastbourne Open |WTA 250 |Damo | | | |- |Wimbledon |Grand Slam |Damo | | | |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Iva Jovic || Semipaynal || Xu Yifan / Yang Zhaoxuan || 5–7, 3–6 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Ingrid Martins || Unang Yugto || Shuko Aoyama / Magda Linette || 6–7(3), 6–2, 3–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Janice Tjen|| Semipaynal|| Tereza Mihalíková / Olivia Nicholls|| 4-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Iva Jovic |Unang Yugto |Hailey Baptiste / Jelena Ostapenko |2-6, 2-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Zeynep Sönmez |Pangalawang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 5-7 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Hailey Baptiste |Unang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 2-6 |- | | | | | | | |- |} == Taunang ranggo ng WTA == {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ ! Taon !! Isahan !! Dalawahan |- | 2021 || 529 || 780 |- | 2022 || 219 || 594 |- | 2023 || 205 || 436 |- | 2024 || 158 || 239 |- | 2025 || 50 || 161 |} Pinagmulan: Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA<ref>{{Cite web |date=May 13, 2026 |title=Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA|url=https://www.wtatennis.com/players/330332/- |access-date=May 13, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==Mga pananda== {{notelist}} ==Mga sanggunian== {{reflist}} ==Mga panlabas na kawing== [https://www.wtatennis.com/players/330332/- Alexandra Eala Official WTA Page] [https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/overview/ Alexandra Eala Official ITF Women's World Tennis Page] [https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 Alexandra Eala's Tennis Abstract page] [[:en:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on English Wikipedia (English)]] [https://tv-philippines.fandom.com/wiki/Alex_Eala Alexandra Eala on Fandom (English)] [[:simple:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on Simple Wikipedia]] 3sm713a9kipt7ch1414jwzjx2tw1oro 2209428 2209368 2026-05-28T02:17:52Z Tabilay 153890 /* Mga parangal */ 2209428 wikitext text/x-wiki {{Use mdy dates|date=April 2025}} {{Infobox tennis biography |name = Alexandra Eala |image = Ealas and Patrick Gregorio (cropped Alexandra Eala).jpg |image_upright = .8 |caption = Eala at the [[:en:2025 SEA Games|2025 SEA Games]] |fullname = Alexandra Maniego Eala |country = {{PHI}} |residence = [[Metro Manila]], Philippines<br>[[Mallorca]], Spain |birth_date = {{birth date and age|2005|5|23}} |birth_place = [[Quezon City]], Philippines |height = {{height|m=1.75}} |turnedpro = March 2020 |plays = Left-handed (two-handed backhand) |coach = Joan Bosch<br> Alexandro Viaene<br>Lluc Bauza (Fitness Coach) |careerprizemoney = US 1,997,574 |singlesrecord = {{tennis record|won=212|lost=130}} |singlestitles = 0 |highestsinglesranking = No. 29 (March 16, 2026) |currentsinglesranking = No. 37 (May 25, 2026) |doublesrecord = {{tennis record|won=48|lost=46}} |doublestitles = 0 |highestdoublesranking = No. 88 (May 4, 2026) |currentdoublesranking = No. 116 (May 25, 2026) |updated = May 25, 2026 |AustralianOpenresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's singles|2026]]) |FrenchOpenresult = 1R ([[:en:2026 French Open – Women's singles|2026]]) |Wimbledonresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's singles|2025]]) |USOpenresult = 2R ([[:en:2025 US Open – Women's singles|2025]]) |AustralianOpenDoublesresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's doubles|2026]]) |FrenchOpenDoublesresult = 2R ([[:en:2025 French Open – Women's doubles|2025]]) |WimbledonDoublesresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's doubles|2025]]) | medaltemplates-expand = no | medaltemplates = {{MedalCountry |the {{PHI}}}} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the SEA Games|SEA Games]]}} {{MedalGold | 2025 Thailand | Singles }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Team }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Singles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Team }} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the Asian Games|Asian Games]]}} {{MedalBronze | 2022 Hangzhou | Singles }} {{MedalBronze|2022 Hangzhou|Mixed doubles}} }} Si '''Alexandra Maniego Eala''' (isinilang Mayo 23, 2005 sa [[Quezon City]]) ay Pilipinong manlalaro ng [[tenis]]. Siya ang pinakamataas na ranggong Pilipino, umabot sa pandaigdigang bilang na 29 noong Marso 16, 2026.<ref name=":11">{{Cite news |last=Castillejo |first=Dyan |date=March 16, 2026 |title=Alex Eala rises to career-high World No. 29 |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/16/eala-rises-to-career-high-world-no-29-in-latest-wta-rankings-1032}}</ref> Nagwagi siya ng junior Grand Slam titles: doubles sa 2020 Australian Open at 2021 French Open, at singles sa 2022 US Open.<ref name=":1">{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=September 10, 2022 |title=Eala captures US Open girls' singles crown |url=https://www.rappler.com/sports/final-results-alex-eala-lucie-havlickova-us-open-september-10-2022/}}</ref> Mayroon siyang 5 ITF singles at 3 ITF doubles titles, at noong 2025 umabot sa semifinal ng Miami Open, final ng Eastbourne Open, at nagwagi sa WTA 125 Guadalajara Open.<ref name=":62">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Singles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/d/titles/ |access-date=2025-12-03 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":72">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Doubles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/titles/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":63">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Singles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> Simula noong 2023, lumahok si Eala sa mga Grand Slam tournaments bilang propesyonal, kung saan nakapasok siya sa main draw mula 2025 French Open hanggang 2026 Australian Open at umabot sa ikalawang round ng 2025 US Open sa singles.<ref name=":63" /> Sa doubles naman, nakapaglaro siya noong 2025 at 2026, na ang pinakamataas na resulta ay ang ikalawang round ng 2025 French Open.<ref name=":6" /> Si Eala ay nagwagi ng mga pilak na medalya sa 2021 SEA Games at 2022 Asian Games, at pinangunahan ang koponan sa promosyon sa Group I noong 2024. Noong 2025 SEA Games, nakamit niya ang gintong medalya sa women’s singles at dalawang tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":7" /><ref name=":8" /><ref name=":12" /><ref name=":13" /> == Maagang Buhay == Si '''Alexandra Maniego Eala''' ay ipinanganak noong Mayo 23, 2005 sa [[Lungsod Quezon]], Pilipinas, kina Michael Eala, isang business executive,<ref>{{cite web |last1=Jara-Puyod |first1=Mariecar |title=‘Eala’s grit, humility and passion have captured every Filipino’s heart,' says Philippine Ambassador Alfonso Ver |url=https://www.gulftoday.ae/sport/2026/02/20/ealas-grit-humility-and-passion-have-captured-every-filipinos-heart-says-philippine-ambassador-alfonso-ver |website=Gulf Today |publisher=Gulf Today |access-date=26 March 2026}}</ref> at [[:en:Rizza_Maniego-Eala|Rosemarie Maniego-Eala]], dating [[Globe Telecom]] CFO hanggang 2024 at dating pambansang manlalangoy na nagwagi ng tansong medalya sa [[:en:1985_SEA_Games|1985 SEA Games]]. Ang kanyang mga tiyuhin ay sina [[:en:Noli_Eala|Noli Eala]], dating chairperson ng [[:en:Philippine_Sports_Commission|Philippine Sports Commission]] at commissioner ng [[Philippine Basketball Association]],<ref name="Philstar">{{cite news |last1=Acebuche |first1=Yoniel |title=Alex Eala: What to know about the tennis phenom making history on the court |url=https://www.philstarlife.com/celebrity/828326-what-to-know-alex-eala |access-date=August 28, 2025 |work=[[The Philippine Star]] |date=March 28, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Cordero |first=Abac |date=August 30, 2022 |title=Noli Eala named new Philippine Sports Commission chairman |url=https://www.philstar.com/sports/2022/08/30/2206206/noli-eala-named-new-philippine-sports-commission-chairman |access-date=November 5, 2025 |work=[[The Philippine Star]]}}</ref> at ang fashion designer na si Rhett Eala.<ref>{{cite news |last1=Tunac |first1=Hermes Joy |title=Alex Eala reveals uncle Rhett Eala designed the elegant Filipiniana she wore at Laureus Awards 2026 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/shoppingandfashion/985027/alex-eala-reveals-uncle-rhett-eala-designed-the-elegant-filipiniana-she-wore-at-laureus-awar/story/ |work=[[GMA News]] |date=April 23, 2026}}</ref> Ang kanyang kapatid na si Michael Francis "Miko" Eala ay naglaro ng tennis para sa [[:en:Penn_State_Nittany_Lions|Penn State Nittany Lions]] mula 2020 hanggang 2024.<ref>{{Cite news |author1=Castillejo, Dyan |date=May 6, 2024 |title=Filipino athletes graduate as part of Penn State's class of 2024 |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2024/5/6/filipino-athletes-graduate-as-part-of-penn-state-s-class-of-2024-1839 |work=[[ABS-CBN News]]}}</ref><ref name="PEP2">{{Cite news |last1=Bravo |date=March 27, 2025 |title=Who is Alex Eala, Pinoy tennis player at 2025 Miami Open? |url=https://www.pep.ph/peptionary/186040/alex-eala-a5128-20250327 |website=Philippine Entertainment Portal}}</ref> Nagsimula si Eala sa tennis sa edad na apat,<ref>{{cite news |last1=Hilotin |title=Alex Eala: Rapid rise in tennis rankings, what's next? |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/alex-eala-rapid-rise-in-tennis-rankings-whats-next-1.500248201 |work=[Gulf News |date=August 28, 2025}}</ref> ipinakilala ng kanyang lolo sa ina na si Roberto Maniego, na siya ring unang coach.<ref>{{Cite web |date=November 30, 2022 |title=The rise of Alexandra Eala making headlines in the Philippines and beyond |url=https://www.wtatennis.com/news/2921343/alexandra-eala |website=Women's Tennis Association}}</ref><ref>{{cite news |last=Payo |date=August 31, 2025 |title=Alex Eala and the guts to be first |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-guts-first-philippine-tennis/ |work=[[Rappler]]}}</ref> Nag-aral siya sa Immaculate Conception Academy sa [[San Juan, Metro Manila|San Juan]] at [[:en:Colegio_San_Agustin_–_Makati|Colegio San Agustin]] sa [[Makati]], bago lumipat sa [[:en:Rafa_Nadal_Academy|Rafa Nadal Academy]] sa [[:en:Manacor|Manacor]], Espanya, kung saan siya nagtapos noong 2023.<ref>{{cite news |last1=Mina |title=How Alex Eala became a world-class tennis champion |url=https://www.abs-cbn.com/sports/10/22/22/what-it-took-for-alex-eala-to-become-a-tennis-world-champ |work=[[ABS-CBN News]] |date=October 22, 2022}}</ref><ref>{{Cite web |date=December 19, 2025 |title=Alex Eala Biography: Acing Her Path to the Tennis Court |url=https://www.globe.com.ph/blog/alex-eala-journey-to-pro |website=[[Globe Telecom|Globe]]}}</ref> == Personal na buhay == Tinukoy ni Eala ang [[:en:Kaldereta|kaldereta]] bilang kanyang paboritong ulam<ref>{{Cite web |last=Mina |first=Inna |date=3 Pebrero 2026 |title=Ikaw ba ay tao ng Kare-Kare? Ang ranggo ni Alex Eala sa pagkaing Pilipino ay maaaring ikagulat mo |url=https://onesports.ph/more-sports/article/40770/are-you-a-kare-kare-person-alex-eala-filipino-food-rankings-might-surprise-you |access-date=23 Pebrero 2026 |website=One Sports |language=tl}}</ref> Mas gusto niya ang [[matcha]] kaysa sa kape.<ref>{{cite web |last1=Castillejo |first1=Dyan |title=Ibinunyag ni Alex Eala at mga kapwa propesyonal ang kanilang personalidad sa labas ng korte sa Players Box Podcast |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/1/alex-eala-joins-fellow-players-on-the-players-box-podcast-0007 |website=ABS-CBN Sports |publisher=ABS-CBN Network |access-date=31 Marso 2026}}</ref> Multilingual si Eala, nagsasalita ng Ingles, Kastila, at kanyang katutubong [[Wikang Tagalog|Tagalog]].<ref>{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |website=The Athletic |publisher=The New York Times |access-date=25 Marso 2026}}</ref> Ipinahayag niya ang kanyang kagustuhan sa [[:en:Wimbledon_Championships|Wimbledon]] sa mga Grand Slam na torneo. <ref>{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=3 Hulyo 2025 |title='Living my dream': Nagdiwang si Alex Eala sa makasaysayang Wimbledon stint |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-revels-historic-wimbledon-stint-2025/ |access-date=3 Hulyo 2025 |website=Rappler |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=24 Disyembre 2025 |title=Vogue Rapid-Fire interview kay Alex Eala |url=https://www.instagram.com/reels/DSoxP5lk1bS/ |access-date=24 Disyembre 2025 |website=Instagram |language=tl}}</ref> Tinukoy ni Eala si [[Maria Sharapova]] bilang impluwensya sa kanyang istilo ng paglalaro, at siya ay nagsanay kasama si [[Rafael Nadal]] gayundin ang kanyang kapatid na si Miko.<ref>{{Cite web |last=Atencio |first=Peter |date=19 Hulyo 2025 |title=Ang impluwensya ni Sharapova ang nagtutulak sa agresibong laro ni Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/sports-plus/314618107/sharapovas-influence-drives-alex-ealas-aggressive-game.html |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Manila Standard |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=20 Nobyembre 2025 |title=Naglaro si Alex Eala kasama si Rafael Nadal |url=https://sports.inquirer.net/649046/alex-eala-trains-with-rafael-nadal-in-his-return-to-court |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Inquirer |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 Agosto 2025 |title=Bago ang malalaking tao, palaging nasa tabi ni Alex Eala ang kanyang kapatid na si Miko |url=https://www.spin.ph/tennis/get-to-know-alex-eala-older-brother-and-avid-supporter-miko-a6035-20250827 |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> Ang kanyang tagumpay sa 2025 Miami Open ay nagtatag kay Eala bilang isa sa mga pinakatanyag na atleta ng Pilipinas, na inihahambing ng mga komentarista ang kanyang impluwensya kay boksingero [[Manny Pacquiao]]. Napansin ng mamamahayag sa palakasan at dating manlalaro ng tennis na si [[:en:Dyan_Castillejo|Dyan Castillejo]] na tinatrato na siya ng mga tagahanga "na para bang nanalo na siya ng Grand Slam." Pinalakas niya ang kanyang koneksyon sa mga tagasuporta sa pamamagitan ng pagsasalita sa Tagalog, at ang kanyang pag-angat ay nagpasiklab ng bagong interes sa tennis sa Pilipinas at sa mga [[:en:Overseas_Filipinos_Filipino_diaspora|komunidad ng Pilipino sa ibayong dagat]]. Dumadalo ang mga tagahanga sa kanyang mga laban sa malaking bilang, habang marami ang sumusubaybay mula sa bahay at sa buong mundo sa kabila ng pagkakaiba ng oras. Inihambing ng mga analista ang kanyang epekto sa pagpapalawak ng tennis sa mga pigura tulad nina [[:en:Li_Na|Li Na]] at [[:en:Ons_Jabeur|Ons Jabeur]].<ref name="mo">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Mas naging palakaibigan si Eala sa tour at nakabuo ng mga sumusuportang pagkakaibigan kina [[:en:Iva_Jović|Iva Jović]], [[:en:Zeynep_Sonmez|Zeynep Sonmez]], [[:en:Victoria_Mboko|Victoria Mboko]], [[:en:Eva_Lys|Eva Lys]], [[:en:Leylah_Fernandez|Leylah Fernandez]], at [[:en:Lizette_Cabrera|Lizette Cabrera]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=9 Marso 2026 |title=Ibinunyag ni Alex Eala ang mga kaibigan na kanyang nakilala sa kanyang batang karera sa WTA |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-bares-friends-she-has-made-in-her-young-wta-career-a6035-20260309 |access-date=9 Marso 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> == Karera == === Juniors === Sa edad na 12, nagwagi si Eala sa 2018 [[:en:Les_Petit_As|Les Petits As]] sa Pransya,<ref>{{Cite web |date=January 28, 2018 |title=Lilov & Eala win at Les Petits As |url=https://www.tenniseurope.org/cookies/?returnurl=%2Fnews%2F117748%2FLilov-Eala-win-at-Les-Petits-As |access-date=November 14, 2024 |website=Tennis Europe}}</ref> at nakuha ang kanyang unang under‑18 singles at doubles titles sa ITF Trofeo David Ferrer sa Alicante, Spain.<ref>{{Cite web |last=Payo |first=Jasmine |date=April 25, 2025 |title=Building blocks to success: Rundown of Alex Eala’s best tennis campaigns |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-best-tennis-campaigns/ |access-date=November 14, 2025 |website=Rappler |language=en-US}}</ref> Noong 2019, napanalunan ni Eala ang [[:en:Orange_Bowl_(tennis)|Orange Bowl]] girls’ doubles title kasama si [[:en:Evialina_Laskevich|Laskevich]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=December 17, 2019 |title=Better chemistry sparked teen tennis star Alex Eala's win at Orange Bowl Doubles |language=en |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/life/guide/alex-eala-caps-off-2019-with-orange-bowl-doubles-title-a2442-20191217 |access-date=January 12, 2026}}</ref> Noong 2020, nagwagi siya sa [[:en:2020_Australian_Open_–_Girls'_doubles|Australian Open]] girls’ doubles kasama si [[:en:Priska_Madelyn_Nugroho|Nugroho]].<ref>{{Cite web |date=2020-01-31 |title=Eala, Nugroho capture Australian Open girls' doubles title |url=https://www.espn.com/story/_/id/28604688/eala-nugroho-capture-australian-open-girls-doubles-title |access-date=2025-10-08 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Sa 2021 [[:en:2021_French_Open_–_Girls'_doubles|French Open]], nakuha niya ang ikalawang junior Grand Slam doubles title kasama si [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]].<ref>{{Cite news |last=Go |first=Beatrice |date=April 5, 2023 |title=Alex Eala clinches juniors world No. 2 after French Open romp |work=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-ranking-itf-world-juniors-2020/ |access-date=November 16, 2025}}</ref> Noong Hulyo 2021, nagwagi siya ng isahan at dalawahan (kasama si Madison Sieg) sa [[:en:Trofeo_Bonfiglio|Trofeo Bonfiglio]] sa Milan.<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=July 17, 2021 |title=Alex Eala clinches doubles crown, to play singles final in Milan juniors |work=ABS CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/07/17/21/alex-eala-tennis-milan}}</ref> Noong 2022, gumawa siya ng kasaysayan bilang unang Pilipinong nagwagi ng junior Grand Slam singles title sa [[:en:2022_US_Open_–_Girls'_singles|US Open]].<ref>{{Cite web |last=Levinsohn |first=Dan |date=September 10, 2022 |title=Alexandra Eala becomes first Filipina to win a junior Grand Slam singles title at the 2022 US Open |url=https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-10/alexandra_eala_becomes_first_filipina_to_win_a_junior_grand_slam_singles_title_at_the_2022_us_open.html |access-date=November 14, 2025 |website=US Open}}</ref> === Prupesyonal na karera === ==== 2020 ==== '''Isahan''' Noong 2020, lumahok si Eala sa limang paligsahan ng [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa isahan. Umabot siya sa pangalawang yugto sa W25 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]], W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Castellón]], at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Monastir]]. Natapos naman siya sa unang yugto sa W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]] at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|Melilla]]. ==== 2021 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2021_WTA_Tour|WTA Tour]], unang sumabak si Eala sa [[:en:2021_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami Open]] ngunit hindi siya nakalusot sa qualifying. Gayunpaman, sa [[:en:2021_Winners_Open_–_Singles|Cluj-Napoca 250]], nakapasok siya sa pangunahing draw at umabot hanggang sa pangalawang yugto bago natalo kay [[:en:Mayar_Sherif|Sherif]].<ref name=":5">{{Cite web |title=Tennis Abstract: Alexandra Eala |url=https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 |access-date=December 3, 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |title=ITF: Alex Eala Singles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/activity/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala |access-date=February 2, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2021, lumahok si Eala sa dalawang paligsahan ng [[:en:2021_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa dalawahan. Sa W25 Madrid, kasama si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]], nakarating sila sa quarterfinals. Samantala, sa W25 Platja d’Aro, nakipag‑pares siya kay [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]] at umabot sila hanggang sa finals.<ref name=":6">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Doubles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches?type=D#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==== 2022 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2022_WTA_Tour|WTA Tour]], tampok ang kaniyang pagsabak sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], subalit natalo siya sa unang yugto at sa qualifying na yugto.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2022_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagwagi siya sa W25 Chiang Rai at naging ikalawang puwesto sa W60 Madrid 2. Umabot din siya sa semifinals ng W80 Poitiers, W60 Vitoria‑Gasteiz, at W25 El Espinar.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nakapasok siya sa quarterfinals ng W80 Rancho Santa Fe, W60 Templeton, W25 Madrid, at W25 Chiang Rai 2.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Sa WTA Tour, nakapaglaro siya sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_doubles|Miami 1000]] at sa qualifying ng [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref name=":0">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang kanyang pangarap na naging tennis phenomenon |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Sa ITF circuit, lumahok siya sa sampung torneo. Ang pinakamataas na narating niya ay ang semifinals sa W25 Palma del Río kasama si [[:en:Marina_Bassols_Ribera|Ribera]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng pitong torneo at dalawang torneo na nabigo sa maagang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2023 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2023_WTA_Tour|WTA Tour]], lumahok siya sa qualifying ugtong [[:en:2023_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]] ngunit nabigo. Natalo rin siya sa unang yugto ng [[:en:2023_Thailand_Open_–_Singles|Thailand 250]], [[:en:2023_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]], [[:en:2023_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]], at [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Singles|Monastir 250]]. Lumaban din siya bilang wildcard sa [[:en:2023_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2023_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakamit niya ang dalawang pinakamalalaking tagumpay sa isahan: una sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(April–June)|W15 Yecla]] at kasunod sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Roehampton]].<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=June 4, 2023 |title=Alex Eala claims third ITF crown at W25 Yecla in Spain |url=https://www.abs-cbn.com/sports/06/04/23/tennis-alex-eala-claims-third-itf-crown-at-w25-yecla |access-date=November 7, 2025 |work=ABS CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=August 13, 2023 |title=Alex Eala wins fourth ITF title, rules W25 Roehampton |url=https://sports.inquirer.net/523461/alex-eala-wins-fourth-itf-title-rules-w25-roehampton |access-date=November 7, 2025 |website=Inquirer.net |language=en-US}}</ref> Nakarating siya sa finals ng [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Aldershot]] at [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|W40 Petange]]; sa semifinals ng [[:en:2023_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|W100 Vitoria-Gasteiz]] at [[:en:2023_Engie_Open_Nantes_Atlantique_–_Singles|W60 Nantes]]; at sa quarterfinals ng [[:en:2023_Women's_TEC_Cup_–_Singles|W60 Barcelona]] at [[:en:2023_Ando_Securities_Open_–_Singles|W100 Tokyo]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nagtapos siya sa ika-191 na puwesto sa pagtatapos ng taon.<ref>{{Cite news |last=Satumbaga-Villar |first=Kristel |date=September 20, 2023 |title=Eala improves to career-high No. 191 in WTA rankings |url=https://mb.com.ph/2023/9/20/eala-improves-to-career-high-no-191-in-wta-rankings |access-date=November 7, 2025 |website=Manila Bulletin}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2023, lumahok si Eala sa mga torneo ng ITF at WTA sa dalawahan. Umabot siya sa apat na semifinals (W60 Trnava, W100 Tokyo, W25 Aldershot, W40 Petange), nakapasok sa apat na quarterfinals (W25 Zaragoza, W100 Vitoria-Gasteiz, W25 Roehampton, W60 Glasgow), at ilang beses na nakarating sa nangyugto kabilang ang [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Doubles|Monastir 250]]. Karamihan sa mga torneo ay ginanap sa matitigas na korte maliban sa W60 Chiasso, isang palaro na ginanap sa luwad.<ref name=":6" /> ==== 2024 ==== '''Isahan''' Noong 2024, hindi nakalusot si Eala sa qualifiers ng apat na Grand Slam ([[:en:2024_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]], [[:en:2024_French_Open_–_Women's_singles_qualifying|French Open]], [[:en:2024_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles_qualifying|Wimbledon]], [[:en:2024_US_Open_–_Women's_singles_qualifying|US Open]]). Ang pinakamagandang resulta niya ay ang quarterfinal sa [[:en:2024_Veneto_Open_–_Singles|Veneto 125]] laban kay [[:en:Sara_Errani|Errani]].<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_WTA_Tour|WTA Tour]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] at [[:en:2024_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]]. Nabigo siya sa unang yugto ng [[:en:2024_Guadalajara_Open_Akron_–_Singles|Guadalajara 500]], [[:en:2024_Abu_Dhabi_Open_–_Singles|Abu Dhabi 500]], at sa qualifiers ng [[:en:2024_Ningbo_Open_–_Singles|Ningbo 500]]. Hindi siya nakalusot sa qualifiers ng [[:en:2024_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] at [[:en:2024_Jiangxi_Open_–_Singles|Jiangxi 250]]. Bukod sa semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Oeiras 125]] at [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Makarska_International_Championships_–_Singles|Makarska 125]] at [[:en:2024_Polish_Open_–_Singles|Warsaw 125]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakuha niya ang unang malaking titulo sa W100 [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|Vitoria-Gasteiz]], tinalo si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]] sa final. Umabot din siya sa semifinals ng W100 [https://en.wikipedia.org/wiki/2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_%E2%80%93_Singles Dubai] at W50 [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Indore]], at sa quarterfinals ng W100 Takasaki, W100 Cary, W100 Landisville, W75 Porto, at W75 Trnava. Nabigo naman siya nang maaga sa W75 Zagreb at W60 Bellinzona.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Noong 2024, nagpakita si Eala ng matatag na kampanya sa dalawahan. Sa WTA, ang pinakamalalim niyang resulta ay ang semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_doubles|Canberra 125]] kasama si [[:en:Laura_Pigossi|Pigossi]]. Nagkaroon din siya ng limang quarterfinal finishes: sa [[:en:2024_Ningbo_Open|Ningbo 500]] kasama si [[:en:Liang_En-shuo|Liang]], sa [[:en:2024_Polish_Open_–_Doubles|Warsaw 125]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sa [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Doubles|Guadalajara 125]] kasama si [[:en:Kimberly_Birrell|Birrell]], sa [[:en:2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_–_Doubles|W100 Dubai]] kasama si [[:en:Valentini_Grammatikopoulou|Grammatikopoulou]], at sa [[:en:2024_Porto_Women's_Indoor_ITF_3_–_Doubles|W75 Porto 3]] kasama si [[:en:Alicia_Barnett|Barnett]]. Bukod dito, nagtalo siya sa unang yugto sa [[:en:2024_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] (kasama si [[:en:Taylah_Preston|Preston]]).<ref name=":72" /><ref name=":0" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagtala si Eala ng tatlong titulo: una sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W50 Pune]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sinundan ng magkasunod na panalo kasama si [[:en:Estelle_Cascino|Cascino]] sa [[:en:2024_Open_de_Seine-et-Marne_–_Doubles|W75 Croissy-Beaubourg]] at [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Doubles|W100 Vitoria-Gasteiz]]—ang pinakamataas na titulo niya sa ITF. Umabot din siya sa semifinals ng [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W75 Trnava]] kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]].<ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 27, 2024 |title=Alex Eala cops W50 Pune doubles title with Latvian partner |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/549446/alex-eala-cops-w50-pune-doubles-title-with-latvian-partner |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=March 31, 2024 |title=Eala, partner rule W75 Croissy-Beaubourg doubles tilt |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2024/03/31/2344255/eala-partner-rule-w75-croissy-beaubourg-doubles-tilt |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=July 21, 2024 |title=Alex Eala wins singles and doubles titles at W100 Vitoria-Gasteiz |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/575666/alex-eala-also-wins-singles-title-at-w100-vitoria-gasteiz |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref name=":6" /> ==== 2025 ==== '''Isahan''' Noong 2025, umakyat si Eala mula No. 147 tungo sa career-high No. 50 matapos lumahok sa 27 torneo.<ref name=":4" /> Ang pinakamalaking tagumpay ay dumating sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], kung saan tinalo ang world No. 2 [[:en:Iga_Świątek|Świątek]] sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Jessica_Pegula|Pegula]] sa semifinals. Sa damo, nakarating sa unang WTA final sa [[:en:2025_Eastbourne_Open_–_Women's_singles|Eastbourne 250]], ngunit natalo kay [[:en:Maya_Joint|Joint]]. Sa [[:en:2025_US_Open_–_Women's_singles|US Open]], nakamit ang unang panalo sa main draw at umabot sa ikalawang ugtolaban kay [[:en:Cristina_Bucșa|Bucșa]]. Pagkaraan nito, tinamo ang unang propesyonal na titulo sa [[:en:2025_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], tinalo si [[:en:Panna_Udvardy|Udvardy]] sa final.<ref name=":4" /> Nagtala rin siya ng matatag na hinatnan sa mga sumusunod na paligsahan: quarterfinals sa [[:en:2025_SP_Open_–_Singles|São Paulo 250]] laban kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]], semifinal sa [[:en:2025_Jingshan_Tennis_Open_–_Women's_singles|Jingshan 125]] laban kay [[:en:Lulu_Sun|Sun]] at sa [[:en:2025_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]] laban kay [[:en:Wei_Sijia|Sijia]], at quarterfinals sa [[:en:2025_Ilkley_Open_–_Women's_singles|Ilkley 125]] laban kay [[:en:Rebecca_Marino|Marino]] at sa [[:en:2025_Suzhou_WTA_125_–_Singles|Suzhou 125]] laban kay [[:en:Viktorija_Golubic|Golubic]]. Umabot sa pangalawang yugto sa [[:en:2025_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] laban kay Świątek, at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Singles|Hong Kong 250]] laban kay [[:en:Victoria_Mboko|Mboko]]. Sa iba pang palihsahan nakarating sa pangalawang yugto ng [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Singles|Mumbai 125]] laban kay [[:en:Mai_Hontama|Hontama]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Singles|Oeiras 125]] laban kay Udvardy.<ref name=":4" /> Gayunpaman, marami ring maagang pagkabigo ang natala niya sa taon. Natalo sa unang ugtong [[:en:2025_French_Open_–_Women's_singles|French Open]] kay [[:en:Emiliana_Arango|Arango]], ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles|Wimbledon]] kay [[:en:Barbora_Krejčíková|Krejčíková]], at ng [[:en:2025_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]] sa qualifying kay [[:en:Jana_Fett|Fett]]. Natalo siya sa unang yugtong [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]] kay [[:en:Marta_Kostyuk|Kostyuk]], ng [[:en:2025_Canadian_Open_–_Women's_singles|Montreal 1000]] kay [[:en:Markéta_Vondroušová|Vondroušová]], at sa qualifying ng [[:en:2025_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]] kay [[:en:Moyuka_Uchijima|Uchijima]]. Natalo siys sa unang yugto ng [[:en:2025_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]] kay [[:en:Magda_Linette|Linette]], ng [[:en:2025_Singapore_Tennis_Open_–_Singles|Singapore 250]] kay [[:en:Simona_Waltert|Waltert]], ng [[:en:2025_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]] kay [[:en:Tereza_Valentová|Valentová]], ng [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] kay [[:en:Claire_Liu|Liu]], at sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_singles|Birmingham 250]] kay [[:en:Linda_Fruhvirtová|Fruhvirtová]].<ref name=":4" /> Sa [[:en:2025_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]], tatlong torneo ang nilaro ngunit lahat ay nagtapos sa pangalawang yugto: W100 [[:en:2025_Bengaluru_Open_–_Singles|Bengaluru]] laban kay [[:en:Dalila_Jakupović|Jakupović]], W75 Trnava 1 laban kay [[:en:Céline_Naef|Naef]], at W75 Trnava 2 laban kay [[:en:Valentina_Ryser|Ryser]].<ref name=":2" /> '''Dalawahan''' Noong 2025, lumahok si Eala sa iba’t ibang antas ng WTA Tour sa dalawahan.<ref name=":6" /> Pinakamahusay ang kanyang kampanya sa [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Doubles|Guangzhou 250]], kung saan umabot siya sa semifinals kasama si [[:en:Nadiia_Kichenok|Kichenok]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_doubles|Italian 1000]] kapareha si [[:en:_Coco_Gauff|Coco Gauff]].<ref name=":6" /> Sa mga Grand Slam, umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_French_Open_–_Women's_doubles|French Open]] kasama si [[:en:Renata_Zarazúa|Zarazúa]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_doubles|Wimbledon]] kasama si [[:en:Eva_Lys|Lys]].<ref name=":6" /> Lumahok din siya sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_doubles|Birmingham 250]] kasama si [[:en:Rebeka_Masarova|Masarova]] at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Doubles|Hong Kong 250]] kasama si [[:en:Chan_Hao-ching|Hao-ching]], kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> Sa mga challengers, nakapaglaro siya sa [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Doubles|Mumbai 125]] kasama si [[:en:_Tsao_Chia-yi|Chia-yi]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] kasama si [[:en:Katie_Volynets|Volynets]], na kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2026 ==== '''Isahan''' Sinimulan ni Eala ang kanyang [[:en:2026_WTA_Tour|2026 season]] nang may matibay na simula sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_singles|Auckland 250]]'', kung saan umabot siya sa semifinals bago natalo kay [[:en:Wang_Xinyu|Wang]].<ref>{{cite news |last=Satumbaga-Villar|first=Krystel|date=January 10, 2026|title=Alex Eala succumbs to Chinese rival in Auckland semis|url=https://mb.com.ph/2026/01/10/alex-eala-succumbs-to-chinese-rival-in-auckland-semis|work=The Manila Bulletin|access-date=January 10, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]]'', nabigo siya sa unang round ng singles.<ref>{{cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 19, 2026 |title=Alex Eala exits Australian Open first round |work=Inquirer.net |url=https://sports.inquirer.net/659094/alex-eala-exits-australian-open-first-round-falls-to-alycia-parks}}</ref> Lumaban siya sa ''[[:en:2026_Philippine_Women's_Open_–_Singles|Philippines 125]]'' bilang wildcard at nakapasok sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Camila_Osorio|Osorio]].<ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 29, 2026 |title=Alex Eala exits WTA Philippine Open, bows to Camila Osorio |url=https://sports.inquirer.net/660715/alex-eala-exits-wta-philippine-open-bows-to-camila-osorio |work=Philippine Daily Inquirer |access-date=January 29, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open|Abu Dhabi 1000]]'', umabot siya sa quarterfinals ngunit natalo kay [[:en:Ekaterina_Alexandrova|Alexandrova]].<ref>{{Cite news |last=Gasgonia |first=Dennis |date=February 5, 2026 |title=Natalo si Alex Eala sa quarterfinals ng Abu Dhabi laban kay Alexandrova ng Russia |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2026/2/5/alex-eala-bows-out-of-abu-dhabi-quarterfinals-in-loss-to-russia-s-alexandrova-2244 |work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Qatar_TotalEnergies_Open_–_Singles|Qatar 1000]]'', nabigo siya sa unang yugto.<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=February 9, 2026 |title=Alex Eala exits Qatar Open after falling to Tereza Valentova |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-exits-qatar-open-after-falling-to-tereza-valentova-a5019-20260209 |access-date=February 9, 2026}}</ref> Nakapasok siya sa quarterfinals ng ''[[:en:2026_Dubai_Tennis_Championships_–_Women's_singles|Dubai 1000]]'' bago natalo kay [[:en:Coco_Gauff|Gauff]].<ref>{{Cite news |last=Ballesteros |first=Jan |date=February 19, 2026 |title=Alex Eala succumbs to world No. 4 Coco Gauff in Dubai quarterfinals |website=onesports.ph |url=https://onesports.ph/more-sports/article/41325/alex-eala-succumbs-to-world-no-4-coco-gauff-in-dubai-quarterfinals-1 |access-date=February 19, 2026}}</ref> Sa tinaguriang ''Sunshine Double{{Efn|Ang Sunshine Double ay ang magkasunod na torneo ng Indian Wells Masters at Miami Open, dalawang prestihiyosong ATP Masters 1000 at WTA 1000 na ginaganap tuwing Marso. Nagsisimula ito sa California at nagtatapos sa Florida, at kilala ang tatlong linggong yugto na ito sa maaraw na panahon at mahigpit na iskedyul. Itinuturing itong pinakamahalagang serye ng pinagsamang mga torneo sa labas ng Grand Slams.}}'' na ''[[:en:2026_BNP_Paribas_Open|Indian Wells 1000]]'' at ''[[:en:2026_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]]'', umabot siya sa ika-apat na round sa parehong torneo bago natalo kina [[:en:Linda_Noskova|Noskova]] at [[:en:Karolína_Muchová|Muchová]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=March 11, 2026 |title=Alex Eala bows out of Indian Wells with loss to Linda Nosková |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/11/tennis-alex-eala-bows-out-of-indian-wells-with-loss-to-linda-noskov-1231 |access-date=March 11, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |date=Marso 24, 2026 |title=Alex Eala natanggal sa Miami Open matapos matalo kay Karolína Muchová |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/24/alex-eala-bows-out-of-miami-open-0012 |access-date=Marso 24, 2026}}</ref> Sa mga korteng luwad ng Europa, nakarating si Eala sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_Upper_Austria_Ladies_Linz_–_Singles|Linz 500]] kung saan siya ay tinalo ni [[:en:Jelena_Ostapenko|Ostapenko]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=2026-04-08 |title=Eala nabigo matapos manguna ng 5-1 sa ikalawang set kontra Ostapenko, lumabas sa Linz Open |url=https://www.philstar.com/sports/2026/04/08/2519713/eala-squanders-5-1-second-set-lead-vs-ostapenko-exits-linz-open |access-date=2026-04-08 |website=Philstar.com}}</ref> Sa unang yugto ng [[:en:2026_Porsche_Tennis_Grand_Prix_–_Singles|Stuttgart 500]], siya ay pinatalsik ni [[:en:Leylah_Fernandez|Fernandez]].<ref>{{Cite news |date=2026-04-15 |title=Alex Eala natanggal sa Stuttgart Open matapos matalo kay Leylah Fernandez |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/15/alex-eala-stuttgart-open-0040 |access-date=2026-04-15 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], siya ay natalo ni [[:en:Elise_Mertens|Mertens]].<ref>{{Cite news |last= |first= |date=April 24, 2026 |title=Nagpatuloy ang hirap ni Alex Eala sa clay matapos ang pagkatalo sa Round of 64 laban kay Elise Mertens sa Madrid Open |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/985231/alex-eala-s-clay-struggles-continue-after-round-of-64-loss-to-elise-mertens-in-madrid-open/story/ |access-date=April 24, 2026 |website=GMA News Online |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=April 24, 2026 |title=Alex Eala suffers second round defeat to Elise Mertens at Mutua Madrid Open |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/48579925/alex-eala-suffers-second-round-defeat-elise-mertens-mutua-madrid-open |access-date=April 24, 2026 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Natalo siya kay [[:en:Elena_Rybakina|Rybakina]] sa ikatlong yugto ng [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=May 10, 2026 |title=Alex Eala bows out of Italian Open with loss to Rybakina |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/10/tennis-alex-eala-bows-out-of-italian-open-with-loss-to-rybakina-2341 |work=ABS CBN News}}</ref> Sa sumunod na linggo, siya ay nabigo sa unang round ng [[:en:2026_Internationaux_de_Strasbourg_–_Singles|Strasbourg 500]] matapos matalo kay [[:en:Oleksandra_Oliynykova|Oliynykova]].<ref>{{Cite news |last=Castillejo|first=Dyan|date=May 18, 2026|title=Alex Eala exits Strasbourg in first-round defeat to Oleksandra Oliynykova|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/18/alex-eala-exits-strasbourg-in-loss-to-oliynykova-2339|work=ABS-CBN News|access-date=May 18, 2026}}</ref> Sa [[:en:2026_French_Open_–_Women's_singles|French Open]], siya ay natalo sa unang round laban kay [[:en:Iva_Jovic|Jovic]].<ref>{{Cite news |last=France-Presse |first=Agence |date=May 26, 2026 |title=Umatras si Alex Eala sa French Open matapos matalo kay Iva Jovic |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/26/tennis-alex-eala-exits-french-open-with-loss-to-iva-jovic-1857 |access-date=May 26, 2026 |work=ABS-CBN Sports}}</ref> ''' Dalawahan''' Sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_doubles|Auckland 250]]'', nakipagtambal si Eala kay [[:en:Iva_Jovic|Jović]] at umabot sila sa semifinals bago natalo kina [[:en:Xu_Yifan|Xu]] at [[:en:Yang_Zhaoxuan|Yang]].<ref>{{Cite news|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/9/tennis-alex-eala-iva-jovic-exit-asb-classic-doubles-1819|title=Alex Eala, Iva Jovic exit ASB Classic doubles|last=Castillejo|first=Dyan|date=January 9, 2026|access-date=January 9, 2026|work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_doubles|Australian Open]]'', nakipares siya kay [[:en:Ingrid_Martins|Martins]], ngunit hindi sila nakalusot sa unang round matapos matalo sa kanilang pambungad na laban.<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=January 20, 2026 |title=Eala, Martins ousted in first round of Australian Open doubles |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/20/tennis-eala-martins-ousted-in-first-round-of-australian-open-doubles-1839 |access-date=January 20, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open_–_Doubles|Abu Dhabi 1000]]'', nakipagtambal siya kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]] at nakaabot sila sa semifinal, ngunit natalo sa duo nina [[:en:Tereza_Mihalíková|Mihalíková]] at [[:en:Olivia_Nicholls|Nicholls]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=February 6, 2026 |title=Eala, Tjen get boot in Abu Dhabi Open semis |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2026/02/06/2506287/eala-tjen-get-boot-abu-dhabi-open-semis |access-date=February 6, 2026}}</ref> Si Eala, kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]], ay naalis sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref>{{cite news |last=Reyes |first=Kate M. |date=25 Abril 2026 |title=Alex Eala, Zeynep Sonmez ousted in Madrid Open doubles |website=SPIN.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-zeynep-sonmez-ousted-in-madrid-open-doubles-a5019-20260425 |access-date=25 Abril 2026}}</ref> Kasama si [[:en:Hailey_Baptiste|Baptiste]], nabigo rin siya sa unang yugtong [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_doubles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Montejo |first=Mark Rey |date=May 12, 2026 |title=Grand Slam doubles champs too much for Eala, Baptiste |url=https://mb.com.ph/2026/05/12/grand-slam-doubles-champs-too-much-for-eala-baptiste |access-date=May 12, 2026 |website=Manila Bulletin |language=en}}</ref> == Estilo ng Paglalaro == Si Eala ay isang agresibong baseliner, gamit ang kanyang forehand upang kontrolin ang mga rally at ang kanyang matatag na two‑handed backhand upang pamahalaan ang mga palitan.<ref>{{Cite web |last=Tignor |first=Steve |date=March 26, 2025 |title=Is Nadal Academy prodigy Alexandra Eala the next tennis star? |url=https://www.tennis.com/news/articles/nadal-academy-prodigy-alexandra-eala-next-tennis-star |website=Tennis.com |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Ang kanyang kaliwang kamay na topspin ay nagtutulak sa mga kalaban nang malalim, habang ang kanyang return game ay isang lakas dahil sa mahusay na pagbabasa ng galaw. Ang kanyang serve ang nananatiling pangunahing kahinaan, madalas kulang sa bilis at pagbabago, bagaman mahusay siya sa hard courts.<ref>{{Cite web |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=January 19, 2026 |title=What’s next for Alex Eala after 2026 Australian Open first-round exit? |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/47658308/what-next-alex-eala-2026-australian-open-first-round-exit |website=ESPN |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Binibigyang-diin ng mga analyst ang pagpapabuti ng kanyang serve, pagdaragdag ng taktikal na pagkakaiba-iba, at pagpapalakas ng pisikal na lakas bilang susi sa karagdagang tagumpay.<ref>{{Cite news |last=Sotelo |first=Andre |date=February 6, 2026 |title=What Alex Eala Still Needs to Win a WTA Grand Slam |url=https://sportsnewsph.com/what-alex-eala-still-needs-to-win-a-wta-grand-slam |access-date=February 6, 2026 |website=Sports News Philippines |language=en}}</ref> Nakamit na niya ang ilang mahahalagang tagumpay, kabilang ang pagiging unang Pilipino na umabot sa WTA 1000 Semifinals at tinalo ang tatlong major champions sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|2025 Miami Open]]<ref name=":Gulf">{{Cite web |title=What Alexandra Eala Needs to Win Titles and Beat Top Players |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/what-alexandra-eala-needs-to-win-titles-and-beat-top-players-1.500440043 |access-date=March 11, 2026 |website=Gulf News}}</ref> Itinatampok ng mga dating propesyonal na sina [[:en:Greg_Rusedski|Greg Rusedski]], [[:en:Andrea_Petkovic|Andrea Petkovic]], at [[:en:Martina_Navratilova|Martina Navratilova]] ang pangangailangan ng mas malakas na serve, mas maaasahang laro, at mas maraming pagkakaiba-iba, kasabay ng mas mahusay na kondisyon ng katawan.<ref>{{Cite web |date=March 10, 2026 |title=Alex Eala told where she can improve: Martina Navratilova offers advice |url=https://www.tennis365.com/tennis-news/alex-eala-told-where-she-can-improve-martina-navratilova-offers-advice |access-date=March 11, 2026 |website=Tennis365 |language=en}}</ref> Sa kanyang matibay na baseline game, katatagan, at suporta ng mga tagahanga, kinokonklusyon ng mga analyst na mayroon siyang pundasyon upang makipagtagisan para sa malalaking titulo, ngunit ang kanyang pangmatagalang tagumpay ay nakasalalay sa pagbabagong-anyo ng kanyang serve bilang isang sandata.<ref name=":Gulf" /> === Laban sa Top 20 manlalaro ng WTA === ==== Mga Panalo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Coco Gauff || 6-2, 2-0 RET || 1.46 || 68.0% || 58.8% || 50.0% |- | Dubai – Hard (2026) || Jasmine Paolini || 6-1, 7-6(5) || 1.32 || 63.1% || 73.2% || 50.0% |- | US Open – Hard (2025) || Clara Tauson || 6-3, 2-6, 7-6(11) || 0.97 || 68.1% || 59.4% || 43.3% |- | Eastbourne – Grass (2025) || Jelena Ostapenko || 0-6, 6-2, 3-2 RET || 1.08 || 63.5% || 57.6% || 63.2% |- | Miami – Hard (2025) || Iga Swiatek || 6-2, 7-5 || 1.27 || 66.7% || 52.3% || 50.0% |- | Miami – Hard (2025) || Madison Keys || 6-4, 6-2 || 1.32 || 66.1% || 58.5% || 52.4% |} ==== Mga Talo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Rome – Clay (2026) || Elena Rybakina || 4-6, 3-6 || 0.80 || 67.1% || 56.9% || 44.0% |- | Miami – Hard (2026) || Karolina Muchova || 0-6, 2-6 || 0.39 || 52.4% || 36.4% || 50.0% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Linda Noskova || 2-6, 0-6 || 0.36 || 56.8% || 36.0% || 47.4% |- | Dubai – Hard (2026) || Coco Gauff || 0-6, 2-6 || 0.61 || 57.5% || 30.4% || 41.2% |- | Abu Dhabi – Hard (2026) || Ekaterina Alexandrova || 3-6, 3-6 || 0.79 || 69.8% || 45.5% || 52.6% |- | Wimbledon – Grass (2025) || Barbora Krejcikova || 6-3, 2-6, 1-6 || 0.82 || 54.3% || 50.0% || 50.0% |- | Madrid – Clay (2025) || Iga Swiatek || 6-4, 4-6, 2-6 || 0.77 || 69.0% || 50.7% || 41.9% |- | Miami – Hard (2025) || Jessica Pegula || 6-7(3), 7-5, 3-6 || 0.87 || 72.5% || 62.2% || 42.9% |} == Ibang larangan == ===Pambansang koponan=== Kinatawan ni Eala ang [[Pilipinas]] sa iba’t ibang pandaigdigang torneo. Nakakuha siya ng mga medalya sa [[:en:Tennis_at_the_2021_SEA_Games|SEA Games 2021]] (pilak sa singles, team, at mixed doubles), at sa [[:en:Tennis_at_the_2022_Asian_Games|Asian Games 2022]] (pilak sa singles at mixed doubles).<ref name=":7">{{cite news |last1=Carandang |first1=Justin Kenneth |date=May 20, 2022 |title=Tennis ace Alex Eala settles for bronze in women's singles |work=[[GMA News]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/832339/tennis-ace-alex-eala-settles-for-bronze-in-women-s-singles/story/ |url-status=live |access-date=March 25, 2025 |archive-url= |archive-date=}}</ref><ref name=":8">{{cite news |last=Payo |first=Jasmine |date=September 29, 2023 |title=Alex Eala bags 2nd Asian Games bronze with Alcantara in doubles |language=en-US |work=[[Rappler]] |url=https://www.rappler.com/sports/tennis-semifinal-results-mixed-doubles-alex-eala-francis-casey-alcantara-asian-games-september-29-2023/ |url-status=live |access-date=September 10, 2025 |archive-url= |archive-date= }}</ref> Noong 2024, pinangunahan niya ang koponan sa 5–0 panalo sa Group II, na nagresulta sa promosyon sa Group I.<ref name=":12">{{Cite web |last=Morales |first=Luisa |date=December 2, 2024 |title=Alex Eala relishes leading Team Philippines to BJK Cup promotion in Bahrain |url=https://onesports.ph/more-sports/article/26898/alex-eala-relishes-leading-team-philippines-to-bjk-cup-promotion-in-bahrain |url-status=live |archive-url= |archive-date= |access-date=October 13, 2025 |website=One Sports |language=en}}</ref> Sa [[:en:Tennis_at_the_2025_SEA_Games|SEA Games 2025]], nagwagi siya ng gintong medalya sa women's singles, pati tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":13">{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=December 18, 2025 |title=Alex Eala wins SEA Games tennis gold, ends long drought for PH |url=https://sports.inquirer.net/655069/alex-eala-wins-sea-games-tennis-gold-ends-long-drought-for-ph |archive-url= |archive-date= |access-date=December 18, 2025 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> ===Mga Eksibisyon na Laro=== ====Singles: 1 (titles)==== {|class="wikitable" !Resulta !{{ns}}Petsa{{ns}} !Torneo !Uri ng Korte !Kalaban !Iskor |- |Panalo | Enero 2026 |[[:en:Kooyong_Classic|Kooyong Classic]], Melbourne, Australia |Matigas na Korte |[[:en:Donna Vekić|Donna Vekić]] |6–3, 6–4 |} === Mga sponsorship === Simula pagkabata, sinuportahan si Eala ng [[:en:Globe_Telecom|Globe Telecom]],<ref>{{Cite web |date=July 25, 2025 |title=Alex Eala Opens Up About Life |url=https://www.globe.com.ph/about-us/newsroom/corporate/alex-eala-meet-and-greet}}</ref> at kalaunan ay nagkaroon ng mga endorsement mula sa [[:en:Babolat|Babolat]], [[:en:Nike,_Inc.|Nike]], at [[:en:Bank_of_the_Philippine_Islands|BPI]],<ref>{{Cite web|title=Champ’s choice: Alex Eala signs up as BPI’s newest endorser|url=https://bilyonaryo.com/2023/01/25/champs-choice-alex-eala-signs-up-as-bpis-newest-endorser/money/}}</ref> bago naging brand ambassador ng [[:en:Milo_(drink)|Milo]] noong 2026.<ref>{{Cite web |date=February 23, 2026 |title=MILO Active Pilipinas launched with Eala as new ambassador |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/milo-active-pilipinas-launched-with-eala-as-new-ambassador.html}}</ref> === Mga parangal === Kinilala si Eala ng [[:en:Philippine_Sportswriters_Association|Philippine Sportswriters Association]] sa walong pagkakataon sa [[:en:PSA_Annual_Awards|PSA Annual Awards]], kabilang ang parangal na ''Athlete of the Year'' noong 2026.<ref>Citations for Eala's PSA Annual Awards: *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 25, 2019 |title=Top PH athletes share limelight in PSA Awards 2019 |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/224351-philippine-athletes-sportswriters-association-awards-2019/ |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Gionco |first=Mark |date=February 29, 2020 |title=PH tennis rising star Alex Eala to be feted at PSA Awards |url=https://sports.inquirer.net/387640/ph-tennis-rising-star-alex-eala-to-be-feted-at-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=March 12, 2021 |title=PSA to honor tennis star Eala, boxing champs Casimero, Taduran |work=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2021/3/12/psa-to-honor-tennis-star-eala-boxing-champs-casimero-taduran |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 27, 2022 |title=Scribes fete world-class PH boxers |language=en |website=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2022/02/27/scribes-fete-world-class-ph-boxers/ |url-status=live |access-date=October 12, 2025 |archive-url= |archive-date=}} *{{Cite news |date=February 12, 2023 |title=PSA Awards: Young Alex Eala to be recognized with President's Award |language=en-US |website=Tiebreaker Times |url=https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/psa-awards-young-alex-eala-to-be-recognized-with-presidents-award/261823 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 10, 2023 |title=Eala recipient of PSA Prexy Awards |work=The Philippine Star |url=https://www.philstar.com/sports/2023/02/10/2243942/eala-recipient-psa-prexy-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=January 24, 2024 |title=Alex Eala, Tots Carlos to be recognized in PSA Awards |website=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/01/15/24/alex-eala-tots-carlos-to-be-recognized-in-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Malanum |first=Jean |date=October 9, 2025 |title=Eala tops PSA achievers for September |language=en |website=Philippine News Agency |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1260619 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=October 9, 2025 |title=Eala leads PSA's September honorees |language=en |website=SunStar Publishing Inc. |url=https://www.sunstar.com.ph/davao/sports/eala-leads-psas-september-honorees |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 17, 2026 |title=Alex Eala hails PSA Athlete of the Year award a proof of PH tennis' rise |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/people/athletes/alex-eala-hails-athlete-of-year-award-proof-tennis-rise-philippines/ |access-date=February 17, 2026}}</ref> Noong 2021, isinama siya ng [[:en:Tatler_Asia|''Tatler Asia'']] sa talaan ng mga pinakamataas ang impluwensya na tao sa Asya.<ref>{{cite news |title=Asia's Most Influential Philippines 2021 |url=https://www.tatlerasia.com/list/ami/ph?page=3&industry=all&region=ph&year=2021}}</ref> Noong Abril 2025, ginawaran si Eala ng ''Premios Tanglaw'' ng [[:en:Embassy_of_the_Philippines|Embahada ng Pilipinas]] sa Madrid bilang pagkilala sa kanyang ambag sa [[:en:Philippines–Spain_relations|ugnayan ng Pilipinas at Espanya]].<ref>{{cite news |date=April 2025 |title=Premios Tanglaw honoring Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/premios-tanglaw-eala}}</ref> Siya ay kinilala ng Forbes Asia bilang isa sa kanilang 2026 [[:en:Forbes_30_Under_30|30 Under 30]] icon sa Libangan at Isports dahil sa kanyang pag-angat ng Pilipinas sa pandaigdigang tennis.<ref>{{Cite news |last=Watson |first=Rana Wehbe |date=May 27, 2026 |title=30 Under 30 Asia’s Next Icons: The Gen Z Athletes And Music Artists Rewriting The Playbook |work=Forbes Asia |url=https://www.forbes.com/sites/ranawehbe/2026/05/27/30-under-30-asias-next-icons-the-gen-z-athletes-and-music-artists-rewriting-the-playbook/ |access-date=May 27, 2026}}</ref> ==Mga laro ni Eala== === Mga junior na laro === {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Singles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || R2 || R3 || A || A |- | French Open || A || SF || A || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || A || W |} {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Doubles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || A || W || A || A |- | French Open || A || A || W || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || SF || – |} === Propesyonal na Laro === ==== ITF Women's World Tour Titles ==== {| class="wikitable" ! Taon !! Paligsahan !! Tier !! Paligsahan !! Katungali |- | 2021 || W15 Manacor || ITF || Isahan || – |- | 2022 || W25 Chiang Rai || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Yecla || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Roehampton || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W50 Pune || ITF || Dalawahan || Darja Semeņistaja |- | 2024 || W75 Croissy-Beaubourg || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |} ==== 2020 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Las Palmas de Gran Canaria 2 || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anna Zarycka || 2–6, 4–6 |- | Las Palmas de Gran Canaria || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Lara Salden || 0–6, 6–2, 2–6 |- | Melilla || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anastasia Charaeva || 3–6, 3–6 |- | Monastir 9 || W15 || Matigas || Pangalawang Yugto || Nina Stadler || 6–4, 6–7, 5–7 |} ==== 2021 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Korte !! Tier !! Kalaban !! Yugto !! Iskor |- | Miami Open || Matigas || WTA 1000 || Viktória Hrunčáková || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Romanian Open (Cluj-Napoca) || Luwad || WTA 250 || Mayar Sherif || Pangalawang Yugto || 2–6, 2–6 |- | W15 Manacor 1 || W15 || Matigas || Yvonne Cavalle-Reimers || Final || 5–7, 6–1, 6–2 |- | W15 Manacor 2 || W15 || Matigas || Ylena In-Albon || Kwarterpinals || 0–6, 3–6 |- | W15 Manacor 3 || W15 || Matigas || Oksana Selekhmeteva || Kwarterpinals || 2–6, 3–6 |- | W25 Grenoble || W25 || Matigas || Maja Chwalińska || Kwarterpinals || 0–6, 4–6 |- | W25 Manacor 4 || W25 || Matigas || Jana Fett || Pangalawang Yugto || 6–4, 3–6, 5–7 |- | W15 Manacor 5 || W15 || Matigas || Simona Waltert || Unang Yugto || 4–6, 6–2, 5–7 |- | W60 Bellinzona || W60 || Luwad || Simona Waltert || Pangalawang Yugto || 5–7, 6–3, 2–6 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Irene Burillo Escorihuela || Pangalawang Yugto || 2–6, 4–6 |- | W25 Madrid 2 || W25 || Matigas || Andrea Lázaro García || Unang Yugto || 6–2, 4–6, 4–6 |- | W25 Milovice || W25 || Matigas || Daria Astakhova || Unang Yugto || 2–6, 2–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | W25 Madrid || W25 || Matigas || Victoria Jiménez Kasintseva || Kwarterpinals || Olivia Tjandramulia / Ashley Lahey || 5–7, 6–4, 6–10 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Oksana Selekhmeteva || Final || Justina Mikulskytė / Oana Simion || 3–6, 5–7 |} ==== 2022 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Madison Brengle || 2–6, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Anna Bondár || 0–6, 0–6 |- | Manacor 1 || W25 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Alice Rame || 2–6, 4–6 |- | Manacor 3 || W25 || Matigas || Unang Yugto || Giulia Gatto-Monticone || 2–6, 1–6 |- | Grenoble || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Chloé Paquet || 6–4, 5–7, 3–6 |- | Macon || W25 || Matigas || Unang Yugto || Anna Ukolova || 6–1, 2–6, 6–7(3) |- | Joue-les-Tours || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Oksana Selekhmeteva || 3–6, 3–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Final || Luksika Kumkhum || 6–4, 6–2 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Erika Sema || 3–6, 6–2, 3–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Anna-Lena Robbe || 6–7(3), 3–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Final || Marina Bassols Ribera || 4–6, 5–7 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Jessika Ponchet || 2–6, 1–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Alexandra Bozovic || 6–1, 4–6, 5–7 |- | Vitoria-Gasteiz || W60 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet || 4–6, 4–6 |- | El Espinar || W25 || Matigas || Semipaynal || Eva Guerrero Alvarez || 2–6, 6–3, 2–6 |- | Grodzisk Mazowiecki || W100 || Matigas || Unang Yugto || Katharina Hobgarski || 4–6, 3–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Katarzyna Kawa || 6–2, 4–6, 0–6 |- | Rancho Santa Fe || W80 || Matigas || Kwarterpinals || Marcela Zacarías || 2–6, 5–7 |- | Hamburg || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Ysaline Bonaventure || 4–6, 0–6 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Semipaynal || Ysaline Bonaventure || 1–6, 6–3, 3–6 |- | Shrewsbury || W100 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Maia Lumsden || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Manacor || W25 || Matigas || Elsa Jacquemot || Kwarterpinals || Olga Parres Azcoitia / Aurora Zantedeschi || 6–2, 4–6, 3–10 |- | Macon || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Audrey Albie / Aubane Droguet || 4–6, 2–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Indy De Vroome || Unang Yugto || Patcharin Cheapchandej / Punnin Kovapitukted || 6–4, 5–7, 6–10 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kyōka Okamura || Kwarterpinals || Pimrada Jattavapornvanit / Gozal Ainitdinova || 6–4, 7–6(4), 2–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Olga Helmi / Adithya Karunaratne || 0–6, 4–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Liang En-shuo || Kwarterpinals || Tímea Babos / Valeria Savinykh || 2–6, 4–6 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Marina Bassols Ribera || Semipaynal || Valeria Savinykh / Fanny Stollár || 2–6, 0–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Lizette Cabrera || Kwarterpinals || Justina Mikulskyte / Hong Yi Cody Wong || 5–7, 4–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Annaëlle Robbe || Pangalawang Yugto || Madison Brengle || 6–3, 6–7, 6–10 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Petra Marcinko || Kwarterpinals || Miriam Skoch / Markéta Vondroušová || 5–7, 2–6 |} ==== 2023 ==== {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Misaki Doi || 6–4, 1–6, 3–6 |- | Thailand Open (Hua Hin) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (6) || 2–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Irina-Camelia Begu || 2–6, 5–7 |- | Mutua Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Tatjana Maria || 1–6, 1–6 |- | Japan Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Himari Sakatsume (Q) || 0–6, 3–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (3) || 3–6, 0–6 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Elise Mertens (2) || 5–7, 0–6 |- | Canberra || W60 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Oksana Selekhmeteva (7) || 6–3, 4–6, 4–6 |- | Trnava || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Sonay Kartal || 2–6, 2–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Alexandra Cadantu-Ignatik || 0–6, 2–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Ioana Ghioroaie || 5–7, 1–6 |- | Monastir || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Jia-Jing Wang (Q) || 6–0, 4–6, 3–6 |- | Yecla || W15 || Matigas || Final || Valentina Ryser || 6–3, 7–5 |- | Madrid || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Makenna Jones (5) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Unang Yugto || Destanee Aiava || 1–6, 2–6 |- | Palma del Río || W40 || Matigas || Kwarterpinals || Valeria Savinykh (3) || 4–6, 2–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Unang Yugto || Sohyun Park || 4–6, 3–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet (3) || 6–2, 4–6, 2–6 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Georgina García Pérez || 4–6, 3–6 |- | Roehampton || W25 || Matigas || Final || Arina Rodionova (2) || 6–2, 6–3 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Final || Destanee Aiava (6) || 6–3, 4–6, 1–6 |- | Tokyo || W100 || Matigas || Pangalawang Yugto || Kimberly Birrell (5) || 6–4, 6–7, 2–6 |- | Glasgow || W60 || Matigas || Unang Yugto || Suzan Lamens || 6–2, 4–6, 1–6 |- | Nantes || W60 || Matigas || Semipaynal || Gabriela Knutson || 6–2, 3–6, 1–6 |- | Petange || W40 || Matigas || Final || Océane Dodin (3) || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Trnava 2 || W60 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 4–6, 1–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Beatrice Gumulya / Anna Sisková || 3–6, 6–4, 11–13 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Alana Parnaby / Victoria Rodríguez || 6–4, 3–6, 6–10 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 5–7, 6–1, 9–11 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Unang Yugto || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 6–4, 3–6, 3–10 |- | Roehampton 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Talia Gibson / Petra Hule || 1–6, 5–7 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Semipaynal || Erina Hayashi / Saki Imamura || 4–6, 4–6 |- | Tokyo 2 || W100 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 0–6, 7–5, 6–10 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Cristina Bucșa / Bibiane Schoofs || 3–6, 4–6 |- | Glasgow 2 || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Freya Christie / Olivia Gadecki || — |- | Nantes || W60 || Matigas || Unang Yugto || Ekaterina Maklakova / Ekaterina Reyngold || 6–1, 3–6, 6–10 |- | Petange || W40 || Matigas || Semipaynal || Danielle Collins / Isabelle Haverlag || 2–6, 4–7 |} ==== 2024 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Rebecca Peterson (18) || 2–6, 5–7 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Julia Riera (2) || 6–4, 6–7, 4–6 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Lulu Sun (23) || 6–7, 5–7 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Elena-Gabriela Ruse (20) || 6–3, 1–6, 4–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Emiliana Arango || 6–2, 5–7, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Sorana Cîrstea (27) || 3–6, 7–6, 4–6 |- | Wuhan Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Kateřina Siniaková || 3–6, 1–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Magda Linette || 6–7, 1–6 |- | Guadalajara Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (6) || 2–6, 2–6 |- | Ningbo Open || WTA 500 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Priscilla Hon || 4–6, 3–6 |- | Jiangxi Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (1) || 5–7, 6–7 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Bernarda Pera || 0–6, 3–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Ena Shibahara || 7–6, 0–6, 2–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Céline Naef (5) || 4–6, 5–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Tatjana Maria (4) || 5–7, 2–6 |- | Polish Open (Warsaw) || WTA 125 || Matigas || Unang Yugto || Isabella Shinikova || 2–6, 4–6 |- | Veneto Open (Gaiba) || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Sara Errani (4) || 0–6, 6–7 |- | Makarska Open || WTA 125 || Luwad || Unang Yugto || Maria Timofeeva (Q) || 6–1, 3–6, 2–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Final (Winner) || Victoria Jiménez Kasintseva (7) || 6–4, 6–4 |- | Dubai || W100 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (1) || 6–4, 2–6, 2–6 |- | Takasaki || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Mananchaya Sawangkaew (3) || 6–4, 1–6, 2–6 |- | Cary || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Renata Zarazúa (2) || 6–3, 4–6, 3–6 |- | Landisville || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Olivia Gadecki || 1–6, 6–0, 3–6 |- | Porto || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anna Bondar (2) || 4–6, 7–6, 1–6 |- | Trnava 1 || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anastasia Gureva || 2–6, 6–3, 6–7 |- | Trnava 2 || W75 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Martincová (7) || 6–3, 4–6, 6–7 |- | Croissy-Beaubourg || W75 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mona Barthel || 6–4, 4–6, 1–6 |- | Zagreb || W75 || Luwad || Unang Yugto || Tena Lukas || 5–7, 6–3, 4–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Selena Janicijevic || 3–6, 1–6 |- | Indore || W50 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (2) || 4–6, 7–6, 2–6 |- | Pune || W50 || Matigas || Kwarterpinals || Darja Semenistaja (1) || 6–7, 0–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%;" !Paligsahan !Level !Korte !Katungali !Yugto !Kalaban !Iskor |- |Canberra International |WTA 125 |Matigas |Laura Pigossi |Semipaynal |Kaylah McP/ Astra Sharma |6–7(1), 3–6 |- |Pune |W50 |Matigas |Daniela Semenistaja |Final |Naiktha Bains / Fanny Stollar |7–6(8), 6–3 |- |Porto 3 |W75 |Matigas |Alicia Barnett |Kwarterpinals |Anna-Lena Friedsam / Aliccia Barnett |3–6, 4–6 |- |Trnava |W75 |Matigas |Zeynep Sönmez |Semipaynal |Lulu Sun / Moyuka Uchijima |2–6, 2–6 |- |Croissy-Beaubourg |W75 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Maia Lumsden / Jessika Ponchet |7–5, 7–6(4) |- |Oeiras Ladies Open |WTA 125 |Luwad |Taylah Preston |Unang Yugto |Valeria Lepchenko / Anna Falei |4–6, 4–6 |- |Vitoria-Gasteiz |W100 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Lia Karatancheva / Diana Marcinkevica |6–3, 2–6, 10–4 |- |Polish Open |WTA 125 |Matigas |Daniela Semenistaja |Kwarterpinals |Weronika Falkowska / Martyna Kubka |4–6, 5–7 |- |Guadalajara 125 Open |WTA 125 |Matigas |Kimberly Birrell |Kwarterpinals |Katarzyna Piter / Fanny Stollar |4–6, 4–6 |- |Ningbo Open |WTA 500 |Matigas |En Shuo Liang |Kwarterpinals |Giuliana Olmos / Alexandra Panova |1–6, 2–6 |- |Dubai |W100 |Matigas |Valentini Grammatikopoulou |Kwarterpinals |Isabelle Haverlag / Erika Pridankina |7–5, 4–6, 3–10 |} ==== 2025 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Jana Fett (133) || 5–7, 2–6 |- | Singapore Open || WTA 250 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Simona Waltert (179) || 3–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Semipaynal || Jessica Pegula (4) || 6–7, 7–5, 3–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Pangalawang Yugto || Iga Świątek (2) || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Marta Kostyuk (27) || 0–6, 1–6 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Unang Yugto || Emiliana Arango (85) || 0–6, 6–2, 3–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Unang Yugto || Magda Linette (31) || 4–6, 3–6 |- | Eastbourne Open || WTA 250 || Damo || Finals (Pangalawang Puwesto) || Maya Joint || 4–6, 6–1, 6–7 (10–12) |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Unang Yugto || Barbora Krejčíková (16) || 6–3, 2–6, 1–6 |- | National Bank Open (Montreal) || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Markéta Vondroušová (63) || 6–3, 1–6, 2–6 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Pangalawang Yugto || Cristina Bucșa (95) || 4–6, 3–6 |- | São Paulo Open || WTA 250 || Matigas || Kwarterpinals || Janice Tjen (130) || 4–6, 1–6 |- | China Open (Wuhan) || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Moyuka Uchijima (91) || 4–6, 6–3, 2–6 |- | Japan Women's Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Valentová (78) || 1–6, 2–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Claire Liu (305) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Hong Kong Tennis Open || WTA 250 || Matigas || Pangalawang Yugto || Victoria Mboko (21) || 6–3, 3–6, 4–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Shuai Wei (134) || 5–7, 2–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mai Hontama (166) || 6–7, 2–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Pangalawang Yugto || Panna Udvardy (137) || 6–7, 4–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Damo || Unang Yugto || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6, 1–6 |- | Ilkley Open || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Rebecca Marino (107) || 6–1, 0–6, 6–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Kampeon || Panna Udvardy (134) || 1–6, 7–5, 6–3 |- | Jingshan Tennis Open || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Lulu Sun (146) || 6–3, 4–6, 2–6 |- | Suzhou Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals || Viktorija Golubic (70) || 6–2, 2–6, 6–7 |} '''Withdrawals''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Reason |- | Cincinnati Open || WTA 1000 || Matigas || Pinsala sa balikat |- | Monterrey Open || WTA 500 || Matigas || Pinsala sa balikat |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Nadiia Kichenok || Semipaynal || Katarzyna Piter / Janice Tjen || 7–6(4), 3–6, 5–10 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Coco Gauff || Kwarterpinals || Jasmine Paolini / Sara Errani || 5–7, 6–3, 7–10 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Renata Zarazúa || Pangalawang Yugto || Olga Danilović / Anastasia Potapova || 1–6, 3–6 |- | Hong Kong Open || WTA 250 || Matigas || Chan Hao‑ching || Unang Yugto || Kamilla Rakhimova / Aliaksandra Sasnovich || 6–3, 1–6, 7–10 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Eva Lys || Unang Yugto || Ingrid Gamarra Martins / Quinn Gleason || 4–6, 2–6 |- | Birmingham Open || WTA 250 || Damo || Rebeka Masarova || Unang Yugto || Storm Hunter / Ellen Perez || 4–6, 4–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Tsao Chia‑yi || Unang Yugto || Amina Anshba / Elena Pridankina || 4–6, 4–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Katie Volynets || Unang Yugto || Carmen Corley / Olivia Gadecki || 3–6, 4–6 |} ==== 2026 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Semipaynal || Wang Xinyu || 7–5, 5–7, 6–4 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Unang Yugto || Alycia Parks || 6–0, 3–6, 2–6 |- | Philippines Womens Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals|| Camila Osorio || 4-6, 4-6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Kwarterpinals || Ekaterina Alexandrova|| 3-6, 3-6 |- | Qatar Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto|| Tereza Valentová|| 6-7 (6), 1-6 |- |Dubai Tennis Kampeonships |WTA 1000 |Matigas |Kwarterpinals |Coco Gauff |0-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Linda Noskova |2-6, 0-6 |- |Miami Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Karolína Muchová |0-6,2-6 |- |Linz Open |WTA 500 |Luwad |Pangalawang Yugto |Jelena Ostapenko |4-6, 5-7 |- |Stuttgart Open |WTA 500 |Luwad | Unang Yugto | Leylah Fernandez | 1-6, 4-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Pangalawang Yugto |Elise Mertens |2-6, 1-6 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Pangatlong Yugto |Elena Rybakina |4-6, 3-6 |- |Strasbourg International |WTA 500 |Luwad |Unang Yugto |Oleksandra Oliynykova |6-3, 5-7, 3-6 |- |French Open |Grand Slam |Luwad |Unang Yugto |Iva Jovic |4-6, 2-6 |- |HSBC Championships |WTA 500 |Damo | | | |- |Berlin Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Bad Homburg Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Eastbourne Open |WTA 250 |Damo | | | |- |Wimbledon |Grand Slam |Damo | | | |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Iva Jovic || Semipaynal || Xu Yifan / Yang Zhaoxuan || 5–7, 3–6 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Ingrid Martins || Unang Yugto || Shuko Aoyama / Magda Linette || 6–7(3), 6–2, 3–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Janice Tjen|| Semipaynal|| Tereza Mihalíková / Olivia Nicholls|| 4-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Iva Jovic |Unang Yugto |Hailey Baptiste / Jelena Ostapenko |2-6, 2-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Zeynep Sönmez |Pangalawang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 5-7 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Hailey Baptiste |Unang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 2-6 |- | | | | | | | |- |} == Taunang ranggo ng WTA == {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ ! Taon !! Isahan !! Dalawahan |- | 2021 || 529 || 780 |- | 2022 || 219 || 594 |- | 2023 || 205 || 436 |- | 2024 || 158 || 239 |- | 2025 || 50 || 161 |} Pinagmulan: Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA<ref>{{Cite web |date=May 13, 2026 |title=Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA|url=https://www.wtatennis.com/players/330332/- |access-date=May 13, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==Mga pananda== {{notelist}} ==Mga sanggunian== {{reflist}} ==Mga panlabas na kawing== [https://www.wtatennis.com/players/330332/- Alexandra Eala Official WTA Page] [https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/overview/ Alexandra Eala Official ITF Women's World Tennis Page] [https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 Alexandra Eala's Tennis Abstract page] [[:en:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on English Wikipedia (English)]] [https://tv-philippines.fandom.com/wiki/Alex_Eala Alexandra Eala on Fandom (English)] [[:simple:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on Simple Wikipedia]] s7l2ci4lzb40z8fxlb7y3qi1ccis182 2209440 2209428 2026-05-28T04:04:52Z Tabilay 153890 /* 2025 */ 2209440 wikitext text/x-wiki {{Use mdy dates|date=April 2025}} {{Infobox tennis biography |name = Alexandra Eala |image = Ealas and Patrick Gregorio (cropped Alexandra Eala).jpg |image_upright = .8 |caption = Eala at the [[:en:2025 SEA Games|2025 SEA Games]] |fullname = Alexandra Maniego Eala |country = {{PHI}} |residence = [[Metro Manila]], Philippines<br>[[Mallorca]], Spain |birth_date = {{birth date and age|2005|5|23}} |birth_place = [[Quezon City]], Philippines |height = {{height|m=1.75}} |turnedpro = March 2020 |plays = Left-handed (two-handed backhand) |coach = Joan Bosch<br> Alexandro Viaene<br>Lluc Bauza (Fitness Coach) |careerprizemoney = US 1,997,574 |singlesrecord = {{tennis record|won=212|lost=130}} |singlestitles = 0 |highestsinglesranking = No. 29 (March 16, 2026) |currentsinglesranking = No. 37 (May 25, 2026) |doublesrecord = {{tennis record|won=48|lost=46}} |doublestitles = 0 |highestdoublesranking = No. 88 (May 4, 2026) |currentdoublesranking = No. 116 (May 25, 2026) |updated = May 25, 2026 |AustralianOpenresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's singles|2026]]) |FrenchOpenresult = 1R ([[:en:2026 French Open – Women's singles|2026]]) |Wimbledonresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's singles|2025]]) |USOpenresult = 2R ([[:en:2025 US Open – Women's singles|2025]]) |AustralianOpenDoublesresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's doubles|2026]]) |FrenchOpenDoublesresult = 2R ([[:en:2025 French Open – Women's doubles|2025]]) |WimbledonDoublesresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's doubles|2025]]) | medaltemplates-expand = no | medaltemplates = {{MedalCountry |the {{PHI}}}} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the SEA Games|SEA Games]]}} {{MedalGold | 2025 Thailand | Singles }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Team }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Singles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Team }} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the Asian Games|Asian Games]]}} {{MedalBronze | 2022 Hangzhou | Singles }} {{MedalBronze|2022 Hangzhou|Mixed doubles}} }} Si '''Alexandra Maniego Eala''' (isinilang Mayo 23, 2005 sa [[Quezon City]]) ay Pilipinong manlalaro ng [[tenis]]. Siya ang pinakamataas na ranggong Pilipino, umabot sa pandaigdigang bilang na 29 noong Marso 16, 2026.<ref name=":11">{{Cite news |last=Castillejo |first=Dyan |date=March 16, 2026 |title=Alex Eala rises to career-high World No. 29 |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/16/eala-rises-to-career-high-world-no-29-in-latest-wta-rankings-1032}}</ref> Nagwagi siya ng junior Grand Slam titles: doubles sa 2020 Australian Open at 2021 French Open, at singles sa 2022 US Open.<ref name=":1">{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=September 10, 2022 |title=Eala captures US Open girls' singles crown |url=https://www.rappler.com/sports/final-results-alex-eala-lucie-havlickova-us-open-september-10-2022/}}</ref> Mayroon siyang 5 ITF singles at 3 ITF doubles titles, at noong 2025 umabot sa semifinal ng Miami Open, final ng Eastbourne Open, at nagwagi sa WTA 125 Guadalajara Open.<ref name=":62">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Singles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/d/titles/ |access-date=2025-12-03 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":72">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Doubles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/titles/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":63">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Singles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> Simula noong 2023, lumahok si Eala sa mga Grand Slam tournaments bilang propesyonal, kung saan nakapasok siya sa main draw mula 2025 French Open hanggang 2026 Australian Open at umabot sa ikalawang round ng 2025 US Open sa singles.<ref name=":63" /> Sa doubles naman, nakapaglaro siya noong 2025 at 2026, na ang pinakamataas na resulta ay ang ikalawang round ng 2025 French Open.<ref name=":6" /> Si Eala ay nagwagi ng mga pilak na medalya sa 2021 SEA Games at 2022 Asian Games, at pinangunahan ang koponan sa promosyon sa Group I noong 2024. Noong 2025 SEA Games, nakamit niya ang gintong medalya sa women’s singles at dalawang tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":7" /><ref name=":8" /><ref name=":12" /><ref name=":13" /> == Maagang Buhay == Si '''Alexandra Maniego Eala''' ay ipinanganak noong Mayo 23, 2005 sa [[Lungsod Quezon]], Pilipinas, kina Michael Eala, isang business executive,<ref>{{cite web |last1=Jara-Puyod |first1=Mariecar |title=‘Eala’s grit, humility and passion have captured every Filipino’s heart,' says Philippine Ambassador Alfonso Ver |url=https://www.gulftoday.ae/sport/2026/02/20/ealas-grit-humility-and-passion-have-captured-every-filipinos-heart-says-philippine-ambassador-alfonso-ver |website=Gulf Today |publisher=Gulf Today |access-date=26 March 2026}}</ref> at [[:en:Rizza_Maniego-Eala|Rosemarie Maniego-Eala]], dating [[Globe Telecom]] CFO hanggang 2024 at dating pambansang manlalangoy na nagwagi ng tansong medalya sa [[:en:1985_SEA_Games|1985 SEA Games]]. Ang kanyang mga tiyuhin ay sina [[:en:Noli_Eala|Noli Eala]], dating chairperson ng [[:en:Philippine_Sports_Commission|Philippine Sports Commission]] at commissioner ng [[Philippine Basketball Association]],<ref name="Philstar">{{cite news |last1=Acebuche |first1=Yoniel |title=Alex Eala: What to know about the tennis phenom making history on the court |url=https://www.philstarlife.com/celebrity/828326-what-to-know-alex-eala |access-date=August 28, 2025 |work=[[The Philippine Star]] |date=March 28, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Cordero |first=Abac |date=August 30, 2022 |title=Noli Eala named new Philippine Sports Commission chairman |url=https://www.philstar.com/sports/2022/08/30/2206206/noli-eala-named-new-philippine-sports-commission-chairman |access-date=November 5, 2025 |work=[[The Philippine Star]]}}</ref> at ang fashion designer na si Rhett Eala.<ref>{{cite news |last1=Tunac |first1=Hermes Joy |title=Alex Eala reveals uncle Rhett Eala designed the elegant Filipiniana she wore at Laureus Awards 2026 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/shoppingandfashion/985027/alex-eala-reveals-uncle-rhett-eala-designed-the-elegant-filipiniana-she-wore-at-laureus-awar/story/ |work=[[GMA News]] |date=April 23, 2026}}</ref> Ang kanyang kapatid na si Michael Francis "Miko" Eala ay naglaro ng tennis para sa [[:en:Penn_State_Nittany_Lions|Penn State Nittany Lions]] mula 2020 hanggang 2024.<ref>{{Cite news |author1=Castillejo, Dyan |date=May 6, 2024 |title=Filipino athletes graduate as part of Penn State's class of 2024 |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2024/5/6/filipino-athletes-graduate-as-part-of-penn-state-s-class-of-2024-1839 |work=[[ABS-CBN News]]}}</ref><ref name="PEP2">{{Cite news |last1=Bravo |date=March 27, 2025 |title=Who is Alex Eala, Pinoy tennis player at 2025 Miami Open? |url=https://www.pep.ph/peptionary/186040/alex-eala-a5128-20250327 |website=Philippine Entertainment Portal}}</ref> Nagsimula si Eala sa tennis sa edad na apat,<ref>{{cite news |last1=Hilotin |title=Alex Eala: Rapid rise in tennis rankings, what's next? |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/alex-eala-rapid-rise-in-tennis-rankings-whats-next-1.500248201 |work=[Gulf News |date=August 28, 2025}}</ref> ipinakilala ng kanyang lolo sa ina na si Roberto Maniego, na siya ring unang coach.<ref>{{Cite web |date=November 30, 2022 |title=The rise of Alexandra Eala making headlines in the Philippines and beyond |url=https://www.wtatennis.com/news/2921343/alexandra-eala |website=Women's Tennis Association}}</ref><ref>{{cite news |last=Payo |date=August 31, 2025 |title=Alex Eala and the guts to be first |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-guts-first-philippine-tennis/ |work=[[Rappler]]}}</ref> Nag-aral siya sa Immaculate Conception Academy sa [[San Juan, Metro Manila|San Juan]] at [[:en:Colegio_San_Agustin_–_Makati|Colegio San Agustin]] sa [[Makati]], bago lumipat sa [[:en:Rafa_Nadal_Academy|Rafa Nadal Academy]] sa [[:en:Manacor|Manacor]], Espanya, kung saan siya nagtapos noong 2023.<ref>{{cite news |last1=Mina |title=How Alex Eala became a world-class tennis champion |url=https://www.abs-cbn.com/sports/10/22/22/what-it-took-for-alex-eala-to-become-a-tennis-world-champ |work=[[ABS-CBN News]] |date=October 22, 2022}}</ref><ref>{{Cite web |date=December 19, 2025 |title=Alex Eala Biography: Acing Her Path to the Tennis Court |url=https://www.globe.com.ph/blog/alex-eala-journey-to-pro |website=[[Globe Telecom|Globe]]}}</ref> == Personal na buhay == Tinukoy ni Eala ang [[:en:Kaldereta|kaldereta]] bilang kanyang paboritong ulam<ref>{{Cite web |last=Mina |first=Inna |date=3 Pebrero 2026 |title=Ikaw ba ay tao ng Kare-Kare? Ang ranggo ni Alex Eala sa pagkaing Pilipino ay maaaring ikagulat mo |url=https://onesports.ph/more-sports/article/40770/are-you-a-kare-kare-person-alex-eala-filipino-food-rankings-might-surprise-you |access-date=23 Pebrero 2026 |website=One Sports |language=tl}}</ref> Mas gusto niya ang [[matcha]] kaysa sa kape.<ref>{{cite web |last1=Castillejo |first1=Dyan |title=Ibinunyag ni Alex Eala at mga kapwa propesyonal ang kanilang personalidad sa labas ng korte sa Players Box Podcast |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/1/alex-eala-joins-fellow-players-on-the-players-box-podcast-0007 |website=ABS-CBN Sports |publisher=ABS-CBN Network |access-date=31 Marso 2026}}</ref> Multilingual si Eala, nagsasalita ng Ingles, Kastila, at kanyang katutubong [[Wikang Tagalog|Tagalog]].<ref>{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |website=The Athletic |publisher=The New York Times |access-date=25 Marso 2026}}</ref> Ipinahayag niya ang kanyang kagustuhan sa [[:en:Wimbledon_Championships|Wimbledon]] sa mga Grand Slam na torneo. <ref>{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=3 Hulyo 2025 |title='Living my dream': Nagdiwang si Alex Eala sa makasaysayang Wimbledon stint |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-revels-historic-wimbledon-stint-2025/ |access-date=3 Hulyo 2025 |website=Rappler |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=24 Disyembre 2025 |title=Vogue Rapid-Fire interview kay Alex Eala |url=https://www.instagram.com/reels/DSoxP5lk1bS/ |access-date=24 Disyembre 2025 |website=Instagram |language=tl}}</ref> Tinukoy ni Eala si [[Maria Sharapova]] bilang impluwensya sa kanyang istilo ng paglalaro, at siya ay nagsanay kasama si [[Rafael Nadal]] gayundin ang kanyang kapatid na si Miko.<ref>{{Cite web |last=Atencio |first=Peter |date=19 Hulyo 2025 |title=Ang impluwensya ni Sharapova ang nagtutulak sa agresibong laro ni Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/sports-plus/314618107/sharapovas-influence-drives-alex-ealas-aggressive-game.html |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Manila Standard |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=20 Nobyembre 2025 |title=Naglaro si Alex Eala kasama si Rafael Nadal |url=https://sports.inquirer.net/649046/alex-eala-trains-with-rafael-nadal-in-his-return-to-court |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Inquirer |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 Agosto 2025 |title=Bago ang malalaking tao, palaging nasa tabi ni Alex Eala ang kanyang kapatid na si Miko |url=https://www.spin.ph/tennis/get-to-know-alex-eala-older-brother-and-avid-supporter-miko-a6035-20250827 |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> Ang kanyang tagumpay sa 2025 Miami Open ay nagtatag kay Eala bilang isa sa mga pinakatanyag na atleta ng Pilipinas, na inihahambing ng mga komentarista ang kanyang impluwensya kay boksingero [[Manny Pacquiao]]. Napansin ng mamamahayag sa palakasan at dating manlalaro ng tennis na si [[:en:Dyan_Castillejo|Dyan Castillejo]] na tinatrato na siya ng mga tagahanga "na para bang nanalo na siya ng Grand Slam." Pinalakas niya ang kanyang koneksyon sa mga tagasuporta sa pamamagitan ng pagsasalita sa Tagalog, at ang kanyang pag-angat ay nagpasiklab ng bagong interes sa tennis sa Pilipinas at sa mga [[:en:Overseas_Filipinos_Filipino_diaspora|komunidad ng Pilipino sa ibayong dagat]]. Dumadalo ang mga tagahanga sa kanyang mga laban sa malaking bilang, habang marami ang sumusubaybay mula sa bahay at sa buong mundo sa kabila ng pagkakaiba ng oras. Inihambing ng mga analista ang kanyang epekto sa pagpapalawak ng tennis sa mga pigura tulad nina [[:en:Li_Na|Li Na]] at [[:en:Ons_Jabeur|Ons Jabeur]].<ref name="mo">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Mas naging palakaibigan si Eala sa tour at nakabuo ng mga sumusuportang pagkakaibigan kina [[:en:Iva_Jović|Iva Jović]], [[:en:Zeynep_Sonmez|Zeynep Sonmez]], [[:en:Victoria_Mboko|Victoria Mboko]], [[:en:Eva_Lys|Eva Lys]], [[:en:Leylah_Fernandez|Leylah Fernandez]], at [[:en:Lizette_Cabrera|Lizette Cabrera]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=9 Marso 2026 |title=Ibinunyag ni Alex Eala ang mga kaibigan na kanyang nakilala sa kanyang batang karera sa WTA |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-bares-friends-she-has-made-in-her-young-wta-career-a6035-20260309 |access-date=9 Marso 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> == Karera == === Juniors === Sa edad na 12, nagwagi si Eala sa 2018 [[:en:Les_Petit_As|Les Petits As]] sa Pransya,<ref>{{Cite web |date=January 28, 2018 |title=Lilov & Eala win at Les Petits As |url=https://www.tenniseurope.org/cookies/?returnurl=%2Fnews%2F117748%2FLilov-Eala-win-at-Les-Petits-As |access-date=November 14, 2024 |website=Tennis Europe}}</ref> at nakuha ang kanyang unang under‑18 singles at doubles titles sa ITF Trofeo David Ferrer sa Alicante, Spain.<ref>{{Cite web |last=Payo |first=Jasmine |date=April 25, 2025 |title=Building blocks to success: Rundown of Alex Eala’s best tennis campaigns |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-best-tennis-campaigns/ |access-date=November 14, 2025 |website=Rappler |language=en-US}}</ref> Noong 2019, napanalunan ni Eala ang [[:en:Orange_Bowl_(tennis)|Orange Bowl]] girls’ doubles title kasama si [[:en:Evialina_Laskevich|Laskevich]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=December 17, 2019 |title=Better chemistry sparked teen tennis star Alex Eala's win at Orange Bowl Doubles |language=en |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/life/guide/alex-eala-caps-off-2019-with-orange-bowl-doubles-title-a2442-20191217 |access-date=January 12, 2026}}</ref> Noong 2020, nagwagi siya sa [[:en:2020_Australian_Open_–_Girls'_doubles|Australian Open]] girls’ doubles kasama si [[:en:Priska_Madelyn_Nugroho|Nugroho]].<ref>{{Cite web |date=2020-01-31 |title=Eala, Nugroho capture Australian Open girls' doubles title |url=https://www.espn.com/story/_/id/28604688/eala-nugroho-capture-australian-open-girls-doubles-title |access-date=2025-10-08 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Sa 2021 [[:en:2021_French_Open_–_Girls'_doubles|French Open]], nakuha niya ang ikalawang junior Grand Slam doubles title kasama si [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]].<ref>{{Cite news |last=Go |first=Beatrice |date=April 5, 2023 |title=Alex Eala clinches juniors world No. 2 after French Open romp |work=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-ranking-itf-world-juniors-2020/ |access-date=November 16, 2025}}</ref> Noong Hulyo 2021, nagwagi siya ng isahan at dalawahan (kasama si Madison Sieg) sa [[:en:Trofeo_Bonfiglio|Trofeo Bonfiglio]] sa Milan.<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=July 17, 2021 |title=Alex Eala clinches doubles crown, to play singles final in Milan juniors |work=ABS CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/07/17/21/alex-eala-tennis-milan}}</ref> Noong 2022, gumawa siya ng kasaysayan bilang unang Pilipinong nagwagi ng junior Grand Slam singles title sa [[:en:2022_US_Open_–_Girls'_singles|US Open]].<ref>{{Cite web |last=Levinsohn |first=Dan |date=September 10, 2022 |title=Alexandra Eala becomes first Filipina to win a junior Grand Slam singles title at the 2022 US Open |url=https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-10/alexandra_eala_becomes_first_filipina_to_win_a_junior_grand_slam_singles_title_at_the_2022_us_open.html |access-date=November 14, 2025 |website=US Open}}</ref> === Prupesyonal na karera === ==== 2020 ==== '''Isahan''' Noong 2020, lumahok si Eala sa limang paligsahan ng [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa isahan. Umabot siya sa pangalawang yugto sa W25 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]], W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Castellón]], at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Monastir]]. Natapos naman siya sa unang yugto sa W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]] at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|Melilla]]. ==== 2021 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2021_WTA_Tour|WTA Tour]], unang sumabak si Eala sa [[:en:2021_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami Open]] ngunit hindi siya nakalusot sa qualifying. Gayunpaman, sa [[:en:2021_Winners_Open_–_Singles|Cluj-Napoca 250]], nakapasok siya sa pangunahing draw at umabot hanggang sa pangalawang yugto bago natalo kay [[:en:Mayar_Sherif|Sherif]].<ref name=":5">{{Cite web |title=Tennis Abstract: Alexandra Eala |url=https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 |access-date=December 3, 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |title=ITF: Alex Eala Singles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/activity/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala |access-date=February 2, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2021, lumahok si Eala sa dalawang paligsahan ng [[:en:2021_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa dalawahan. Sa W25 Madrid, kasama si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]], nakarating sila sa quarterfinals. Samantala, sa W25 Platja d’Aro, nakipag‑pares siya kay [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]] at umabot sila hanggang sa finals.<ref name=":6">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Doubles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches?type=D#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==== 2022 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2022_WTA_Tour|WTA Tour]], tampok ang kaniyang pagsabak sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], subalit natalo siya sa unang yugto at sa qualifying na yugto.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2022_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagwagi siya sa W25 Chiang Rai at naging ikalawang puwesto sa W60 Madrid 2. Umabot din siya sa semifinals ng W80 Poitiers, W60 Vitoria‑Gasteiz, at W25 El Espinar.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nakapasok siya sa quarterfinals ng W80 Rancho Santa Fe, W60 Templeton, W25 Madrid, at W25 Chiang Rai 2.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Sa WTA Tour, nakapaglaro siya sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_doubles|Miami 1000]] at sa qualifying ng [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref name=":0">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang kanyang pangarap na naging tennis phenomenon |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Sa ITF circuit, lumahok siya sa sampung torneo. Ang pinakamataas na narating niya ay ang semifinals sa W25 Palma del Río kasama si [[:en:Marina_Bassols_Ribera|Ribera]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng pitong torneo at dalawang torneo na nabigo sa maagang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2023 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2023_WTA_Tour|WTA Tour]], lumahok siya sa qualifying ugtong [[:en:2023_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]] ngunit nabigo. Natalo rin siya sa unang yugto ng [[:en:2023_Thailand_Open_–_Singles|Thailand 250]], [[:en:2023_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]], [[:en:2023_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]], at [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Singles|Monastir 250]]. Lumaban din siya bilang wildcard sa [[:en:2023_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2023_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakamit niya ang dalawang pinakamalalaking tagumpay sa isahan: una sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(April–June)|W15 Yecla]] at kasunod sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Roehampton]].<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=June 4, 2023 |title=Alex Eala claims third ITF crown at W25 Yecla in Spain |url=https://www.abs-cbn.com/sports/06/04/23/tennis-alex-eala-claims-third-itf-crown-at-w25-yecla |access-date=November 7, 2025 |work=ABS CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=August 13, 2023 |title=Alex Eala wins fourth ITF title, rules W25 Roehampton |url=https://sports.inquirer.net/523461/alex-eala-wins-fourth-itf-title-rules-w25-roehampton |access-date=November 7, 2025 |website=Inquirer.net |language=en-US}}</ref> Nakarating siya sa finals ng [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Aldershot]] at [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|W40 Petange]]; sa semifinals ng [[:en:2023_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|W100 Vitoria-Gasteiz]] at [[:en:2023_Engie_Open_Nantes_Atlantique_–_Singles|W60 Nantes]]; at sa quarterfinals ng [[:en:2023_Women's_TEC_Cup_–_Singles|W60 Barcelona]] at [[:en:2023_Ando_Securities_Open_–_Singles|W100 Tokyo]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nagtapos siya sa ika-191 na puwesto sa pagtatapos ng taon.<ref>{{Cite news |last=Satumbaga-Villar |first=Kristel |date=September 20, 2023 |title=Eala improves to career-high No. 191 in WTA rankings |url=https://mb.com.ph/2023/9/20/eala-improves-to-career-high-no-191-in-wta-rankings |access-date=November 7, 2025 |website=Manila Bulletin}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2023, lumahok si Eala sa mga torneo ng ITF at WTA sa dalawahan. Umabot siya sa apat na semifinals (W60 Trnava, W100 Tokyo, W25 Aldershot, W40 Petange), nakapasok sa apat na quarterfinals (W25 Zaragoza, W100 Vitoria-Gasteiz, W25 Roehampton, W60 Glasgow), at ilang beses na nakarating sa nangyugto kabilang ang [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Doubles|Monastir 250]]. Karamihan sa mga torneo ay ginanap sa matitigas na korte maliban sa W60 Chiasso, isang palaro na ginanap sa luwad.<ref name=":6" /> ==== 2024 ==== '''Isahan''' Noong 2024, hindi nakalusot si Eala sa qualifiers ng apat na Grand Slam ([[:en:2024_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]], [[:en:2024_French_Open_–_Women's_singles_qualifying|French Open]], [[:en:2024_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles_qualifying|Wimbledon]], [[:en:2024_US_Open_–_Women's_singles_qualifying|US Open]]). Ang pinakamagandang resulta niya ay ang quarterfinal sa [[:en:2024_Veneto_Open_–_Singles|Veneto 125]] laban kay [[:en:Sara_Errani|Errani]].<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_WTA_Tour|WTA Tour]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] at [[:en:2024_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]]. Nabigo siya sa unang yugto ng [[:en:2024_Guadalajara_Open_Akron_–_Singles|Guadalajara 500]], [[:en:2024_Abu_Dhabi_Open_–_Singles|Abu Dhabi 500]], at sa qualifiers ng [[:en:2024_Ningbo_Open_–_Singles|Ningbo 500]]. Hindi siya nakalusot sa qualifiers ng [[:en:2024_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] at [[:en:2024_Jiangxi_Open_–_Singles|Jiangxi 250]]. Bukod sa semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Oeiras 125]] at [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Makarska_International_Championships_–_Singles|Makarska 125]] at [[:en:2024_Polish_Open_–_Singles|Warsaw 125]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakuha niya ang unang malaking titulo sa W100 [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|Vitoria-Gasteiz]], tinalo si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]] sa final. Umabot din siya sa semifinals ng W100 [https://en.wikipedia.org/wiki/2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_%E2%80%93_Singles Dubai] at W50 [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Indore]], at sa quarterfinals ng W100 Takasaki, W100 Cary, W100 Landisville, W75 Porto, at W75 Trnava. Nabigo naman siya nang maaga sa W75 Zagreb at W60 Bellinzona.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Noong 2024, nagpakita si Eala ng matatag na kampanya sa dalawahan. Sa WTA, ang pinakamalalim niyang resulta ay ang semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_doubles|Canberra 125]] kasama si [[:en:Laura_Pigossi|Pigossi]]. Nagkaroon din siya ng limang quarterfinal finishes: sa [[:en:2024_Ningbo_Open|Ningbo 500]] kasama si [[:en:Liang_En-shuo|Liang]], sa [[:en:2024_Polish_Open_–_Doubles|Warsaw 125]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sa [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Doubles|Guadalajara 125]] kasama si [[:en:Kimberly_Birrell|Birrell]], sa [[:en:2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_–_Doubles|W100 Dubai]] kasama si [[:en:Valentini_Grammatikopoulou|Grammatikopoulou]], at sa [[:en:2024_Porto_Women's_Indoor_ITF_3_–_Doubles|W75 Porto 3]] kasama si [[:en:Alicia_Barnett|Barnett]]. Bukod dito, nagtalo siya sa unang yugto sa [[:en:2024_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] (kasama si [[:en:Taylah_Preston|Preston]]).<ref name=":72" /><ref name=":0" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagtala si Eala ng tatlong titulo: una sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W50 Pune]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sinundan ng magkasunod na panalo kasama si [[:en:Estelle_Cascino|Cascino]] sa [[:en:2024_Open_de_Seine-et-Marne_–_Doubles|W75 Croissy-Beaubourg]] at [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Doubles|W100 Vitoria-Gasteiz]]—ang pinakamataas na titulo niya sa ITF. Umabot din siya sa semifinals ng [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W75 Trnava]] kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]].<ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 27, 2024 |title=Alex Eala cops W50 Pune doubles title with Latvian partner |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/549446/alex-eala-cops-w50-pune-doubles-title-with-latvian-partner |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=March 31, 2024 |title=Eala, partner rule W75 Croissy-Beaubourg doubles tilt |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2024/03/31/2344255/eala-partner-rule-w75-croissy-beaubourg-doubles-tilt |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=July 21, 2024 |title=Alex Eala wins singles and doubles titles at W100 Vitoria-Gasteiz |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/575666/alex-eala-also-wins-singles-title-at-w100-vitoria-gasteiz |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref name=":6" /> ==== 2025 ==== '''Isahan''' Noong 2025, umakyat si Eala mula No. 147 tungo sa career-high No. 50 matapos lumahok sa 27 torneo.<ref name=":4" /> Ang pinakamalaking tagumpay ay dumating sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], kung saan tinalo ang world No. 2 [[:en:Iga_Świątek|Świątek]] sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Jessica_Pegula|Pegula]] sa semifinals. Sa damo, nakarating sa unang WTA final sa [[:en:2025_Eastbourne_Open_–_Women's_singles|Eastbourne 250]], ngunit natalo kay [[:en:Maya_Joint|Joint]]. Sa [[:en:2025_US_Open_–_Women's_singles|US Open]], nakamit ang unang panalo sa main draw at umabot sa ikalawang ugtolaban kay [[:en:Cristina_Bucșa|Bucșa]]. Pagkaraan nito, tinamo ang unang propesyonal na titulo sa [[:en:2025_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], tinalo si [[:en:Panna_Udvardy|Udvardy]] sa final.<ref name=":4" /> Nagtala rin siya ng matatag na hinatnan sa mga sumusunod na paligsahan: quarterfinals sa [[:en:2025_SP_Open_–_Singles|São Paulo 250]] laban kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]], semifinal sa [[:en:2025_Jingshan_Tennis_Open_–_Women's_singles|Jingshan 125]] laban kay [[:en:Lulu_Sun|Sun]] at sa [[:en:2025_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]] laban kay [[:en:Wei_Sijia|Sijia]], at quarterfinals sa [[:en:2025_Ilkley_Open_–_Women's_singles|Ilkley 125]] laban kay [[:en:Rebecca_Marino|Marino]] at sa [[:en:2025_Suzhou_WTA_125_–_Singles|Suzhou 125]] laban kay [[:en:Viktorija_Golubic|Golubic]]. Umabot sa pangalawang yugto sa [[:en:2025_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] laban kay Świątek, at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Singles|Hong Kong 250]] laban kay [[:en:Victoria_Mboko|Mboko]]. Sa iba pang palihsahan nakarating sa pangalawang yugto ng [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Singles|Mumbai 125]] laban kay [[:en:Mai_Hontama|Hontama]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Singles|Oeiras 125]] laban kay Udvardy.<ref name=":4" /> Gayunpaman, marami ring maagang pagkabigo ang natala niya sa taon. Natalo sa unang ugtong [[:en:2025_French_Open_–_Women's_singles|French Open]] kay [[:en:Emiliana_Arango|Arango]], ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles|Wimbledon]] kay [[:en:Barbora_Krejčíková|Krejčíková]], at ng [[:en:2025_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]] sa qualifying kay [[:en:Jana_Fett|Fett]]. Natalo siya sa unang yugtong [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]] kay [[:en:Marta_Kostyuk|Kostyuk]], ng [[:en:2025_Canadian_Open_–_Women's_singles|Montreal 1000]] kay [[:en:Markéta_Vondroušová|Vondroušová]], at sa qualifying ng [[:en:2025_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]] kay [[:en:Moyuka_Uchijima|Uchijima]]. Natalo siys sa unang yugto ng [[:en:2025_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]] kay [[:en:Magda_Linette|Linette]], ng [[:en:2025_Singapore_Tennis_Open_–_Singles|Singapore 250]] kay [[:en:Simona_Waltert|Waltert]], ng [[:en:2025_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]] kay [[:en:Tereza_Valentová|Valentová]], ng [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] kay [[:en:Claire_Liu|Liu]], at sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_singles|Birmingham 250]] kay [[:en:Linda_Fruhvirtová|Fruhvirtová]].<ref name=":4" /> Sa [[:en:2025_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]], tatlong torneo ang nilaro ngunit lahat ay nagtapos sa pangalawang yugto: W100 [[:en:2025_Bengaluru_Open_–_Singles|Bengaluru]] laban kay [[:en:Dalila_Jakupović|Jakupović]], W75 Trnava 1 laban kay [[:en:Céline_Naef|Naef]], at W75 Trnava 2 laban kay [[:en:Valentina_Ryser|Ryser]].<ref name=":2" /> '''Dalawahan''' Noong 2025, lumahok si Eala sa iba’t ibang antas ng WTA Tour sa dalawahan.<ref name=":6" /> Pinakamahusay ang kanyang kampanya sa [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Doubles|Guangzhou 250]], kung saan umabot siya sa semifinals kasama si [[:en:Nadiia_Kichenok|Kichenok]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_doubles|Italian 1000]] kapareha si [[:en:_Coco_Gauff|Coco Gauff]].<ref name=":6" /> Sa mga Grand Slam, umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_French_Open_–_Women's_doubles|French Open]] kasama si [[:en:Renata_Zarazúa|Zarazúa]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_doubles|Wimbledon]] kasama si [[:en:Eva_Lys|Lys]].<ref name=":6" /> Lumahok din siya sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_doubles|Birmingham 250]] kasama si [[:en:Rebeka_Masarova|Masarova]] at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Doubles|Hong Kong 250]] kasama si [[:en:Chan_Hao-ching|Hao-ching]], kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> Sa mga challengers, nakapaglaro siya sa [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Doubles|Mumbai 125]] kasama si [[:en:_Tsao_Chia-yi|Chia-yi]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] kasama si [[:en:Katie_Volynets|Volynets]], na kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2026 ==== '''Isahan''' Sinimulan ni Eala ang kanyang [[:en:2026_WTA_Tour|2026 season]] nang may matibay na simula sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_singles|Auckland 250]]'', kung saan umabot siya sa semifinals bago natalo kay [[:en:Wang_Xinyu|Wang]].<ref>{{cite news |last=Satumbaga-Villar|first=Krystel|date=January 10, 2026|title=Alex Eala succumbs to Chinese rival in Auckland semis|url=https://mb.com.ph/2026/01/10/alex-eala-succumbs-to-chinese-rival-in-auckland-semis|work=The Manila Bulletin|access-date=January 10, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]]'', nabigo siya sa unang round ng singles.<ref>{{cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 19, 2026 |title=Alex Eala exits Australian Open first round |work=Inquirer.net |url=https://sports.inquirer.net/659094/alex-eala-exits-australian-open-first-round-falls-to-alycia-parks}}</ref> Lumaban siya sa ''[[:en:2026_Philippine_Women's_Open_–_Singles|Philippines 125]]'' bilang wildcard at nakapasok sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Camila_Osorio|Osorio]].<ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 29, 2026 |title=Alex Eala exits WTA Philippine Open, bows to Camila Osorio |url=https://sports.inquirer.net/660715/alex-eala-exits-wta-philippine-open-bows-to-camila-osorio |work=Philippine Daily Inquirer |access-date=January 29, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open|Abu Dhabi 1000]]'', umabot siya sa quarterfinals ngunit natalo kay [[:en:Ekaterina_Alexandrova|Alexandrova]].<ref>{{Cite news |last=Gasgonia |first=Dennis |date=February 5, 2026 |title=Natalo si Alex Eala sa quarterfinals ng Abu Dhabi laban kay Alexandrova ng Russia |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2026/2/5/alex-eala-bows-out-of-abu-dhabi-quarterfinals-in-loss-to-russia-s-alexandrova-2244 |work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Qatar_TotalEnergies_Open_–_Singles|Qatar 1000]]'', nabigo siya sa unang yugto.<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=February 9, 2026 |title=Alex Eala exits Qatar Open after falling to Tereza Valentova |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-exits-qatar-open-after-falling-to-tereza-valentova-a5019-20260209 |access-date=February 9, 2026}}</ref> Nakapasok siya sa quarterfinals ng ''[[:en:2026_Dubai_Tennis_Championships_–_Women's_singles|Dubai 1000]]'' bago natalo kay [[:en:Coco_Gauff|Gauff]].<ref>{{Cite news |last=Ballesteros |first=Jan |date=February 19, 2026 |title=Alex Eala succumbs to world No. 4 Coco Gauff in Dubai quarterfinals |website=onesports.ph |url=https://onesports.ph/more-sports/article/41325/alex-eala-succumbs-to-world-no-4-coco-gauff-in-dubai-quarterfinals-1 |access-date=February 19, 2026}}</ref> Sa tinaguriang ''Sunshine Double{{Efn|Ang Sunshine Double ay ang magkasunod na torneo ng Indian Wells Masters at Miami Open, dalawang prestihiyosong ATP Masters 1000 at WTA 1000 na ginaganap tuwing Marso. Nagsisimula ito sa California at nagtatapos sa Florida, at kilala ang tatlong linggong yugto na ito sa maaraw na panahon at mahigpit na iskedyul. Itinuturing itong pinakamahalagang serye ng pinagsamang mga torneo sa labas ng Grand Slams.}}'' na ''[[:en:2026_BNP_Paribas_Open|Indian Wells 1000]]'' at ''[[:en:2026_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]]'', umabot siya sa ika-apat na round sa parehong torneo bago natalo kina [[:en:Linda_Noskova|Noskova]] at [[:en:Karolína_Muchová|Muchová]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=March 11, 2026 |title=Alex Eala bows out of Indian Wells with loss to Linda Nosková |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/11/tennis-alex-eala-bows-out-of-indian-wells-with-loss-to-linda-noskov-1231 |access-date=March 11, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |date=Marso 24, 2026 |title=Alex Eala natanggal sa Miami Open matapos matalo kay Karolína Muchová |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/24/alex-eala-bows-out-of-miami-open-0012 |access-date=Marso 24, 2026}}</ref> Sa mga korteng luwad ng Europa, nakarating si Eala sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_Upper_Austria_Ladies_Linz_–_Singles|Linz 500]] kung saan siya ay tinalo ni [[:en:Jelena_Ostapenko|Ostapenko]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=2026-04-08 |title=Eala nabigo matapos manguna ng 5-1 sa ikalawang set kontra Ostapenko, lumabas sa Linz Open |url=https://www.philstar.com/sports/2026/04/08/2519713/eala-squanders-5-1-second-set-lead-vs-ostapenko-exits-linz-open |access-date=2026-04-08 |website=Philstar.com}}</ref> Sa unang yugto ng [[:en:2026_Porsche_Tennis_Grand_Prix_–_Singles|Stuttgart 500]], siya ay pinatalsik ni [[:en:Leylah_Fernandez|Fernandez]].<ref>{{Cite news |date=2026-04-15 |title=Alex Eala natanggal sa Stuttgart Open matapos matalo kay Leylah Fernandez |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/15/alex-eala-stuttgart-open-0040 |access-date=2026-04-15 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], siya ay natalo ni [[:en:Elise_Mertens|Mertens]].<ref>{{Cite news |last= |first= |date=April 24, 2026 |title=Nagpatuloy ang hirap ni Alex Eala sa clay matapos ang pagkatalo sa Round of 64 laban kay Elise Mertens sa Madrid Open |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/985231/alex-eala-s-clay-struggles-continue-after-round-of-64-loss-to-elise-mertens-in-madrid-open/story/ |access-date=April 24, 2026 |website=GMA News Online |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=April 24, 2026 |title=Alex Eala suffers second round defeat to Elise Mertens at Mutua Madrid Open |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/48579925/alex-eala-suffers-second-round-defeat-elise-mertens-mutua-madrid-open |access-date=April 24, 2026 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Natalo siya kay [[:en:Elena_Rybakina|Rybakina]] sa ikatlong yugto ng [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=May 10, 2026 |title=Alex Eala bows out of Italian Open with loss to Rybakina |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/10/tennis-alex-eala-bows-out-of-italian-open-with-loss-to-rybakina-2341 |work=ABS CBN News}}</ref> Sa sumunod na linggo, siya ay nabigo sa unang round ng [[:en:2026_Internationaux_de_Strasbourg_–_Singles|Strasbourg 500]] matapos matalo kay [[:en:Oleksandra_Oliynykova|Oliynykova]].<ref>{{Cite news |last=Castillejo|first=Dyan|date=May 18, 2026|title=Alex Eala exits Strasbourg in first-round defeat to Oleksandra Oliynykova|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/18/alex-eala-exits-strasbourg-in-loss-to-oliynykova-2339|work=ABS-CBN News|access-date=May 18, 2026}}</ref> Sa [[:en:2026_French_Open_–_Women's_singles|French Open]], siya ay natalo sa unang round laban kay [[:en:Iva_Jovic|Jovic]].<ref>{{Cite news |last=France-Presse |first=Agence |date=May 26, 2026 |title=Umatras si Alex Eala sa French Open matapos matalo kay Iva Jovic |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/26/tennis-alex-eala-exits-french-open-with-loss-to-iva-jovic-1857 |access-date=May 26, 2026 |work=ABS-CBN Sports}}</ref> ''' Dalawahan''' Sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_doubles|Auckland 250]]'', nakipagtambal si Eala kay [[:en:Iva_Jovic|Jović]] at umabot sila sa semifinals bago natalo kina [[:en:Xu_Yifan|Xu]] at [[:en:Yang_Zhaoxuan|Yang]].<ref>{{Cite news|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/9/tennis-alex-eala-iva-jovic-exit-asb-classic-doubles-1819|title=Alex Eala, Iva Jovic exit ASB Classic doubles|last=Castillejo|first=Dyan|date=January 9, 2026|access-date=January 9, 2026|work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_doubles|Australian Open]]'', nakipares siya kay [[:en:Ingrid_Martins|Martins]], ngunit hindi sila nakalusot sa unang round matapos matalo sa kanilang pambungad na laban.<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=January 20, 2026 |title=Eala, Martins ousted in first round of Australian Open doubles |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/20/tennis-eala-martins-ousted-in-first-round-of-australian-open-doubles-1839 |access-date=January 20, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open_–_Doubles|Abu Dhabi 1000]]'', nakipagtambal siya kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]] at nakaabot sila sa semifinal, ngunit natalo sa duo nina [[:en:Tereza_Mihalíková|Mihalíková]] at [[:en:Olivia_Nicholls|Nicholls]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=February 6, 2026 |title=Eala, Tjen get boot in Abu Dhabi Open semis |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2026/02/06/2506287/eala-tjen-get-boot-abu-dhabi-open-semis |access-date=February 6, 2026}}</ref> Si Eala, kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]], ay naalis sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref>{{cite news |last=Reyes |first=Kate M. |date=25 Abril 2026 |title=Alex Eala, Zeynep Sonmez ousted in Madrid Open doubles |website=SPIN.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-zeynep-sonmez-ousted-in-madrid-open-doubles-a5019-20260425 |access-date=25 Abril 2026}}</ref> Kasama si [[:en:Hailey_Baptiste|Baptiste]], nabigo rin siya sa unang yugtong [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_doubles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Montejo |first=Mark Rey |date=May 12, 2026 |title=Grand Slam doubles champs too much for Eala, Baptiste |url=https://mb.com.ph/2026/05/12/grand-slam-doubles-champs-too-much-for-eala-baptiste |access-date=May 12, 2026 |website=Manila Bulletin |language=en}}</ref> == Estilo ng Paglalaro == Si Eala ay isang agresibong baseliner, gamit ang kanyang forehand upang kontrolin ang mga rally at ang kanyang matatag na two‑handed backhand upang pamahalaan ang mga palitan.<ref>{{Cite web |last=Tignor |first=Steve |date=March 26, 2025 |title=Is Nadal Academy prodigy Alexandra Eala the next tennis star? |url=https://www.tennis.com/news/articles/nadal-academy-prodigy-alexandra-eala-next-tennis-star |website=Tennis.com |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Ang kanyang kaliwang kamay na topspin ay nagtutulak sa mga kalaban nang malalim, habang ang kanyang return game ay isang lakas dahil sa mahusay na pagbabasa ng galaw. Ang kanyang serve ang nananatiling pangunahing kahinaan, madalas kulang sa bilis at pagbabago, bagaman mahusay siya sa hard courts.<ref>{{Cite web |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=January 19, 2026 |title=What’s next for Alex Eala after 2026 Australian Open first-round exit? |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/47658308/what-next-alex-eala-2026-australian-open-first-round-exit |website=ESPN |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Binibigyang-diin ng mga analyst ang pagpapabuti ng kanyang serve, pagdaragdag ng taktikal na pagkakaiba-iba, at pagpapalakas ng pisikal na lakas bilang susi sa karagdagang tagumpay.<ref>{{Cite news |last=Sotelo |first=Andre |date=February 6, 2026 |title=What Alex Eala Still Needs to Win a WTA Grand Slam |url=https://sportsnewsph.com/what-alex-eala-still-needs-to-win-a-wta-grand-slam |access-date=February 6, 2026 |website=Sports News Philippines |language=en}}</ref> Nakamit na niya ang ilang mahahalagang tagumpay, kabilang ang pagiging unang Pilipino na umabot sa WTA 1000 Semifinals at tinalo ang tatlong major champions sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|2025 Miami Open]]<ref name=":Gulf">{{Cite web |title=What Alexandra Eala Needs to Win Titles and Beat Top Players |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/what-alexandra-eala-needs-to-win-titles-and-beat-top-players-1.500440043 |access-date=March 11, 2026 |website=Gulf News}}</ref> Itinatampok ng mga dating propesyonal na sina [[:en:Greg_Rusedski|Greg Rusedski]], [[:en:Andrea_Petkovic|Andrea Petkovic]], at [[:en:Martina_Navratilova|Martina Navratilova]] ang pangangailangan ng mas malakas na serve, mas maaasahang laro, at mas maraming pagkakaiba-iba, kasabay ng mas mahusay na kondisyon ng katawan.<ref>{{Cite web |date=March 10, 2026 |title=Alex Eala told where she can improve: Martina Navratilova offers advice |url=https://www.tennis365.com/tennis-news/alex-eala-told-where-she-can-improve-martina-navratilova-offers-advice |access-date=March 11, 2026 |website=Tennis365 |language=en}}</ref> Sa kanyang matibay na baseline game, katatagan, at suporta ng mga tagahanga, kinokonklusyon ng mga analyst na mayroon siyang pundasyon upang makipagtagisan para sa malalaking titulo, ngunit ang kanyang pangmatagalang tagumpay ay nakasalalay sa pagbabagong-anyo ng kanyang serve bilang isang sandata.<ref name=":Gulf" /> === Laban sa Top 20 manlalaro ng WTA === ==== Mga Panalo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Coco Gauff || 6-2, 2-0 RET || 1.46 || 68.0% || 58.8% || 50.0% |- | Dubai – Hard (2026) || Jasmine Paolini || 6-1, 7-6(5) || 1.32 || 63.1% || 73.2% || 50.0% |- | US Open – Hard (2025) || Clara Tauson || 6-3, 2-6, 7-6(11) || 0.97 || 68.1% || 59.4% || 43.3% |- | Eastbourne – Grass (2025) || Jelena Ostapenko || 0-6, 6-2, 3-2 RET || 1.08 || 63.5% || 57.6% || 63.2% |- | Miami – Hard (2025) || Iga Swiatek || 6-2, 7-5 || 1.27 || 66.7% || 52.3% || 50.0% |- | Miami – Hard (2025) || Madison Keys || 6-4, 6-2 || 1.32 || 66.1% || 58.5% || 52.4% |} ==== Mga Talo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Rome – Clay (2026) || Elena Rybakina || 4-6, 3-6 || 0.80 || 67.1% || 56.9% || 44.0% |- | Miami – Hard (2026) || Karolina Muchova || 0-6, 2-6 || 0.39 || 52.4% || 36.4% || 50.0% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Linda Noskova || 2-6, 0-6 || 0.36 || 56.8% || 36.0% || 47.4% |- | Dubai – Hard (2026) || Coco Gauff || 0-6, 2-6 || 0.61 || 57.5% || 30.4% || 41.2% |- | Abu Dhabi – Hard (2026) || Ekaterina Alexandrova || 3-6, 3-6 || 0.79 || 69.8% || 45.5% || 52.6% |- | Wimbledon – Grass (2025) || Barbora Krejcikova || 6-3, 2-6, 1-6 || 0.82 || 54.3% || 50.0% || 50.0% |- | Madrid – Clay (2025) || Iga Swiatek || 6-4, 4-6, 2-6 || 0.77 || 69.0% || 50.7% || 41.9% |- | Miami – Hard (2025) || Jessica Pegula || 6-7(3), 7-5, 3-6 || 0.87 || 72.5% || 62.2% || 42.9% |} == Ibang larangan == ===Pambansang koponan=== Kinatawan ni Eala ang [[Pilipinas]] sa iba’t ibang pandaigdigang torneo. Nakakuha siya ng mga medalya sa [[:en:Tennis_at_the_2021_SEA_Games|SEA Games 2021]] (pilak sa singles, team, at mixed doubles), at sa [[:en:Tennis_at_the_2022_Asian_Games|Asian Games 2022]] (pilak sa singles at mixed doubles).<ref name=":7">{{cite news |last1=Carandang |first1=Justin Kenneth |date=May 20, 2022 |title=Tennis ace Alex Eala settles for bronze in women's singles |work=[[GMA News]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/832339/tennis-ace-alex-eala-settles-for-bronze-in-women-s-singles/story/ |url-status=live |access-date=March 25, 2025 |archive-url= |archive-date=}}</ref><ref name=":8">{{cite news |last=Payo |first=Jasmine |date=September 29, 2023 |title=Alex Eala bags 2nd Asian Games bronze with Alcantara in doubles |language=en-US |work=[[Rappler]] |url=https://www.rappler.com/sports/tennis-semifinal-results-mixed-doubles-alex-eala-francis-casey-alcantara-asian-games-september-29-2023/ |url-status=live |access-date=September 10, 2025 |archive-url= |archive-date= }}</ref> Noong 2024, pinangunahan niya ang koponan sa 5–0 panalo sa Group II, na nagresulta sa promosyon sa Group I.<ref name=":12">{{Cite web |last=Morales |first=Luisa |date=December 2, 2024 |title=Alex Eala relishes leading Team Philippines to BJK Cup promotion in Bahrain |url=https://onesports.ph/more-sports/article/26898/alex-eala-relishes-leading-team-philippines-to-bjk-cup-promotion-in-bahrain |url-status=live |archive-url= |archive-date= |access-date=October 13, 2025 |website=One Sports |language=en}}</ref> Sa [[:en:Tennis_at_the_2025_SEA_Games|SEA Games 2025]], nagwagi siya ng gintong medalya sa women's singles, pati tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":13">{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=December 18, 2025 |title=Alex Eala wins SEA Games tennis gold, ends long drought for PH |url=https://sports.inquirer.net/655069/alex-eala-wins-sea-games-tennis-gold-ends-long-drought-for-ph |archive-url= |archive-date= |access-date=December 18, 2025 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> ===Mga Eksibisyon na Laro=== ====Singles: 1 (titles)==== {|class="wikitable" !Resulta !{{ns}}Petsa{{ns}} !Torneo !Uri ng Korte !Kalaban !Iskor |- |Panalo | Enero 2026 |[[:en:Kooyong_Classic|Kooyong Classic]], Melbourne, Australia |Matigas na Korte |[[:en:Donna Vekić|Donna Vekić]] |6–3, 6–4 |} === Mga sponsorship === Simula pagkabata, sinuportahan si Eala ng [[:en:Globe_Telecom|Globe Telecom]],<ref>{{Cite web |date=July 25, 2025 |title=Alex Eala Opens Up About Life |url=https://www.globe.com.ph/about-us/newsroom/corporate/alex-eala-meet-and-greet}}</ref> at kalaunan ay nagkaroon ng mga endorsement mula sa [[:en:Babolat|Babolat]], [[:en:Nike,_Inc.|Nike]], at [[:en:Bank_of_the_Philippine_Islands|BPI]],<ref>{{Cite web|title=Champ’s choice: Alex Eala signs up as BPI’s newest endorser|url=https://bilyonaryo.com/2023/01/25/champs-choice-alex-eala-signs-up-as-bpis-newest-endorser/money/}}</ref> bago naging brand ambassador ng [[:en:Milo_(drink)|Milo]] noong 2026.<ref>{{Cite web |date=February 23, 2026 |title=MILO Active Pilipinas launched with Eala as new ambassador |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/milo-active-pilipinas-launched-with-eala-as-new-ambassador.html}}</ref> === Mga parangal === Kinilala si Eala ng [[:en:Philippine_Sportswriters_Association|Philippine Sportswriters Association]] sa walong pagkakataon sa [[:en:PSA_Annual_Awards|PSA Annual Awards]], kabilang ang parangal na ''Athlete of the Year'' noong 2026.<ref>Citations for Eala's PSA Annual Awards: *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 25, 2019 |title=Top PH athletes share limelight in PSA Awards 2019 |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/224351-philippine-athletes-sportswriters-association-awards-2019/ |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Gionco |first=Mark |date=February 29, 2020 |title=PH tennis rising star Alex Eala to be feted at PSA Awards |url=https://sports.inquirer.net/387640/ph-tennis-rising-star-alex-eala-to-be-feted-at-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=March 12, 2021 |title=PSA to honor tennis star Eala, boxing champs Casimero, Taduran |work=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2021/3/12/psa-to-honor-tennis-star-eala-boxing-champs-casimero-taduran |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 27, 2022 |title=Scribes fete world-class PH boxers |language=en |website=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2022/02/27/scribes-fete-world-class-ph-boxers/ |url-status=live |access-date=October 12, 2025 |archive-url= |archive-date=}} *{{Cite news |date=February 12, 2023 |title=PSA Awards: Young Alex Eala to be recognized with President's Award |language=en-US |website=Tiebreaker Times |url=https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/psa-awards-young-alex-eala-to-be-recognized-with-presidents-award/261823 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 10, 2023 |title=Eala recipient of PSA Prexy Awards |work=The Philippine Star |url=https://www.philstar.com/sports/2023/02/10/2243942/eala-recipient-psa-prexy-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=January 24, 2024 |title=Alex Eala, Tots Carlos to be recognized in PSA Awards |website=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/01/15/24/alex-eala-tots-carlos-to-be-recognized-in-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Malanum |first=Jean |date=October 9, 2025 |title=Eala tops PSA achievers for September |language=en |website=Philippine News Agency |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1260619 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=October 9, 2025 |title=Eala leads PSA's September honorees |language=en |website=SunStar Publishing Inc. |url=https://www.sunstar.com.ph/davao/sports/eala-leads-psas-september-honorees |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 17, 2026 |title=Alex Eala hails PSA Athlete of the Year award a proof of PH tennis' rise |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/people/athletes/alex-eala-hails-athlete-of-year-award-proof-tennis-rise-philippines/ |access-date=February 17, 2026}}</ref> Noong 2021, isinama siya ng [[:en:Tatler_Asia|''Tatler Asia'']] sa talaan ng mga pinakamataas ang impluwensya na tao sa Asya.<ref>{{cite news |title=Asia's Most Influential Philippines 2021 |url=https://www.tatlerasia.com/list/ami/ph?page=3&industry=all&region=ph&year=2021}}</ref> Noong Abril 2025, ginawaran si Eala ng ''Premios Tanglaw'' ng [[:en:Embassy_of_the_Philippines|Embahada ng Pilipinas]] sa Madrid bilang pagkilala sa kanyang ambag sa [[:en:Philippines–Spain_relations|ugnayan ng Pilipinas at Espanya]].<ref>{{cite news |date=April 2025 |title=Premios Tanglaw honoring Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/premios-tanglaw-eala}}</ref> Siya ay kinilala ng Forbes Asia bilang isa sa kanilang 2026 [[:en:Forbes_30_Under_30|30 Under 30]] icon sa Libangan at Isports dahil sa kanyang pag-angat ng Pilipinas sa pandaigdigang tennis.<ref>{{Cite news |last=Watson |first=Rana Wehbe |date=May 27, 2026 |title=30 Under 30 Asia’s Next Icons: The Gen Z Athletes And Music Artists Rewriting The Playbook |work=Forbes Asia |url=https://www.forbes.com/sites/ranawehbe/2026/05/27/30-under-30-asias-next-icons-the-gen-z-athletes-and-music-artists-rewriting-the-playbook/ |access-date=May 27, 2026}}</ref> ==Mga laro ni Eala== === Mga junior na laro === {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Singles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || R2 || R3 || A || A |- | French Open || A || SF || A || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || A || W |} {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Doubles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || A || W || A || A |- | French Open || A || A || W || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || SF || – |} === Propesyonal na Laro === ==== ITF Women's World Tour Titles ==== {| class="wikitable" ! Taon !! Paligsahan !! Tier !! Paligsahan !! Katungali |- | 2021 || W15 Manacor || ITF || Isahan || – |- | 2022 || W25 Chiang Rai || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Yecla || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Roehampton || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W50 Pune || ITF || Dalawahan || Darja Semeņistaja |- | 2024 || W75 Croissy-Beaubourg || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |} ==== 2020 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Las Palmas de Gran Canaria 2 || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anna Zarycka || 2–6, 4–6 |- | Las Palmas de Gran Canaria || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Lara Salden || 0–6, 6–2, 2–6 |- | Melilla || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anastasia Charaeva || 3–6, 3–6 |- | Monastir 9 || W15 || Matigas || Pangalawang Yugto || Nina Stadler || 6–4, 6–7, 5–7 |} ==== 2021 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Korte !! Tier !! Kalaban !! Yugto !! Iskor |- | Miami Open || Matigas || WTA 1000 || Viktória Hrunčáková || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Romanian Open (Cluj-Napoca) || Luwad || WTA 250 || Mayar Sherif || Pangalawang Yugto || 2–6, 2–6 |- | W15 Manacor 1 || W15 || Matigas || Yvonne Cavalle-Reimers || Final || 5–7, 6–1, 6–2 |- | W15 Manacor 2 || W15 || Matigas || Ylena In-Albon || Kwarterpinals || 0–6, 3–6 |- | W15 Manacor 3 || W15 || Matigas || Oksana Selekhmeteva || Kwarterpinals || 2–6, 3–6 |- | W25 Grenoble || W25 || Matigas || Maja Chwalińska || Kwarterpinals || 0–6, 4–6 |- | W25 Manacor 4 || W25 || Matigas || Jana Fett || Pangalawang Yugto || 6–4, 3–6, 5–7 |- | W15 Manacor 5 || W15 || Matigas || Simona Waltert || Unang Yugto || 4–6, 6–2, 5–7 |- | W60 Bellinzona || W60 || Luwad || Simona Waltert || Pangalawang Yugto || 5–7, 6–3, 2–6 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Irene Burillo Escorihuela || Pangalawang Yugto || 2–6, 4–6 |- | W25 Madrid 2 || W25 || Matigas || Andrea Lázaro García || Unang Yugto || 6–2, 4–6, 4–6 |- | W25 Milovice || W25 || Matigas || Daria Astakhova || Unang Yugto || 2–6, 2–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | W25 Madrid || W25 || Matigas || Victoria Jiménez Kasintseva || Kwarterpinals || Olivia Tjandramulia / Ashley Lahey || 5–7, 6–4, 6–10 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Oksana Selekhmeteva || Final || Justina Mikulskytė / Oana Simion || 3–6, 5–7 |} ==== 2022 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Madison Brengle || 2–6, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Anna Bondár || 0–6, 0–6 |- | Manacor 1 || W25 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Alice Rame || 2–6, 4–6 |- | Manacor 3 || W25 || Matigas || Unang Yugto || Giulia Gatto-Monticone || 2–6, 1–6 |- | Grenoble || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Chloé Paquet || 6–4, 5–7, 3–6 |- | Macon || W25 || Matigas || Unang Yugto || Anna Ukolova || 6–1, 2–6, 6–7(3) |- | Joue-les-Tours || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Oksana Selekhmeteva || 3–6, 3–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Final || Luksika Kumkhum || 6–4, 6–2 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Erika Sema || 3–6, 6–2, 3–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Anna-Lena Robbe || 6–7(3), 3–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Final || Marina Bassols Ribera || 4–6, 5–7 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Jessika Ponchet || 2–6, 1–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Alexandra Bozovic || 6–1, 4–6, 5–7 |- | Vitoria-Gasteiz || W60 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet || 4–6, 4–6 |- | El Espinar || W25 || Matigas || Semipaynal || Eva Guerrero Alvarez || 2–6, 6–3, 2–6 |- | Grodzisk Mazowiecki || W100 || Matigas || Unang Yugto || Katharina Hobgarski || 4–6, 3–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Katarzyna Kawa || 6–2, 4–6, 0–6 |- | Rancho Santa Fe || W80 || Matigas || Kwarterpinals || Marcela Zacarías || 2–6, 5–7 |- | Hamburg || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Ysaline Bonaventure || 4–6, 0–6 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Semipaynal || Ysaline Bonaventure || 1–6, 6–3, 3–6 |- | Shrewsbury || W100 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Maia Lumsden || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Manacor || W25 || Matigas || Elsa Jacquemot || Kwarterpinals || Olga Parres Azcoitia / Aurora Zantedeschi || 6–2, 4–6, 3–10 |- | Macon || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Audrey Albie / Aubane Droguet || 4–6, 2–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Indy De Vroome || Unang Yugto || Patcharin Cheapchandej / Punnin Kovapitukted || 6–4, 5–7, 6–10 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kyōka Okamura || Kwarterpinals || Pimrada Jattavapornvanit / Gozal Ainitdinova || 6–4, 7–6(4), 2–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Olga Helmi / Adithya Karunaratne || 0–6, 4–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Liang En-shuo || Kwarterpinals || Tímea Babos / Valeria Savinykh || 2–6, 4–6 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Marina Bassols Ribera || Semipaynal || Valeria Savinykh / Fanny Stollár || 2–6, 0–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Lizette Cabrera || Kwarterpinals || Justina Mikulskyte / Hong Yi Cody Wong || 5–7, 4–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Annaëlle Robbe || Pangalawang Yugto || Madison Brengle || 6–3, 6–7, 6–10 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Petra Marcinko || Kwarterpinals || Miriam Skoch / Markéta Vondroušová || 5–7, 2–6 |} ==== 2023 ==== {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Misaki Doi || 6–4, 1–6, 3–6 |- | Thailand Open (Hua Hin) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (6) || 2–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Irina-Camelia Begu || 2–6, 5–7 |- | Mutua Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Tatjana Maria || 1–6, 1–6 |- | Japan Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Himari Sakatsume (Q) || 0–6, 3–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (3) || 3–6, 0–6 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Elise Mertens (2) || 5–7, 0–6 |- | Canberra || W60 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Oksana Selekhmeteva (7) || 6–3, 4–6, 4–6 |- | Trnava || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Sonay Kartal || 2–6, 2–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Alexandra Cadantu-Ignatik || 0–6, 2–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Ioana Ghioroaie || 5–7, 1–6 |- | Monastir || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Jia-Jing Wang (Q) || 6–0, 4–6, 3–6 |- | Yecla || W15 || Matigas || Final || Valentina Ryser || 6–3, 7–5 |- | Madrid || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Makenna Jones (5) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Unang Yugto || Destanee Aiava || 1–6, 2–6 |- | Palma del Río || W40 || Matigas || Kwarterpinals || Valeria Savinykh (3) || 4–6, 2–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Unang Yugto || Sohyun Park || 4–6, 3–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet (3) || 6–2, 4–6, 2–6 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Georgina García Pérez || 4–6, 3–6 |- | Roehampton || W25 || Matigas || Final || Arina Rodionova (2) || 6–2, 6–3 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Final || Destanee Aiava (6) || 6–3, 4–6, 1–6 |- | Tokyo || W100 || Matigas || Pangalawang Yugto || Kimberly Birrell (5) || 6–4, 6–7, 2–6 |- | Glasgow || W60 || Matigas || Unang Yugto || Suzan Lamens || 6–2, 4–6, 1–6 |- | Nantes || W60 || Matigas || Semipaynal || Gabriela Knutson || 6–2, 3–6, 1–6 |- | Petange || W40 || Matigas || Final || Océane Dodin (3) || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Trnava 2 || W60 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 4–6, 1–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Beatrice Gumulya / Anna Sisková || 3–6, 6–4, 11–13 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Alana Parnaby / Victoria Rodríguez || 6–4, 3–6, 6–10 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 5–7, 6–1, 9–11 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Unang Yugto || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 6–4, 3–6, 3–10 |- | Roehampton 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Talia Gibson / Petra Hule || 1–6, 5–7 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Semipaynal || Erina Hayashi / Saki Imamura || 4–6, 4–6 |- | Tokyo 2 || W100 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 0–6, 7–5, 6–10 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Cristina Bucșa / Bibiane Schoofs || 3–6, 4–6 |- | Glasgow 2 || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Freya Christie / Olivia Gadecki || — |- | Nantes || W60 || Matigas || Unang Yugto || Ekaterina Maklakova / Ekaterina Reyngold || 6–1, 3–6, 6–10 |- | Petange || W40 || Matigas || Semipaynal || Danielle Collins / Isabelle Haverlag || 2–6, 4–7 |} ==== 2024 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Rebecca Peterson (18) || 2–6, 5–7 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Julia Riera (2) || 6–4, 6–7, 4–6 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Lulu Sun (23) || 6–7, 5–7 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Elena-Gabriela Ruse (20) || 6–3, 1–6, 4–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Emiliana Arango || 6–2, 5–7, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Sorana Cîrstea (27) || 3–6, 7–6, 4–6 |- | Wuhan Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Kateřina Siniaková || 3–6, 1–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Magda Linette || 6–7, 1–6 |- | Guadalajara Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (6) || 2–6, 2–6 |- | Ningbo Open || WTA 500 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Priscilla Hon || 4–6, 3–6 |- | Jiangxi Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (1) || 5–7, 6–7 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Bernarda Pera || 0–6, 3–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Ena Shibahara || 7–6, 0–6, 2–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Céline Naef (5) || 4–6, 5–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Tatjana Maria (4) || 5–7, 2–6 |- | Polish Open (Warsaw) || WTA 125 || Matigas || Unang Yugto || Isabella Shinikova || 2–6, 4–6 |- | Veneto Open (Gaiba) || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Sara Errani (4) || 0–6, 6–7 |- | Makarska Open || WTA 125 || Luwad || Unang Yugto || Maria Timofeeva (Q) || 6–1, 3–6, 2–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Final (Winner) || Victoria Jiménez Kasintseva (7) || 6–4, 6–4 |- | Dubai || W100 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (1) || 6–4, 2–6, 2–6 |- | Takasaki || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Mananchaya Sawangkaew (3) || 6–4, 1–6, 2–6 |- | Cary || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Renata Zarazúa (2) || 6–3, 4–6, 3–6 |- | Landisville || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Olivia Gadecki || 1–6, 6–0, 3–6 |- | Porto || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anna Bondar (2) || 4–6, 7–6, 1–6 |- | Trnava 1 || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anastasia Gureva || 2–6, 6–3, 6–7 |- | Trnava 2 || W75 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Martincová (7) || 6–3, 4–6, 6–7 |- | Croissy-Beaubourg || W75 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mona Barthel || 6–4, 4–6, 1–6 |- | Zagreb || W75 || Luwad || Unang Yugto || Tena Lukas || 5–7, 6–3, 4–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Selena Janicijevic || 3–6, 1–6 |- | Indore || W50 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (2) || 4–6, 7–6, 2–6 |- | Pune || W50 || Matigas || Kwarterpinals || Darja Semenistaja (1) || 6–7, 0–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%;" !Paligsahan !Level !Korte !Katungali !Yugto !Kalaban !Iskor |- |Canberra International |WTA 125 |Matigas |Laura Pigossi |Semipaynal |Kaylah McP/ Astra Sharma |6–7(1), 3–6 |- |Pune |W50 |Matigas |Daniela Semenistaja |Final |Naiktha Bains / Fanny Stollar |7–6(8), 6–3 |- |Porto 3 |W75 |Matigas |Alicia Barnett |Kwarterpinals |Anna-Lena Friedsam / Aliccia Barnett |3–6, 4–6 |- |Trnava |W75 |Matigas |Zeynep Sönmez |Semipaynal |Lulu Sun / Moyuka Uchijima |2–6, 2–6 |- |Croissy-Beaubourg |W75 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Maia Lumsden / Jessika Ponchet |7–5, 7–6(4) |- |Oeiras Ladies Open |WTA 125 |Luwad |Taylah Preston |Unang Yugto |Valeria Lepchenko / Anna Falei |4–6, 4–6 |- |Vitoria-Gasteiz |W100 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Lia Karatancheva / Diana Marcinkevica |6–3, 2–6, 10–4 |- |Polish Open |WTA 125 |Matigas |Daniela Semenistaja |Kwarterpinals |Weronika Falkowska / Martyna Kubka |4–6, 5–7 |- |Guadalajara 125 Open |WTA 125 |Matigas |Kimberly Birrell |Kwarterpinals |Katarzyna Piter / Fanny Stollar |4–6, 4–6 |- |Ningbo Open |WTA 500 |Matigas |En Shuo Liang |Kwarterpinals |Giuliana Olmos / Alexandra Panova |1–6, 2–6 |- |Dubai |W100 |Matigas |Valentini Grammatikopoulou |Kwarterpinals |Isabelle Haverlag / Erika Pridankina |7–5, 4–6, 3–10 |} ==== 2025 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Jana Fett (133) || 5–7, 2–6 |- | Singapore Open || WTA 250 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Simona Waltert (179) || 3–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Semipaynal || Jessica Pegula (4) || 6–7, 7–5, 3–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Pangalawang Yugto || Iga Świątek (2) || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Marta Kostyuk (27) || 0–6, 1–6 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Unang Yugto || Emiliana Arango (85) || 0–6, 6–2, 3–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Grass || First Round || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6(5), 1–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Unang Yugto || Magda Linette (31) || 4–6, 3–6 |- | Eastbourne Open || WTA 250 || Damo || Finals (Pangalawang Puwesto) || Maya Joint || 4–6, 6–1, 6–7 (10–12) |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Unang Yugto || Barbora Krejčíková (16) || 6–3, 2–6, 1–6 |- | National Bank Open (Montreal) || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Markéta Vondroušová (63) || 6–3, 1–6, 2–6 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Pangalawang Yugto || Cristina Bucșa (95) || 4–6, 3–6 |- | São Paulo Open || WTA 250 || Matigas || Kwarterpinals || Janice Tjen (130) || 4–6, 1–6 |- | China Open (Wuhan) || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Moyuka Uchijima (91) || 4–6, 6–3, 2–6 |- | Japan Women's Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Valentová (78) || 1–6, 2–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Claire Liu (305) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Hong Kong Tennis Open || WTA 250 || Matigas || Pangalawang Yugto || Victoria Mboko (21) || 6–3, 3–6, 4–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Shuai Wei (134) || 5–7, 2–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mai Hontama (166) || 6–7, 2–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Pangalawang Yugto || Panna Udvardy (137) || 6–7, 4–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Damo || Unang Yugto || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6, 1–6 |- | Ilkley Open || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Rebecca Marino (107) || 6–1, 0–6, 6–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Kampeon || Panna Udvardy (134) || 1–6, 7–5, 6–3 |- | Jingshan Tennis Open || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Lulu Sun (146) || 6–3, 4–6, 2–6 |- | Suzhou Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals || Viktorija Golubic (70) || 6–2, 2–6, 6–7 |} '''Withdrawals''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Reason |- | Cincinnati Open || WTA 1000 || Matigas || Pinsala sa balikat |- | Monterrey Open || WTA 500 || Matigas || Pinsala sa balikat |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Nadiia Kichenok || Semipaynal || Katarzyna Piter / Janice Tjen || 7–6(4), 3–6, 5–10 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Coco Gauff || Kwarterpinals || Jasmine Paolini / Sara Errani || 5–7, 6–3, 7–10 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Renata Zarazúa || Pangalawang Yugto || Olga Danilović / Anastasia Potapova || 1–6, 3–6 |- | Hong Kong Open || WTA 250 || Matigas || Chan Hao‑ching || Unang Yugto || Kamilla Rakhimova / Aliaksandra Sasnovich || 6–3, 1–6, 7–10 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Eva Lys || Unang Yugto || Ingrid Gamarra Martins / Quinn Gleason || 4–6, 2–6 |- | Birmingham Open || WTA 250 || Damo || Rebeka Masarova || Unang Yugto || Storm Hunter / Ellen Perez || 4–6, 4–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Tsao Chia‑yi || Unang Yugto || Amina Anshba / Elena Pridankina || 4–6, 4–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Katie Volynets || Unang Yugto || Carmen Corley / Olivia Gadecki || 3–6, 4–6 |} ==== 2026 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Semipaynal || Wang Xinyu || 7–5, 5–7, 6–4 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Unang Yugto || Alycia Parks || 6–0, 3–6, 2–6 |- | Philippines Womens Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals|| Camila Osorio || 4-6, 4-6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Kwarterpinals || Ekaterina Alexandrova|| 3-6, 3-6 |- | Qatar Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto|| Tereza Valentová|| 6-7 (6), 1-6 |- |Dubai Tennis Kampeonships |WTA 1000 |Matigas |Kwarterpinals |Coco Gauff |0-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Linda Noskova |2-6, 0-6 |- |Miami Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Karolína Muchová |0-6,2-6 |- |Linz Open |WTA 500 |Luwad |Pangalawang Yugto |Jelena Ostapenko |4-6, 5-7 |- |Stuttgart Open |WTA 500 |Luwad | Unang Yugto | Leylah Fernandez | 1-6, 4-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Pangalawang Yugto |Elise Mertens |2-6, 1-6 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Pangatlong Yugto |Elena Rybakina |4-6, 3-6 |- |Strasbourg International |WTA 500 |Luwad |Unang Yugto |Oleksandra Oliynykova |6-3, 5-7, 3-6 |- |French Open |Grand Slam |Luwad |Unang Yugto |Iva Jovic |4-6, 2-6 |- |HSBC Championships |WTA 500 |Damo | | | |- |Berlin Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Bad Homburg Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Eastbourne Open |WTA 250 |Damo | | | |- |Wimbledon |Grand Slam |Damo | | | |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Iva Jovic || Semipaynal || Xu Yifan / Yang Zhaoxuan || 5–7, 3–6 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Ingrid Martins || Unang Yugto || Shuko Aoyama / Magda Linette || 6–7(3), 6–2, 3–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Janice Tjen|| Semipaynal|| Tereza Mihalíková / Olivia Nicholls|| 4-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Iva Jovic |Unang Yugto |Hailey Baptiste / Jelena Ostapenko |2-6, 2-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Zeynep Sönmez |Pangalawang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 5-7 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Hailey Baptiste |Unang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 2-6 |- | | | | | | | |- |} == Taunang ranggo ng WTA == {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ ! Taon !! Isahan !! Dalawahan |- | 2021 || 529 || 780 |- | 2022 || 219 || 594 |- | 2023 || 205 || 436 |- | 2024 || 158 || 239 |- | 2025 || 50 || 161 |} Pinagmulan: Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA<ref>{{Cite web |date=May 13, 2026 |title=Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA|url=https://www.wtatennis.com/players/330332/- |access-date=May 13, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==Mga pananda== {{notelist}} ==Mga sanggunian== {{reflist}} ==Mga panlabas na kawing== [https://www.wtatennis.com/players/330332/- Alexandra Eala Official WTA Page] [https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/overview/ Alexandra Eala Official ITF Women's World Tennis Page] [https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 Alexandra Eala's Tennis Abstract page] [[:en:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on English Wikipedia (English)]] [https://tv-philippines.fandom.com/wiki/Alex_Eala Alexandra Eala on Fandom (English)] [[:simple:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on Simple Wikipedia]] dk4w01mb98wwbjaf1qmkxr8n82dy60i 2209457 2209440 2026-05-28T06:13:43Z Tabilay 153890 /* 2026 */ 2209457 wikitext text/x-wiki {{Use mdy dates|date=April 2025}} {{Infobox tennis biography |name = Alexandra Eala |image = Ealas and Patrick Gregorio (cropped Alexandra Eala).jpg |image_upright = .8 |caption = Eala at the [[:en:2025 SEA Games|2025 SEA Games]] |fullname = Alexandra Maniego Eala |country = {{PHI}} |residence = [[Metro Manila]], Philippines<br>[[Mallorca]], Spain |birth_date = {{birth date and age|2005|5|23}} |birth_place = [[Quezon City]], Philippines |height = {{height|m=1.75}} |turnedpro = March 2020 |plays = Left-handed (two-handed backhand) |coach = Joan Bosch<br> Alexandro Viaene<br>Lluc Bauza (Fitness Coach) |careerprizemoney = US 1,997,574 |singlesrecord = {{tennis record|won=212|lost=130}} |singlestitles = 0 |highestsinglesranking = No. 29 (March 16, 2026) |currentsinglesranking = No. 37 (May 25, 2026) |doublesrecord = {{tennis record|won=48|lost=46}} |doublestitles = 0 |highestdoublesranking = No. 88 (May 4, 2026) |currentdoublesranking = No. 116 (May 25, 2026) |updated = May 25, 2026 |AustralianOpenresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's singles|2026]]) |FrenchOpenresult = 1R ([[:en:2026 French Open – Women's singles|2026]]) |Wimbledonresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's singles|2025]]) |USOpenresult = 2R ([[:en:2025 US Open – Women's singles|2025]]) |AustralianOpenDoublesresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's doubles|2026]]) |FrenchOpenDoublesresult = 2R ([[:en:2025 French Open – Women's doubles|2025]]) |WimbledonDoublesresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's doubles|2025]]) | medaltemplates-expand = no | medaltemplates = {{MedalCountry |the {{PHI}}}} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the SEA Games|SEA Games]]}} {{MedalGold | 2025 Thailand | Singles }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Team }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Singles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Team }} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the Asian Games|Asian Games]]}} {{MedalBronze | 2022 Hangzhou | Singles }} {{MedalBronze|2022 Hangzhou|Mixed doubles}} }} Si '''Alexandra Maniego Eala''' (isinilang Mayo 23, 2005 sa [[Quezon City]]) ay Pilipinong manlalaro ng [[tenis]]. Siya ang pinakamataas na ranggong Pilipino, umabot sa pandaigdigang bilang na 29 noong Marso 16, 2026.<ref name=":11">{{Cite news |last=Castillejo |first=Dyan |date=March 16, 2026 |title=Alex Eala rises to career-high World No. 29 |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/16/eala-rises-to-career-high-world-no-29-in-latest-wta-rankings-1032}}</ref> Nagwagi siya ng junior Grand Slam titles: doubles sa 2020 Australian Open at 2021 French Open, at singles sa 2022 US Open.<ref name=":1">{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=September 10, 2022 |title=Eala captures US Open girls' singles crown |url=https://www.rappler.com/sports/final-results-alex-eala-lucie-havlickova-us-open-september-10-2022/}}</ref> Mayroon siyang 5 ITF singles at 3 ITF doubles titles, at noong 2025 umabot sa semifinal ng Miami Open, final ng Eastbourne Open, at nagwagi sa WTA 125 Guadalajara Open.<ref name=":62">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Singles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/d/titles/ |access-date=2025-12-03 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":72">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Doubles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/titles/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":63">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Singles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> Simula noong 2023, lumahok si Eala sa mga Grand Slam tournaments bilang propesyonal, kung saan nakapasok siya sa main draw mula 2025 French Open hanggang 2026 Australian Open at umabot sa ikalawang round ng 2025 US Open sa singles.<ref name=":63" /> Sa doubles naman, nakapaglaro siya noong 2025 at 2026, na ang pinakamataas na resulta ay ang ikalawang round ng 2025 French Open.<ref name=":6" /> Si Eala ay nagwagi ng mga pilak na medalya sa 2021 SEA Games at 2022 Asian Games, at pinangunahan ang koponan sa promosyon sa Group I noong 2024. Noong 2025 SEA Games, nakamit niya ang gintong medalya sa women’s singles at dalawang tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":7" /><ref name=":8" /><ref name=":12" /><ref name=":13" /> == Maagang Buhay == Si '''Alexandra Maniego Eala''' ay ipinanganak noong Mayo 23, 2005 sa [[Lungsod Quezon]], Pilipinas, kina Michael Eala, isang business executive,<ref>{{cite web |last1=Jara-Puyod |first1=Mariecar |title=‘Eala’s grit, humility and passion have captured every Filipino’s heart,' says Philippine Ambassador Alfonso Ver |url=https://www.gulftoday.ae/sport/2026/02/20/ealas-grit-humility-and-passion-have-captured-every-filipinos-heart-says-philippine-ambassador-alfonso-ver |website=Gulf Today |publisher=Gulf Today |access-date=26 March 2026}}</ref> at [[:en:Rizza_Maniego-Eala|Rosemarie Maniego-Eala]], dating [[Globe Telecom]] CFO hanggang 2024 at dating pambansang manlalangoy na nagwagi ng tansong medalya sa [[:en:1985_SEA_Games|1985 SEA Games]]. Ang kanyang mga tiyuhin ay sina [[:en:Noli_Eala|Noli Eala]], dating chairperson ng [[:en:Philippine_Sports_Commission|Philippine Sports Commission]] at commissioner ng [[Philippine Basketball Association]],<ref name="Philstar">{{cite news |last1=Acebuche |first1=Yoniel |title=Alex Eala: What to know about the tennis phenom making history on the court |url=https://www.philstarlife.com/celebrity/828326-what-to-know-alex-eala |access-date=August 28, 2025 |work=[[The Philippine Star]] |date=March 28, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Cordero |first=Abac |date=August 30, 2022 |title=Noli Eala named new Philippine Sports Commission chairman |url=https://www.philstar.com/sports/2022/08/30/2206206/noli-eala-named-new-philippine-sports-commission-chairman |access-date=November 5, 2025 |work=[[The Philippine Star]]}}</ref> at ang fashion designer na si Rhett Eala.<ref>{{cite news |last1=Tunac |first1=Hermes Joy |title=Alex Eala reveals uncle Rhett Eala designed the elegant Filipiniana she wore at Laureus Awards 2026 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/shoppingandfashion/985027/alex-eala-reveals-uncle-rhett-eala-designed-the-elegant-filipiniana-she-wore-at-laureus-awar/story/ |work=[[GMA News]] |date=April 23, 2026}}</ref> Ang kanyang kapatid na si Michael Francis "Miko" Eala ay naglaro ng tennis para sa [[:en:Penn_State_Nittany_Lions|Penn State Nittany Lions]] mula 2020 hanggang 2024.<ref>{{Cite news |author1=Castillejo, Dyan |date=May 6, 2024 |title=Filipino athletes graduate as part of Penn State's class of 2024 |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2024/5/6/filipino-athletes-graduate-as-part-of-penn-state-s-class-of-2024-1839 |work=[[ABS-CBN News]]}}</ref><ref name="PEP2">{{Cite news |last1=Bravo |date=March 27, 2025 |title=Who is Alex Eala, Pinoy tennis player at 2025 Miami Open? |url=https://www.pep.ph/peptionary/186040/alex-eala-a5128-20250327 |website=Philippine Entertainment Portal}}</ref> Nagsimula si Eala sa tennis sa edad na apat,<ref>{{cite news |last1=Hilotin |title=Alex Eala: Rapid rise in tennis rankings, what's next? |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/alex-eala-rapid-rise-in-tennis-rankings-whats-next-1.500248201 |work=[Gulf News |date=August 28, 2025}}</ref> ipinakilala ng kanyang lolo sa ina na si Roberto Maniego, na siya ring unang coach.<ref>{{Cite web |date=November 30, 2022 |title=The rise of Alexandra Eala making headlines in the Philippines and beyond |url=https://www.wtatennis.com/news/2921343/alexandra-eala |website=Women's Tennis Association}}</ref><ref>{{cite news |last=Payo |date=August 31, 2025 |title=Alex Eala and the guts to be first |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-guts-first-philippine-tennis/ |work=[[Rappler]]}}</ref> Nag-aral siya sa Immaculate Conception Academy sa [[San Juan, Metro Manila|San Juan]] at [[:en:Colegio_San_Agustin_–_Makati|Colegio San Agustin]] sa [[Makati]], bago lumipat sa [[:en:Rafa_Nadal_Academy|Rafa Nadal Academy]] sa [[:en:Manacor|Manacor]], Espanya, kung saan siya nagtapos noong 2023.<ref>{{cite news |last1=Mina |title=How Alex Eala became a world-class tennis champion |url=https://www.abs-cbn.com/sports/10/22/22/what-it-took-for-alex-eala-to-become-a-tennis-world-champ |work=[[ABS-CBN News]] |date=October 22, 2022}}</ref><ref>{{Cite web |date=December 19, 2025 |title=Alex Eala Biography: Acing Her Path to the Tennis Court |url=https://www.globe.com.ph/blog/alex-eala-journey-to-pro |website=[[Globe Telecom|Globe]]}}</ref> == Personal na buhay == Tinukoy ni Eala ang [[:en:Kaldereta|kaldereta]] bilang kanyang paboritong ulam<ref>{{Cite web |last=Mina |first=Inna |date=3 Pebrero 2026 |title=Ikaw ba ay tao ng Kare-Kare? Ang ranggo ni Alex Eala sa pagkaing Pilipino ay maaaring ikagulat mo |url=https://onesports.ph/more-sports/article/40770/are-you-a-kare-kare-person-alex-eala-filipino-food-rankings-might-surprise-you |access-date=23 Pebrero 2026 |website=One Sports |language=tl}}</ref> Mas gusto niya ang [[matcha]] kaysa sa kape.<ref>{{cite web |last1=Castillejo |first1=Dyan |title=Ibinunyag ni Alex Eala at mga kapwa propesyonal ang kanilang personalidad sa labas ng korte sa Players Box Podcast |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/1/alex-eala-joins-fellow-players-on-the-players-box-podcast-0007 |website=ABS-CBN Sports |publisher=ABS-CBN Network |access-date=31 Marso 2026}}</ref> Multilingual si Eala, nagsasalita ng Ingles, Kastila, at kanyang katutubong [[Wikang Tagalog|Tagalog]].<ref>{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |website=The Athletic |publisher=The New York Times |access-date=25 Marso 2026}}</ref> Ipinahayag niya ang kanyang kagustuhan sa [[:en:Wimbledon_Championships|Wimbledon]] sa mga Grand Slam na torneo. <ref>{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=3 Hulyo 2025 |title='Living my dream': Nagdiwang si Alex Eala sa makasaysayang Wimbledon stint |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-revels-historic-wimbledon-stint-2025/ |access-date=3 Hulyo 2025 |website=Rappler |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=24 Disyembre 2025 |title=Vogue Rapid-Fire interview kay Alex Eala |url=https://www.instagram.com/reels/DSoxP5lk1bS/ |access-date=24 Disyembre 2025 |website=Instagram |language=tl}}</ref> Tinukoy ni Eala si [[Maria Sharapova]] bilang impluwensya sa kanyang istilo ng paglalaro, at siya ay nagsanay kasama si [[Rafael Nadal]] gayundin ang kanyang kapatid na si Miko.<ref>{{Cite web |last=Atencio |first=Peter |date=19 Hulyo 2025 |title=Ang impluwensya ni Sharapova ang nagtutulak sa agresibong laro ni Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/sports-plus/314618107/sharapovas-influence-drives-alex-ealas-aggressive-game.html |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Manila Standard |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=20 Nobyembre 2025 |title=Naglaro si Alex Eala kasama si Rafael Nadal |url=https://sports.inquirer.net/649046/alex-eala-trains-with-rafael-nadal-in-his-return-to-court |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Inquirer |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 Agosto 2025 |title=Bago ang malalaking tao, palaging nasa tabi ni Alex Eala ang kanyang kapatid na si Miko |url=https://www.spin.ph/tennis/get-to-know-alex-eala-older-brother-and-avid-supporter-miko-a6035-20250827 |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> Ang kanyang tagumpay sa 2025 Miami Open ay nagtatag kay Eala bilang isa sa mga pinakatanyag na atleta ng Pilipinas, na inihahambing ng mga komentarista ang kanyang impluwensya kay boksingero [[Manny Pacquiao]]. Napansin ng mamamahayag sa palakasan at dating manlalaro ng tennis na si [[:en:Dyan_Castillejo|Dyan Castillejo]] na tinatrato na siya ng mga tagahanga "na para bang nanalo na siya ng Grand Slam." Pinalakas niya ang kanyang koneksyon sa mga tagasuporta sa pamamagitan ng pagsasalita sa Tagalog, at ang kanyang pag-angat ay nagpasiklab ng bagong interes sa tennis sa Pilipinas at sa mga [[:en:Overseas_Filipinos_Filipino_diaspora|komunidad ng Pilipino sa ibayong dagat]]. Dumadalo ang mga tagahanga sa kanyang mga laban sa malaking bilang, habang marami ang sumusubaybay mula sa bahay at sa buong mundo sa kabila ng pagkakaiba ng oras. Inihambing ng mga analista ang kanyang epekto sa pagpapalawak ng tennis sa mga pigura tulad nina [[:en:Li_Na|Li Na]] at [[:en:Ons_Jabeur|Ons Jabeur]].<ref name="mo">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Mas naging palakaibigan si Eala sa tour at nakabuo ng mga sumusuportang pagkakaibigan kina [[:en:Iva_Jović|Iva Jović]], [[:en:Zeynep_Sonmez|Zeynep Sonmez]], [[:en:Victoria_Mboko|Victoria Mboko]], [[:en:Eva_Lys|Eva Lys]], [[:en:Leylah_Fernandez|Leylah Fernandez]], at [[:en:Lizette_Cabrera|Lizette Cabrera]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=9 Marso 2026 |title=Ibinunyag ni Alex Eala ang mga kaibigan na kanyang nakilala sa kanyang batang karera sa WTA |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-bares-friends-she-has-made-in-her-young-wta-career-a6035-20260309 |access-date=9 Marso 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> == Karera == === Juniors === Sa edad na 12, nagwagi si Eala sa 2018 [[:en:Les_Petit_As|Les Petits As]] sa Pransya,<ref>{{Cite web |date=January 28, 2018 |title=Lilov & Eala win at Les Petits As |url=https://www.tenniseurope.org/cookies/?returnurl=%2Fnews%2F117748%2FLilov-Eala-win-at-Les-Petits-As |access-date=November 14, 2024 |website=Tennis Europe}}</ref> at nakuha ang kanyang unang under‑18 singles at doubles titles sa ITF Trofeo David Ferrer sa Alicante, Spain.<ref>{{Cite web |last=Payo |first=Jasmine |date=April 25, 2025 |title=Building blocks to success: Rundown of Alex Eala’s best tennis campaigns |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-best-tennis-campaigns/ |access-date=November 14, 2025 |website=Rappler |language=en-US}}</ref> Noong 2019, napanalunan ni Eala ang [[:en:Orange_Bowl_(tennis)|Orange Bowl]] girls’ doubles title kasama si [[:en:Evialina_Laskevich|Laskevich]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=December 17, 2019 |title=Better chemistry sparked teen tennis star Alex Eala's win at Orange Bowl Doubles |language=en |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/life/guide/alex-eala-caps-off-2019-with-orange-bowl-doubles-title-a2442-20191217 |access-date=January 12, 2026}}</ref> Noong 2020, nagwagi siya sa [[:en:2020_Australian_Open_–_Girls'_doubles|Australian Open]] girls’ doubles kasama si [[:en:Priska_Madelyn_Nugroho|Nugroho]].<ref>{{Cite web |date=2020-01-31 |title=Eala, Nugroho capture Australian Open girls' doubles title |url=https://www.espn.com/story/_/id/28604688/eala-nugroho-capture-australian-open-girls-doubles-title |access-date=2025-10-08 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Sa 2021 [[:en:2021_French_Open_–_Girls'_doubles|French Open]], nakuha niya ang ikalawang junior Grand Slam doubles title kasama si [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]].<ref>{{Cite news |last=Go |first=Beatrice |date=April 5, 2023 |title=Alex Eala clinches juniors world No. 2 after French Open romp |work=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-ranking-itf-world-juniors-2020/ |access-date=November 16, 2025}}</ref> Noong Hulyo 2021, nagwagi siya ng isahan at dalawahan (kasama si Madison Sieg) sa [[:en:Trofeo_Bonfiglio|Trofeo Bonfiglio]] sa Milan.<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=July 17, 2021 |title=Alex Eala clinches doubles crown, to play singles final in Milan juniors |work=ABS CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/07/17/21/alex-eala-tennis-milan}}</ref> Noong 2022, gumawa siya ng kasaysayan bilang unang Pilipinong nagwagi ng junior Grand Slam singles title sa [[:en:2022_US_Open_–_Girls'_singles|US Open]].<ref>{{Cite web |last=Levinsohn |first=Dan |date=September 10, 2022 |title=Alexandra Eala becomes first Filipina to win a junior Grand Slam singles title at the 2022 US Open |url=https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-10/alexandra_eala_becomes_first_filipina_to_win_a_junior_grand_slam_singles_title_at_the_2022_us_open.html |access-date=November 14, 2025 |website=US Open}}</ref> === Prupesyonal na karera === ==== 2020 ==== '''Isahan''' Noong 2020, lumahok si Eala sa limang paligsahan ng [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa isahan. Umabot siya sa pangalawang yugto sa W25 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]], W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Castellón]], at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Monastir]]. Natapos naman siya sa unang yugto sa W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]] at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|Melilla]]. ==== 2021 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2021_WTA_Tour|WTA Tour]], unang sumabak si Eala sa [[:en:2021_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami Open]] ngunit hindi siya nakalusot sa qualifying. Gayunpaman, sa [[:en:2021_Winners_Open_–_Singles|Cluj-Napoca 250]], nakapasok siya sa pangunahing draw at umabot hanggang sa pangalawang yugto bago natalo kay [[:en:Mayar_Sherif|Sherif]].<ref name=":5">{{Cite web |title=Tennis Abstract: Alexandra Eala |url=https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 |access-date=December 3, 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |title=ITF: Alex Eala Singles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/activity/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala |access-date=February 2, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2021, lumahok si Eala sa dalawang paligsahan ng [[:en:2021_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa dalawahan. Sa W25 Madrid, kasama si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]], nakarating sila sa quarterfinals. Samantala, sa W25 Platja d’Aro, nakipag‑pares siya kay [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]] at umabot sila hanggang sa finals.<ref name=":6">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Doubles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches?type=D#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==== 2022 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2022_WTA_Tour|WTA Tour]], tampok ang kaniyang pagsabak sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], subalit natalo siya sa unang yugto at sa qualifying na yugto.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2022_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagwagi siya sa W25 Chiang Rai at naging ikalawang puwesto sa W60 Madrid 2. Umabot din siya sa semifinals ng W80 Poitiers, W60 Vitoria‑Gasteiz, at W25 El Espinar.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nakapasok siya sa quarterfinals ng W80 Rancho Santa Fe, W60 Templeton, W25 Madrid, at W25 Chiang Rai 2.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Sa WTA Tour, nakapaglaro siya sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_doubles|Miami 1000]] at sa qualifying ng [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref name=":0">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang kanyang pangarap na naging tennis phenomenon |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Sa ITF circuit, lumahok siya sa sampung torneo. Ang pinakamataas na narating niya ay ang semifinals sa W25 Palma del Río kasama si [[:en:Marina_Bassols_Ribera|Ribera]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng pitong torneo at dalawang torneo na nabigo sa maagang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2023 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2023_WTA_Tour|WTA Tour]], lumahok siya sa qualifying ugtong [[:en:2023_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]] ngunit nabigo. Natalo rin siya sa unang yugto ng [[:en:2023_Thailand_Open_–_Singles|Thailand 250]], [[:en:2023_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]], [[:en:2023_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]], at [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Singles|Monastir 250]]. Lumaban din siya bilang wildcard sa [[:en:2023_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2023_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakamit niya ang dalawang pinakamalalaking tagumpay sa isahan: una sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(April–June)|W15 Yecla]] at kasunod sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Roehampton]].<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=June 4, 2023 |title=Alex Eala claims third ITF crown at W25 Yecla in Spain |url=https://www.abs-cbn.com/sports/06/04/23/tennis-alex-eala-claims-third-itf-crown-at-w25-yecla |access-date=November 7, 2025 |work=ABS CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=August 13, 2023 |title=Alex Eala wins fourth ITF title, rules W25 Roehampton |url=https://sports.inquirer.net/523461/alex-eala-wins-fourth-itf-title-rules-w25-roehampton |access-date=November 7, 2025 |website=Inquirer.net |language=en-US}}</ref> Nakarating siya sa finals ng [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Aldershot]] at [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|W40 Petange]]; sa semifinals ng [[:en:2023_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|W100 Vitoria-Gasteiz]] at [[:en:2023_Engie_Open_Nantes_Atlantique_–_Singles|W60 Nantes]]; at sa quarterfinals ng [[:en:2023_Women's_TEC_Cup_–_Singles|W60 Barcelona]] at [[:en:2023_Ando_Securities_Open_–_Singles|W100 Tokyo]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nagtapos siya sa ika-191 na puwesto sa pagtatapos ng taon.<ref>{{Cite news |last=Satumbaga-Villar |first=Kristel |date=September 20, 2023 |title=Eala improves to career-high No. 191 in WTA rankings |url=https://mb.com.ph/2023/9/20/eala-improves-to-career-high-no-191-in-wta-rankings |access-date=November 7, 2025 |website=Manila Bulletin}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2023, lumahok si Eala sa mga torneo ng ITF at WTA sa dalawahan. Umabot siya sa apat na semifinals (W60 Trnava, W100 Tokyo, W25 Aldershot, W40 Petange), nakapasok sa apat na quarterfinals (W25 Zaragoza, W100 Vitoria-Gasteiz, W25 Roehampton, W60 Glasgow), at ilang beses na nakarating sa nangyugto kabilang ang [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Doubles|Monastir 250]]. Karamihan sa mga torneo ay ginanap sa matitigas na korte maliban sa W60 Chiasso, isang palaro na ginanap sa luwad.<ref name=":6" /> ==== 2024 ==== '''Isahan''' Noong 2024, hindi nakalusot si Eala sa qualifiers ng apat na Grand Slam ([[:en:2024_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]], [[:en:2024_French_Open_–_Women's_singles_qualifying|French Open]], [[:en:2024_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles_qualifying|Wimbledon]], [[:en:2024_US_Open_–_Women's_singles_qualifying|US Open]]). Ang pinakamagandang resulta niya ay ang quarterfinal sa [[:en:2024_Veneto_Open_–_Singles|Veneto 125]] laban kay [[:en:Sara_Errani|Errani]].<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_WTA_Tour|WTA Tour]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] at [[:en:2024_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]]. Nabigo siya sa unang yugto ng [[:en:2024_Guadalajara_Open_Akron_–_Singles|Guadalajara 500]], [[:en:2024_Abu_Dhabi_Open_–_Singles|Abu Dhabi 500]], at sa qualifiers ng [[:en:2024_Ningbo_Open_–_Singles|Ningbo 500]]. Hindi siya nakalusot sa qualifiers ng [[:en:2024_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] at [[:en:2024_Jiangxi_Open_–_Singles|Jiangxi 250]]. Bukod sa semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Oeiras 125]] at [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Makarska_International_Championships_–_Singles|Makarska 125]] at [[:en:2024_Polish_Open_–_Singles|Warsaw 125]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakuha niya ang unang malaking titulo sa W100 [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|Vitoria-Gasteiz]], tinalo si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]] sa final. Umabot din siya sa semifinals ng W100 [https://en.wikipedia.org/wiki/2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_%E2%80%93_Singles Dubai] at W50 [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Indore]], at sa quarterfinals ng W100 Takasaki, W100 Cary, W100 Landisville, W75 Porto, at W75 Trnava. Nabigo naman siya nang maaga sa W75 Zagreb at W60 Bellinzona.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Noong 2024, nagpakita si Eala ng matatag na kampanya sa dalawahan. Sa WTA, ang pinakamalalim niyang resulta ay ang semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_doubles|Canberra 125]] kasama si [[:en:Laura_Pigossi|Pigossi]]. Nagkaroon din siya ng limang quarterfinal finishes: sa [[:en:2024_Ningbo_Open|Ningbo 500]] kasama si [[:en:Liang_En-shuo|Liang]], sa [[:en:2024_Polish_Open_–_Doubles|Warsaw 125]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sa [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Doubles|Guadalajara 125]] kasama si [[:en:Kimberly_Birrell|Birrell]], sa [[:en:2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_–_Doubles|W100 Dubai]] kasama si [[:en:Valentini_Grammatikopoulou|Grammatikopoulou]], at sa [[:en:2024_Porto_Women's_Indoor_ITF_3_–_Doubles|W75 Porto 3]] kasama si [[:en:Alicia_Barnett|Barnett]]. Bukod dito, nagtalo siya sa unang yugto sa [[:en:2024_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] (kasama si [[:en:Taylah_Preston|Preston]]).<ref name=":72" /><ref name=":0" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagtala si Eala ng tatlong titulo: una sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W50 Pune]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sinundan ng magkasunod na panalo kasama si [[:en:Estelle_Cascino|Cascino]] sa [[:en:2024_Open_de_Seine-et-Marne_–_Doubles|W75 Croissy-Beaubourg]] at [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Doubles|W100 Vitoria-Gasteiz]]—ang pinakamataas na titulo niya sa ITF. Umabot din siya sa semifinals ng [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W75 Trnava]] kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]].<ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 27, 2024 |title=Alex Eala cops W50 Pune doubles title with Latvian partner |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/549446/alex-eala-cops-w50-pune-doubles-title-with-latvian-partner |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=March 31, 2024 |title=Eala, partner rule W75 Croissy-Beaubourg doubles tilt |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2024/03/31/2344255/eala-partner-rule-w75-croissy-beaubourg-doubles-tilt |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=July 21, 2024 |title=Alex Eala wins singles and doubles titles at W100 Vitoria-Gasteiz |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/575666/alex-eala-also-wins-singles-title-at-w100-vitoria-gasteiz |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref name=":6" /> ==== 2025 ==== '''Isahan''' Noong 2025, umakyat si Eala mula No. 147 tungo sa career-high No. 50 matapos lumahok sa 27 torneo.<ref name=":4" /> Ang pinakamalaking tagumpay ay dumating sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], kung saan tinalo ang world No. 2 [[:en:Iga_Świątek|Świątek]] sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Jessica_Pegula|Pegula]] sa semifinals. Sa damo, nakarating sa unang WTA final sa [[:en:2025_Eastbourne_Open_–_Women's_singles|Eastbourne 250]], ngunit natalo kay [[:en:Maya_Joint|Joint]]. Sa [[:en:2025_US_Open_–_Women's_singles|US Open]], nakamit ang unang panalo sa main draw at umabot sa ikalawang ugtolaban kay [[:en:Cristina_Bucșa|Bucșa]]. Pagkaraan nito, tinamo ang unang propesyonal na titulo sa [[:en:2025_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], tinalo si [[:en:Panna_Udvardy|Udvardy]] sa final.<ref name=":4" /> Nagtala rin siya ng matatag na hinatnan sa mga sumusunod na paligsahan: quarterfinals sa [[:en:2025_SP_Open_–_Singles|São Paulo 250]] laban kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]], semifinal sa [[:en:2025_Jingshan_Tennis_Open_–_Women's_singles|Jingshan 125]] laban kay [[:en:Lulu_Sun|Sun]] at sa [[:en:2025_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]] laban kay [[:en:Wei_Sijia|Sijia]], at quarterfinals sa [[:en:2025_Ilkley_Open_–_Women's_singles|Ilkley 125]] laban kay [[:en:Rebecca_Marino|Marino]] at sa [[:en:2025_Suzhou_WTA_125_–_Singles|Suzhou 125]] laban kay [[:en:Viktorija_Golubic|Golubic]]. Umabot sa pangalawang yugto sa [[:en:2025_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] laban kay Świątek, at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Singles|Hong Kong 250]] laban kay [[:en:Victoria_Mboko|Mboko]]. Sa iba pang palihsahan nakarating sa pangalawang yugto ng [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Singles|Mumbai 125]] laban kay [[:en:Mai_Hontama|Hontama]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Singles|Oeiras 125]] laban kay Udvardy.<ref name=":4" /> Gayunpaman, marami ring maagang pagkabigo ang natala niya sa taon. Natalo sa unang ugtong [[:en:2025_French_Open_–_Women's_singles|French Open]] kay [[:en:Emiliana_Arango|Arango]], ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles|Wimbledon]] kay [[:en:Barbora_Krejčíková|Krejčíková]], at ng [[:en:2025_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]] sa qualifying kay [[:en:Jana_Fett|Fett]]. Natalo siya sa unang yugtong [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]] kay [[:en:Marta_Kostyuk|Kostyuk]], ng [[:en:2025_Canadian_Open_–_Women's_singles|Montreal 1000]] kay [[:en:Markéta_Vondroušová|Vondroušová]], at sa qualifying ng [[:en:2025_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]] kay [[:en:Moyuka_Uchijima|Uchijima]]. Natalo siys sa unang yugto ng [[:en:2025_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]] kay [[:en:Magda_Linette|Linette]], ng [[:en:2025_Singapore_Tennis_Open_–_Singles|Singapore 250]] kay [[:en:Simona_Waltert|Waltert]], ng [[:en:2025_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]] kay [[:en:Tereza_Valentová|Valentová]], ng [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] kay [[:en:Claire_Liu|Liu]], at sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_singles|Birmingham 250]] kay [[:en:Linda_Fruhvirtová|Fruhvirtová]].<ref name=":4" /> Sa [[:en:2025_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]], tatlong torneo ang nilaro ngunit lahat ay nagtapos sa pangalawang yugto: W100 [[:en:2025_Bengaluru_Open_–_Singles|Bengaluru]] laban kay [[:en:Dalila_Jakupović|Jakupović]], W75 Trnava 1 laban kay [[:en:Céline_Naef|Naef]], at W75 Trnava 2 laban kay [[:en:Valentina_Ryser|Ryser]].<ref name=":2" /> '''Dalawahan''' Noong 2025, lumahok si Eala sa iba’t ibang antas ng WTA Tour sa dalawahan.<ref name=":6" /> Pinakamahusay ang kanyang kampanya sa [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Doubles|Guangzhou 250]], kung saan umabot siya sa semifinals kasama si [[:en:Nadiia_Kichenok|Kichenok]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_doubles|Italian 1000]] kapareha si [[:en:_Coco_Gauff|Coco Gauff]].<ref name=":6" /> Sa mga Grand Slam, umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_French_Open_–_Women's_doubles|French Open]] kasama si [[:en:Renata_Zarazúa|Zarazúa]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_doubles|Wimbledon]] kasama si [[:en:Eva_Lys|Lys]].<ref name=":6" /> Lumahok din siya sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_doubles|Birmingham 250]] kasama si [[:en:Rebeka_Masarova|Masarova]] at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Doubles|Hong Kong 250]] kasama si [[:en:Chan_Hao-ching|Hao-ching]], kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> Sa mga challengers, nakapaglaro siya sa [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Doubles|Mumbai 125]] kasama si [[:en:_Tsao_Chia-yi|Chia-yi]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] kasama si [[:en:Katie_Volynets|Volynets]], na kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2026 ==== '''Isahan''' Sinimulan ni Eala ang kanyang [[:en:2026_WTA_Tour|2026 season]] nang may matibay na simula sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_singles|Auckland 250]]'', kung saan umabot siya sa semifinals bago natalo kay [[:en:Wang_Xinyu|Wang]].<ref>{{cite news |last=Satumbaga-Villar|first=Krystel|date=January 10, 2026|title=Alex Eala succumbs to Chinese rival in Auckland semis|url=https://mb.com.ph/2026/01/10/alex-eala-succumbs-to-chinese-rival-in-auckland-semis|work=The Manila Bulletin|access-date=January 10, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]]'', nabigo siya sa unang round ng singles.<ref>{{cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 19, 2026 |title=Alex Eala exits Australian Open first round |work=Inquirer.net |url=https://sports.inquirer.net/659094/alex-eala-exits-australian-open-first-round-falls-to-alycia-parks}}</ref> Lumaban siya sa ''[[:en:2026_Philippine_Women's_Open_–_Singles|Philippines 125]]'' bilang wildcard at nakapasok sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Camila_Osorio|Osorio]].<ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 29, 2026 |title=Alex Eala exits WTA Philippine Open, bows to Camila Osorio |url=https://sports.inquirer.net/660715/alex-eala-exits-wta-philippine-open-bows-to-camila-osorio |work=Philippine Daily Inquirer |access-date=January 29, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open|Abu Dhabi 1000]]'', umabot siya sa quarterfinals ngunit natalo kay [[:en:Ekaterina_Alexandrova|Alexandrova]].<ref>{{Cite news |last=Gasgonia |first=Dennis |date=February 5, 2026 |title=Natalo si Alex Eala sa quarterfinals ng Abu Dhabi laban kay Alexandrova ng Russia |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2026/2/5/alex-eala-bows-out-of-abu-dhabi-quarterfinals-in-loss-to-russia-s-alexandrova-2244 |work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Qatar_TotalEnergies_Open_–_Singles|Qatar 1000]]'', nabigo siya sa unang yugto.<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=February 9, 2026 |title=Alex Eala exits Qatar Open after falling to Tereza Valentova |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-exits-qatar-open-after-falling-to-tereza-valentova-a5019-20260209 |access-date=February 9, 2026}}</ref> Nakapasok siya sa quarterfinals ng ''[[:en:2026_Dubai_Tennis_Championships_–_Women's_singles|Dubai 1000]]'' bago natalo kay [[:en:Coco_Gauff|Gauff]].<ref>{{Cite news |last=Ballesteros |first=Jan |date=February 19, 2026 |title=Alex Eala succumbs to world No. 4 Coco Gauff in Dubai quarterfinals |website=onesports.ph |url=https://onesports.ph/more-sports/article/41325/alex-eala-succumbs-to-world-no-4-coco-gauff-in-dubai-quarterfinals-1 |access-date=February 19, 2026}}</ref> Sa tinaguriang ''Sunshine Double{{Efn|Ang Sunshine Double ay ang magkasunod na torneo ng Indian Wells Masters at Miami Open, dalawang prestihiyosong ATP Masters 1000 at WTA 1000 na ginaganap tuwing Marso. Nagsisimula ito sa California at nagtatapos sa Florida, at kilala ang tatlong linggong yugto na ito sa maaraw na panahon at mahigpit na iskedyul. Itinuturing itong pinakamahalagang serye ng pinagsamang mga torneo sa labas ng Grand Slams.}}'' na ''[[:en:2026_BNP_Paribas_Open|Indian Wells 1000]]'' at ''[[:en:2026_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]]'', umabot siya sa ika-apat na round sa parehong torneo bago natalo kina [[:en:Linda_Noskova|Noskova]] at [[:en:Karolína_Muchová|Muchová]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=March 11, 2026 |title=Alex Eala bows out of Indian Wells with loss to Linda Nosková |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/11/tennis-alex-eala-bows-out-of-indian-wells-with-loss-to-linda-noskov-1231 |access-date=March 11, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |date=Marso 24, 2026 |title=Alex Eala natanggal sa Miami Open matapos matalo kay Karolína Muchová |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/24/alex-eala-bows-out-of-miami-open-0012 |access-date=Marso 24, 2026}}</ref> Sa mga korteng luwad ng Europa, nakarating si Eala sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_Upper_Austria_Ladies_Linz_–_Singles|Linz 500]] kung saan siya ay tinalo ni [[:en:Jelena_Ostapenko|Ostapenko]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=2026-04-08 |title=Eala nabigo matapos manguna ng 5-1 sa ikalawang set kontra Ostapenko, lumabas sa Linz Open |url=https://www.philstar.com/sports/2026/04/08/2519713/eala-squanders-5-1-second-set-lead-vs-ostapenko-exits-linz-open |access-date=2026-04-08 |website=Philstar.com}}</ref> Sa unang yugto ng [[:en:2026_Porsche_Tennis_Grand_Prix_–_Singles|Stuttgart 500]], siya ay pinatalsik ni [[:en:Leylah_Fernandez|Fernandez]].<ref>{{Cite news |date=2026-04-15 |title=Alex Eala natanggal sa Stuttgart Open matapos matalo kay Leylah Fernandez |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/15/alex-eala-stuttgart-open-0040 |access-date=2026-04-15 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], siya ay natalo ni [[:en:Elise_Mertens|Mertens]].<ref>{{Cite news |last= |first= |date=April 24, 2026 |title=Nagpatuloy ang hirap ni Alex Eala sa clay matapos ang pagkatalo sa Round of 64 laban kay Elise Mertens sa Madrid Open |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/985231/alex-eala-s-clay-struggles-continue-after-round-of-64-loss-to-elise-mertens-in-madrid-open/story/ |access-date=April 24, 2026 |website=GMA News Online |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=April 24, 2026 |title=Alex Eala suffers second round defeat to Elise Mertens at Mutua Madrid Open |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/48579925/alex-eala-suffers-second-round-defeat-elise-mertens-mutua-madrid-open |access-date=April 24, 2026 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Natalo siya kay [[:en:Elena_Rybakina|Rybakina]] sa ikatlong yugto ng [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=May 10, 2026 |title=Alex Eala bows out of Italian Open with loss to Rybakina |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/10/tennis-alex-eala-bows-out-of-italian-open-with-loss-to-rybakina-2341 |work=ABS CBN News}}</ref> Sa sumunod na linggo, siya ay nabigo sa unang round ng [[:en:2026_Internationaux_de_Strasbourg_–_Singles|Strasbourg 500]] matapos matalo kay [[:en:Oleksandra_Oliynykova|Oliynykova]].<ref>{{Cite news |last=Castillejo|first=Dyan|date=May 18, 2026|title=Alex Eala exits Strasbourg in first-round defeat to Oleksandra Oliynykova|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/18/alex-eala-exits-strasbourg-in-loss-to-oliynykova-2339|work=ABS-CBN News|access-date=May 18, 2026}}</ref> Sa [[:en:2026_French_Open_–_Women's_singles|French Open]], siya ay natalo sa unang round laban kay [[:en:Iva_Jovic|Jovic]].<ref>{{Cite news |last=France-Presse |first=Agence |date=May 26, 2026 |title=Umatras si Alex Eala sa French Open matapos matalo kay Iva Jovic |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/26/tennis-alex-eala-exits-french-open-with-loss-to-iva-jovic-1857 |access-date=May 26, 2026 |work=ABS-CBN Sports}}</ref> ''' Dalawahan''' Sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_doubles|Auckland 250]]'', nakipagtambal si Eala kay [[:en:Iva_Jovic|Jović]] at umabot sila sa semifinals bago natalo kina [[:en:Xu_Yifan|Xu]] at [[:en:Yang_Zhaoxuan|Yang]].<ref>{{Cite news|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/9/tennis-alex-eala-iva-jovic-exit-asb-classic-doubles-1819|title=Alex Eala, Iva Jovic exit ASB Classic doubles|last=Castillejo|first=Dyan|date=January 9, 2026|access-date=January 9, 2026|work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_doubles|Australian Open]]'', nakipares siya kay [[:en:Ingrid_Martins|Martins]], ngunit hindi sila nakalusot sa unang round matapos matalo sa kanilang pambungad na laban.<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=January 20, 2026 |title=Eala, Martins ousted in first round of Australian Open doubles |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/20/tennis-eala-martins-ousted-in-first-round-of-australian-open-doubles-1839 |access-date=January 20, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open_–_Doubles|Abu Dhabi 1000]]'', nakipagtambal siya kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]] at nakaabot sila sa semifinal, ngunit natalo sa duo nina [[:en:Tereza_Mihalíková|Mihalíková]] at [[:en:Olivia_Nicholls|Nicholls]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=February 6, 2026 |title=Eala, Tjen get boot in Abu Dhabi Open semis |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2026/02/06/2506287/eala-tjen-get-boot-abu-dhabi-open-semis |access-date=February 6, 2026}}</ref> Si Eala, kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]], ay naalis sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref>{{cite news |last=Reyes |first=Kate M. |date=25 Abril 2026 |title=Alex Eala, Zeynep Sonmez ousted in Madrid Open doubles |website=SPIN.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-zeynep-sonmez-ousted-in-madrid-open-doubles-a5019-20260425 |access-date=25 Abril 2026}}</ref> Kasama si [[:en:Hailey_Baptiste|Baptiste]], nabigo rin siya sa unang yugtong [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_doubles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Montejo |first=Mark Rey |date=May 12, 2026 |title=Grand Slam doubles champs too much for Eala, Baptiste |url=https://mb.com.ph/2026/05/12/grand-slam-doubles-champs-too-much-for-eala-baptiste |access-date=May 12, 2026 |website=Manila Bulletin |language=en}}</ref> == Estilo ng Paglalaro == Si Eala ay isang agresibong baseliner, gamit ang kanyang forehand upang kontrolin ang mga rally at ang kanyang matatag na two‑handed backhand upang pamahalaan ang mga palitan.<ref>{{Cite web |last=Tignor |first=Steve |date=March 26, 2025 |title=Is Nadal Academy prodigy Alexandra Eala the next tennis star? |url=https://www.tennis.com/news/articles/nadal-academy-prodigy-alexandra-eala-next-tennis-star |website=Tennis.com |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Ang kanyang kaliwang kamay na topspin ay nagtutulak sa mga kalaban nang malalim, habang ang kanyang return game ay isang lakas dahil sa mahusay na pagbabasa ng galaw. Ang kanyang serve ang nananatiling pangunahing kahinaan, madalas kulang sa bilis at pagbabago, bagaman mahusay siya sa hard courts.<ref>{{Cite web |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=January 19, 2026 |title=What’s next for Alex Eala after 2026 Australian Open first-round exit? |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/47658308/what-next-alex-eala-2026-australian-open-first-round-exit |website=ESPN |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Binibigyang-diin ng mga analyst ang pagpapabuti ng kanyang serve, pagdaragdag ng taktikal na pagkakaiba-iba, at pagpapalakas ng pisikal na lakas bilang susi sa karagdagang tagumpay.<ref>{{Cite news |last=Sotelo |first=Andre |date=February 6, 2026 |title=What Alex Eala Still Needs to Win a WTA Grand Slam |url=https://sportsnewsph.com/what-alex-eala-still-needs-to-win-a-wta-grand-slam |access-date=February 6, 2026 |website=Sports News Philippines |language=en}}</ref> Nakamit na niya ang ilang mahahalagang tagumpay, kabilang ang pagiging unang Pilipino na umabot sa WTA 1000 Semifinals at tinalo ang tatlong major champions sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|2025 Miami Open]]<ref name=":Gulf">{{Cite web |title=What Alexandra Eala Needs to Win Titles and Beat Top Players |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/what-alexandra-eala-needs-to-win-titles-and-beat-top-players-1.500440043 |access-date=March 11, 2026 |website=Gulf News}}</ref> Itinatampok ng mga dating propesyonal na sina [[:en:Greg_Rusedski|Greg Rusedski]], [[:en:Andrea_Petkovic|Andrea Petkovic]], at [[:en:Martina_Navratilova|Martina Navratilova]] ang pangangailangan ng mas malakas na serve, mas maaasahang laro, at mas maraming pagkakaiba-iba, kasabay ng mas mahusay na kondisyon ng katawan.<ref>{{Cite web |date=March 10, 2026 |title=Alex Eala told where she can improve: Martina Navratilova offers advice |url=https://www.tennis365.com/tennis-news/alex-eala-told-where-she-can-improve-martina-navratilova-offers-advice |access-date=March 11, 2026 |website=Tennis365 |language=en}}</ref> Sa kanyang matibay na baseline game, katatagan, at suporta ng mga tagahanga, kinokonklusyon ng mga analyst na mayroon siyang pundasyon upang makipagtagisan para sa malalaking titulo, ngunit ang kanyang pangmatagalang tagumpay ay nakasalalay sa pagbabagong-anyo ng kanyang serve bilang isang sandata.<ref name=":Gulf" /> === Laban sa Top 20 manlalaro ng WTA === ==== Mga Panalo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Coco Gauff || 6-2, 2-0 RET || 1.46 || 68.0% || 58.8% || 50.0% |- | Dubai – Hard (2026) || Jasmine Paolini || 6-1, 7-6(5) || 1.32 || 63.1% || 73.2% || 50.0% |- | US Open – Hard (2025) || Clara Tauson || 6-3, 2-6, 7-6(11) || 0.97 || 68.1% || 59.4% || 43.3% |- | Eastbourne – Grass (2025) || Jelena Ostapenko || 0-6, 6-2, 3-2 RET || 1.08 || 63.5% || 57.6% || 63.2% |- | Miami – Hard (2025) || Iga Swiatek || 6-2, 7-5 || 1.27 || 66.7% || 52.3% || 50.0% |- | Miami – Hard (2025) || Madison Keys || 6-4, 6-2 || 1.32 || 66.1% || 58.5% || 52.4% |} ==== Mga Talo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Rome – Clay (2026) || Elena Rybakina || 4-6, 3-6 || 0.80 || 67.1% || 56.9% || 44.0% |- | Miami – Hard (2026) || Karolina Muchova || 0-6, 2-6 || 0.39 || 52.4% || 36.4% || 50.0% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Linda Noskova || 2-6, 0-6 || 0.36 || 56.8% || 36.0% || 47.4% |- | Dubai – Hard (2026) || Coco Gauff || 0-6, 2-6 || 0.61 || 57.5% || 30.4% || 41.2% |- | Abu Dhabi – Hard (2026) || Ekaterina Alexandrova || 3-6, 3-6 || 0.79 || 69.8% || 45.5% || 52.6% |- | Wimbledon – Grass (2025) || Barbora Krejcikova || 6-3, 2-6, 1-6 || 0.82 || 54.3% || 50.0% || 50.0% |- | Madrid – Clay (2025) || Iga Swiatek || 6-4, 4-6, 2-6 || 0.77 || 69.0% || 50.7% || 41.9% |- | Miami – Hard (2025) || Jessica Pegula || 6-7(3), 7-5, 3-6 || 0.87 || 72.5% || 62.2% || 42.9% |} == Ibang larangan == ===Pambansang koponan=== Kinatawan ni Eala ang [[Pilipinas]] sa iba’t ibang pandaigdigang torneo. Nakakuha siya ng mga medalya sa [[:en:Tennis_at_the_2021_SEA_Games|SEA Games 2021]] (pilak sa singles, team, at mixed doubles), at sa [[:en:Tennis_at_the_2022_Asian_Games|Asian Games 2022]] (pilak sa singles at mixed doubles).<ref name=":7">{{cite news |last1=Carandang |first1=Justin Kenneth |date=May 20, 2022 |title=Tennis ace Alex Eala settles for bronze in women's singles |work=[[GMA News]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/832339/tennis-ace-alex-eala-settles-for-bronze-in-women-s-singles/story/ |url-status=live |access-date=March 25, 2025 |archive-url= |archive-date=}}</ref><ref name=":8">{{cite news |last=Payo |first=Jasmine |date=September 29, 2023 |title=Alex Eala bags 2nd Asian Games bronze with Alcantara in doubles |language=en-US |work=[[Rappler]] |url=https://www.rappler.com/sports/tennis-semifinal-results-mixed-doubles-alex-eala-francis-casey-alcantara-asian-games-september-29-2023/ |url-status=live |access-date=September 10, 2025 |archive-url= |archive-date= }}</ref> Noong 2024, pinangunahan niya ang koponan sa 5–0 panalo sa Group II, na nagresulta sa promosyon sa Group I.<ref name=":12">{{Cite web |last=Morales |first=Luisa |date=December 2, 2024 |title=Alex Eala relishes leading Team Philippines to BJK Cup promotion in Bahrain |url=https://onesports.ph/more-sports/article/26898/alex-eala-relishes-leading-team-philippines-to-bjk-cup-promotion-in-bahrain |url-status=live |archive-url= |archive-date= |access-date=October 13, 2025 |website=One Sports |language=en}}</ref> Sa [[:en:Tennis_at_the_2025_SEA_Games|SEA Games 2025]], nagwagi siya ng gintong medalya sa women's singles, pati tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":13">{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=December 18, 2025 |title=Alex Eala wins SEA Games tennis gold, ends long drought for PH |url=https://sports.inquirer.net/655069/alex-eala-wins-sea-games-tennis-gold-ends-long-drought-for-ph |archive-url= |archive-date= |access-date=December 18, 2025 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> ===Mga Eksibisyon na Laro=== ====Singles: 1 (titles)==== {|class="wikitable" !Resulta !{{ns}}Petsa{{ns}} !Torneo !Uri ng Korte !Kalaban !Iskor |- |Panalo | Enero 2026 |[[:en:Kooyong_Classic|Kooyong Classic]], Melbourne, Australia |Matigas na Korte |[[:en:Donna Vekić|Donna Vekić]] |6–3, 6–4 |} === Mga sponsorship === Simula pagkabata, sinuportahan si Eala ng [[:en:Globe_Telecom|Globe Telecom]],<ref>{{Cite web |date=July 25, 2025 |title=Alex Eala Opens Up About Life |url=https://www.globe.com.ph/about-us/newsroom/corporate/alex-eala-meet-and-greet}}</ref> at kalaunan ay nagkaroon ng mga endorsement mula sa [[:en:Babolat|Babolat]], [[:en:Nike,_Inc.|Nike]], at [[:en:Bank_of_the_Philippine_Islands|BPI]],<ref>{{Cite web|title=Champ’s choice: Alex Eala signs up as BPI’s newest endorser|url=https://bilyonaryo.com/2023/01/25/champs-choice-alex-eala-signs-up-as-bpis-newest-endorser/money/}}</ref> bago naging brand ambassador ng [[:en:Milo_(drink)|Milo]] noong 2026.<ref>{{Cite web |date=February 23, 2026 |title=MILO Active Pilipinas launched with Eala as new ambassador |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/milo-active-pilipinas-launched-with-eala-as-new-ambassador.html}}</ref> === Mga parangal === Kinilala si Eala ng [[:en:Philippine_Sportswriters_Association|Philippine Sportswriters Association]] sa walong pagkakataon sa [[:en:PSA_Annual_Awards|PSA Annual Awards]], kabilang ang parangal na ''Athlete of the Year'' noong 2026.<ref>Citations for Eala's PSA Annual Awards: *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 25, 2019 |title=Top PH athletes share limelight in PSA Awards 2019 |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/224351-philippine-athletes-sportswriters-association-awards-2019/ |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Gionco |first=Mark |date=February 29, 2020 |title=PH tennis rising star Alex Eala to be feted at PSA Awards |url=https://sports.inquirer.net/387640/ph-tennis-rising-star-alex-eala-to-be-feted-at-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=March 12, 2021 |title=PSA to honor tennis star Eala, boxing champs Casimero, Taduran |work=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2021/3/12/psa-to-honor-tennis-star-eala-boxing-champs-casimero-taduran |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 27, 2022 |title=Scribes fete world-class PH boxers |language=en |website=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2022/02/27/scribes-fete-world-class-ph-boxers/ |url-status=live |access-date=October 12, 2025 |archive-url= |archive-date=}} *{{Cite news |date=February 12, 2023 |title=PSA Awards: Young Alex Eala to be recognized with President's Award |language=en-US |website=Tiebreaker Times |url=https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/psa-awards-young-alex-eala-to-be-recognized-with-presidents-award/261823 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 10, 2023 |title=Eala recipient of PSA Prexy Awards |work=The Philippine Star |url=https://www.philstar.com/sports/2023/02/10/2243942/eala-recipient-psa-prexy-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=January 24, 2024 |title=Alex Eala, Tots Carlos to be recognized in PSA Awards |website=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/01/15/24/alex-eala-tots-carlos-to-be-recognized-in-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Malanum |first=Jean |date=October 9, 2025 |title=Eala tops PSA achievers for September |language=en |website=Philippine News Agency |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1260619 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=October 9, 2025 |title=Eala leads PSA's September honorees |language=en |website=SunStar Publishing Inc. |url=https://www.sunstar.com.ph/davao/sports/eala-leads-psas-september-honorees |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 17, 2026 |title=Alex Eala hails PSA Athlete of the Year award a proof of PH tennis' rise |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/people/athletes/alex-eala-hails-athlete-of-year-award-proof-tennis-rise-philippines/ |access-date=February 17, 2026}}</ref> Noong 2021, isinama siya ng [[:en:Tatler_Asia|''Tatler Asia'']] sa talaan ng mga pinakamataas ang impluwensya na tao sa Asya.<ref>{{cite news |title=Asia's Most Influential Philippines 2021 |url=https://www.tatlerasia.com/list/ami/ph?page=3&industry=all&region=ph&year=2021}}</ref> Noong Abril 2025, ginawaran si Eala ng ''Premios Tanglaw'' ng [[:en:Embassy_of_the_Philippines|Embahada ng Pilipinas]] sa Madrid bilang pagkilala sa kanyang ambag sa [[:en:Philippines–Spain_relations|ugnayan ng Pilipinas at Espanya]].<ref>{{cite news |date=April 2025 |title=Premios Tanglaw honoring Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/premios-tanglaw-eala}}</ref> Siya ay kinilala ng Forbes Asia bilang isa sa kanilang 2026 [[:en:Forbes_30_Under_30|30 Under 30]] icon sa Libangan at Isports dahil sa kanyang pag-angat ng Pilipinas sa pandaigdigang tennis.<ref>{{Cite news |last=Watson |first=Rana Wehbe |date=May 27, 2026 |title=30 Under 30 Asia’s Next Icons: The Gen Z Athletes And Music Artists Rewriting The Playbook |work=Forbes Asia |url=https://www.forbes.com/sites/ranawehbe/2026/05/27/30-under-30-asias-next-icons-the-gen-z-athletes-and-music-artists-rewriting-the-playbook/ |access-date=May 27, 2026}}</ref> ==Mga laro ni Eala== === Mga junior na laro === {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Singles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || R2 || R3 || A || A |- | French Open || A || SF || A || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || A || W |} {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Doubles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || A || W || A || A |- | French Open || A || A || W || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || SF || – |} === Propesyonal na Laro === ==== ITF Women's World Tour Titles ==== {| class="wikitable" ! Taon !! Paligsahan !! Tier !! Paligsahan !! Katungali |- | 2021 || W15 Manacor || ITF || Isahan || – |- | 2022 || W25 Chiang Rai || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Yecla || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Roehampton || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W50 Pune || ITF || Dalawahan || Darja Semeņistaja |- | 2024 || W75 Croissy-Beaubourg || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |} ==== 2020 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Las Palmas de Gran Canaria 2 || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anna Zarycka || 2–6, 4–6 |- | Las Palmas de Gran Canaria || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Lara Salden || 0–6, 6–2, 2–6 |- | Melilla || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anastasia Charaeva || 3–6, 3–6 |- | Monastir 9 || W15 || Matigas || Pangalawang Yugto || Nina Stadler || 6–4, 6–7, 5–7 |} ==== 2021 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Korte !! Tier !! Kalaban !! Yugto !! Iskor |- | Miami Open || Matigas || WTA 1000 || Viktória Hrunčáková || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Romanian Open (Cluj-Napoca) || Luwad || WTA 250 || Mayar Sherif || Pangalawang Yugto || 2–6, 2–6 |- | W15 Manacor 1 || W15 || Matigas || Yvonne Cavalle-Reimers || Final || 5–7, 6–1, 6–2 |- | W15 Manacor 2 || W15 || Matigas || Ylena In-Albon || Kwarterpinals || 0–6, 3–6 |- | W15 Manacor 3 || W15 || Matigas || Oksana Selekhmeteva || Kwarterpinals || 2–6, 3–6 |- | W25 Grenoble || W25 || Matigas || Maja Chwalińska || Kwarterpinals || 0–6, 4–6 |- | W25 Manacor 4 || W25 || Matigas || Jana Fett || Pangalawang Yugto || 6–4, 3–6, 5–7 |- | W15 Manacor 5 || W15 || Matigas || Simona Waltert || Unang Yugto || 4–6, 6–2, 5–7 |- | W60 Bellinzona || W60 || Luwad || Simona Waltert || Pangalawang Yugto || 5–7, 6–3, 2–6 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Irene Burillo Escorihuela || Pangalawang Yugto || 2–6, 4–6 |- | W25 Madrid 2 || W25 || Matigas || Andrea Lázaro García || Unang Yugto || 6–2, 4–6, 4–6 |- | W25 Milovice || W25 || Matigas || Daria Astakhova || Unang Yugto || 2–6, 2–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | W25 Madrid || W25 || Matigas || Victoria Jiménez Kasintseva || Kwarterpinals || Olivia Tjandramulia / Ashley Lahey || 5–7, 6–4, 6–10 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Oksana Selekhmeteva || Final || Justina Mikulskytė / Oana Simion || 3–6, 5–7 |} ==== 2022 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Madison Brengle || 2–6, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Anna Bondár || 0–6, 0–6 |- | Manacor 1 || W25 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Alice Rame || 2–6, 4–6 |- | Manacor 3 || W25 || Matigas || Unang Yugto || Giulia Gatto-Monticone || 2–6, 1–6 |- | Grenoble || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Chloé Paquet || 6–4, 5–7, 3–6 |- | Macon || W25 || Matigas || Unang Yugto || Anna Ukolova || 6–1, 2–6, 6–7(3) |- | Joue-les-Tours || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Oksana Selekhmeteva || 3–6, 3–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Final || Luksika Kumkhum || 6–4, 6–2 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Erika Sema || 3–6, 6–2, 3–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Anna-Lena Robbe || 6–7(3), 3–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Final || Marina Bassols Ribera || 4–6, 5–7 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Jessika Ponchet || 2–6, 1–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Alexandra Bozovic || 6–1, 4–6, 5–7 |- | Vitoria-Gasteiz || W60 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet || 4–6, 4–6 |- | El Espinar || W25 || Matigas || Semipaynal || Eva Guerrero Alvarez || 2–6, 6–3, 2–6 |- | Grodzisk Mazowiecki || W100 || Matigas || Unang Yugto || Katharina Hobgarski || 4–6, 3–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Katarzyna Kawa || 6–2, 4–6, 0–6 |- | Rancho Santa Fe || W80 || Matigas || Kwarterpinals || Marcela Zacarías || 2–6, 5–7 |- | Hamburg || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Ysaline Bonaventure || 4–6, 0–6 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Semipaynal || Ysaline Bonaventure || 1–6, 6–3, 3–6 |- | Shrewsbury || W100 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Maia Lumsden || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Manacor || W25 || Matigas || Elsa Jacquemot || Kwarterpinals || Olga Parres Azcoitia / Aurora Zantedeschi || 6–2, 4–6, 3–10 |- | Macon || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Audrey Albie / Aubane Droguet || 4–6, 2–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Indy De Vroome || Unang Yugto || Patcharin Cheapchandej / Punnin Kovapitukted || 6–4, 5–7, 6–10 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kyōka Okamura || Kwarterpinals || Pimrada Jattavapornvanit / Gozal Ainitdinova || 6–4, 7–6(4), 2–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Olga Helmi / Adithya Karunaratne || 0–6, 4–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Liang En-shuo || Kwarterpinals || Tímea Babos / Valeria Savinykh || 2–6, 4–6 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Marina Bassols Ribera || Semipaynal || Valeria Savinykh / Fanny Stollár || 2–6, 0–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Lizette Cabrera || Kwarterpinals || Justina Mikulskyte / Hong Yi Cody Wong || 5–7, 4–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Annaëlle Robbe || Pangalawang Yugto || Madison Brengle || 6–3, 6–7, 6–10 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Petra Marcinko || Kwarterpinals || Miriam Skoch / Markéta Vondroušová || 5–7, 2–6 |} ==== 2023 ==== {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Misaki Doi || 6–4, 1–6, 3–6 |- | Thailand Open (Hua Hin) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (6) || 2–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Irina-Camelia Begu || 2–6, 5–7 |- | Mutua Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Tatjana Maria || 1–6, 1–6 |- | Japan Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Himari Sakatsume (Q) || 0–6, 3–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (3) || 3–6, 0–6 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Elise Mertens (2) || 5–7, 0–6 |- | Canberra || W60 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Oksana Selekhmeteva (7) || 6–3, 4–6, 4–6 |- | Trnava || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Sonay Kartal || 2–6, 2–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Alexandra Cadantu-Ignatik || 0–6, 2–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Ioana Ghioroaie || 5–7, 1–6 |- | Monastir || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Jia-Jing Wang (Q) || 6–0, 4–6, 3–6 |- | Yecla || W15 || Matigas || Final || Valentina Ryser || 6–3, 7–5 |- | Madrid || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Makenna Jones (5) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Unang Yugto || Destanee Aiava || 1–6, 2–6 |- | Palma del Río || W40 || Matigas || Kwarterpinals || Valeria Savinykh (3) || 4–6, 2–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Unang Yugto || Sohyun Park || 4–6, 3–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet (3) || 6–2, 4–6, 2–6 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Georgina García Pérez || 4–6, 3–6 |- | Roehampton || W25 || Matigas || Final || Arina Rodionova (2) || 6–2, 6–3 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Final || Destanee Aiava (6) || 6–3, 4–6, 1–6 |- | Tokyo || W100 || Matigas || Pangalawang Yugto || Kimberly Birrell (5) || 6–4, 6–7, 2–6 |- | Glasgow || W60 || Matigas || Unang Yugto || Suzan Lamens || 6–2, 4–6, 1–6 |- | Nantes || W60 || Matigas || Semipaynal || Gabriela Knutson || 6–2, 3–6, 1–6 |- | Petange || W40 || Matigas || Final || Océane Dodin (3) || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Trnava 2 || W60 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 4–6, 1–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Beatrice Gumulya / Anna Sisková || 3–6, 6–4, 11–13 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Alana Parnaby / Victoria Rodríguez || 6–4, 3–6, 6–10 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 5–7, 6–1, 9–11 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Unang Yugto || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 6–4, 3–6, 3–10 |- | Roehampton 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Talia Gibson / Petra Hule || 1–6, 5–7 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Semipaynal || Erina Hayashi / Saki Imamura || 4–6, 4–6 |- | Tokyo 2 || W100 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 0–6, 7–5, 6–10 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Cristina Bucșa / Bibiane Schoofs || 3–6, 4–6 |- | Glasgow 2 || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Freya Christie / Olivia Gadecki || — |- | Nantes || W60 || Matigas || Unang Yugto || Ekaterina Maklakova / Ekaterina Reyngold || 6–1, 3–6, 6–10 |- | Petange || W40 || Matigas || Semipaynal || Danielle Collins / Isabelle Haverlag || 2–6, 4–7 |} ==== 2024 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Rebecca Peterson (18) || 2–6, 5–7 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Julia Riera (2) || 6–4, 6–7, 4–6 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Lulu Sun (23) || 6–7, 5–7 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Elena-Gabriela Ruse (20) || 6–3, 1–6, 4–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Emiliana Arango || 6–2, 5–7, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Sorana Cîrstea (27) || 3–6, 7–6, 4–6 |- | Wuhan Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Kateřina Siniaková || 3–6, 1–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Magda Linette || 6–7, 1–6 |- | Guadalajara Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (6) || 2–6, 2–6 |- | Ningbo Open || WTA 500 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Priscilla Hon || 4–6, 3–6 |- | Jiangxi Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (1) || 5–7, 6–7 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Bernarda Pera || 0–6, 3–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Ena Shibahara || 7–6, 0–6, 2–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Céline Naef (5) || 4–6, 5–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Tatjana Maria (4) || 5–7, 2–6 |- | Polish Open (Warsaw) || WTA 125 || Matigas || Unang Yugto || Isabella Shinikova || 2–6, 4–6 |- | Veneto Open (Gaiba) || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Sara Errani (4) || 0–6, 6–7 |- | Makarska Open || WTA 125 || Luwad || Unang Yugto || Maria Timofeeva (Q) || 6–1, 3–6, 2–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Final (Winner) || Victoria Jiménez Kasintseva (7) || 6–4, 6–4 |- | Dubai || W100 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (1) || 6–4, 2–6, 2–6 |- | Takasaki || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Mananchaya Sawangkaew (3) || 6–4, 1–6, 2–6 |- | Cary || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Renata Zarazúa (2) || 6–3, 4–6, 3–6 |- | Landisville || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Olivia Gadecki || 1–6, 6–0, 3–6 |- | Porto || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anna Bondar (2) || 4–6, 7–6, 1–6 |- | Trnava 1 || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anastasia Gureva || 2–6, 6–3, 6–7 |- | Trnava 2 || W75 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Martincová (7) || 6–3, 4–6, 6–7 |- | Croissy-Beaubourg || W75 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mona Barthel || 6–4, 4–6, 1–6 |- | Zagreb || W75 || Luwad || Unang Yugto || Tena Lukas || 5–7, 6–3, 4–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Selena Janicijevic || 3–6, 1–6 |- | Indore || W50 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (2) || 4–6, 7–6, 2–6 |- | Pune || W50 || Matigas || Kwarterpinals || Darja Semenistaja (1) || 6–7, 0–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%;" !Paligsahan !Level !Korte !Katungali !Yugto !Kalaban !Iskor |- |Canberra International |WTA 125 |Matigas |Laura Pigossi |Semipaynal |Kaylah McP/ Astra Sharma |6–7(1), 3–6 |- |Pune |W50 |Matigas |Daniela Semenistaja |Final |Naiktha Bains / Fanny Stollar |7–6(8), 6–3 |- |Porto 3 |W75 |Matigas |Alicia Barnett |Kwarterpinals |Anna-Lena Friedsam / Aliccia Barnett |3–6, 4–6 |- |Trnava |W75 |Matigas |Zeynep Sönmez |Semipaynal |Lulu Sun / Moyuka Uchijima |2–6, 2–6 |- |Croissy-Beaubourg |W75 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Maia Lumsden / Jessika Ponchet |7–5, 7–6(4) |- |Oeiras Ladies Open |WTA 125 |Luwad |Taylah Preston |Unang Yugto |Valeria Lepchenko / Anna Falei |4–6, 4–6 |- |Vitoria-Gasteiz |W100 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Lia Karatancheva / Diana Marcinkevica |6–3, 2–6, 10–4 |- |Polish Open |WTA 125 |Matigas |Daniela Semenistaja |Kwarterpinals |Weronika Falkowska / Martyna Kubka |4–6, 5–7 |- |Guadalajara 125 Open |WTA 125 |Matigas |Kimberly Birrell |Kwarterpinals |Katarzyna Piter / Fanny Stollar |4–6, 4–6 |- |Ningbo Open |WTA 500 |Matigas |En Shuo Liang |Kwarterpinals |Giuliana Olmos / Alexandra Panova |1–6, 2–6 |- |Dubai |W100 |Matigas |Valentini Grammatikopoulou |Kwarterpinals |Isabelle Haverlag / Erika Pridankina |7–5, 4–6, 3–10 |} ==== 2025 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Jana Fett (133) || 5–7, 2–6 |- | Singapore Open || WTA 250 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Simona Waltert (179) || 3–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Semipaynal || Jessica Pegula (4) || 6–7, 7–5, 3–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Pangalawang Yugto || Iga Świątek (2) || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Marta Kostyuk (27) || 0–6, 1–6 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Unang Yugto || Emiliana Arango (85) || 0–6, 6–2, 3–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Grass || First Round || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6(5), 1–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Unang Yugto || Magda Linette (31) || 4–6, 3–6 |- | Eastbourne Open || WTA 250 || Damo || Finals (Pangalawang Puwesto) || Maya Joint || 4–6, 6–1, 6–7 (10–12) |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Unang Yugto || Barbora Krejčíková (16) || 6–3, 2–6, 1–6 |- | National Bank Open (Montreal) || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Markéta Vondroušová (63) || 6–3, 1–6, 2–6 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Pangalawang Yugto || Cristina Bucșa (95) || 4–6, 3–6 |- | São Paulo Open || WTA 250 || Matigas || Kwarterpinals || Janice Tjen (130) || 4–6, 1–6 |- | China Open (Wuhan) || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Moyuka Uchijima (91) || 4–6, 6–3, 2–6 |- | Japan Women's Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Valentová (78) || 1–6, 2–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Claire Liu (305) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Hong Kong Tennis Open || WTA 250 || Matigas || Pangalawang Yugto || Victoria Mboko (21) || 6–3, 3–6, 4–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Shuai Wei (134) || 5–7, 2–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mai Hontama (166) || 6–7, 2–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Pangalawang Yugto || Panna Udvardy (137) || 6–7, 4–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Damo || Unang Yugto || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6, 1–6 |- | Ilkley Open || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Rebecca Marino (107) || 6–1, 0–6, 6–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Kampeon || Panna Udvardy (134) || 1–6, 7–5, 6–3 |- | Jingshan Tennis Open || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Lulu Sun (146) || 6–3, 4–6, 2–6 |- | Suzhou Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals || Viktorija Golubic (70) || 6–2, 2–6, 6–7 |} '''Withdrawals''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Reason |- | Cincinnati Open || WTA 1000 || Matigas || Pinsala sa balikat |- | Monterrey Open || WTA 500 || Matigas || Pinsala sa balikat |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Nadiia Kichenok || Semipaynal || Katarzyna Piter / Janice Tjen || 7–6(4), 3–6, 5–10 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Coco Gauff || Kwarterpinals || Jasmine Paolini / Sara Errani || 5–7, 6–3, 7–10 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Renata Zarazúa || Pangalawang Yugto || Olga Danilović / Anastasia Potapova || 1–6, 3–6 |- | Hong Kong Open || WTA 250 || Matigas || Chan Hao‑ching || Unang Yugto || Kamilla Rakhimova / Aliaksandra Sasnovich || 6–3, 1–6, 7–10 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Eva Lys || Unang Yugto || Ingrid Gamarra Martins / Quinn Gleason || 4–6, 2–6 |- | Birmingham Open || WTA 250 || Damo || Rebeka Masarova || Unang Yugto || Storm Hunter / Ellen Perez || 4–6, 4–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Tsao Chia‑yi || Unang Yugto || Amina Anshba / Elena Pridankina || 4–6, 4–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Katie Volynets || Unang Yugto || Carmen Corley / Olivia Gadecki || 3–6, 4–6 |} ==== 2026 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Semipaynal || Wang Xinyu || 7–5, 5–7, 6–4 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Unang Yugto || Alycia Parks || 6–0, 3–6, 2–6 |- | Philippines Womens Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals|| Camila Osorio || 4-6, 4-6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Kwarterpinals || Ekaterina Alexandrova|| 3-6, 3-6 |- | Qatar Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto|| Tereza Valentová|| 6-7 (6), 1-6 |- |Dubai Tennis Kampeonships |WTA 1000 |Matigas |Kwarterpinals |Coco Gauff |0-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Linda Noskova |2-6, 0-6 |- |Miami Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Karolína Muchová |0-6,2-6 |- |Linz Open |WTA 500 |Luwad |Pangalawang Yugto |Jelena Ostapenko |4-6, 5-7 |- |Stuttgart Open |WTA 500 |Luwad | Unang Yugto | Leylah Fernandez | 1-6, 4-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Pangalawang Yugto |Elise Mertens |2-6, 1-6 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Pangatlong Yugto |Elena Rybakina |4-6, 3-6 |- |Strasbourg International |WTA 500 |Luwad |Unang Yugto |Oleksandra Oliynykova |6-3, 5-7, 3-6 |- |French Open |Grand Slam |Luwad |Unang Yugto |Iva Jovic |4-6, 2-6 |- | | | | | | |- |HSBC Championships |WTA 500 |Damo | | | |- |Berlin Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Bad Homburg Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Eastbourne Open |WTA 250 |Damo | | | |- |Wimbledon |Grand Slam |Damo | | | |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Iva Jovic || Semipaynal || Xu Yifan / Yang Zhaoxuan || 5–7, 3–6 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Ingrid Martins || Unang Yugto || Shuko Aoyama / Magda Linette || 6–7(3), 6–2, 3–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Janice Tjen|| Semipaynal|| Tereza Mihalíková / Olivia Nicholls|| 4-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Iva Jovic |Unang Yugto |Hailey Baptiste / Jelena Ostapenko |2-6, 2-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Zeynep Sönmez |Pangalawang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 5-7 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Hailey Baptiste |Unang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 2-6 |- | | | | | | | |- |} == Taunang ranggo ng WTA == {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ ! Taon !! Isahan !! Dalawahan |- | 2021 || 529 || 780 |- | 2022 || 219 || 594 |- | 2023 || 205 || 436 |- | 2024 || 158 || 239 |- | 2025 || 50 || 161 |} Pinagmulan: Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA<ref>{{Cite web |date=May 13, 2026 |title=Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA|url=https://www.wtatennis.com/players/330332/- |access-date=May 13, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==Mga pananda== {{notelist}} ==Mga sanggunian== {{reflist}} ==Mga panlabas na kawing== [https://www.wtatennis.com/players/330332/- Alexandra Eala Official WTA Page] [https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/overview/ Alexandra Eala Official ITF Women's World Tennis Page] [https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 Alexandra Eala's Tennis Abstract page] [[:en:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on English Wikipedia (English)]] [https://tv-philippines.fandom.com/wiki/Alex_Eala Alexandra Eala on Fandom (English)] [[:simple:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on Simple Wikipedia]] q5mccxp99nfpaway08zc0dy9sqc3y5b 2209458 2209457 2026-05-28T06:14:30Z Tabilay 153890 /* 2026 */ 2209458 wikitext text/x-wiki {{Use mdy dates|date=April 2025}} {{Infobox tennis biography |name = Alexandra Eala |image = Ealas and Patrick Gregorio (cropped Alexandra Eala).jpg |image_upright = .8 |caption = Eala at the [[:en:2025 SEA Games|2025 SEA Games]] |fullname = Alexandra Maniego Eala |country = {{PHI}} |residence = [[Metro Manila]], Philippines<br>[[Mallorca]], Spain |birth_date = {{birth date and age|2005|5|23}} |birth_place = [[Quezon City]], Philippines |height = {{height|m=1.75}} |turnedpro = March 2020 |plays = Left-handed (two-handed backhand) |coach = Joan Bosch<br> Alexandro Viaene<br>Lluc Bauza (Fitness Coach) |careerprizemoney = US 1,997,574 |singlesrecord = {{tennis record|won=212|lost=130}} |singlestitles = 0 |highestsinglesranking = No. 29 (March 16, 2026) |currentsinglesranking = No. 37 (May 25, 2026) |doublesrecord = {{tennis record|won=48|lost=46}} |doublestitles = 0 |highestdoublesranking = No. 88 (May 4, 2026) |currentdoublesranking = No. 116 (May 25, 2026) |updated = May 25, 2026 |AustralianOpenresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's singles|2026]]) |FrenchOpenresult = 1R ([[:en:2026 French Open – Women's singles|2026]]) |Wimbledonresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's singles|2025]]) |USOpenresult = 2R ([[:en:2025 US Open – Women's singles|2025]]) |AustralianOpenDoublesresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's doubles|2026]]) |FrenchOpenDoublesresult = 2R ([[:en:2025 French Open – Women's doubles|2025]]) |WimbledonDoublesresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's doubles|2025]]) | medaltemplates-expand = no | medaltemplates = {{MedalCountry |the {{PHI}}}} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the SEA Games|SEA Games]]}} {{MedalGold | 2025 Thailand | Singles }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Team }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Singles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Team }} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the Asian Games|Asian Games]]}} {{MedalBronze | 2022 Hangzhou | Singles }} {{MedalBronze|2022 Hangzhou|Mixed doubles}} }} Si '''Alexandra Maniego Eala''' (isinilang Mayo 23, 2005 sa [[Quezon City]]) ay Pilipinong manlalaro ng [[tenis]]. Siya ang pinakamataas na ranggong Pilipino, umabot sa pandaigdigang bilang na 29 noong Marso 16, 2026.<ref name=":11">{{Cite news |last=Castillejo |first=Dyan |date=March 16, 2026 |title=Alex Eala rises to career-high World No. 29 |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/16/eala-rises-to-career-high-world-no-29-in-latest-wta-rankings-1032}}</ref> Nagwagi siya ng junior Grand Slam titles: doubles sa 2020 Australian Open at 2021 French Open, at singles sa 2022 US Open.<ref name=":1">{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=September 10, 2022 |title=Eala captures US Open girls' singles crown |url=https://www.rappler.com/sports/final-results-alex-eala-lucie-havlickova-us-open-september-10-2022/}}</ref> Mayroon siyang 5 ITF singles at 3 ITF doubles titles, at noong 2025 umabot sa semifinal ng Miami Open, final ng Eastbourne Open, at nagwagi sa WTA 125 Guadalajara Open.<ref name=":62">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Singles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/d/titles/ |access-date=2025-12-03 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":72">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Doubles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/titles/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":63">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Singles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> Simula noong 2023, lumahok si Eala sa mga Grand Slam tournaments bilang propesyonal, kung saan nakapasok siya sa main draw mula 2025 French Open hanggang 2026 Australian Open at umabot sa ikalawang round ng 2025 US Open sa singles.<ref name=":63" /> Sa doubles naman, nakapaglaro siya noong 2025 at 2026, na ang pinakamataas na resulta ay ang ikalawang round ng 2025 French Open.<ref name=":6" /> Si Eala ay nagwagi ng mga pilak na medalya sa 2021 SEA Games at 2022 Asian Games, at pinangunahan ang koponan sa promosyon sa Group I noong 2024. Noong 2025 SEA Games, nakamit niya ang gintong medalya sa women’s singles at dalawang tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":7" /><ref name=":8" /><ref name=":12" /><ref name=":13" /> == Maagang Buhay == Si '''Alexandra Maniego Eala''' ay ipinanganak noong Mayo 23, 2005 sa [[Lungsod Quezon]], Pilipinas, kina Michael Eala, isang business executive,<ref>{{cite web |last1=Jara-Puyod |first1=Mariecar |title=‘Eala’s grit, humility and passion have captured every Filipino’s heart,' says Philippine Ambassador Alfonso Ver |url=https://www.gulftoday.ae/sport/2026/02/20/ealas-grit-humility-and-passion-have-captured-every-filipinos-heart-says-philippine-ambassador-alfonso-ver |website=Gulf Today |publisher=Gulf Today |access-date=26 March 2026}}</ref> at [[:en:Rizza_Maniego-Eala|Rosemarie Maniego-Eala]], dating [[Globe Telecom]] CFO hanggang 2024 at dating pambansang manlalangoy na nagwagi ng tansong medalya sa [[:en:1985_SEA_Games|1985 SEA Games]]. Ang kanyang mga tiyuhin ay sina [[:en:Noli_Eala|Noli Eala]], dating chairperson ng [[:en:Philippine_Sports_Commission|Philippine Sports Commission]] at commissioner ng [[Philippine Basketball Association]],<ref name="Philstar">{{cite news |last1=Acebuche |first1=Yoniel |title=Alex Eala: What to know about the tennis phenom making history on the court |url=https://www.philstarlife.com/celebrity/828326-what-to-know-alex-eala |access-date=August 28, 2025 |work=[[The Philippine Star]] |date=March 28, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Cordero |first=Abac |date=August 30, 2022 |title=Noli Eala named new Philippine Sports Commission chairman |url=https://www.philstar.com/sports/2022/08/30/2206206/noli-eala-named-new-philippine-sports-commission-chairman |access-date=November 5, 2025 |work=[[The Philippine Star]]}}</ref> at ang fashion designer na si Rhett Eala.<ref>{{cite news |last1=Tunac |first1=Hermes Joy |title=Alex Eala reveals uncle Rhett Eala designed the elegant Filipiniana she wore at Laureus Awards 2026 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/shoppingandfashion/985027/alex-eala-reveals-uncle-rhett-eala-designed-the-elegant-filipiniana-she-wore-at-laureus-awar/story/ |work=[[GMA News]] |date=April 23, 2026}}</ref> Ang kanyang kapatid na si Michael Francis "Miko" Eala ay naglaro ng tennis para sa [[:en:Penn_State_Nittany_Lions|Penn State Nittany Lions]] mula 2020 hanggang 2024.<ref>{{Cite news |author1=Castillejo, Dyan |date=May 6, 2024 |title=Filipino athletes graduate as part of Penn State's class of 2024 |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2024/5/6/filipino-athletes-graduate-as-part-of-penn-state-s-class-of-2024-1839 |work=[[ABS-CBN News]]}}</ref><ref name="PEP2">{{Cite news |last1=Bravo |date=March 27, 2025 |title=Who is Alex Eala, Pinoy tennis player at 2025 Miami Open? |url=https://www.pep.ph/peptionary/186040/alex-eala-a5128-20250327 |website=Philippine Entertainment Portal}}</ref> Nagsimula si Eala sa tennis sa edad na apat,<ref>{{cite news |last1=Hilotin |title=Alex Eala: Rapid rise in tennis rankings, what's next? |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/alex-eala-rapid-rise-in-tennis-rankings-whats-next-1.500248201 |work=[Gulf News |date=August 28, 2025}}</ref> ipinakilala ng kanyang lolo sa ina na si Roberto Maniego, na siya ring unang coach.<ref>{{Cite web |date=November 30, 2022 |title=The rise of Alexandra Eala making headlines in the Philippines and beyond |url=https://www.wtatennis.com/news/2921343/alexandra-eala |website=Women's Tennis Association}}</ref><ref>{{cite news |last=Payo |date=August 31, 2025 |title=Alex Eala and the guts to be first |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-guts-first-philippine-tennis/ |work=[[Rappler]]}}</ref> Nag-aral siya sa Immaculate Conception Academy sa [[San Juan, Metro Manila|San Juan]] at [[:en:Colegio_San_Agustin_–_Makati|Colegio San Agustin]] sa [[Makati]], bago lumipat sa [[:en:Rafa_Nadal_Academy|Rafa Nadal Academy]] sa [[:en:Manacor|Manacor]], Espanya, kung saan siya nagtapos noong 2023.<ref>{{cite news |last1=Mina |title=How Alex Eala became a world-class tennis champion |url=https://www.abs-cbn.com/sports/10/22/22/what-it-took-for-alex-eala-to-become-a-tennis-world-champ |work=[[ABS-CBN News]] |date=October 22, 2022}}</ref><ref>{{Cite web |date=December 19, 2025 |title=Alex Eala Biography: Acing Her Path to the Tennis Court |url=https://www.globe.com.ph/blog/alex-eala-journey-to-pro |website=[[Globe Telecom|Globe]]}}</ref> == Personal na buhay == Tinukoy ni Eala ang [[:en:Kaldereta|kaldereta]] bilang kanyang paboritong ulam<ref>{{Cite web |last=Mina |first=Inna |date=3 Pebrero 2026 |title=Ikaw ba ay tao ng Kare-Kare? Ang ranggo ni Alex Eala sa pagkaing Pilipino ay maaaring ikagulat mo |url=https://onesports.ph/more-sports/article/40770/are-you-a-kare-kare-person-alex-eala-filipino-food-rankings-might-surprise-you |access-date=23 Pebrero 2026 |website=One Sports |language=tl}}</ref> Mas gusto niya ang [[matcha]] kaysa sa kape.<ref>{{cite web |last1=Castillejo |first1=Dyan |title=Ibinunyag ni Alex Eala at mga kapwa propesyonal ang kanilang personalidad sa labas ng korte sa Players Box Podcast |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/1/alex-eala-joins-fellow-players-on-the-players-box-podcast-0007 |website=ABS-CBN Sports |publisher=ABS-CBN Network |access-date=31 Marso 2026}}</ref> Multilingual si Eala, nagsasalita ng Ingles, Kastila, at kanyang katutubong [[Wikang Tagalog|Tagalog]].<ref>{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |website=The Athletic |publisher=The New York Times |access-date=25 Marso 2026}}</ref> Ipinahayag niya ang kanyang kagustuhan sa [[:en:Wimbledon_Championships|Wimbledon]] sa mga Grand Slam na torneo. <ref>{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=3 Hulyo 2025 |title='Living my dream': Nagdiwang si Alex Eala sa makasaysayang Wimbledon stint |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-revels-historic-wimbledon-stint-2025/ |access-date=3 Hulyo 2025 |website=Rappler |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=24 Disyembre 2025 |title=Vogue Rapid-Fire interview kay Alex Eala |url=https://www.instagram.com/reels/DSoxP5lk1bS/ |access-date=24 Disyembre 2025 |website=Instagram |language=tl}}</ref> Tinukoy ni Eala si [[Maria Sharapova]] bilang impluwensya sa kanyang istilo ng paglalaro, at siya ay nagsanay kasama si [[Rafael Nadal]] gayundin ang kanyang kapatid na si Miko.<ref>{{Cite web |last=Atencio |first=Peter |date=19 Hulyo 2025 |title=Ang impluwensya ni Sharapova ang nagtutulak sa agresibong laro ni Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/sports-plus/314618107/sharapovas-influence-drives-alex-ealas-aggressive-game.html |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Manila Standard |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=20 Nobyembre 2025 |title=Naglaro si Alex Eala kasama si Rafael Nadal |url=https://sports.inquirer.net/649046/alex-eala-trains-with-rafael-nadal-in-his-return-to-court |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Inquirer |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 Agosto 2025 |title=Bago ang malalaking tao, palaging nasa tabi ni Alex Eala ang kanyang kapatid na si Miko |url=https://www.spin.ph/tennis/get-to-know-alex-eala-older-brother-and-avid-supporter-miko-a6035-20250827 |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> Ang kanyang tagumpay sa 2025 Miami Open ay nagtatag kay Eala bilang isa sa mga pinakatanyag na atleta ng Pilipinas, na inihahambing ng mga komentarista ang kanyang impluwensya kay boksingero [[Manny Pacquiao]]. Napansin ng mamamahayag sa palakasan at dating manlalaro ng tennis na si [[:en:Dyan_Castillejo|Dyan Castillejo]] na tinatrato na siya ng mga tagahanga "na para bang nanalo na siya ng Grand Slam." Pinalakas niya ang kanyang koneksyon sa mga tagasuporta sa pamamagitan ng pagsasalita sa Tagalog, at ang kanyang pag-angat ay nagpasiklab ng bagong interes sa tennis sa Pilipinas at sa mga [[:en:Overseas_Filipinos_Filipino_diaspora|komunidad ng Pilipino sa ibayong dagat]]. Dumadalo ang mga tagahanga sa kanyang mga laban sa malaking bilang, habang marami ang sumusubaybay mula sa bahay at sa buong mundo sa kabila ng pagkakaiba ng oras. Inihambing ng mga analista ang kanyang epekto sa pagpapalawak ng tennis sa mga pigura tulad nina [[:en:Li_Na|Li Na]] at [[:en:Ons_Jabeur|Ons Jabeur]].<ref name="mo">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Mas naging palakaibigan si Eala sa tour at nakabuo ng mga sumusuportang pagkakaibigan kina [[:en:Iva_Jović|Iva Jović]], [[:en:Zeynep_Sonmez|Zeynep Sonmez]], [[:en:Victoria_Mboko|Victoria Mboko]], [[:en:Eva_Lys|Eva Lys]], [[:en:Leylah_Fernandez|Leylah Fernandez]], at [[:en:Lizette_Cabrera|Lizette Cabrera]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=9 Marso 2026 |title=Ibinunyag ni Alex Eala ang mga kaibigan na kanyang nakilala sa kanyang batang karera sa WTA |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-bares-friends-she-has-made-in-her-young-wta-career-a6035-20260309 |access-date=9 Marso 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> == Karera == === Juniors === Sa edad na 12, nagwagi si Eala sa 2018 [[:en:Les_Petit_As|Les Petits As]] sa Pransya,<ref>{{Cite web |date=January 28, 2018 |title=Lilov & Eala win at Les Petits As |url=https://www.tenniseurope.org/cookies/?returnurl=%2Fnews%2F117748%2FLilov-Eala-win-at-Les-Petits-As |access-date=November 14, 2024 |website=Tennis Europe}}</ref> at nakuha ang kanyang unang under‑18 singles at doubles titles sa ITF Trofeo David Ferrer sa Alicante, Spain.<ref>{{Cite web |last=Payo |first=Jasmine |date=April 25, 2025 |title=Building blocks to success: Rundown of Alex Eala’s best tennis campaigns |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-best-tennis-campaigns/ |access-date=November 14, 2025 |website=Rappler |language=en-US}}</ref> Noong 2019, napanalunan ni Eala ang [[:en:Orange_Bowl_(tennis)|Orange Bowl]] girls’ doubles title kasama si [[:en:Evialina_Laskevich|Laskevich]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=December 17, 2019 |title=Better chemistry sparked teen tennis star Alex Eala's win at Orange Bowl Doubles |language=en |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/life/guide/alex-eala-caps-off-2019-with-orange-bowl-doubles-title-a2442-20191217 |access-date=January 12, 2026}}</ref> Noong 2020, nagwagi siya sa [[:en:2020_Australian_Open_–_Girls'_doubles|Australian Open]] girls’ doubles kasama si [[:en:Priska_Madelyn_Nugroho|Nugroho]].<ref>{{Cite web |date=2020-01-31 |title=Eala, Nugroho capture Australian Open girls' doubles title |url=https://www.espn.com/story/_/id/28604688/eala-nugroho-capture-australian-open-girls-doubles-title |access-date=2025-10-08 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Sa 2021 [[:en:2021_French_Open_–_Girls'_doubles|French Open]], nakuha niya ang ikalawang junior Grand Slam doubles title kasama si [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]].<ref>{{Cite news |last=Go |first=Beatrice |date=April 5, 2023 |title=Alex Eala clinches juniors world No. 2 after French Open romp |work=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-ranking-itf-world-juniors-2020/ |access-date=November 16, 2025}}</ref> Noong Hulyo 2021, nagwagi siya ng isahan at dalawahan (kasama si Madison Sieg) sa [[:en:Trofeo_Bonfiglio|Trofeo Bonfiglio]] sa Milan.<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=July 17, 2021 |title=Alex Eala clinches doubles crown, to play singles final in Milan juniors |work=ABS CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/07/17/21/alex-eala-tennis-milan}}</ref> Noong 2022, gumawa siya ng kasaysayan bilang unang Pilipinong nagwagi ng junior Grand Slam singles title sa [[:en:2022_US_Open_–_Girls'_singles|US Open]].<ref>{{Cite web |last=Levinsohn |first=Dan |date=September 10, 2022 |title=Alexandra Eala becomes first Filipina to win a junior Grand Slam singles title at the 2022 US Open |url=https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-10/alexandra_eala_becomes_first_filipina_to_win_a_junior_grand_slam_singles_title_at_the_2022_us_open.html |access-date=November 14, 2025 |website=US Open}}</ref> === Prupesyonal na karera === ==== 2020 ==== '''Isahan''' Noong 2020, lumahok si Eala sa limang paligsahan ng [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa isahan. Umabot siya sa pangalawang yugto sa W25 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]], W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Castellón]], at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Monastir]]. Natapos naman siya sa unang yugto sa W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]] at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|Melilla]]. ==== 2021 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2021_WTA_Tour|WTA Tour]], unang sumabak si Eala sa [[:en:2021_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami Open]] ngunit hindi siya nakalusot sa qualifying. Gayunpaman, sa [[:en:2021_Winners_Open_–_Singles|Cluj-Napoca 250]], nakapasok siya sa pangunahing draw at umabot hanggang sa pangalawang yugto bago natalo kay [[:en:Mayar_Sherif|Sherif]].<ref name=":5">{{Cite web |title=Tennis Abstract: Alexandra Eala |url=https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 |access-date=December 3, 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |title=ITF: Alex Eala Singles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/activity/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala |access-date=February 2, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2021, lumahok si Eala sa dalawang paligsahan ng [[:en:2021_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa dalawahan. Sa W25 Madrid, kasama si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]], nakarating sila sa quarterfinals. Samantala, sa W25 Platja d’Aro, nakipag‑pares siya kay [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]] at umabot sila hanggang sa finals.<ref name=":6">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Doubles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches?type=D#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==== 2022 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2022_WTA_Tour|WTA Tour]], tampok ang kaniyang pagsabak sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], subalit natalo siya sa unang yugto at sa qualifying na yugto.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2022_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagwagi siya sa W25 Chiang Rai at naging ikalawang puwesto sa W60 Madrid 2. Umabot din siya sa semifinals ng W80 Poitiers, W60 Vitoria‑Gasteiz, at W25 El Espinar.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nakapasok siya sa quarterfinals ng W80 Rancho Santa Fe, W60 Templeton, W25 Madrid, at W25 Chiang Rai 2.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Sa WTA Tour, nakapaglaro siya sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_doubles|Miami 1000]] at sa qualifying ng [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref name=":0">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang kanyang pangarap na naging tennis phenomenon |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Sa ITF circuit, lumahok siya sa sampung torneo. Ang pinakamataas na narating niya ay ang semifinals sa W25 Palma del Río kasama si [[:en:Marina_Bassols_Ribera|Ribera]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng pitong torneo at dalawang torneo na nabigo sa maagang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2023 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2023_WTA_Tour|WTA Tour]], lumahok siya sa qualifying ugtong [[:en:2023_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]] ngunit nabigo. Natalo rin siya sa unang yugto ng [[:en:2023_Thailand_Open_–_Singles|Thailand 250]], [[:en:2023_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]], [[:en:2023_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]], at [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Singles|Monastir 250]]. Lumaban din siya bilang wildcard sa [[:en:2023_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2023_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakamit niya ang dalawang pinakamalalaking tagumpay sa isahan: una sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(April–June)|W15 Yecla]] at kasunod sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Roehampton]].<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=June 4, 2023 |title=Alex Eala claims third ITF crown at W25 Yecla in Spain |url=https://www.abs-cbn.com/sports/06/04/23/tennis-alex-eala-claims-third-itf-crown-at-w25-yecla |access-date=November 7, 2025 |work=ABS CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=August 13, 2023 |title=Alex Eala wins fourth ITF title, rules W25 Roehampton |url=https://sports.inquirer.net/523461/alex-eala-wins-fourth-itf-title-rules-w25-roehampton |access-date=November 7, 2025 |website=Inquirer.net |language=en-US}}</ref> Nakarating siya sa finals ng [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Aldershot]] at [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|W40 Petange]]; sa semifinals ng [[:en:2023_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|W100 Vitoria-Gasteiz]] at [[:en:2023_Engie_Open_Nantes_Atlantique_–_Singles|W60 Nantes]]; at sa quarterfinals ng [[:en:2023_Women's_TEC_Cup_–_Singles|W60 Barcelona]] at [[:en:2023_Ando_Securities_Open_–_Singles|W100 Tokyo]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nagtapos siya sa ika-191 na puwesto sa pagtatapos ng taon.<ref>{{Cite news |last=Satumbaga-Villar |first=Kristel |date=September 20, 2023 |title=Eala improves to career-high No. 191 in WTA rankings |url=https://mb.com.ph/2023/9/20/eala-improves-to-career-high-no-191-in-wta-rankings |access-date=November 7, 2025 |website=Manila Bulletin}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2023, lumahok si Eala sa mga torneo ng ITF at WTA sa dalawahan. Umabot siya sa apat na semifinals (W60 Trnava, W100 Tokyo, W25 Aldershot, W40 Petange), nakapasok sa apat na quarterfinals (W25 Zaragoza, W100 Vitoria-Gasteiz, W25 Roehampton, W60 Glasgow), at ilang beses na nakarating sa nangyugto kabilang ang [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Doubles|Monastir 250]]. Karamihan sa mga torneo ay ginanap sa matitigas na korte maliban sa W60 Chiasso, isang palaro na ginanap sa luwad.<ref name=":6" /> ==== 2024 ==== '''Isahan''' Noong 2024, hindi nakalusot si Eala sa qualifiers ng apat na Grand Slam ([[:en:2024_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]], [[:en:2024_French_Open_–_Women's_singles_qualifying|French Open]], [[:en:2024_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles_qualifying|Wimbledon]], [[:en:2024_US_Open_–_Women's_singles_qualifying|US Open]]). Ang pinakamagandang resulta niya ay ang quarterfinal sa [[:en:2024_Veneto_Open_–_Singles|Veneto 125]] laban kay [[:en:Sara_Errani|Errani]].<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_WTA_Tour|WTA Tour]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] at [[:en:2024_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]]. Nabigo siya sa unang yugto ng [[:en:2024_Guadalajara_Open_Akron_–_Singles|Guadalajara 500]], [[:en:2024_Abu_Dhabi_Open_–_Singles|Abu Dhabi 500]], at sa qualifiers ng [[:en:2024_Ningbo_Open_–_Singles|Ningbo 500]]. Hindi siya nakalusot sa qualifiers ng [[:en:2024_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] at [[:en:2024_Jiangxi_Open_–_Singles|Jiangxi 250]]. Bukod sa semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Oeiras 125]] at [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Makarska_International_Championships_–_Singles|Makarska 125]] at [[:en:2024_Polish_Open_–_Singles|Warsaw 125]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakuha niya ang unang malaking titulo sa W100 [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|Vitoria-Gasteiz]], tinalo si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]] sa final. Umabot din siya sa semifinals ng W100 [https://en.wikipedia.org/wiki/2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_%E2%80%93_Singles Dubai] at W50 [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Indore]], at sa quarterfinals ng W100 Takasaki, W100 Cary, W100 Landisville, W75 Porto, at W75 Trnava. Nabigo naman siya nang maaga sa W75 Zagreb at W60 Bellinzona.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Noong 2024, nagpakita si Eala ng matatag na kampanya sa dalawahan. Sa WTA, ang pinakamalalim niyang resulta ay ang semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_doubles|Canberra 125]] kasama si [[:en:Laura_Pigossi|Pigossi]]. Nagkaroon din siya ng limang quarterfinal finishes: sa [[:en:2024_Ningbo_Open|Ningbo 500]] kasama si [[:en:Liang_En-shuo|Liang]], sa [[:en:2024_Polish_Open_–_Doubles|Warsaw 125]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sa [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Doubles|Guadalajara 125]] kasama si [[:en:Kimberly_Birrell|Birrell]], sa [[:en:2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_–_Doubles|W100 Dubai]] kasama si [[:en:Valentini_Grammatikopoulou|Grammatikopoulou]], at sa [[:en:2024_Porto_Women's_Indoor_ITF_3_–_Doubles|W75 Porto 3]] kasama si [[:en:Alicia_Barnett|Barnett]]. Bukod dito, nagtalo siya sa unang yugto sa [[:en:2024_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] (kasama si [[:en:Taylah_Preston|Preston]]).<ref name=":72" /><ref name=":0" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagtala si Eala ng tatlong titulo: una sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W50 Pune]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sinundan ng magkasunod na panalo kasama si [[:en:Estelle_Cascino|Cascino]] sa [[:en:2024_Open_de_Seine-et-Marne_–_Doubles|W75 Croissy-Beaubourg]] at [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Doubles|W100 Vitoria-Gasteiz]]—ang pinakamataas na titulo niya sa ITF. Umabot din siya sa semifinals ng [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W75 Trnava]] kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]].<ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 27, 2024 |title=Alex Eala cops W50 Pune doubles title with Latvian partner |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/549446/alex-eala-cops-w50-pune-doubles-title-with-latvian-partner |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=March 31, 2024 |title=Eala, partner rule W75 Croissy-Beaubourg doubles tilt |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2024/03/31/2344255/eala-partner-rule-w75-croissy-beaubourg-doubles-tilt |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=July 21, 2024 |title=Alex Eala wins singles and doubles titles at W100 Vitoria-Gasteiz |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/575666/alex-eala-also-wins-singles-title-at-w100-vitoria-gasteiz |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref name=":6" /> ==== 2025 ==== '''Isahan''' Noong 2025, umakyat si Eala mula No. 147 tungo sa career-high No. 50 matapos lumahok sa 27 torneo.<ref name=":4" /> Ang pinakamalaking tagumpay ay dumating sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], kung saan tinalo ang world No. 2 [[:en:Iga_Świątek|Świątek]] sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Jessica_Pegula|Pegula]] sa semifinals. Sa damo, nakarating sa unang WTA final sa [[:en:2025_Eastbourne_Open_–_Women's_singles|Eastbourne 250]], ngunit natalo kay [[:en:Maya_Joint|Joint]]. Sa [[:en:2025_US_Open_–_Women's_singles|US Open]], nakamit ang unang panalo sa main draw at umabot sa ikalawang ugtolaban kay [[:en:Cristina_Bucșa|Bucșa]]. Pagkaraan nito, tinamo ang unang propesyonal na titulo sa [[:en:2025_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], tinalo si [[:en:Panna_Udvardy|Udvardy]] sa final.<ref name=":4" /> Nagtala rin siya ng matatag na hinatnan sa mga sumusunod na paligsahan: quarterfinals sa [[:en:2025_SP_Open_–_Singles|São Paulo 250]] laban kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]], semifinal sa [[:en:2025_Jingshan_Tennis_Open_–_Women's_singles|Jingshan 125]] laban kay [[:en:Lulu_Sun|Sun]] at sa [[:en:2025_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]] laban kay [[:en:Wei_Sijia|Sijia]], at quarterfinals sa [[:en:2025_Ilkley_Open_–_Women's_singles|Ilkley 125]] laban kay [[:en:Rebecca_Marino|Marino]] at sa [[:en:2025_Suzhou_WTA_125_–_Singles|Suzhou 125]] laban kay [[:en:Viktorija_Golubic|Golubic]]. Umabot sa pangalawang yugto sa [[:en:2025_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] laban kay Świątek, at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Singles|Hong Kong 250]] laban kay [[:en:Victoria_Mboko|Mboko]]. Sa iba pang palihsahan nakarating sa pangalawang yugto ng [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Singles|Mumbai 125]] laban kay [[:en:Mai_Hontama|Hontama]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Singles|Oeiras 125]] laban kay Udvardy.<ref name=":4" /> Gayunpaman, marami ring maagang pagkabigo ang natala niya sa taon. Natalo sa unang ugtong [[:en:2025_French_Open_–_Women's_singles|French Open]] kay [[:en:Emiliana_Arango|Arango]], ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles|Wimbledon]] kay [[:en:Barbora_Krejčíková|Krejčíková]], at ng [[:en:2025_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]] sa qualifying kay [[:en:Jana_Fett|Fett]]. Natalo siya sa unang yugtong [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]] kay [[:en:Marta_Kostyuk|Kostyuk]], ng [[:en:2025_Canadian_Open_–_Women's_singles|Montreal 1000]] kay [[:en:Markéta_Vondroušová|Vondroušová]], at sa qualifying ng [[:en:2025_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]] kay [[:en:Moyuka_Uchijima|Uchijima]]. Natalo siys sa unang yugto ng [[:en:2025_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]] kay [[:en:Magda_Linette|Linette]], ng [[:en:2025_Singapore_Tennis_Open_–_Singles|Singapore 250]] kay [[:en:Simona_Waltert|Waltert]], ng [[:en:2025_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]] kay [[:en:Tereza_Valentová|Valentová]], ng [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] kay [[:en:Claire_Liu|Liu]], at sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_singles|Birmingham 250]] kay [[:en:Linda_Fruhvirtová|Fruhvirtová]].<ref name=":4" /> Sa [[:en:2025_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]], tatlong torneo ang nilaro ngunit lahat ay nagtapos sa pangalawang yugto: W100 [[:en:2025_Bengaluru_Open_–_Singles|Bengaluru]] laban kay [[:en:Dalila_Jakupović|Jakupović]], W75 Trnava 1 laban kay [[:en:Céline_Naef|Naef]], at W75 Trnava 2 laban kay [[:en:Valentina_Ryser|Ryser]].<ref name=":2" /> '''Dalawahan''' Noong 2025, lumahok si Eala sa iba’t ibang antas ng WTA Tour sa dalawahan.<ref name=":6" /> Pinakamahusay ang kanyang kampanya sa [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Doubles|Guangzhou 250]], kung saan umabot siya sa semifinals kasama si [[:en:Nadiia_Kichenok|Kichenok]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_doubles|Italian 1000]] kapareha si [[:en:_Coco_Gauff|Coco Gauff]].<ref name=":6" /> Sa mga Grand Slam, umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_French_Open_–_Women's_doubles|French Open]] kasama si [[:en:Renata_Zarazúa|Zarazúa]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_doubles|Wimbledon]] kasama si [[:en:Eva_Lys|Lys]].<ref name=":6" /> Lumahok din siya sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_doubles|Birmingham 250]] kasama si [[:en:Rebeka_Masarova|Masarova]] at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Doubles|Hong Kong 250]] kasama si [[:en:Chan_Hao-ching|Hao-ching]], kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> Sa mga challengers, nakapaglaro siya sa [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Doubles|Mumbai 125]] kasama si [[:en:_Tsao_Chia-yi|Chia-yi]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] kasama si [[:en:Katie_Volynets|Volynets]], na kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2026 ==== '''Isahan''' Sinimulan ni Eala ang kanyang [[:en:2026_WTA_Tour|2026 season]] nang may matibay na simula sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_singles|Auckland 250]]'', kung saan umabot siya sa semifinals bago natalo kay [[:en:Wang_Xinyu|Wang]].<ref>{{cite news |last=Satumbaga-Villar|first=Krystel|date=January 10, 2026|title=Alex Eala succumbs to Chinese rival in Auckland semis|url=https://mb.com.ph/2026/01/10/alex-eala-succumbs-to-chinese-rival-in-auckland-semis|work=The Manila Bulletin|access-date=January 10, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]]'', nabigo siya sa unang round ng singles.<ref>{{cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 19, 2026 |title=Alex Eala exits Australian Open first round |work=Inquirer.net |url=https://sports.inquirer.net/659094/alex-eala-exits-australian-open-first-round-falls-to-alycia-parks}}</ref> Lumaban siya sa ''[[:en:2026_Philippine_Women's_Open_–_Singles|Philippines 125]]'' bilang wildcard at nakapasok sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Camila_Osorio|Osorio]].<ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 29, 2026 |title=Alex Eala exits WTA Philippine Open, bows to Camila Osorio |url=https://sports.inquirer.net/660715/alex-eala-exits-wta-philippine-open-bows-to-camila-osorio |work=Philippine Daily Inquirer |access-date=January 29, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open|Abu Dhabi 1000]]'', umabot siya sa quarterfinals ngunit natalo kay [[:en:Ekaterina_Alexandrova|Alexandrova]].<ref>{{Cite news |last=Gasgonia |first=Dennis |date=February 5, 2026 |title=Natalo si Alex Eala sa quarterfinals ng Abu Dhabi laban kay Alexandrova ng Russia |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2026/2/5/alex-eala-bows-out-of-abu-dhabi-quarterfinals-in-loss-to-russia-s-alexandrova-2244 |work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Qatar_TotalEnergies_Open_–_Singles|Qatar 1000]]'', nabigo siya sa unang yugto.<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=February 9, 2026 |title=Alex Eala exits Qatar Open after falling to Tereza Valentova |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-exits-qatar-open-after-falling-to-tereza-valentova-a5019-20260209 |access-date=February 9, 2026}}</ref> Nakapasok siya sa quarterfinals ng ''[[:en:2026_Dubai_Tennis_Championships_–_Women's_singles|Dubai 1000]]'' bago natalo kay [[:en:Coco_Gauff|Gauff]].<ref>{{Cite news |last=Ballesteros |first=Jan |date=February 19, 2026 |title=Alex Eala succumbs to world No. 4 Coco Gauff in Dubai quarterfinals |website=onesports.ph |url=https://onesports.ph/more-sports/article/41325/alex-eala-succumbs-to-world-no-4-coco-gauff-in-dubai-quarterfinals-1 |access-date=February 19, 2026}}</ref> Sa tinaguriang ''Sunshine Double{{Efn|Ang Sunshine Double ay ang magkasunod na torneo ng Indian Wells Masters at Miami Open, dalawang prestihiyosong ATP Masters 1000 at WTA 1000 na ginaganap tuwing Marso. Nagsisimula ito sa California at nagtatapos sa Florida, at kilala ang tatlong linggong yugto na ito sa maaraw na panahon at mahigpit na iskedyul. Itinuturing itong pinakamahalagang serye ng pinagsamang mga torneo sa labas ng Grand Slams.}}'' na ''[[:en:2026_BNP_Paribas_Open|Indian Wells 1000]]'' at ''[[:en:2026_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]]'', umabot siya sa ika-apat na round sa parehong torneo bago natalo kina [[:en:Linda_Noskova|Noskova]] at [[:en:Karolína_Muchová|Muchová]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=March 11, 2026 |title=Alex Eala bows out of Indian Wells with loss to Linda Nosková |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/11/tennis-alex-eala-bows-out-of-indian-wells-with-loss-to-linda-noskov-1231 |access-date=March 11, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |date=Marso 24, 2026 |title=Alex Eala natanggal sa Miami Open matapos matalo kay Karolína Muchová |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/24/alex-eala-bows-out-of-miami-open-0012 |access-date=Marso 24, 2026}}</ref> Sa mga korteng luwad ng Europa, nakarating si Eala sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_Upper_Austria_Ladies_Linz_–_Singles|Linz 500]] kung saan siya ay tinalo ni [[:en:Jelena_Ostapenko|Ostapenko]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=2026-04-08 |title=Eala nabigo matapos manguna ng 5-1 sa ikalawang set kontra Ostapenko, lumabas sa Linz Open |url=https://www.philstar.com/sports/2026/04/08/2519713/eala-squanders-5-1-second-set-lead-vs-ostapenko-exits-linz-open |access-date=2026-04-08 |website=Philstar.com}}</ref> Sa unang yugto ng [[:en:2026_Porsche_Tennis_Grand_Prix_–_Singles|Stuttgart 500]], siya ay pinatalsik ni [[:en:Leylah_Fernandez|Fernandez]].<ref>{{Cite news |date=2026-04-15 |title=Alex Eala natanggal sa Stuttgart Open matapos matalo kay Leylah Fernandez |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/15/alex-eala-stuttgart-open-0040 |access-date=2026-04-15 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], siya ay natalo ni [[:en:Elise_Mertens|Mertens]].<ref>{{Cite news |last= |first= |date=April 24, 2026 |title=Nagpatuloy ang hirap ni Alex Eala sa clay matapos ang pagkatalo sa Round of 64 laban kay Elise Mertens sa Madrid Open |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/985231/alex-eala-s-clay-struggles-continue-after-round-of-64-loss-to-elise-mertens-in-madrid-open/story/ |access-date=April 24, 2026 |website=GMA News Online |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=April 24, 2026 |title=Alex Eala suffers second round defeat to Elise Mertens at Mutua Madrid Open |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/48579925/alex-eala-suffers-second-round-defeat-elise-mertens-mutua-madrid-open |access-date=April 24, 2026 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Natalo siya kay [[:en:Elena_Rybakina|Rybakina]] sa ikatlong yugto ng [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=May 10, 2026 |title=Alex Eala bows out of Italian Open with loss to Rybakina |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/10/tennis-alex-eala-bows-out-of-italian-open-with-loss-to-rybakina-2341 |work=ABS CBN News}}</ref> Sa sumunod na linggo, siya ay nabigo sa unang round ng [[:en:2026_Internationaux_de_Strasbourg_–_Singles|Strasbourg 500]] matapos matalo kay [[:en:Oleksandra_Oliynykova|Oliynykova]].<ref>{{Cite news |last=Castillejo|first=Dyan|date=May 18, 2026|title=Alex Eala exits Strasbourg in first-round defeat to Oleksandra Oliynykova|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/18/alex-eala-exits-strasbourg-in-loss-to-oliynykova-2339|work=ABS-CBN News|access-date=May 18, 2026}}</ref> Sa [[:en:2026_French_Open_–_Women's_singles|French Open]], siya ay natalo sa unang round laban kay [[:en:Iva_Jovic|Jovic]].<ref>{{Cite news |last=France-Presse |first=Agence |date=May 26, 2026 |title=Umatras si Alex Eala sa French Open matapos matalo kay Iva Jovic |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/26/tennis-alex-eala-exits-french-open-with-loss-to-iva-jovic-1857 |access-date=May 26, 2026 |work=ABS-CBN Sports}}</ref> ''' Dalawahan''' Sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_doubles|Auckland 250]]'', nakipagtambal si Eala kay [[:en:Iva_Jovic|Jović]] at umabot sila sa semifinals bago natalo kina [[:en:Xu_Yifan|Xu]] at [[:en:Yang_Zhaoxuan|Yang]].<ref>{{Cite news|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/9/tennis-alex-eala-iva-jovic-exit-asb-classic-doubles-1819|title=Alex Eala, Iva Jovic exit ASB Classic doubles|last=Castillejo|first=Dyan|date=January 9, 2026|access-date=January 9, 2026|work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_doubles|Australian Open]]'', nakipares siya kay [[:en:Ingrid_Martins|Martins]], ngunit hindi sila nakalusot sa unang round matapos matalo sa kanilang pambungad na laban.<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=January 20, 2026 |title=Eala, Martins ousted in first round of Australian Open doubles |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/20/tennis-eala-martins-ousted-in-first-round-of-australian-open-doubles-1839 |access-date=January 20, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open_–_Doubles|Abu Dhabi 1000]]'', nakipagtambal siya kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]] at nakaabot sila sa semifinal, ngunit natalo sa duo nina [[:en:Tereza_Mihalíková|Mihalíková]] at [[:en:Olivia_Nicholls|Nicholls]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=February 6, 2026 |title=Eala, Tjen get boot in Abu Dhabi Open semis |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2026/02/06/2506287/eala-tjen-get-boot-abu-dhabi-open-semis |access-date=February 6, 2026}}</ref> Si Eala, kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]], ay naalis sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref>{{cite news |last=Reyes |first=Kate M. |date=25 Abril 2026 |title=Alex Eala, Zeynep Sonmez ousted in Madrid Open doubles |website=SPIN.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-zeynep-sonmez-ousted-in-madrid-open-doubles-a5019-20260425 |access-date=25 Abril 2026}}</ref> Kasama si [[:en:Hailey_Baptiste|Baptiste]], nabigo rin siya sa unang yugtong [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_doubles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Montejo |first=Mark Rey |date=May 12, 2026 |title=Grand Slam doubles champs too much for Eala, Baptiste |url=https://mb.com.ph/2026/05/12/grand-slam-doubles-champs-too-much-for-eala-baptiste |access-date=May 12, 2026 |website=Manila Bulletin |language=en}}</ref> == Estilo ng Paglalaro == Si Eala ay isang agresibong baseliner, gamit ang kanyang forehand upang kontrolin ang mga rally at ang kanyang matatag na two‑handed backhand upang pamahalaan ang mga palitan.<ref>{{Cite web |last=Tignor |first=Steve |date=March 26, 2025 |title=Is Nadal Academy prodigy Alexandra Eala the next tennis star? |url=https://www.tennis.com/news/articles/nadal-academy-prodigy-alexandra-eala-next-tennis-star |website=Tennis.com |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Ang kanyang kaliwang kamay na topspin ay nagtutulak sa mga kalaban nang malalim, habang ang kanyang return game ay isang lakas dahil sa mahusay na pagbabasa ng galaw. Ang kanyang serve ang nananatiling pangunahing kahinaan, madalas kulang sa bilis at pagbabago, bagaman mahusay siya sa hard courts.<ref>{{Cite web |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=January 19, 2026 |title=What’s next for Alex Eala after 2026 Australian Open first-round exit? |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/47658308/what-next-alex-eala-2026-australian-open-first-round-exit |website=ESPN |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Binibigyang-diin ng mga analyst ang pagpapabuti ng kanyang serve, pagdaragdag ng taktikal na pagkakaiba-iba, at pagpapalakas ng pisikal na lakas bilang susi sa karagdagang tagumpay.<ref>{{Cite news |last=Sotelo |first=Andre |date=February 6, 2026 |title=What Alex Eala Still Needs to Win a WTA Grand Slam |url=https://sportsnewsph.com/what-alex-eala-still-needs-to-win-a-wta-grand-slam |access-date=February 6, 2026 |website=Sports News Philippines |language=en}}</ref> Nakamit na niya ang ilang mahahalagang tagumpay, kabilang ang pagiging unang Pilipino na umabot sa WTA 1000 Semifinals at tinalo ang tatlong major champions sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|2025 Miami Open]]<ref name=":Gulf">{{Cite web |title=What Alexandra Eala Needs to Win Titles and Beat Top Players |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/what-alexandra-eala-needs-to-win-titles-and-beat-top-players-1.500440043 |access-date=March 11, 2026 |website=Gulf News}}</ref> Itinatampok ng mga dating propesyonal na sina [[:en:Greg_Rusedski|Greg Rusedski]], [[:en:Andrea_Petkovic|Andrea Petkovic]], at [[:en:Martina_Navratilova|Martina Navratilova]] ang pangangailangan ng mas malakas na serve, mas maaasahang laro, at mas maraming pagkakaiba-iba, kasabay ng mas mahusay na kondisyon ng katawan.<ref>{{Cite web |date=March 10, 2026 |title=Alex Eala told where she can improve: Martina Navratilova offers advice |url=https://www.tennis365.com/tennis-news/alex-eala-told-where-she-can-improve-martina-navratilova-offers-advice |access-date=March 11, 2026 |website=Tennis365 |language=en}}</ref> Sa kanyang matibay na baseline game, katatagan, at suporta ng mga tagahanga, kinokonklusyon ng mga analyst na mayroon siyang pundasyon upang makipagtagisan para sa malalaking titulo, ngunit ang kanyang pangmatagalang tagumpay ay nakasalalay sa pagbabagong-anyo ng kanyang serve bilang isang sandata.<ref name=":Gulf" /> === Laban sa Top 20 manlalaro ng WTA === ==== Mga Panalo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Coco Gauff || 6-2, 2-0 RET || 1.46 || 68.0% || 58.8% || 50.0% |- | Dubai – Hard (2026) || Jasmine Paolini || 6-1, 7-6(5) || 1.32 || 63.1% || 73.2% || 50.0% |- | US Open – Hard (2025) || Clara Tauson || 6-3, 2-6, 7-6(11) || 0.97 || 68.1% || 59.4% || 43.3% |- | Eastbourne – Grass (2025) || Jelena Ostapenko || 0-6, 6-2, 3-2 RET || 1.08 || 63.5% || 57.6% || 63.2% |- | Miami – Hard (2025) || Iga Swiatek || 6-2, 7-5 || 1.27 || 66.7% || 52.3% || 50.0% |- | Miami – Hard (2025) || Madison Keys || 6-4, 6-2 || 1.32 || 66.1% || 58.5% || 52.4% |} ==== Mga Talo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Rome – Clay (2026) || Elena Rybakina || 4-6, 3-6 || 0.80 || 67.1% || 56.9% || 44.0% |- | Miami – Hard (2026) || Karolina Muchova || 0-6, 2-6 || 0.39 || 52.4% || 36.4% || 50.0% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Linda Noskova || 2-6, 0-6 || 0.36 || 56.8% || 36.0% || 47.4% |- | Dubai – Hard (2026) || Coco Gauff || 0-6, 2-6 || 0.61 || 57.5% || 30.4% || 41.2% |- | Abu Dhabi – Hard (2026) || Ekaterina Alexandrova || 3-6, 3-6 || 0.79 || 69.8% || 45.5% || 52.6% |- | Wimbledon – Grass (2025) || Barbora Krejcikova || 6-3, 2-6, 1-6 || 0.82 || 54.3% || 50.0% || 50.0% |- | Madrid – Clay (2025) || Iga Swiatek || 6-4, 4-6, 2-6 || 0.77 || 69.0% || 50.7% || 41.9% |- | Miami – Hard (2025) || Jessica Pegula || 6-7(3), 7-5, 3-6 || 0.87 || 72.5% || 62.2% || 42.9% |} == Ibang larangan == ===Pambansang koponan=== Kinatawan ni Eala ang [[Pilipinas]] sa iba’t ibang pandaigdigang torneo. Nakakuha siya ng mga medalya sa [[:en:Tennis_at_the_2021_SEA_Games|SEA Games 2021]] (pilak sa singles, team, at mixed doubles), at sa [[:en:Tennis_at_the_2022_Asian_Games|Asian Games 2022]] (pilak sa singles at mixed doubles).<ref name=":7">{{cite news |last1=Carandang |first1=Justin Kenneth |date=May 20, 2022 |title=Tennis ace Alex Eala settles for bronze in women's singles |work=[[GMA News]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/832339/tennis-ace-alex-eala-settles-for-bronze-in-women-s-singles/story/ |url-status=live |access-date=March 25, 2025 |archive-url= |archive-date=}}</ref><ref name=":8">{{cite news |last=Payo |first=Jasmine |date=September 29, 2023 |title=Alex Eala bags 2nd Asian Games bronze with Alcantara in doubles |language=en-US |work=[[Rappler]] |url=https://www.rappler.com/sports/tennis-semifinal-results-mixed-doubles-alex-eala-francis-casey-alcantara-asian-games-september-29-2023/ |url-status=live |access-date=September 10, 2025 |archive-url= |archive-date= }}</ref> Noong 2024, pinangunahan niya ang koponan sa 5–0 panalo sa Group II, na nagresulta sa promosyon sa Group I.<ref name=":12">{{Cite web |last=Morales |first=Luisa |date=December 2, 2024 |title=Alex Eala relishes leading Team Philippines to BJK Cup promotion in Bahrain |url=https://onesports.ph/more-sports/article/26898/alex-eala-relishes-leading-team-philippines-to-bjk-cup-promotion-in-bahrain |url-status=live |archive-url= |archive-date= |access-date=October 13, 2025 |website=One Sports |language=en}}</ref> Sa [[:en:Tennis_at_the_2025_SEA_Games|SEA Games 2025]], nagwagi siya ng gintong medalya sa women's singles, pati tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":13">{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=December 18, 2025 |title=Alex Eala wins SEA Games tennis gold, ends long drought for PH |url=https://sports.inquirer.net/655069/alex-eala-wins-sea-games-tennis-gold-ends-long-drought-for-ph |archive-url= |archive-date= |access-date=December 18, 2025 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> ===Mga Eksibisyon na Laro=== ====Singles: 1 (titles)==== {|class="wikitable" !Resulta !{{ns}}Petsa{{ns}} !Torneo !Uri ng Korte !Kalaban !Iskor |- |Panalo | Enero 2026 |[[:en:Kooyong_Classic|Kooyong Classic]], Melbourne, Australia |Matigas na Korte |[[:en:Donna Vekić|Donna Vekić]] |6–3, 6–4 |} === Mga sponsorship === Simula pagkabata, sinuportahan si Eala ng [[:en:Globe_Telecom|Globe Telecom]],<ref>{{Cite web |date=July 25, 2025 |title=Alex Eala Opens Up About Life |url=https://www.globe.com.ph/about-us/newsroom/corporate/alex-eala-meet-and-greet}}</ref> at kalaunan ay nagkaroon ng mga endorsement mula sa [[:en:Babolat|Babolat]], [[:en:Nike,_Inc.|Nike]], at [[:en:Bank_of_the_Philippine_Islands|BPI]],<ref>{{Cite web|title=Champ’s choice: Alex Eala signs up as BPI’s newest endorser|url=https://bilyonaryo.com/2023/01/25/champs-choice-alex-eala-signs-up-as-bpis-newest-endorser/money/}}</ref> bago naging brand ambassador ng [[:en:Milo_(drink)|Milo]] noong 2026.<ref>{{Cite web |date=February 23, 2026 |title=MILO Active Pilipinas launched with Eala as new ambassador |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/milo-active-pilipinas-launched-with-eala-as-new-ambassador.html}}</ref> === Mga parangal === Kinilala si Eala ng [[:en:Philippine_Sportswriters_Association|Philippine Sportswriters Association]] sa walong pagkakataon sa [[:en:PSA_Annual_Awards|PSA Annual Awards]], kabilang ang parangal na ''Athlete of the Year'' noong 2026.<ref>Citations for Eala's PSA Annual Awards: *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 25, 2019 |title=Top PH athletes share limelight in PSA Awards 2019 |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/224351-philippine-athletes-sportswriters-association-awards-2019/ |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Gionco |first=Mark |date=February 29, 2020 |title=PH tennis rising star Alex Eala to be feted at PSA Awards |url=https://sports.inquirer.net/387640/ph-tennis-rising-star-alex-eala-to-be-feted-at-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=March 12, 2021 |title=PSA to honor tennis star Eala, boxing champs Casimero, Taduran |work=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2021/3/12/psa-to-honor-tennis-star-eala-boxing-champs-casimero-taduran |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 27, 2022 |title=Scribes fete world-class PH boxers |language=en |website=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2022/02/27/scribes-fete-world-class-ph-boxers/ |url-status=live |access-date=October 12, 2025 |archive-url= |archive-date=}} *{{Cite news |date=February 12, 2023 |title=PSA Awards: Young Alex Eala to be recognized with President's Award |language=en-US |website=Tiebreaker Times |url=https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/psa-awards-young-alex-eala-to-be-recognized-with-presidents-award/261823 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 10, 2023 |title=Eala recipient of PSA Prexy Awards |work=The Philippine Star |url=https://www.philstar.com/sports/2023/02/10/2243942/eala-recipient-psa-prexy-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=January 24, 2024 |title=Alex Eala, Tots Carlos to be recognized in PSA Awards |website=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/01/15/24/alex-eala-tots-carlos-to-be-recognized-in-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Malanum |first=Jean |date=October 9, 2025 |title=Eala tops PSA achievers for September |language=en |website=Philippine News Agency |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1260619 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=October 9, 2025 |title=Eala leads PSA's September honorees |language=en |website=SunStar Publishing Inc. |url=https://www.sunstar.com.ph/davao/sports/eala-leads-psas-september-honorees |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 17, 2026 |title=Alex Eala hails PSA Athlete of the Year award a proof of PH tennis' rise |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/people/athletes/alex-eala-hails-athlete-of-year-award-proof-tennis-rise-philippines/ |access-date=February 17, 2026}}</ref> Noong 2021, isinama siya ng [[:en:Tatler_Asia|''Tatler Asia'']] sa talaan ng mga pinakamataas ang impluwensya na tao sa Asya.<ref>{{cite news |title=Asia's Most Influential Philippines 2021 |url=https://www.tatlerasia.com/list/ami/ph?page=3&industry=all&region=ph&year=2021}}</ref> Noong Abril 2025, ginawaran si Eala ng ''Premios Tanglaw'' ng [[:en:Embassy_of_the_Philippines|Embahada ng Pilipinas]] sa Madrid bilang pagkilala sa kanyang ambag sa [[:en:Philippines–Spain_relations|ugnayan ng Pilipinas at Espanya]].<ref>{{cite news |date=April 2025 |title=Premios Tanglaw honoring Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/premios-tanglaw-eala}}</ref> Siya ay kinilala ng Forbes Asia bilang isa sa kanilang 2026 [[:en:Forbes_30_Under_30|30 Under 30]] icon sa Libangan at Isports dahil sa kanyang pag-angat ng Pilipinas sa pandaigdigang tennis.<ref>{{Cite news |last=Watson |first=Rana Wehbe |date=May 27, 2026 |title=30 Under 30 Asia’s Next Icons: The Gen Z Athletes And Music Artists Rewriting The Playbook |work=Forbes Asia |url=https://www.forbes.com/sites/ranawehbe/2026/05/27/30-under-30-asias-next-icons-the-gen-z-athletes-and-music-artists-rewriting-the-playbook/ |access-date=May 27, 2026}}</ref> ==Mga laro ni Eala== === Mga junior na laro === {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Singles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || R2 || R3 || A || A |- | French Open || A || SF || A || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || A || W |} {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Doubles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || A || W || A || A |- | French Open || A || A || W || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || SF || – |} === Propesyonal na Laro === ==== ITF Women's World Tour Titles ==== {| class="wikitable" ! Taon !! Paligsahan !! Tier !! Paligsahan !! Katungali |- | 2021 || W15 Manacor || ITF || Isahan || – |- | 2022 || W25 Chiang Rai || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Yecla || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Roehampton || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W50 Pune || ITF || Dalawahan || Darja Semeņistaja |- | 2024 || W75 Croissy-Beaubourg || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |} ==== 2020 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Las Palmas de Gran Canaria 2 || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anna Zarycka || 2–6, 4–6 |- | Las Palmas de Gran Canaria || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Lara Salden || 0–6, 6–2, 2–6 |- | Melilla || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anastasia Charaeva || 3–6, 3–6 |- | Monastir 9 || W15 || Matigas || Pangalawang Yugto || Nina Stadler || 6–4, 6–7, 5–7 |} ==== 2021 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Korte !! Tier !! Kalaban !! Yugto !! Iskor |- | Miami Open || Matigas || WTA 1000 || Viktória Hrunčáková || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Romanian Open (Cluj-Napoca) || Luwad || WTA 250 || Mayar Sherif || Pangalawang Yugto || 2–6, 2–6 |- | W15 Manacor 1 || W15 || Matigas || Yvonne Cavalle-Reimers || Final || 5–7, 6–1, 6–2 |- | W15 Manacor 2 || W15 || Matigas || Ylena In-Albon || Kwarterpinals || 0–6, 3–6 |- | W15 Manacor 3 || W15 || Matigas || Oksana Selekhmeteva || Kwarterpinals || 2–6, 3–6 |- | W25 Grenoble || W25 || Matigas || Maja Chwalińska || Kwarterpinals || 0–6, 4–6 |- | W25 Manacor 4 || W25 || Matigas || Jana Fett || Pangalawang Yugto || 6–4, 3–6, 5–7 |- | W15 Manacor 5 || W15 || Matigas || Simona Waltert || Unang Yugto || 4–6, 6–2, 5–7 |- | W60 Bellinzona || W60 || Luwad || Simona Waltert || Pangalawang Yugto || 5–7, 6–3, 2–6 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Irene Burillo Escorihuela || Pangalawang Yugto || 2–6, 4–6 |- | W25 Madrid 2 || W25 || Matigas || Andrea Lázaro García || Unang Yugto || 6–2, 4–6, 4–6 |- | W25 Milovice || W25 || Matigas || Daria Astakhova || Unang Yugto || 2–6, 2–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | W25 Madrid || W25 || Matigas || Victoria Jiménez Kasintseva || Kwarterpinals || Olivia Tjandramulia / Ashley Lahey || 5–7, 6–4, 6–10 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Oksana Selekhmeteva || Final || Justina Mikulskytė / Oana Simion || 3–6, 5–7 |} ==== 2022 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Madison Brengle || 2–6, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Anna Bondár || 0–6, 0–6 |- | Manacor 1 || W25 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Alice Rame || 2–6, 4–6 |- | Manacor 3 || W25 || Matigas || Unang Yugto || Giulia Gatto-Monticone || 2–6, 1–6 |- | Grenoble || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Chloé Paquet || 6–4, 5–7, 3–6 |- | Macon || W25 || Matigas || Unang Yugto || Anna Ukolova || 6–1, 2–6, 6–7(3) |- | Joue-les-Tours || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Oksana Selekhmeteva || 3–6, 3–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Final || Luksika Kumkhum || 6–4, 6–2 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Erika Sema || 3–6, 6–2, 3–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Anna-Lena Robbe || 6–7(3), 3–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Final || Marina Bassols Ribera || 4–6, 5–7 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Jessika Ponchet || 2–6, 1–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Alexandra Bozovic || 6–1, 4–6, 5–7 |- | Vitoria-Gasteiz || W60 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet || 4–6, 4–6 |- | El Espinar || W25 || Matigas || Semipaynal || Eva Guerrero Alvarez || 2–6, 6–3, 2–6 |- | Grodzisk Mazowiecki || W100 || Matigas || Unang Yugto || Katharina Hobgarski || 4–6, 3–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Katarzyna Kawa || 6–2, 4–6, 0–6 |- | Rancho Santa Fe || W80 || Matigas || Kwarterpinals || Marcela Zacarías || 2–6, 5–7 |- | Hamburg || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Ysaline Bonaventure || 4–6, 0–6 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Semipaynal || Ysaline Bonaventure || 1–6, 6–3, 3–6 |- | Shrewsbury || W100 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Maia Lumsden || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Manacor || W25 || Matigas || Elsa Jacquemot || Kwarterpinals || Olga Parres Azcoitia / Aurora Zantedeschi || 6–2, 4–6, 3–10 |- | Macon || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Audrey Albie / Aubane Droguet || 4–6, 2–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Indy De Vroome || Unang Yugto || Patcharin Cheapchandej / Punnin Kovapitukted || 6–4, 5–7, 6–10 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kyōka Okamura || Kwarterpinals || Pimrada Jattavapornvanit / Gozal Ainitdinova || 6–4, 7–6(4), 2–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Olga Helmi / Adithya Karunaratne || 0–6, 4–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Liang En-shuo || Kwarterpinals || Tímea Babos / Valeria Savinykh || 2–6, 4–6 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Marina Bassols Ribera || Semipaynal || Valeria Savinykh / Fanny Stollár || 2–6, 0–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Lizette Cabrera || Kwarterpinals || Justina Mikulskyte / Hong Yi Cody Wong || 5–7, 4–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Annaëlle Robbe || Pangalawang Yugto || Madison Brengle || 6–3, 6–7, 6–10 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Petra Marcinko || Kwarterpinals || Miriam Skoch / Markéta Vondroušová || 5–7, 2–6 |} ==== 2023 ==== {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Misaki Doi || 6–4, 1–6, 3–6 |- | Thailand Open (Hua Hin) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (6) || 2–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Irina-Camelia Begu || 2–6, 5–7 |- | Mutua Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Tatjana Maria || 1–6, 1–6 |- | Japan Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Himari Sakatsume (Q) || 0–6, 3–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (3) || 3–6, 0–6 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Elise Mertens (2) || 5–7, 0–6 |- | Canberra || W60 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Oksana Selekhmeteva (7) || 6–3, 4–6, 4–6 |- | Trnava || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Sonay Kartal || 2–6, 2–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Alexandra Cadantu-Ignatik || 0–6, 2–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Ioana Ghioroaie || 5–7, 1–6 |- | Monastir || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Jia-Jing Wang (Q) || 6–0, 4–6, 3–6 |- | Yecla || W15 || Matigas || Final || Valentina Ryser || 6–3, 7–5 |- | Madrid || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Makenna Jones (5) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Unang Yugto || Destanee Aiava || 1–6, 2–6 |- | Palma del Río || W40 || Matigas || Kwarterpinals || Valeria Savinykh (3) || 4–6, 2–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Unang Yugto || Sohyun Park || 4–6, 3–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet (3) || 6–2, 4–6, 2–6 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Georgina García Pérez || 4–6, 3–6 |- | Roehampton || W25 || Matigas || Final || Arina Rodionova (2) || 6–2, 6–3 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Final || Destanee Aiava (6) || 6–3, 4–6, 1–6 |- | Tokyo || W100 || Matigas || Pangalawang Yugto || Kimberly Birrell (5) || 6–4, 6–7, 2–6 |- | Glasgow || W60 || Matigas || Unang Yugto || Suzan Lamens || 6–2, 4–6, 1–6 |- | Nantes || W60 || Matigas || Semipaynal || Gabriela Knutson || 6–2, 3–6, 1–6 |- | Petange || W40 || Matigas || Final || Océane Dodin (3) || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Trnava 2 || W60 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 4–6, 1–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Beatrice Gumulya / Anna Sisková || 3–6, 6–4, 11–13 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Alana Parnaby / Victoria Rodríguez || 6–4, 3–6, 6–10 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 5–7, 6–1, 9–11 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Unang Yugto || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 6–4, 3–6, 3–10 |- | Roehampton 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Talia Gibson / Petra Hule || 1–6, 5–7 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Semipaynal || Erina Hayashi / Saki Imamura || 4–6, 4–6 |- | Tokyo 2 || W100 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 0–6, 7–5, 6–10 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Cristina Bucșa / Bibiane Schoofs || 3–6, 4–6 |- | Glasgow 2 || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Freya Christie / Olivia Gadecki || — |- | Nantes || W60 || Matigas || Unang Yugto || Ekaterina Maklakova / Ekaterina Reyngold || 6–1, 3–6, 6–10 |- | Petange || W40 || Matigas || Semipaynal || Danielle Collins / Isabelle Haverlag || 2–6, 4–7 |} ==== 2024 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Rebecca Peterson (18) || 2–6, 5–7 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Julia Riera (2) || 6–4, 6–7, 4–6 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Lulu Sun (23) || 6–7, 5–7 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Elena-Gabriela Ruse (20) || 6–3, 1–6, 4–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Emiliana Arango || 6–2, 5–7, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Sorana Cîrstea (27) || 3–6, 7–6, 4–6 |- | Wuhan Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Kateřina Siniaková || 3–6, 1–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Magda Linette || 6–7, 1–6 |- | Guadalajara Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (6) || 2–6, 2–6 |- | Ningbo Open || WTA 500 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Priscilla Hon || 4–6, 3–6 |- | Jiangxi Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (1) || 5–7, 6–7 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Bernarda Pera || 0–6, 3–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Ena Shibahara || 7–6, 0–6, 2–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Céline Naef (5) || 4–6, 5–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Tatjana Maria (4) || 5–7, 2–6 |- | Polish Open (Warsaw) || WTA 125 || Matigas || Unang Yugto || Isabella Shinikova || 2–6, 4–6 |- | Veneto Open (Gaiba) || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Sara Errani (4) || 0–6, 6–7 |- | Makarska Open || WTA 125 || Luwad || Unang Yugto || Maria Timofeeva (Q) || 6–1, 3–6, 2–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Final (Winner) || Victoria Jiménez Kasintseva (7) || 6–4, 6–4 |- | Dubai || W100 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (1) || 6–4, 2–6, 2–6 |- | Takasaki || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Mananchaya Sawangkaew (3) || 6–4, 1–6, 2–6 |- | Cary || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Renata Zarazúa (2) || 6–3, 4–6, 3–6 |- | Landisville || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Olivia Gadecki || 1–6, 6–0, 3–6 |- | Porto || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anna Bondar (2) || 4–6, 7–6, 1–6 |- | Trnava 1 || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anastasia Gureva || 2–6, 6–3, 6–7 |- | Trnava 2 || W75 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Martincová (7) || 6–3, 4–6, 6–7 |- | Croissy-Beaubourg || W75 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mona Barthel || 6–4, 4–6, 1–6 |- | Zagreb || W75 || Luwad || Unang Yugto || Tena Lukas || 5–7, 6–3, 4–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Selena Janicijevic || 3–6, 1–6 |- | Indore || W50 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (2) || 4–6, 7–6, 2–6 |- | Pune || W50 || Matigas || Kwarterpinals || Darja Semenistaja (1) || 6–7, 0–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%;" !Paligsahan !Level !Korte !Katungali !Yugto !Kalaban !Iskor |- |Canberra International |WTA 125 |Matigas |Laura Pigossi |Semipaynal |Kaylah McP/ Astra Sharma |6–7(1), 3–6 |- |Pune |W50 |Matigas |Daniela Semenistaja |Final |Naiktha Bains / Fanny Stollar |7–6(8), 6–3 |- |Porto 3 |W75 |Matigas |Alicia Barnett |Kwarterpinals |Anna-Lena Friedsam / Aliccia Barnett |3–6, 4–6 |- |Trnava |W75 |Matigas |Zeynep Sönmez |Semipaynal |Lulu Sun / Moyuka Uchijima |2–6, 2–6 |- |Croissy-Beaubourg |W75 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Maia Lumsden / Jessika Ponchet |7–5, 7–6(4) |- |Oeiras Ladies Open |WTA 125 |Luwad |Taylah Preston |Unang Yugto |Valeria Lepchenko / Anna Falei |4–6, 4–6 |- |Vitoria-Gasteiz |W100 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Lia Karatancheva / Diana Marcinkevica |6–3, 2–6, 10–4 |- |Polish Open |WTA 125 |Matigas |Daniela Semenistaja |Kwarterpinals |Weronika Falkowska / Martyna Kubka |4–6, 5–7 |- |Guadalajara 125 Open |WTA 125 |Matigas |Kimberly Birrell |Kwarterpinals |Katarzyna Piter / Fanny Stollar |4–6, 4–6 |- |Ningbo Open |WTA 500 |Matigas |En Shuo Liang |Kwarterpinals |Giuliana Olmos / Alexandra Panova |1–6, 2–6 |- |Dubai |W100 |Matigas |Valentini Grammatikopoulou |Kwarterpinals |Isabelle Haverlag / Erika Pridankina |7–5, 4–6, 3–10 |} ==== 2025 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Jana Fett (133) || 5–7, 2–6 |- | Singapore Open || WTA 250 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Simona Waltert (179) || 3–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Semipaynal || Jessica Pegula (4) || 6–7, 7–5, 3–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Pangalawang Yugto || Iga Świątek (2) || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Marta Kostyuk (27) || 0–6, 1–6 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Unang Yugto || Emiliana Arango (85) || 0–6, 6–2, 3–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Grass || First Round || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6(5), 1–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Unang Yugto || Magda Linette (31) || 4–6, 3–6 |- | Eastbourne Open || WTA 250 || Damo || Finals (Pangalawang Puwesto) || Maya Joint || 4–6, 6–1, 6–7 (10–12) |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Unang Yugto || Barbora Krejčíková (16) || 6–3, 2–6, 1–6 |- | National Bank Open (Montreal) || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Markéta Vondroušová (63) || 6–3, 1–6, 2–6 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Pangalawang Yugto || Cristina Bucșa (95) || 4–6, 3–6 |- | São Paulo Open || WTA 250 || Matigas || Kwarterpinals || Janice Tjen (130) || 4–6, 1–6 |- | China Open (Wuhan) || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Moyuka Uchijima (91) || 4–6, 6–3, 2–6 |- | Japan Women's Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Valentová (78) || 1–6, 2–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Claire Liu (305) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Hong Kong Tennis Open || WTA 250 || Matigas || Pangalawang Yugto || Victoria Mboko (21) || 6–3, 3–6, 4–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Shuai Wei (134) || 5–7, 2–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mai Hontama (166) || 6–7, 2–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Pangalawang Yugto || Panna Udvardy (137) || 6–7, 4–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Damo || Unang Yugto || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6, 1–6 |- | Ilkley Open || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Rebecca Marino (107) || 6–1, 0–6, 6–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Kampeon || Panna Udvardy (134) || 1–6, 7–5, 6–3 |- | Jingshan Tennis Open || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Lulu Sun (146) || 6–3, 4–6, 2–6 |- | Suzhou Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals || Viktorija Golubic (70) || 6–2, 2–6, 6–7 |} '''Withdrawals''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Reason |- | Cincinnati Open || WTA 1000 || Matigas || Pinsala sa balikat |- | Monterrey Open || WTA 500 || Matigas || Pinsala sa balikat |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Nadiia Kichenok || Semipaynal || Katarzyna Piter / Janice Tjen || 7–6(4), 3–6, 5–10 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Coco Gauff || Kwarterpinals || Jasmine Paolini / Sara Errani || 5–7, 6–3, 7–10 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Renata Zarazúa || Pangalawang Yugto || Olga Danilović / Anastasia Potapova || 1–6, 3–6 |- | Hong Kong Open || WTA 250 || Matigas || Chan Hao‑ching || Unang Yugto || Kamilla Rakhimova / Aliaksandra Sasnovich || 6–3, 1–6, 7–10 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Eva Lys || Unang Yugto || Ingrid Gamarra Martins / Quinn Gleason || 4–6, 2–6 |- | Birmingham Open || WTA 250 || Damo || Rebeka Masarova || Unang Yugto || Storm Hunter / Ellen Perez || 4–6, 4–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Tsao Chia‑yi || Unang Yugto || Amina Anshba / Elena Pridankina || 4–6, 4–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Katie Volynets || Unang Yugto || Carmen Corley / Olivia Gadecki || 3–6, 4–6 |} ==== 2026 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Semipaynal || Wang Xinyu || 7–5, 5–7, 6–4 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Unang Yugto || Alycia Parks || 6–0, 3–6, 2–6 |- | Philippines Womens Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals|| Camila Osorio || 4-6, 4-6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Kwarterpinals || Ekaterina Alexandrova|| 3-6, 3-6 |- | Qatar Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto|| Tereza Valentová|| 6-7 (6), 1-6 |- |Dubai Tennis Kampeonships |WTA 1000 |Matigas |Kwarterpinals |Coco Gauff |0-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Linda Noskova |2-6, 0-6 |- |Miami Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Karolína Muchová |0-6,2-6 |- |Linz Open |WTA 500 |Luwad |Pangalawang Yugto |Jelena Ostapenko |4-6, 5-7 |- |Stuttgart Open |WTA 500 |Luwad | Unang Yugto | Leylah Fernandez | 1-6, 4-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Pangalawang Yugto |Elise Mertens |2-6, 1-6 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Pangatlong Yugto |Elena Rybakina |4-6, 3-6 |- |Strasbourg International |WTA 500 |Luwad |Unang Yugto |Oleksandra Oliynykova |6-3, 5-7, 3-6 |- |French Open |Grand Slam |Luwad |Unang Yugto |Iva Jovic |4-6, 2-6 |- |Birmingham Open |WTA 125 |Damo | | | |- |HSBC Championships |WTA 500 |Damo | | | |- |Berlin Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Bad Homburg Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Eastbourne Open |WTA 250 |Damo | | | |- |Wimbledon |Grand Slam |Damo | | | |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Iva Jovic || Semipaynal || Xu Yifan / Yang Zhaoxuan || 5–7, 3–6 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Ingrid Martins || Unang Yugto || Shuko Aoyama / Magda Linette || 6–7(3), 6–2, 3–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Janice Tjen|| Semipaynal|| Tereza Mihalíková / Olivia Nicholls|| 4-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Iva Jovic |Unang Yugto |Hailey Baptiste / Jelena Ostapenko |2-6, 2-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Zeynep Sönmez |Pangalawang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 5-7 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Hailey Baptiste |Unang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 2-6 |- | | | | | | | |- |} == Taunang ranggo ng WTA == {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ ! Taon !! Isahan !! Dalawahan |- | 2021 || 529 || 780 |- | 2022 || 219 || 594 |- | 2023 || 205 || 436 |- | 2024 || 158 || 239 |- | 2025 || 50 || 161 |} Pinagmulan: Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA<ref>{{Cite web |date=May 13, 2026 |title=Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA|url=https://www.wtatennis.com/players/330332/- |access-date=May 13, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==Mga pananda== {{notelist}} ==Mga sanggunian== {{reflist}} ==Mga panlabas na kawing== [https://www.wtatennis.com/players/330332/- Alexandra Eala Official WTA Page] [https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/overview/ Alexandra Eala Official ITF Women's World Tennis Page] [https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 Alexandra Eala's Tennis Abstract page] [[:en:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on English Wikipedia (English)]] [https://tv-philippines.fandom.com/wiki/Alex_Eala Alexandra Eala on Fandom (English)] [[:simple:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on Simple Wikipedia]] 3f2c72cp7zx150qfs1y9w44y1wj7u0z 2209475 2209458 2026-05-28T08:24:25Z Tabilay 153890 /* 2026 */ 2209475 wikitext text/x-wiki {{Use mdy dates|date=April 2025}} {{Infobox tennis biography |name = Alexandra Eala |image = Ealas and Patrick Gregorio (cropped Alexandra Eala).jpg |image_upright = .8 |caption = Eala at the [[:en:2025 SEA Games|2025 SEA Games]] |fullname = Alexandra Maniego Eala |country = {{PHI}} |residence = [[Metro Manila]], Philippines<br>[[Mallorca]], Spain |birth_date = {{birth date and age|2005|5|23}} |birth_place = [[Quezon City]], Philippines |height = {{height|m=1.75}} |turnedpro = March 2020 |plays = Left-handed (two-handed backhand) |coach = Joan Bosch<br> Alexandro Viaene<br>Lluc Bauza (Fitness Coach) |careerprizemoney = US 1,997,574 |singlesrecord = {{tennis record|won=212|lost=130}} |singlestitles = 0 |highestsinglesranking = No. 29 (March 16, 2026) |currentsinglesranking = No. 37 (May 25, 2026) |doublesrecord = {{tennis record|won=48|lost=46}} |doublestitles = 0 |highestdoublesranking = No. 88 (May 4, 2026) |currentdoublesranking = No. 116 (May 25, 2026) |updated = May 25, 2026 |AustralianOpenresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's singles|2026]]) |FrenchOpenresult = 1R ([[:en:2026 French Open – Women's singles|2026]]) |Wimbledonresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's singles|2025]]) |USOpenresult = 2R ([[:en:2025 US Open – Women's singles|2025]]) |AustralianOpenDoublesresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's doubles|2026]]) |FrenchOpenDoublesresult = 2R ([[:en:2025 French Open – Women's doubles|2025]]) |WimbledonDoublesresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's doubles|2025]]) | medaltemplates-expand = no | medaltemplates = {{MedalCountry |the {{PHI}}}} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the SEA Games|SEA Games]]}} {{MedalGold | 2025 Thailand | Singles }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Team }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Singles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Team }} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the Asian Games|Asian Games]]}} {{MedalBronze | 2022 Hangzhou | Singles }} {{MedalBronze|2022 Hangzhou|Mixed doubles}} }} Si '''Alexandra Maniego Eala''' (isinilang Mayo 23, 2005 sa [[Quezon City]]) ay Pilipinong manlalaro ng [[tenis]]. Siya ang pinakamataas na ranggong Pilipino, umabot sa pandaigdigang bilang na 29 noong Marso 16, 2026.<ref name=":11">{{Cite news |last=Castillejo |first=Dyan |date=March 16, 2026 |title=Alex Eala rises to career-high World No. 29 |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/16/eala-rises-to-career-high-world-no-29-in-latest-wta-rankings-1032}}</ref> Nagwagi siya ng junior Grand Slam titles: doubles sa 2020 Australian Open at 2021 French Open, at singles sa 2022 US Open.<ref name=":1">{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=September 10, 2022 |title=Eala captures US Open girls' singles crown |url=https://www.rappler.com/sports/final-results-alex-eala-lucie-havlickova-us-open-september-10-2022/}}</ref> Mayroon siyang 5 ITF singles at 3 ITF doubles titles, at noong 2025 umabot sa semifinal ng Miami Open, final ng Eastbourne Open, at nagwagi sa WTA 125 Guadalajara Open.<ref name=":62">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Singles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/d/titles/ |access-date=2025-12-03 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":72">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Doubles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/titles/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":63">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Singles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> Simula noong 2023, lumahok si Eala sa mga Grand Slam tournaments bilang propesyonal, kung saan nakapasok siya sa main draw mula 2025 French Open hanggang 2026 Australian Open at umabot sa ikalawang round ng 2025 US Open sa singles.<ref name=":63" /> Sa doubles naman, nakapaglaro siya noong 2025 at 2026, na ang pinakamataas na resulta ay ang ikalawang round ng 2025 French Open.<ref name=":6" /> Si Eala ay nagwagi ng mga pilak na medalya sa 2021 SEA Games at 2022 Asian Games, at pinangunahan ang koponan sa promosyon sa Group I noong 2024. Noong 2025 SEA Games, nakamit niya ang gintong medalya sa women’s singles at dalawang tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":7" /><ref name=":8" /><ref name=":12" /><ref name=":13" /> == Maagang Buhay == Si '''Alexandra Maniego Eala''' ay ipinanganak noong Mayo 23, 2005 sa [[Lungsod Quezon]], Pilipinas, kina Michael Eala, isang business executive,<ref>{{cite web |last1=Jara-Puyod |first1=Mariecar |title=‘Eala’s grit, humility and passion have captured every Filipino’s heart,' says Philippine Ambassador Alfonso Ver |url=https://www.gulftoday.ae/sport/2026/02/20/ealas-grit-humility-and-passion-have-captured-every-filipinos-heart-says-philippine-ambassador-alfonso-ver |website=Gulf Today |publisher=Gulf Today |access-date=26 March 2026}}</ref> at [[:en:Rizza_Maniego-Eala|Rosemarie Maniego-Eala]], dating [[Globe Telecom]] CFO hanggang 2024 at dating pambansang manlalangoy na nagwagi ng tansong medalya sa [[:en:1985_SEA_Games|1985 SEA Games]]. Ang kanyang mga tiyuhin ay sina [[:en:Noli_Eala|Noli Eala]], dating chairperson ng [[:en:Philippine_Sports_Commission|Philippine Sports Commission]] at commissioner ng [[Philippine Basketball Association]],<ref name="Philstar">{{cite news |last1=Acebuche |first1=Yoniel |title=Alex Eala: What to know about the tennis phenom making history on the court |url=https://www.philstarlife.com/celebrity/828326-what-to-know-alex-eala |access-date=August 28, 2025 |work=[[The Philippine Star]] |date=March 28, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Cordero |first=Abac |date=August 30, 2022 |title=Noli Eala named new Philippine Sports Commission chairman |url=https://www.philstar.com/sports/2022/08/30/2206206/noli-eala-named-new-philippine-sports-commission-chairman |access-date=November 5, 2025 |work=[[The Philippine Star]]}}</ref> at ang fashion designer na si Rhett Eala.<ref>{{cite news |last1=Tunac |first1=Hermes Joy |title=Alex Eala reveals uncle Rhett Eala designed the elegant Filipiniana she wore at Laureus Awards 2026 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/shoppingandfashion/985027/alex-eala-reveals-uncle-rhett-eala-designed-the-elegant-filipiniana-she-wore-at-laureus-awar/story/ |work=[[GMA News]] |date=April 23, 2026}}</ref> Ang kanyang kapatid na si Michael Francis "Miko" Eala ay naglaro ng tennis para sa [[:en:Penn_State_Nittany_Lions|Penn State Nittany Lions]] mula 2020 hanggang 2024.<ref>{{Cite news |author1=Castillejo, Dyan |date=May 6, 2024 |title=Filipino athletes graduate as part of Penn State's class of 2024 |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2024/5/6/filipino-athletes-graduate-as-part-of-penn-state-s-class-of-2024-1839 |work=[[ABS-CBN News]]}}</ref><ref name="PEP2">{{Cite news |last1=Bravo |date=March 27, 2025 |title=Who is Alex Eala, Pinoy tennis player at 2025 Miami Open? |url=https://www.pep.ph/peptionary/186040/alex-eala-a5128-20250327 |website=Philippine Entertainment Portal}}</ref> Nagsimula si Eala sa tennis sa edad na apat,<ref>{{cite news |last1=Hilotin |title=Alex Eala: Rapid rise in tennis rankings, what's next? |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/alex-eala-rapid-rise-in-tennis-rankings-whats-next-1.500248201 |work=[Gulf News |date=August 28, 2025}}</ref> ipinakilala ng kanyang lolo sa ina na si Roberto Maniego, na siya ring unang coach.<ref>{{Cite web |date=November 30, 2022 |title=The rise of Alexandra Eala making headlines in the Philippines and beyond |url=https://www.wtatennis.com/news/2921343/alexandra-eala |website=Women's Tennis Association}}</ref><ref>{{cite news |last=Payo |date=August 31, 2025 |title=Alex Eala and the guts to be first |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-guts-first-philippine-tennis/ |work=[[Rappler]]}}</ref> Nag-aral siya sa Immaculate Conception Academy sa [[San Juan, Metro Manila|San Juan]] at [[:en:Colegio_San_Agustin_–_Makati|Colegio San Agustin]] sa [[Makati]], bago lumipat sa [[:en:Rafa_Nadal_Academy|Rafa Nadal Academy]] sa [[:en:Manacor|Manacor]], Espanya, kung saan siya nagtapos noong 2023.<ref>{{cite news |last1=Mina |title=How Alex Eala became a world-class tennis champion |url=https://www.abs-cbn.com/sports/10/22/22/what-it-took-for-alex-eala-to-become-a-tennis-world-champ |work=[[ABS-CBN News]] |date=October 22, 2022}}</ref><ref>{{Cite web |date=December 19, 2025 |title=Alex Eala Biography: Acing Her Path to the Tennis Court |url=https://www.globe.com.ph/blog/alex-eala-journey-to-pro |website=[[Globe Telecom|Globe]]}}</ref> == Personal na buhay == Tinukoy ni Eala ang [[:en:Kaldereta|kaldereta]] bilang kanyang paboritong ulam<ref>{{Cite web |last=Mina |first=Inna |date=3 Pebrero 2026 |title=Ikaw ba ay tao ng Kare-Kare? Ang ranggo ni Alex Eala sa pagkaing Pilipino ay maaaring ikagulat mo |url=https://onesports.ph/more-sports/article/40770/are-you-a-kare-kare-person-alex-eala-filipino-food-rankings-might-surprise-you |access-date=23 Pebrero 2026 |website=One Sports |language=tl}}</ref> Mas gusto niya ang [[matcha]] kaysa sa kape.<ref>{{cite web |last1=Castillejo |first1=Dyan |title=Ibinunyag ni Alex Eala at mga kapwa propesyonal ang kanilang personalidad sa labas ng korte sa Players Box Podcast |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/1/alex-eala-joins-fellow-players-on-the-players-box-podcast-0007 |website=ABS-CBN Sports |publisher=ABS-CBN Network |access-date=31 Marso 2026}}</ref> Multilingual si Eala, nagsasalita ng Ingles, Kastila, at kanyang katutubong [[Wikang Tagalog|Tagalog]].<ref>{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |website=The Athletic |publisher=The New York Times |access-date=25 Marso 2026}}</ref> Ipinahayag niya ang kanyang kagustuhan sa [[:en:Wimbledon_Championships|Wimbledon]] sa mga Grand Slam na torneo. <ref>{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=3 Hulyo 2025 |title='Living my dream': Nagdiwang si Alex Eala sa makasaysayang Wimbledon stint |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-revels-historic-wimbledon-stint-2025/ |access-date=3 Hulyo 2025 |website=Rappler |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=24 Disyembre 2025 |title=Vogue Rapid-Fire interview kay Alex Eala |url=https://www.instagram.com/reels/DSoxP5lk1bS/ |access-date=24 Disyembre 2025 |website=Instagram |language=tl}}</ref> Tinukoy ni Eala si [[Maria Sharapova]] bilang impluwensya sa kanyang istilo ng paglalaro, at siya ay nagsanay kasama si [[Rafael Nadal]] gayundin ang kanyang kapatid na si Miko.<ref>{{Cite web |last=Atencio |first=Peter |date=19 Hulyo 2025 |title=Ang impluwensya ni Sharapova ang nagtutulak sa agresibong laro ni Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/sports-plus/314618107/sharapovas-influence-drives-alex-ealas-aggressive-game.html |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Manila Standard |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=20 Nobyembre 2025 |title=Naglaro si Alex Eala kasama si Rafael Nadal |url=https://sports.inquirer.net/649046/alex-eala-trains-with-rafael-nadal-in-his-return-to-court |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Inquirer |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 Agosto 2025 |title=Bago ang malalaking tao, palaging nasa tabi ni Alex Eala ang kanyang kapatid na si Miko |url=https://www.spin.ph/tennis/get-to-know-alex-eala-older-brother-and-avid-supporter-miko-a6035-20250827 |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> Ang kanyang tagumpay sa 2025 Miami Open ay nagtatag kay Eala bilang isa sa mga pinakatanyag na atleta ng Pilipinas, na inihahambing ng mga komentarista ang kanyang impluwensya kay boksingero [[Manny Pacquiao]]. Napansin ng mamamahayag sa palakasan at dating manlalaro ng tennis na si [[:en:Dyan_Castillejo|Dyan Castillejo]] na tinatrato na siya ng mga tagahanga "na para bang nanalo na siya ng Grand Slam." Pinalakas niya ang kanyang koneksyon sa mga tagasuporta sa pamamagitan ng pagsasalita sa Tagalog, at ang kanyang pag-angat ay nagpasiklab ng bagong interes sa tennis sa Pilipinas at sa mga [[:en:Overseas_Filipinos_Filipino_diaspora|komunidad ng Pilipino sa ibayong dagat]]. Dumadalo ang mga tagahanga sa kanyang mga laban sa malaking bilang, habang marami ang sumusubaybay mula sa bahay at sa buong mundo sa kabila ng pagkakaiba ng oras. Inihambing ng mga analista ang kanyang epekto sa pagpapalawak ng tennis sa mga pigura tulad nina [[:en:Li_Na|Li Na]] at [[:en:Ons_Jabeur|Ons Jabeur]].<ref name="mo">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Mas naging palakaibigan si Eala sa tour at nakabuo ng mga sumusuportang pagkakaibigan kina [[:en:Iva_Jović|Iva Jović]], [[:en:Zeynep_Sonmez|Zeynep Sonmez]], [[:en:Victoria_Mboko|Victoria Mboko]], [[:en:Eva_Lys|Eva Lys]], [[:en:Leylah_Fernandez|Leylah Fernandez]], at [[:en:Lizette_Cabrera|Lizette Cabrera]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=9 Marso 2026 |title=Ibinunyag ni Alex Eala ang mga kaibigan na kanyang nakilala sa kanyang batang karera sa WTA |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-bares-friends-she-has-made-in-her-young-wta-career-a6035-20260309 |access-date=9 Marso 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> == Karera == === Juniors === Sa edad na 12, nagwagi si Eala sa 2018 [[:en:Les_Petit_As|Les Petits As]] sa Pransya,<ref>{{Cite web |date=January 28, 2018 |title=Lilov & Eala win at Les Petits As |url=https://www.tenniseurope.org/cookies/?returnurl=%2Fnews%2F117748%2FLilov-Eala-win-at-Les-Petits-As |access-date=November 14, 2024 |website=Tennis Europe}}</ref> at nakuha ang kanyang unang under‑18 singles at doubles titles sa ITF Trofeo David Ferrer sa Alicante, Spain.<ref>{{Cite web |last=Payo |first=Jasmine |date=April 25, 2025 |title=Building blocks to success: Rundown of Alex Eala’s best tennis campaigns |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-best-tennis-campaigns/ |access-date=November 14, 2025 |website=Rappler |language=en-US}}</ref> Noong 2019, napanalunan ni Eala ang [[:en:Orange_Bowl_(tennis)|Orange Bowl]] girls’ doubles title kasama si [[:en:Evialina_Laskevich|Laskevich]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=December 17, 2019 |title=Better chemistry sparked teen tennis star Alex Eala's win at Orange Bowl Doubles |language=en |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/life/guide/alex-eala-caps-off-2019-with-orange-bowl-doubles-title-a2442-20191217 |access-date=January 12, 2026}}</ref> Noong 2020, nagwagi siya sa [[:en:2020_Australian_Open_–_Girls'_doubles|Australian Open]] girls’ doubles kasama si [[:en:Priska_Madelyn_Nugroho|Nugroho]].<ref>{{Cite web |date=2020-01-31 |title=Eala, Nugroho capture Australian Open girls' doubles title |url=https://www.espn.com/story/_/id/28604688/eala-nugroho-capture-australian-open-girls-doubles-title |access-date=2025-10-08 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Sa 2021 [[:en:2021_French_Open_–_Girls'_doubles|French Open]], nakuha niya ang ikalawang junior Grand Slam doubles title kasama si [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]].<ref>{{Cite news |last=Go |first=Beatrice |date=April 5, 2023 |title=Alex Eala clinches juniors world No. 2 after French Open romp |work=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-ranking-itf-world-juniors-2020/ |access-date=November 16, 2025}}</ref> Noong Hulyo 2021, nagwagi siya ng isahan at dalawahan (kasama si Madison Sieg) sa [[:en:Trofeo_Bonfiglio|Trofeo Bonfiglio]] sa Milan.<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=July 17, 2021 |title=Alex Eala clinches doubles crown, to play singles final in Milan juniors |work=ABS CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/07/17/21/alex-eala-tennis-milan}}</ref> Noong 2022, gumawa siya ng kasaysayan bilang unang Pilipinong nagwagi ng junior Grand Slam singles title sa [[:en:2022_US_Open_–_Girls'_singles|US Open]].<ref>{{Cite web |last=Levinsohn |first=Dan |date=September 10, 2022 |title=Alexandra Eala becomes first Filipina to win a junior Grand Slam singles title at the 2022 US Open |url=https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-10/alexandra_eala_becomes_first_filipina_to_win_a_junior_grand_slam_singles_title_at_the_2022_us_open.html |access-date=November 14, 2025 |website=US Open}}</ref> === Prupesyonal na karera === ==== 2020 ==== '''Isahan''' Noong 2020, lumahok si Eala sa limang paligsahan ng [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa isahan. Umabot siya sa pangalawang yugto sa W25 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]], W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Castellón]], at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Monastir]]. Natapos naman siya sa unang yugto sa W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]] at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|Melilla]]. ==== 2021 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2021_WTA_Tour|WTA Tour]], unang sumabak si Eala sa [[:en:2021_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami Open]] ngunit hindi siya nakalusot sa qualifying. Gayunpaman, sa [[:en:2021_Winners_Open_–_Singles|Cluj-Napoca 250]], nakapasok siya sa pangunahing draw at umabot hanggang sa pangalawang yugto bago natalo kay [[:en:Mayar_Sherif|Sherif]].<ref name=":5">{{Cite web |title=Tennis Abstract: Alexandra Eala |url=https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 |access-date=December 3, 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |title=ITF: Alex Eala Singles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/activity/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala |access-date=February 2, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2021, lumahok si Eala sa dalawang paligsahan ng [[:en:2021_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa dalawahan. Sa W25 Madrid, kasama si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]], nakarating sila sa quarterfinals. Samantala, sa W25 Platja d’Aro, nakipag‑pares siya kay [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]] at umabot sila hanggang sa finals.<ref name=":6">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Doubles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches?type=D#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==== 2022 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2022_WTA_Tour|WTA Tour]], tampok ang kaniyang pagsabak sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], subalit natalo siya sa unang yugto at sa qualifying na yugto.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2022_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagwagi siya sa W25 Chiang Rai at naging ikalawang puwesto sa W60 Madrid 2. Umabot din siya sa semifinals ng W80 Poitiers, W60 Vitoria‑Gasteiz, at W25 El Espinar.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nakapasok siya sa quarterfinals ng W80 Rancho Santa Fe, W60 Templeton, W25 Madrid, at W25 Chiang Rai 2.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Sa WTA Tour, nakapaglaro siya sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_doubles|Miami 1000]] at sa qualifying ng [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref name=":0">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang kanyang pangarap na naging tennis phenomenon |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Sa ITF circuit, lumahok siya sa sampung torneo. Ang pinakamataas na narating niya ay ang semifinals sa W25 Palma del Río kasama si [[:en:Marina_Bassols_Ribera|Ribera]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng pitong torneo at dalawang torneo na nabigo sa maagang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2023 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2023_WTA_Tour|WTA Tour]], lumahok siya sa qualifying ugtong [[:en:2023_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]] ngunit nabigo. Natalo rin siya sa unang yugto ng [[:en:2023_Thailand_Open_–_Singles|Thailand 250]], [[:en:2023_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]], [[:en:2023_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]], at [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Singles|Monastir 250]]. Lumaban din siya bilang wildcard sa [[:en:2023_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2023_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakamit niya ang dalawang pinakamalalaking tagumpay sa isahan: una sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(April–June)|W15 Yecla]] at kasunod sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Roehampton]].<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=June 4, 2023 |title=Alex Eala claims third ITF crown at W25 Yecla in Spain |url=https://www.abs-cbn.com/sports/06/04/23/tennis-alex-eala-claims-third-itf-crown-at-w25-yecla |access-date=November 7, 2025 |work=ABS CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=August 13, 2023 |title=Alex Eala wins fourth ITF title, rules W25 Roehampton |url=https://sports.inquirer.net/523461/alex-eala-wins-fourth-itf-title-rules-w25-roehampton |access-date=November 7, 2025 |website=Inquirer.net |language=en-US}}</ref> Nakarating siya sa finals ng [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Aldershot]] at [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|W40 Petange]]; sa semifinals ng [[:en:2023_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|W100 Vitoria-Gasteiz]] at [[:en:2023_Engie_Open_Nantes_Atlantique_–_Singles|W60 Nantes]]; at sa quarterfinals ng [[:en:2023_Women's_TEC_Cup_–_Singles|W60 Barcelona]] at [[:en:2023_Ando_Securities_Open_–_Singles|W100 Tokyo]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nagtapos siya sa ika-191 na puwesto sa pagtatapos ng taon.<ref>{{Cite news |last=Satumbaga-Villar |first=Kristel |date=September 20, 2023 |title=Eala improves to career-high No. 191 in WTA rankings |url=https://mb.com.ph/2023/9/20/eala-improves-to-career-high-no-191-in-wta-rankings |access-date=November 7, 2025 |website=Manila Bulletin}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2023, lumahok si Eala sa mga torneo ng ITF at WTA sa dalawahan. Umabot siya sa apat na semifinals (W60 Trnava, W100 Tokyo, W25 Aldershot, W40 Petange), nakapasok sa apat na quarterfinals (W25 Zaragoza, W100 Vitoria-Gasteiz, W25 Roehampton, W60 Glasgow), at ilang beses na nakarating sa nangyugto kabilang ang [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Doubles|Monastir 250]]. Karamihan sa mga torneo ay ginanap sa matitigas na korte maliban sa W60 Chiasso, isang palaro na ginanap sa luwad.<ref name=":6" /> ==== 2024 ==== '''Isahan''' Noong 2024, hindi nakalusot si Eala sa qualifiers ng apat na Grand Slam ([[:en:2024_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]], [[:en:2024_French_Open_–_Women's_singles_qualifying|French Open]], [[:en:2024_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles_qualifying|Wimbledon]], [[:en:2024_US_Open_–_Women's_singles_qualifying|US Open]]). Ang pinakamagandang resulta niya ay ang quarterfinal sa [[:en:2024_Veneto_Open_–_Singles|Veneto 125]] laban kay [[:en:Sara_Errani|Errani]].<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_WTA_Tour|WTA Tour]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] at [[:en:2024_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]]. Nabigo siya sa unang yugto ng [[:en:2024_Guadalajara_Open_Akron_–_Singles|Guadalajara 500]], [[:en:2024_Abu_Dhabi_Open_–_Singles|Abu Dhabi 500]], at sa qualifiers ng [[:en:2024_Ningbo_Open_–_Singles|Ningbo 500]]. Hindi siya nakalusot sa qualifiers ng [[:en:2024_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] at [[:en:2024_Jiangxi_Open_–_Singles|Jiangxi 250]]. Bukod sa semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Oeiras 125]] at [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Makarska_International_Championships_–_Singles|Makarska 125]] at [[:en:2024_Polish_Open_–_Singles|Warsaw 125]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakuha niya ang unang malaking titulo sa W100 [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|Vitoria-Gasteiz]], tinalo si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]] sa final. Umabot din siya sa semifinals ng W100 [https://en.wikipedia.org/wiki/2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_%E2%80%93_Singles Dubai] at W50 [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Indore]], at sa quarterfinals ng W100 Takasaki, W100 Cary, W100 Landisville, W75 Porto, at W75 Trnava. Nabigo naman siya nang maaga sa W75 Zagreb at W60 Bellinzona.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Noong 2024, nagpakita si Eala ng matatag na kampanya sa dalawahan. Sa WTA, ang pinakamalalim niyang resulta ay ang semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_doubles|Canberra 125]] kasama si [[:en:Laura_Pigossi|Pigossi]]. Nagkaroon din siya ng limang quarterfinal finishes: sa [[:en:2024_Ningbo_Open|Ningbo 500]] kasama si [[:en:Liang_En-shuo|Liang]], sa [[:en:2024_Polish_Open_–_Doubles|Warsaw 125]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sa [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Doubles|Guadalajara 125]] kasama si [[:en:Kimberly_Birrell|Birrell]], sa [[:en:2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_–_Doubles|W100 Dubai]] kasama si [[:en:Valentini_Grammatikopoulou|Grammatikopoulou]], at sa [[:en:2024_Porto_Women's_Indoor_ITF_3_–_Doubles|W75 Porto 3]] kasama si [[:en:Alicia_Barnett|Barnett]]. Bukod dito, nagtalo siya sa unang yugto sa [[:en:2024_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] (kasama si [[:en:Taylah_Preston|Preston]]).<ref name=":72" /><ref name=":0" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagtala si Eala ng tatlong titulo: una sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W50 Pune]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sinundan ng magkasunod na panalo kasama si [[:en:Estelle_Cascino|Cascino]] sa [[:en:2024_Open_de_Seine-et-Marne_–_Doubles|W75 Croissy-Beaubourg]] at [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Doubles|W100 Vitoria-Gasteiz]]—ang pinakamataas na titulo niya sa ITF. Umabot din siya sa semifinals ng [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W75 Trnava]] kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]].<ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 27, 2024 |title=Alex Eala cops W50 Pune doubles title with Latvian partner |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/549446/alex-eala-cops-w50-pune-doubles-title-with-latvian-partner |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=March 31, 2024 |title=Eala, partner rule W75 Croissy-Beaubourg doubles tilt |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2024/03/31/2344255/eala-partner-rule-w75-croissy-beaubourg-doubles-tilt |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=July 21, 2024 |title=Alex Eala wins singles and doubles titles at W100 Vitoria-Gasteiz |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/575666/alex-eala-also-wins-singles-title-at-w100-vitoria-gasteiz |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref name=":6" /> ==== 2025 ==== '''Isahan''' Noong 2025, umakyat si Eala mula No. 147 tungo sa career-high No. 50 matapos lumahok sa 27 torneo.<ref name=":4" /> Ang pinakamalaking tagumpay ay dumating sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], kung saan tinalo ang world No. 2 [[:en:Iga_Świątek|Świątek]] sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Jessica_Pegula|Pegula]] sa semifinals. Sa damo, nakarating sa unang WTA final sa [[:en:2025_Eastbourne_Open_–_Women's_singles|Eastbourne 250]], ngunit natalo kay [[:en:Maya_Joint|Joint]]. Sa [[:en:2025_US_Open_–_Women's_singles|US Open]], nakamit ang unang panalo sa main draw at umabot sa ikalawang ugtolaban kay [[:en:Cristina_Bucșa|Bucșa]]. Pagkaraan nito, tinamo ang unang propesyonal na titulo sa [[:en:2025_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], tinalo si [[:en:Panna_Udvardy|Udvardy]] sa final.<ref name=":4" /> Nagtala rin siya ng matatag na hinatnan sa mga sumusunod na paligsahan: quarterfinals sa [[:en:2025_SP_Open_–_Singles|São Paulo 250]] laban kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]], semifinal sa [[:en:2025_Jingshan_Tennis_Open_–_Women's_singles|Jingshan 125]] laban kay [[:en:Lulu_Sun|Sun]] at sa [[:en:2025_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]] laban kay [[:en:Wei_Sijia|Sijia]], at quarterfinals sa [[:en:2025_Ilkley_Open_–_Women's_singles|Ilkley 125]] laban kay [[:en:Rebecca_Marino|Marino]] at sa [[:en:2025_Suzhou_WTA_125_–_Singles|Suzhou 125]] laban kay [[:en:Viktorija_Golubic|Golubic]]. Umabot sa pangalawang yugto sa [[:en:2025_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] laban kay Świątek, at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Singles|Hong Kong 250]] laban kay [[:en:Victoria_Mboko|Mboko]]. Sa iba pang palihsahan nakarating sa pangalawang yugto ng [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Singles|Mumbai 125]] laban kay [[:en:Mai_Hontama|Hontama]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Singles|Oeiras 125]] laban kay Udvardy.<ref name=":4" /> Gayunpaman, marami ring maagang pagkabigo ang natala niya sa taon. Natalo sa unang ugtong [[:en:2025_French_Open_–_Women's_singles|French Open]] kay [[:en:Emiliana_Arango|Arango]], ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles|Wimbledon]] kay [[:en:Barbora_Krejčíková|Krejčíková]], at ng [[:en:2025_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]] sa qualifying kay [[:en:Jana_Fett|Fett]]. Natalo siya sa unang yugtong [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]] kay [[:en:Marta_Kostyuk|Kostyuk]], ng [[:en:2025_Canadian_Open_–_Women's_singles|Montreal 1000]] kay [[:en:Markéta_Vondroušová|Vondroušová]], at sa qualifying ng [[:en:2025_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]] kay [[:en:Moyuka_Uchijima|Uchijima]]. Natalo siys sa unang yugto ng [[:en:2025_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]] kay [[:en:Magda_Linette|Linette]], ng [[:en:2025_Singapore_Tennis_Open_–_Singles|Singapore 250]] kay [[:en:Simona_Waltert|Waltert]], ng [[:en:2025_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]] kay [[:en:Tereza_Valentová|Valentová]], ng [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] kay [[:en:Claire_Liu|Liu]], at sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_singles|Birmingham 250]] kay [[:en:Linda_Fruhvirtová|Fruhvirtová]].<ref name=":4" /> Sa [[:en:2025_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]], tatlong torneo ang nilaro ngunit lahat ay nagtapos sa pangalawang yugto: W100 [[:en:2025_Bengaluru_Open_–_Singles|Bengaluru]] laban kay [[:en:Dalila_Jakupović|Jakupović]], W75 Trnava 1 laban kay [[:en:Céline_Naef|Naef]], at W75 Trnava 2 laban kay [[:en:Valentina_Ryser|Ryser]].<ref name=":2" /> '''Dalawahan''' Noong 2025, lumahok si Eala sa iba’t ibang antas ng WTA Tour sa dalawahan.<ref name=":6" /> Pinakamahusay ang kanyang kampanya sa [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Doubles|Guangzhou 250]], kung saan umabot siya sa semifinals kasama si [[:en:Nadiia_Kichenok|Kichenok]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_doubles|Italian 1000]] kapareha si [[:en:_Coco_Gauff|Coco Gauff]].<ref name=":6" /> Sa mga Grand Slam, umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_French_Open_–_Women's_doubles|French Open]] kasama si [[:en:Renata_Zarazúa|Zarazúa]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_doubles|Wimbledon]] kasama si [[:en:Eva_Lys|Lys]].<ref name=":6" /> Lumahok din siya sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_doubles|Birmingham 250]] kasama si [[:en:Rebeka_Masarova|Masarova]] at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Doubles|Hong Kong 250]] kasama si [[:en:Chan_Hao-ching|Hao-ching]], kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> Sa mga challengers, nakapaglaro siya sa [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Doubles|Mumbai 125]] kasama si [[:en:_Tsao_Chia-yi|Chia-yi]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] kasama si [[:en:Katie_Volynets|Volynets]], na kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2026 ==== '''Isahan''' Sinimulan ni Eala ang kanyang [[:en:2026_WTA_Tour|2026 season]] nang may matibay na simula sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_singles|Auckland 250]]'', kung saan umabot siya sa semifinals bago natalo kay [[:en:Wang_Xinyu|Wang]].<ref>{{cite news |last=Satumbaga-Villar|first=Krystel|date=January 10, 2026|title=Alex Eala succumbs to Chinese rival in Auckland semis|url=https://mb.com.ph/2026/01/10/alex-eala-succumbs-to-chinese-rival-in-auckland-semis|work=The Manila Bulletin|access-date=January 10, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]]'', nabigo siya sa unang round ng singles.<ref>{{cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 19, 2026 |title=Alex Eala exits Australian Open first round |work=Inquirer.net |url=https://sports.inquirer.net/659094/alex-eala-exits-australian-open-first-round-falls-to-alycia-parks}}</ref> Lumaban siya sa ''[[:en:2026_Philippine_Women's_Open_–_Singles|Philippines 125]]'' bilang wildcard at nakapasok sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Camila_Osorio|Osorio]].<ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 29, 2026 |title=Alex Eala exits WTA Philippine Open, bows to Camila Osorio |url=https://sports.inquirer.net/660715/alex-eala-exits-wta-philippine-open-bows-to-camila-osorio |work=Philippine Daily Inquirer |access-date=January 29, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open|Abu Dhabi 1000]]'', umabot siya sa quarterfinals ngunit natalo kay [[:en:Ekaterina_Alexandrova|Alexandrova]].<ref>{{Cite news |last=Gasgonia |first=Dennis |date=February 5, 2026 |title=Natalo si Alex Eala sa quarterfinals ng Abu Dhabi laban kay Alexandrova ng Russia |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2026/2/5/alex-eala-bows-out-of-abu-dhabi-quarterfinals-in-loss-to-russia-s-alexandrova-2244 |work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Qatar_TotalEnergies_Open_–_Singles|Qatar 1000]]'', nabigo siya sa unang yugto.<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=February 9, 2026 |title=Alex Eala exits Qatar Open after falling to Tereza Valentova |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-exits-qatar-open-after-falling-to-tereza-valentova-a5019-20260209 |access-date=February 9, 2026}}</ref> Nakapasok siya sa quarterfinals ng ''[[:en:2026_Dubai_Tennis_Championships_–_Women's_singles|Dubai 1000]]'' bago natalo kay [[:en:Coco_Gauff|Gauff]].<ref>{{Cite news |last=Ballesteros |first=Jan |date=February 19, 2026 |title=Alex Eala succumbs to world No. 4 Coco Gauff in Dubai quarterfinals |website=onesports.ph |url=https://onesports.ph/more-sports/article/41325/alex-eala-succumbs-to-world-no-4-coco-gauff-in-dubai-quarterfinals-1 |access-date=February 19, 2026}}</ref> Sa tinaguriang ''Sunshine Double{{Efn|Ang Sunshine Double ay ang magkasunod na torneo ng Indian Wells Masters at Miami Open, dalawang prestihiyosong ATP Masters 1000 at WTA 1000 na ginaganap tuwing Marso. Nagsisimula ito sa California at nagtatapos sa Florida, at kilala ang tatlong linggong yugto na ito sa maaraw na panahon at mahigpit na iskedyul. Itinuturing itong pinakamahalagang serye ng pinagsamang mga torneo sa labas ng Grand Slams.}}'' na ''[[:en:2026_BNP_Paribas_Open|Indian Wells 1000]]'' at ''[[:en:2026_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]]'', umabot siya sa ika-apat na round sa parehong torneo bago natalo kina [[:en:Linda_Noskova|Noskova]] at [[:en:Karolína_Muchová|Muchová]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=March 11, 2026 |title=Alex Eala bows out of Indian Wells with loss to Linda Nosková |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/11/tennis-alex-eala-bows-out-of-indian-wells-with-loss-to-linda-noskov-1231 |access-date=March 11, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |date=Marso 24, 2026 |title=Alex Eala natanggal sa Miami Open matapos matalo kay Karolína Muchová |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/24/alex-eala-bows-out-of-miami-open-0012 |access-date=Marso 24, 2026}}</ref> Sa mga korteng luwad ng Europa, nakarating si Eala sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_Upper_Austria_Ladies_Linz_–_Singles|Linz 500]] kung saan siya ay tinalo ni [[:en:Jelena_Ostapenko|Ostapenko]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=2026-04-08 |title=Eala nabigo matapos manguna ng 5-1 sa ikalawang set kontra Ostapenko, lumabas sa Linz Open |url=https://www.philstar.com/sports/2026/04/08/2519713/eala-squanders-5-1-second-set-lead-vs-ostapenko-exits-linz-open |access-date=2026-04-08 |website=Philstar.com}}</ref> Sa unang yugto ng [[:en:2026_Porsche_Tennis_Grand_Prix_–_Singles|Stuttgart 500]], siya ay pinatalsik ni [[:en:Leylah_Fernandez|Fernandez]].<ref>{{Cite news |date=2026-04-15 |title=Alex Eala natanggal sa Stuttgart Open matapos matalo kay Leylah Fernandez |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/15/alex-eala-stuttgart-open-0040 |access-date=2026-04-15 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], siya ay natalo ni [[:en:Elise_Mertens|Mertens]].<ref>{{Cite news |last= |first= |date=April 24, 2026 |title=Nagpatuloy ang hirap ni Alex Eala sa clay matapos ang pagkatalo sa Round of 64 laban kay Elise Mertens sa Madrid Open |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/985231/alex-eala-s-clay-struggles-continue-after-round-of-64-loss-to-elise-mertens-in-madrid-open/story/ |access-date=April 24, 2026 |website=GMA News Online |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=April 24, 2026 |title=Alex Eala suffers second round defeat to Elise Mertens at Mutua Madrid Open |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/48579925/alex-eala-suffers-second-round-defeat-elise-mertens-mutua-madrid-open |access-date=April 24, 2026 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Natalo siya kay [[:en:Elena_Rybakina|Rybakina]] sa ikatlong yugto ng [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=May 10, 2026 |title=Alex Eala bows out of Italian Open with loss to Rybakina |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/10/tennis-alex-eala-bows-out-of-italian-open-with-loss-to-rybakina-2341 |work=ABS CBN News}}</ref> Sa sumunod na linggo, siya ay nabigo sa unang round ng [[:en:2026_Internationaux_de_Strasbourg_–_Singles|Strasbourg 500]] matapos matalo kay [[:en:Oleksandra_Oliynykova|Oliynykova]].<ref>{{Cite news |last=Castillejo|first=Dyan|date=May 18, 2026|title=Alex Eala exits Strasbourg in first-round defeat to Oleksandra Oliynykova|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/18/alex-eala-exits-strasbourg-in-loss-to-oliynykova-2339|work=ABS-CBN News|access-date=May 18, 2026}}</ref> Sa [[:en:2026_French_Open_–_Women's_singles|French Open]], siya ay natalo sa unang round laban kay [[:en:Iva_Jovic|Jovic]].<ref>{{Cite news |last=France-Presse |first=Agence |date=May 26, 2026 |title=Umatras si Alex Eala sa French Open matapos matalo kay Iva Jovic |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/26/tennis-alex-eala-exits-french-open-with-loss-to-iva-jovic-1857 |access-date=May 26, 2026 |work=ABS-CBN Sports}}</ref> ''' Dalawahan''' Sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_doubles|Auckland 250]]'', nakipagtambal si Eala kay [[:en:Iva_Jovic|Jović]] at umabot sila sa semifinals bago natalo kina [[:en:Xu_Yifan|Xu]] at [[:en:Yang_Zhaoxuan|Yang]].<ref>{{Cite news|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/9/tennis-alex-eala-iva-jovic-exit-asb-classic-doubles-1819|title=Alex Eala, Iva Jovic exit ASB Classic doubles|last=Castillejo|first=Dyan|date=January 9, 2026|access-date=January 9, 2026|work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_doubles|Australian Open]]'', nakipares siya kay [[:en:Ingrid_Martins|Martins]], ngunit hindi sila nakalusot sa unang round matapos matalo sa kanilang pambungad na laban.<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=January 20, 2026 |title=Eala, Martins ousted in first round of Australian Open doubles |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/20/tennis-eala-martins-ousted-in-first-round-of-australian-open-doubles-1839 |access-date=January 20, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open_–_Doubles|Abu Dhabi 1000]]'', nakipagtambal siya kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]] at nakaabot sila sa semifinal, ngunit natalo sa duo nina [[:en:Tereza_Mihalíková|Mihalíková]] at [[:en:Olivia_Nicholls|Nicholls]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=February 6, 2026 |title=Eala, Tjen get boot in Abu Dhabi Open semis |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2026/02/06/2506287/eala-tjen-get-boot-abu-dhabi-open-semis |access-date=February 6, 2026}}</ref> Si Eala, kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]], ay naalis sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref>{{cite news |last=Reyes |first=Kate M. |date=25 Abril 2026 |title=Alex Eala, Zeynep Sonmez ousted in Madrid Open doubles |website=SPIN.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-zeynep-sonmez-ousted-in-madrid-open-doubles-a5019-20260425 |access-date=25 Abril 2026}}</ref> Kasama si [[:en:Hailey_Baptiste|Baptiste]], nabigo rin siya sa unang yugtong [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_doubles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Montejo |first=Mark Rey |date=May 12, 2026 |title=Grand Slam doubles champs too much for Eala, Baptiste |url=https://mb.com.ph/2026/05/12/grand-slam-doubles-champs-too-much-for-eala-baptiste |access-date=May 12, 2026 |website=Manila Bulletin |language=en}}</ref> == Estilo ng Paglalaro == Si Eala ay isang agresibong baseliner, gamit ang kanyang forehand upang kontrolin ang mga rally at ang kanyang matatag na two‑handed backhand upang pamahalaan ang mga palitan.<ref>{{Cite web |last=Tignor |first=Steve |date=March 26, 2025 |title=Is Nadal Academy prodigy Alexandra Eala the next tennis star? |url=https://www.tennis.com/news/articles/nadal-academy-prodigy-alexandra-eala-next-tennis-star |website=Tennis.com |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Ang kanyang kaliwang kamay na topspin ay nagtutulak sa mga kalaban nang malalim, habang ang kanyang return game ay isang lakas dahil sa mahusay na pagbabasa ng galaw. Ang kanyang serve ang nananatiling pangunahing kahinaan, madalas kulang sa bilis at pagbabago, bagaman mahusay siya sa hard courts.<ref>{{Cite web |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=January 19, 2026 |title=What’s next for Alex Eala after 2026 Australian Open first-round exit? |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/47658308/what-next-alex-eala-2026-australian-open-first-round-exit |website=ESPN |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Binibigyang-diin ng mga analyst ang pagpapabuti ng kanyang serve, pagdaragdag ng taktikal na pagkakaiba-iba, at pagpapalakas ng pisikal na lakas bilang susi sa karagdagang tagumpay.<ref>{{Cite news |last=Sotelo |first=Andre |date=February 6, 2026 |title=What Alex Eala Still Needs to Win a WTA Grand Slam |url=https://sportsnewsph.com/what-alex-eala-still-needs-to-win-a-wta-grand-slam |access-date=February 6, 2026 |website=Sports News Philippines |language=en}}</ref> Nakamit na niya ang ilang mahahalagang tagumpay, kabilang ang pagiging unang Pilipino na umabot sa WTA 1000 Semifinals at tinalo ang tatlong major champions sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|2025 Miami Open]]<ref name=":Gulf">{{Cite web |title=What Alexandra Eala Needs to Win Titles and Beat Top Players |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/what-alexandra-eala-needs-to-win-titles-and-beat-top-players-1.500440043 |access-date=March 11, 2026 |website=Gulf News}}</ref> Itinatampok ng mga dating propesyonal na sina [[:en:Greg_Rusedski|Greg Rusedski]], [[:en:Andrea_Petkovic|Andrea Petkovic]], at [[:en:Martina_Navratilova|Martina Navratilova]] ang pangangailangan ng mas malakas na serve, mas maaasahang laro, at mas maraming pagkakaiba-iba, kasabay ng mas mahusay na kondisyon ng katawan.<ref>{{Cite web |date=March 10, 2026 |title=Alex Eala told where she can improve: Martina Navratilova offers advice |url=https://www.tennis365.com/tennis-news/alex-eala-told-where-she-can-improve-martina-navratilova-offers-advice |access-date=March 11, 2026 |website=Tennis365 |language=en}}</ref> Sa kanyang matibay na baseline game, katatagan, at suporta ng mga tagahanga, kinokonklusyon ng mga analyst na mayroon siyang pundasyon upang makipagtagisan para sa malalaking titulo, ngunit ang kanyang pangmatagalang tagumpay ay nakasalalay sa pagbabagong-anyo ng kanyang serve bilang isang sandata.<ref name=":Gulf" /> === Laban sa Top 20 manlalaro ng WTA === ==== Mga Panalo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Coco Gauff || 6-2, 2-0 RET || 1.46 || 68.0% || 58.8% || 50.0% |- | Dubai – Hard (2026) || Jasmine Paolini || 6-1, 7-6(5) || 1.32 || 63.1% || 73.2% || 50.0% |- | US Open – Hard (2025) || Clara Tauson || 6-3, 2-6, 7-6(11) || 0.97 || 68.1% || 59.4% || 43.3% |- | Eastbourne – Grass (2025) || Jelena Ostapenko || 0-6, 6-2, 3-2 RET || 1.08 || 63.5% || 57.6% || 63.2% |- | Miami – Hard (2025) || Iga Swiatek || 6-2, 7-5 || 1.27 || 66.7% || 52.3% || 50.0% |- | Miami – Hard (2025) || Madison Keys || 6-4, 6-2 || 1.32 || 66.1% || 58.5% || 52.4% |} ==== Mga Talo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Rome – Clay (2026) || Elena Rybakina || 4-6, 3-6 || 0.80 || 67.1% || 56.9% || 44.0% |- | Miami – Hard (2026) || Karolina Muchova || 0-6, 2-6 || 0.39 || 52.4% || 36.4% || 50.0% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Linda Noskova || 2-6, 0-6 || 0.36 || 56.8% || 36.0% || 47.4% |- | Dubai – Hard (2026) || Coco Gauff || 0-6, 2-6 || 0.61 || 57.5% || 30.4% || 41.2% |- | Abu Dhabi – Hard (2026) || Ekaterina Alexandrova || 3-6, 3-6 || 0.79 || 69.8% || 45.5% || 52.6% |- | Wimbledon – Grass (2025) || Barbora Krejcikova || 6-3, 2-6, 1-6 || 0.82 || 54.3% || 50.0% || 50.0% |- | Madrid – Clay (2025) || Iga Swiatek || 6-4, 4-6, 2-6 || 0.77 || 69.0% || 50.7% || 41.9% |- | Miami – Hard (2025) || Jessica Pegula || 6-7(3), 7-5, 3-6 || 0.87 || 72.5% || 62.2% || 42.9% |} == Ibang larangan == ===Pambansang koponan=== Kinatawan ni Eala ang [[Pilipinas]] sa iba’t ibang pandaigdigang torneo. Nakakuha siya ng mga medalya sa [[:en:Tennis_at_the_2021_SEA_Games|SEA Games 2021]] (pilak sa singles, team, at mixed doubles), at sa [[:en:Tennis_at_the_2022_Asian_Games|Asian Games 2022]] (pilak sa singles at mixed doubles).<ref name=":7">{{cite news |last1=Carandang |first1=Justin Kenneth |date=May 20, 2022 |title=Tennis ace Alex Eala settles for bronze in women's singles |work=[[GMA News]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/832339/tennis-ace-alex-eala-settles-for-bronze-in-women-s-singles/story/ |url-status=live |access-date=March 25, 2025 |archive-url= |archive-date=}}</ref><ref name=":8">{{cite news |last=Payo |first=Jasmine |date=September 29, 2023 |title=Alex Eala bags 2nd Asian Games bronze with Alcantara in doubles |language=en-US |work=[[Rappler]] |url=https://www.rappler.com/sports/tennis-semifinal-results-mixed-doubles-alex-eala-francis-casey-alcantara-asian-games-september-29-2023/ |url-status=live |access-date=September 10, 2025 |archive-url= |archive-date= }}</ref> Noong 2024, pinangunahan niya ang koponan sa 5–0 panalo sa Group II, na nagresulta sa promosyon sa Group I.<ref name=":12">{{Cite web |last=Morales |first=Luisa |date=December 2, 2024 |title=Alex Eala relishes leading Team Philippines to BJK Cup promotion in Bahrain |url=https://onesports.ph/more-sports/article/26898/alex-eala-relishes-leading-team-philippines-to-bjk-cup-promotion-in-bahrain |url-status=live |archive-url= |archive-date= |access-date=October 13, 2025 |website=One Sports |language=en}}</ref> Sa [[:en:Tennis_at_the_2025_SEA_Games|SEA Games 2025]], nagwagi siya ng gintong medalya sa women's singles, pati tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":13">{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=December 18, 2025 |title=Alex Eala wins SEA Games tennis gold, ends long drought for PH |url=https://sports.inquirer.net/655069/alex-eala-wins-sea-games-tennis-gold-ends-long-drought-for-ph |archive-url= |archive-date= |access-date=December 18, 2025 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> ===Mga Eksibisyon na Laro=== ====Singles: 1 (titles)==== {|class="wikitable" !Resulta !{{ns}}Petsa{{ns}} !Torneo !Uri ng Korte !Kalaban !Iskor |- |Panalo | Enero 2026 |[[:en:Kooyong_Classic|Kooyong Classic]], Melbourne, Australia |Matigas na Korte |[[:en:Donna Vekić|Donna Vekić]] |6–3, 6–4 |} === Mga sponsorship === Simula pagkabata, sinuportahan si Eala ng [[:en:Globe_Telecom|Globe Telecom]],<ref>{{Cite web |date=July 25, 2025 |title=Alex Eala Opens Up About Life |url=https://www.globe.com.ph/about-us/newsroom/corporate/alex-eala-meet-and-greet}}</ref> at kalaunan ay nagkaroon ng mga endorsement mula sa [[:en:Babolat|Babolat]], [[:en:Nike,_Inc.|Nike]], at [[:en:Bank_of_the_Philippine_Islands|BPI]],<ref>{{Cite web|title=Champ’s choice: Alex Eala signs up as BPI’s newest endorser|url=https://bilyonaryo.com/2023/01/25/champs-choice-alex-eala-signs-up-as-bpis-newest-endorser/money/}}</ref> bago naging brand ambassador ng [[:en:Milo_(drink)|Milo]] noong 2026.<ref>{{Cite web |date=February 23, 2026 |title=MILO Active Pilipinas launched with Eala as new ambassador |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/milo-active-pilipinas-launched-with-eala-as-new-ambassador.html}}</ref> === Mga parangal === Kinilala si Eala ng [[:en:Philippine_Sportswriters_Association|Philippine Sportswriters Association]] sa walong pagkakataon sa [[:en:PSA_Annual_Awards|PSA Annual Awards]], kabilang ang parangal na ''Athlete of the Year'' noong 2026.<ref>Citations for Eala's PSA Annual Awards: *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 25, 2019 |title=Top PH athletes share limelight in PSA Awards 2019 |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/224351-philippine-athletes-sportswriters-association-awards-2019/ |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Gionco |first=Mark |date=February 29, 2020 |title=PH tennis rising star Alex Eala to be feted at PSA Awards |url=https://sports.inquirer.net/387640/ph-tennis-rising-star-alex-eala-to-be-feted-at-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=March 12, 2021 |title=PSA to honor tennis star Eala, boxing champs Casimero, Taduran |work=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2021/3/12/psa-to-honor-tennis-star-eala-boxing-champs-casimero-taduran |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 27, 2022 |title=Scribes fete world-class PH boxers |language=en |website=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2022/02/27/scribes-fete-world-class-ph-boxers/ |url-status=live |access-date=October 12, 2025 |archive-url= |archive-date=}} *{{Cite news |date=February 12, 2023 |title=PSA Awards: Young Alex Eala to be recognized with President's Award |language=en-US |website=Tiebreaker Times |url=https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/psa-awards-young-alex-eala-to-be-recognized-with-presidents-award/261823 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 10, 2023 |title=Eala recipient of PSA Prexy Awards |work=The Philippine Star |url=https://www.philstar.com/sports/2023/02/10/2243942/eala-recipient-psa-prexy-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=January 24, 2024 |title=Alex Eala, Tots Carlos to be recognized in PSA Awards |website=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/01/15/24/alex-eala-tots-carlos-to-be-recognized-in-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Malanum |first=Jean |date=October 9, 2025 |title=Eala tops PSA achievers for September |language=en |website=Philippine News Agency |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1260619 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=October 9, 2025 |title=Eala leads PSA's September honorees |language=en |website=SunStar Publishing Inc. |url=https://www.sunstar.com.ph/davao/sports/eala-leads-psas-september-honorees |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 17, 2026 |title=Alex Eala hails PSA Athlete of the Year award a proof of PH tennis' rise |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/people/athletes/alex-eala-hails-athlete-of-year-award-proof-tennis-rise-philippines/ |access-date=February 17, 2026}}</ref> Noong 2021, isinama siya ng [[:en:Tatler_Asia|''Tatler Asia'']] sa talaan ng mga pinakamataas ang impluwensya na tao sa Asya.<ref>{{cite news |title=Asia's Most Influential Philippines 2021 |url=https://www.tatlerasia.com/list/ami/ph?page=3&industry=all&region=ph&year=2021}}</ref> Noong Abril 2025, ginawaran si Eala ng ''Premios Tanglaw'' ng [[:en:Embassy_of_the_Philippines|Embahada ng Pilipinas]] sa Madrid bilang pagkilala sa kanyang ambag sa [[:en:Philippines–Spain_relations|ugnayan ng Pilipinas at Espanya]].<ref>{{cite news |date=April 2025 |title=Premios Tanglaw honoring Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/premios-tanglaw-eala}}</ref> Siya ay kinilala ng Forbes Asia bilang isa sa kanilang 2026 [[:en:Forbes_30_Under_30|30 Under 30]] icon sa Libangan at Isports dahil sa kanyang pag-angat ng Pilipinas sa pandaigdigang tennis.<ref>{{Cite news |last=Watson |first=Rana Wehbe |date=May 27, 2026 |title=30 Under 30 Asia’s Next Icons: The Gen Z Athletes And Music Artists Rewriting The Playbook |work=Forbes Asia |url=https://www.forbes.com/sites/ranawehbe/2026/05/27/30-under-30-asias-next-icons-the-gen-z-athletes-and-music-artists-rewriting-the-playbook/ |access-date=May 27, 2026}}</ref> ==Mga laro ni Eala== === Mga junior na laro === {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Singles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || R2 || R3 || A || A |- | French Open || A || SF || A || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || A || W |} {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Doubles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || A || W || A || A |- | French Open || A || A || W || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || SF || – |} === Propesyonal na Laro === ==== ITF Women's World Tour Titles ==== {| class="wikitable" ! Taon !! Paligsahan !! Tier !! Paligsahan !! Katungali |- | 2021 || W15 Manacor || ITF || Isahan || – |- | 2022 || W25 Chiang Rai || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Yecla || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Roehampton || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W50 Pune || ITF || Dalawahan || Darja Semeņistaja |- | 2024 || W75 Croissy-Beaubourg || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |} ==== 2020 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Las Palmas de Gran Canaria 2 || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anna Zarycka || 2–6, 4–6 |- | Las Palmas de Gran Canaria || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Lara Salden || 0–6, 6–2, 2–6 |- | Melilla || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anastasia Charaeva || 3–6, 3–6 |- | Monastir 9 || W15 || Matigas || Pangalawang Yugto || Nina Stadler || 6–4, 6–7, 5–7 |} ==== 2021 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Korte !! Tier !! Kalaban !! Yugto !! Iskor |- | Miami Open || Matigas || WTA 1000 || Viktória Hrunčáková || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Romanian Open (Cluj-Napoca) || Luwad || WTA 250 || Mayar Sherif || Pangalawang Yugto || 2–6, 2–6 |- | W15 Manacor 1 || W15 || Matigas || Yvonne Cavalle-Reimers || Final || 5–7, 6–1, 6–2 |- | W15 Manacor 2 || W15 || Matigas || Ylena In-Albon || Kwarterpinals || 0–6, 3–6 |- | W15 Manacor 3 || W15 || Matigas || Oksana Selekhmeteva || Kwarterpinals || 2–6, 3–6 |- | W25 Grenoble || W25 || Matigas || Maja Chwalińska || Kwarterpinals || 0–6, 4–6 |- | W25 Manacor 4 || W25 || Matigas || Jana Fett || Pangalawang Yugto || 6–4, 3–6, 5–7 |- | W15 Manacor 5 || W15 || Matigas || Simona Waltert || Unang Yugto || 4–6, 6–2, 5–7 |- | W60 Bellinzona || W60 || Luwad || Simona Waltert || Pangalawang Yugto || 5–7, 6–3, 2–6 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Irene Burillo Escorihuela || Pangalawang Yugto || 2–6, 4–6 |- | W25 Madrid 2 || W25 || Matigas || Andrea Lázaro García || Unang Yugto || 6–2, 4–6, 4–6 |- | W25 Milovice || W25 || Matigas || Daria Astakhova || Unang Yugto || 2–6, 2–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | W25 Madrid || W25 || Matigas || Victoria Jiménez Kasintseva || Kwarterpinals || Olivia Tjandramulia / Ashley Lahey || 5–7, 6–4, 6–10 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Oksana Selekhmeteva || Final || Justina Mikulskytė / Oana Simion || 3–6, 5–7 |} ==== 2022 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Madison Brengle || 2–6, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Anna Bondár || 0–6, 0–6 |- | Manacor 1 || W25 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Alice Rame || 2–6, 4–6 |- | Manacor 3 || W25 || Matigas || Unang Yugto || Giulia Gatto-Monticone || 2–6, 1–6 |- | Grenoble || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Chloé Paquet || 6–4, 5–7, 3–6 |- | Macon || W25 || Matigas || Unang Yugto || Anna Ukolova || 6–1, 2–6, 6–7(3) |- | Joue-les-Tours || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Oksana Selekhmeteva || 3–6, 3–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Final || Luksika Kumkhum || 6–4, 6–2 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Erika Sema || 3–6, 6–2, 3–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Anna-Lena Robbe || 6–7(3), 3–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Final || Marina Bassols Ribera || 4–6, 5–7 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Jessika Ponchet || 2–6, 1–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Alexandra Bozovic || 6–1, 4–6, 5–7 |- | Vitoria-Gasteiz || W60 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet || 4–6, 4–6 |- | El Espinar || W25 || Matigas || Semipaynal || Eva Guerrero Alvarez || 2–6, 6–3, 2–6 |- | Grodzisk Mazowiecki || W100 || Matigas || Unang Yugto || Katharina Hobgarski || 4–6, 3–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Katarzyna Kawa || 6–2, 4–6, 0–6 |- | Rancho Santa Fe || W80 || Matigas || Kwarterpinals || Marcela Zacarías || 2–6, 5–7 |- | Hamburg || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Ysaline Bonaventure || 4–6, 0–6 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Semipaynal || Ysaline Bonaventure || 1–6, 6–3, 3–6 |- | Shrewsbury || W100 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Maia Lumsden || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Manacor || W25 || Matigas || Elsa Jacquemot || Kwarterpinals || Olga Parres Azcoitia / Aurora Zantedeschi || 6–2, 4–6, 3–10 |- | Macon || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Audrey Albie / Aubane Droguet || 4–6, 2–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Indy De Vroome || Unang Yugto || Patcharin Cheapchandej / Punnin Kovapitukted || 6–4, 5–7, 6–10 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kyōka Okamura || Kwarterpinals || Pimrada Jattavapornvanit / Gozal Ainitdinova || 6–4, 7–6(4), 2–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Olga Helmi / Adithya Karunaratne || 0–6, 4–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Liang En-shuo || Kwarterpinals || Tímea Babos / Valeria Savinykh || 2–6, 4–6 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Marina Bassols Ribera || Semipaynal || Valeria Savinykh / Fanny Stollár || 2–6, 0–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Lizette Cabrera || Kwarterpinals || Justina Mikulskyte / Hong Yi Cody Wong || 5–7, 4–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Annaëlle Robbe || Pangalawang Yugto || Madison Brengle || 6–3, 6–7, 6–10 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Petra Marcinko || Kwarterpinals || Miriam Skoch / Markéta Vondroušová || 5–7, 2–6 |} ==== 2023 ==== {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Misaki Doi || 6–4, 1–6, 3–6 |- | Thailand Open (Hua Hin) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (6) || 2–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Irina-Camelia Begu || 2–6, 5–7 |- | Mutua Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Tatjana Maria || 1–6, 1–6 |- | Japan Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Himari Sakatsume (Q) || 0–6, 3–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (3) || 3–6, 0–6 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Elise Mertens (2) || 5–7, 0–6 |- | Canberra || W60 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Oksana Selekhmeteva (7) || 6–3, 4–6, 4–6 |- | Trnava || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Sonay Kartal || 2–6, 2–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Alexandra Cadantu-Ignatik || 0–6, 2–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Ioana Ghioroaie || 5–7, 1–6 |- | Monastir || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Jia-Jing Wang (Q) || 6–0, 4–6, 3–6 |- | Yecla || W15 || Matigas || Final || Valentina Ryser || 6–3, 7–5 |- | Madrid || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Makenna Jones (5) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Unang Yugto || Destanee Aiava || 1–6, 2–6 |- | Palma del Río || W40 || Matigas || Kwarterpinals || Valeria Savinykh (3) || 4–6, 2–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Unang Yugto || Sohyun Park || 4–6, 3–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet (3) || 6–2, 4–6, 2–6 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Georgina García Pérez || 4–6, 3–6 |- | Roehampton || W25 || Matigas || Final || Arina Rodionova (2) || 6–2, 6–3 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Final || Destanee Aiava (6) || 6–3, 4–6, 1–6 |- | Tokyo || W100 || Matigas || Pangalawang Yugto || Kimberly Birrell (5) || 6–4, 6–7, 2–6 |- | Glasgow || W60 || Matigas || Unang Yugto || Suzan Lamens || 6–2, 4–6, 1–6 |- | Nantes || W60 || Matigas || Semipaynal || Gabriela Knutson || 6–2, 3–6, 1–6 |- | Petange || W40 || Matigas || Final || Océane Dodin (3) || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Trnava 2 || W60 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 4–6, 1–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Beatrice Gumulya / Anna Sisková || 3–6, 6–4, 11–13 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Alana Parnaby / Victoria Rodríguez || 6–4, 3–6, 6–10 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 5–7, 6–1, 9–11 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Unang Yugto || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 6–4, 3–6, 3–10 |- | Roehampton 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Talia Gibson / Petra Hule || 1–6, 5–7 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Semipaynal || Erina Hayashi / Saki Imamura || 4–6, 4–6 |- | Tokyo 2 || W100 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 0–6, 7–5, 6–10 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Cristina Bucșa / Bibiane Schoofs || 3–6, 4–6 |- | Glasgow 2 || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Freya Christie / Olivia Gadecki || — |- | Nantes || W60 || Matigas || Unang Yugto || Ekaterina Maklakova / Ekaterina Reyngold || 6–1, 3–6, 6–10 |- | Petange || W40 || Matigas || Semipaynal || Danielle Collins / Isabelle Haverlag || 2–6, 4–7 |} ==== 2024 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Rebecca Peterson (18) || 2–6, 5–7 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Julia Riera (2) || 6–4, 6–7, 4–6 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Lulu Sun (23) || 6–7, 5–7 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Elena-Gabriela Ruse (20) || 6–3, 1–6, 4–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Emiliana Arango || 6–2, 5–7, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Sorana Cîrstea (27) || 3–6, 7–6, 4–6 |- | Wuhan Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Kateřina Siniaková || 3–6, 1–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Magda Linette || 6–7, 1–6 |- | Guadalajara Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (6) || 2–6, 2–6 |- | Ningbo Open || WTA 500 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Priscilla Hon || 4–6, 3–6 |- | Jiangxi Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (1) || 5–7, 6–7 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Bernarda Pera || 0–6, 3–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Ena Shibahara || 7–6, 0–6, 2–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Céline Naef (5) || 4–6, 5–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Tatjana Maria (4) || 5–7, 2–6 |- | Polish Open (Warsaw) || WTA 125 || Matigas || Unang Yugto || Isabella Shinikova || 2–6, 4–6 |- | Veneto Open (Gaiba) || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Sara Errani (4) || 0–6, 6–7 |- | Makarska Open || WTA 125 || Luwad || Unang Yugto || Maria Timofeeva (Q) || 6–1, 3–6, 2–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Final (Winner) || Victoria Jiménez Kasintseva (7) || 6–4, 6–4 |- | Dubai || W100 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (1) || 6–4, 2–6, 2–6 |- | Takasaki || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Mananchaya Sawangkaew (3) || 6–4, 1–6, 2–6 |- | Cary || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Renata Zarazúa (2) || 6–3, 4–6, 3–6 |- | Landisville || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Olivia Gadecki || 1–6, 6–0, 3–6 |- | Porto || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anna Bondar (2) || 4–6, 7–6, 1–6 |- | Trnava 1 || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anastasia Gureva || 2–6, 6–3, 6–7 |- | Trnava 2 || W75 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Martincová (7) || 6–3, 4–6, 6–7 |- | Croissy-Beaubourg || W75 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mona Barthel || 6–4, 4–6, 1–6 |- | Zagreb || W75 || Luwad || Unang Yugto || Tena Lukas || 5–7, 6–3, 4–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Selena Janicijevic || 3–6, 1–6 |- | Indore || W50 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (2) || 4–6, 7–6, 2–6 |- | Pune || W50 || Matigas || Kwarterpinals || Darja Semenistaja (1) || 6–7, 0–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%;" !Paligsahan !Level !Korte !Katungali !Yugto !Kalaban !Iskor |- |Canberra International |WTA 125 |Matigas |Laura Pigossi |Semipaynal |Kaylah McP/ Astra Sharma |6–7(1), 3–6 |- |Pune |W50 |Matigas |Daniela Semenistaja |Final |Naiktha Bains / Fanny Stollar |7–6(8), 6–3 |- |Porto 3 |W75 |Matigas |Alicia Barnett |Kwarterpinals |Anna-Lena Friedsam / Aliccia Barnett |3–6, 4–6 |- |Trnava |W75 |Matigas |Zeynep Sönmez |Semipaynal |Lulu Sun / Moyuka Uchijima |2–6, 2–6 |- |Croissy-Beaubourg |W75 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Maia Lumsden / Jessika Ponchet |7–5, 7–6(4) |- |Oeiras Ladies Open |WTA 125 |Luwad |Taylah Preston |Unang Yugto |Valeria Lepchenko / Anna Falei |4–6, 4–6 |- |Vitoria-Gasteiz |W100 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Lia Karatancheva / Diana Marcinkevica |6–3, 2–6, 10–4 |- |Polish Open |WTA 125 |Matigas |Daniela Semenistaja |Kwarterpinals |Weronika Falkowska / Martyna Kubka |4–6, 5–7 |- |Guadalajara 125 Open |WTA 125 |Matigas |Kimberly Birrell |Kwarterpinals |Katarzyna Piter / Fanny Stollar |4–6, 4–6 |- |Ningbo Open |WTA 500 |Matigas |En Shuo Liang |Kwarterpinals |Giuliana Olmos / Alexandra Panova |1–6, 2–6 |- |Dubai |W100 |Matigas |Valentini Grammatikopoulou |Kwarterpinals |Isabelle Haverlag / Erika Pridankina |7–5, 4–6, 3–10 |} ==== 2025 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Jana Fett (133) || 5–7, 2–6 |- | Singapore Open || WTA 250 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Simona Waltert (179) || 3–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Semipaynal || Jessica Pegula (4) || 6–7, 7–5, 3–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Pangalawang Yugto || Iga Świątek (2) || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Marta Kostyuk (27) || 0–6, 1–6 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Unang Yugto || Emiliana Arango (85) || 0–6, 6–2, 3–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Grass || First Round || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6(5), 1–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Unang Yugto || Magda Linette (31) || 4–6, 3–6 |- | Eastbourne Open || WTA 250 || Damo || Finals (Pangalawang Puwesto) || Maya Joint || 4–6, 6–1, 6–7 (10–12) |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Unang Yugto || Barbora Krejčíková (16) || 6–3, 2–6, 1–6 |- | National Bank Open (Montreal) || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Markéta Vondroušová (63) || 6–3, 1–6, 2–6 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Pangalawang Yugto || Cristina Bucșa (95) || 4–6, 3–6 |- | São Paulo Open || WTA 250 || Matigas || Kwarterpinals || Janice Tjen (130) || 4–6, 1–6 |- | China Open (Wuhan) || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Moyuka Uchijima (91) || 4–6, 6–3, 2–6 |- | Japan Women's Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Valentová (78) || 1–6, 2–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Claire Liu (305) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Hong Kong Tennis Open || WTA 250 || Matigas || Pangalawang Yugto || Victoria Mboko (21) || 6–3, 3–6, 4–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Shuai Wei (134) || 5–7, 2–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mai Hontama (166) || 6–7, 2–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Pangalawang Yugto || Panna Udvardy (137) || 6–7, 4–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Damo || Unang Yugto || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6, 1–6 |- | Ilkley Open || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Rebecca Marino (107) || 6–1, 0–6, 6–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Kampeon || Panna Udvardy (134) || 1–6, 7–5, 6–3 |- | Jingshan Tennis Open || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Lulu Sun (146) || 6–3, 4–6, 2–6 |- | Suzhou Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals || Viktorija Golubic (70) || 6–2, 2–6, 6–7 |} '''Withdrawals''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Reason |- | Cincinnati Open || WTA 1000 || Matigas || Pinsala sa balikat |- | Monterrey Open || WTA 500 || Matigas || Pinsala sa balikat |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Nadiia Kichenok || Semipaynal || Katarzyna Piter / Janice Tjen || 7–6(4), 3–6, 5–10 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Coco Gauff || Kwarterpinals || Jasmine Paolini / Sara Errani || 5–7, 6–3, 7–10 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Renata Zarazúa || Pangalawang Yugto || Olga Danilović / Anastasia Potapova || 1–6, 3–6 |- | Hong Kong Open || WTA 250 || Matigas || Chan Hao‑ching || Unang Yugto || Kamilla Rakhimova / Aliaksandra Sasnovich || 6–3, 1–6, 7–10 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Eva Lys || Unang Yugto || Ingrid Gamarra Martins / Quinn Gleason || 4–6, 2–6 |- | Birmingham Open || WTA 250 || Damo || Rebeka Masarova || Unang Yugto || Storm Hunter / Ellen Perez || 4–6, 4–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Tsao Chia‑yi || Unang Yugto || Amina Anshba / Elena Pridankina || 4–6, 4–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Katie Volynets || Unang Yugto || Carmen Corley / Olivia Gadecki || 3–6, 4–6 |} ==== 2026 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Semipaynal || Wang Xinyu || 7–5, 5–7, 6–4 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Unang Yugto || Alycia Parks || 6–0, 3–6, 2–6 |- | Philippines Womens Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals|| Camila Osorio || 4-6, 4-6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Kwarterpinals || Ekaterina Alexandrova|| 3-6, 3-6 |- | Qatar Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto|| Tereza Valentová|| 6-7 (6), 1-6 |- |Dubai Tennis Kampeonships |WTA 1000 |Matigas |Kwarterpinals |Coco Gauff |0-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Linda Noskova |2-6, 0-6 |- |Miami Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Karolína Muchová |0-6,2-6 |- |Linz Open |WTA 500 |Luwad |Pangalawang Yugto |Jelena Ostapenko |4-6, 5-7 |- |Stuttgart Open |WTA 500 |Luwad | Unang Yugto | Leylah Fernandez | 1-6, 4-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Pangalawang Yugto |Elise Mertens |2-6, 1-6 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Pangatlong Yugto |Elena Rybakina |4-6, 3-6 |- |Strasbourg International |WTA 500 |Luwad |Unang Yugto |Oleksandra Oliynykova |6-3, 5-7, 3-6 |- |French Open |Grand Slam |Luwad |Unang Yugto |Iva Jovic |4-6, 2-6 |- |Birmingham Open |WTA 250 |Damo | | | |- |HSBC Championships |WTA 500 |Damo | | | |- |Berlin Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Bad Homburg Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Eastbourne Open |WTA 250 |Damo | | | |- |Wimbledon |Grand Slam |Damo | | | |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Iva Jovic || Semipaynal || Xu Yifan / Yang Zhaoxuan || 5–7, 3–6 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Ingrid Martins || Unang Yugto || Shuko Aoyama / Magda Linette || 6–7(3), 6–2, 3–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Janice Tjen|| Semipaynal|| Tereza Mihalíková / Olivia Nicholls|| 4-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Iva Jovic |Unang Yugto |Hailey Baptiste / Jelena Ostapenko |2-6, 2-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Zeynep Sönmez |Pangalawang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 5-7 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Hailey Baptiste |Unang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 2-6 |- | | | | | | | |- |} == Taunang ranggo ng WTA == {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ ! Taon !! Isahan !! Dalawahan |- | 2021 || 529 || 780 |- | 2022 || 219 || 594 |- | 2023 || 205 || 436 |- | 2024 || 158 || 239 |- | 2025 || 50 || 161 |} Pinagmulan: Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA<ref>{{Cite web |date=May 13, 2026 |title=Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA|url=https://www.wtatennis.com/players/330332/- |access-date=May 13, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==Mga pananda== {{notelist}} ==Mga sanggunian== {{reflist}} ==Mga panlabas na kawing== [https://www.wtatennis.com/players/330332/- Alexandra Eala Official WTA Page] [https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/overview/ Alexandra Eala Official ITF Women's World Tennis Page] [https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 Alexandra Eala's Tennis Abstract page] [[:en:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on English Wikipedia (English)]] [https://tv-philippines.fandom.com/wiki/Alex_Eala Alexandra Eala on Fandom (English)] [[:simple:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on Simple Wikipedia]] 5mdmbmpjri1t1y4m4r7pxwibgxlwagk 2209476 2209475 2026-05-28T08:27:00Z Tabilay 153890 /* 2025 */ 2209476 wikitext text/x-wiki {{Use mdy dates|date=April 2025}} {{Infobox tennis biography |name = Alexandra Eala |image = Ealas and Patrick Gregorio (cropped Alexandra Eala).jpg |image_upright = .8 |caption = Eala at the [[:en:2025 SEA Games|2025 SEA Games]] |fullname = Alexandra Maniego Eala |country = {{PHI}} |residence = [[Metro Manila]], Philippines<br>[[Mallorca]], Spain |birth_date = {{birth date and age|2005|5|23}} |birth_place = [[Quezon City]], Philippines |height = {{height|m=1.75}} |turnedpro = March 2020 |plays = Left-handed (two-handed backhand) |coach = Joan Bosch<br> Alexandro Viaene<br>Lluc Bauza (Fitness Coach) |careerprizemoney = US 1,997,574 |singlesrecord = {{tennis record|won=212|lost=130}} |singlestitles = 0 |highestsinglesranking = No. 29 (March 16, 2026) |currentsinglesranking = No. 37 (May 25, 2026) |doublesrecord = {{tennis record|won=48|lost=46}} |doublestitles = 0 |highestdoublesranking = No. 88 (May 4, 2026) |currentdoublesranking = No. 116 (May 25, 2026) |updated = May 25, 2026 |AustralianOpenresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's singles|2026]]) |FrenchOpenresult = 1R ([[:en:2026 French Open – Women's singles|2026]]) |Wimbledonresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's singles|2025]]) |USOpenresult = 2R ([[:en:2025 US Open – Women's singles|2025]]) |AustralianOpenDoublesresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's doubles|2026]]) |FrenchOpenDoublesresult = 2R ([[:en:2025 French Open – Women's doubles|2025]]) |WimbledonDoublesresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's doubles|2025]]) | medaltemplates-expand = no | medaltemplates = {{MedalCountry |the {{PHI}}}} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the SEA Games|SEA Games]]}} {{MedalGold | 2025 Thailand | Singles }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Team }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Singles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Team }} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the Asian Games|Asian Games]]}} {{MedalBronze | 2022 Hangzhou | Singles }} {{MedalBronze|2022 Hangzhou|Mixed doubles}} }} Si '''Alexandra Maniego Eala''' (isinilang Mayo 23, 2005 sa [[Quezon City]]) ay Pilipinong manlalaro ng [[tenis]]. Siya ang pinakamataas na ranggong Pilipino, umabot sa pandaigdigang bilang na 29 noong Marso 16, 2026.<ref name=":11">{{Cite news |last=Castillejo |first=Dyan |date=March 16, 2026 |title=Alex Eala rises to career-high World No. 29 |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/16/eala-rises-to-career-high-world-no-29-in-latest-wta-rankings-1032}}</ref> Nagwagi siya ng junior Grand Slam titles: doubles sa 2020 Australian Open at 2021 French Open, at singles sa 2022 US Open.<ref name=":1">{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=September 10, 2022 |title=Eala captures US Open girls' singles crown |url=https://www.rappler.com/sports/final-results-alex-eala-lucie-havlickova-us-open-september-10-2022/}}</ref> Mayroon siyang 5 ITF singles at 3 ITF doubles titles, at noong 2025 umabot sa semifinal ng Miami Open, final ng Eastbourne Open, at nagwagi sa WTA 125 Guadalajara Open.<ref name=":62">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Singles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/d/titles/ |access-date=2025-12-03 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":72">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Doubles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/titles/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":63">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Singles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> Simula noong 2023, lumahok si Eala sa mga Grand Slam tournaments bilang propesyonal, kung saan nakapasok siya sa main draw mula 2025 French Open hanggang 2026 Australian Open at umabot sa ikalawang round ng 2025 US Open sa singles.<ref name=":63" /> Sa doubles naman, nakapaglaro siya noong 2025 at 2026, na ang pinakamataas na resulta ay ang ikalawang round ng 2025 French Open.<ref name=":6" /> Si Eala ay nagwagi ng mga pilak na medalya sa 2021 SEA Games at 2022 Asian Games, at pinangunahan ang koponan sa promosyon sa Group I noong 2024. Noong 2025 SEA Games, nakamit niya ang gintong medalya sa women’s singles at dalawang tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":7" /><ref name=":8" /><ref name=":12" /><ref name=":13" /> == Maagang Buhay == Si '''Alexandra Maniego Eala''' ay ipinanganak noong Mayo 23, 2005 sa [[Lungsod Quezon]], Pilipinas, kina Michael Eala, isang business executive,<ref>{{cite web |last1=Jara-Puyod |first1=Mariecar |title=‘Eala’s grit, humility and passion have captured every Filipino’s heart,' says Philippine Ambassador Alfonso Ver |url=https://www.gulftoday.ae/sport/2026/02/20/ealas-grit-humility-and-passion-have-captured-every-filipinos-heart-says-philippine-ambassador-alfonso-ver |website=Gulf Today |publisher=Gulf Today |access-date=26 March 2026}}</ref> at [[:en:Rizza_Maniego-Eala|Rosemarie Maniego-Eala]], dating [[Globe Telecom]] CFO hanggang 2024 at dating pambansang manlalangoy na nagwagi ng tansong medalya sa [[:en:1985_SEA_Games|1985 SEA Games]]. Ang kanyang mga tiyuhin ay sina [[:en:Noli_Eala|Noli Eala]], dating chairperson ng [[:en:Philippine_Sports_Commission|Philippine Sports Commission]] at commissioner ng [[Philippine Basketball Association]],<ref name="Philstar">{{cite news |last1=Acebuche |first1=Yoniel |title=Alex Eala: What to know about the tennis phenom making history on the court |url=https://www.philstarlife.com/celebrity/828326-what-to-know-alex-eala |access-date=August 28, 2025 |work=[[The Philippine Star]] |date=March 28, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Cordero |first=Abac |date=August 30, 2022 |title=Noli Eala named new Philippine Sports Commission chairman |url=https://www.philstar.com/sports/2022/08/30/2206206/noli-eala-named-new-philippine-sports-commission-chairman |access-date=November 5, 2025 |work=[[The Philippine Star]]}}</ref> at ang fashion designer na si Rhett Eala.<ref>{{cite news |last1=Tunac |first1=Hermes Joy |title=Alex Eala reveals uncle Rhett Eala designed the elegant Filipiniana she wore at Laureus Awards 2026 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/shoppingandfashion/985027/alex-eala-reveals-uncle-rhett-eala-designed-the-elegant-filipiniana-she-wore-at-laureus-awar/story/ |work=[[GMA News]] |date=April 23, 2026}}</ref> Ang kanyang kapatid na si Michael Francis "Miko" Eala ay naglaro ng tennis para sa [[:en:Penn_State_Nittany_Lions|Penn State Nittany Lions]] mula 2020 hanggang 2024.<ref>{{Cite news |author1=Castillejo, Dyan |date=May 6, 2024 |title=Filipino athletes graduate as part of Penn State's class of 2024 |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2024/5/6/filipino-athletes-graduate-as-part-of-penn-state-s-class-of-2024-1839 |work=[[ABS-CBN News]]}}</ref><ref name="PEP2">{{Cite news |last1=Bravo |date=March 27, 2025 |title=Who is Alex Eala, Pinoy tennis player at 2025 Miami Open? |url=https://www.pep.ph/peptionary/186040/alex-eala-a5128-20250327 |website=Philippine Entertainment Portal}}</ref> Nagsimula si Eala sa tennis sa edad na apat,<ref>{{cite news |last1=Hilotin |title=Alex Eala: Rapid rise in tennis rankings, what's next? |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/alex-eala-rapid-rise-in-tennis-rankings-whats-next-1.500248201 |work=[Gulf News |date=August 28, 2025}}</ref> ipinakilala ng kanyang lolo sa ina na si Roberto Maniego, na siya ring unang coach.<ref>{{Cite web |date=November 30, 2022 |title=The rise of Alexandra Eala making headlines in the Philippines and beyond |url=https://www.wtatennis.com/news/2921343/alexandra-eala |website=Women's Tennis Association}}</ref><ref>{{cite news |last=Payo |date=August 31, 2025 |title=Alex Eala and the guts to be first |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-guts-first-philippine-tennis/ |work=[[Rappler]]}}</ref> Nag-aral siya sa Immaculate Conception Academy sa [[San Juan, Metro Manila|San Juan]] at [[:en:Colegio_San_Agustin_–_Makati|Colegio San Agustin]] sa [[Makati]], bago lumipat sa [[:en:Rafa_Nadal_Academy|Rafa Nadal Academy]] sa [[:en:Manacor|Manacor]], Espanya, kung saan siya nagtapos noong 2023.<ref>{{cite news |last1=Mina |title=How Alex Eala became a world-class tennis champion |url=https://www.abs-cbn.com/sports/10/22/22/what-it-took-for-alex-eala-to-become-a-tennis-world-champ |work=[[ABS-CBN News]] |date=October 22, 2022}}</ref><ref>{{Cite web |date=December 19, 2025 |title=Alex Eala Biography: Acing Her Path to the Tennis Court |url=https://www.globe.com.ph/blog/alex-eala-journey-to-pro |website=[[Globe Telecom|Globe]]}}</ref> == Personal na buhay == Tinukoy ni Eala ang [[:en:Kaldereta|kaldereta]] bilang kanyang paboritong ulam<ref>{{Cite web |last=Mina |first=Inna |date=3 Pebrero 2026 |title=Ikaw ba ay tao ng Kare-Kare? Ang ranggo ni Alex Eala sa pagkaing Pilipino ay maaaring ikagulat mo |url=https://onesports.ph/more-sports/article/40770/are-you-a-kare-kare-person-alex-eala-filipino-food-rankings-might-surprise-you |access-date=23 Pebrero 2026 |website=One Sports |language=tl}}</ref> Mas gusto niya ang [[matcha]] kaysa sa kape.<ref>{{cite web |last1=Castillejo |first1=Dyan |title=Ibinunyag ni Alex Eala at mga kapwa propesyonal ang kanilang personalidad sa labas ng korte sa Players Box Podcast |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/1/alex-eala-joins-fellow-players-on-the-players-box-podcast-0007 |website=ABS-CBN Sports |publisher=ABS-CBN Network |access-date=31 Marso 2026}}</ref> Multilingual si Eala, nagsasalita ng Ingles, Kastila, at kanyang katutubong [[Wikang Tagalog|Tagalog]].<ref>{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |website=The Athletic |publisher=The New York Times |access-date=25 Marso 2026}}</ref> Ipinahayag niya ang kanyang kagustuhan sa [[:en:Wimbledon_Championships|Wimbledon]] sa mga Grand Slam na torneo. <ref>{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=3 Hulyo 2025 |title='Living my dream': Nagdiwang si Alex Eala sa makasaysayang Wimbledon stint |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-revels-historic-wimbledon-stint-2025/ |access-date=3 Hulyo 2025 |website=Rappler |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=24 Disyembre 2025 |title=Vogue Rapid-Fire interview kay Alex Eala |url=https://www.instagram.com/reels/DSoxP5lk1bS/ |access-date=24 Disyembre 2025 |website=Instagram |language=tl}}</ref> Tinukoy ni Eala si [[Maria Sharapova]] bilang impluwensya sa kanyang istilo ng paglalaro, at siya ay nagsanay kasama si [[Rafael Nadal]] gayundin ang kanyang kapatid na si Miko.<ref>{{Cite web |last=Atencio |first=Peter |date=19 Hulyo 2025 |title=Ang impluwensya ni Sharapova ang nagtutulak sa agresibong laro ni Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/sports-plus/314618107/sharapovas-influence-drives-alex-ealas-aggressive-game.html |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Manila Standard |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=20 Nobyembre 2025 |title=Naglaro si Alex Eala kasama si Rafael Nadal |url=https://sports.inquirer.net/649046/alex-eala-trains-with-rafael-nadal-in-his-return-to-court |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Inquirer |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 Agosto 2025 |title=Bago ang malalaking tao, palaging nasa tabi ni Alex Eala ang kanyang kapatid na si Miko |url=https://www.spin.ph/tennis/get-to-know-alex-eala-older-brother-and-avid-supporter-miko-a6035-20250827 |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> Ang kanyang tagumpay sa 2025 Miami Open ay nagtatag kay Eala bilang isa sa mga pinakatanyag na atleta ng Pilipinas, na inihahambing ng mga komentarista ang kanyang impluwensya kay boksingero [[Manny Pacquiao]]. Napansin ng mamamahayag sa palakasan at dating manlalaro ng tennis na si [[:en:Dyan_Castillejo|Dyan Castillejo]] na tinatrato na siya ng mga tagahanga "na para bang nanalo na siya ng Grand Slam." Pinalakas niya ang kanyang koneksyon sa mga tagasuporta sa pamamagitan ng pagsasalita sa Tagalog, at ang kanyang pag-angat ay nagpasiklab ng bagong interes sa tennis sa Pilipinas at sa mga [[:en:Overseas_Filipinos_Filipino_diaspora|komunidad ng Pilipino sa ibayong dagat]]. Dumadalo ang mga tagahanga sa kanyang mga laban sa malaking bilang, habang marami ang sumusubaybay mula sa bahay at sa buong mundo sa kabila ng pagkakaiba ng oras. Inihambing ng mga analista ang kanyang epekto sa pagpapalawak ng tennis sa mga pigura tulad nina [[:en:Li_Na|Li Na]] at [[:en:Ons_Jabeur|Ons Jabeur]].<ref name="mo">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Mas naging palakaibigan si Eala sa tour at nakabuo ng mga sumusuportang pagkakaibigan kina [[:en:Iva_Jović|Iva Jović]], [[:en:Zeynep_Sonmez|Zeynep Sonmez]], [[:en:Victoria_Mboko|Victoria Mboko]], [[:en:Eva_Lys|Eva Lys]], [[:en:Leylah_Fernandez|Leylah Fernandez]], at [[:en:Lizette_Cabrera|Lizette Cabrera]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=9 Marso 2026 |title=Ibinunyag ni Alex Eala ang mga kaibigan na kanyang nakilala sa kanyang batang karera sa WTA |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-bares-friends-she-has-made-in-her-young-wta-career-a6035-20260309 |access-date=9 Marso 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> == Karera == === Juniors === Sa edad na 12, nagwagi si Eala sa 2018 [[:en:Les_Petit_As|Les Petits As]] sa Pransya,<ref>{{Cite web |date=January 28, 2018 |title=Lilov & Eala win at Les Petits As |url=https://www.tenniseurope.org/cookies/?returnurl=%2Fnews%2F117748%2FLilov-Eala-win-at-Les-Petits-As |access-date=November 14, 2024 |website=Tennis Europe}}</ref> at nakuha ang kanyang unang under‑18 singles at doubles titles sa ITF Trofeo David Ferrer sa Alicante, Spain.<ref>{{Cite web |last=Payo |first=Jasmine |date=April 25, 2025 |title=Building blocks to success: Rundown of Alex Eala’s best tennis campaigns |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-best-tennis-campaigns/ |access-date=November 14, 2025 |website=Rappler |language=en-US}}</ref> Noong 2019, napanalunan ni Eala ang [[:en:Orange_Bowl_(tennis)|Orange Bowl]] girls’ doubles title kasama si [[:en:Evialina_Laskevich|Laskevich]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=December 17, 2019 |title=Better chemistry sparked teen tennis star Alex Eala's win at Orange Bowl Doubles |language=en |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/life/guide/alex-eala-caps-off-2019-with-orange-bowl-doubles-title-a2442-20191217 |access-date=January 12, 2026}}</ref> Noong 2020, nagwagi siya sa [[:en:2020_Australian_Open_–_Girls'_doubles|Australian Open]] girls’ doubles kasama si [[:en:Priska_Madelyn_Nugroho|Nugroho]].<ref>{{Cite web |date=2020-01-31 |title=Eala, Nugroho capture Australian Open girls' doubles title |url=https://www.espn.com/story/_/id/28604688/eala-nugroho-capture-australian-open-girls-doubles-title |access-date=2025-10-08 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Sa 2021 [[:en:2021_French_Open_–_Girls'_doubles|French Open]], nakuha niya ang ikalawang junior Grand Slam doubles title kasama si [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]].<ref>{{Cite news |last=Go |first=Beatrice |date=April 5, 2023 |title=Alex Eala clinches juniors world No. 2 after French Open romp |work=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-ranking-itf-world-juniors-2020/ |access-date=November 16, 2025}}</ref> Noong Hulyo 2021, nagwagi siya ng isahan at dalawahan (kasama si Madison Sieg) sa [[:en:Trofeo_Bonfiglio|Trofeo Bonfiglio]] sa Milan.<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=July 17, 2021 |title=Alex Eala clinches doubles crown, to play singles final in Milan juniors |work=ABS CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/07/17/21/alex-eala-tennis-milan}}</ref> Noong 2022, gumawa siya ng kasaysayan bilang unang Pilipinong nagwagi ng junior Grand Slam singles title sa [[:en:2022_US_Open_–_Girls'_singles|US Open]].<ref>{{Cite web |last=Levinsohn |first=Dan |date=September 10, 2022 |title=Alexandra Eala becomes first Filipina to win a junior Grand Slam singles title at the 2022 US Open |url=https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-10/alexandra_eala_becomes_first_filipina_to_win_a_junior_grand_slam_singles_title_at_the_2022_us_open.html |access-date=November 14, 2025 |website=US Open}}</ref> === Prupesyonal na karera === ==== 2020 ==== '''Isahan''' Noong 2020, lumahok si Eala sa limang paligsahan ng [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa isahan. Umabot siya sa pangalawang yugto sa W25 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]], W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Castellón]], at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Monastir]]. Natapos naman siya sa unang yugto sa W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]] at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|Melilla]]. ==== 2021 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2021_WTA_Tour|WTA Tour]], unang sumabak si Eala sa [[:en:2021_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami Open]] ngunit hindi siya nakalusot sa qualifying. Gayunpaman, sa [[:en:2021_Winners_Open_–_Singles|Cluj-Napoca 250]], nakapasok siya sa pangunahing draw at umabot hanggang sa pangalawang yugto bago natalo kay [[:en:Mayar_Sherif|Sherif]].<ref name=":5">{{Cite web |title=Tennis Abstract: Alexandra Eala |url=https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 |access-date=December 3, 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |title=ITF: Alex Eala Singles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/activity/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala |access-date=February 2, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2021, lumahok si Eala sa dalawang paligsahan ng [[:en:2021_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa dalawahan. Sa W25 Madrid, kasama si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]], nakarating sila sa quarterfinals. Samantala, sa W25 Platja d’Aro, nakipag‑pares siya kay [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]] at umabot sila hanggang sa finals.<ref name=":6">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Doubles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches?type=D#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==== 2022 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2022_WTA_Tour|WTA Tour]], tampok ang kaniyang pagsabak sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], subalit natalo siya sa unang yugto at sa qualifying na yugto.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2022_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagwagi siya sa W25 Chiang Rai at naging ikalawang puwesto sa W60 Madrid 2. Umabot din siya sa semifinals ng W80 Poitiers, W60 Vitoria‑Gasteiz, at W25 El Espinar.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nakapasok siya sa quarterfinals ng W80 Rancho Santa Fe, W60 Templeton, W25 Madrid, at W25 Chiang Rai 2.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Sa WTA Tour, nakapaglaro siya sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_doubles|Miami 1000]] at sa qualifying ng [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref name=":0">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang kanyang pangarap na naging tennis phenomenon |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Sa ITF circuit, lumahok siya sa sampung torneo. Ang pinakamataas na narating niya ay ang semifinals sa W25 Palma del Río kasama si [[:en:Marina_Bassols_Ribera|Ribera]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng pitong torneo at dalawang torneo na nabigo sa maagang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2023 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2023_WTA_Tour|WTA Tour]], lumahok siya sa qualifying ugtong [[:en:2023_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]] ngunit nabigo. Natalo rin siya sa unang yugto ng [[:en:2023_Thailand_Open_–_Singles|Thailand 250]], [[:en:2023_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]], [[:en:2023_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]], at [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Singles|Monastir 250]]. Lumaban din siya bilang wildcard sa [[:en:2023_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2023_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakamit niya ang dalawang pinakamalalaking tagumpay sa isahan: una sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(April–June)|W15 Yecla]] at kasunod sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Roehampton]].<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=June 4, 2023 |title=Alex Eala claims third ITF crown at W25 Yecla in Spain |url=https://www.abs-cbn.com/sports/06/04/23/tennis-alex-eala-claims-third-itf-crown-at-w25-yecla |access-date=November 7, 2025 |work=ABS CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=August 13, 2023 |title=Alex Eala wins fourth ITF title, rules W25 Roehampton |url=https://sports.inquirer.net/523461/alex-eala-wins-fourth-itf-title-rules-w25-roehampton |access-date=November 7, 2025 |website=Inquirer.net |language=en-US}}</ref> Nakarating siya sa finals ng [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Aldershot]] at [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|W40 Petange]]; sa semifinals ng [[:en:2023_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|W100 Vitoria-Gasteiz]] at [[:en:2023_Engie_Open_Nantes_Atlantique_–_Singles|W60 Nantes]]; at sa quarterfinals ng [[:en:2023_Women's_TEC_Cup_–_Singles|W60 Barcelona]] at [[:en:2023_Ando_Securities_Open_–_Singles|W100 Tokyo]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nagtapos siya sa ika-191 na puwesto sa pagtatapos ng taon.<ref>{{Cite news |last=Satumbaga-Villar |first=Kristel |date=September 20, 2023 |title=Eala improves to career-high No. 191 in WTA rankings |url=https://mb.com.ph/2023/9/20/eala-improves-to-career-high-no-191-in-wta-rankings |access-date=November 7, 2025 |website=Manila Bulletin}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2023, lumahok si Eala sa mga torneo ng ITF at WTA sa dalawahan. Umabot siya sa apat na semifinals (W60 Trnava, W100 Tokyo, W25 Aldershot, W40 Petange), nakapasok sa apat na quarterfinals (W25 Zaragoza, W100 Vitoria-Gasteiz, W25 Roehampton, W60 Glasgow), at ilang beses na nakarating sa nangyugto kabilang ang [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Doubles|Monastir 250]]. Karamihan sa mga torneo ay ginanap sa matitigas na korte maliban sa W60 Chiasso, isang palaro na ginanap sa luwad.<ref name=":6" /> ==== 2024 ==== '''Isahan''' Noong 2024, hindi nakalusot si Eala sa qualifiers ng apat na Grand Slam ([[:en:2024_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]], [[:en:2024_French_Open_–_Women's_singles_qualifying|French Open]], [[:en:2024_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles_qualifying|Wimbledon]], [[:en:2024_US_Open_–_Women's_singles_qualifying|US Open]]). Ang pinakamagandang resulta niya ay ang quarterfinal sa [[:en:2024_Veneto_Open_–_Singles|Veneto 125]] laban kay [[:en:Sara_Errani|Errani]].<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_WTA_Tour|WTA Tour]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] at [[:en:2024_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]]. Nabigo siya sa unang yugto ng [[:en:2024_Guadalajara_Open_Akron_–_Singles|Guadalajara 500]], [[:en:2024_Abu_Dhabi_Open_–_Singles|Abu Dhabi 500]], at sa qualifiers ng [[:en:2024_Ningbo_Open_–_Singles|Ningbo 500]]. Hindi siya nakalusot sa qualifiers ng [[:en:2024_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] at [[:en:2024_Jiangxi_Open_–_Singles|Jiangxi 250]]. Bukod sa semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Oeiras 125]] at [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Makarska_International_Championships_–_Singles|Makarska 125]] at [[:en:2024_Polish_Open_–_Singles|Warsaw 125]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakuha niya ang unang malaking titulo sa W100 [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|Vitoria-Gasteiz]], tinalo si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]] sa final. Umabot din siya sa semifinals ng W100 [https://en.wikipedia.org/wiki/2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_%E2%80%93_Singles Dubai] at W50 [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Indore]], at sa quarterfinals ng W100 Takasaki, W100 Cary, W100 Landisville, W75 Porto, at W75 Trnava. Nabigo naman siya nang maaga sa W75 Zagreb at W60 Bellinzona.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Noong 2024, nagpakita si Eala ng matatag na kampanya sa dalawahan. Sa WTA, ang pinakamalalim niyang resulta ay ang semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_doubles|Canberra 125]] kasama si [[:en:Laura_Pigossi|Pigossi]]. Nagkaroon din siya ng limang quarterfinal finishes: sa [[:en:2024_Ningbo_Open|Ningbo 500]] kasama si [[:en:Liang_En-shuo|Liang]], sa [[:en:2024_Polish_Open_–_Doubles|Warsaw 125]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sa [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Doubles|Guadalajara 125]] kasama si [[:en:Kimberly_Birrell|Birrell]], sa [[:en:2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_–_Doubles|W100 Dubai]] kasama si [[:en:Valentini_Grammatikopoulou|Grammatikopoulou]], at sa [[:en:2024_Porto_Women's_Indoor_ITF_3_–_Doubles|W75 Porto 3]] kasama si [[:en:Alicia_Barnett|Barnett]]. Bukod dito, nagtalo siya sa unang yugto sa [[:en:2024_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] (kasama si [[:en:Taylah_Preston|Preston]]).<ref name=":72" /><ref name=":0" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagtala si Eala ng tatlong titulo: una sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W50 Pune]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sinundan ng magkasunod na panalo kasama si [[:en:Estelle_Cascino|Cascino]] sa [[:en:2024_Open_de_Seine-et-Marne_–_Doubles|W75 Croissy-Beaubourg]] at [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Doubles|W100 Vitoria-Gasteiz]]—ang pinakamataas na titulo niya sa ITF. Umabot din siya sa semifinals ng [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W75 Trnava]] kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]].<ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 27, 2024 |title=Alex Eala cops W50 Pune doubles title with Latvian partner |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/549446/alex-eala-cops-w50-pune-doubles-title-with-latvian-partner |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=March 31, 2024 |title=Eala, partner rule W75 Croissy-Beaubourg doubles tilt |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2024/03/31/2344255/eala-partner-rule-w75-croissy-beaubourg-doubles-tilt |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=July 21, 2024 |title=Alex Eala wins singles and doubles titles at W100 Vitoria-Gasteiz |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/575666/alex-eala-also-wins-singles-title-at-w100-vitoria-gasteiz |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref name=":6" /> ==== 2025 ==== '''Isahan''' Noong 2025, umakyat si Eala mula No. 147 tungo sa career-high No. 50 matapos lumahok sa 27 torneo.<ref name=":4" /> Ang pinakamalaking tagumpay ay dumating sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], kung saan tinalo ang world No. 2 [[:en:Iga_Świątek|Świątek]] sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Jessica_Pegula|Pegula]] sa semifinals. Sa damo, nakarating sa unang WTA final sa [[:en:2025_Eastbourne_Open_–_Women's_singles|Eastbourne 250]], ngunit natalo kay [[:en:Maya_Joint|Joint]]. Sa [[:en:2025_US_Open_–_Women's_singles|US Open]], nakamit ang unang panalo sa main draw at umabot sa ikalawang ugtolaban kay [[:en:Cristina_Bucșa|Bucșa]]. Pagkaraan nito, tinamo ang unang propesyonal na titulo sa [[:en:2025_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], tinalo si [[:en:Panna_Udvardy|Udvardy]] sa final.<ref name=":4" /> Nagtala rin siya ng matatag na hinatnan sa mga sumusunod na paligsahan: quarterfinals sa [[:en:2025_SP_Open_–_Singles|São Paulo 250]] laban kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]], semifinal sa [[:en:2025_Jingshan_Tennis_Open_–_Women's_singles|Jingshan 125]] laban kay [[:en:Lulu_Sun|Sun]] at sa [[:en:2025_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]] laban kay [[:en:Wei_Sijia|Sijia]], at quarterfinals sa [[:en:2025_Ilkley_Open_–_Women's_singles|Ilkley 125]] laban kay [[:en:Rebecca_Marino|Marino]] at sa [[:en:2025_Suzhou_WTA_125_–_Singles|Suzhou 125]] laban kay [[:en:Viktorija_Golubic|Golubic]]. Umabot sa pangalawang yugto sa [[:en:2025_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] laban kay Świątek, at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Singles|Hong Kong 250]] laban kay [[:en:Victoria_Mboko|Mboko]]. Sa iba pang palihsahan nakarating sa pangalawang yugto ng [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Singles|Mumbai 125]] laban kay [[:en:Mai_Hontama|Hontama]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Singles|Oeiras 125]] laban kay Udvardy.<ref name=":4" /> Gayunpaman, marami ring maagang pagkabigo ang natala niya sa taon. Natalo sa unang ugtong [[:en:2025_French_Open_–_Women's_singles|French Open]] kay [[:en:Emiliana_Arango|Arango]], ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles|Wimbledon]] kay [[:en:Barbora_Krejčíková|Krejčíková]], at ng [[:en:2025_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]] sa qualifying kay [[:en:Jana_Fett|Fett]]. Natalo siya sa unang yugtong [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]] kay [[:en:Marta_Kostyuk|Kostyuk]], ng [[:en:2025_Canadian_Open_–_Women's_singles|Montreal 1000]] kay [[:en:Markéta_Vondroušová|Vondroušová]], at sa qualifying ng [[:en:2025_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]] kay [[:en:Moyuka_Uchijima|Uchijima]]. Natalo siys sa unang yugto ng [[:en:2025_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]] kay [[:en:Magda_Linette|Linette]], ng [[:en:2025_Singapore_Tennis_Open_–_Singles|Singapore 250]] kay [[:en:Simona_Waltert|Waltert]], ng [[:en:2025_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]] kay [[:en:Tereza_Valentová|Valentová]], ng [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] kay [[:en:Claire_Liu|Liu]], at sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_singles|Birmingham 250]] kay [[:en:Linda_Fruhvirtová|Fruhvirtová]].<ref name=":4" /> Sa [[:en:2025_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]], tatlong torneo ang nilaro ngunit lahat ay nagtapos sa pangalawang yugto: W100 [[:en:2025_Bengaluru_Open_–_Singles|Bengaluru]] laban kay [[:en:Dalila_Jakupović|Jakupović]], W75 Trnava 1 laban kay [[:en:Céline_Naef|Naef]], at W75 Trnava 2 laban kay [[:en:Valentina_Ryser|Ryser]].<ref name=":2" /> '''Dalawahan''' Noong 2025, lumahok si Eala sa iba’t ibang antas ng WTA Tour sa dalawahan.<ref name=":6" /> Pinakamahusay ang kanyang kampanya sa [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Doubles|Guangzhou 250]], kung saan umabot siya sa semifinals kasama si [[:en:Nadiia_Kichenok|Kichenok]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_doubles|Italian 1000]] kapareha si [[:en:_Coco_Gauff|Coco Gauff]].<ref name=":6" /> Sa mga Grand Slam, umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_French_Open_–_Women's_doubles|French Open]] kasama si [[:en:Renata_Zarazúa|Zarazúa]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_doubles|Wimbledon]] kasama si [[:en:Eva_Lys|Lys]].<ref name=":6" /> Lumahok din siya sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_doubles|Birmingham 250]] kasama si [[:en:Rebeka_Masarova|Masarova]] at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Doubles|Hong Kong 250]] kasama si [[:en:Chan_Hao-ching|Hao-ching]], kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> Sa mga challengers, nakapaglaro siya sa [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Doubles|Mumbai 125]] kasama si [[:en:_Tsao_Chia-yi|Chia-yi]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] kasama si [[:en:Katie_Volynets|Volynets]], na kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2026 ==== '''Isahan''' Sinimulan ni Eala ang kanyang [[:en:2026_WTA_Tour|2026 season]] nang may matibay na simula sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_singles|Auckland 250]]'', kung saan umabot siya sa semifinals bago natalo kay [[:en:Wang_Xinyu|Wang]].<ref>{{cite news |last=Satumbaga-Villar|first=Krystel|date=January 10, 2026|title=Alex Eala succumbs to Chinese rival in Auckland semis|url=https://mb.com.ph/2026/01/10/alex-eala-succumbs-to-chinese-rival-in-auckland-semis|work=The Manila Bulletin|access-date=January 10, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]]'', nabigo siya sa unang round ng singles.<ref>{{cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 19, 2026 |title=Alex Eala exits Australian Open first round |work=Inquirer.net |url=https://sports.inquirer.net/659094/alex-eala-exits-australian-open-first-round-falls-to-alycia-parks}}</ref> Lumaban siya sa ''[[:en:2026_Philippine_Women's_Open_–_Singles|Philippines 125]]'' bilang wildcard at nakapasok sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Camila_Osorio|Osorio]].<ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 29, 2026 |title=Alex Eala exits WTA Philippine Open, bows to Camila Osorio |url=https://sports.inquirer.net/660715/alex-eala-exits-wta-philippine-open-bows-to-camila-osorio |work=Philippine Daily Inquirer |access-date=January 29, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open|Abu Dhabi 1000]]'', umabot siya sa quarterfinals ngunit natalo kay [[:en:Ekaterina_Alexandrova|Alexandrova]].<ref>{{Cite news |last=Gasgonia |first=Dennis |date=February 5, 2026 |title=Natalo si Alex Eala sa quarterfinals ng Abu Dhabi laban kay Alexandrova ng Russia |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2026/2/5/alex-eala-bows-out-of-abu-dhabi-quarterfinals-in-loss-to-russia-s-alexandrova-2244 |work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Qatar_TotalEnergies_Open_–_Singles|Qatar 1000]]'', nabigo siya sa unang yugto.<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=February 9, 2026 |title=Alex Eala exits Qatar Open after falling to Tereza Valentova |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-exits-qatar-open-after-falling-to-tereza-valentova-a5019-20260209 |access-date=February 9, 2026}}</ref> Nakapasok siya sa quarterfinals ng ''[[:en:2026_Dubai_Tennis_Championships_–_Women's_singles|Dubai 1000]]'' bago natalo kay [[:en:Coco_Gauff|Gauff]].<ref>{{Cite news |last=Ballesteros |first=Jan |date=February 19, 2026 |title=Alex Eala succumbs to world No. 4 Coco Gauff in Dubai quarterfinals |website=onesports.ph |url=https://onesports.ph/more-sports/article/41325/alex-eala-succumbs-to-world-no-4-coco-gauff-in-dubai-quarterfinals-1 |access-date=February 19, 2026}}</ref> Sa tinaguriang ''Sunshine Double{{Efn|Ang Sunshine Double ay ang magkasunod na torneo ng Indian Wells Masters at Miami Open, dalawang prestihiyosong ATP Masters 1000 at WTA 1000 na ginaganap tuwing Marso. Nagsisimula ito sa California at nagtatapos sa Florida, at kilala ang tatlong linggong yugto na ito sa maaraw na panahon at mahigpit na iskedyul. Itinuturing itong pinakamahalagang serye ng pinagsamang mga torneo sa labas ng Grand Slams.}}'' na ''[[:en:2026_BNP_Paribas_Open|Indian Wells 1000]]'' at ''[[:en:2026_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]]'', umabot siya sa ika-apat na round sa parehong torneo bago natalo kina [[:en:Linda_Noskova|Noskova]] at [[:en:Karolína_Muchová|Muchová]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=March 11, 2026 |title=Alex Eala bows out of Indian Wells with loss to Linda Nosková |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/11/tennis-alex-eala-bows-out-of-indian-wells-with-loss-to-linda-noskov-1231 |access-date=March 11, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |date=Marso 24, 2026 |title=Alex Eala natanggal sa Miami Open matapos matalo kay Karolína Muchová |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/24/alex-eala-bows-out-of-miami-open-0012 |access-date=Marso 24, 2026}}</ref> Sa mga korteng luwad ng Europa, nakarating si Eala sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_Upper_Austria_Ladies_Linz_–_Singles|Linz 500]] kung saan siya ay tinalo ni [[:en:Jelena_Ostapenko|Ostapenko]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=2026-04-08 |title=Eala nabigo matapos manguna ng 5-1 sa ikalawang set kontra Ostapenko, lumabas sa Linz Open |url=https://www.philstar.com/sports/2026/04/08/2519713/eala-squanders-5-1-second-set-lead-vs-ostapenko-exits-linz-open |access-date=2026-04-08 |website=Philstar.com}}</ref> Sa unang yugto ng [[:en:2026_Porsche_Tennis_Grand_Prix_–_Singles|Stuttgart 500]], siya ay pinatalsik ni [[:en:Leylah_Fernandez|Fernandez]].<ref>{{Cite news |date=2026-04-15 |title=Alex Eala natanggal sa Stuttgart Open matapos matalo kay Leylah Fernandez |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/15/alex-eala-stuttgart-open-0040 |access-date=2026-04-15 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], siya ay natalo ni [[:en:Elise_Mertens|Mertens]].<ref>{{Cite news |last= |first= |date=April 24, 2026 |title=Nagpatuloy ang hirap ni Alex Eala sa clay matapos ang pagkatalo sa Round of 64 laban kay Elise Mertens sa Madrid Open |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/985231/alex-eala-s-clay-struggles-continue-after-round-of-64-loss-to-elise-mertens-in-madrid-open/story/ |access-date=April 24, 2026 |website=GMA News Online |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=April 24, 2026 |title=Alex Eala suffers second round defeat to Elise Mertens at Mutua Madrid Open |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/48579925/alex-eala-suffers-second-round-defeat-elise-mertens-mutua-madrid-open |access-date=April 24, 2026 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Natalo siya kay [[:en:Elena_Rybakina|Rybakina]] sa ikatlong yugto ng [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=May 10, 2026 |title=Alex Eala bows out of Italian Open with loss to Rybakina |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/10/tennis-alex-eala-bows-out-of-italian-open-with-loss-to-rybakina-2341 |work=ABS CBN News}}</ref> Sa sumunod na linggo, siya ay nabigo sa unang round ng [[:en:2026_Internationaux_de_Strasbourg_–_Singles|Strasbourg 500]] matapos matalo kay [[:en:Oleksandra_Oliynykova|Oliynykova]].<ref>{{Cite news |last=Castillejo|first=Dyan|date=May 18, 2026|title=Alex Eala exits Strasbourg in first-round defeat to Oleksandra Oliynykova|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/18/alex-eala-exits-strasbourg-in-loss-to-oliynykova-2339|work=ABS-CBN News|access-date=May 18, 2026}}</ref> Sa [[:en:2026_French_Open_–_Women's_singles|French Open]], siya ay natalo sa unang round laban kay [[:en:Iva_Jovic|Jovic]].<ref>{{Cite news |last=France-Presse |first=Agence |date=May 26, 2026 |title=Umatras si Alex Eala sa French Open matapos matalo kay Iva Jovic |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/26/tennis-alex-eala-exits-french-open-with-loss-to-iva-jovic-1857 |access-date=May 26, 2026 |work=ABS-CBN Sports}}</ref> ''' Dalawahan''' Sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_doubles|Auckland 250]]'', nakipagtambal si Eala kay [[:en:Iva_Jovic|Jović]] at umabot sila sa semifinals bago natalo kina [[:en:Xu_Yifan|Xu]] at [[:en:Yang_Zhaoxuan|Yang]].<ref>{{Cite news|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/9/tennis-alex-eala-iva-jovic-exit-asb-classic-doubles-1819|title=Alex Eala, Iva Jovic exit ASB Classic doubles|last=Castillejo|first=Dyan|date=January 9, 2026|access-date=January 9, 2026|work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_doubles|Australian Open]]'', nakipares siya kay [[:en:Ingrid_Martins|Martins]], ngunit hindi sila nakalusot sa unang round matapos matalo sa kanilang pambungad na laban.<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=January 20, 2026 |title=Eala, Martins ousted in first round of Australian Open doubles |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/20/tennis-eala-martins-ousted-in-first-round-of-australian-open-doubles-1839 |access-date=January 20, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open_–_Doubles|Abu Dhabi 1000]]'', nakipagtambal siya kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]] at nakaabot sila sa semifinal, ngunit natalo sa duo nina [[:en:Tereza_Mihalíková|Mihalíková]] at [[:en:Olivia_Nicholls|Nicholls]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=February 6, 2026 |title=Eala, Tjen get boot in Abu Dhabi Open semis |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2026/02/06/2506287/eala-tjen-get-boot-abu-dhabi-open-semis |access-date=February 6, 2026}}</ref> Si Eala, kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]], ay naalis sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref>{{cite news |last=Reyes |first=Kate M. |date=25 Abril 2026 |title=Alex Eala, Zeynep Sonmez ousted in Madrid Open doubles |website=SPIN.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-zeynep-sonmez-ousted-in-madrid-open-doubles-a5019-20260425 |access-date=25 Abril 2026}}</ref> Kasama si [[:en:Hailey_Baptiste|Baptiste]], nabigo rin siya sa unang yugtong [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_doubles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Montejo |first=Mark Rey |date=May 12, 2026 |title=Grand Slam doubles champs too much for Eala, Baptiste |url=https://mb.com.ph/2026/05/12/grand-slam-doubles-champs-too-much-for-eala-baptiste |access-date=May 12, 2026 |website=Manila Bulletin |language=en}}</ref> == Estilo ng Paglalaro == Si Eala ay isang agresibong baseliner, gamit ang kanyang forehand upang kontrolin ang mga rally at ang kanyang matatag na two‑handed backhand upang pamahalaan ang mga palitan.<ref>{{Cite web |last=Tignor |first=Steve |date=March 26, 2025 |title=Is Nadal Academy prodigy Alexandra Eala the next tennis star? |url=https://www.tennis.com/news/articles/nadal-academy-prodigy-alexandra-eala-next-tennis-star |website=Tennis.com |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Ang kanyang kaliwang kamay na topspin ay nagtutulak sa mga kalaban nang malalim, habang ang kanyang return game ay isang lakas dahil sa mahusay na pagbabasa ng galaw. Ang kanyang serve ang nananatiling pangunahing kahinaan, madalas kulang sa bilis at pagbabago, bagaman mahusay siya sa hard courts.<ref>{{Cite web |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=January 19, 2026 |title=What’s next for Alex Eala after 2026 Australian Open first-round exit? |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/47658308/what-next-alex-eala-2026-australian-open-first-round-exit |website=ESPN |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Binibigyang-diin ng mga analyst ang pagpapabuti ng kanyang serve, pagdaragdag ng taktikal na pagkakaiba-iba, at pagpapalakas ng pisikal na lakas bilang susi sa karagdagang tagumpay.<ref>{{Cite news |last=Sotelo |first=Andre |date=February 6, 2026 |title=What Alex Eala Still Needs to Win a WTA Grand Slam |url=https://sportsnewsph.com/what-alex-eala-still-needs-to-win-a-wta-grand-slam |access-date=February 6, 2026 |website=Sports News Philippines |language=en}}</ref> Nakamit na niya ang ilang mahahalagang tagumpay, kabilang ang pagiging unang Pilipino na umabot sa WTA 1000 Semifinals at tinalo ang tatlong major champions sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|2025 Miami Open]]<ref name=":Gulf">{{Cite web |title=What Alexandra Eala Needs to Win Titles and Beat Top Players |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/what-alexandra-eala-needs-to-win-titles-and-beat-top-players-1.500440043 |access-date=March 11, 2026 |website=Gulf News}}</ref> Itinatampok ng mga dating propesyonal na sina [[:en:Greg_Rusedski|Greg Rusedski]], [[:en:Andrea_Petkovic|Andrea Petkovic]], at [[:en:Martina_Navratilova|Martina Navratilova]] ang pangangailangan ng mas malakas na serve, mas maaasahang laro, at mas maraming pagkakaiba-iba, kasabay ng mas mahusay na kondisyon ng katawan.<ref>{{Cite web |date=March 10, 2026 |title=Alex Eala told where she can improve: Martina Navratilova offers advice |url=https://www.tennis365.com/tennis-news/alex-eala-told-where-she-can-improve-martina-navratilova-offers-advice |access-date=March 11, 2026 |website=Tennis365 |language=en}}</ref> Sa kanyang matibay na baseline game, katatagan, at suporta ng mga tagahanga, kinokonklusyon ng mga analyst na mayroon siyang pundasyon upang makipagtagisan para sa malalaking titulo, ngunit ang kanyang pangmatagalang tagumpay ay nakasalalay sa pagbabagong-anyo ng kanyang serve bilang isang sandata.<ref name=":Gulf" /> === Laban sa Top 20 manlalaro ng WTA === ==== Mga Panalo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Coco Gauff || 6-2, 2-0 RET || 1.46 || 68.0% || 58.8% || 50.0% |- | Dubai – Hard (2026) || Jasmine Paolini || 6-1, 7-6(5) || 1.32 || 63.1% || 73.2% || 50.0% |- | US Open – Hard (2025) || Clara Tauson || 6-3, 2-6, 7-6(11) || 0.97 || 68.1% || 59.4% || 43.3% |- | Eastbourne – Grass (2025) || Jelena Ostapenko || 0-6, 6-2, 3-2 RET || 1.08 || 63.5% || 57.6% || 63.2% |- | Miami – Hard (2025) || Iga Swiatek || 6-2, 7-5 || 1.27 || 66.7% || 52.3% || 50.0% |- | Miami – Hard (2025) || Madison Keys || 6-4, 6-2 || 1.32 || 66.1% || 58.5% || 52.4% |} ==== Mga Talo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Rome – Clay (2026) || Elena Rybakina || 4-6, 3-6 || 0.80 || 67.1% || 56.9% || 44.0% |- | Miami – Hard (2026) || Karolina Muchova || 0-6, 2-6 || 0.39 || 52.4% || 36.4% || 50.0% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Linda Noskova || 2-6, 0-6 || 0.36 || 56.8% || 36.0% || 47.4% |- | Dubai – Hard (2026) || Coco Gauff || 0-6, 2-6 || 0.61 || 57.5% || 30.4% || 41.2% |- | Abu Dhabi – Hard (2026) || Ekaterina Alexandrova || 3-6, 3-6 || 0.79 || 69.8% || 45.5% || 52.6% |- | Wimbledon – Grass (2025) || Barbora Krejcikova || 6-3, 2-6, 1-6 || 0.82 || 54.3% || 50.0% || 50.0% |- | Madrid – Clay (2025) || Iga Swiatek || 6-4, 4-6, 2-6 || 0.77 || 69.0% || 50.7% || 41.9% |- | Miami – Hard (2025) || Jessica Pegula || 6-7(3), 7-5, 3-6 || 0.87 || 72.5% || 62.2% || 42.9% |} == Ibang larangan == ===Pambansang koponan=== Kinatawan ni Eala ang [[Pilipinas]] sa iba’t ibang pandaigdigang torneo. Nakakuha siya ng mga medalya sa [[:en:Tennis_at_the_2021_SEA_Games|SEA Games 2021]] (pilak sa singles, team, at mixed doubles), at sa [[:en:Tennis_at_the_2022_Asian_Games|Asian Games 2022]] (pilak sa singles at mixed doubles).<ref name=":7">{{cite news |last1=Carandang |first1=Justin Kenneth |date=May 20, 2022 |title=Tennis ace Alex Eala settles for bronze in women's singles |work=[[GMA News]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/832339/tennis-ace-alex-eala-settles-for-bronze-in-women-s-singles/story/ |url-status=live |access-date=March 25, 2025 |archive-url= |archive-date=}}</ref><ref name=":8">{{cite news |last=Payo |first=Jasmine |date=September 29, 2023 |title=Alex Eala bags 2nd Asian Games bronze with Alcantara in doubles |language=en-US |work=[[Rappler]] |url=https://www.rappler.com/sports/tennis-semifinal-results-mixed-doubles-alex-eala-francis-casey-alcantara-asian-games-september-29-2023/ |url-status=live |access-date=September 10, 2025 |archive-url= |archive-date= }}</ref> Noong 2024, pinangunahan niya ang koponan sa 5–0 panalo sa Group II, na nagresulta sa promosyon sa Group I.<ref name=":12">{{Cite web |last=Morales |first=Luisa |date=December 2, 2024 |title=Alex Eala relishes leading Team Philippines to BJK Cup promotion in Bahrain |url=https://onesports.ph/more-sports/article/26898/alex-eala-relishes-leading-team-philippines-to-bjk-cup-promotion-in-bahrain |url-status=live |archive-url= |archive-date= |access-date=October 13, 2025 |website=One Sports |language=en}}</ref> Sa [[:en:Tennis_at_the_2025_SEA_Games|SEA Games 2025]], nagwagi siya ng gintong medalya sa women's singles, pati tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":13">{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=December 18, 2025 |title=Alex Eala wins SEA Games tennis gold, ends long drought for PH |url=https://sports.inquirer.net/655069/alex-eala-wins-sea-games-tennis-gold-ends-long-drought-for-ph |archive-url= |archive-date= |access-date=December 18, 2025 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> ===Mga Eksibisyon na Laro=== ====Singles: 1 (titles)==== {|class="wikitable" !Resulta !{{ns}}Petsa{{ns}} !Torneo !Uri ng Korte !Kalaban !Iskor |- |Panalo | Enero 2026 |[[:en:Kooyong_Classic|Kooyong Classic]], Melbourne, Australia |Matigas na Korte |[[:en:Donna Vekić|Donna Vekić]] |6–3, 6–4 |} === Mga sponsorship === Simula pagkabata, sinuportahan si Eala ng [[:en:Globe_Telecom|Globe Telecom]],<ref>{{Cite web |date=July 25, 2025 |title=Alex Eala Opens Up About Life |url=https://www.globe.com.ph/about-us/newsroom/corporate/alex-eala-meet-and-greet}}</ref> at kalaunan ay nagkaroon ng mga endorsement mula sa [[:en:Babolat|Babolat]], [[:en:Nike,_Inc.|Nike]], at [[:en:Bank_of_the_Philippine_Islands|BPI]],<ref>{{Cite web|title=Champ’s choice: Alex Eala signs up as BPI’s newest endorser|url=https://bilyonaryo.com/2023/01/25/champs-choice-alex-eala-signs-up-as-bpis-newest-endorser/money/}}</ref> bago naging brand ambassador ng [[:en:Milo_(drink)|Milo]] noong 2026.<ref>{{Cite web |date=February 23, 2026 |title=MILO Active Pilipinas launched with Eala as new ambassador |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/milo-active-pilipinas-launched-with-eala-as-new-ambassador.html}}</ref> === Mga parangal === Kinilala si Eala ng [[:en:Philippine_Sportswriters_Association|Philippine Sportswriters Association]] sa walong pagkakataon sa [[:en:PSA_Annual_Awards|PSA Annual Awards]], kabilang ang parangal na ''Athlete of the Year'' noong 2026.<ref>Citations for Eala's PSA Annual Awards: *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 25, 2019 |title=Top PH athletes share limelight in PSA Awards 2019 |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/224351-philippine-athletes-sportswriters-association-awards-2019/ |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Gionco |first=Mark |date=February 29, 2020 |title=PH tennis rising star Alex Eala to be feted at PSA Awards |url=https://sports.inquirer.net/387640/ph-tennis-rising-star-alex-eala-to-be-feted-at-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=March 12, 2021 |title=PSA to honor tennis star Eala, boxing champs Casimero, Taduran |work=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2021/3/12/psa-to-honor-tennis-star-eala-boxing-champs-casimero-taduran |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 27, 2022 |title=Scribes fete world-class PH boxers |language=en |website=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2022/02/27/scribes-fete-world-class-ph-boxers/ |url-status=live |access-date=October 12, 2025 |archive-url= |archive-date=}} *{{Cite news |date=February 12, 2023 |title=PSA Awards: Young Alex Eala to be recognized with President's Award |language=en-US |website=Tiebreaker Times |url=https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/psa-awards-young-alex-eala-to-be-recognized-with-presidents-award/261823 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 10, 2023 |title=Eala recipient of PSA Prexy Awards |work=The Philippine Star |url=https://www.philstar.com/sports/2023/02/10/2243942/eala-recipient-psa-prexy-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=January 24, 2024 |title=Alex Eala, Tots Carlos to be recognized in PSA Awards |website=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/01/15/24/alex-eala-tots-carlos-to-be-recognized-in-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Malanum |first=Jean |date=October 9, 2025 |title=Eala tops PSA achievers for September |language=en |website=Philippine News Agency |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1260619 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=October 9, 2025 |title=Eala leads PSA's September honorees |language=en |website=SunStar Publishing Inc. |url=https://www.sunstar.com.ph/davao/sports/eala-leads-psas-september-honorees |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 17, 2026 |title=Alex Eala hails PSA Athlete of the Year award a proof of PH tennis' rise |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/people/athletes/alex-eala-hails-athlete-of-year-award-proof-tennis-rise-philippines/ |access-date=February 17, 2026}}</ref> Noong 2021, isinama siya ng [[:en:Tatler_Asia|''Tatler Asia'']] sa talaan ng mga pinakamataas ang impluwensya na tao sa Asya.<ref>{{cite news |title=Asia's Most Influential Philippines 2021 |url=https://www.tatlerasia.com/list/ami/ph?page=3&industry=all&region=ph&year=2021}}</ref> Noong Abril 2025, ginawaran si Eala ng ''Premios Tanglaw'' ng [[:en:Embassy_of_the_Philippines|Embahada ng Pilipinas]] sa Madrid bilang pagkilala sa kanyang ambag sa [[:en:Philippines–Spain_relations|ugnayan ng Pilipinas at Espanya]].<ref>{{cite news |date=April 2025 |title=Premios Tanglaw honoring Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/premios-tanglaw-eala}}</ref> Siya ay kinilala ng Forbes Asia bilang isa sa kanilang 2026 [[:en:Forbes_30_Under_30|30 Under 30]] icon sa Libangan at Isports dahil sa kanyang pag-angat ng Pilipinas sa pandaigdigang tennis.<ref>{{Cite news |last=Watson |first=Rana Wehbe |date=May 27, 2026 |title=30 Under 30 Asia’s Next Icons: The Gen Z Athletes And Music Artists Rewriting The Playbook |work=Forbes Asia |url=https://www.forbes.com/sites/ranawehbe/2026/05/27/30-under-30-asias-next-icons-the-gen-z-athletes-and-music-artists-rewriting-the-playbook/ |access-date=May 27, 2026}}</ref> ==Mga laro ni Eala== === Mga junior na laro === {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Singles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || R2 || R3 || A || A |- | French Open || A || SF || A || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || A || W |} {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Doubles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || A || W || A || A |- | French Open || A || A || W || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || SF || – |} === Propesyonal na Laro === ==== ITF Women's World Tour Titles ==== {| class="wikitable" ! Taon !! Paligsahan !! Tier !! Paligsahan !! Katungali |- | 2021 || W15 Manacor || ITF || Isahan || – |- | 2022 || W25 Chiang Rai || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Yecla || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Roehampton || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W50 Pune || ITF || Dalawahan || Darja Semeņistaja |- | 2024 || W75 Croissy-Beaubourg || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |} ==== 2020 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Las Palmas de Gran Canaria 2 || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anna Zarycka || 2–6, 4–6 |- | Las Palmas de Gran Canaria || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Lara Salden || 0–6, 6–2, 2–6 |- | Melilla || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anastasia Charaeva || 3–6, 3–6 |- | Monastir 9 || W15 || Matigas || Pangalawang Yugto || Nina Stadler || 6–4, 6–7, 5–7 |} ==== 2021 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Korte !! Tier !! Kalaban !! Yugto !! Iskor |- | Miami Open || Matigas || WTA 1000 || Viktória Hrunčáková || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Romanian Open (Cluj-Napoca) || Luwad || WTA 250 || Mayar Sherif || Pangalawang Yugto || 2–6, 2–6 |- | W15 Manacor 1 || W15 || Matigas || Yvonne Cavalle-Reimers || Final || 5–7, 6–1, 6–2 |- | W15 Manacor 2 || W15 || Matigas || Ylena In-Albon || Kwarterpinals || 0–6, 3–6 |- | W15 Manacor 3 || W15 || Matigas || Oksana Selekhmeteva || Kwarterpinals || 2–6, 3–6 |- | W25 Grenoble || W25 || Matigas || Maja Chwalińska || Kwarterpinals || 0–6, 4–6 |- | W25 Manacor 4 || W25 || Matigas || Jana Fett || Pangalawang Yugto || 6–4, 3–6, 5–7 |- | W15 Manacor 5 || W15 || Matigas || Simona Waltert || Unang Yugto || 4–6, 6–2, 5–7 |- | W60 Bellinzona || W60 || Luwad || Simona Waltert || Pangalawang Yugto || 5–7, 6–3, 2–6 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Irene Burillo Escorihuela || Pangalawang Yugto || 2–6, 4–6 |- | W25 Madrid 2 || W25 || Matigas || Andrea Lázaro García || Unang Yugto || 6–2, 4–6, 4–6 |- | W25 Milovice || W25 || Matigas || Daria Astakhova || Unang Yugto || 2–6, 2–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | W25 Madrid || W25 || Matigas || Victoria Jiménez Kasintseva || Kwarterpinals || Olivia Tjandramulia / Ashley Lahey || 5–7, 6–4, 6–10 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Oksana Selekhmeteva || Final || Justina Mikulskytė / Oana Simion || 3–6, 5–7 |} ==== 2022 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Madison Brengle || 2–6, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Anna Bondár || 0–6, 0–6 |- | Manacor 1 || W25 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Alice Rame || 2–6, 4–6 |- | Manacor 3 || W25 || Matigas || Unang Yugto || Giulia Gatto-Monticone || 2–6, 1–6 |- | Grenoble || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Chloé Paquet || 6–4, 5–7, 3–6 |- | Macon || W25 || Matigas || Unang Yugto || Anna Ukolova || 6–1, 2–6, 6–7(3) |- | Joue-les-Tours || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Oksana Selekhmeteva || 3–6, 3–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Final || Luksika Kumkhum || 6–4, 6–2 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Erika Sema || 3–6, 6–2, 3–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Anna-Lena Robbe || 6–7(3), 3–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Final || Marina Bassols Ribera || 4–6, 5–7 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Jessika Ponchet || 2–6, 1–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Alexandra Bozovic || 6–1, 4–6, 5–7 |- | Vitoria-Gasteiz || W60 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet || 4–6, 4–6 |- | El Espinar || W25 || Matigas || Semipaynal || Eva Guerrero Alvarez || 2–6, 6–3, 2–6 |- | Grodzisk Mazowiecki || W100 || Matigas || Unang Yugto || Katharina Hobgarski || 4–6, 3–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Katarzyna Kawa || 6–2, 4–6, 0–6 |- | Rancho Santa Fe || W80 || Matigas || Kwarterpinals || Marcela Zacarías || 2–6, 5–7 |- | Hamburg || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Ysaline Bonaventure || 4–6, 0–6 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Semipaynal || Ysaline Bonaventure || 1–6, 6–3, 3–6 |- | Shrewsbury || W100 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Maia Lumsden || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Manacor || W25 || Matigas || Elsa Jacquemot || Kwarterpinals || Olga Parres Azcoitia / Aurora Zantedeschi || 6–2, 4–6, 3–10 |- | Macon || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Audrey Albie / Aubane Droguet || 4–6, 2–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Indy De Vroome || Unang Yugto || Patcharin Cheapchandej / Punnin Kovapitukted || 6–4, 5–7, 6–10 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kyōka Okamura || Kwarterpinals || Pimrada Jattavapornvanit / Gozal Ainitdinova || 6–4, 7–6(4), 2–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Olga Helmi / Adithya Karunaratne || 0–6, 4–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Liang En-shuo || Kwarterpinals || Tímea Babos / Valeria Savinykh || 2–6, 4–6 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Marina Bassols Ribera || Semipaynal || Valeria Savinykh / Fanny Stollár || 2–6, 0–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Lizette Cabrera || Kwarterpinals || Justina Mikulskyte / Hong Yi Cody Wong || 5–7, 4–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Annaëlle Robbe || Pangalawang Yugto || Madison Brengle || 6–3, 6–7, 6–10 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Petra Marcinko || Kwarterpinals || Miriam Skoch / Markéta Vondroušová || 5–7, 2–6 |} ==== 2023 ==== {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Misaki Doi || 6–4, 1–6, 3–6 |- | Thailand Open (Hua Hin) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (6) || 2–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Irina-Camelia Begu || 2–6, 5–7 |- | Mutua Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Tatjana Maria || 1–6, 1–6 |- | Japan Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Himari Sakatsume (Q) || 0–6, 3–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (3) || 3–6, 0–6 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Elise Mertens (2) || 5–7, 0–6 |- | Canberra || W60 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Oksana Selekhmeteva (7) || 6–3, 4–6, 4–6 |- | Trnava || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Sonay Kartal || 2–6, 2–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Alexandra Cadantu-Ignatik || 0–6, 2–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Ioana Ghioroaie || 5–7, 1–6 |- | Monastir || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Jia-Jing Wang (Q) || 6–0, 4–6, 3–6 |- | Yecla || W15 || Matigas || Final || Valentina Ryser || 6–3, 7–5 |- | Madrid || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Makenna Jones (5) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Unang Yugto || Destanee Aiava || 1–6, 2–6 |- | Palma del Río || W40 || Matigas || Kwarterpinals || Valeria Savinykh (3) || 4–6, 2–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Unang Yugto || Sohyun Park || 4–6, 3–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet (3) || 6–2, 4–6, 2–6 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Georgina García Pérez || 4–6, 3–6 |- | Roehampton || W25 || Matigas || Final || Arina Rodionova (2) || 6–2, 6–3 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Final || Destanee Aiava (6) || 6–3, 4–6, 1–6 |- | Tokyo || W100 || Matigas || Pangalawang Yugto || Kimberly Birrell (5) || 6–4, 6–7, 2–6 |- | Glasgow || W60 || Matigas || Unang Yugto || Suzan Lamens || 6–2, 4–6, 1–6 |- | Nantes || W60 || Matigas || Semipaynal || Gabriela Knutson || 6–2, 3–6, 1–6 |- | Petange || W40 || Matigas || Final || Océane Dodin (3) || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Trnava 2 || W60 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 4–6, 1–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Beatrice Gumulya / Anna Sisková || 3–6, 6–4, 11–13 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Alana Parnaby / Victoria Rodríguez || 6–4, 3–6, 6–10 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 5–7, 6–1, 9–11 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Unang Yugto || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 6–4, 3–6, 3–10 |- | Roehampton 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Talia Gibson / Petra Hule || 1–6, 5–7 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Semipaynal || Erina Hayashi / Saki Imamura || 4–6, 4–6 |- | Tokyo 2 || W100 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 0–6, 7–5, 6–10 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Cristina Bucșa / Bibiane Schoofs || 3–6, 4–6 |- | Glasgow 2 || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Freya Christie / Olivia Gadecki || — |- | Nantes || W60 || Matigas || Unang Yugto || Ekaterina Maklakova / Ekaterina Reyngold || 6–1, 3–6, 6–10 |- | Petange || W40 || Matigas || Semipaynal || Danielle Collins / Isabelle Haverlag || 2–6, 4–7 |} ==== 2024 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Rebecca Peterson (18) || 2–6, 5–7 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Julia Riera (2) || 6–4, 6–7, 4–6 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Lulu Sun (23) || 6–7, 5–7 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Elena-Gabriela Ruse (20) || 6–3, 1–6, 4–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Emiliana Arango || 6–2, 5–7, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Sorana Cîrstea (27) || 3–6, 7–6, 4–6 |- | Wuhan Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Kateřina Siniaková || 3–6, 1–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Magda Linette || 6–7, 1–6 |- | Guadalajara Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (6) || 2–6, 2–6 |- | Ningbo Open || WTA 500 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Priscilla Hon || 4–6, 3–6 |- | Jiangxi Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (1) || 5–7, 6–7 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Bernarda Pera || 0–6, 3–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Ena Shibahara || 7–6, 0–6, 2–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Céline Naef (5) || 4–6, 5–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Tatjana Maria (4) || 5–7, 2–6 |- | Polish Open (Warsaw) || WTA 125 || Matigas || Unang Yugto || Isabella Shinikova || 2–6, 4–6 |- | Veneto Open (Gaiba) || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Sara Errani (4) || 0–6, 6–7 |- | Makarska Open || WTA 125 || Luwad || Unang Yugto || Maria Timofeeva (Q) || 6–1, 3–6, 2–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Final (Winner) || Victoria Jiménez Kasintseva (7) || 6–4, 6–4 |- | Dubai || W100 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (1) || 6–4, 2–6, 2–6 |- | Takasaki || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Mananchaya Sawangkaew (3) || 6–4, 1–6, 2–6 |- | Cary || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Renata Zarazúa (2) || 6–3, 4–6, 3–6 |- | Landisville || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Olivia Gadecki || 1–6, 6–0, 3–6 |- | Porto || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anna Bondar (2) || 4–6, 7–6, 1–6 |- | Trnava 1 || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anastasia Gureva || 2–6, 6–3, 6–7 |- | Trnava 2 || W75 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Martincová (7) || 6–3, 4–6, 6–7 |- | Croissy-Beaubourg || W75 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mona Barthel || 6–4, 4–6, 1–6 |- | Zagreb || W75 || Luwad || Unang Yugto || Tena Lukas || 5–7, 6–3, 4–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Selena Janicijevic || 3–6, 1–6 |- | Indore || W50 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (2) || 4–6, 7–6, 2–6 |- | Pune || W50 || Matigas || Kwarterpinals || Darja Semenistaja (1) || 6–7, 0–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%;" !Paligsahan !Level !Korte !Katungali !Yugto !Kalaban !Iskor |- |Canberra International |WTA 125 |Matigas |Laura Pigossi |Semipaynal |Kaylah McP/ Astra Sharma |6–7(1), 3–6 |- |Pune |W50 |Matigas |Daniela Semenistaja |Final |Naiktha Bains / Fanny Stollar |7–6(8), 6–3 |- |Porto 3 |W75 |Matigas |Alicia Barnett |Kwarterpinals |Anna-Lena Friedsam / Aliccia Barnett |3–6, 4–6 |- |Trnava |W75 |Matigas |Zeynep Sönmez |Semipaynal |Lulu Sun / Moyuka Uchijima |2–6, 2–6 |- |Croissy-Beaubourg |W75 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Maia Lumsden / Jessika Ponchet |7–5, 7–6(4) |- |Oeiras Ladies Open |WTA 125 |Luwad |Taylah Preston |Unang Yugto |Valeria Lepchenko / Anna Falei |4–6, 4–6 |- |Vitoria-Gasteiz |W100 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Lia Karatancheva / Diana Marcinkevica |6–3, 2–6, 10–4 |- |Polish Open |WTA 125 |Matigas |Daniela Semenistaja |Kwarterpinals |Weronika Falkowska / Martyna Kubka |4–6, 5–7 |- |Guadalajara 125 Open |WTA 125 |Matigas |Kimberly Birrell |Kwarterpinals |Katarzyna Piter / Fanny Stollar |4–6, 4–6 |- |Ningbo Open |WTA 500 |Matigas |En Shuo Liang |Kwarterpinals |Giuliana Olmos / Alexandra Panova |1–6, 2–6 |- |Dubai |W100 |Matigas |Valentini Grammatikopoulou |Kwarterpinals |Isabelle Haverlag / Erika Pridankina |7–5, 4–6, 3–10 |} ==== 2025 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Jana Fett (133) || 5–7, 2–6 |- | Singapore Open || WTA 250 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Simona Waltert (179) || 3–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Semipaynal || Jessica Pegula (4) || 6–7, 7–5, 3–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Pangalawang Yugto || Iga Świątek (2) || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Marta Kostyuk (27) || 0–6, 1–6 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Unang Yugto || Emiliana Arango (85) || 0–6, 6–2, 3–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Grass || First Round || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6(5), 1–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Unang Yugto || Magda Linette (31) || 4–6, 3–6 |- | Eastbourne Open || WTA 250 || Damo || Finals (Pangalawang Puwesto) || Maya Joint || 4–6, 6–1, 6–7 (10–12) |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Unang Yugto || Barbora Krejčíková (16) || 6–3, 2–6, 1–6 |- | National Bank Open (Montreal) || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Markéta Vondroušová (63) || 6–3, 1–6, 2–6 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Pangalawang Yugto || Cristina Bucșa (95) || 4–6, 3–6 |- | São Paulo Open || WTA 250 || Matigas || Kwarterpinals || Janice Tjen (130) || 4–6, 1–6 |- | China Open (Wuhan) || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Moyuka Uchijima (91) || 4–6, 6–3, 2–6 |- | Japan Women's Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Valentová (78) || 1–6, 2–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Claire Liu (305) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Hong Kong Tennis Open || WTA 250 || Matigas || Pangalawang Yugto || Victoria Mboko (21) || 6–3, 3–6, 4–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Shuai Wei (134) || 5–7, 2–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mai Hontama (166) || 6–7, 2–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Pangalawang Yugto || Panna Udvardy (137) || 6–7, 4–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Damo || Unang Yugto || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6, 1–6 |- | Ilkley Open || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Rebecca Marino (107) || 6–1, 0–6, 6–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Kampeon || Panna Udvardy (134) || 1–6, 7–5, 6–3 |- | Jingshan Tennis Open || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Lulu Sun (146) || 6–3, 4–6, 2–6 |- | Suzhou Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals || Viktorija Golubic (70) || 6–2, 2–6, 6–7 |} '''Withdrawals''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Reason |- | Cincinnati Open || WTA 1000 || Matigas || Pinsala sa balikat |- | Monterrey Open || WTA 500 || Matigas || Pinsala sa balikat |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Nadiia Kichenok || Semipaynal || Katarzyna Piter / Janice Tjen || 7–6(4), 3–6, 5–10 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Coco Gauff || Kwarterpinals || Jasmine Paolini / Sara Errani || 5–7, 6–3, 7–10 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Renata Zarazúa || Pangalawang Yugto || Olga Danilović / Anastasia Potapova || 1–6, 3–6 |- | Hong Kong Open || WTA 250 || Matigas || Chan Hao‑ching || Unang Yugto || Kamilla Rakhimova / Aliaksandra Sasnovich || 6–3, 1–6, 7–10 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Eva Lys || Unang Yugto || Ingrid Gamarra Martins / Quinn Gleason || 4–6, 2–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Damo || Rebeka Masarova || Unang Yugto || Storm Hunter / Ellen Perez || 4–6, 4–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Tsao Chia‑yi || Unang Yugto || Amina Anshba / Elena Pridankina || 4–6, 4–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Katie Volynets || Unang Yugto || Carmen Corley / Olivia Gadecki || 3–6, 4–6 |} ==== 2026 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Semipaynal || Wang Xinyu || 7–5, 5–7, 6–4 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Unang Yugto || Alycia Parks || 6–0, 3–6, 2–6 |- | Philippines Womens Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals|| Camila Osorio || 4-6, 4-6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Kwarterpinals || Ekaterina Alexandrova|| 3-6, 3-6 |- | Qatar Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto|| Tereza Valentová|| 6-7 (6), 1-6 |- |Dubai Tennis Kampeonships |WTA 1000 |Matigas |Kwarterpinals |Coco Gauff |0-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Linda Noskova |2-6, 0-6 |- |Miami Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Karolína Muchová |0-6,2-6 |- |Linz Open |WTA 500 |Luwad |Pangalawang Yugto |Jelena Ostapenko |4-6, 5-7 |- |Stuttgart Open |WTA 500 |Luwad | Unang Yugto | Leylah Fernandez | 1-6, 4-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Pangalawang Yugto |Elise Mertens |2-6, 1-6 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Pangatlong Yugto |Elena Rybakina |4-6, 3-6 |- |Strasbourg International |WTA 500 |Luwad |Unang Yugto |Oleksandra Oliynykova |6-3, 5-7, 3-6 |- |French Open |Grand Slam |Luwad |Unang Yugto |Iva Jovic |4-6, 2-6 |- |Birmingham Open |WTA 250 |Damo | | | |- |HSBC Championships |WTA 500 |Damo | | | |- |Berlin Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Bad Homburg Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Eastbourne Open |WTA 250 |Damo | | | |- |Wimbledon |Grand Slam |Damo | | | |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Iva Jovic || Semipaynal || Xu Yifan / Yang Zhaoxuan || 5–7, 3–6 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Ingrid Martins || Unang Yugto || Shuko Aoyama / Magda Linette || 6–7(3), 6–2, 3–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Janice Tjen|| Semipaynal|| Tereza Mihalíková / Olivia Nicholls|| 4-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Iva Jovic |Unang Yugto |Hailey Baptiste / Jelena Ostapenko |2-6, 2-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Zeynep Sönmez |Pangalawang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 5-7 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Hailey Baptiste |Unang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 2-6 |- | | | | | | | |- |} == Taunang ranggo ng WTA == {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ ! Taon !! Isahan !! Dalawahan |- | 2021 || 529 || 780 |- | 2022 || 219 || 594 |- | 2023 || 205 || 436 |- | 2024 || 158 || 239 |- | 2025 || 50 || 161 |} Pinagmulan: Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA<ref>{{Cite web |date=May 13, 2026 |title=Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA|url=https://www.wtatennis.com/players/330332/- |access-date=May 13, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==Mga pananda== {{notelist}} ==Mga sanggunian== {{reflist}} ==Mga panlabas na kawing== [https://www.wtatennis.com/players/330332/- Alexandra Eala Official WTA Page] [https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/overview/ Alexandra Eala Official ITF Women's World Tennis Page] [https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 Alexandra Eala's Tennis Abstract page] [[:en:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on English Wikipedia (English)]] [https://tv-philippines.fandom.com/wiki/Alex_Eala Alexandra Eala on Fandom (English)] [[:simple:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on Simple Wikipedia]] 1qixjd5kt6n4aoiz4h7dhta7yi64i4w 2209477 2209476 2026-05-28T08:27:26Z Tabilay 153890 /* 2026 */ 2209477 wikitext text/x-wiki {{Use mdy dates|date=April 2025}} {{Infobox tennis biography |name = Alexandra Eala |image = Ealas and Patrick Gregorio (cropped Alexandra Eala).jpg |image_upright = .8 |caption = Eala at the [[:en:2025 SEA Games|2025 SEA Games]] |fullname = Alexandra Maniego Eala |country = {{PHI}} |residence = [[Metro Manila]], Philippines<br>[[Mallorca]], Spain |birth_date = {{birth date and age|2005|5|23}} |birth_place = [[Quezon City]], Philippines |height = {{height|m=1.75}} |turnedpro = March 2020 |plays = Left-handed (two-handed backhand) |coach = Joan Bosch<br> Alexandro Viaene<br>Lluc Bauza (Fitness Coach) |careerprizemoney = US 1,997,574 |singlesrecord = {{tennis record|won=212|lost=130}} |singlestitles = 0 |highestsinglesranking = No. 29 (March 16, 2026) |currentsinglesranking = No. 37 (May 25, 2026) |doublesrecord = {{tennis record|won=48|lost=46}} |doublestitles = 0 |highestdoublesranking = No. 88 (May 4, 2026) |currentdoublesranking = No. 116 (May 25, 2026) |updated = May 25, 2026 |AustralianOpenresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's singles|2026]]) |FrenchOpenresult = 1R ([[:en:2026 French Open – Women's singles|2026]]) |Wimbledonresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's singles|2025]]) |USOpenresult = 2R ([[:en:2025 US Open – Women's singles|2025]]) |AustralianOpenDoublesresult = 1R ([[:en:2026 Australian Open – Women's doubles|2026]]) |FrenchOpenDoublesresult = 2R ([[:en:2025 French Open – Women's doubles|2025]]) |WimbledonDoublesresult = 1R ([[:en:2025 Wimbledon Championships – Women's doubles|2025]]) | medaltemplates-expand = no | medaltemplates = {{MedalCountry |the {{PHI}}}} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the SEA Games|SEA Games]]}} {{MedalGold | 2025 Thailand | Singles }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Team }} {{MedalBronze | 2025 Thailand | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Singles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Mixed doubles }} {{MedalBronze | 2021 Vietnam | Team }} {{Medal|Sport|[[:en:Tennis at the Asian Games|Asian Games]]}} {{MedalBronze | 2022 Hangzhou | Singles }} {{MedalBronze|2022 Hangzhou|Mixed doubles}} }} Si '''Alexandra Maniego Eala''' (isinilang Mayo 23, 2005 sa [[Quezon City]]) ay Pilipinong manlalaro ng [[tenis]]. Siya ang pinakamataas na ranggong Pilipino, umabot sa pandaigdigang bilang na 29 noong Marso 16, 2026.<ref name=":11">{{Cite news |last=Castillejo |first=Dyan |date=March 16, 2026 |title=Alex Eala rises to career-high World No. 29 |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/16/eala-rises-to-career-high-world-no-29-in-latest-wta-rankings-1032}}</ref> Nagwagi siya ng junior Grand Slam titles: doubles sa 2020 Australian Open at 2021 French Open, at singles sa 2022 US Open.<ref name=":1">{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=September 10, 2022 |title=Eala captures US Open girls' singles crown |url=https://www.rappler.com/sports/final-results-alex-eala-lucie-havlickova-us-open-september-10-2022/}}</ref> Mayroon siyang 5 ITF singles at 3 ITF doubles titles, at noong 2025 umabot sa semifinal ng Miami Open, final ng Eastbourne Open, at nagwagi sa WTA 125 Guadalajara Open.<ref name=":62">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Singles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/d/titles/ |access-date=2025-12-03 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":72">{{Cite web |title=ITF: Alexanda Eala Doubles Titles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/titles/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":63">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Singles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> Simula noong 2023, lumahok si Eala sa mga Grand Slam tournaments bilang propesyonal, kung saan nakapasok siya sa main draw mula 2025 French Open hanggang 2026 Australian Open at umabot sa ikalawang round ng 2025 US Open sa singles.<ref name=":63" /> Sa doubles naman, nakapaglaro siya noong 2025 at 2026, na ang pinakamataas na resulta ay ang ikalawang round ng 2025 French Open.<ref name=":6" /> Si Eala ay nagwagi ng mga pilak na medalya sa 2021 SEA Games at 2022 Asian Games, at pinangunahan ang koponan sa promosyon sa Group I noong 2024. Noong 2025 SEA Games, nakamit niya ang gintong medalya sa women’s singles at dalawang tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":7" /><ref name=":8" /><ref name=":12" /><ref name=":13" /> == Maagang Buhay == Si '''Alexandra Maniego Eala''' ay ipinanganak noong Mayo 23, 2005 sa [[Lungsod Quezon]], Pilipinas, kina Michael Eala, isang business executive,<ref>{{cite web |last1=Jara-Puyod |first1=Mariecar |title=‘Eala’s grit, humility and passion have captured every Filipino’s heart,' says Philippine Ambassador Alfonso Ver |url=https://www.gulftoday.ae/sport/2026/02/20/ealas-grit-humility-and-passion-have-captured-every-filipinos-heart-says-philippine-ambassador-alfonso-ver |website=Gulf Today |publisher=Gulf Today |access-date=26 March 2026}}</ref> at [[:en:Rizza_Maniego-Eala|Rosemarie Maniego-Eala]], dating [[Globe Telecom]] CFO hanggang 2024 at dating pambansang manlalangoy na nagwagi ng tansong medalya sa [[:en:1985_SEA_Games|1985 SEA Games]]. Ang kanyang mga tiyuhin ay sina [[:en:Noli_Eala|Noli Eala]], dating chairperson ng [[:en:Philippine_Sports_Commission|Philippine Sports Commission]] at commissioner ng [[Philippine Basketball Association]],<ref name="Philstar">{{cite news |last1=Acebuche |first1=Yoniel |title=Alex Eala: What to know about the tennis phenom making history on the court |url=https://www.philstarlife.com/celebrity/828326-what-to-know-alex-eala |access-date=August 28, 2025 |work=[[The Philippine Star]] |date=March 28, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Cordero |first=Abac |date=August 30, 2022 |title=Noli Eala named new Philippine Sports Commission chairman |url=https://www.philstar.com/sports/2022/08/30/2206206/noli-eala-named-new-philippine-sports-commission-chairman |access-date=November 5, 2025 |work=[[The Philippine Star]]}}</ref> at ang fashion designer na si Rhett Eala.<ref>{{cite news |last1=Tunac |first1=Hermes Joy |title=Alex Eala reveals uncle Rhett Eala designed the elegant Filipiniana she wore at Laureus Awards 2026 |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/shoppingandfashion/985027/alex-eala-reveals-uncle-rhett-eala-designed-the-elegant-filipiniana-she-wore-at-laureus-awar/story/ |work=[[GMA News]] |date=April 23, 2026}}</ref> Ang kanyang kapatid na si Michael Francis "Miko" Eala ay naglaro ng tennis para sa [[:en:Penn_State_Nittany_Lions|Penn State Nittany Lions]] mula 2020 hanggang 2024.<ref>{{Cite news |author1=Castillejo, Dyan |date=May 6, 2024 |title=Filipino athletes graduate as part of Penn State's class of 2024 |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2024/5/6/filipino-athletes-graduate-as-part-of-penn-state-s-class-of-2024-1839 |work=[[ABS-CBN News]]}}</ref><ref name="PEP2">{{Cite news |last1=Bravo |date=March 27, 2025 |title=Who is Alex Eala, Pinoy tennis player at 2025 Miami Open? |url=https://www.pep.ph/peptionary/186040/alex-eala-a5128-20250327 |website=Philippine Entertainment Portal}}</ref> Nagsimula si Eala sa tennis sa edad na apat,<ref>{{cite news |last1=Hilotin |title=Alex Eala: Rapid rise in tennis rankings, what's next? |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/alex-eala-rapid-rise-in-tennis-rankings-whats-next-1.500248201 |work=[Gulf News |date=August 28, 2025}}</ref> ipinakilala ng kanyang lolo sa ina na si Roberto Maniego, na siya ring unang coach.<ref>{{Cite web |date=November 30, 2022 |title=The rise of Alexandra Eala making headlines in the Philippines and beyond |url=https://www.wtatennis.com/news/2921343/alexandra-eala |website=Women's Tennis Association}}</ref><ref>{{cite news |last=Payo |date=August 31, 2025 |title=Alex Eala and the guts to be first |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-guts-first-philippine-tennis/ |work=[[Rappler]]}}</ref> Nag-aral siya sa Immaculate Conception Academy sa [[San Juan, Metro Manila|San Juan]] at [[:en:Colegio_San_Agustin_–_Makati|Colegio San Agustin]] sa [[Makati]], bago lumipat sa [[:en:Rafa_Nadal_Academy|Rafa Nadal Academy]] sa [[:en:Manacor|Manacor]], Espanya, kung saan siya nagtapos noong 2023.<ref>{{cite news |last1=Mina |title=How Alex Eala became a world-class tennis champion |url=https://www.abs-cbn.com/sports/10/22/22/what-it-took-for-alex-eala-to-become-a-tennis-world-champ |work=[[ABS-CBN News]] |date=October 22, 2022}}</ref><ref>{{Cite web |date=December 19, 2025 |title=Alex Eala Biography: Acing Her Path to the Tennis Court |url=https://www.globe.com.ph/blog/alex-eala-journey-to-pro |website=[[Globe Telecom|Globe]]}}</ref> == Personal na buhay == Tinukoy ni Eala ang [[:en:Kaldereta|kaldereta]] bilang kanyang paboritong ulam<ref>{{Cite web |last=Mina |first=Inna |date=3 Pebrero 2026 |title=Ikaw ba ay tao ng Kare-Kare? Ang ranggo ni Alex Eala sa pagkaing Pilipino ay maaaring ikagulat mo |url=https://onesports.ph/more-sports/article/40770/are-you-a-kare-kare-person-alex-eala-filipino-food-rankings-might-surprise-you |access-date=23 Pebrero 2026 |website=One Sports |language=tl}}</ref> Mas gusto niya ang [[matcha]] kaysa sa kape.<ref>{{cite web |last1=Castillejo |first1=Dyan |title=Ibinunyag ni Alex Eala at mga kapwa propesyonal ang kanilang personalidad sa labas ng korte sa Players Box Podcast |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/1/alex-eala-joins-fellow-players-on-the-players-box-podcast-0007 |website=ABS-CBN Sports |publisher=ABS-CBN Network |access-date=31 Marso 2026}}</ref> Multilingual si Eala, nagsasalita ng Ingles, Kastila, at kanyang katutubong [[Wikang Tagalog|Tagalog]].<ref>{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |website=The Athletic |publisher=The New York Times |access-date=25 Marso 2026}}</ref> Ipinahayag niya ang kanyang kagustuhan sa [[:en:Wimbledon_Championships|Wimbledon]] sa mga Grand Slam na torneo. <ref>{{Cite web |last=Dioquino |first=Delfin |date=3 Hulyo 2025 |title='Living my dream': Nagdiwang si Alex Eala sa makasaysayang Wimbledon stint |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-revels-historic-wimbledon-stint-2025/ |access-date=3 Hulyo 2025 |website=Rappler |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=24 Disyembre 2025 |title=Vogue Rapid-Fire interview kay Alex Eala |url=https://www.instagram.com/reels/DSoxP5lk1bS/ |access-date=24 Disyembre 2025 |website=Instagram |language=tl}}</ref> Tinukoy ni Eala si [[Maria Sharapova]] bilang impluwensya sa kanyang istilo ng paglalaro, at siya ay nagsanay kasama si [[Rafael Nadal]] gayundin ang kanyang kapatid na si Miko.<ref>{{Cite web |last=Atencio |first=Peter |date=19 Hulyo 2025 |title=Ang impluwensya ni Sharapova ang nagtutulak sa agresibong laro ni Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/sports-plus/314618107/sharapovas-influence-drives-alex-ealas-aggressive-game.html |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Manila Standard |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=20 Nobyembre 2025 |title=Naglaro si Alex Eala kasama si Rafael Nadal |url=https://sports.inquirer.net/649046/alex-eala-trains-with-rafael-nadal-in-his-return-to-court |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Inquirer |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 Agosto 2025 |title=Bago ang malalaking tao, palaging nasa tabi ni Alex Eala ang kanyang kapatid na si Miko |url=https://www.spin.ph/tennis/get-to-know-alex-eala-older-brother-and-avid-supporter-miko-a6035-20250827 |access-date=23 Pebrero 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> Ang kanyang tagumpay sa 2025 Miami Open ay nagtatag kay Eala bilang isa sa mga pinakatanyag na atleta ng Pilipinas, na inihahambing ng mga komentarista ang kanyang impluwensya kay boksingero [[Manny Pacquiao]]. Napansin ng mamamahayag sa palakasan at dating manlalaro ng tennis na si [[:en:Dyan_Castillejo|Dyan Castillejo]] na tinatrato na siya ng mga tagahanga "na para bang nanalo na siya ng Grand Slam." Pinalakas niya ang kanyang koneksyon sa mga tagasuporta sa pamamagitan ng pagsasalita sa Tagalog, at ang kanyang pag-angat ay nagpasiklab ng bagong interes sa tennis sa Pilipinas at sa mga [[:en:Overseas_Filipinos_Filipino_diaspora|komunidad ng Pilipino sa ibayong dagat]]. Dumadalo ang mga tagahanga sa kanyang mga laban sa malaking bilang, habang marami ang sumusubaybay mula sa bahay at sa buong mundo sa kabila ng pagkakaiba ng oras. Inihambing ng mga analista ang kanyang epekto sa pagpapalawak ng tennis sa mga pigura tulad nina [[:en:Li_Na|Li Na]] at [[:en:Ons_Jabeur|Ons Jabeur]].<ref name="mo">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang isang pangarap na nagpasiklab ng fenomeno sa tennis |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Mas naging palakaibigan si Eala sa tour at nakabuo ng mga sumusuportang pagkakaibigan kina [[:en:Iva_Jović|Iva Jović]], [[:en:Zeynep_Sonmez|Zeynep Sonmez]], [[:en:Victoria_Mboko|Victoria Mboko]], [[:en:Eva_Lys|Eva Lys]], [[:en:Leylah_Fernandez|Leylah Fernandez]], at [[:en:Lizette_Cabrera|Lizette Cabrera]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=9 Marso 2026 |title=Ibinunyag ni Alex Eala ang mga kaibigan na kanyang nakilala sa kanyang batang karera sa WTA |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-bares-friends-she-has-made-in-her-young-wta-career-a6035-20260309 |access-date=9 Marso 2026 |website=Spin.ph |language=tl}}</ref> == Karera == === Juniors === Sa edad na 12, nagwagi si Eala sa 2018 [[:en:Les_Petit_As|Les Petits As]] sa Pransya,<ref>{{Cite web |date=January 28, 2018 |title=Lilov & Eala win at Les Petits As |url=https://www.tenniseurope.org/cookies/?returnurl=%2Fnews%2F117748%2FLilov-Eala-win-at-Les-Petits-As |access-date=November 14, 2024 |website=Tennis Europe}}</ref> at nakuha ang kanyang unang under‑18 singles at doubles titles sa ITF Trofeo David Ferrer sa Alicante, Spain.<ref>{{Cite web |last=Payo |first=Jasmine |date=April 25, 2025 |title=Building blocks to success: Rundown of Alex Eala’s best tennis campaigns |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-best-tennis-campaigns/ |access-date=November 14, 2025 |website=Rappler |language=en-US}}</ref> Noong 2019, napanalunan ni Eala ang [[:en:Orange_Bowl_(tennis)|Orange Bowl]] girls’ doubles title kasama si [[:en:Evialina_Laskevich|Laskevich]].<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=December 17, 2019 |title=Better chemistry sparked teen tennis star Alex Eala's win at Orange Bowl Doubles |language=en |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/life/guide/alex-eala-caps-off-2019-with-orange-bowl-doubles-title-a2442-20191217 |access-date=January 12, 2026}}</ref> Noong 2020, nagwagi siya sa [[:en:2020_Australian_Open_–_Girls'_doubles|Australian Open]] girls’ doubles kasama si [[:en:Priska_Madelyn_Nugroho|Nugroho]].<ref>{{Cite web |date=2020-01-31 |title=Eala, Nugroho capture Australian Open girls' doubles title |url=https://www.espn.com/story/_/id/28604688/eala-nugroho-capture-australian-open-girls-doubles-title |access-date=2025-10-08 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Sa 2021 [[:en:2021_French_Open_–_Girls'_doubles|French Open]], nakuha niya ang ikalawang junior Grand Slam doubles title kasama si [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]].<ref>{{Cite news |last=Go |first=Beatrice |date=April 5, 2023 |title=Alex Eala clinches juniors world No. 2 after French Open romp |work=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/alex-eala-ranking-itf-world-juniors-2020/ |access-date=November 16, 2025}}</ref> Noong Hulyo 2021, nagwagi siya ng isahan at dalawahan (kasama si Madison Sieg) sa [[:en:Trofeo_Bonfiglio|Trofeo Bonfiglio]] sa Milan.<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=July 17, 2021 |title=Alex Eala clinches doubles crown, to play singles final in Milan juniors |work=ABS CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/07/17/21/alex-eala-tennis-milan}}</ref> Noong 2022, gumawa siya ng kasaysayan bilang unang Pilipinong nagwagi ng junior Grand Slam singles title sa [[:en:2022_US_Open_–_Girls'_singles|US Open]].<ref>{{Cite web |last=Levinsohn |first=Dan |date=September 10, 2022 |title=Alexandra Eala becomes first Filipina to win a junior Grand Slam singles title at the 2022 US Open |url=https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2022-09-10/alexandra_eala_becomes_first_filipina_to_win_a_junior_grand_slam_singles_title_at_the_2022_us_open.html |access-date=November 14, 2025 |website=US Open}}</ref> === Prupesyonal na karera === ==== 2020 ==== '''Isahan''' Noong 2020, lumahok si Eala sa limang paligsahan ng [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa isahan. Umabot siya sa pangalawang yugto sa W25 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]], W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Castellón]], at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Monastir]]. Natapos naman siya sa unang yugto sa W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|Las Palmas]] at W15 [[:en:2020_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|Melilla]]. ==== 2021 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2021_WTA_Tour|WTA Tour]], unang sumabak si Eala sa [[:en:2021_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami Open]] ngunit hindi siya nakalusot sa qualifying. Gayunpaman, sa [[:en:2021_Winners_Open_–_Singles|Cluj-Napoca 250]], nakapasok siya sa pangunahing draw at umabot hanggang sa pangalawang yugto bago natalo kay [[:en:Mayar_Sherif|Sherif]].<ref name=":5">{{Cite web |title=Tennis Abstract: Alexandra Eala |url=https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 |access-date=December 3, 2025 |website=www.tennisabstract.com}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |title=ITF: Alex Eala Singles |url=https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/activity/ |access-date=December 3, 2025 |website=www.itftennis.com}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala |access-date=February 2, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2021, lumahok si Eala sa dalawang paligsahan ng [[:en:2021_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]] sa dalawahan. Sa W25 Madrid, kasama si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]], nakarating sila sa quarterfinals. Samantala, sa W25 Platja d’Aro, nakipag‑pares siya kay [[:en:Oksana_Selekhmeteva|Selekhmeteva]] at umabot sila hanggang sa finals.<ref name=":6">{{Cite web |title=WTA: Alexandra Eala Doubles Matches |url=https://www.wtatennis.com/players/330332/alexandra-eala/matches?type=D#main-content |access-date=2026-03-26 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==== 2022 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2022_WTA_Tour|WTA Tour]], tampok ang kaniyang pagsabak sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], subalit natalo siya sa unang yugto at sa qualifying na yugto.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2022_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagwagi siya sa W25 Chiang Rai at naging ikalawang puwesto sa W60 Madrid 2. Umabot din siya sa semifinals ng W80 Poitiers, W60 Vitoria‑Gasteiz, at W25 El Espinar.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nakapasok siya sa quarterfinals ng W80 Rancho Santa Fe, W60 Templeton, W25 Madrid, at W25 Chiang Rai 2.<ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Sa WTA Tour, nakapaglaro siya sa [[:en:2022_Miami_Open_–_Women's_doubles|Miami 1000]] at sa qualifying ng [[:en:2022_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref name=":0">{{cite web |last1=Futterman |first1=Matthew |title=Bumalik si Alex Eala sa Miami Open, kung saan nagsimula ang kanyang pangarap na naging tennis phenomenon |url=https://www.nytimes.com/athletic/7124102/2026/03/19/tennis-alex-eala-philippines-miami-open/ |access-date=25 Marso 2026 |website=The Athletic |publisher=The New York Times}}</ref> Sa ITF circuit, lumahok siya sa sampung torneo. Ang pinakamataas na narating niya ay ang semifinals sa W25 Palma del Río kasama si [[:en:Marina_Bassols_Ribera|Ribera]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng pitong torneo at dalawang torneo na nabigo sa maagang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2023 ==== '''Isahan''' Sa [[:en:2023_WTA_Tour|WTA Tour]], lumahok siya sa qualifying ugtong [[:en:2023_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]] ngunit nabigo. Natalo rin siya sa unang yugto ng [[:en:2023_Thailand_Open_–_Singles|Thailand 250]], [[:en:2023_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]], [[:en:2023_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]], at [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Singles|Monastir 250]]. Lumaban din siya bilang wildcard sa [[:en:2023_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]] at [[:en:2023_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakamit niya ang dalawang pinakamalalaking tagumpay sa isahan: una sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(April–June)|W15 Yecla]] at kasunod sa [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Roehampton]].<ref>{{Cite news |last=Mina |first=Rosy |date=June 4, 2023 |title=Alex Eala claims third ITF crown at W25 Yecla in Spain |url=https://www.abs-cbn.com/sports/06/04/23/tennis-alex-eala-claims-third-itf-crown-at-w25-yecla |access-date=November 7, 2025 |work=ABS CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=August 13, 2023 |title=Alex Eala wins fourth ITF title, rules W25 Roehampton |url=https://sports.inquirer.net/523461/alex-eala-wins-fourth-itf-title-rules-w25-roehampton |access-date=November 7, 2025 |website=Inquirer.net |language=en-US}}</ref> Nakarating siya sa finals ng [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(July–September)|W25 Aldershot]] at [[:en:2023_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(October–December)|W40 Petange]]; sa semifinals ng [[:en:2023_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|W100 Vitoria-Gasteiz]] at [[:en:2023_Engie_Open_Nantes_Atlantique_–_Singles|W60 Nantes]]; at sa quarterfinals ng [[:en:2023_Women's_TEC_Cup_–_Singles|W60 Barcelona]] at [[:en:2023_Ando_Securities_Open_–_Singles|W100 Tokyo]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Nagtapos siya sa ika-191 na puwesto sa pagtatapos ng taon.<ref>{{Cite news |last=Satumbaga-Villar |first=Kristel |date=September 20, 2023 |title=Eala improves to career-high No. 191 in WTA rankings |url=https://mb.com.ph/2023/9/20/eala-improves-to-career-high-no-191-in-wta-rankings |access-date=November 7, 2025 |website=Manila Bulletin}}</ref> '''Dalawahan''' Noong 2023, lumahok si Eala sa mga torneo ng ITF at WTA sa dalawahan. Umabot siya sa apat na semifinals (W60 Trnava, W100 Tokyo, W25 Aldershot, W40 Petange), nakapasok sa apat na quarterfinals (W25 Zaragoza, W100 Vitoria-Gasteiz, W25 Roehampton, W60 Glasgow), at ilang beses na nakarating sa nangyugto kabilang ang [[:en:2023_Jasmin_Open_–_Doubles|Monastir 250]]. Karamihan sa mga torneo ay ginanap sa matitigas na korte maliban sa W60 Chiasso, isang palaro na ginanap sa luwad.<ref name=":6" /> ==== 2024 ==== '''Isahan''' Noong 2024, hindi nakalusot si Eala sa qualifiers ng apat na Grand Slam ([[:en:2024_Australian_Open_–_Women's_singles_qualifying|Australian Open]], [[:en:2024_French_Open_–_Women's_singles_qualifying|French Open]], [[:en:2024_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles_qualifying|Wimbledon]], [[:en:2024_US_Open_–_Women's_singles_qualifying|US Open]]). Ang pinakamagandang resulta niya ay ang quarterfinal sa [[:en:2024_Veneto_Open_–_Singles|Veneto 125]] laban kay [[:en:Sara_Errani|Errani]].<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_WTA_Tour|WTA Tour]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] at [[:en:2024_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]]. Nabigo siya sa unang yugto ng [[:en:2024_Guadalajara_Open_Akron_–_Singles|Guadalajara 500]], [[:en:2024_Abu_Dhabi_Open_–_Singles|Abu Dhabi 500]], at sa qualifiers ng [[:en:2024_Ningbo_Open_–_Singles|Ningbo 500]]. Hindi siya nakalusot sa qualifiers ng [[:en:2024_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] at [[:en:2024_Jiangxi_Open_–_Singles|Jiangxi 250]]. Bukod sa semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]], umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Oeiras 125]] at [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], ngunit natalo sa unang yugto ng [[:en:2024_Makarska_International_Championships_–_Singles|Makarska 125]] at [[:en:2024_Polish_Open_–_Singles|Warsaw 125]].<ref name=":2" /><ref name=":4" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nakuha niya ang unang malaking titulo sa W100 [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Singles|Vitoria-Gasteiz]], tinalo si [[:en:Victoria_Jiménez_Kasintseva|Kasintseva]] sa final. Umabot din siya sa semifinals ng W100 [https://en.wikipedia.org/wiki/2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_%E2%80%93_Singles Dubai] at W50 [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|Indore]], at sa quarterfinals ng W100 Takasaki, W100 Cary, W100 Landisville, W75 Porto, at W75 Trnava. Nabigo naman siya nang maaga sa W75 Zagreb at W60 Bellinzona.<ref name=":5" /><ref name=":2" /><ref name=":4" /> '''Dalawahan''' Noong 2024, nagpakita si Eala ng matatag na kampanya sa dalawahan. Sa WTA, ang pinakamalalim niyang resulta ay ang semifinals sa [[:en:2024_Canberra_Tennis_International_–_Women's_doubles|Canberra 125]] kasama si [[:en:Laura_Pigossi|Pigossi]]. Nagkaroon din siya ng limang quarterfinal finishes: sa [[:en:2024_Ningbo_Open|Ningbo 500]] kasama si [[:en:Liang_En-shuo|Liang]], sa [[:en:2024_Polish_Open_–_Doubles|Warsaw 125]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sa [[:en:2024_Guadalajara_125_Open_–_Doubles|Guadalajara 125]] kasama si [[:en:Kimberly_Birrell|Birrell]], sa [[:en:2024_Al_Habtoor_Tennis_Challenge_–_Doubles|W100 Dubai]] kasama si [[:en:Valentini_Grammatikopoulou|Grammatikopoulou]], at sa [[:en:2024_Porto_Women's_Indoor_ITF_3_–_Doubles|W75 Porto 3]] kasama si [[:en:Alicia_Barnett|Barnett]]. Bukod dito, nagtalo siya sa unang yugto sa [[:en:2024_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] (kasama si [[:en:Taylah_Preston|Preston]]).<ref name=":72" /><ref name=":0" /> Sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF circuit]], nagtala si Eala ng tatlong titulo: una sa [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W50 Pune]] kasama si [[:en:Darja_Semeņistaja|Semenistaja]], sinundan ng magkasunod na panalo kasama si [[:en:Estelle_Cascino|Cascino]] sa [[:en:2024_Open_de_Seine-et-Marne_–_Doubles|W75 Croissy-Beaubourg]] at [[:en:2024_Open_Araba_en_Femenino_–_Doubles|W100 Vitoria-Gasteiz]]—ang pinakamataas na titulo niya sa ITF. Umabot din siya sa semifinals ng [[:en:2024_ITF_Women's_World_Tennis_Tour_(January–March)|W75 Trnava]] kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]].<ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 27, 2024 |title=Alex Eala cops W50 Pune doubles title with Latvian partner |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/549446/alex-eala-cops-w50-pune-doubles-title-with-latvian-partner |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=March 31, 2024 |title=Eala, partner rule W75 Croissy-Beaubourg doubles tilt |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2024/03/31/2344255/eala-partner-rule-w75-croissy-beaubourg-doubles-tilt |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=July 21, 2024 |title=Alex Eala wins singles and doubles titles at W100 Vitoria-Gasteiz |language=en |website=INQUIRER.net |url=https://sports.inquirer.net/575666/alex-eala-also-wins-singles-title-at-w100-vitoria-gasteiz |access-date=November 10, 2025}}</ref><ref name=":6" /> ==== 2025 ==== '''Isahan''' Noong 2025, umakyat si Eala mula No. 147 tungo sa career-high No. 50 matapos lumahok sa 27 torneo.<ref name=":4" /> Ang pinakamalaking tagumpay ay dumating sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]], kung saan tinalo ang world No. 2 [[:en:Iga_Świątek|Świątek]] sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Jessica_Pegula|Pegula]] sa semifinals. Sa damo, nakarating sa unang WTA final sa [[:en:2025_Eastbourne_Open_–_Women's_singles|Eastbourne 250]], ngunit natalo kay [[:en:Maya_Joint|Joint]]. Sa [[:en:2025_US_Open_–_Women's_singles|US Open]], nakamit ang unang panalo sa main draw at umabot sa ikalawang ugtolaban kay [[:en:Cristina_Bucșa|Bucșa]]. Pagkaraan nito, tinamo ang unang propesyonal na titulo sa [[:en:2025_Guadalajara_125_Open_–_Singles|Guadalajara 125]], tinalo si [[:en:Panna_Udvardy|Udvardy]] sa final.<ref name=":4" /> Nagtala rin siya ng matatag na hinatnan sa mga sumusunod na paligsahan: quarterfinals sa [[:en:2025_SP_Open_–_Singles|São Paulo 250]] laban kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]], semifinal sa [[:en:2025_Jingshan_Tennis_Open_–_Women's_singles|Jingshan 125]] laban kay [[:en:Lulu_Sun|Sun]] at sa [[:en:2025_Canberra_Tennis_International_–_Women's_singles|Canberra 125]] laban kay [[:en:Wei_Sijia|Sijia]], at quarterfinals sa [[:en:2025_Ilkley_Open_–_Women's_singles|Ilkley 125]] laban kay [[:en:Rebecca_Marino|Marino]] at sa [[:en:2025_Suzhou_WTA_125_–_Singles|Suzhou 125]] laban kay [[:en:Viktorija_Golubic|Golubic]]. Umabot sa pangalawang yugto sa [[:en:2025_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]] laban kay Świątek, at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Singles|Hong Kong 250]] laban kay [[:en:Victoria_Mboko|Mboko]]. Sa iba pang palihsahan nakarating sa pangalawang yugto ng [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Singles|Mumbai 125]] laban kay [[:en:Mai_Hontama|Hontama]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Singles|Oeiras 125]] laban kay Udvardy.<ref name=":4" /> Gayunpaman, marami ring maagang pagkabigo ang natala niya sa taon. Natalo sa unang ugtong [[:en:2025_French_Open_–_Women's_singles|French Open]] kay [[:en:Emiliana_Arango|Arango]], ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_singles|Wimbledon]] kay [[:en:Barbora_Krejčíková|Krejčíková]], at ng [[:en:2025_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]] sa qualifying kay [[:en:Jana_Fett|Fett]]. Natalo siya sa unang yugtong [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]] kay [[:en:Marta_Kostyuk|Kostyuk]], ng [[:en:2025_Canadian_Open_–_Women's_singles|Montreal 1000]] kay [[:en:Markéta_Vondroušová|Vondroušová]], at sa qualifying ng [[:en:2025_Wuhan_Open_–_Singles|Wuhan 1000]] kay [[:en:Moyuka_Uchijima|Uchijima]]. Natalo siys sa unang yugto ng [[:en:2025_Nottingham_Open_–_Women's_singles|Nottingham 250]] kay [[:en:Magda_Linette|Linette]], ng [[:en:2025_Singapore_Tennis_Open_–_Singles|Singapore 250]] kay [[:en:Simona_Waltert|Waltert]], ng [[:en:2025_Japan_Women's_Open_–_Singles|Osaka 250]] kay [[:en:Tereza_Valentová|Valentová]], ng [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Singles|Guangzhou 250]] kay [[:en:Claire_Liu|Liu]], at sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_singles|Birmingham 250]] kay [[:en:Linda_Fruhvirtová|Fruhvirtová]].<ref name=":4" /> Sa [[:en:2025_ITF_Women's_World_Tennis_Tour|ITF]], tatlong torneo ang nilaro ngunit lahat ay nagtapos sa pangalawang yugto: W100 [[:en:2025_Bengaluru_Open_–_Singles|Bengaluru]] laban kay [[:en:Dalila_Jakupović|Jakupović]], W75 Trnava 1 laban kay [[:en:Céline_Naef|Naef]], at W75 Trnava 2 laban kay [[:en:Valentina_Ryser|Ryser]].<ref name=":2" /> '''Dalawahan''' Noong 2025, lumahok si Eala sa iba’t ibang antas ng WTA Tour sa dalawahan.<ref name=":6" /> Pinakamahusay ang kanyang kampanya sa [[:en:2025_Guangzhou_Open_–_Doubles|Guangzhou 250]], kung saan umabot siya sa semifinals kasama si [[:en:Nadiia_Kichenok|Kichenok]]. Nakarating din siya sa quarterfinals ng [[:en:2025_Italian_Open_–_Women's_doubles|Italian 1000]] kapareha si [[:en:_Coco_Gauff|Coco Gauff]].<ref name=":6" /> Sa mga Grand Slam, umabot siya sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_French_Open_–_Women's_doubles|French Open]] kasama si [[:en:Renata_Zarazúa|Zarazúa]], at natalo sa unang yugto ng [[:en:2025_Wimbledon_Championships_–_Women's_doubles|Wimbledon]] kasama si [[:en:Eva_Lys|Lys]].<ref name=":6" /> Lumahok din siya sa [[:en:2025_Birmingham_Open_–_Women's_doubles|Birmingham 250]] kasama si [[:en:Rebeka_Masarova|Masarova]] at sa [[:en:2025_Hong_Kong_Tennis_Open_–_Doubles|Hong Kong 250]] kasama si [[:en:Chan_Hao-ching|Hao-ching]], kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> Sa mga challengers, nakapaglaro siya sa [[:en:2025_Mumbai_Open_–_Doubles|Mumbai 125]] kasama si [[:en:_Tsao_Chia-yi|Chia-yi]] at sa [[:en:2025_Oeiras_Ladies_Open_–_Doubles|Oeiras 125]] kasama si [[:en:Katie_Volynets|Volynets]], na kapwa nagtapos sa unang yugto.<ref name=":6" /> ==== 2026 ==== '''Isahan''' Sinimulan ni Eala ang kanyang [[:en:2026_WTA_Tour|2026 season]] nang may matibay na simula sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_singles|Auckland 250]]'', kung saan umabot siya sa semifinals bago natalo kay [[:en:Wang_Xinyu|Wang]].<ref>{{cite news |last=Satumbaga-Villar|first=Krystel|date=January 10, 2026|title=Alex Eala succumbs to Chinese rival in Auckland semis|url=https://mb.com.ph/2026/01/10/alex-eala-succumbs-to-chinese-rival-in-auckland-semis|work=The Manila Bulletin|access-date=January 10, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_singles|Australian Open]]'', nabigo siya sa unang round ng singles.<ref>{{cite news |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 19, 2026 |title=Alex Eala exits Australian Open first round |work=Inquirer.net |url=https://sports.inquirer.net/659094/alex-eala-exits-australian-open-first-round-falls-to-alycia-parks}}</ref> Lumaban siya sa ''[[:en:2026_Philippine_Women's_Open_–_Singles|Philippines 125]]'' bilang wildcard at nakapasok sa quarterfinals bago matalo kay [[:en:Camila_Osorio|Osorio]].<ref>{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=January 29, 2026 |title=Alex Eala exits WTA Philippine Open, bows to Camila Osorio |url=https://sports.inquirer.net/660715/alex-eala-exits-wta-philippine-open-bows-to-camila-osorio |work=Philippine Daily Inquirer |access-date=January 29, 2026}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open|Abu Dhabi 1000]]'', umabot siya sa quarterfinals ngunit natalo kay [[:en:Ekaterina_Alexandrova|Alexandrova]].<ref>{{Cite news |last=Gasgonia |first=Dennis |date=February 5, 2026 |title=Natalo si Alex Eala sa quarterfinals ng Abu Dhabi laban kay Alexandrova ng Russia |url=https://www.abs-cbn.com/sports/2026/2/5/alex-eala-bows-out-of-abu-dhabi-quarterfinals-in-loss-to-russia-s-alexandrova-2244 |work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Qatar_TotalEnergies_Open_–_Singles|Qatar 1000]]'', nabigo siya sa unang yugto.<ref>{{Cite news |last=Reyes |first=Kate |date=February 9, 2026 |title=Alex Eala exits Qatar Open after falling to Tereza Valentova |website=Spin.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-exits-qatar-open-after-falling-to-tereza-valentova-a5019-20260209 |access-date=February 9, 2026}}</ref> Nakapasok siya sa quarterfinals ng ''[[:en:2026_Dubai_Tennis_Championships_–_Women's_singles|Dubai 1000]]'' bago natalo kay [[:en:Coco_Gauff|Gauff]].<ref>{{Cite news |last=Ballesteros |first=Jan |date=February 19, 2026 |title=Alex Eala succumbs to world No. 4 Coco Gauff in Dubai quarterfinals |website=onesports.ph |url=https://onesports.ph/more-sports/article/41325/alex-eala-succumbs-to-world-no-4-coco-gauff-in-dubai-quarterfinals-1 |access-date=February 19, 2026}}</ref> Sa tinaguriang ''Sunshine Double{{Efn|Ang Sunshine Double ay ang magkasunod na torneo ng Indian Wells Masters at Miami Open, dalawang prestihiyosong ATP Masters 1000 at WTA 1000 na ginaganap tuwing Marso. Nagsisimula ito sa California at nagtatapos sa Florida, at kilala ang tatlong linggong yugto na ito sa maaraw na panahon at mahigpit na iskedyul. Itinuturing itong pinakamahalagang serye ng pinagsamang mga torneo sa labas ng Grand Slams.}}'' na ''[[:en:2026_BNP_Paribas_Open|Indian Wells 1000]]'' at ''[[:en:2026_Miami_Open_–_Women's_singles|Miami 1000]]'', umabot siya sa ika-apat na round sa parehong torneo bago natalo kina [[:en:Linda_Noskova|Noskova]] at [[:en:Karolína_Muchová|Muchová]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=March 11, 2026 |title=Alex Eala bows out of Indian Wells with loss to Linda Nosková |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/11/tennis-alex-eala-bows-out-of-indian-wells-with-loss-to-linda-noskov-1231 |access-date=March 11, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref><ref>{{Cite news |date=Marso 24, 2026 |title=Alex Eala natanggal sa Miami Open matapos matalo kay Karolína Muchová |work=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/3/24/alex-eala-bows-out-of-miami-open-0012 |access-date=Marso 24, 2026}}</ref> Sa mga korteng luwad ng Europa, nakarating si Eala sa ikalawang yugto ng [[:en:2025_Upper_Austria_Ladies_Linz_–_Singles|Linz 500]] kung saan siya ay tinalo ni [[:en:Jelena_Ostapenko|Ostapenko]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=2026-04-08 |title=Eala nabigo matapos manguna ng 5-1 sa ikalawang set kontra Ostapenko, lumabas sa Linz Open |url=https://www.philstar.com/sports/2026/04/08/2519713/eala-squanders-5-1-second-set-lead-vs-ostapenko-exits-linz-open |access-date=2026-04-08 |website=Philstar.com}}</ref> Sa unang yugto ng [[:en:2026_Porsche_Tennis_Grand_Prix_–_Singles|Stuttgart 500]], siya ay pinatalsik ni [[:en:Leylah_Fernandez|Fernandez]].<ref>{{Cite news |date=2026-04-15 |title=Alex Eala natanggal sa Stuttgart Open matapos matalo kay Leylah Fernandez |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/4/15/alex-eala-stuttgart-open-0040 |access-date=2026-04-15 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_singles|Madrid 1000]], siya ay natalo ni [[:en:Elise_Mertens|Mertens]].<ref>{{Cite news |last= |first= |date=April 24, 2026 |title=Nagpatuloy ang hirap ni Alex Eala sa clay matapos ang pagkatalo sa Round of 64 laban kay Elise Mertens sa Madrid Open |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/985231/alex-eala-s-clay-struggles-continue-after-round-of-64-loss-to-elise-mertens-in-madrid-open/story/ |access-date=April 24, 2026 |website=GMA News Online |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=April 24, 2026 |title=Alex Eala suffers second round defeat to Elise Mertens at Mutua Madrid Open |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/48579925/alex-eala-suffers-second-round-defeat-elise-mertens-mutua-madrid-open |access-date=April 24, 2026 |website=ESPN.com |language=en}}</ref> Natalo siya kay [[:en:Elena_Rybakina|Rybakina]] sa ikatlong yugto ng [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_singles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=May 10, 2026 |title=Alex Eala bows out of Italian Open with loss to Rybakina |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/10/tennis-alex-eala-bows-out-of-italian-open-with-loss-to-rybakina-2341 |work=ABS CBN News}}</ref> Sa sumunod na linggo, siya ay nabigo sa unang round ng [[:en:2026_Internationaux_de_Strasbourg_–_Singles|Strasbourg 500]] matapos matalo kay [[:en:Oleksandra_Oliynykova|Oliynykova]].<ref>{{Cite news |last=Castillejo|first=Dyan|date=May 18, 2026|title=Alex Eala exits Strasbourg in first-round defeat to Oleksandra Oliynykova|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/18/alex-eala-exits-strasbourg-in-loss-to-oliynykova-2339|work=ABS-CBN News|access-date=May 18, 2026}}</ref> Sa [[:en:2026_French_Open_–_Women's_singles|French Open]], siya ay natalo sa unang round laban kay [[:en:Iva_Jovic|Jovic]].<ref>{{Cite news |last=France-Presse |first=Agence |date=May 26, 2026 |title=Umatras si Alex Eala sa French Open matapos matalo kay Iva Jovic |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/5/26/tennis-alex-eala-exits-french-open-with-loss-to-iva-jovic-1857 |access-date=May 26, 2026 |work=ABS-CBN Sports}}</ref> ''' Dalawahan''' Sa ''[[:en:2026_ASB_Classic_–_Women's_doubles|Auckland 250]]'', nakipagtambal si Eala kay [[:en:Iva_Jovic|Jović]] at umabot sila sa semifinals bago natalo kina [[:en:Xu_Yifan|Xu]] at [[:en:Yang_Zhaoxuan|Yang]].<ref>{{Cite news|url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/9/tennis-alex-eala-iva-jovic-exit-asb-classic-doubles-1819|title=Alex Eala, Iva Jovic exit ASB Classic doubles|last=Castillejo|first=Dyan|date=January 9, 2026|access-date=January 9, 2026|work=ABS-CBN News}}</ref> Sa ''[[:en:2026_Australian_Open_–_Women's_doubles|Australian Open]]'', nakipares siya kay [[:en:Ingrid_Martins|Martins]], ngunit hindi sila nakalusot sa unang round matapos matalo sa kanilang pambungad na laban.<ref>{{Cite news |last=Naredo |first=Camille B. |date=January 20, 2026 |title=Eala, Martins ousted in first round of Australian Open doubles |url=https://www.abs-cbn.com/sports/othersports/2026/1/20/tennis-eala-martins-ousted-in-first-round-of-australian-open-doubles-1839 |access-date=January 20, 2026 |work=ABS-CBN News}}</ref> Samantala, sa ''[[:en:2026_Abu_Dhabi_Open_–_Doubles|Abu Dhabi 1000]]'', nakipagtambal siya kay [[:en:Janice_Tjen|Tjen]] at nakaabot sila sa semifinal, ngunit natalo sa duo nina [[:en:Tereza_Mihalíková|Mihalíková]] at [[:en:Olivia_Nicholls|Nicholls]].<ref>{{Cite news |last=Villanueva |first=Ralph Edwin |date=February 6, 2026 |title=Eala, Tjen get boot in Abu Dhabi Open semis |website=Philstar.com |url=https://www.philstar.com/sports/2026/02/06/2506287/eala-tjen-get-boot-abu-dhabi-open-semis |access-date=February 6, 2026}}</ref> Si Eala, kasama si [[:en:Zeynep_Sönmez|Sönmez]], ay naalis sa ikalawang yugto ng [[:en:2026_Mutua_Madrid_Open_–_Women's_doubles|Madrid 1000]].<ref>{{cite news |last=Reyes |first=Kate M. |date=25 Abril 2026 |title=Alex Eala, Zeynep Sonmez ousted in Madrid Open doubles |website=SPIN.ph |url=https://www.spin.ph/tennis/alex-eala-zeynep-sonmez-ousted-in-madrid-open-doubles-a5019-20260425 |access-date=25 Abril 2026}}</ref> Kasama si [[:en:Hailey_Baptiste|Baptiste]], nabigo rin siya sa unang yugtong [[:en:2026_Italian_Open_–_Women's_doubles|Rome 1000]].<ref>{{Cite news |last=Montejo |first=Mark Rey |date=May 12, 2026 |title=Grand Slam doubles champs too much for Eala, Baptiste |url=https://mb.com.ph/2026/05/12/grand-slam-doubles-champs-too-much-for-eala-baptiste |access-date=May 12, 2026 |website=Manila Bulletin |language=en}}</ref> == Estilo ng Paglalaro == Si Eala ay isang agresibong baseliner, gamit ang kanyang forehand upang kontrolin ang mga rally at ang kanyang matatag na two‑handed backhand upang pamahalaan ang mga palitan.<ref>{{Cite web |last=Tignor |first=Steve |date=March 26, 2025 |title=Is Nadal Academy prodigy Alexandra Eala the next tennis star? |url=https://www.tennis.com/news/articles/nadal-academy-prodigy-alexandra-eala-next-tennis-star |website=Tennis.com |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Ang kanyang kaliwang kamay na topspin ay nagtutulak sa mga kalaban nang malalim, habang ang kanyang return game ay isang lakas dahil sa mahusay na pagbabasa ng galaw. Ang kanyang serve ang nananatiling pangunahing kahinaan, madalas kulang sa bilis at pagbabago, bagaman mahusay siya sa hard courts.<ref>{{Cite web |last=Caramoan |first=Miguel Alfonso |date=January 19, 2026 |title=What’s next for Alex Eala after 2026 Australian Open first-round exit? |url=https://www.espn.ph/tennis/story/_/id/47658308/what-next-alex-eala-2026-australian-open-first-round-exit |website=ESPN |language=en|access-date=January 24, 2026}}</ref> Binibigyang-diin ng mga analyst ang pagpapabuti ng kanyang serve, pagdaragdag ng taktikal na pagkakaiba-iba, at pagpapalakas ng pisikal na lakas bilang susi sa karagdagang tagumpay.<ref>{{Cite news |last=Sotelo |first=Andre |date=February 6, 2026 |title=What Alex Eala Still Needs to Win a WTA Grand Slam |url=https://sportsnewsph.com/what-alex-eala-still-needs-to-win-a-wta-grand-slam |access-date=February 6, 2026 |website=Sports News Philippines |language=en}}</ref> Nakamit na niya ang ilang mahahalagang tagumpay, kabilang ang pagiging unang Pilipino na umabot sa WTA 1000 Semifinals at tinalo ang tatlong major champions sa [[:en:2025_Miami_Open_–_Women's_singles|2025 Miami Open]]<ref name=":Gulf">{{Cite web |title=What Alexandra Eala Needs to Win Titles and Beat Top Players |url=https://gulfnews.com/sport/tennis/what-alexandra-eala-needs-to-win-titles-and-beat-top-players-1.500440043 |access-date=March 11, 2026 |website=Gulf News}}</ref> Itinatampok ng mga dating propesyonal na sina [[:en:Greg_Rusedski|Greg Rusedski]], [[:en:Andrea_Petkovic|Andrea Petkovic]], at [[:en:Martina_Navratilova|Martina Navratilova]] ang pangangailangan ng mas malakas na serve, mas maaasahang laro, at mas maraming pagkakaiba-iba, kasabay ng mas mahusay na kondisyon ng katawan.<ref>{{Cite web |date=March 10, 2026 |title=Alex Eala told where she can improve: Martina Navratilova offers advice |url=https://www.tennis365.com/tennis-news/alex-eala-told-where-she-can-improve-martina-navratilova-offers-advice |access-date=March 11, 2026 |website=Tennis365 |language=en}}</ref> Sa kanyang matibay na baseline game, katatagan, at suporta ng mga tagahanga, kinokonklusyon ng mga analyst na mayroon siyang pundasyon upang makipagtagisan para sa malalaking titulo, ngunit ang kanyang pangmatagalang tagumpay ay nakasalalay sa pagbabagong-anyo ng kanyang serve bilang isang sandata.<ref name=":Gulf" /> === Laban sa Top 20 manlalaro ng WTA === ==== Mga Panalo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Coco Gauff || 6-2, 2-0 RET || 1.46 || 68.0% || 58.8% || 50.0% |- | Dubai – Hard (2026) || Jasmine Paolini || 6-1, 7-6(5) || 1.32 || 63.1% || 73.2% || 50.0% |- | US Open – Hard (2025) || Clara Tauson || 6-3, 2-6, 7-6(11) || 0.97 || 68.1% || 59.4% || 43.3% |- | Eastbourne – Grass (2025) || Jelena Ostapenko || 0-6, 6-2, 3-2 RET || 1.08 || 63.5% || 57.6% || 63.2% |- | Miami – Hard (2025) || Iga Swiatek || 6-2, 7-5 || 1.27 || 66.7% || 52.3% || 50.0% |- | Miami – Hard (2025) || Madison Keys || 6-4, 6-2 || 1.32 || 66.1% || 58.5% || 52.4% |} ==== Mga Talo ==== {| class="wikitable" ! Torneo (Taon) !! Kalaban (Ranggo) !! Resulta !! DR !! 1stIn !! 1st% !! 2nd% |- | Rome – Clay (2026) || Elena Rybakina || 4-6, 3-6 || 0.80 || 67.1% || 56.9% || 44.0% |- | Miami – Hard (2026) || Karolina Muchova || 0-6, 2-6 || 0.39 || 52.4% || 36.4% || 50.0% |- | Indian Wells – Hard (2026) || Linda Noskova || 2-6, 0-6 || 0.36 || 56.8% || 36.0% || 47.4% |- | Dubai – Hard (2026) || Coco Gauff || 0-6, 2-6 || 0.61 || 57.5% || 30.4% || 41.2% |- | Abu Dhabi – Hard (2026) || Ekaterina Alexandrova || 3-6, 3-6 || 0.79 || 69.8% || 45.5% || 52.6% |- | Wimbledon – Grass (2025) || Barbora Krejcikova || 6-3, 2-6, 1-6 || 0.82 || 54.3% || 50.0% || 50.0% |- | Madrid – Clay (2025) || Iga Swiatek || 6-4, 4-6, 2-6 || 0.77 || 69.0% || 50.7% || 41.9% |- | Miami – Hard (2025) || Jessica Pegula || 6-7(3), 7-5, 3-6 || 0.87 || 72.5% || 62.2% || 42.9% |} == Ibang larangan == ===Pambansang koponan=== Kinatawan ni Eala ang [[Pilipinas]] sa iba’t ibang pandaigdigang torneo. Nakakuha siya ng mga medalya sa [[:en:Tennis_at_the_2021_SEA_Games|SEA Games 2021]] (pilak sa singles, team, at mixed doubles), at sa [[:en:Tennis_at_the_2022_Asian_Games|Asian Games 2022]] (pilak sa singles at mixed doubles).<ref name=":7">{{cite news |last1=Carandang |first1=Justin Kenneth |date=May 20, 2022 |title=Tennis ace Alex Eala settles for bronze in women's singles |work=[[GMA News]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/sports/othersports/832339/tennis-ace-alex-eala-settles-for-bronze-in-women-s-singles/story/ |url-status=live |access-date=March 25, 2025 |archive-url= |archive-date=}}</ref><ref name=":8">{{cite news |last=Payo |first=Jasmine |date=September 29, 2023 |title=Alex Eala bags 2nd Asian Games bronze with Alcantara in doubles |language=en-US |work=[[Rappler]] |url=https://www.rappler.com/sports/tennis-semifinal-results-mixed-doubles-alex-eala-francis-casey-alcantara-asian-games-september-29-2023/ |url-status=live |access-date=September 10, 2025 |archive-url= |archive-date= }}</ref> Noong 2024, pinangunahan niya ang koponan sa 5–0 panalo sa Group II, na nagresulta sa promosyon sa Group I.<ref name=":12">{{Cite web |last=Morales |first=Luisa |date=December 2, 2024 |title=Alex Eala relishes leading Team Philippines to BJK Cup promotion in Bahrain |url=https://onesports.ph/more-sports/article/26898/alex-eala-relishes-leading-team-philippines-to-bjk-cup-promotion-in-bahrain |url-status=live |archive-url= |archive-date= |access-date=October 13, 2025 |website=One Sports |language=en}}</ref> Sa [[:en:Tennis_at_the_2025_SEA_Games|SEA Games 2025]], nagwagi siya ng gintong medalya sa women's singles, pati tansong medalya sa mixed doubles at team events.<ref name=":13">{{Cite web |last=Agcaoili |first=Lance |date=December 18, 2025 |title=Alex Eala wins SEA Games tennis gold, ends long drought for PH |url=https://sports.inquirer.net/655069/alex-eala-wins-sea-games-tennis-gold-ends-long-drought-for-ph |archive-url= |archive-date= |access-date=December 18, 2025 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> ===Mga Eksibisyon na Laro=== ====Singles: 1 (titles)==== {|class="wikitable" !Resulta !{{ns}}Petsa{{ns}} !Torneo !Uri ng Korte !Kalaban !Iskor |- |Panalo | Enero 2026 |[[:en:Kooyong_Classic|Kooyong Classic]], Melbourne, Australia |Matigas na Korte |[[:en:Donna Vekić|Donna Vekić]] |6–3, 6–4 |} === Mga sponsorship === Simula pagkabata, sinuportahan si Eala ng [[:en:Globe_Telecom|Globe Telecom]],<ref>{{Cite web |date=July 25, 2025 |title=Alex Eala Opens Up About Life |url=https://www.globe.com.ph/about-us/newsroom/corporate/alex-eala-meet-and-greet}}</ref> at kalaunan ay nagkaroon ng mga endorsement mula sa [[:en:Babolat|Babolat]], [[:en:Nike,_Inc.|Nike]], at [[:en:Bank_of_the_Philippine_Islands|BPI]],<ref>{{Cite web|title=Champ’s choice: Alex Eala signs up as BPI’s newest endorser|url=https://bilyonaryo.com/2023/01/25/champs-choice-alex-eala-signs-up-as-bpis-newest-endorser/money/}}</ref> bago naging brand ambassador ng [[:en:Milo_(drink)|Milo]] noong 2026.<ref>{{Cite web |date=February 23, 2026 |title=MILO Active Pilipinas launched with Eala as new ambassador |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/milo-active-pilipinas-launched-with-eala-as-new-ambassador.html}}</ref> === Mga parangal === Kinilala si Eala ng [[:en:Philippine_Sportswriters_Association|Philippine Sportswriters Association]] sa walong pagkakataon sa [[:en:PSA_Annual_Awards|PSA Annual Awards]], kabilang ang parangal na ''Athlete of the Year'' noong 2026.<ref>Citations for Eala's PSA Annual Awards: *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 25, 2019 |title=Top PH athletes share limelight in PSA Awards 2019 |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/sports/224351-philippine-athletes-sportswriters-association-awards-2019/ |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Gionco |first=Mark |date=February 29, 2020 |title=PH tennis rising star Alex Eala to be feted at PSA Awards |url=https://sports.inquirer.net/387640/ph-tennis-rising-star-alex-eala-to-be-feted-at-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=March 12, 2021 |title=PSA to honor tennis star Eala, boxing champs Casimero, Taduran |work=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2021/3/12/psa-to-honor-tennis-star-eala-boxing-champs-casimero-taduran |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 27, 2022 |title=Scribes fete world-class PH boxers |language=en |website=Manila Bulletin |url=https://mb.com.ph/2022/02/27/scribes-fete-world-class-ph-boxers/ |url-status=live |access-date=October 12, 2025 |archive-url= |archive-date=}} *{{Cite news |date=February 12, 2023 |title=PSA Awards: Young Alex Eala to be recognized with President's Award |language=en-US |website=Tiebreaker Times |url=https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/psa-awards-young-alex-eala-to-be-recognized-with-presidents-award/261823 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=February 10, 2023 |title=Eala recipient of PSA Prexy Awards |work=The Philippine Star |url=https://www.philstar.com/sports/2023/02/10/2243942/eala-recipient-psa-prexy-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=January 24, 2024 |title=Alex Eala, Tots Carlos to be recognized in PSA Awards |website=ABS-CBN News |url=https://www.abs-cbn.com/sports/01/15/24/alex-eala-tots-carlos-to-be-recognized-in-psa-awards |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Malanum |first=Jean |date=October 9, 2025 |title=Eala tops PSA achievers for September |language=en |website=Philippine News Agency |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1260619 |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |date=October 9, 2025 |title=Eala leads PSA's September honorees |language=en |website=SunStar Publishing Inc. |url=https://www.sunstar.com.ph/davao/sports/eala-leads-psas-september-honorees |access-date=October 12, 2025}} *{{Cite news |last=Dioquino |first=Delfin |date=February 17, 2026 |title=Alex Eala hails PSA Athlete of the Year award a proof of PH tennis' rise |language=en-US |website=Rappler |url=https://www.rappler.com/people/athletes/alex-eala-hails-athlete-of-year-award-proof-tennis-rise-philippines/ |access-date=February 17, 2026}}</ref> Noong 2021, isinama siya ng [[:en:Tatler_Asia|''Tatler Asia'']] sa talaan ng mga pinakamataas ang impluwensya na tao sa Asya.<ref>{{cite news |title=Asia's Most Influential Philippines 2021 |url=https://www.tatlerasia.com/list/ami/ph?page=3&industry=all&region=ph&year=2021}}</ref> Noong Abril 2025, ginawaran si Eala ng ''Premios Tanglaw'' ng [[:en:Embassy_of_the_Philippines|Embahada ng Pilipinas]] sa Madrid bilang pagkilala sa kanyang ambag sa [[:en:Philippines–Spain_relations|ugnayan ng Pilipinas at Espanya]].<ref>{{cite news |date=April 2025 |title=Premios Tanglaw honoring Alex Eala |url=https://manilastandard.net/sports/314707229/premios-tanglaw-eala}}</ref> Siya ay kinilala ng Forbes Asia bilang isa sa kanilang 2026 [[:en:Forbes_30_Under_30|30 Under 30]] icon sa Libangan at Isports dahil sa kanyang pag-angat ng Pilipinas sa pandaigdigang tennis.<ref>{{Cite news |last=Watson |first=Rana Wehbe |date=May 27, 2026 |title=30 Under 30 Asia’s Next Icons: The Gen Z Athletes And Music Artists Rewriting The Playbook |work=Forbes Asia |url=https://www.forbes.com/sites/ranawehbe/2026/05/27/30-under-30-asias-next-icons-the-gen-z-athletes-and-music-artists-rewriting-the-playbook/ |access-date=May 27, 2026}}</ref> ==Mga laro ni Eala== === Mga junior na laro === {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Singles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || R2 || R3 || A || A |- | French Open || A || SF || A || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || A || W |} {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" |+ Doubles ! Tournament !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 |- | Australian Open || A || W || A || A |- | French Open || A || A || W || A |- | Wimbledon || A || A || R2 || A |- | US Open || A || A || SF || – |} === Propesyonal na Laro === ==== ITF Women's World Tour Titles ==== {| class="wikitable" ! Taon !! Paligsahan !! Tier !! Paligsahan !! Katungali |- | 2021 || W15 Manacor || ITF || Isahan || – |- | 2022 || W25 Chiang Rai || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Yecla || ITF || Isahan || – |- | 2023 || W25 Roehampton || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Isahan || – |- | 2024 || W50 Pune || ITF || Dalawahan || Darja Semeņistaja |- | 2024 || W75 Croissy-Beaubourg || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |- | 2024 || W100 Vitoria-Gasteiz || ITF || Dalawahan || Estelle Cascino |} ==== 2020 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Las Palmas de Gran Canaria 2 || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anna Zarycka || 2–6, 4–6 |- | Las Palmas de Gran Canaria || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Lara Salden || 0–6, 6–2, 2–6 |- | Melilla || W15 || Luwad || Unang Yugto || Anastasia Charaeva || 3–6, 3–6 |- | Monastir 9 || W15 || Matigas || Pangalawang Yugto || Nina Stadler || 6–4, 6–7, 5–7 |} ==== 2021 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Korte !! Tier !! Kalaban !! Yugto !! Iskor |- | Miami Open || Matigas || WTA 1000 || Viktória Hrunčáková || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Romanian Open (Cluj-Napoca) || Luwad || WTA 250 || Mayar Sherif || Pangalawang Yugto || 2–6, 2–6 |- | W15 Manacor 1 || W15 || Matigas || Yvonne Cavalle-Reimers || Final || 5–7, 6–1, 6–2 |- | W15 Manacor 2 || W15 || Matigas || Ylena In-Albon || Kwarterpinals || 0–6, 3–6 |- | W15 Manacor 3 || W15 || Matigas || Oksana Selekhmeteva || Kwarterpinals || 2–6, 3–6 |- | W25 Grenoble || W25 || Matigas || Maja Chwalińska || Kwarterpinals || 0–6, 4–6 |- | W25 Manacor 4 || W25 || Matigas || Jana Fett || Pangalawang Yugto || 6–4, 3–6, 5–7 |- | W15 Manacor 5 || W15 || Matigas || Simona Waltert || Unang Yugto || 4–6, 6–2, 5–7 |- | W60 Bellinzona || W60 || Luwad || Simona Waltert || Pangalawang Yugto || 5–7, 6–3, 2–6 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Irene Burillo Escorihuela || Pangalawang Yugto || 2–6, 4–6 |- | W25 Madrid 2 || W25 || Matigas || Andrea Lázaro García || Unang Yugto || 6–2, 4–6, 4–6 |- | W25 Milovice || W25 || Matigas || Daria Astakhova || Unang Yugto || 2–6, 2–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | W25 Madrid || W25 || Matigas || Victoria Jiménez Kasintseva || Kwarterpinals || Olivia Tjandramulia / Ashley Lahey || 5–7, 6–4, 6–10 |- | W25 Platja d’Aro || W25 || Luwad || Oksana Selekhmeteva || Final || Justina Mikulskytė / Oana Simion || 3–6, 5–7 |} ==== 2022 ==== {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Madison Brengle || 2–6, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Anna Bondár || 0–6, 0–6 |- | Manacor 1 || W25 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Alice Rame || 2–6, 4–6 |- | Manacor 3 || W25 || Matigas || Unang Yugto || Giulia Gatto-Monticone || 2–6, 1–6 |- | Grenoble || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Chloé Paquet || 6–4, 5–7, 3–6 |- | Macon || W25 || Matigas || Unang Yugto || Anna Ukolova || 6–1, 2–6, 6–7(3) |- | Joue-les-Tours || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Oksana Selekhmeteva || 3–6, 3–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Final || Luksika Kumkhum || 6–4, 6–2 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Erika Sema || 3–6, 6–2, 3–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Anna-Lena Robbe || 6–7(3), 3–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Final || Marina Bassols Ribera || 4–6, 5–7 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Pangalawang Yugto || Jessika Ponchet || 2–6, 1–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Pangalawang Yugto || Alexandra Bozovic || 6–1, 4–6, 5–7 |- | Vitoria-Gasteiz || W60 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet || 4–6, 4–6 |- | El Espinar || W25 || Matigas || Semipaynal || Eva Guerrero Alvarez || 2–6, 6–3, 2–6 |- | Grodzisk Mazowiecki || W100 || Matigas || Unang Yugto || Katharina Hobgarski || 4–6, 3–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Katarzyna Kawa || 6–2, 4–6, 0–6 |- | Rancho Santa Fe || W80 || Matigas || Kwarterpinals || Marcela Zacarías || 2–6, 5–7 |- | Hamburg || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Ysaline Bonaventure || 4–6, 0–6 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Semipaynal || Ysaline Bonaventure || 1–6, 6–3, 3–6 |- | Shrewsbury || W100 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Maia Lumsden || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Manacor || W25 || Matigas || Elsa Jacquemot || Kwarterpinals || Olga Parres Azcoitia / Aurora Zantedeschi || 6–2, 4–6, 3–10 |- | Macon || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Audrey Albie / Aubane Droguet || 4–6, 2–6 |- | Chiang Rai 1 || W25 || Matigas || Indy De Vroome || Unang Yugto || Patcharin Cheapchandej / Punnin Kovapitukted || 6–4, 5–7, 6–10 |- | Chiang Rai 2 || W25 || Matigas || Kyōka Okamura || Kwarterpinals || Pimrada Jattavapornvanit / Gozal Ainitdinova || 6–4, 7–6(4), 2–6 |- | Madrid 1 || W25 || Matigas || Jéssica Bouzas Maneiro || Kwarterpinals || Olga Helmi / Adithya Karunaratne || 0–6, 4–6 |- | Madrid 2 || W60 || Matigas || Liang En-shuo || Kwarterpinals || Tímea Babos / Valeria Savinykh || 2–6, 4–6 |- | Palma del Río || W25 || Luwad || Marina Bassols Ribera || Semipaynal || Valeria Savinykh / Fanny Stollár || 2–6, 0–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Lizette Cabrera || Kwarterpinals || Justina Mikulskyte / Hong Yi Cody Wong || 5–7, 4–6 |- | Templeton || W60 || Matigas || Annaëlle Robbe || Pangalawang Yugto || Madison Brengle || 6–3, 6–7, 6–10 |- | Poitiers || W80 || Matigas || Petra Marcinko || Kwarterpinals || Miriam Skoch / Markéta Vondroušová || 5–7, 2–6 |} ==== 2023 ==== {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Misaki Doi || 6–4, 1–6, 3–6 |- | Thailand Open (Hua Hin) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (6) || 2–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Irina-Camelia Begu || 2–6, 5–7 |- | Mutua Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Tatjana Maria || 1–6, 1–6 |- | Japan Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Himari Sakatsume (Q) || 0–6, 3–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tatjana Maria (3) || 3–6, 0–6 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Elise Mertens (2) || 5–7, 0–6 |- | Canberra || W60 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Oksana Selekhmeteva (7) || 6–3, 4–6, 4–6 |- | Trnava || W60 || Matigas || Pangalawang Yugto || Sonay Kartal || 2–6, 2–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Alexandra Cadantu-Ignatik || 0–6, 2–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Ioana Ghioroaie || 5–7, 1–6 |- | Monastir || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Jia-Jing Wang (Q) || 6–0, 4–6, 3–6 |- | Yecla || W15 || Matigas || Final || Valentina Ryser || 6–3, 7–5 |- | Madrid || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Makenna Jones (5) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Unang Yugto || Destanee Aiava || 1–6, 2–6 |- | Palma del Río || W40 || Matigas || Kwarterpinals || Valeria Savinykh (3) || 4–6, 2–6 |- | Corroios-Seixal || W25 || Matigas || Unang Yugto || Sohyun Park || 4–6, 3–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Semipaynal || Jessika Ponchet (3) || 6–2, 4–6, 2–6 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Georgina García Pérez || 4–6, 3–6 |- | Roehampton || W25 || Matigas || Final || Arina Rodionova (2) || 6–2, 6–3 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Final || Destanee Aiava (6) || 6–3, 4–6, 1–6 |- | Tokyo || W100 || Matigas || Pangalawang Yugto || Kimberly Birrell (5) || 6–4, 6–7, 2–6 |- | Glasgow || W60 || Matigas || Unang Yugto || Suzan Lamens || 6–2, 4–6, 1–6 |- | Nantes || W60 || Matigas || Semipaynal || Gabriela Knutson || 6–2, 3–6, 1–6 |- | Petange || W40 || Matigas || Final || Océane Dodin (3) || 1–6, 5–7 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Trnava 2 || W60 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 4–6, 1–6 |- | Chiasso || W60 || Luwad || Unang Yugto || Beatrice Gumulya / Anna Sisková || 3–6, 6–4, 11–13 |- | Zaragoza || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Alana Parnaby / Victoria Rodríguez || 6–4, 3–6, 6–10 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 5–7, 6–1, 9–11 |- | Barcelona || W60 || Matigas || Unang Yugto || Estelle Cascino / Diāna Marcinkēviča || 6–4, 3–6, 3–10 |- | Roehampton 2 || W25 || Matigas || Kwarterpinals || Talia Gibson / Petra Hule || 1–6, 5–7 |- | Aldershot || W25 || Matigas || Semipaynal || Erina Hayashi / Saki Imamura || 4–6, 4–6 |- | Tokyo 2 || W100 || Matigas || Semipaynal || Alicia Barnett / Olivia Nicholls || 0–6, 7–5, 6–10 |- | Jasmin Open (Monastir) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Cristina Bucșa / Bibiane Schoofs || 3–6, 4–6 |- | Glasgow 2 || W60 || Matigas || Kwarterpinals || Freya Christie / Olivia Gadecki || — |- | Nantes || W60 || Matigas || Unang Yugto || Ekaterina Maklakova / Ekaterina Reyngold || 6–1, 3–6, 6–10 |- | Petange || W40 || Matigas || Semipaynal || Danielle Collins / Isabelle Haverlag || 2–6, 4–7 |} ==== 2024 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Rebecca Peterson (18) || 2–6, 5–7 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Julia Riera (2) || 6–4, 6–7, 4–6 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Lulu Sun (23) || 6–7, 5–7 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 3 || Elena-Gabriela Ruse (20) || 6–3, 1–6, 4–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Emiliana Arango || 6–2, 5–7, 1–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Sorana Cîrstea (27) || 3–6, 7–6, 4–6 |- | Wuhan Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Kateřina Siniaková || 3–6, 1–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Magda Linette || 6–7, 1–6 |- | Guadalajara Open || WTA 500 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (6) || 2–6, 2–6 |- | Ningbo Open || WTA 500 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Priscilla Hon || 4–6, 3–6 |- | Jiangxi Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Marie Bouzková (1) || 5–7, 6–7 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Bernarda Pera || 0–6, 3–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Ena Shibahara || 7–6, 0–6, 2–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Céline Naef (5) || 4–6, 5–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Tatjana Maria (4) || 5–7, 2–6 |- | Polish Open (Warsaw) || WTA 125 || Matigas || Unang Yugto || Isabella Shinikova || 2–6, 4–6 |- | Veneto Open (Gaiba) || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Sara Errani (4) || 0–6, 6–7 |- | Makarska Open || WTA 125 || Luwad || Unang Yugto || Maria Timofeeva (Q) || 6–1, 3–6, 2–6 |- | Vitoria-Gasteiz || W100 || Matigas || Final (Winner) || Victoria Jiménez Kasintseva (7) || 6–4, 6–4 |- | Dubai || W100 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (1) || 6–4, 2–6, 2–6 |- | Takasaki || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Mananchaya Sawangkaew (3) || 6–4, 1–6, 2–6 |- | Cary || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Renata Zarazúa (2) || 6–3, 4–6, 3–6 |- | Landisville || W100 || Matigas || Kwarterpinals || Olivia Gadecki || 1–6, 6–0, 3–6 |- | Porto || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anna Bondar (2) || 4–6, 7–6, 1–6 |- | Trnava 1 || W75 || Matigas || Kwarterpinals || Anastasia Gureva || 2–6, 6–3, 6–7 |- | Trnava 2 || W75 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Martincová (7) || 6–3, 4–6, 6–7 |- | Croissy-Beaubourg || W75 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mona Barthel || 6–4, 4–6, 1–6 |- | Zagreb || W75 || Luwad || Unang Yugto || Tena Lukas || 5–7, 6–3, 4–6 |- | Bellinzona || W60 || Luwad || Unang Yugto || Selena Janicijevic || 3–6, 1–6 |- | Indore || W50 || Matigas || Semipaynal || Polina Kudermetova (2) || 4–6, 7–6, 2–6 |- | Pune || W50 || Matigas || Kwarterpinals || Darja Semenistaja (1) || 6–7, 0–6 |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%;" !Paligsahan !Level !Korte !Katungali !Yugto !Kalaban !Iskor |- |Canberra International |WTA 125 |Matigas |Laura Pigossi |Semipaynal |Kaylah McP/ Astra Sharma |6–7(1), 3–6 |- |Pune |W50 |Matigas |Daniela Semenistaja |Final |Naiktha Bains / Fanny Stollar |7–6(8), 6–3 |- |Porto 3 |W75 |Matigas |Alicia Barnett |Kwarterpinals |Anna-Lena Friedsam / Aliccia Barnett |3–6, 4–6 |- |Trnava |W75 |Matigas |Zeynep Sönmez |Semipaynal |Lulu Sun / Moyuka Uchijima |2–6, 2–6 |- |Croissy-Beaubourg |W75 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Maia Lumsden / Jessika Ponchet |7–5, 7–6(4) |- |Oeiras Ladies Open |WTA 125 |Luwad |Taylah Preston |Unang Yugto |Valeria Lepchenko / Anna Falei |4–6, 4–6 |- |Vitoria-Gasteiz |W100 |Matigas |Estelle Cascino |Final |Lia Karatancheva / Diana Marcinkevica |6–3, 2–6, 10–4 |- |Polish Open |WTA 125 |Matigas |Daniela Semenistaja |Kwarterpinals |Weronika Falkowska / Martyna Kubka |4–6, 5–7 |- |Guadalajara 125 Open |WTA 125 |Matigas |Kimberly Birrell |Kwarterpinals |Katarzyna Piter / Fanny Stollar |4–6, 4–6 |- |Ningbo Open |WTA 500 |Matigas |En Shuo Liang |Kwarterpinals |Giuliana Olmos / Alexandra Panova |1–6, 2–6 |- |Dubai |W100 |Matigas |Valentini Grammatikopoulou |Kwarterpinals |Isabelle Haverlag / Erika Pridankina |7–5, 4–6, 3–10 |} ==== 2025 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Jana Fett (133) || 5–7, 2–6 |- | Singapore Open || WTA 250 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 2 || Simona Waltert (179) || 3–6, 2–6 |- | Miami Open || WTA 1000 || Matigas || Semipaynal || Jessica Pegula (4) || 6–7, 7–5, 3–6 |- | Madrid Open || WTA 1000 || Luwad || Pangalawang Yugto || Iga Świątek (2) || 6–4, 4–6, 2–6 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Unang Yugto || Marta Kostyuk (27) || 0–6, 1–6 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Unang Yugto || Emiliana Arango (85) || 0–6, 6–2, 3–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Grass || First Round || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6(5), 1–6 |- | Nottingham Open || WTA 250 || Damo || Unang Yugto || Magda Linette (31) || 4–6, 3–6 |- | Eastbourne Open || WTA 250 || Damo || Finals (Pangalawang Puwesto) || Maya Joint || 4–6, 6–1, 6–7 (10–12) |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Unang Yugto || Barbora Krejčíková (16) || 6–3, 2–6, 1–6 |- | National Bank Open (Montreal) || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto || Markéta Vondroušová (63) || 6–3, 1–6, 2–6 |- | US Open || Grand Slam || Matigas || Pangalawang Yugto || Cristina Bucșa (95) || 4–6, 3–6 |- | São Paulo Open || WTA 250 || Matigas || Kwarterpinals || Janice Tjen (130) || 4–6, 1–6 |- | China Open (Wuhan) || WTA 1000 || Matigas || Yugto ng Kwalipikasyon 1 || Moyuka Uchijima (91) || 4–6, 6–3, 2–6 |- | Japan Women's Open (Osaka) || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Tereza Valentová (78) || 1–6, 2–6 |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Unang Yugto || Claire Liu (305) || 6–2, 4–6, 4–6 |- | Hong Kong Tennis Open || WTA 250 || Matigas || Pangalawang Yugto || Victoria Mboko (21) || 6–3, 3–6, 4–6 |- | Canberra International || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Shuai Wei (134) || 5–7, 2–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Pangalawang Yugto || Mai Hontama (166) || 6–7, 2–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Pangalawang Yugto || Panna Udvardy (137) || 6–7, 4–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Damo || Unang Yugto || Linda Fruhvirtová (152) || 5–7, 7–6, 1–6 |- | Ilkley Open || WTA 125 || Damo || Kwarterpinals || Rebecca Marino (107) || 6–1, 0–6, 6–7 |- | Guadalajara 125 Open || WTA 125 || Matigas || Kampeon || Panna Udvardy (134) || 1–6, 7–5, 6–3 |- | Jingshan Tennis Open || WTA 125 || Matigas || Semipaynal || Lulu Sun (146) || 6–3, 4–6, 2–6 |- | Suzhou Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals || Viktorija Golubic (70) || 6–2, 2–6, 6–7 |} '''Withdrawals''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Reason |- | Cincinnati Open || WTA 1000 || Matigas || Pinsala sa balikat |- | Monterrey Open || WTA 500 || Matigas || Pinsala sa balikat |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center" ! Paligsahan !! Tier !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Guangzhou Open || WTA 250 || Matigas || Nadiia Kichenok || Semipaynal || Katarzyna Piter / Janice Tjen || 7–6(4), 3–6, 5–10 |- | Italian Open || WTA 1000 || Luwad || Coco Gauff || Kwarterpinals || Jasmine Paolini / Sara Errani || 5–7, 6–3, 7–10 |- | French Open || Grand Slam || Luwad || Renata Zarazúa || Pangalawang Yugto || Olga Danilović / Anastasia Potapova || 1–6, 3–6 |- | Hong Kong Open || WTA 250 || Matigas || Chan Hao‑ching || Unang Yugto || Kamilla Rakhimova / Aliaksandra Sasnovich || 6–3, 1–6, 7–10 |- | Wimbledon || Grand Slam || Damo || Eva Lys || Unang Yugto || Ingrid Gamarra Martins / Quinn Gleason || 4–6, 2–6 |- | Birmingham Open || WTA 125 || Damo || Rebeka Masarova || Unang Yugto || Storm Hunter / Ellen Perez || 4–6, 4–6 |- | Mumbai Open || WTA 125 || Matigas || Tsao Chia‑yi || Unang Yugto || Amina Anshba / Elena Pridankina || 4–6, 4–6 |- | Oeiras Ladies Open || WTA 125 || Luwad || Katie Volynets || Unang Yugto || Carmen Corley / Olivia Gadecki || 3–6, 4–6 |} ==== 2026 ==== '''Isahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Semipaynal || Wang Xinyu || 7–5, 5–7, 6–4 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Unang Yugto || Alycia Parks || 6–0, 3–6, 2–6 |- | Philippines Womens Open || WTA 125 || Matigas || Kwarterpinals|| Camila Osorio || 4-6, 4-6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Kwarterpinals || Ekaterina Alexandrova|| 3-6, 3-6 |- | Qatar Open || WTA 1000 || Matigas || Unang Yugto|| Tereza Valentová|| 6-7 (6), 1-6 |- |Dubai Tennis Kampeonships |WTA 1000 |Matigas |Kwarterpinals |Coco Gauff |0-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Linda Noskova |2-6, 0-6 |- |Miami Open |WTA 1000 |Matigas |Ikaapat na Yugto |Karolína Muchová |0-6,2-6 |- |Linz Open |WTA 500 |Luwad |Pangalawang Yugto |Jelena Ostapenko |4-6, 5-7 |- |Stuttgart Open |WTA 500 |Luwad | Unang Yugto | Leylah Fernandez | 1-6, 4-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Pangalawang Yugto |Elise Mertens |2-6, 1-6 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Pangatlong Yugto |Elena Rybakina |4-6, 3-6 |- |Strasbourg International |WTA 500 |Luwad |Unang Yugto |Oleksandra Oliynykova |6-3, 5-7, 3-6 |- |French Open |Grand Slam |Luwad |Unang Yugto |Iva Jovic |4-6, 2-6 |- |Birmingham Open |WTA 125 |Damo | | | |- |HSBC Championships |WTA 500 |Damo | | | |- |Berlin Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Bad Homburg Open |WTA 500 |Damo | | | |- |Eastbourne Open |WTA 250 |Damo | | | |- |Wimbledon |Grand Slam |Damo | | | |} '''Dalawahan''' {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! Paligsahan !! Level !! Korte !! Katungali !! Yugto !! Kalaban !! Iskor |- | Auckland Open || WTA 250 || Matigas || Iva Jovic || Semipaynal || Xu Yifan / Yang Zhaoxuan || 5–7, 3–6 |- | Australian Open || Grand Slam || Matigas || Ingrid Martins || Unang Yugto || Shuko Aoyama / Magda Linette || 6–7(3), 6–2, 3–6 |- | Abu Dhabi Open || WTA 500 || Matigas || Janice Tjen|| Semipaynal|| Tereza Mihalíková / Olivia Nicholls|| 4-6, 2-6 |- |Indian Wells Open |WTA 1000 |Matigas |Iva Jovic |Unang Yugto |Hailey Baptiste / Jelena Ostapenko |2-6, 2-6 |- |Madrid Open |WTA 1000 |Luwad |Zeynep Sönmez |Pangalawang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 5-7 |- |Italian Open |WTA 1000 |Luwad |Hailey Baptiste |Unang Yugto |Taylor Townsend / Katerina Siniakova |1-6, 2-6 |- | | | | | | | |- |} == Taunang ranggo ng WTA == {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ ! Taon !! Isahan !! Dalawahan |- | 2021 || 529 || 780 |- | 2022 || 219 || 594 |- | 2023 || 205 || 436 |- | 2024 || 158 || 239 |- | 2025 || 50 || 161 |} Pinagmulan: Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA<ref>{{Cite web |date=May 13, 2026 |title=Opisyal na Profile ni Alex Eala sa WTA|url=https://www.wtatennis.com/players/330332/- |access-date=May 13, 2026 |website=Women's Tennis Association |language=en}}</ref> ==Mga pananda== {{notelist}} ==Mga sanggunian== {{reflist}} ==Mga panlabas na kawing== [https://www.wtatennis.com/players/330332/- Alexandra Eala Official WTA Page] [https://www.itftennis.com/en/players/alexandra-eala/800511432/phi/wt/s/overview/ Alexandra Eala Official ITF Women's World Tennis Page] [https://www.tennisabstract.com/cgi-bin/wplayer-classic.cgi?p=AlexandraEala&f=v1 Alexandra Eala's Tennis Abstract page] [[:en:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on English Wikipedia (English)]] [https://tv-philippines.fandom.com/wiki/Alex_Eala Alexandra Eala on Fandom (English)] [[:simple:Alexandra_Eala|Alexandra Eala on Simple Wikipedia]] jz54x51xcfiisy8avn217xwt36vmdx7 0 334445 2209470 2202430 2026-05-28T07:38:53Z WayKurat 2259 [[w:Help:Reverting|Ibinalik]] ang mga pagbabago ni [[Special:Contributions/~2026-17576-30|~2026-17576-30]] ([[User talk:~2026-17576-30|Usapan]]) patungo sa huling rebisyon ni [[User:Yizeinits|Yizeinits]] 2185718 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = Radyo Lampornas | callsign = DXBL | logo = | city = [[Cagayan de Oro]] | area = [[Misamis Oriental]], hilagang [[Bukidnon]] at mga karatig na lugar | branding = Radyo Lampornas 95.7 Mellow Touch | airdate = 1992 | frequency = 95.7 MHz | format = [[:en:Soft adult contemporary|Soft adult contemporary]], [[Original Pilipino Music|OPM]] | language = [[Cebuano language|Cebuano]], [[Filipino language|Filipino]], [[English language|English]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 10,000 watts | erp = | class = | callsign_meaning = '''B'''agong '''L'''ipunan | owner = [[FBS Radio Network]] | webcast = [https://mellowtouchfmcdo.radio12345.com/ Listen Live] | website = [http://mellowtouch957fm.webs.com/ www.mellow957.com] }} Ang '''DXBL''' (95.7 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''Radyo Lampornas 95.7 Mellow Touch''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari at pinamamahalaan ng [[FBS Radio Network]]. Ang estudyo nito ay matatagpuan sa Zone 2, Chavez Compound, [[Cagayan de Oro]].<ref>[http://www.cdodev.com/2012/06/29/mellow-touch-transfers-to-a-new-location/ Mellow Touch transfers to a new location]</ref><ref>[http://bayanihan.org/2013/05/29/hearing-of-libel-cases-against-radio-block-timers-reset/ Hearing of libel cases against radio block timers reset]</ref><ref>[https://rappler.com/nation/ombudsman-moreno-suspension Ombudsman slaps Moreno with 3-month suspension]</ref><ref>[https://mindanaogoldstardaily.com/lawyer-plans-to-ask-ca-to-allow-waniwan-to-bail-out/ Lawyer plans to ask CA to allow Waniwan to bail out]</ref><ref>[https://www.pressreader.com/philippines/sunstar-cagayan-de-oro/20150517/281492159897549 Oro police office airs radio program]</ref><ref>[https://www.nnc.gov.ph/regional-offices/mindanao/region-x-northern-mindanao?start=6 NNC X airs 10K NSOA, integrates nutrition in COVID-19]</ref> Ang istasyon ay kaakibat ng Brigada News FM mula 2012 hanggang Setyembre 2014. == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Cagayan de Oro Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Cagayan de Oro]] rnyr3enuahqpr774cw0jm61heq98yaa 0 334647 2209370 2187788 2026-05-27T19:30:49Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209370 wikitext text/x-wiki {{Infobox beauty pageant|name=Miss Earth 2025|image=Natálie Puškinová Miss Earth 2025.jpg|image size=|image alt=|caption=Natálie Puškinová|date=5 Nobyembre 2025|presenters=James Deakin|entertainment=|theme=The Silver Lining|venue=Okada Manila, [[Parañaque]], [[Kalakhang Maynila]], Pilipinas|broadcaster='''Telebisyon''':<br>{{Hlist|[[A2Z (TV channel)|A2Z]]|[[Aliw Channel 23]]|[[Kapamilya Channel]]}}'''|entrants=78|placements=25|debuts={{hlist|Usbekistan}}|withdrawals={{hlist|Alherya|Belhika|Bulibya|Cabo Verde|Eslobenya|Hayti|Honduras|Kamerun|Kapuluang Birhenes ng Estados Unidos|Kosobo|Kosta Rika|Madagaskar|Mawrisyo|Montenegro|Pidyi|Porto Riko|Samoa|Tsina}}|returns={{hlist|Alemanya|Armenya|Austrya|Ekwador|Eskosya|Estonya|Hamayka|Kapuluang Cayman|Libano|Makaw|Moldabya|Nikaragwa|Pinlandiya|Republikang Tseko|Rumanya|Suwesya|Tansaniya|Turkiya|Ukranya}}|winner=|represented=|congeniality=|personality=|best national costume=|photogenic=|before=[[Miss Earth 2024|2024]]|next=}} Ang '''Miss Earth 2025''' ay ang ika-25 edisyon ng [[Miss Earth]] pageant , na ginanap sa Okada Manila, sa [[Parañaque]], [[Kalakhang Maynila]], Pilipinas noong 5 Nobyembre 2025. Pagkatapos ng kompetisyon, kinoronahan ni Jessica Lane of Australya si Natálie Puškinová ng Republikang Tseko bilang Miss Earth 2025. Ito ang ikalawang pagkakataon na nanalo ang Republikang Tseko sa Miss Earth. Kinoronahan bilang Miss Earth-Air si Sóldís Vala Ívarsdóttir ng Lupangyelo, si Mỹ Anh Trịnh ng Biyetnam bilang Miss Earth-Water, at si Waree Ngamkham ng Taylandiya bilang Miss Earth-Fire. Mga kandidata mula sa pitumpu't-walong bansa at teritoryo ang lumahok sa edisyong ito. Pinangunahan ni James Deakin ang kompetisyon. == Kasaysayan == === Pagpili ng mga kandidata === ==== Mga pagpalit ==== Pinalitan ni Miss Earth-Water Japan 2025 Reimi Shimizu si Miss Earth Japan 2025 Emilia Shimanouchi bilang kinatawan ng Hapon dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{cite web |date=23 July 2025 |title=2025ミス・アース：日本代表に早稲田大2年の19歳、島内エミリアさん　世界大会でも「グランプリを狙っていきたい」 |trans-title=Miss Earth 2025: Japan's representative, 19-year-old Waseda University sophomore Emilia Shimauchi, who also aims to win the grand prize at the world competition. |url=https://mainichikirei.jp/article/20250723dog00m100027000c.html |access-date=23 July 2025 |website=Mainichi Kirei |language=ja}}</ref> Pinalitan ni Ndeshipewa Angula si Miss Earth Namibia 2025 Uatjiri Mbaisa dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref name=":0">{{Cite news |last=Nakaziko |first=Pinehas |date=20 Hulyo 2025 |title=Johanna Swartbooi crowned Miss Namibia 2025 |language=en |website=The Namibian |url=https://www.namibian.com.na/johanna-swartbooi-crowned-miss-namibia-2025/ |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250724122536/https://www.namibian.com.na/johanna-swartbooi-crowned-miss-namibia-2025/ |archive-date=24 Hulyo 2025}}</ref> Pinalitan ni Esther Mukoya si Miss Earth Kenya 2025 Mirel Atieno dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref name=":1">{{Cite web |date=15 Hulyo 2025 |title=Trans‑Nzoia Governor Natembeya Congratulates Ms. Mirel Atieno on Miss Earth Kenya 2025 Victory |url=http://www.vipasho.co.ke/2025/07/transnzoia-governor-natembeya.html |access-date=7 Agosto 2025 |website=Vipasho News |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Muthee |first=Raymond |date=17 Oktubre 2025 |title=Beauty queen Mirel Atieno Ngesa dethroned as Miss Earth 2025 |url=https://www.standardmedia.co.ke/business/fashion-beauty/article/2001531342/beauty-queen-mirel-atieno-ngesa-dethroned-as-miss-earth-2025 |access-date=5 Nobyembre 2025 |website=The Standard |language=en}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last=Ntoyai |first=Manuel |date=17 Oktubre 2025 |title=Miss Earth Kenya 2025 Mirel Atieno Ngesa dethroned, replaced amid pageant controversy |url=https://www.tnx.africa/entertainment/article/2001532029/miss-earth-kenya-2025-mirel-atieno-ngesa-dethroned-replaced-amid-pageant-controversy |access-date=5 Nobyembre 2025 |website=TNX Africa |language=en}}</ref> Pinalitan din ni Elizaveta Kuznetsova si Diana Spotarenko bilang kinatawan ng Moldabya dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |date=15 Marso 2025 |title=Angelina Chitaica va reprezenta Republica Moldova la Miss World 2025 |trans-title=Angelina Chitaica will represent the Republic of Moldova at Miss World 2025 |url=https://ziuadeazi.md/stiri/angelina-chitaica-va-reprezenta-republica-moldova-la-miss-world-2025/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20250415022716/https://ziuadeazi.md/stiri/angelina-chitaica-va-reprezenta-republica-moldova-la-miss-world-2025/ |archive-date=15 Abril 2025 |access-date=23 Marso 2025 |website=Ziuadeazi |language=ro-ro}}</ref> Pinalitan ni India Holder ang orihinal na nagwagi na si Shae Parsons bilang kinatawan ng Nuweba Selandiya dahil sa personal na dahilan.<ref>{{cite web |date=19 Hunyo 2025 |title=East Aucklander crowned Miss Earth NZ 2025 |url=https://www.times.co.nz/business/east-aucklander-crowned-miss-earth-nz-2025/ |access-date=22 Hunyo 2025 |website=Eastern Times |language=en}}</ref> Pinalitan din ni Putri Juficha ang orihinal na nagwagi na si Jazmine Rowe bilang kinatawan ng Indonesya dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |date=25 Hunyo 2025 |title=Raih Gelar Miss Earth Indonesia 2025, Jaz Rowe Siap Jadi Suara Perubahan Global |trans-title=Winning the Miss Earth Indonesia 2025 title, Jaz Rowe is ready to be a voice for global change. |url=https://www.kapanlagi.com/foto/berita-foto/indonesia/raih-gelar-miss-earth-indonesia-2025-jaz-rowe-siap-jadi-suara-perubahan-global.html |access-date=15 Hulyo 2025 |website=KapanLagi |language=id}}</ref><ref>{{Cite web |last=Prima |first=Berkat |date=7 October 2025 |title=Jazmine Rowe Batal Wakili Indonesia di Ajang Miss Earth 2025 |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/men-jazmine-rowe-batal-wakili-indonesia-di-ajang-miss-earth-2025-c1c2-01-l8vsm-xhv2mb |access-date=21 October 2025 |website=IDN Times |language=id}}</ref> Pinalitan ni Valentina Collazos ang orihinal na nagwagi na si Laura Isabel González bilang kinatawan ng Kolombya dahil lumagpas na ito sa limitasyon ng edad.<ref>{{Cite web |last=Duong |first=Hai |date=4 Oktubre 2025 |title=Miss Earth Colombia was deprived of the right to compete in the miss contest, the reason for the shock |url=https://vgt.vn/miss-earth-colombia-bi-tuoc-quyen-thi-hoa-hau-ly-do-soc-ihyes-20251004t7547267/?lang=en |access-date=6 Nobyembre 2025 |website=VGT TV |language=en}}</ref> ==== Mga unang pagsali, pagbalik, at pag-urong ==== Lumahok sa unang pagkakataon ang bansang Usbekistan sa edisyong ito. Bumalik sa edisyong ito ang mga bansa at teritoryong Kapuluang Cayman na huling sumali noong [[Miss Earth 2010|2010]]; Nikaragwa na huling sumali noong [[Miss Earth 2012|2012]]; Tansaniya na huling sumali noong [[Miss Earth 2014|2014]]; Turkiya na huling sumali noong [[Miss Earth 2015|2015]]; Makaw na huling sumali noong [[Miss Earth 2016|2016]]; Hamayka, Moldabya at Pinlandiya na huling sumali noong [[Miss Earth 2020|2020]]; Libano at Suwesya na huling sumali noong [[Miss Earth 2021|2021]]; Austrya, Eskosya, at Estonya na huling sumali noong [[Miss Earth 2022|2022]]; at Alemanya, Armenya, Ekwador, Republikang Tseko, Rumanya, at Ukranya na huling sumali noong [[Miss Earth 2023|2023]].<ref>{{Cite web |last=Wolfová |first=Gabriela |date=3 Mayo 2025 |title=Novou Miss Czech Republic je kráska bez jediné plastiky Linda Górecká! Má plné rty a bujné vnady |trans-title=The new Miss Czech Republic is the beauty without a single plastic surgery, Linda Górecká! She has full lips and lush charms |url=https://www.super.cz/clanek/celebrity-novou-miss-czech-republic-je-kraska-bez-jedine-plastiky-linda-gorecka-ma-plne-rty-a-bujne-vnady-1514428 |access-date=11 Hunyo 2025 |website=Super.cz |language=cs}}</ref> Pinalitan ni Miss Earth Puerto Rico 2026 Cecilia Acosta si Miss Earth Puerto Rico 2025 Valeria Meléndez dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |last=Rifai |date=23 Abril 2025 |title=7 Potret Miss Earth Puerto Riko 2025 Valeria Meléndez |trans-title=7 Portraits of Miss Earth Puerto Rico 2025 Valeria Meléndez, Captivating! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-miss-earth-puerto-riko-2025-valeria-melendez-c1c2-01-9mwsv-cx3myc |access-date=15 Setyembre 2025 |website=IDN Times |language=id}}</ref><ref>{{Cite news |author=Martínez |first=José Rolón |date=5 Pebrero 2025 |title=VIDEO: Puerto Rico corona tres nuevas reinas |language=es |trans-title=VIDEO: Puerto Rico crowns three new queens |website=El Vocero |url=https://www.elvocero.com/escenario/video-puerto-rico-corona-tres-nuevas-reinas/article_1c1b38f8-e36d-11ef-83e7-f3c040e9eb53.html |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250304082008/https://www.elvocero.com/escenario/video-puerto-rico-corona-tres-nuevas-reinas/article_1c1b38f8-e36d-11ef-83e7-f3c040e9eb53.html |archive-date=4 Marso 2025}}</ref> Gayunpaman, bumitiw rin si Acosta dahil sa personal na dahilan, dahilan upang bumitiw ang Porto Riko sa edisyong ito. Bumitiw si Jera Redant ng Belhika dahil sa isang malubhang kalagayan sa kaniyang kalusugan.<ref>{{Cite web |last=Vanden Berghe |first=Filip |date=18 Mayo 2025 |title=KIJK. Jera Redant (18) verkozen tot Miss Exclusive 2025 |url=https://myprivacy.dpgmedia.be/consent?siteKey=Uqxf9TXhjmaG4pbQ&callbackUrl=https%3A%2F%2Fwww.hln.be%2Fprivacy-gate%2Faccept-tcf2%3FredirectUri%3D%252Fgeraardsbergen%252Fkijk-jera-redant-18-verkozen-tot-miss-exclusive-2025%7Eaebcfd5a%252F%253Freferrer%253Dhttps%253A%252F%252Fwww.google.com%252F |url-access=subscription |archive-url=https://web.archive.org/web/20250521202442/https://www.hln.be/geraardsbergen/kijk-jera-redant-18-verkozen-tot-miss-exclusive-2025~aebcfd5a/ |archive-date=21 Mayo 2025 |access-date=11 Hunyo 2025 |website=Het Laatste Nieuws |language=nl}}</ref> Bumitiw sina Kristina Milovanović ng Bosnya at Hersegobina, María Victoria Medina ng Espanya,<ref>{{cite web |date=2 Agosto 2025 |title=La modelo de Jaén que representará a España en Filipinas |url=https://lacontradejaen.eldiario.es/maria-victoria-candidata-espana-miss-tierra-jaen/ |access-date=8 Agosto 2025 |website=El Diario |language=es}}</ref> Erline Édouard ng Hayti, Claudia Castañeda ng Honduras,<ref>{{cite web |date=10 Agosto 2025 |title=Claudia Castañeda es coronada Miss Earth Honduras 2025 |trans-title=Claudia Castañeda is crowned Miss Earth Honduras 2025 |url=https://oncenoticias.hn/tendencias/virales/claudia-castaneda-coronacion-miss-earth-honduras-2025-el-progreso-yoro/ |access-date=3 Setyembre 2025 |website=Once Noticias |language=es}}</ref> at Jiarong Yang ng Tsina dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref name="delegates">{{cite web |date=19 Mayo 2025 |title=ЈЕЛЕНА ЊЕГОВАН ПРВА ПРАТИЉА "МИС БАЛКАНА 2025." У БАЊА ЛУЦИ |url=https://www.radiodunav.com/jelena-njegovan-prva-pratilja-mis-balkana-2025-u-banja-luci/ |access-date=3 Setyembre 2025 |website=Radiodunav |language=sr}}</ref> Dapat sanang lalahok si Abidemi Akannie ng Sierra Leone sa edisyong ito, ngunit hindi ito nagpatuloy dahil sa suliraning pinansiyal.<ref>{{Cite web |date=14 Oktubre 2025 |title=Abidemi Akannie to Represent Sierra Leone at Miss Earth International 2025 in Philippines |url=https://sierraloaded.sl/entertainment/akannie-sierra-leone-miss-earth-philippines/ |access-date=6 Nobyembre 2025 |website=Sierraloaded |language=en-US}}</ref> == Mga resulta == === Mga pagkakalagay === {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- |'''Miss Earth 2025''' | * {{flagicon|CZE}} '''Republikang Tseko''' – '''[[Natálie Puškinová]]'''<ref name=":02">{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=5 Nobyembre 2025 |title=Natalie Puskinova of Czech Republic is Miss Earth 2025 |url=https://entertainment.inquirer.net/636990/natalie-puskinova-of-czech-republic-is-miss-earth-2025 |access-date=6 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> |- |Miss Earth – Air 2025 | * {{flagicon|ISL}} Lupangyelo – Sóldís Vala Ívarsdóttir<ref name=":02" /> |- |Miss Earth – Water 2025 | * {{flagicon|VIE}} Biyetnam – Mỹ Anh Trịnh<ref name=":02" /> |- |Miss Earth – Fire 2025 | * {{Flagdeco|THA}} Taylandiya – Waree Ngamkham<ref name=":02" /> |- |Top 8 (Mga runner-up) | * {{Flagicon|BRA}} Brasil – Laila Frizon<ref name=":3">{{Cite web |last=Layno |first=Karen Flores |date=5 Nobyembre 2025 |title=Czech Republic wins Miss Earth 2025; PH's Joy Barcoma finishes as runner-up |url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2025/11/5/czech-republic-wins-miss-earth-2025-ph-s-joy-barcoma-finishes-as-runner-up-2152 |access-date=6 Nobyembre 2025 |website=[[ABS-CBN News]] |language=en}}</ref> * {{flagicon|PHI}} Pilipinas – [[Joy Barcoma]]<ref name=":3" /> * {{flagicon|CHI}} Tsile – Nathalie Briones<ref name=":3" /> * {{flagicon|UKR}} Ukranya – Mariia Zheliaskova<ref name=":3" /> |- |Top 12 | * {{flagdeco|ETH}} Etiyopiya – Delina Girma<ref name=":3" /> * {{flagicon|MEX}} Mehiko – Génesis Vera<ref name=":3" />★ * {{flagdeco|POL}} Polonya – Justyna Roguska<ref name=":3" /> * {{flagdeco|RUS}} Rusya – Elizaveta Guryanova<ref name=":3" /> |- |Top 25 | * {{flagicon|ARG}} Arhentina – Florencia Hernández<ref name=":3" /> * {{flagicon|UAE}} Emiratos Arabes Unidos – Ana Zafyra<ref name=":3" /> * {{flagicon|Northern Mariana Islands}} Hilagang Kapuluang Mariana – Aria Keilbach<ref name=":3" /> * {{Flagdeco|IND}} Indiya – Komal Choudhary<ref name=":3" /> * {{flagicon|ITA}} Italya – Natalia Guglielmo<ref name=":3" /> * {{flagicon|CAN}} Kanada – Hailey Wilson<ref name=":3" /> * {{flagu|Makaw}} – Evangeline Chen<ref name=":3" /> * {{flagicon|MDA}} Moldabya – Elizaveta Kuznetsova<ref name=":3" /> * {{Flagdeco|NAM}} Namibya – Ndeshipewa Angula<ref name=":3" /> * {{flagicon|Netherlands}} Olanda – Sanne-Esmee Walstra<ref name=":3" /> * {{flagu|Peru}} – Massiel Suárez<ref name=":3" /> * {{Flagdeco|ZAF}} Timog Aprika – Jenique Botha<ref name=":3" /> * {{flagicon|KOR}} Timog Korea – Yoon-seo Choi<ref name=":3" /> |} == Mga ''pre-pageant event'' == === ''Media Moments'' === Naganap ang ''media presentation'' ng mga kandidata na pinangalanang "Media Moments" sa Department of Environment and Natural Resources compound, Lungsod Quezon noong 22 Oktubre 2025.<ref name="PHILIS1" /> Nakipagtulungan ang Miss Earth Organizaition sa Designers Circle Philippines sa pagpapakita at ng mga [[Terno (kasuotang pambabae)|terno]] at mga kasuotang hango sa Filipiniana upang simulan ang mga gawain bago ang panghuling kompetisyon.<ref name="PHILIS1" /> == Mga kandidata == Pitumpu't-walong kandidata ang lumahok sa edisyong ito.<ref name="PHILIS1" /><ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=5 Nobyembre 2025 |title=Miss Earth 2025: African bets lead medal tally |url=https://entertainment.inquirer.net/636861/miss-earth-2025-african-bets-lead-medal-tally |access-date=6 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Bansa/Teritoryo !Kandidata !Edad{{efn|Mga edad sa panahon ng kompetisyon}} !Bayan !Rehiyong Kontinental !Grupo |- |{{flagicon|ALB}} [[Albanya]] |{{sortname|Kleja|Sulejmani|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=19 Hunyo 2025 |title="Miss Albania", Valentina Gegprifti is declared the most beautiful for 2025 |url=https://pamfleti.net/kulture/miss-shqiperia-valentina-gegprifti-shpallet-me-e-bukura-per-vitin-2025-i285555 |access-date=22 Hunyo 2025 |website=Pamfleti |language=en}}</ref> |20 |[[Tirana]] |Europa |Eco |- |{{flagicon|DEU}} [[Alemanya]] |{{sortname|Melissa|Koutsandreas|nolink=1}}<ref name=":12">{{Cite web |last=Fernando |first=Jefferson |date=6 Oktubre 2025 |title=Silver lining: 2025 Miss Earth bets lead the green generation |url=https://tribune.net.ph/2025/10/06/silver-lining-2025-miss-earth-bets-lead-the-green-generation |access-date=6 Nobyembre 2025 |website=Daily Tribune |language=en}}</ref> |24 |[[Ratisbona]] |Europa |Water |- |{{flagicon|ARG}} [[Arhentina]] |{{sortname|Florencia Sol|Hernández|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=20 Enero 2025 |title=Florencia Hernández entre agua y estrellas |trans-title=Florencia Hernández between water and stars |url=https://zonavip.com.ar/florencia-hernandez-entre-agua-y-estrellas/ |access-date=11 Hunyo 2025 |website=Zona VIP |language=es}}</ref> |21 |[[Mendoza, Arhentina|Mendoza]] |Kaamerikahan |Air |- |{{Flagdeco|ARM}} [[Armenya]] |{{sortname|Anoushe|Khalashyan|nolink=1}} |26 |[[Ereban]] |Europa |Water |- |{{flagicon|AUS}} [[Australia|Australya]] |{{sortname|Alexa|Roder|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=8 Setyembre 2025 |title=Fil-Aussies dominate national pageant stage in Australia |language=en |website=ABS-CBN Lifestyle |url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/2025/9/8/fil-aussies-dominate-national-pageant-stage-in-australia-1822 |url-status=live |access-date=11 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250909104713/https://www.abs-cbn.com/lifestyle/2025/9/8/fil-aussies-dominate-national-pageant-stage-in-australia-1822 |archive-date=9 Setyembre 2025}}</ref> |24 |[[Melbourne]] |Asya at Oseaniya |Eco |- |{{Flagdeco|AUT}} [[Austria|Austrya]] |{{sortname|Lotte|Diry|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=14 Setyembre 2025 |title=Wienerin Lotte Diry ist Miss Earth Austria 2025 |trans-title=Viennese Lotte Diry is Miss Earth Austria 2025 |url=https://www.oe24.at/leute/oesterreich/wienerin-lotte-diry-ist-miss-earth-austria-2025/648597012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250915114100/https://www.oe24.at/leute/oesterreich/wienerin-lotte-diry-ist-miss-earth-austria-2025/648597012 |archive-date=15 Setyembre 2025 |access-date=15 Setyembre 2025 |website=OE24 |publisher=Österreich |language=de}}</ref> |20 |[[Viena]] |Europa |Eco |- |{{flagdeco|BAN}} [[Bangladesh|Bangglades]] |Somaya Harun<ref name="PHILIS1">{{cite news |last1=Bracamonte |first1=Earl D.C. |date=23 Oktubre 2025 |title=Miss Earth presents Silver Year delegates in Filipiniana finery |language=en |website=[[The Philippine Star]] |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/10/23/2481951/miss-earth-presents-silver-year-delegates-filipiniana-finery |access-date=5 Nobyembre 2025}}</ref> |24 |[[Dhaka]] |Asya at Oseaniya |Fire |- |{{flagicon|BLZ}} [[Belize|Belis]] |{{sortname|Paris|Cawich|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Cowo |first=Janelle |date=9 Hulyo 2025 |title=Young Models Celebrate Culture and Fashion at Empow.Her’s Third Annual Show |url=https://www.sanpedrosun.com/fashion/2025/07/09/young-models-celebrate-culture-and-fashion-at-empow-hers-third-annual-show/ |access-date=11 Setyembre 2025 |website=The San Pedro Sun |language=en}}</ref> |20 |[[Belmopan]] |Kaamerikahan |Fire |- |{{flagicon|VEN}} [[Beneswela]] |{{sortname|Roziel|Borges|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Obelmejias |first=Yolimer |date=7 Oktubre 2025 |title=Roziel Borges representará a Venezuela en el Miss Earth 2025 |trans-title=Roziel Borges will represent Venezuela at Miss Earth 2025. |url=http://www.eluniversal.com/entretenimiento/217427/roziel-borges-representara-a-venezuela-en-el-miss-earth-2025 |access-date=7 Oktubre 2025 |website=El Universal |language=es}}</ref> |24 |Maracay |Kaamerikahan |Eco |- |{{flagdeco|BLR}} [[Biyelorusya]] |{{sortname|Elizaveta|Moger|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=23 October 2025 |title=Asia Album: Highlights of Miss Earth 2025 in Philippines |website=[[Xinhua News Agency|Xinhua]] |url=https://english.news.cn/20251023/c608b758c52a46f28830fbd39fb5cd27/c.html |access-date=27 October 2025}}</ref> |21 |[[Kurgan, Rusya|Kurgan]] |Europa |Air |- |{{flagicon|VIE}} [[Biyetnam]] |{{sortname|Trịnh|Mỹ Anh|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Phuong |first=Hai |date=7 Hulyo 2025 |title=Á hậu 3 Trịnh Mỹ Anh được chọn đi thi Hoa hậu Trái đất 2025, gây bất ngờ |trans-title=3rd runner-up Trinh My Anh was chosen to compete in Miss Earth 2025, causing surprise |url=https://tuoitre.vn/a-hau-3-trinh-my-anh-duoc-chon-di-thi-hoa-hau-trai-dat-2025-gay-bat-ngo-20250707132556686.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20250726235228/https://tuoitre.vn/a-hau-3-trinh-my-anh-duoc-chon-di-thi-hoa-hau-trai-dat-2025-gay-bat-ngo-20250707132556686.htm |archive-date=26 Hulyo 2025 |access-date=7 Agosto 2025 |website=Báo Tuổi Trẻ |language=vi}}</ref> |21 |[[Hanoi]] |Asya at Oseaniya |Water |- |{{Flagicon|BRA}} [[Brazil|Brasil]] |{{sortname|Laila|Frizon|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=30 Agosto 2025 |title=Laila Frizon, representante do Rio Grande do Sul, é eleita Miss Brasil Terra 2025 |url=https://noticias.r7.com/record-news/laila-frizon-representante-do-rio-grande-do-sul-e-eleita-miss-brasil-terra-30082025/ |access-date=3 Setyembre 2025 |website=Noticias R7 |language=pt}}</ref> |23 |Rio Grande |Kaamerikahan |Air |- |{{flagicon|BGR}} [[Bulgarya]] |{{sortname|Hrisiana|Hristova|nolink=1}}<ref name="delegates" /> |19 |Stara Zagora |Europa |Eco |- |{{Flagdeco|ECU}} [[Ecuador|Ekwador]] |{{sortname|Smirnova|Peñafiel|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Balseca |first=Ingrid |date=3 Oktubre 2025 |title=Smirnova Peñafiel: “Reciclo, cultivo un huerto y le doy nueva vida a la ropa” |trans-title=Smirnova Peñafiel: “I recycle, I grow a garden and I give new life to clothes” |url=https://www.expreso.ec/ocio/smirnova-penafiel-reciclo-cultivo-un-huerto-y-le-doy-nueva-vida-la-ropa-259597.html |access-date=6 Nobyembre 2025 |website=Diario Expreso |language=es}}</ref> |20 |Naranjal |Kaamerikahan |Fire |- |{{Flagdeco|ESA}} [[El Salvador]] |{{sortname|Alejandra|Pérez|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=7 July 2025 |title=Alejandra Pérez se convierte en Miss Earth El Salvador 2025 |trans-title=Alejandra Pérez becomes Miss Earth El Salvador 2025 |url=https://xpot.sv/alejandra-perez-se-convierte-en-miss-earth-el-salvador-2025/ |access-date=11 Setyembre 2025 |website=XPOT |language=es}}</ref> |25 |San Vicente |Kaamerikahan |Eco |- |{{flagicon|UAE}} [[Emiratos Arabes Unidos]] |{{sortname|Ana|Zafyra|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Andini |first=Dewi |date=27 October 2025 |title=7 Potret Ana Zafyra Miss Earth Uni Emirat Arab 2025, Bikin Terpukau! |language=id |trans-title=7 Portraits of Zafira's Children, Miss Earth UAE 2025, Will Amaze You! |website=[[IDN Times]] |editor=Wahyu Kurniawan |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-ana-zafyra-miss-earth-uni-emirat-arab-2025-c1c2-01-cw2f3-zn05f1 |access-date=28 October 2025}}</ref> |24 |[[Dubai]] |Asya at Oseaniya |Fire |- |{{Flagdeco|SCO}} [[Scotland|Eskosya]] |{{sortname|Grace|McGregor|nolink=1}}<ref name="PHILIS1" /> |25 |[[Edinburgh]] |Europa |Air |- |{{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] |{{sortname|Haley|Poe|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Glicklin |first=Harry |date=7 Hulyo 2025 |title=Miss Earth champions unite on Good Morning Washington for environmental awareness |language=en |work=WJLA-TV |url=https://wjla.com/good-morning-washington/national-and-global-miss-earth-titleholders-advocate-for-sustainability-and-conservation |access-date=11 Hulyo 2025}}</ref> |22 |[[Erie, Pennsylvania|Erie]] |Kaamerikahan |Eco |- |{{Flagicon|EST}} [[Estonya]] |{{sortname|Birgit|Dimitrijev|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=16 Setyembre 2025 |title=Eesti kaunitar Birgit Dimitrijev esindab Eestit Miss Earth 2025 rahvusvahelisel iludusvõistlusel |language=Estonian |trans-title=Estonian beauty Birgit Dimitrijev will represent Estonia at the Miss Earth 2025 international beauty pageant |website=Buduaar - TV3 |url=https://buduaar.tv3.ee/ilu-ja-mood/eesti-kaunitar-birgit-dimitrijev-esindab-eestit-miss-earth-2025-rahvusvahelisel-iludusvoistlusel/ |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |21 |Värska |Europa |Fire |- |{{flagdeco|ETH}} [[Ethiopia|Etiyopiya]] |{{sortname|Delina|Girma|nolink=1}}<ref name="PHILIS1" /> |18 |[[Adis Abeba]] |Aprika |Fire |- |{{Flagicon|WAL}} [[Gales]] |{{sortname|Abigail|Wood|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Birt |first=Elizabeth |date=9 Hunyo 2025 |title=Pembrokeshire penguin keeper crowned Miss Earth Wales 2025 |language=en-GB |work=Western Telegraph |url=https://www.westerntelegraph.co.uk/news/25224932.pembrokeshire-penguin-keeper-crowned-miss-earth-wales-2025/ |access-date=11 Hunyo 2025 |issn=0307-1235}}</ref> |25 |Tavernspite |Europa |Fire |- |{{Flagdeco|GHA}} [[Ghana|Gana]] |{{sortname|Cherise Asher|Ayisi|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Doğan Aziz Demirtaş |date=19 Agosto 2025 |title=Son Ağaç Öldüğünde, Son İnsan da Ölür |language=tr |trans-title=When the Last Tree Dies, the Last Man Dies Too |website=Dadmedya |url=https://dadmedya.com/son-agac-oldugunde-son-insan-da-olur/ |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250901004325/https://dadmedya.com/son-agac-oldugunde-son-insan-da-olur/ |archive-date=1 Setyembre 2025}}</ref> |21 |[[Accra]] |Aprika |Eco |- |{{flagdeco|JAM}} [[Jamaica|Hamayka]] |{{sortname|Shanae|Brown|nolink=1}}<ref name="PHILIS1" /> |19 |[[Kingston, Jamaica|Kingston]] |Kaamerikahan |Eco |- |{{flagicon|JPN}} [[Hapon]] |{{sortname|Reimi|Shimizu|nolink=1}}<ref name="PHILIS1" /> |24 |[[Tokyo]] |Asya at Oseaniya |Eco |- |{{flagicon|Northern Mariana Islands}} [[Hilagang Kapuluang Mariana]] |{{sortname|Aria|Keilbach|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=20 July 2025 |title=Aria Keilbach crowned Miss Earth NMI 2025 |url=https://www.mvariety.com/news/local/aria-keilbach-crowned-miss-earth-nmi-2025/article_9125b37a-4329-49af-ae3e-a5526eea2245.html#:~:text=ARIA%20Keilbach%20was%20crowned%20Miss,place%20in%20Manila%20this%20December. |access-date=20 July 2025 |website=Marianas Variety |language=en}}</ref> |23 |Saipan |Asya at Oseaniya |Water |- |{{flagicon|HKG}} [[Hong Kong]] |{{sortname|Shiyuan|Luo|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Oktubre 2025 |title=Dàn người đẹp đổ bộ Philippines thi Hoa hậu Trái Đất |language=vi |trans-title=Beauties flock to the Philippines to compete in Miss Earth |website=24h |url=https://www.24h.com.vn/thoi-trang/dan-nguoi-dep-do-bo-philippines-thi-hoa-hau-trai-dat-c78a1707602.html |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |20 |[[Suzhou]] |Asya at Oseaniya |Water |- |{{Flagdeco|IND}} [[Indiya]] |{{sortname|Komal|Choudhary|nolink=1}}<ref>{{cite web |title=Miss Earth India 2025 Komal Choudhary and Miss Divine Beauty 2025 Ekta Singh Crowned at a Spectacular Finale |url=https://www.tribuneindia.com/news/business/miss-earth-india-2025-komal-choudhary-and-miss-divine-beauty-2025-ekta-singh-crowned-at-a-spectacular-finale/ |access-date=29 Setyembre 2025 |website=The Tribune |language=en-In}}</ref> |25 |[[Pune]] |Asya at Oseaniya |Eco |- |{{flagicon|IDN}} [[Indonesia|Indonesya]] |{{sortname|Putri|Juficha|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Murdianto |first=Muhammad Tarmizi |date=16 Oktubre 2025 |title=Putri Juficha Siap Menyalakan Cahaya Indonesia di Miss Earth 2025 |language=id |trans-title=Putri Juficha Ready to Shine Light on Indonesia at Miss Earth 2025 |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/putri-juficha-siap-menyalakan-cahaya-indonesia-di-miss-earth-2025-00-rqp85-l79ln2 |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |25 |Manado |Asya at Oseaniya |Air |- |{{flagicon|ENG}} [[Inglatera]] |{{sortname|Sofia|Mayers|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=31 Hulyo 2025 |title=7 Potret Sofia Mayers Miss Earth Inggris 2025, Inspiring! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-sofia-mayers-miss-earth-inggris-2025-c1c2-01-cw2f3-gjyy70 |access-date=6 Nobyembre 2025 |website=IDN Times |language=id}}</ref> |25 |Canterbury |Europa |Eco |- |{{flagicon|ITA}} [[Italya]] |{{sortname|Natalia|Guglielmo|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=25 Setyembre 2025 |title=Natalia Guglielmo è la nuova Miss Earth Italy 2025 |language=it |trans-title=Natalia Guglielmo is the new Miss Earth Italy 2025 |website=NotiCaMania Comunicati online |url=https://comunicationline.eu/natalia-guglielmo-e-la-nuova-miss-earth-italy-2025/ |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |24 |[[Sicilia]] |Europa |Air |- |{{Flagdeco|KHM}} [[Kambodya]] |{{sortname|Saran|Kimlan|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=22 July 2025 |title=សារ៉ាន់ គីមឡាង ត្រូវបានតែងតាំងជា Miss Earth Cambodia 2025 |url=https://ams.com.kh/news/infotainment/life-style/saran-kimlan-become-miss-earth-cambodia-2025 |access-date=22 July 2025 |website=AMS |language=km}}</ref> |24 |[[Nom Pen]] |Asya at Oseaniya |Water |- |{{flagicon|CAN}} [[Canada|Kanada]] |{{sortname|Hailey|Wilson|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Goodrunning |first=Deena |date=7 Hulyo 2025 |title=Miss Earth Canada 2025 is Hailey Hamelin-Wilson! |url=https://www.albertanativenews.com/miss-earth-canada-2025-is-hailey-hamelin-wilson/ |access-date=15 Hulyo 2025 |website=Alberta Native News |language=en-US}}</ref> |23 |[[Toronto]] |Kaamerikahan |Fire |- |{{flagicon|CAY}} [[Kapuluang Kayman|Kapuluang Cayman]] |{{sortname|Latecia|Bush|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Durston |first=Laura |date=9 Mayo 2025 |title=What's Hot on camera |language=en-GB |work=Cayman Compass |url=https://www.caymancompass.com/2025/05/09/whats-hot-on-camera-7/ |access-date=11 Hunyo 2025}}</ref> |22 |George Town |Kaamerikahan |Water |- |{{flagicon|KEN}} [[Kenya]] |{{sortname|Esther|Mukoya|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=17 Oktubre 2025 |title=Miss Earth Kenya 2025, Esther Princess Mukoya, Set for Send-Off Ahead of Miss Earth 2025 in the Philippines |language=en |website=Youth Village Kenya |url=https://youthvillage.co.ke/miss-earth-kenya-2025-esther-princess-mukoya-set-for-send-off-ahead-of-miss-earth-2025-in-the-philippines/ |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |26 |Kakamega |Aprika |Air |- |{{Flagdeco|COL}} [[Colombia|Kolombya]] |{{sortname|Valentina|Collazos|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Andini |first=Dewi |date=22 Oktubre 2025 |title=7 Potret Valentina Collazos Miss Earth Kolombia 2025, Gorgeous Abis! |language=id |trans-title=7 Portraits of Valentina Collazos Miss Earth Colombia 2025, Absolutely Gorgeous! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-valentina-collazos-miss-earth-kolombia-2025-gorgeous-abis-c1c2-01-cw2f3-0t6r6j |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |22 |[[Talaan ng mga lungsod sa Colombia|Cali]] |Kaamerikahan |Fire |- |{{Flagdeco|CUB}} [[Cuba|Kuba]] |{{sortname|Rachel|Chang|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=24 Agosto 2025 |title=Historic: For the first time, two sisters will represent Cuba in global beauty contests |language=en |website=CiberCuba |url=https://en.cibercuba.com/noticias/2025-08-24-u194224-e208933-s27065-nid309572-historico-primera-vez-dos-hermanas |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250901003350/https://en.cibercuba.com/noticias/2025-08-24-u194224-e208933-s27065-nid309572-historico-primera-vez-dos-hermanas |archive-date=1 Setyembre 2025}}</ref> |26 |[[Havana]] |Kaamerikahan |Fire |- |{{flagdeco|LAO}} [[Laos]] |{{sortname|Parami|Viengmay|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=30 Oktubre 2025 |title=Beauties for a cause: Miss Earth delegates defend pageant’s school events |url=https://entertainment.inquirer.net/635985/beauties-for-a-cause-miss-earth-delegates-defend-pageants-school-events |access-date=6 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> |25 |[[Vientian]] |Asya at Oseaniya |Air |- |{{Flagdeco|LBN}} [[Libano]] |{{sortname|Aline|Ghanem|nolink=1}}<ref>{{cite news |author=Rochana |first=Nina |date=12 Setyembre 2024 |title=17 Kontestan Miss Earth 2024 dari Berbagai Negara, Stunning Abis! |language=id |trans-title=17 Miss Earth 2024 Contestants from Various Countries, Absolutely Stunning! |website=Jateng IDN Times |url=https://jateng.idntimes.com/life/inspiration/17-kontestan-miss-earth-2024-dari-berbagai-negara-stunning-abis-00-5cf6w-gth3w7 |url-status=live |access-date=6 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250923104916/https://jateng.idntimes.com/life/inspiration/17-kontestan-miss-earth-2024-dari-berbagai-negara-stunning-abis-00-5cf6w-gth3w7 |archive-date=23 Setyembre 2025}}</ref> |21 |[[Beirut]] |Asya at Oseaniya |Fire |- |{{Flagdeco|LBR}} [[Liberia|Liberya]] |{{sortname|Monica|Swen|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=4 Agosto 2025 |title=Monica Swen Crowned Miss Earth Liberia 2025 |url=https://www.liberianobserver.com/life/monica-swen-crowned-miss-earth-liberia-2025/article_5712217a-8219-4fd4-833b-16c1331c731d.html |access-date=7 Agosto 2025 |website=Daily Observer |language=en}}</ref> |23 |[[Monrovia]] |Aprika |Eco |- |{{flagicon|ISL}} [[Iceland|Lupangyelo]] |{{sortname|Sóldís Vala|Ívarsdóttir|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Guðrún Ósk Guðjónsdóttir |date=20 Marso 2025 |title=Lærði að standa með sjálfri sér |language=is |trans-title=Learned to stand up for herself |website=DV |url=https://www.dv.is/fokus/2025/03/20/soldis-vala-laerdi-ad-standa-med-sjalfri-ser/ |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250521054829/https://www.dv.is/fokus/2025/03/20/soldis-vala-laerdi-ad-standa-med-sjalfri-ser/ |archive-date=21 May 2025}}</ref> |19 |Árbær |Europa |Fire |- |{{flag|Makaw}} |{{sortname|Evangeline|Chen|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=25 Hulyo 2025 |title=陈思蓓：荣获2025澳门地球小姐，冠军荣耀加冕 |trans-title=Sibei Chen: Won the Miss Earth Macau 2025 title, crowned champion |url=https://m.sohu.com/a/917293281_122153156/?pvid=000115_3w_a |access-date=11 Setyembre 2025 |website=Sohu |language=zh}}</ref> |23 |Makaw |Asya at Oseaniya |Fire |- |{{Flagdeco|MYS}} [[Malaysia]] |{{sortname|Vaisnevi|Retnam|nolink=1}}<ref name="PHILIS1" /> |22 |Selangor |Asya at Oseaniya |Water |- |{{flagicon|MEX}} [[Mehiko]] |{{sortname|Génesis|Vera|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=2 Setyembre 2025 |title=Génesis Vera Miss Earth México 2025 |trans-title=Génesis Vera Miss Earth Mexico 2025 |url=https://www.notiver.com/sociales/genesis-vera-miss-earth-mexico-2025/ |access-date=3 Setyembre 2025 |website=Notiver |language=es}}</ref> |24 |[[Veracruz]] |Kaamerikahan |Water |- |{{flagicon|MDA}} [[Moldabya]] |{{sortname|Elizaveta|Kuznetsova|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Andini |first=Dewi |date=2 Nobyembre 2025 |title=7 Potret Elizaveta Kuznetsova, Miss Earth Moldova 2025 yang Bikin Terpikat |trans-title=7 Captivating Portraits of Elizaveta Kuznetsova, Miss Earth Moldova 2025 |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-elizaveta-kuznetsova-miss-earth-moldova-2025-yang-bikin-terpikat-c1c2-01-cw2f3-d01zsv |access-date=6 Nobyembre 2025 |website=IDN Times |language=id}}</ref> |25 |Tiraspol |Europa |Water |- |{{flagdeco|MNG}} [[Mongolya]] |{{sortname|Nomin-Erdene|Bayarkhuu|nolink=1}}<ref name="PHILIS1" /> |28 |Darkhan |Asya at Oseaniya |Air |- |{{Flagdeco|MMR}} [[Myanmar]] |{{sortname|Khin Khin|Hlaing|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=13 Agosto 2025 |title=Miss Earth Myanmar 2025 ရဲ့ Winner Crown ကို ပိုင်ဆိုင်ခဲ့တဲ့ စစ်တွေ အလှမယ် |url=https://www.myanmarcelebrity.com/2025/08/miss-earth-myanmar-2025-winner-crown.html?m=1 |access-date=8 Setyembre 2025 |website=Myanmar Celebrity |language=my}}</ref> |19 |Mrauk U |Asya at Oseaniya |Fire |- |{{Flagdeco|NAM}} [[Namibia|Namibya]] |{{sortname|Ndeshipewa |Angula|nolink=1}}<ref name=":0" /> |20 |[[Windhoek]] |Aprika |Air |- |{{NPL}} |{{sortname|Sony|Ghale|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=30 Agosto 2025 |title=Luna Luitel crowned Miss Nepal 2025 |language=en |website=The Kathmandu Post |url=https://kathmandupost.com/art-culture/2025/08/30/luna-luitel-crowned-miss-nepal-2025 |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250830160002/https://kathmandupost.com/art-culture/2025/08/30/luna-luitel-crowned-miss-nepal-2025 |archive-date=30 Agosto 2025}}</ref> |26 |[[Katmandu]] |Asya at Oseaniya |Fire |- |{{Flagdeco|NGR}} [[Nigeria|Niherya]] |{{sortname|Divine|Nelson|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=26 Hulyo 2025 |title=Nelson emerges 24th Miss Earth Nigeria |url=https://thenationonlineng.net/nelson-emerges-24th-miss-earth-nigeria/ |access-date=3 Setyembre 2025 |website=The Nation |language=en}}</ref> |22 |Akwa Ibom |Aprika |Fire |- |{{Flagdeco|NIC}} [[Nicaragua|Nikaragwa]] |{{sortname|Solange|Velásquez|nolink=1}}<ref name="TPDN1">{{Cite news |last=Nam |first=Duy |date=27 Oktubre 2025 |title=Hậu trường chụp áo tắm của thí sinh Hoa hậu Trái Đất |language=vi |trans-title=In the past, there will be a lot of people in the world |website=Tiền Phong |url=https://tienphong.vn/hau-truong-chup-ao-tam-cua-thi-sinh-hoa-hau-trai-dat-post1790893.tpo |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |23 |Chinandega |Kaamerikahan |Water |- |{{Flagdeco|NOR}} [[Noruwega]] |{{sortname|Julie|Børresen|nolink=1}}<ref name="PHILIS1" /> |26 |Bjørkelangen |Europa |Air |- |{{flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]] |{{sortname|India|Holder|nolink=1}}<ref name="TPDN1" /> |26 |[[Auckland]] |Asya at Oseaniya |Air |- |{{flagicon|Netherlands}} [[Netherlands|Olanda]] |{{sortname|Sanne-Esmee|Walstra|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Horjus |first=Andre |date=9 Hulyo 2025 |title=Sanne-Esmee (21) uit Sint Jacobiparochie naar Miss Earth-verkiezing: ‘Een droom is uitgekomen’ |trans-title=Sanne-Esmee (21) from Sint Jacobiparochie to Miss Earth pageant: 'A dream has come true' |url=https://lc.nl/friesland/waadhoeke/Sanne-Esmee-21-voor-Nederland-naar-Miss-Earth-verkiezing-%E2%80%98Een-droom-is-uitgekomen%E2%80%99-46803141.html |access-date=3 Setyembre 2025 |website=Leeuwarder Courant |language=nl}}</ref> |21 |Sint Jacobiparochie |Europa |Water |- |{{flagicon|PAK}} [[Pakistan]] |{{sortname|Syeda |Dua-e-Khadija|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kotwal |first=Farhan Hashim |date=2 Hulyo 2025 |title=Dua-e-Khadija crowned Miss Pakistan Global 2025 |url=https://www.pakistanstatetime.com/news/duaekhadija-crowned-miss-pakistan-global-2025 |access-date=11 Setyembre 2025 |website=Pakistan State Time |language=en-US}}</ref> |22 |Peshawar |Asya at Oseaniya |Air |- |{{Flagdeco|PER}} [[Peru]] |{{sortname|Massiel|Suárez|nolink=1}}<ref name=":12" /> |24 |Huancavelica |Kaamerikahan |Water |- |{{flagicon|PHI}} [[Miss Philippines Earth|Pilipinas]] |{{sortname|Joy|Barcoma}}<ref>{{Cite news |author=Armin P. Adina |date=10 Agosto 2025 |title=Joy Barcoma of Bacoor City is Miss Philippines Earth 2025 |language=en |newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/623032/joy-barcoma-of-bacoor-city-is-miss-philippines-earth-2025 |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250810203815/https://entertainment.inquirer.net/623032/joy-barcoma-of-bacoor-city-is-miss-philippines-earth-2025 |archive-date=10 Agosto 2025}}</ref> |26 |[[Bacoor]] |Asya at Oseaniya |Eco |- |{{flagdeco|FIN}} [[Pinlandiya]] |{{sortname|Amanda|Niemi|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Ly |first=Pia |date=27 Agosto 2025 |title=Riihimäkeläislähtöinen Amanda, 24, on Miss Earth Finland – edustaa Suomea Filippiineillä |language=fi |trans-title=Amanda, 24, originally from Riihimäki, is Miss Earth Finland – representing Finland in the Philippines |website=Hämeen Sanomat |url=https://www.hameensanomat.fi/paikalliset/8798079 |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250827102349/https://www.hameensanomat.fi/paikalliset/8798079 |archive-date=27 Agosto 2025}}</ref> |24 |Riihimäki |Europa |Fire |- |{{flagdeco|POL}} [[Polonya]] |{{sortname|Justyna|Roguska|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Oktubre 2025 |title=Justyna Roguska będzie reprezentować Polskę na Miss Earth 2025! |language=pl |trans-title=Justyna Roguska will represent Poland at Miss Earth 2025! |website=Ciekawe24.pl |url=https://ciekawe24.pl/justyna-roguska-bedzie-reprezentowac-polske-na-miss-earth-2025/ |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |21 |[[Varsovia]] |Europa |Eco |- |{{flagicon|Portugal}} [[Portugal]] |{{sortname|Raquel|Camelo|nolink=1}}<ref>{{cite web |last=Ferreira |first=Monica |date=16 Hunyo 2024 |title=Jovem da região conquista título de Miss Queen Portugal |trans-title=Young woman from the region wins the title of Miss Queen Portugal |url=https://www.imediato.pt/jovem-da-regiao-conquista-titulo-de-miss-queen-portugal/ |access-date=3 Setyembre 2025 |website=Imediato |language=pt}}</ref> |23 |[[Oporto|Porto]] |Europa |Eco |- |{{flagdeco|FRA}} [[Pransiya]] |{{sortname|Sandra|Wallet|nolink=1}}<ref name="PHILIS1" /> |24 |Nouvelle-Aquitaine |Europa |Water |- |{{flagdeco|DOM}} [[Republikang Dominikano]] |{{sortname|Valeria|Conde|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Andini |first=Dewi |date=28 Oktubre 2025 |title=7 Potret Valeria Conde Miss Earth Republik Dominika 2025, Seorang Atlet! |trans-title=7 Portraits of Valeria Conde, Miss Earth Dominican Republic 2025, an Athlete! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-valeria-conde-miss-earth-republik-dominika-2025-c1c2-01-cw2f3-byq57c |access-date=6 Nobyembre 2025 |website=IDN Times |language=id}}</ref> |— |[[Santo Domingo, Republikang Dominikano|Santo Domingo]] |Kaamerikahan |Water |- |{{flagicon|CZE}} [[Republikang Tseko]] |'''{{sortname|Natálie|Puškinová}}'''<ref>{{Cite web |date=3 Mayo 2025 |title=Miss Czech Republic 2025 se stala jedenadvacetiletá studentka Linda Górecká |url=https://www.idnes.cz/zpravy/revue/modelky/miss-czech-republic-finale-vitezka-makarenko-anketa-kubiskova.A250428_165107_missamodelky_sub |access-date=11 Hunyo 2025 |website=iDNES.cz |language=cs}}</ref> |21 |[[Praga]] |Europa |Water |- |[[Talaksan:Proposed_flag_of_Réunion_(VAR).svg|border|23x23px]] [[Réunion]] |{{sortname|Marie-Laure|Juppin de Fondaumère|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=18 Setyembre 2025 |title=Miss Earth 2025 : une candidate de Sainte-Rose représentera La Réunion aux Philippines |language=fr |trans-title=Miss Earth 2025: A candidate from Sainte-Rose will represent Reunion Island in the Philippines |website=Le Quotidien de La Réunion |url=https://www.lequotidien.re/article/culture/2025/09/18/miss-earth-2025-une-candidate-de-sainte-rose-representera-la-reunion-aux-philippines |url-status=live |access-date=6 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250923110905/https://www.lequotidien.re/article/culture/2025/09/18/miss-earth-2025-une-candidate-de-sainte-rose-representera-la-reunion-aux-philippines |archive-date=23 Setyembre 2025}}</ref> |21 |Sainte-Rose |Aprika |Water |- |{{flagdeco|ROU}} [[Rumanya]] |{{sortname|Sabina|Parmac|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Dinu |first=Beatrice Lianda |date=27 Oktubre 2025 |title=România, din nou pe harta internațională la Miss Earth |language=ro |trans-title=Romania, back on the international map at Miss Earth |website=Ziarul Pozitiv |url=https://ziarulpozitiv.ro/romania-din-nou-pe-harta-internationala-la-miss-earth/ |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |19 |[[Bukarest]] |Europa |Fire |- |{{flagdeco|RUS}} [[Rusya]] |{{sortname|Elizaveta|Guryanova|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Andini |first=Dewi |date=22 Oktubre 2025 |title=7 Potret Elizaveta Guryanova Miss Earth Rusia 2025, Bikin Terpikat! |language=id |trans-title=7 Portraits of Elizaveta Guryanova Miss Earth Russia 2025, Make You Captivate! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-elizaveta-guryanova-miss-earth-rusia-2025-bikin-terpikat-c1c2-01-cw2f3-kjkwkt |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |24 |[[Mosku]] |Europa |Air |- |{{flagicon|SRB}} [[Serbia|Serbiya]] |{{sortname|Nina|Karapešev|nolink=1}}<ref name="delegates" /> |19 |[[Belgrado]] |Europa |Air |- |{{Flagdeco|ZIM}} [[Zimbabwe|Simbabwe]] |{{sortname|Tinewimbo|Dupute|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=22 Oktubre 2025 |title=Tinewimbo Dupute Arrives in Philippines to Represent Zimbabwe at Miss Earth 2025 |language=en |website=Youth Village Zimbabwe |url=https://youthvillage.co.zw/sport-entertainment/celebrity-news/tinewimbo-dupute-arrives-in-philippines-to-represent-zimbabwe-at-miss-earth-2025/#google_vignette |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |24 |Bulawayo |Aprika |Water |- |{{Flagdeco|SGP}} [[Singapore|Singapura]] |{{sortname|Ganga|Kannan|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Andini |first=Dewi |date=24 Oktubre 2025 |title=7 Potret Ganga Kannan Miss Earth Singapura 2025, Sweet Abis! |language=id |trans-title=7 Portraits of Ganga Kannan, Miss Earth Singapore 2025, So Sweet! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-ganga-kannan-miss-earth-singapura-2025-sweet-abis-c1c2-01-cw2f3-f89d73 |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |22 |[[Singapore|Singapura]] |Asya at Oseaniya |Water |- |{{Flagdeco|LKA}} [[Sri Lanka]] |{{sortname|Adithya|Dewmini|nolink=1}} |21 |[[Colombo]] |Asya at Oseaniya |Air |- |{{Flagdeco|SWE}} [[Sweden|Suwesya]] |{{sortname|Tilde|Lööw|nolink=1}}<ref name="PHILIS1" /> |26 |[[Estokolmo]] |Europa |Eco |- |{{flagdeco|TZA}} [[Tanzania|Tansaniya]] |{{sortname|Amina|Jigge|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=19 Agosto 2025 |title=Miss Grand Tanzania competition has ended successfully, here are the 7 winners |url=https://kenyatalk.com/t/miss-grand-tanzania-competition-has-ended-successfully-here-are-the-7-winners/576459 |access-date=3 Setyembre 2025 |website=Kenya Talk |language=en |archive-date=29 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250829173204/https://kenyatalk.com/t/miss-grand-tanzania-competition-has-ended-successfully-here-are-the-7-winners/576459 |url-status=dead }}</ref> |26 |Mwanza |Aprika |Water |- |{{Flagdeco|THA}} [[Taylandiya]] |{{sortname|Waree|Ngamkham|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=1 Setyembre 2025 |title=มงลง "น้ำเหนือ วารี" มิสเอิร์ธไทยแลนด์2025 |language=th |trans-title=The crown goes to Namnuea Waree, Miss Earth Thailand 2025 |website=Line Today |url=https://today.line.me/th/v3/article/Kwm2EyR |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250901052206/https://today.line.me/th/v3/article/Kwm2EyR |archive-date=1 Setyembre 2025}}</ref> |26 |[[Chiang Rai]] |Asya at Oseaniya |Air |- |{{Flagdeco|ZAF}} [[Timog Aprika]] |{{sortname|Jenique|Botha|nolink=1}}<ref>{{cite news |author=Phumi Ramalepe |date=18 Setyembre 2025 |title=Environmental advocate Jenique Botha crowned Miss Earth South Africa 2025 |language=en |website=[[News24 (website)|News24]] |url=https://www.news24.com/life/lifestyle-trends/beauty-and-fashion/environmental-advocate-jenique-botha-crowned-miss-earth-south-africa-2025-20250918-0469 |url-status=live |access-date=29 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250918125915/https://www.news24.com/life/lifestyle-trends/beauty-and-fashion/environmental-advocate-jenique-botha-crowned-miss-earth-south-africa-2025-20250918-0469 |archive-date=18 Setyembre 2025}}</ref> |22 |Edenvale |Aprika |Eco |- |{{flagicon|KOR}} [[Timog Korea]] |{{sortname|Yoon-seo|Choi|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=20 Agosto 2025 |title=[S포토] 최윤서, '1등 미스어스~' (미스어스 2025 코리아) |trans-title=[S Photo] Choi Yoon-seo, "Miss Earth 2025 Korea" (Miss Earth 2025 Korea) |url=https://www.stardailynews.co.kr/news/articleView.html?idxno=498394 |access-date=3 Setyembre 2025 |website=Star Daily News |language=ko}}</ref> |24 |[[Busan]] |Asya at Oseaniya |Fire |- |{{flagicon|CHI}} [[Chile|Tsile]] |{{sortname|Nathalie|Briones|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=7 Setyembre 2025 |title=Quién es Nathalie Briones, la joven que se coronó como Miss Earth Chile 2025 |trans-title=Who is Nathalie Briones, the young woman who was crowned Miss Earth Chile 2025? |url=https://www.lagaceta.com.ar/nota/1101597/chile/quien-nathalie-briones-joven-se-corono-como-miss-earth-chile-2025.html |access-date=8 Setyembre 2025 |website=La Gaceta |language=es-CL |archive-date=2025-09-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250907182508/https://www.lagaceta.com.ar/nota/1101597/chile/quien-nathalie-briones-joven-se-corono-como-miss-earth-chile-2025.html |url-status=dead }}</ref> |19 |Puente Alto |Kaamerikahan |Eco |- |{{flagdeco|TUR}} [[Turkiya]] |{{sortname|Mira|Atagül|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Andini |first=Dewi |date=27 Oktubre 2025 |title=7 Potret Mira Atagül Miss Earth Turki 2025, Menawan Abis! |language=id |trans-title=7 Portraits of Mira Atagül, Miss Earth Türkiye 2025, Absolutely Stunning! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-mira-atagul-miss-earth-turki-2025-menawan-abis-c1c2-01-cw2f3-n4yywv |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |26 |[[Istanbul]] |Asya at Oseaniya |Water |- |{{flagicon|UKR}} [[Ukranya]] |{{sortname|Maria |Zheliaskova|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Andini |first=Dewi |date=28 Oktubre 2025 |title=7 Potret Maria Zheliaskova, Miss Earth Ukraina 2025 yang Bikin Terpikat |language=id |trans-title=7 Captivating Portraits of Maria Zheliaskova, Miss Earth Ukraine 2025 |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-maria-zheliaskova-miss-earth-ukraina-2025-yang-bikin-terpikat-c1c2-01-cw2f3-rq4r9l |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |24 |[[Odessa|Odesa]] |Europa |Fire |- |{{Flagdeco|UZB}} [[Usbekistan]] |{{sortname|Shakhrizoda|Madaminova|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Umarova |first=Nigora |date=29 Setyembre 2025 |title=Shaxrizada Madaminova to Represent Uzbekistan at Miss Earth 2025 |language=en |website=Kursiv |url=https://uz.kursiv.media/en/2025-09-29/shaxrizada-madaminova-to-represent-uzbekistan-at-miss-earth-2025/ |access-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> |21 |[[Taskent]] |Asya at Oseaniya |Eco |} == Mga tala == {{Notelist}} == Mga sanggunian == {{Reflist}} == Mga panlabas na kawing == * {{Official website|http://www.missearth.tv}} {{Miss Earth}} [[Kategorya:Patimpalak ng kagandahan sa Pilipinas]] [[Kategorya:Miss Earth]] h6ogsrru58al339lc2shebkerqjhzqz 0 336328 2209456 2207128 2026-05-28T06:09:14Z Ivan P. Clarin 84769 /* Mga sistema */ 2209456 wikitext text/x-wiki {{Infobox hurricane season | Basin = WPac | Year = 2026 | First storm formed = Wala pang namuo | Last storm dissipated = Hindi pa nagsimula | Strongest storm name = | Strongest storm winds = | Strongest storm pressure = | Average wind speed = 10 | Total depressions = 0 | Total storms = 0 | Total hurricanes = 0 | Total super = 0 total | Fatalities = 0 total | Damages = Wala | five seasons = [[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2024|2024]], [[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2025|2025]], '''2026''', ''[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2027|2027]]'', ''[[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2028|2028]]'' | Atlantic season = Panahon ng bagyo sa Atlantiko ng 2026 | East Pacific season = Panahon ng bagyo sa Silangang Pasipiko ng 2026 | North Indian season = Panahon ng bagyo sa Hilagang India ng 2026 }} Ang '''Panahon ng bagyo sa pasipiko ng 2026''' ay isang paparating na kaganapan taunang siklo ng bagyong pagbubuo sa kanlurang Karagatang Pasipiko. Ang yugto ay tatakbo sa buong 2026, kahit na ang karamihan sa mga tropikal na bagyo ay karaniwang nagkakaroon sa pagitan ng Mayo at Oktubre. Ang saklaw ng akdang ito ay may-hanggan sa Karagatang Pasipiko sa hilaga ng ekwador sa pagitan ng 100°E at ika-180 meridian. Sa loob ng hilagang-kanlurang Karagatang Pasipiko, mayroong dalawang magkahiwalay na ahensya na nagtatalaga ng mga pangalan sa mga tropikal na bagyo na kadalasang maaring humantong sa isang bagyo na may dalawang pangalan. Pangalanan ng Japan Meteorological Agency (JMA) ang isang bagyo kung mayroon itong 10 minutong napapanatiling bilis ng hangin na hindi bababa sa 65 km/h (40 mph) saanman sa basin. Ang Pangasiwaan ng Pilipinas sa Serbisyong Atmosperiko, Heopisiko at Astronomiko o sa Ingles pa ay Philippine Atmospheric, Geophysical, Astronomical Services Administration (PAGASA), ay nagtatalaga ng mga pangalan sa mga bagyo na lumilipat o nabubuo bilang isang tropikal depresyon sa Sakop na Responsibilidad ng Pilipinas , kilala rin sa Ingles bilang Philippine Area of Responsibility (PAR), na matatagpuan sa pagitan ng 135°E at 115°E at sa pagitan ng 5°N–25°N, hindi alintana kung ang isang tropical cyclone ay nabigyan na o hindi ng JMA ==Pangalan sa mga bagyo== Pangalanan ng Japan Meteorological Agency (JMA) ang isang bagyo kung mayroon itong 10 minutong napapanatiling bilis ng hangin na hindi bababa sa 65 km/h (40 mph) saanman sa basin. Ang Pangasiwaan ng Pilipinas sa Serbisyong Atmosperiko, Heopisiko at Astronomiko o sa Ingles pa ay Philippine Atmospheric, Geophysical, Astronomical Services Administration (PAGASA), ay nagtatalaga ng mga pangalan sa mga bagyo na lumilipat o nabubuo bilang isang tropikal depresyon sa Sakop na Responsibilidad ng Pilipinas , kilala rin sa Ingles bilang Philippine Area of Responsibility (PAR), na matatagpuan sa pagitan ng 135°E at 115°E at sa pagitan ng 5°N–25°N, hindi alintana kung ang isang tropical cyclone ay nabigyan na o hindi ng JMA. Ang mga tropikal na depresyon na sinusubaybayan ng United States' Joint Typhoon Warning Center (JTWC) ay binibigyan ng numerong may "W" na suffix; W ibig sabihin kanluran, isang sanggunian sa kanlurang rehiyon ng Pasipiko. ==Mga sistema== ===Nasa loob ng Sakop na Responsibilidad ng Pilipinas=== ====1. Bagyong Ada (''Nokaen'')==== {{Infobox hurricane | Basin = WPac | Formed = Enero 13 | Dissipated = Enero 22 | image = Nokaen 2026-01-17 0635Z.jpg | track = Nokaen 2026 path.png | 10-min winds = 40 | 1-min winds = 50 | Pressure = 996 }} {{clear}} ====2. Bagyong Basyang (''Penha'')==== {{Infobox hurricane | Basin = WPac | Formed = Pebrero 3 | Dissipated = Pebrero 7 | image = Penha 2026-02-05 0441Z.jpg | track = Penha 2026 path.png | 10-min winds = 35 | 1-min winds = 40 | Pressure = 1000 }} {{clear}} ====5. Bagyong Caloy (''Hagupit'')==== {{Infobox hurricane | Basin = WPac | Formed = Mayo 5 | Dissipated = kasalukuyan | image = Hagupit 2026-05-08 0015Z.jpg | track = Hagupit 2026 path.png | 10-min winds = 40 | 1-min winds = 40 | Pressure = 998 }} {{clear}} ====6. Bagyong Domeng (''Jangmi'')==== {{Infobox hurricane | Basin = WPac | Formed = Mayo 26 | Dissipated = Kasalukuyan | image = JMA TD 08 2026-05-26 0428Z.jpg | track = Jangmi 2026 path.png | 10-min winds = 35 | 1-min winds = 30 | Pressure = 1000 }} {{clear}} =====Mga bagyo sa bawat buwan ng 2025===== {| class="wikitable sortable" |- | '''[[Buwan (panahon)|Buwan]]''' | {{center|'''[[Bagyo sa Pilipinas|Bagyo]]'''}} |- | Enero || Ada |- | Pebrero || Basyang |- | Marso || rowspan="2"| <center>{{grey|N/A}}</center> |- | Abril |- | Mayo || Caloy, Domeng |- | Hunyo || rowspan="7"| <center>{{grey|N/A}}</center> |- | Hulyo |- | Agosto |- | Setyembre |- | Oktubre |- | Nobyembre |- | Disyembre |} ===Nasa labas ng Sakop na Responsibilidad ng Pilipinas=== ====3. Bagyong Nuri==== {{Infobox hurricane | Basin = WPac | Formed = Marso 10 | Dissipated = Marso 13 | image = Nuri 2026-03-11 0404Z.jpg | track = Nuri 2026 path.png | 10-min winds = 35 | 1-min winds = 30 | Pressure = 998 }} {{clear}} ====4. Bagyong Sinlaku==== {{Infobox hurricane | Basin = WPac | Formed = Abril 8 | Dissipated = Abril 20 | image = Sinlaku 2026-04-12 1547Z.jpg | track = Sinlaku 2026 path.png | 10-min winds = 115 | 1-min winds = 160 | Pressure = 905 }} {{clear}} ===Pilipinas=== {{See also|Talaan ng mga rinetirong pangalan bagyo sa Pilipinas}} Ngayong panahon, gagamit ang [[Pangasiwaan ng Pilipinas sa Serbisyong Atmosperiko, Heopisiko at Astronomiko|PAGASA]] ng sarili nitong pamamaraan ng pagbibigay ng pangalan para sa mga bagyong bubuo sa o papasok sa kanilang tinukoy sa sariling [[Sakop na Responsibilidad ng Pilipinas|sakop na responsibilidad]]. Sa panahon na ito, ginagamit ng PAGASA ang sumusunod na listahan ng mga pangalan, na huling ginamit noong [[Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2022|2022]] at muling gagamitin noong 2030, na na-update na may mga pagpapalit ng mga retiradong pangalan, kung mayroon man. Ang lahat ng mga pangalan ay pareho noong 2022 maliban kay ''Ada'', ''Francisco'', ''Kiyapo'' at ''Pilandok'', na pinalitan ang mga pangalang ''[[Bagyong Agaton|Agaton]]'', ''[[Bagyong Florita (2022)|Florita]]'', ''[[Bagyong Karding|Karding]]'' at ''[[Bagyong Paeng|Paeng]]'' pagkatapos nilang magretiro. Lahat ng tatlong bagong pangalan ay ginamit sa unang pagkakataon ngayon ng panahon. {| style="width:100%;" | * ADA (2601) * BASYANG (2602) * CALOY (2605) * {{tcname unused|DOMENG}} * {{tcname unused|ESTER}} | * {{tcname unused|FRANCISCO}} * {{tcname unused|GARDO}} * {{tcname unused|HENRY}} * {{tcname unused|INDAY}} * {{tcname unused|JOSIE}} | * {{tcname unused|KIYAPO}} * {{tcname unused|LUIS}} * {{tcname unused|MAYMAY}} * {{tcname unused|NENENG}} * {{tcname unused|OBET}} | * {{tcname unused|PILANDOK}} * {{tcname unused|QUEENIE}} * {{tcname unused|ROSAL}} * {{tcname unused|SAMUEL}} * {{tcname unused|TOMAS}} | * {{tcname unused|UMBERTO}} * {{tcname unused|VENUS}} * {{tcname unused|WALDO}} * {{tcname unused|YAYANG}} * {{tcname unused|ZENY}} |} <div style="text-align:center">'''Auxiliary list'''</div> {| style="width:90%;" | * {{tcname unused|Agila}} * {{tcname unused|Bagwis}} | * {{tcname unused|Chito}} * {{tcname unused|Diego}} | * {{tcname unused|Elena}} * {{tcname unused|Felino}} | * {{tcname unused|Gunding}} * {{tcname unused|Harriet}} | * {{tcname unused|Indang}} * {{tcname unused|Jessa}} |} {{clear}} ==Mga sanggunian== [[Kategorya:Bagyo sa Pasipiko]] 45370x1ihx2bz0dinyn705szfw24j4s 0 337404 2209486 2199102 2026-05-28T09:13:55Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209486 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty||name=Susenyos I <br> {{lang|gez|ቀዳማዊ ዐፄ ሱስንዮስ}}|title=[[Mga Etiopeng pangalang aristokratiko at pangkorte#Negusa Nagast|Negusa Nagast]]|succession=[[Emperador ng Etiopia]]|image=King Susenyos I of Ethiopia receives the Latin Patriarch Afonso Mendes.jpg|caption=Kontemporaneong imahen ng pagtanggap ni Haring Susenyos I ng Etiopia ang Patriyarkang Latina na si [[Afonso Mendes]]|religion={{plainlist| * [[Ethiopian Orthodox]] (1571–1622) * [[Catholic Church|Roman Catholic]] (1622–1632) }}|reign=1607–1632|coronation=18 Marso 1608<ref name="Budge-385">{{cite book|title=A History of Ethiopia: Nubia and Abyssinia (Volume 2)|first=E. A. Wallis|last=Budge|publisher=Methuen & Co.|location=London|year=1928|page=385}}</ref>|full name=Sisinios, Sisinnius, Socinios,<ref name=Budge383/> Sociniós,<ref name=Budge383/> Socinius,<ref name=Budge383/> Sousnyos<ref name=Budge383/> Susənyos, Susénius,<ref name=Budge383/> Susenyos,<ref name=African468/> Sūsĕnyōs,<ref name=Budge383/> Susinyos,<ref name=Budge383/> Susneus<ref name=Budge383/> or Susneyos<ref name=Africanbio131/>|regnal name=Seltan Sagad and Malak Sagad III|predecessor=[[Yaqob ng Etiopia|Yaqob]]|successor=[[Fasilides]]|queen=Waled Sa'ala<ref name="Budge-384">{{cite book|title=A History of Ethiopia: Nubia and Abyssinia (Volume 2)|first=E. A. Wallis|last=Budge|publisher=Methuen & Co.|location=London|year=1928|page=384}}</ref>|issue=Kanafra Krestos<ref name="Budge-384"/><br/>[[Fasilides]]<ref name="Budge-384"/><br/>Claudius<ref name="Budge-384"/><br/>Markos<ref name="Budge-384"/><br/>Wangelawit<ref name="Budge-384"/><br/>Malakotawit<ref name="Budge-384"/><br/>Galilawit<ref name="Budge-384"/>|dynasty=[[Dinastiyang Salomoniko]]|father=''[[Abeto]]'' Fasil|mother=Hamalmal Warq|birth_date=1571,<ref name=Africanbio131/> 1572,<ref name=Budge383/> or 1575<ref name=African468/>|birth_place=[[Gojjam]], [[Imperyong Etiope]]|death_date={{Death date and age|1632|9|17|1572|df=yes}}|death_place=Dangaz, Ethiopian Empire<ref name="Burke46"/>|burial_place=Church of Ganata Iyasus, Azazo<ref name="Burke46"/>}}[[Talaksan:Danqaz4.jpg|thumb|267x267px|Mga guho ng Palasyo ni Susenyos]] Si '''Susenyos I''' ({{Langx|gez|ሱስንዮስ}} {{Transliteration|gez|Sūsinyōs}} ; {{Circa|1571}}{{Refn|Other sources give differing year of birth such as '''1571''',<ref name=Africanbio131/> 1572<ref name=Budge383/> '''1575'''<ref name=African468/>}} – 17 Setyembre 1632), kilala rin bilang '''Susenyos na Katoliko''', ay [[Emperador ng Etiopia]] mula 1607 hanggang 1632, at isang miyembro ng [[Dionastiyang Salomoniko|dinastiyang Salomoniko]]. Ang kaniyang [[Pangalang maharlika|mga pangalan sa trono]] ay '''Seltan Sagad''' at '''Malak Sagad III'''.{{Refn|Susenyos had the throne names '''Seltān Sagad''' and '''Malak Sagad''', each having practically the same meaning.<ref name=Budge383/>}} Siya ay anak ni ''[[Mga Etiopeng pangalang aristokratiko at pangkorte|Abeto]]'' Fasil, apo ni ''Abeto'' Yakob at apo sa tuhod ni [[Dawit II]]. Dahil dito, habang itinatala ng ilang awtoridad si Susenyos bilang miyembro ng dinastiyang Salomoniko, itinuturing naman siya ng iba—sa halip na ang kanyang anak na si [[Fasilides]] —bilang tagapagtatag ng linya ng mga Gondar ng dinastiya (na, gayunpaman, sa huli ay isang subset ng dinastiyang Salomoniko). Ang buhay ni Susenyos ay kilala sa pamamagitan ng kaniyang kronika, na isinulat ng ilang opisyal na manunulat (''sehafe te'ezaz''). Ang mga Heswita, na malapit na nauugnay sa paghahari ni Susenyos, ay nag-iwan din ng maraming dokumento tungkol sa kanilang misyon sa Etiopia.<ref name="African468">{{Cite book |last=Akyeampong |first=Emmanuel Kwaku |author-link= |url=https://www.oxfordreference.com/view/10.1093/acref/9780195382075.001.0001/acref-9780195382075-e-1954?rskey=SvzsL3&result=1954 |title=Dictionary of African biography |last2=Gates |first2=Henry Louis |author-link2= |date=2012 |publisher=Oxford University Press |isbn=9780195382075 |volume=5 |location=Oxford |pages=468–469}}</ref> Inilarawan ni [[Manuel de Almeida]], isang Portuges na [[Kapisanan ni Hesus|Heswita]] na nanirahan sa Etiopia noong panahon ng paghahari ni Susenyos, ang emperador bilang "matangkad na may mga katangian ng isang lalaking may mataas na kalidad, malalaki at guwapong mga mata, at isang malaki at maayos na balbas. Nakasuot siya ng [[tunika]] na gawa sa pulang pelus hanggang tuhod, mga [[kalson]] na estilong [[Moro]], isang sintas o sinturon na gawa sa maraming malalaking piraso ng pinong ginto, at isang panlabas na amerikana ng [[damasko]] na may parehong kulay, tulad ng isang ''capelhar.'' "<ref>Beckingham, C.F., and G.W.B. Huntingford.</ref> Inilarawan siya ng Espanyol na Heswita na si [[Pedro Páez|Pedro Paez]] bilang "matangkad at maayos ang pangangatawan, may malalaking mata, matangos na ilong at manipis na labi, masayang ekspresyon at maitim na kutis. Siya ay napakabuti ng ugali at may magagandang katangian; siya ay napakaingat, isang dakila at matapang na kapitan, tuso at may karanasan sa mga usapin ng digmaan, dahil ginugol niya ang halos buong buhay niya rito, at ginawa niyang tungkulin ang pamamahala sa isang hukbo. Siya ay napakabukas-palad, palakaibigan at isang taong may salita ng isang hari, dahil walang makikitang pagkakamali sa kaniyang sinasabi o pangako, na isang bagay na bihira sa [[Ethiopia|Etiopia]]"<ref>{{Cite book |last=Pennec |first=Hervé |url=https://www.google.com/books/edition/Pedro_P%C3%A1ez_s_History_of_Ethiopia_1622/3v4H47E96fsC?hl=en&gbpv=1&dq=pedro+paez&pg=PT2036&printsec=frontcover |title=Pedro Páez's History of Ethiopia, 1622: Volumes I-II |last2=Boavida |first2=Dr Isabel |last3=Ramos |first3=Dr Manuel João |date=2013-07-28 |publisher=Ashgate Publishing, Ltd. |isbn=978-1-4094-8281-9 |pages=204 |language=en}}</ref> == Angkan == Mula sa lahing [[Mga Amhara|Amhara]], si Susenyos ay isinilang kina [[Hamalmal Warq]], ang anak na babae ng isang pinuno ng probinsya mula sa maharlikang pamilya ni Shime,{{Refn|Shime is located in modern day [[South Gondar Zone]], near [[Nefas Mewcha]] then part of [[Begemder]].<ref>{{cite web |url=https://www.mindat.org/feature-328541.html |title=Shime, Amhara Region, Ethiopia |last= |first= |date= |website=mindat.org |publisher= |access-date= |quote=}} </ref>}} at [[Mga Etiopeng pangalang aristokratiko at pangkorte|Abeto]] Fasil na anak ni Prinsipe [[Mga Etiopeng pangalang aristokratiko at pangkorte|Abeto]] Yaeqob, na siya namang anak ni Haring [[Dawit II]] (naghari noong 1507–1540).<ref>{{Cite book |last=Danver |first=Steven L |author-link= |url=https://books.google.com/books?id=vf4TBwAAQBAJ&dq=amhara+king+susenyos&pg=PA16 |title=Native Peoples of the World: An Encyclopedia of Groups, Cultures and Contemporary Issues |date=2015 |publisher=Routledge |isbn=9781317464006 |location= |page=16}}</ref><ref name="African468"/><ref name="Africanbio131">{{Cite book |last=Ofosu-Appiah |first=L.H |author-link= |url=https://archive.org/details/dictionaryofafri0001unse_x4f8/page/131/mode/2up? |title=Dictionary of African biography |date=1977 |publisher=Reference Publications |isbn=9780917256011 |series=Encyclopaedia Africana |location=New York |pages=131–132}}</ref> Si Susenyos ang bunso sa limang anak na lalaki ng kanyang ina. Ang kanyang mga kapatid na sina [[Se'ela Krestos]], [[Make'd Krestos]], [[Yamana Krestos]], at [[Afa Krestos]] ang humawak ng pinakamahalagang posisyon noong panahon ng kanyang paghahari.<ref name="Dombrowski233">{{cite conference|last=Dombrowski|first=Franz Amadeus|date=1984|title=Proceedings of the seventh International Conference of Ethiopian Studies : University of Lund, 26–29 April|work=|editor=Sven Rubenson|publisher=Institute of Ethiopian Studies, African Studies Center, Michigan State University|location=Addis Abeba [Ethiopia], East Lansing, Michigan|pages=233–241|url=https://catalog.lib.uchicago.edu/vufind/Record/10512417#|access-date=|isbn=|issn=|oclc=38767663}}</ref><ref name="Budge383">{{Cite book |last=Budge |first=Ernest Alfred Thompson Wallis |author-link=E. A. Wallis Budge |url=https://archive.org/details/historyofethiopi0000budg/page/383/mode/2up? |title=A history of Ethiopia, Nubia & Abyssinia. According to the hieroglyphic inscriptions of Egypt and Nubia, and the Ethiopian chronicles |date=1966 |publisher=Methuen (1928), N.B. Anthropological Publications (1966) |isbn= |location=London, Oosterhout |pages=383–397 |oclc=874381390 |url-access=registration}}</ref> == Maagang buhay == Noong bata pa siya, isang grupo ng mga mandarambong na [[Mga Oromo|Oromo]] ang bumihag sa kaniya at pinatay ang kaniyang amang si Abeto Fasil at ilan pang iba. Nanirahan si Susenyos kasama ng mga Oromos nang mahigit dalawang taon kung saan niya natutunan ang kanilang wika at mga kaugalian. Siya ay iniligtas ni ''[[Mga Etiopeng pangalang aristokratiko at pangkorte|Dejazmach]]'' Asbo noong 1585 sa isang kampanyang militar laban sa mga Oromos na pinamumunuan ni Emperador [[Sarsa Dengel]], ang kaniyang tiyuhin.<ref name="Africanbio131"/><ref name="African468"/> Nang mailigtas siya, ipinagkatiwala si Susenyos sa pangangalaga ng Dowager Emperatris (Reyna Ina) na si [[Admas Mogasa]], na siyang nangasiwa sa kanyang maagang edukasyon. Ang Reyna Ina ay ina ni [[Sarsa Dengel]] at balo ni Emperador [[Menas ng Etiopia|Menas]], at [[Tiya|tiyahin]] ni Susenyos. Upang masuportahan niya ang kaniyang sarili, ibinalik sa kaniya ng reyna ina ang mga lupang (gult) na dating hawak ng kaniyang ama sa [[Gojjam]].<ref name="Africanbio131"/><ref name="African468"/> == Paghahari == Si Susenyos ay naging Emperador kasunod ng pagkatalo kay Za Selasse, at noong ika-10 ng Marso 1607, si [[Yaqob ng Etiopia|Yaqob]] sa [[Battle of Gol|Labanan sa Gol]] sa katimugang Gojjam.<ref name=":1">James Bruce, ''[[iarchive:travelstodiscov02bruc|Travels to Discover the Source of the Nile]]'', vol.</ref>{{Rp|259}}Pagkatapos ng kaniyang pagkatalo, si Za Sellase ay naging tagasuporta ni Susenyos, ngunit nakipaghiwalay kay Susenyos noong mga unang taon ng kanyang paghahari, at nabilanggo sa isang [[Amba (anyong lupa)|amba]] sa [[Guzamn]]. Pagkalipas ng isang taon, nakatakas si Za Selassie at namuhay bilang isang tulisan o ''[[shifta]]'' sa loob ng isang taon hanggang sa siya ay mapatay ng isang magsasaka, na nagpadala ng kanyang ulo sa Emperador.<ref name=":2">James Bruce, ''[[Travels to Discover the Source of the Nile]]'' (1805 ed.), vol.</ref>{{Rp|287–289}}Sa kaniyang unang paghahari, natalo siya ng mga rebeldeng [[Hadiya (makasaysayang rehiyon)|Hadiya]] na pinamumunuan ni [[Sidi Mohammed]] sa [[Hadiya (makasaysayang rehiyon)|Labanan ng Hadiya]].<ref>{{Cite book |last=Hassen |first=Mohammed |url=https://eprints.soas.ac.uk/29226/1/10731321.pdf |title=Oromo of Ethiopia |publisher=University of London |page=335 |access-date=2026-03-18 |archive-date=2020-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200213003344/https://eprints.soas.ac.uk/29226/1/10731321.pdf |url-status=dead }}</ref> == Paghahalili == Noong 1630, pagkatapos ng mga taon ng rebelyon, ipinroklama ni [[Sarsa Krestos]], Virrey ng [[Begemder]], ang anak ni Susenyos na si [[Fasilides]], bilang emperador; si Sarsa Krestos ay agad na nahuli at binitay. Sa kabila nito, nanatiling maayos ang relasyon ng mag-ama.<ref>Paul B. Henze, ''Layers of Time'' (New York: Palgrave, 2000), pp. 98ff</ref> Matapos ipahayag ang kanyang pagpapakita ng pagpaparaya, sumuko si Susenyos sa trono pabor kay Fasilides. Siya ay inilibing sa simbahan ni [[Genneta Iyasus]]. == Mga sanggunian == {{Reflist|30em}} == Karagdagang babasahin == * Richard KP Pankhurst. ''Ang Ethiopian Royal Chronicles'' . Addis Ababa: Oxford University Press, 1967. * [[E. A. Wallis Budge|EA Wallis Budge]]. ''Isang Kasaysayan ng Ethiopia: Nubia at Abyssinia'', 1928. Oosterhout, Netherlands: Mga Publikasyon ng Antropolohiya, 1970. {{Emperors of Ethiopia}} [[Kategorya:Ipinanganak noong Dekada 1570]] [[Kategorya:Pages with unreviewed translations]] fh630nnisway2fm4i111ljlwdf2zvrc 0 337503 2209482 2205793 2026-05-28T08:51:13Z ~2026-26418-08 161341 /* Main Cast: */ 2209482 wikitext text/x-wiki {{Infobox television | title = Apoy sa Dugo | image = | caption = Title card | genre = {{plainlist| * [[Drama (film and television)|Drama]] * [[Crime film|Crime]]}} | creator = | writer = {{plainlist| * John Kenneth de Leon * Ma. Christina Velasco * Marlon Miguel}} | director = Ralph Manuel Malabunga | creative_director = | starring = {{plainlist| * [[Derrick Monasterio]] * [[Elle Villanueva]] * [[Ashley Ortega]]}} | opentheme = | theme_music_composer = | country = [[Pilipinas]] | language = Tagalog | num_episodes = 20 | executive_producer = | cinematography = | editor = | camera = [[Multiple-camera setup]] | runtime = 21-30 Minuto | location = [[Kalakhang Manila]] | company = GMA Entertainment Group | network = [[GMA Network]] | picture_format = [[Ultra-high-definition television|UHDTV]] [[4K resolution|4K]] | audio_format = [[5.1 surround sound]] | first_aired = {{start date|2026|3|4}} | last_aired = }} Ang '''Apoy sa Dugo''' ay isang teleserye sa Pilipinas, taong 2026 sa ilalim ng palatutunang [[GMA Network]] na inilathala ng direktor na si ''Ralph Maniel Malabunga'' na pinagbibidahan nina; [[Derrick Monasterio]], [[Ashley Ortega]], [[Elle Villanueva]] at [[Thea Tolentino]]. ==Cast and Characters== ===Main Cast:=== * [[Derrick Monasterio]] bilang Marco Panganiban * [[Ashley Ortega]] bilang Angel Aquino Sangalang / Kiara Aquino * Elle Villanueva bilang Atty. Vanessa Sangalang-Panganiban ===Supporting Cast:=== * [[Pinky Amador]] bilang Sylvia Panganiban * [[Ricardo Cepeda]] bilang Carlito Panganiban * [[Cai Cortez]] bilang Atty. Lorraine Mendez * Fonzi bilang Fonzi Nartia * [[Larkin Castor]] bilang Spencer Palermo * Patricia Coma bilang Lexi Panganiban * Toniyuh bilang Toni * Angela Alarcon bilang Yumi * Khozebe Nicole Baker bilang Mikay Sangalang Panganiban * Rathian Cordero bilang Luigi Sangalang Panganiban * Karenina Haniel bilang Kiara * Elle Ramirez bilang Maya * Sunshine Teodoro bilang Veron ===With the Special Participation of=== * [[Thea Tolentino]] bilang Atty. Trixie Mendoza * [[Mark Manicad]] bilang Inspector Benedict Fajardo * Che Ramos as Inspector Gabriela Sison * [[Matet De Leon]] bilang Merly Aquino * [[Ron Angeles]] bilang Bruce * Andre Cue bilang Gringo * Cheska Salcedo bilang Sabrina * Angeli Sanoy bilang Katkat * Karl Limpin bilang Karl * John Vic De Guzman bilang Lucas Bueno * Aya Domingo bilang Vina * [[Jay Arcilla]] bilang Cyrus * Gerard Pizzaras bilang Ringo * Arnold Reyes bilang Eugene * Lloyd Samartino bilang Atty. Alonzo ==Sanggunian== {{reflist}} ==Talababa== * {{IMDb title|37901120}} [[Kategorya:Palatuntunan ng GMA Network]] qf6wr6u5zjcgulunezntaoyr38p981e 0 337865 2209360 2203630 2026-05-27T17:16:28Z AsianStuff03 125864 /* */ Bold 2209360 wikitext text/x-wiki Si '''Susie M. Barstow''' (Mayo 9, 1836 – Hunyo 12, 1923) ay isang Amerikanong pintor na nauugnay sa Hudson River School na kilala sa kanyang mga nagliliwanag na tanawin. == Talambuhay == Si Susie M. Barstow ay anak na babae ng dating mangangalakal ng tsaa [[Lungsod ng New York|sa New York City]] na si Samuel Barstow (1805-1884) at Mary Tyler Blossom (1813-1895), na ang lahi ay nagmula sa isa sa mga orihinal na pasahero ng ''[[Mayflower]]'' . <ref name="Bittermann2">Bittermann, Caro. [https://thehistoryofpaintingrevisited.weebly.com/susie-m-barstow.html "Susie M. Barstown 1836-1923"]. ''The History of Painting Revisited''.</ref><ref name="NYT1923">''New York Times'', June 13, 1923. (Obituary).</ref><ref>{{cite web |date=30 October 2006 |title=Blossom Family-MAYFLOWER |url=https://lists.rootsweb.com/hyperkitty/list/mayflower.rootsweb.com/thread/6569914/ |publisher=Rootsweb}}</ref> Siya ay ipinanganak noong Mayo 9, 1836. Nag-aral siya sa [[Rutgers Female Institute]] sa New York, ang unang kolehiyo para sa kababaihan sa New York City, nagtapos noong 1853, at nakatanggap ng karagdagang pagsasanay sa sining sa Europa. <ref name="Bittermann">Bittermann, Caro. [https://thehistoryofpaintingrevisited.weebly.com/susie-m-barstow.html "Susie M. Barstown 1836-1923"]. ''The History of Painting Revisited''.</ref> <ref name=":0">{{Cite web |last=Routenberg |first=Dr. Scott |date= |title=Susie Barstow |url=https://www.askart.com/artist/Susie_M_Barstow/114352/Susie_M_Barstow.aspx |access-date=February 3, 2024 |website=askART.com}}</ref> Sa loob ng ilang taon, nagturo siya sa [[Brooklyn Institute of Arts and Sciences]] . <ref name="Krieger">Krieger, Jennifer C. "Women Artists of the Hudson River School". ''AFA News'', March 21, 2010.</ref> Ang mga mayayamang tanawin ni Barstow ay nagpapakita ng katahimikan at puno ng liwanag. Sa kanyang karera, madalas siyang binabanggit sa mga eksibisyon bilang "Miss SM Barstow," at nilagdaan ang kanyang mga pinta bilang "SM Barstow." Nag-eksibit siya sa [[National Academy of Design]] mula 1858, sa Brooklyn Art Association, at sa [[Pennsylvania Academy of the Fine Arts]] bukod sa iba pang mga lugar. ''Ang A Bit of Catskill Woods'' ni Barstow ay nasa koleksyon ng Amerikanong patron ng sining na [[Thomas B. Clarke|si Thomas B. Clarke]] sa pagitan ng 1872 at 1879. <ref>"Weinberg, Barbara. Thomas B. Clarke: Foremost Patron of American Art from 1872 to 1899," ''American Art Journal'', Vol. 8, No. 1 (May 1976)</ref> Noong panahong iyon, ang mga babaeng artista ay walang parehong pagkakataon na ipakita ang kanilang mga gawa tulad ng mga lalaking artista, kaya ang kanyang mga gawa ay nanatiling medyo hindi gaanong kilala hanggang sa muling suriin ng mga historyador ng sining ang mga babaeng artista ng Hudson River School. <ref name="Dobrzynski">Dobrzynski, Judith H. [https://www.smithsonianmag.com/arts-culture/the-grand-women-artists-of-the-hudson-river-school-1911058/ "The Grand Women Artists of the Hudson River School"]. Smithsonian.com, July 20, 2010.</ref> Ang mga mayayamang tanawin ni Barstow ay nagpapakita ng katahimikan at puno ng liwanag. Sa kanyang karera, madalas siyang binabanggit sa mga eksibisyon bilang "Miss SM Barstow," at nilagdaan ang kanyang mga pinta bilang "SM Barstow." Nag-eksibit siya sa [[National Academy of Design]] mula 1858, sa Brooklyn Art Association, at sa [[Pennsylvania Academy of the Fine Arts]] bukod sa iba pang mga lugar. ''Ang A Bit of Catskill Woods'' ni Barstow ay nasa koleksyon ng Amerikanong patron ng sining na [[Thomas B. Clarke|si Thomas B. Clarke]] sa pagitan ng 1872 at 1879. <ref>"Weinberg, Barbara. Thomas B. Clarke: Foremost Patron of American Art from 1872 to 1899," ''American Art Journal'', Vol. 8, No. 1 (May 1976)</ref> Noong panahong iyon, ang mga babaeng artista ay walang parehong pagkakataon na ipakita ang kanilang mga gawa tulad ng mga lalaking artista, kaya ang kanyang mga gawa ay nanatiling medyo hindi gaanong kilala hanggang sa muling suriin ng mga historyador ng sining ang mga babaeng artista ng Hudson River School. <ref name="Dobrzynski2">Dobrzynski, Judith H. [https://www.smithsonianmag.com/arts-culture/the-grand-women-artists-of-the-hudson-river-school-1911058/ "The Grand Women Artists of the Hudson River School"]. Smithsonian.com, July 20, 2010.</ref> Ang kanyang mga gawa ay isinama sa eksibisyon ng survey noong 2010 na "Remember the Ladies: Women of the Hudson River School" sa [[Thomas Cole National Historic Site]] sa [[Catskill (town), New York|Catskill, New York]] at sa eksibisyon noong 2019 na "The Color of the Moon: Lunar Painting in American Art" sa [[Hudson River Museum]] sa [[Yonkers, New York]], kung saan si Barstow ay isang itinampok na artista kasama ang mga gawa nina [[Thomas Cole]], [[Albert Bierstadt]], at [[George Inness]] bukod sa iba pa. <ref name="HRM">Hudson River Museum, [https://www.hrm.org/press/2018-the-color-of-the-moon/ "The Color of the Moon: Lunar Painting in American Art."] February 8-May 12, 2019. First comprehensive museum examination of the moon in American art, commemorating the 50th anniversary of the Apollo 11 mission.</ref> Noong 2023, ang eksibisyon ng Thomas Cole National Historic Site na ''Women Reframe American Landscape: Susie Barstow & Her Circle/Contemporary Practices'' ay nag-alok ng unang retrospektibo sa mga gawa ni Barstow, na inilalagay ito sa diyalogo kasama ang mga kontemporaryong artista na humahamon sa mga konsepto ng tanawin. <ref>{{Cite web |last=Thomas Cole National Historic Site |date=30 November 2022 |title=Women Reframe American Landscape |url=https://thomascole.org/reframe/ |access-date=February 3, 2024}}</ref> Bilang karagdagan sa eksibisyon, inilathala ng art historian na si Nancy Siegel ang talambuhay ''na Susie M. Barstow: Redefining the Hudson River School'' (2023), na gumamit ng mga archival source kabilang ang mga liham, talaarawan at sketchbook na hawak ng kanyang pamilya. <ref>{{Cite web |last=Thomas Cole National Historic Site |date=5 May 2023 |title=Nancy Siegel On Susie Barstow & Her Circle |url=https://thomascole.org/reframe-jaune-quick-to-see-smith-1/ |access-date=February 3, 2024}}</ref> <ref>{{Cite news |last=Cascone |first=Sarah |date=July 4, 2023 |title=Susie Barstow, a 19th-Century Artist Who Hiked Mountains in Bloomers to Paint Stunning Landscapes, Finally Gets a Museum Retrospective |work=artnet |url=https://news.artnet.com/art-world/susie-barstow-thomas-cole-2326251}}</ref> Si Barstow, isang unang miyembro ng [[Appalachian Mountain Club]], <ref name="Boardman">Boardman, Julie. ''When Women and Mountains Meet: Adventures in the White Mountains'', pp. 69-70.</ref> ay isang masugid na hiker na umaakyat sa daan-daang bundok sa New York at [[Bagong Inglatera|New England]] — kabilang ang lahat ng pangunahing taluktok ng [[Catskills]], [[White Mountains (New Hampshire)|White Mountains]], at [[Adirondacks]] — pati na rin ang [[Alpes|Alps]] at [[Black Forest]] sa Europa. Madalas siyang sumama sa mga ekspedisyon sa kahabaan ng [[Ilog ng Hudson|Hudson River]] at sa mga bundok na pinagsasama ang hiking, sketching, at pagpipinta. Dahil sa pagiging mahirap at hindi praktikal ng damit pambabae noong panahong iyon, bumuo si Barstow ng isang kasuotan sa hiking na kinabibilangan ng matibay na bota at pinaikling palda na ipinares sa pantalon (isang kombinasyon na itinaguyod ng [[rational dress movement]] ). Hindi kailanman nag-asawa si Barstow. Ang kanyang pamangkin na [[Susie B. Skelding|si Susie B. Skelding]] ay naging isang artista at ilustrador din, at ang dalawa ay magkasamang nag-sketch ng mga ekspedisyon. <ref name="BDE">''Brooklyn Daily Eagle'', October 23, 1898, p. 16.</ref> Si Susie M. Barstow ay inilibing sa [[Green-Wood Cemetery]] sa [[Brooklyn|Brooklyn, New York]] . ==Sanggunian== <references /> {{stub}} ecad6kxrjs014gymwh67dsg7ryt0ht6 2209361 2209360 2026-05-27T17:16:50Z AsianStuff03 125864 added [[Category:Mga pintor mula sa Estados Unidos]] using [[WP:HC|HotCat]] 2209361 wikitext text/x-wiki Si '''Susie M. Barstow''' (Mayo 9, 1836 – Hunyo 12, 1923) ay isang Amerikanong pintor na nauugnay sa Hudson River School na kilala sa kanyang mga nagliliwanag na tanawin. == Talambuhay == Si Susie M. Barstow ay anak na babae ng dating mangangalakal ng tsaa [[Lungsod ng New York|sa New York City]] na si Samuel Barstow (1805-1884) at Mary Tyler Blossom (1813-1895), na ang lahi ay nagmula sa isa sa mga orihinal na pasahero ng ''[[Mayflower]]'' . <ref name="Bittermann2">Bittermann, Caro. [https://thehistoryofpaintingrevisited.weebly.com/susie-m-barstow.html "Susie M. Barstown 1836-1923"]. ''The History of Painting Revisited''.</ref><ref name="NYT1923">''New York Times'', June 13, 1923. (Obituary).</ref><ref>{{cite web |date=30 October 2006 |title=Blossom Family-MAYFLOWER |url=https://lists.rootsweb.com/hyperkitty/list/mayflower.rootsweb.com/thread/6569914/ |publisher=Rootsweb}}</ref> Siya ay ipinanganak noong Mayo 9, 1836. Nag-aral siya sa [[Rutgers Female Institute]] sa New York, ang unang kolehiyo para sa kababaihan sa New York City, nagtapos noong 1853, at nakatanggap ng karagdagang pagsasanay sa sining sa Europa. <ref name="Bittermann">Bittermann, Caro. [https://thehistoryofpaintingrevisited.weebly.com/susie-m-barstow.html "Susie M. Barstown 1836-1923"]. ''The History of Painting Revisited''.</ref> <ref name=":0">{{Cite web |last=Routenberg |first=Dr. Scott |date= |title=Susie Barstow |url=https://www.askart.com/artist/Susie_M_Barstow/114352/Susie_M_Barstow.aspx |access-date=February 3, 2024 |website=askART.com}}</ref> Sa loob ng ilang taon, nagturo siya sa [[Brooklyn Institute of Arts and Sciences]] . <ref name="Krieger">Krieger, Jennifer C. "Women Artists of the Hudson River School". ''AFA News'', March 21, 2010.</ref> Ang mga mayayamang tanawin ni Barstow ay nagpapakita ng katahimikan at puno ng liwanag. Sa kanyang karera, madalas siyang binabanggit sa mga eksibisyon bilang "Miss SM Barstow," at nilagdaan ang kanyang mga pinta bilang "SM Barstow." Nag-eksibit siya sa [[National Academy of Design]] mula 1858, sa Brooklyn Art Association, at sa [[Pennsylvania Academy of the Fine Arts]] bukod sa iba pang mga lugar. ''Ang A Bit of Catskill Woods'' ni Barstow ay nasa koleksyon ng Amerikanong patron ng sining na [[Thomas B. Clarke|si Thomas B. Clarke]] sa pagitan ng 1872 at 1879. <ref>"Weinberg, Barbara. Thomas B. Clarke: Foremost Patron of American Art from 1872 to 1899," ''American Art Journal'', Vol. 8, No. 1 (May 1976)</ref> Noong panahong iyon, ang mga babaeng artista ay walang parehong pagkakataon na ipakita ang kanilang mga gawa tulad ng mga lalaking artista, kaya ang kanyang mga gawa ay nanatiling medyo hindi gaanong kilala hanggang sa muling suriin ng mga historyador ng sining ang mga babaeng artista ng Hudson River School. <ref name="Dobrzynski">Dobrzynski, Judith H. [https://www.smithsonianmag.com/arts-culture/the-grand-women-artists-of-the-hudson-river-school-1911058/ "The Grand Women Artists of the Hudson River School"]. Smithsonian.com, July 20, 2010.</ref> Ang mga mayayamang tanawin ni Barstow ay nagpapakita ng katahimikan at puno ng liwanag. Sa kanyang karera, madalas siyang binabanggit sa mga eksibisyon bilang "Miss SM Barstow," at nilagdaan ang kanyang mga pinta bilang "SM Barstow." Nag-eksibit siya sa [[National Academy of Design]] mula 1858, sa Brooklyn Art Association, at sa [[Pennsylvania Academy of the Fine Arts]] bukod sa iba pang mga lugar. ''Ang A Bit of Catskill Woods'' ni Barstow ay nasa koleksyon ng Amerikanong patron ng sining na [[Thomas B. Clarke|si Thomas B. Clarke]] sa pagitan ng 1872 at 1879. <ref>"Weinberg, Barbara. Thomas B. Clarke: Foremost Patron of American Art from 1872 to 1899," ''American Art Journal'', Vol. 8, No. 1 (May 1976)</ref> Noong panahong iyon, ang mga babaeng artista ay walang parehong pagkakataon na ipakita ang kanilang mga gawa tulad ng mga lalaking artista, kaya ang kanyang mga gawa ay nanatiling medyo hindi gaanong kilala hanggang sa muling suriin ng mga historyador ng sining ang mga babaeng artista ng Hudson River School. <ref name="Dobrzynski2">Dobrzynski, Judith H. [https://www.smithsonianmag.com/arts-culture/the-grand-women-artists-of-the-hudson-river-school-1911058/ "The Grand Women Artists of the Hudson River School"]. Smithsonian.com, July 20, 2010.</ref> Ang kanyang mga gawa ay isinama sa eksibisyon ng survey noong 2010 na "Remember the Ladies: Women of the Hudson River School" sa [[Thomas Cole National Historic Site]] sa [[Catskill (town), New York|Catskill, New York]] at sa eksibisyon noong 2019 na "The Color of the Moon: Lunar Painting in American Art" sa [[Hudson River Museum]] sa [[Yonkers, New York]], kung saan si Barstow ay isang itinampok na artista kasama ang mga gawa nina [[Thomas Cole]], [[Albert Bierstadt]], at [[George Inness]] bukod sa iba pa. <ref name="HRM">Hudson River Museum, [https://www.hrm.org/press/2018-the-color-of-the-moon/ "The Color of the Moon: Lunar Painting in American Art."] February 8-May 12, 2019. First comprehensive museum examination of the moon in American art, commemorating the 50th anniversary of the Apollo 11 mission.</ref> Noong 2023, ang eksibisyon ng Thomas Cole National Historic Site na ''Women Reframe American Landscape: Susie Barstow & Her Circle/Contemporary Practices'' ay nag-alok ng unang retrospektibo sa mga gawa ni Barstow, na inilalagay ito sa diyalogo kasama ang mga kontemporaryong artista na humahamon sa mga konsepto ng tanawin. <ref>{{Cite web |last=Thomas Cole National Historic Site |date=30 November 2022 |title=Women Reframe American Landscape |url=https://thomascole.org/reframe/ |access-date=February 3, 2024}}</ref> Bilang karagdagan sa eksibisyon, inilathala ng art historian na si Nancy Siegel ang talambuhay ''na Susie M. Barstow: Redefining the Hudson River School'' (2023), na gumamit ng mga archival source kabilang ang mga liham, talaarawan at sketchbook na hawak ng kanyang pamilya. <ref>{{Cite web |last=Thomas Cole National Historic Site |date=5 May 2023 |title=Nancy Siegel On Susie Barstow & Her Circle |url=https://thomascole.org/reframe-jaune-quick-to-see-smith-1/ |access-date=February 3, 2024}}</ref> <ref>{{Cite news |last=Cascone |first=Sarah |date=July 4, 2023 |title=Susie Barstow, a 19th-Century Artist Who Hiked Mountains in Bloomers to Paint Stunning Landscapes, Finally Gets a Museum Retrospective |work=artnet |url=https://news.artnet.com/art-world/susie-barstow-thomas-cole-2326251}}</ref> Si Barstow, isang unang miyembro ng [[Appalachian Mountain Club]], <ref name="Boardman">Boardman, Julie. ''When Women and Mountains Meet: Adventures in the White Mountains'', pp. 69-70.</ref> ay isang masugid na hiker na umaakyat sa daan-daang bundok sa New York at [[Bagong Inglatera|New England]] — kabilang ang lahat ng pangunahing taluktok ng [[Catskills]], [[White Mountains (New Hampshire)|White Mountains]], at [[Adirondacks]] — pati na rin ang [[Alpes|Alps]] at [[Black Forest]] sa Europa. Madalas siyang sumama sa mga ekspedisyon sa kahabaan ng [[Ilog ng Hudson|Hudson River]] at sa mga bundok na pinagsasama ang hiking, sketching, at pagpipinta. Dahil sa pagiging mahirap at hindi praktikal ng damit pambabae noong panahong iyon, bumuo si Barstow ng isang kasuotan sa hiking na kinabibilangan ng matibay na bota at pinaikling palda na ipinares sa pantalon (isang kombinasyon na itinaguyod ng [[rational dress movement]] ). Hindi kailanman nag-asawa si Barstow. Ang kanyang pamangkin na [[Susie B. Skelding|si Susie B. Skelding]] ay naging isang artista at ilustrador din, at ang dalawa ay magkasamang nag-sketch ng mga ekspedisyon. <ref name="BDE">''Brooklyn Daily Eagle'', October 23, 1898, p. 16.</ref> Si Susie M. Barstow ay inilibing sa [[Green-Wood Cemetery]] sa [[Brooklyn|Brooklyn, New York]] . ==Sanggunian== <references /> {{stub}} [[Kategorya:Mga pintor mula sa Estados Unidos]] jdjm4ti0264dg7c62hy588rn0n94b9g 2209362 2209361 2026-05-27T17:17:24Z AsianStuff03 125864 /* */ + infobox 2209362 wikitext text/x-wiki {{Infobox person/Wikidata}} Si '''Susie M. Barstow''' (Mayo 9, 1836 – Hunyo 12, 1923) ay isang Amerikanong pintor na nauugnay sa Hudson River School na kilala sa kanyang mga nagliliwanag na tanawin. == Talambuhay == Si Susie M. Barstow ay anak na babae ng dating mangangalakal ng tsaa [[Lungsod ng New York|sa New York City]] na si Samuel Barstow (1805-1884) at Mary Tyler Blossom (1813-1895), na ang lahi ay nagmula sa isa sa mga orihinal na pasahero ng ''[[Mayflower]]'' . <ref name="Bittermann2">Bittermann, Caro. [https://thehistoryofpaintingrevisited.weebly.com/susie-m-barstow.html "Susie M. Barstown 1836-1923"]. ''The History of Painting Revisited''.</ref><ref name="NYT1923">''New York Times'', June 13, 1923. (Obituary).</ref><ref>{{cite web |date=30 October 2006 |title=Blossom Family-MAYFLOWER |url=https://lists.rootsweb.com/hyperkitty/list/mayflower.rootsweb.com/thread/6569914/ |publisher=Rootsweb}}</ref> Siya ay ipinanganak noong Mayo 9, 1836. Nag-aral siya sa [[Rutgers Female Institute]] sa New York, ang unang kolehiyo para sa kababaihan sa New York City, nagtapos noong 1853, at nakatanggap ng karagdagang pagsasanay sa sining sa Europa. <ref name="Bittermann">Bittermann, Caro. [https://thehistoryofpaintingrevisited.weebly.com/susie-m-barstow.html "Susie M. Barstown 1836-1923"]. ''The History of Painting Revisited''.</ref> <ref name=":0">{{Cite web |last=Routenberg |first=Dr. Scott |date= |title=Susie Barstow |url=https://www.askart.com/artist/Susie_M_Barstow/114352/Susie_M_Barstow.aspx |access-date=February 3, 2024 |website=askART.com}}</ref> Sa loob ng ilang taon, nagturo siya sa [[Brooklyn Institute of Arts and Sciences]] . <ref name="Krieger">Krieger, Jennifer C. "Women Artists of the Hudson River School". ''AFA News'', March 21, 2010.</ref> Ang mga mayayamang tanawin ni Barstow ay nagpapakita ng katahimikan at puno ng liwanag. Sa kanyang karera, madalas siyang binabanggit sa mga eksibisyon bilang "Miss SM Barstow," at nilagdaan ang kanyang mga pinta bilang "SM Barstow." Nag-eksibit siya sa [[National Academy of Design]] mula 1858, sa Brooklyn Art Association, at sa [[Pennsylvania Academy of the Fine Arts]] bukod sa iba pang mga lugar. ''Ang A Bit of Catskill Woods'' ni Barstow ay nasa koleksyon ng Amerikanong patron ng sining na [[Thomas B. Clarke|si Thomas B. Clarke]] sa pagitan ng 1872 at 1879. <ref>"Weinberg, Barbara. Thomas B. Clarke: Foremost Patron of American Art from 1872 to 1899," ''American Art Journal'', Vol. 8, No. 1 (May 1976)</ref> Noong panahong iyon, ang mga babaeng artista ay walang parehong pagkakataon na ipakita ang kanilang mga gawa tulad ng mga lalaking artista, kaya ang kanyang mga gawa ay nanatiling medyo hindi gaanong kilala hanggang sa muling suriin ng mga historyador ng sining ang mga babaeng artista ng Hudson River School. <ref name="Dobrzynski">Dobrzynski, Judith H. [https://www.smithsonianmag.com/arts-culture/the-grand-women-artists-of-the-hudson-river-school-1911058/ "The Grand Women Artists of the Hudson River School"]. Smithsonian.com, July 20, 2010.</ref> Ang mga mayayamang tanawin ni Barstow ay nagpapakita ng katahimikan at puno ng liwanag. Sa kanyang karera, madalas siyang binabanggit sa mga eksibisyon bilang "Miss SM Barstow," at nilagdaan ang kanyang mga pinta bilang "SM Barstow." Nag-eksibit siya sa [[National Academy of Design]] mula 1858, sa Brooklyn Art Association, at sa [[Pennsylvania Academy of the Fine Arts]] bukod sa iba pang mga lugar. ''Ang A Bit of Catskill Woods'' ni Barstow ay nasa koleksyon ng Amerikanong patron ng sining na [[Thomas B. Clarke|si Thomas B. Clarke]] sa pagitan ng 1872 at 1879. <ref>"Weinberg, Barbara. Thomas B. Clarke: Foremost Patron of American Art from 1872 to 1899," ''American Art Journal'', Vol. 8, No. 1 (May 1976)</ref> Noong panahong iyon, ang mga babaeng artista ay walang parehong pagkakataon na ipakita ang kanilang mga gawa tulad ng mga lalaking artista, kaya ang kanyang mga gawa ay nanatiling medyo hindi gaanong kilala hanggang sa muling suriin ng mga historyador ng sining ang mga babaeng artista ng Hudson River School. <ref name="Dobrzynski2">Dobrzynski, Judith H. [https://www.smithsonianmag.com/arts-culture/the-grand-women-artists-of-the-hudson-river-school-1911058/ "The Grand Women Artists of the Hudson River School"]. Smithsonian.com, July 20, 2010.</ref> Ang kanyang mga gawa ay isinama sa eksibisyon ng survey noong 2010 na "Remember the Ladies: Women of the Hudson River School" sa [[Thomas Cole National Historic Site]] sa [[Catskill (town), New York|Catskill, New York]] at sa eksibisyon noong 2019 na "The Color of the Moon: Lunar Painting in American Art" sa [[Hudson River Museum]] sa [[Yonkers, New York]], kung saan si Barstow ay isang itinampok na artista kasama ang mga gawa nina [[Thomas Cole]], [[Albert Bierstadt]], at [[George Inness]] bukod sa iba pa. <ref name="HRM">Hudson River Museum, [https://www.hrm.org/press/2018-the-color-of-the-moon/ "The Color of the Moon: Lunar Painting in American Art."] February 8-May 12, 2019. First comprehensive museum examination of the moon in American art, commemorating the 50th anniversary of the Apollo 11 mission.</ref> Noong 2023, ang eksibisyon ng Thomas Cole National Historic Site na ''Women Reframe American Landscape: Susie Barstow & Her Circle/Contemporary Practices'' ay nag-alok ng unang retrospektibo sa mga gawa ni Barstow, na inilalagay ito sa diyalogo kasama ang mga kontemporaryong artista na humahamon sa mga konsepto ng tanawin. <ref>{{Cite web |last=Thomas Cole National Historic Site |date=30 November 2022 |title=Women Reframe American Landscape |url=https://thomascole.org/reframe/ |access-date=February 3, 2024}}</ref> Bilang karagdagan sa eksibisyon, inilathala ng art historian na si Nancy Siegel ang talambuhay ''na Susie M. Barstow: Redefining the Hudson River School'' (2023), na gumamit ng mga archival source kabilang ang mga liham, talaarawan at sketchbook na hawak ng kanyang pamilya. <ref>{{Cite web |last=Thomas Cole National Historic Site |date=5 May 2023 |title=Nancy Siegel On Susie Barstow & Her Circle |url=https://thomascole.org/reframe-jaune-quick-to-see-smith-1/ |access-date=February 3, 2024}}</ref> <ref>{{Cite news |last=Cascone |first=Sarah |date=July 4, 2023 |title=Susie Barstow, a 19th-Century Artist Who Hiked Mountains in Bloomers to Paint Stunning Landscapes, Finally Gets a Museum Retrospective |work=artnet |url=https://news.artnet.com/art-world/susie-barstow-thomas-cole-2326251}}</ref> Si Barstow, isang unang miyembro ng [[Appalachian Mountain Club]], <ref name="Boardman">Boardman, Julie. ''When Women and Mountains Meet: Adventures in the White Mountains'', pp. 69-70.</ref> ay isang masugid na hiker na umaakyat sa daan-daang bundok sa New York at [[Bagong Inglatera|New England]] — kabilang ang lahat ng pangunahing taluktok ng [[Catskills]], [[White Mountains (New Hampshire)|White Mountains]], at [[Adirondacks]] — pati na rin ang [[Alpes|Alps]] at [[Black Forest]] sa Europa. Madalas siyang sumama sa mga ekspedisyon sa kahabaan ng [[Ilog ng Hudson|Hudson River]] at sa mga bundok na pinagsasama ang hiking, sketching, at pagpipinta. Dahil sa pagiging mahirap at hindi praktikal ng damit pambabae noong panahong iyon, bumuo si Barstow ng isang kasuotan sa hiking na kinabibilangan ng matibay na bota at pinaikling palda na ipinares sa pantalon (isang kombinasyon na itinaguyod ng [[rational dress movement]] ). Hindi kailanman nag-asawa si Barstow. Ang kanyang pamangkin na [[Susie B. Skelding|si Susie B. Skelding]] ay naging isang artista at ilustrador din, at ang dalawa ay magkasamang nag-sketch ng mga ekspedisyon. <ref name="BDE">''Brooklyn Daily Eagle'', October 23, 1898, p. 16.</ref> Si Susie M. Barstow ay inilibing sa [[Green-Wood Cemetery]] sa [[Brooklyn|Brooklyn, New York]] . ==Sanggunian== <references /> {{stub}} [[Kategorya:Mga pintor mula sa Estados Unidos]] gb4aefyxmdcd8g6ghqq3ztz8wwehow9 0 337868 2209358 2204730 2026-05-27T17:14:35Z AsianStuff03 125864 added [[Category:Mga pintor mula sa Estados Unidos]] using [[WP:HC|HotCat]] 2209358 wikitext text/x-wiki Si '''Julie Hart Beers Kempson''' (1835 – Agosto 13, 1913) ay isang Amerikanong pintor ng tanawin na nauugnay sa [[Hudson River School]] at sa White Mountain School of Art <ref>{{Cite book |last=Campbell |first=Catherine |title=New Hampshire Scenery |year=1985 |url=https://archive.org/details/newhampshirescen00camp |publisher=Phoenix |isbn=0-914659-12-X}}</ref> na isa sa iilang propesyonal na babaeng pintor ng tanawin na matagumpay sa komersyo noong kanyang panahon. <ref name="AAG">[http://americanartgallery.org/artist/readmore/id/431 "Julie Hart Beers"]. American Art Gallery website.</ref> == Buhay == Ipinanganak bilang Julie Hart sa [[Pittsfield, Massachusetts]], <ref name="AAD">Levy, Florence Nightingale, ed. ''American Art Directory'', vol. 11, p. 393. (Obituary)</ref> siya ay anak nina James Hart at Marion (Robertson) Hart, na lumipat mula sa Scotland noong 1831. Ang kanyang mga nakatatandang kapatid na sina [[William Hart (painter)|William Hart]] at [[James McDougal Hart]] ay mahahalagang pintor din ng tanawin ng Hudson River School, at ang kanyang mga pamangkin na sina [[Letitia Bonnet Hart]] at [[Mary Theresa Hart]] ay naging kilalang pintor din. Ang isa pang pamangkin, [[Annie L. Y. Orff|si Annie LY Orff]], ay naging isang editor at tagapaglathala. <ref name="WillardLivermore-1893">{{Cite book |last=Willard |first=Frances Elizabeth |author-link=Frances Willard |url=https://en.wikisource.org/wiki/Woman_of_the_Century/Annie_L._Y._Orff |title=A Woman of the Century: Fourteen Hundred-seventy Biographical Sketches Accompanied by Portraits of Leading American Women in All Walks of Life |last2=Livermore |first2=Mary Ashton Rice |author-link2=Mary Livermore |publisher=[[Charles Wells Moulton]] |year=1893 |pages=548–49 |chapter=ORFF, Mrs. Annie L. Y.}} {{Source-attribution}}</ref> Noong 1853, pinakasalan niya ang mamamahayag na si George Washington Beers, isang editor sa pahayagang Albany Evening Journal. <ref name=":0">{{Cite news |last=Levine |first=David |date=August 4, 2025 |title=A Lesser-known Talent of the Hudson River School |pages=6-7 |work=Times Union |url=https://www.timesunion.com/hudsonvalley/history/article/julie-hart-beers-hudson-river-school-painter-20758906.php |url-status=live |access-date=August 4, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250716131556/https://www.timesunion.com/hudsonvalley/history/article/julie-hart-beers-hudson-river-school-painter-20758906.php |archive-date=16 July 2025}}</ref> Pagkamatay niya noong 1856, lumipat siya at ang kanyang dalawang anak na babae sa New York City, kung saan may mga studio ang kanyang mga kapatid na lalaki. Tulad ng karamihan sa mga babaeng artista noong panahong iyon, wala siyang pormal na edukasyon sa sining, ngunit pinaniniwalaang sinanay siya ng kanyang mga kapatid na lalaki. <ref name="Krieger">Krieger, Jennifer C. "Women Artists of the Hudson River School". ''AFA News'', March 21, 2010.</ref> Sa edad na kwarenta, lumipat siya sa [[Metuchen, New Jersey]], kasama ang kanyang pangalawang asawang si Peter Kempson, kung saan niya itinatag ang sarili niyang studio. <ref name="Masten">Masten, April F. ''Art Work: Women Artists and Democracy in Mid-Nineteenth-Century New York''. University of Pennsylvania Press, 2008, p. 141.</ref> Patuloy niyang ginamit ang apelyidong Beers nang pirmahan niya ang kanyang likhang sining, bagama't sinasabi ng pangalawang mapagkukunan na nagpinta at nag-eksibit siya bilang si Julie Kempson pagkatapos ng pangalawang kasal na ito. Sa panahon ng kanyang pagkamatay, siya ay naninirahan sa [[Trenton, New Jersey|Trenton]] . == Karera == Pagsapit ng 1867, idinidispley na ni Beers ang kanyang mga pinta, simula sa Brooklyn Art Association. Bagama't mayroon siyang sariling studio sa New Jersey, patuloy niyang ginamit ang studio ni William sa 10th Street sa New York City bilang showroom. <ref name="Masten2">Masten, April F. ''Art Work: Women Artists and Democracy in Mid-Nineteenth-Century New York''. University of Pennsylvania Press, 2008, p. 141.</ref> Isa siya sa napakakaunting kababaihan na naging propesyonal na pintor ng tanawin sa Amerika noong kanyang panahon, dahil sa bahagi ay hindi kasama ang mga kababaihan sa pormal na edukasyon sa sining at mga pagkakataon sa eksibisyon. <ref name="Gerdts">Gerdts, William H., and Katherine Coffey. ''Women Artists of America 1707-1964'', 1965.</ref> Binabalanse ng mature na istilo ni Beers ang malawak at balanseng mga komposisyon na may mahahalagang detalye. Noong dekada 1870 at 1880, madalas siyang nag-eksibit sa [[National Academy of Design]] gayundin sa Brooklyn Art Association, [[Boston Athenæum]], at [[Pennsylvania Academy of Fine Arts]] . Nakapagbenta siya ng maraming gawa sa pamamagitan ng Brooklyn Art Association, ngunit isinama rin niya ang mga grupo ng kababaihan sa mga paglalakbay sa pag-sketch sa mga bundok ng New York at New England upang madagdagan ang kanyang kita. Nagpinta ang Beers ng dalawang kakaibang bilog na oil painting ng tanawin, isang tanawin ng Ilog Hudson at isang loob ng kagubatan, sa mga composition board na hugis-porselana. [[China painting|Ang pagpipinta ng mga platong porselana]], na sikat noong ika-19 na siglo, ay isang libangan ng mga kababaihan, habang kadalasan ay mga lalaking artista ang nagpipinta ng mga tanawin. Pinaghalo ng mga gawang ito ang sining at kasanayan, pagkalalaki at pagkababae. <ref>{{Cite book |last=Krieger |first=Jennifer |title=Remember the Ladies: Women of the Hudson River School |publisher=Thomas Cole National Historic Site |year=2010 |isbn=0982344457 |location=Catskill, NY |pages=24 |language=en |chapter=Painting Her Way: The Remarkable Lives of Female Hudson River School Artists}}</ref> Nagpinta rin siya ng ilang mga still life. ==Sanggunian== <references /> {{stub}} [[Kategorya:Mga pintor mula sa Estados Unidos]] bvmvdz9z9a2zq0pdz3scpw66mo4hute 0 338281 2209488 2209057 2026-05-28T09:35:17Z BigBoyNewbie67 (The New Account of BigBoyNewbie69) 161849 /* Alpabeto */ 2209488 wikitext text/x-wiki Ang '''Wikang''' '''Fyksian''' (bigkas: /fýk-syán/, katutubong pangalan: Vaijskäskhä) ay isang proyektong wika na sinimulan ni James Wong, ang tagalikha ng Fyksland, noong 1996. Dahil sa kasaysayan at heograpiya ng Fyksland, ang Fyksian ay isang wika na higit na naiimpluwensyahan (sa mga tuntunin ng bokabularyo) ng mga wikang [[Hermaniko]] at mga wikang [[Mga wikang Selta|Selta]], bagaman hindi ito direktang nauugnay sa iba pang mga wika sa etimolohiya. Bilang isang hiwalay na wika, ang gramatika ng Fyksian ay naglalaman ng mga elemento na katulad ng mga matatagpuan sa [[Wikang Finlandes]] (hal. kumplikadong sistema ng kaso), [[Wikang Tsino]] (hal. pagkakaiba ng panghalip), atbp. Ang Fyksian ay hindi nilayon na maging isang pantulong na wika. Ang pangunahing paggamit nito ay masining, dahil idinisenyo ito para sa panggagaya ng isang makatotohanang ngunit kathang-isip na wika at micronation. == Alpabeto at bawat letra na pagbigkas == Ang Alpabetong Fyksian ay binubuo ng 24 na titik, kung saan 18 ay karaniwan sa [[alpabetong Latin]]. {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! Letra !! Bigkas |- | Aa || /ɑ/ |- | Ää || /æ/ |- | Åå || /ɔ/ |- | Dd || /d/ |- | Ee || /ɛ/ |- | Ff || /f/ |- | Gg || /ɡ/ |- | Hh || /h/ |- | Ii || /i/ |- | Jj || /j/ |- | Kk || /k/ |- | Ll || /l/ |- | Mm || /m/ |- | Nn || /n/ |- | Oo || /o/ |- | Öö || /ɜ/ |- | Øø || /ø/ |- | Pp || /p/ |- | Rr || /r/ |- | Ss || /s/ |- | Tt || /t/ |- | Uu || /u/ |- | Vv || /v/ |- | Ææ || /eɪ/ |- | Þþ || /θ/ |} == Gramatika == <big>'''Sistema ng Pandiwa'''</big> - '''Mga Boses''': Aktibo, Passive, at Middle (nagsasaad ng reflexive/reciprocal senses). - '''Mga Mood''': Indicative, Interrogative (magdagdag ng suffix, -ka), at Subjunctive (magdagdag ng suffix, -ki). - '''Mga Tense''': Mayroong 11 tenses para sa bawat mood, kabilang ang simple at compound forms gamit ang auxiliary verbs gaya ng hävøton. - '''Mga Uri ng Pandiwa''': Ang mga pandiwa ay ikinategorya bilang Malakas, Mahina, o Neuter (neuter na mga pandiwa ay nagbabago ng kahulugan ayon sa istilo ng conjugation). '''<big>Pang-uri sa Pang-abay</big>''' Ang mga pang-uri at pang-abay ay nabuo mula sa mga ugat ng pangngalan o pandiwa gamit ang mga tiyak na panlapi: '''-skä''': Bumubuo ng pang-uri mula sa isang pangngalan (hal., vrim "lakas" → vrimskä "masigla"). '''-ur''': Comparative suffix ("higit pa"). -aþ: Superlative suffix ("pinaka"). '''-ling''': Bumubuo ng pang-abay mula sa pang-uri (hal., vrimskäling "masigla"). '''-vå / -lug''': Mga suffix para sa "-full" at "-less". '''ö-''': Prefix na ginagamit para sa negasyon (hal., övrimskä "tamad"). == Leksikon == Nasa listahan na ito ang lahat ng salita sa wikang Fyksian. {| class="wikitable sortable" ! Fyksian !! Tagalog | aasn || arseniko |- | airg || pilak |- | aktim || aktinyo |- | aktimiden || mga aktinido |- | alum || aluminyo |- | alæn || lahat |- | amerikim || amerisyo |- | antimon || antimonyo |- | aoropim || uriopyo |- | argon || argon |- | astat || astatino |- | Auroppa || Europa |- | Aurøn || Aurøn (Ang pinakamaliit na anyo ng pera sa Fyksland) |- | avesen || mga patalastas / paunawa |- | barim || baryo |- | berkelim || berkelyo |- | beryllim || berilyo |- | bohrim || bohriyo |- | brom || bromina |- | californium || kalipornyo |- | curim || kuryo |- | darmstadtim || darmstadtyo |- | dubnim || dubniyo |- | dui || ito |- | dvo || dalawa |- | dvoa || pangalawa |- | dysprosim || disprosyo |- | Dänmark || Dinamarka |- | däp || malungkot |- | däpling || nang may kalungkutan |- | däpö || pinalulungkot |- | däpögølskä || nakalulungkot |- | däþeid || kalungkutan |- | eetaal || kumain |- | eetne || kumakain ako (babae) |- | eetnä || kumakain ako (lalaki) |- | eeton || kumain / kinain |- | eetonin || kinain |- | eetteen || kumakain sila (babae) |- | eetten || kumakain sila (lalaki) |- | eetter || kumakain |- | eetterin || kinakain |- | eetterinka-hij? || kinakain ba siya? |- | eetterka || kumakain ba? |- | eettig || kakain |- | eettigin || kakainin |- | eettigki || kakain sana |- | eettin || kinakain |- | eettonki || kumain sana |- | eettut || kumain na |- | eettutin || kinain na |- | eettutinki || kinain na sana |- | eettä || kumakain siya (lalaki) |- | eettäka-hij? || kumakain ba siya? |- | eettäka || kumakain ba? |- | ein || isa |- | eina || isang / una |- | einhen || unyon / pagkakaisa |- | einsteinium || ainstanyo |- | erbim || erbyo |- | fermim || permyo |- | flerovim || plerovyo |- | gaarvenklije || pamahalaan / gobyerno |- | gadolinim || gadolinyo |- | gjømanim || dyermanyo |- | goed || mabuti / maganda |- | goeda || masaya |- | goedstea || pinakamabuti |- | goedur || mas mabuti / pinakamabuti |- | gällim || galyo |- | hassim || hasyo |- | helim || helyo |- | hij || siya (lalaki) |- | hijsä || sila (mga lalaki) |- | huignon || nag-isip |- | huignut || nag-isip na |- | huignä || mag-isip |- | huigør || nag-iisip |- | Hutieku || Abril |- | hvam || boro |- | hvassevni || hidroheno |- | hvildenak || resolusyon |- | hvildønil || resolusyon |- | hvismut || bismuto |- | hvolvram || tungsten |- | hävnim || hapnyo |- | hävønon || naging / noon |- | hävøtig || magkakaroon |- | hävøtigin || magiging |- | hävøton || magkaroon |- | hävøtonki || nagkaroon sana |- | hävøtut || mayroon / nagkaroon |- | hävøtutka || mayroon ba? |- | höpeel || lumaktaw |- | hølmim || holmyo |- | hørvigtä || mga dukado |- | i || at / sa loob ng |- | ik || ako |- | indim || indyo |- | iod || yodo |- | iridim || iridyo |- | Iskti || Islandiya |- | Jaakot || Jacob |- | jen || bakal |- | Kaans || Olimpiko |- | Kaansä || Nagbabagang Balita |- | kaantoria || portal / tarangkahan |- | karaigpuim || kloro |- | Kemevniukæv || Talahalatang Pamana |- | kiesel || silikon |- | kohnäkijke || monarkiya / kaharian |- | kopiveuræktä || karapatang-ari |- | krom || kromyo |- | krypton || kripton |- | Kronøn || Kronøn (Ang pinakamalaking anyo ng pera sa Fyksland; 1 Kron = 10 Aur) |- | kupar || tanso |- | kvæløvni || nitroheno |- | kvøna || babae |- | kälim || potasyo |- | kædmin || kadmiyo |- | kælsim || kalsyo |- | köhl || karbon |- | köhvolt || kobalt |- | kölm || tatlo |- | kölma || pangatlo |- | köpønikim || kopernisyo |- | lantan || lantano |- | lantaniden || mga lantanido |- | lawrencim || lawrenso |- | liskhiede || kasaysayan |- | litim || lityo |- | livermorim || livermoryo |- | lutisim || lutesyo |- | läänton || mga bansa |- | Lækvogøn || Palasyo ng Lækvogøn (Ang Palasyo ng Hari ng Fyksland) |- | magnesim || magnesyo |- | meitnerim || meitneryo |- | mendelevim || mendelebyo |- | mit || kasama ang / may |- | molybdon || molibdeno |- | mågan || mangganso |- | negen || siyam |- | negena || pansiyam |- | neodym || neodimyo |- | neon || neon |- | nikl || nikel |- | niobim || niobyo |- | Njørdrir || Njord |- | nobelim || nobelyo |- | Norije || Norwega |- | nátrim || natriyo / sodyo |- | Nådene || Nordiko |- | næptunim || neptunyo |- | nætugåm || web / network |- | Nölaig || Pasko |- | og || o |- | oir || ginto |- | op || sa itaas ng |- | paasi || pasaporte |- | platina || platino |- | pliu || tingga |- | plutonim || plutonyo |- | praseodym || praseodimyo |- | promeþim || prometyo |- | protaktim || protaktinyo |- | pälladim || paladyo |- | pólonim || polonyo |- | raidim || radyo |- | raidon || radon |- | reijnim || renyo |- | rhodim || rodyo |- | ruhvdim || rubidyo |- | rutherfordim || rutherfordyo |- | ruþanim || rutenyo |- | ræktäinøn || mga karapatan |- | röntgenim || rontgenyo |- | røkæpænin || nakareserba |- | samarim || samaryo |- | seaborgim || seaborgiyo |- | seen || sampu |- | seena || ikasampu |- | seit || pito |- | seita || ikapito |- | selen || selenyo |- | side || site / websayt |- | sigtaal || tumanaw / tumingin |- | sigtäel || tumanaw / tingnan |- | sij || siya (babae) |- | sijsä || sila (mga babae) |- | sink || sink |- | sirim || seryo |- | sirkon || sirkonyo |- | sisim || sesyo |- | skandim || iskandyo |- | stovning || instituto |- | strontim || istronsyo |- | surøvni || oksiheno |- | Sverije || Suwesya |- | svæv || asupre |- | søg || paghahanap |- | søgall || maghanap |- | søgoa! || maghanap ka! |- | søs || anim |- | søsa || ikaanim |- | t'hävøtig || magkakaroon sa sarili |- | t'hävøton || nagkaroon sa sarili |- | t'hävøtut || mayroon sa sarili |- | t'västät || maligo / maghugas ng sarili |- | t'västätig || maliligo / maghuhugas ng sarili |- | t'västäton || naligo / naghugas ng sarili |- | t'västätut || nakaligo na sa sarili |- | t'västätør || naliligo / naghuhugas ng sarili |- | tallim || talyo |- | tantalum || tantalo |- | teillurim || teluryo |- | terbim || terbyo |- | tijv || lima |- | tijva || ikalima |- | tin || lata / tingga |- | titanim || titanyo |- | tæknitim || teknisyo |- | um || para / patungo sa |- | ununoctium || oganeson |- | ununpentium || moskabyo |- | ununseptium || tenesino |- | ununtrium || nihonyo |- | uraanim || uranyo |- | utijmä || oras / panahon |- | Vaijskä || Fyksland |- | Vaijskär || Fyksian |- | Vaijskäskhä || Wikang Fyksian |- | verde || mundo / daigdig |- | vesegisien || mga bisita |- | vigtigæn || mahalaga |- | Vinlant || Pinlandiya |- | vluor || plorina |- | vonnä || pag-asa / umaasa |- | vosvå || posporo |- | vrankim || pransyo |- | vrim || lakas / sigla |- | vrimlug || nanghihina / walang sigla |- | vrimlugling || nang walang kasigla-sigla |- | vrimskä || masigla / malakas |- | vrimskäaþ || pinakamasigla |- | vrimskäling || nang may kasiglaan |- | vrimskälingaþ || sa pinakamasiglang paraan |- | vrimskälingur || mas masigla |- | vrimskäur || mas masigla |- | vrimvå || puno ng sigla |- | vrimvåling || sa masiglang paraan |- | vrimö || nagpapasigla |- | vrimögølskä || nakapagpapasigla |- | vrimögølskäaþ || pinakanakapagpapasigla |- | vrimögølskäling || sa nakagigising na paraan |- | vrimögølskälingaþ || sa pinakanakapagpapasiglang paraan |- | vrimögølskälingur || mas nakapagpapasigla |- | vrimögølskäur || mas nakapagpapasigla |- | vänadim || banadyo |- | västäel || maghugas |- | västäon || hinugasan |- | västør || naghugas |- | vå || apat |- | Væriskøn || Kapuluang Faroe |- | våa || pang-apat |- | Vølkomosinki || Tuloy kayo / Maligayang pagdating |- | vør || tayo / kami |- | Webe || Web |- | xenon || senon |- | ytterbim || iterbyo |- | yttrim || itryo |- | Ålant || Kapuluang Åland |- | åv || walo |- | åva || ikawalo |- | þi || iyan / na |- | þorim || toryo |} rl692htjtnoueii66j4pjqqs4g3odcs 0 338283 2209353 2208971 2026-05-27T16:04:20Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2209353 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa --> {{IPA notice}} Sa [[ponetika]], '''likidóng katínig''' ang mga [[katinig]] na karaniwang inilalarawan bilang mga [[katinig na dinadaluyan]] na hindi [[Katinig na pailong|pailong]].<ref name=":0">{{Cite journal |last=Ballard |first=Elaine |last2=Starks |first2=Donn |date=2005-10-10 |title=Liquids: Laterals and Rhotics or Much More? |trans-title=Mga Likido: Pagilid at Tunog-''R'' o Mas Marami pa? |url=https://ses.library.usyd.edu.au/handle/2123/102 |journal=Proceedings of the 2004 Conference of the Australian Linguistic Society |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20250410151451/https://ses.library.usyd.edu.au/handle/2123/102 |archive-date=10 Abril 2025 |access-date=25 Mayo 2026 |url-status=live }}</ref> Kabilang rito ang mga [[Katinig na tunog-R|katinig na tunog-''R'']] at mga [[Katinig na pagilid|pagilid]] (na tinatawag ding mga tunog-''L''). May dalawang likidong katinig sa [[wikang Tagalog]], {{IPA|[l]}} at {{IPA|[ɾ]}}. == Estraktura == Kinokonsidera ang mga likidong katinig bilang mga pinakamauugong na tunog kasama ng mga [[patinig]] at [[malapatinig]],<ref>{{Citation |last=Gordon |first=Matthew K. |title=Introduction |date=2016-04-01 |url=https://doi.org/10.1093/acprof:oso/9780199669004.003.0001 |work=Phonological Typology |pages=1–16 |trans-title=Panimula |publisher=Oxford University Press |language=en |doi=10.1093/acprof:oso/9780199669004.003.0001 |isbn=978-0-19-966900-4 |access-date=2023-12-28 |url-access=subscription}}</ref> kung saan mas maugong ang mga [[Katinig na tunog-R|tunog-''R'']] kesa sa mga [[Katinig na pagilid|pagilid]].<ref name=":82">{{Cite book |last=Wiese |first=Richard |url=http://dx.doi.org/10.1002/9781444335262.wbctp0030 |title=The Blackwell Companion to Phonology |date=2011-04-28 |isbn=978-1-4051-8423-6 |pages=1–19 |language=en |trans-title=Ang Katulong ng Blackwell sa Ponolohiya |chapter=The Representation of Rhotics |trans-chapter=Ang Representasyon sa mga Tunog-''R'' |doi=10.1002/9781444335262.wbctp0030 |url-access=subscription}}</ref> Ito ang itinuturong dahilan kung bakit mas madalas makikita ang mga ito bilang bahagi ng mga [[kambal-katinig]] kesa sa ibang mga katinig (bukod sa mga malapatinig), gayundin bilang kasunod ng mga [[katinig na hinaharangan]] sa simula ng mga kambal-katinig at nauuna kung nasa dulo ng salita ang naturang kambal-katinig.<ref name=":5">{{Citation |last=Gordon |first=Matthew K. |title=Syllables |date=2016-04-01 |url=https://doi.org/10.1093/acprof:oso/9780199669004.003.0004 |work=Phonological Typology |pages=83–122 |trans-title=Mga Pantig |publisher=Oxford University Press |language=en |doi=10.1093/acprof:oso/9780199669004.003.0004 |isbn=978-0-19-966900-4 |access-date=2023-12-28 |url-access=subscription}}</ref> Hawak din ng mga likidong katinig ang pagtatanging ito sa tugatog ng [[pantig]]; ibig sabihin, mas madalas na maging silabiko (sa gitna ng mga pantig) ang mga ito kesa sa ibang mga katinig, bagamat ipinapakita ng ilang mga pag-aaral na mas pinapaboran sa pangkalahatan ang mga silabikong [[katinig na pailong]].<ref name=":5" /> Ito ang dahilan bakit pinapayagan ng ilang mga wika tulad ng [[wikang Tseko]], [[Wikang Eslobako|Eslobako]], at ibang [[mga wikang Eslabo]] ang mga likidong katinig na ''r'' at ''l'' sa gitna ng mga pantig, kagaya sa makikita sa [[pulupot-dila]] na {{Lang|sla|[[strč prst skrz krk]]}} ({{Literal na pagsasalin|itulak ang daliri sa lalamunan}}).<ref name=":1">{{Cite journal |last=Bloch-Rozmej |first=Anna |date=2010-05-01 |title=Syllabic Consonants in Slavic and Celtic Languages: The Mechanism of Element Extension |trans-title=Mga Silabikong Katinig sa mga Wikang Eslabo at Keltiko: Ang Mekanismo ng Pagdurugtong ng Elemento |url=https://www.societas-celto-slavica.org/series/04/07 |journal=Studia Celto-Slavica |language=en-GB |volume=4 |issue=1 |pages=53–66 |doi=10.54586/WWJF8701}}</ref> == Wika == Ayon sa isang sarbey ng lingwistang si [[Ian Maddieson]], nagtataglay ang karamihan ng mga wika ng mundo ng isa hanggang tatlong likidong katinig, at mas madalas itong [[katinig sa ngipin]] o [[Katinig sa gilagid|gilagid]].<ref name=":102">{{Citation |last=Gordon |first=Matthew K. |title=Phoneme inventories |date=2016-04-01 |url=http://dx.doi.org/10.1093/acprof:oso/9780199669004.003.0003 |work=Phonological Typology |pages=43–82 |trans-title=Mga Imbentaryo ng Ponema |publisher=Oxford University Press |language=en |doi=10.1093/acprof:oso/9780199669004.003.0003 |isbn=978-0-19-966900-4 |access-date=2023-12-30 |url-access=subscription}}</ref> Bihira ring sumailalim ang mga likidong katinig sa [[Pagpapahaba (lingguwistika)|pagpapahaba]].<ref name=":102" /> Mas karaniwan sa mga wika ng mundo ang magkaroon ng mas maraming katinig na pagilid kesa tunog-''R'', pero kung may iisang likidong katinig ang isang wika, mas malaki ang tiyansang isa itong katinig na tunog-''R''.<ref name=":2">{{Cite book |last=Maddieson |url=https://www.cambridge.org/core/books/patterns-of-sounds/0343A25536C204719D26A39E5460EA77 |title=Patterns of Sounds |date=1984 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-11326-7 |series=Cambridge Studies in Speech Science and Communication |location=Cambridge |language=en |trans-title=Mga Pattern ng Tunog |doi=10.1017/CBO9780511753459}}</ref> Meron ding ilang mga wika tulad ng [[Wikang Hapones|wikang Hapon]] at [[Wikang Koreano|Koreano]] na nagtataglay ng iisang likidong katinig na parehong umaakto bilang pagilid at tunog-''R''.<ref name=":2" /> Nagtataglay ang lahat ng mga wika sa Europa ng di bababa sa isang katinig na pagilid at tunog-''R''.<ref>{{Cite book |url=https://www.cambridge.org/core/books/cambridge-handbook-of-areal-linguistics/30BE7D6CB774250F5B18AD4714E40CE6 |title=The Cambridge Handbook of Areal Linguistics |date=2017 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-107-05161-4 |editor-last=Hickey |editor-first=Raymond |series=Cambridge Handbooks in Language and Linguistics |location=Cambridge |language=en |trans-title=Ang Katulong ng Cambridge sa Lingguwistikang Panlugar |doi=10.1017/9781107279872}}</ref> Kabilang rito ang [[wikang Ingles]],<ref>{{Cite journal |last=Kirkham |first=Sam |date=April 2017 |title=Ethnicity and phonetic variation in Sheffield English liquids |trans-title=Pagkakaiba sa etnisidad at ponetika sa mga likidong katinig ng wikang Ingles ng Sheffield |url=https://www.cambridge.org/core/journals/journal-of-the-international-phonetic-association/article/ethnicity-and-phonetic-variation-in-sheffield-english-liquids/FAC3C04EDA3B02D518A740C860AAB71B |journal=Journal of the International Phonetic Association |language=en |volume=47 |issue=1 |pages=17–35 |doi=10.1017/S0025100316000268 |issn=0025-1003 |doi-access=free}}</ref> bagamat may mga wikang Europeo din tulad ng [[wikang Griyego]] at [[Wikang Italyano|Italyano]] na may tatlo: {{IPA|/l/, /ʎ/, /r/}}. Sa ibang bahagi ng mundo, nananatili pa ring karaniwan ang mga pagilid at tunog-''R'' maliban sa [[mga katutubong wika ng Hilagang Amerika]] at [[Mga katutubong wika ng Australia|Australia]]. May mga wika sa Asya, Aprika, at mga wika sa [[Amazonia|Amazon]] na walang likidong katinig habang karaniwan naman sa [[Polynesia|Polinesya]] ang pagkakaroon ng iisang likidong katinig. == Sanggunian == {{Reflist}}{{Articulation navbox}} [[Kategorya:Mga katinig]] [[Kategorya:Ponetikang pang-artikulasyon]] [[Kategorya:Bigkas]] ahadmgd5q3f6htw4kkoou30zr3revdr 2 338373 2209478 2209103 2026-05-28T08:27:49Z GinawaSaHapon 102500 Removed redirect to [[Katinig sa parehong labi]] 2209478 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa --> {{IPA notice}}{{Confuse|Katinig sa ngipin-labi}} Sa [[ponetika]], '''katinig sa labi-ngipin''' o '''labiodental''' ang [[katinig]] na nabubuo gamit ang ibabang [[Labi (anatomiya)|labi]] at itaas na [[ngipin]]. Sa [[wikang Tagalog]], ito ang mga tunog na {{IPA|[f v]}} sa mga [[Salitang hiram|hiram na salita]]. == Uri == == Sanggunian == {{Reflist}}{{Articulation navbox}} aq5cq6f2b92c4nv2q4yxjyqcjlvwn0h 2209480 2209478 2026-05-28T08:29:59Z GinawaSaHapon 102500 2209480 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa --> {{IPA notice}}{{Confuse|Katinig sa ngipin-labi}} Sa [[ponetika]], '''katinig sa labi-ngipin''' o '''labiodental''' ang [[katinig sa labi]] na nabubuo gamit ang ibabang [[Labi (anatomiya)|labi]] at itaas na [[ngipin]]. Sa [[wikang Tagalog]], ito ang mga tunog na {{IPA|[f]}} at {{IPA|[v]}} sa mga [[Salitang hiram|hiram na salita]]. == Uri == == Sanggunian == {{Reflist}}{{Articulation navbox}} fhke31fedmj7qmdz01rmmfkjksus0zn 0 338389 2209356 2209251 2026-05-27T17:03:24Z AsianStuff03 125864 added [[Category:Dinosauro]] using [[WP:HC|HotCat]] 2209356 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox | fossil_range = {{fossil range|99.6|95}} <small>Huling [[Kretasiko]], Cenomanian</small> | image = Giganotosaurus AustMus email.jpg | genus = Giganotosaurus | parent = Giganotosaurus | species = carolinii | parent_authority = Coria & Salgado, 1995 | authority = Coria & Salgado, 1995 }} Ang '''''Giganotosaurus''''' ay isang [[henero]] ng malaking [[theropod]] na [[dinosauro]] na nanirahan sa lugar na ngayon ay [[Argentina]]. Ang '''''G. carolinii''''' ay ang nag-iisang espesye mula sa henerong ito. Ang holotype ispesimen ay 70% kumpleto at nadiskubre sa [[Patagonia]]. Isa ito sa pinakamalaking kilalang theropodo; pinaniniwalaang umabot ito sa haba na nasa pagitan ng 12 at 13 metro, na may bungo na posibleng mahigit 1.6 metro ang haba at tinatayang bigat na nasa pagitan ng 7 at 8 tonelada. Ang puwesto ng ''Giganotosaurus'' ay maaring bilang [[apex predator]] o nasa tuktok ng tanikala ng pagkain (food chain). Ang mga madalas na pinangangaso nito ay ang mga [[Sauropod|sauropodo]] na [[titanosaur]] puwede sa minsang pagsasama-sama ng mga ito o pangangaso ng mga batang sauropodo. Bilang apex predator, ang ''Giganotosaurus'' ay nagkaroon din ng ontogenic niche partitioning. == Paglalarawan == Ang ''Giganotosaurus'' ay mula sa pamilyang [[Carcharodontosauridae]]. Ang mga miyembro ng pamilyang ito ay isa sa pinakamalaking theropodo kasama ang [[Tyrannosauridae]] at [[Spinosauridae]]. Base sa mga sukat ng holotipo ('''MUCPv-CH-1'''), ang ito ay tumatantya ng 12 metro at 8 na tonelada. Dahil sa paging inkumpleto ng mga fossil ng ''Giganotosaurus'', hindi puwedeng agad-agad na sasabihin kung ito ay mas malaki o mas maliit sa ''[[T. rex]]''. Gayunpaman, ang ''Giganotosaurus'' ay isa sa may pinakamatibay na katawan sa mga carcharodontosaurid. == Pagdidiskubre == Noong 1993, isang 'amateur fossil hunter' na si Rubén Carolini ay nakakita ng tibia ng isang theropodo sa Patagonia, Argentina. == Sanggunian == {{stub}} [[Kategorya:Dinosauro]] 7ber3p9wvzepjd5ewwu5fn64at4vg89 0 338398 2209343 2209303 2026-05-27T15:09:03Z Ryomaandres 8044 /* Kasaysayan */ 2209343 wikitext text/x-wiki {{Infobox UNESCO World Heritage Site|WHS=Villa Adriana (Tivoli)|Image=Villa Hadriana (Villa Adriana Tivoli) 1000 03.jpg|image_upright=1.3|caption=|Location=[[Tivoli, Lazio]], Italya|Criteria={{UNESCO WHS type|(i), (ii), (iii)}}(i), (ii), (iii)|ID=907|Website=[https://villae.cultura.gov.it/en/ villae.cultura.gov.it]|coordinates={{coord|41.946004|12.772515|type:landmark|display=title, inline|format=dms}}|locmapin=Lazio#Italy|Year=1999|Area={{convert|80|ha|acre|abbr=on}}|Buffer_zone={{convert|500|ha|acre|abbr=on}}|map_caption=}} Ang '''Villa ni Adriano''' ({{Langx|it|Villa Adriana}} {{Langx|la|Villa Hadriana}}) ay isang [[Pandaigdigang Pamanang Pook]] ng [[UNESCO]] na binubuo ng mga guho at arkeolohikong labi ng isang malaking [[Romanong villa|villa]] complex na itinayo noong bandang 120 AD ng [[Romanong Emperador|Romanong emperador]] na si [[Adriano]] malapit sa [[Tivoli, Lazio|Tivoli]] sa labas ng [[Roma]]. Ito ang kilalang pinakakahanga-hanga at pinakakomplikadong villa ng mga Romano. Ang complex ay naglalaman ng mahigit 30 monumento at magagandang gusali na nakaayos sa isang serye ng mga artipisyal na esplanada sa iba't ibang taas at napapalibutan ng mga hardin na pinalamutian ng mga basin ng tubig at [[Liryong-tubig (Nymphaea)|liryong-tubig]] (mga bukal). Ang buong complex ay sumasaklaw sa isang lugar na hindi bababa sa isang kilometro kuwadrado, isang lugar na mas malaki kaysa sa lungsod ng [[Pompeya]]. Bukod sa kahanga-hangang layout ng villa, marami sa mga gusali ay itinuturing na mga obra maestra ng [[Sinaunang arkitekturang Romano|arkitekturang Romano]], na gumagamit ng mga kapansin-pansing kurbadong hugis na pinagana ng malawakang paggamit ng kongkreto. Ang mga ito ay mapanlikha para sa kumplikadong simetriya ng kanilang mga plano sa lupa at itinuturing na walang kapantay hanggang sa pagdating ng [[arkitekturang Baroko]] noong ika-17 siglo, na sinimulan ni [[Francesco Borromini|Borromini]], na ginamit ang Villa ni Hadrian bilang inspirasyon.<ref>Jacobson, David M. "Hadrianic Architecture and Geometry." American Journal of Archaeology 90, no. 1 (1986): 69–85. https://doi.org/10.2307/505986.</ref> Ang lugar, na karamihan ay hindi pa nahuhukay, ay pagmamay-ari ng Republika ng Italya at pinamamahalaan mula noong 2014 ng [[Polo Museale del Lazio]]. == Kasaysayan == Ang [[Romanong villa|villa]] ay itinayo malapit sa Tibur (modernong [[Tivoli, Lazio|Tivoli]]) bilang isang kanlungan mula sa Roma para kay Emperador [[Adriano]] noong ikalawa at ikatlong dekada ng ika-2 siglo AD. Sinasabing hindi nagustuhan ni Hadrian ang palasyo sa [[Burol Palatino]] sa [[Roma]], na humantong sa pagtatayo ng kanlungan.<sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B;''[[Wikipedia:Citation needed|<span title="This claim needs references to reliable sources. (February 2023)">kailangan ng sitasyon</span>]]''&#x5D;</sup> Tradisyonal para sa emperador ng Roma na magtayo ng isang villa bilang lugar upang magpahinga mula sa pang-araw-araw na buhay. Ang mga naunang emperador at mga Romanong mayayaman ay nagtayo rin ng mga villa (hal. [[Villa ni Trajano]]). Bagaman ang mga villa ng mga emperador ay dapat na isang lugar ng pahinga at paglilibang, mayroong ilang ebidensiya ng pagsasagawa ni Hadrian ng opisyal na tungkulin mula sa villa sa anyo ng isang inskripsiyon ng isang opisyal na liham na ipinadala mula sa villa noong tag-araw ng 125 AD.<ref name=":0">{{Cite book |last=MacDonald |first=William L. |title=Hadrian's villa and its legacy |date=1995 |publisher=Yale University Press |others=John A. Pinto |isbn=0-300-05381-9 |location=New Haven |oclc=30734581}}</ref> Sinimulan ni Adriano ang pagtatayo ng villa noong mga unang taon ng kaniyang karera bilang emperador, bagama't ipinapakita sa atin ng mga ebidensiya ng selyo ng ladrilyo na patuloy ang pagtatayo ng villa.<ref name=":1">{{Cite book |last=Boatwright |first=Mary Taliaferro |title=Hadrian and the city of Rome |date=1987 |publisher=Princeton University Press |isbn=0-691-03588-1 |location=Princeton, N.J. |oclc=14966401}}</ref> Pagkatapos ni Adriano, ang villa ay paminsan-minsang ginamit ng kanyang iba't ibang mga kahalili (mga busto nina [[Antonino Pio]] (138–161), [[Marco Aurelio]] (161–180), [[Lucio Vero]] (161–169), [[Septimio Severo]] at [[Caracalla]] ang natagpuan sa lugar).<ref name=":2">{{Cite book |last=De Franceschini |first=Marina |title=Villa Adriana, Accademia : Hadrian's secret garden |date=2016 |isbn=978-88-6227-827-0 |location=Pisa |oclc=965347614}}</ref> Si [[Zenobia]], ang pinatalsik na reyna ng [[Palmyra]], ay nanirahan malapit sa villa mula 273 hanggang sa kaniyang pagkamatay. Ang villa ay naibalik ni [[Diocleciano]] noong mga huling dekada ng ikatlong siglo.<ref name=":02">{{Cite book |last=MacDonald |first=William L. |title=Hadrian's villa and its legacy |date=1995 |publisher=Yale University Press |others=John A. Pinto |isbn=0-300-05381-9 |location=New Haven |oclc=30734581}}</ref> Noong ika-4 na siglo, sa pinakahuli pagkatapos ng pagtatatag ng [[Constantinopla]] noong 330 ni Emperador [[Constantino I]], nagsimula ang pagkabulok at pagsasamantala: mga estatwa, mataas na kalidad na marmol at iba pang mga kagamitan ay unti-unting inalis. Ang complex ay nagsilbing kampo militar para sa magkabilang panig noong [[Digmaang Gotiko (535–554)]] sa pagitan ng mga [[Mga Ostrogodo|Ostrogodo]] at [[Mga Bisantino|Bisantino]]. Ang karagdagang pagbuwag at pag-alis ng mga materyales at kagamitan na maaaring magamit para sa iba pang mga layunin ay nangyari sa panahon ng pagpapalawak ng [[Diyosesis ng Tivoli]]. == Mga sanggunian == {{Reflist|30em}}{{World Heritage Sites in Italy}} <references /> [[Kategorya:Mga koordinado sa Wikidata]] bf0mkcww8iu17fu0nr6und9uka7smos 0 338402 2209324 2026-05-27T13:29:09Z Arko Blangko 155328 Bagong pahina: {{Infobox royalty | type = monarch | name = Pedro II | image = Portrait of Emperor Peter II Alexeyevich - Google Cultural Institute.jpg | caption = Portrait, 1720s | succession = [[Emperador ng Rusya]] | reign = 17 (6) May 1727 &ndash; 30 (19) January 1730 | coronation = 25 February (7 March) 1728, [[Cathedral of Dormition]], Moscow | cor-type = [[Coronation of the Russian monarch|Coronation]] | predecessor = [[Catherine I of Russia|Catherine I]] | successor = Anna of Russi... 2209324 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty | type = monarch | name = Pedro II | image = Portrait of Emperor Peter II Alexeyevich - Google Cultural Institute.jpg | caption = Portrait, 1720s | succession = [[Emperador ng Rusya]] | reign = 17 (6) May 1727 &ndash; 30 (19) January 1730 | coronation = 25 February (7 March) 1728, [[Cathedral of Dormition]], Moscow | cor-type = [[Coronation of the Russian monarch|Coronation]] | predecessor = [[Catherine I of Russia|Catherine I]] | successor = [[Anna of Russia|Anna]] | issue = | full name = Pyotr Alekseyevich Romanov | house = [[House of Romanov|Romanov]] | father = [[Alexei Petrovich, Tsarevich of Russia]] | mother = [[Charlotte Christine of Brunswick-Lüneburg]] | birth_date = {{Birth date|1715|10|23|df=y}} | birth_place = Masenkov Palace, Saint Petersburg, Russian Empire | death_date = {{Death date and age|1730|1|30|1715|10|23|df=y}} | death_place = Lefortov Palace, Moscow, Russian Empire | burial_date = | burial_place = [[Archangel Cathedral]], Moscow | religion = [[Russian Orthodox Church|Russian Orthodox]] | signature = Signature of Peter II.jpg }} Si '''Pedro II Alekseyevich''' (23 Oktubre 1715 – 30 Enero 1730) ay Emperador ng Rusya mula 1727 hanggang 1730, nang siya ay namatay sa edad na 14. Siya ang nag-iisang anak ni Tsarevich Aleksei Petrovich at ni Charlotte Christine ng Brunswick-Lüneburg. Matapos ang pagkamatay ni Catalina I, kinontrol ni Alexander Menshikov si Pedro II, ngunit nahadlangan siya ng kaniyang mga kalaban at kalaunan ay ipinatapon ni Pedro. Naimpluwensiyahan din si Pedro ng mga paboritong maharlika tulad ni Prinsipe Aleksey Dolgorukov, na nagbunsod sa pagpapabaya sa mga usaping pampamahalaan at sa higit pang paghihigpit ng sistemang pagkaalipin ng mga serf. Naging tampok sa paghahari ni Pedro ang kawalan ng pakikilahok sa pamamahala, kaguluhan, at labis na pagpapakasasa. Siya ay naipagkasundo sa kasal kay Ekaterina Dolgorukova, ngunit bigla siyang namatay sa bulutong bago pa man maisagawa ang kasal. Dahil dito, siya ang naging huling lalaking kasapi ng angkan ng Bahay Romanov sa tuwirang linyang pangkalalakihan. scg16s1hqjfhit6p0cutdp7cmuu2vv3 0 338403 2209325 2026-05-27T13:30:53Z Arko Blangko 155328 Bagong pahina: {{Infobox royalty | name = Anna | image = Louis Caravaque, Portrait of Empress Anna Ioannovna (1730).jpg | caption = Portrait by [[Louis Caravaque]], 1730 | succession = [[Emperor of All Russias|Empress of Russia]] | reign = 26 February 1730{{snd}}{{awrap|28 October 1740}} | coronation = 28 April 1730 | cor-type = [[Coronation of the Russian monarch|Coronation]] | predecessor = [[Peter II of Russia|Peter II]] | successor = Ivan VI of R... 2209325 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty | name = Anna | image = Louis Caravaque, Portrait of Empress Anna Ioannovna (1730).jpg | caption = Portrait by [[Louis Caravaque]], 1730 | succession = [[Emperor of All Russias|Empress of Russia]] | reign = 26 February 1730{{snd}}{{awrap|28 October 1740}} | coronation = 28 April 1730 | cor-type = [[Coronation of the Russian monarch|Coronation]] | predecessor = [[Peter II of Russia|Peter II]] | successor = [[Ivan VI of Russia|Ivan VI]] | succession1 = [[Duchess of Courland|Duchess consort of Courland]] | reign-type1 = Tenure | reign1 = 11 November 1710{{snd}}{{awrap|21 January 1711}} | full name = Anna Ivanovna Romanova | spouse = {{marriage| [[Frederick William, Duke of Courland]]|1710|1711|end=d}} | house = [[House of Romanov|Romanov]] | father = [[Ivan V of Russia]] | mother = [[Praskovia Saltykova]] | birth_date = {{Birth date|1693|2|7|df= y}} | birth_place = Moscow, Russia | death_date = {{Death date and age|1740|10|28|1693|2|7|df= y}} | death_place = Saint Petersburg, Russia | burial_place = [[Saints Peter and Paul Cathedral, Saint Petersburg|Peter and Paul Cathedral]] | religion = [[Russian Orthodox Church|Russian Orthodox]] | signature = Signed By Anna Ivanovna.png| }} Si '''Anna Ioannovna''' (7 Pebrero 1693 – 28 Oktubre 1740), na kilala rin bilang Anna Ivanovna at minsang tinatawag na Anne sa Ingles, ay nagsilbing rehente ng Dukado ng Courland at Semigallia mula 1711 hanggang 1730 at pagkatapos ay naghari bilang Emperatris ng Rusya mula 1730 hanggang 1740. Malaking bahagi ng kaniyang administrasyon ay hinubog o lubhang naimpluwensiyahan ng mga hakbang na sinimulan ng kaniyang tiyuhin na si Pedro ang Dakila, kabilang ang magagarbong proyektong pagpapatayo sa San Petersburgo, pagpopondo sa Akademiya ng Agham ng Rusya, at mga patakarang karaniwang pumapabor sa maharlika, tulad ng pagpapawalang-bisa sa batas ng primohenitura noong 1730. Sa Kanluran, ang paghahari ni Anna ay karaniwang itinuturing bilang pagpapatuloy ng paglipat mula sa sinaunang kaugaliang Moskobita tungo sa estilong korteng Europeo na inilarawan ni Pedro ang Dakila. Sa loob naman ng Rusya, ang kaniyang paghahari ay madalas tawaging isang “madilim na panahon.” 5p9lcvvgjzl61wtcghj0snr8xoghjmx 2209357 2209325 2026-05-27T17:10:00Z AsianStuff03 125864 /* */ Tagalog 2209357 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty | name = Anna | image = Louis Caravaque, Portrait of Empress Anna Ioannovna (1730).jpg | caption = Larawang gawa ni [[Louis Caravaque]], 1730 | succession = [[Emperor of All Russias|Empress of Russia]] | reign = 26 February 1730{{snd}}{{awrap|28 October 1740}} | coronation = 28 April 1730 | cor-type = [[Coronation of the Russian monarch|Coronation]] | predecessor = [[Peter II of Russia|Peter II]] | successor = [[Ivan VI of Russia|Ivan VI]] | succession1 = [[Duchess of Courland|Duchess consort of Courland]] | reign-type1 = Tenure | reign1 = 11 November 1710{{snd}}{{awrap|21 January 1711}} | full name = Anna Ivanovna Romanova | spouse = {{marriage| [[Frederick William, Duke of Courland]]|1710|1711|end=d}} | house = [[House of Romanov|Romanov]] | father = [[Ivan V of Russia]] | mother = [[Praskovia Saltykova]] | birth_date = {{Birth date|1693|2|7|df= y}} | birth_place = Moscow, Russia | death_date = {{Death date and age|1740|10|28|1693|2|7|df= y}} | death_place = Saint Petersburg, Russia | burial_place = [[Saints Peter and Paul Cathedral, Saint Petersburg|Peter and Paul Cathedral]] | religion = [[Russian Orthodox Church|Russian Orthodox]] | signature = Signed By Anna Ivanovna.png| }} Si '''Anna Ioannovna''' (7 Pebrero 1693 – 28 Oktubre 1740), na kilala rin bilang Anna Ivanovna at minsang tinatawag na Anne sa Ingles, ay nagsilbing rehente ng Dukado ng Courland at Semigallia mula 1711 hanggang 1730 at pagkatapos ay naghari bilang Emperatris ng Rusya mula 1730 hanggang 1740. Malaking bahagi ng kaniyang administrasyon ay hinubog o lubhang naimpluwensiyahan ng mga hakbang na sinimulan ng kaniyang tiyuhin na si Pedro ang Dakila, kabilang ang magagarbong proyektong pagpapatayo sa San Petersburgo, pagpopondo sa Akademiya ng Agham ng Rusya, at mga patakarang karaniwang pumapabor sa maharlika, tulad ng pagpapawalang-bisa sa batas ng primohenitura noong 1730. Sa Kanluran, ang paghahari ni Anna ay karaniwang itinuturing bilang pagpapatuloy ng paglipat mula sa sinaunang kaugaliang Moskobita tungo sa estilong korteng Europeo na inilarawan ni Pedro ang Dakila. Sa loob naman ng Rusya, ang kaniyang paghahari ay madalas tawaging isang “madilim na panahon.” hlqxor55o2p2u7cc6cmeb3podt54abr 0 338404 2209326 2026-05-27T13:32:59Z Arko Blangko 155328 Bagong pahina: {{Infobox royalty | name = Ivan VI | image = Ivan VI Antonovich (Oranienbaum).jpg | caption = Portrait, 1750 | succession = [[Emperador of Russia]] | reign = 28 October 1740 – 6 December 1741 | regent = [[Ernst Johann von Biron]] (1740)<br>[[Anna Leopoldovna]] (1740–1741) | predecessor = [[Anna of Russia|Anna]] | successor = [[Elizabeth of Russia|Elizabeth]] | birth_date = {{Birth date|1740|8|23|df=y}} | birth_place = Saint Petersburg, Russia | death_date = {{Death date a... 2209326 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty | name = Ivan VI | image = Ivan VI Antonovich (Oranienbaum).jpg | caption = Portrait, 1750 | succession = [[Emperador of Russia]] | reign = 28 October 1740 – 6 December 1741 | regent = [[Ernst Johann von Biron]] (1740)<br>[[Anna Leopoldovna]] (1740–1741) | predecessor = [[Anna of Russia|Anna]] | successor = [[Elizabeth of Russia|Elizabeth]] | birth_date = {{Birth date|1740|8|23|df=y}} | birth_place = Saint Petersburg, Russia | death_date = {{Death date and age|1764|7|16|1740|8|23|df=y}} | death_place = [[Shlisselburg]], Russia | burial_date = | burial_place = [[Kholmogory, Arkhangelsk Oblast|Kholmogory]] or [[Shlisselburg]] | spouse = | issue = | full name = | house = {{ill|House of Mecklenburg-Brunswick-Romanov|ru|Брауншвейгское семейство|lt=Mecklenburg-Brunswick-Romanov}} | father = [[Duke Anthony Ulrich of Brunswick]] | mother = [[Grand Duchess Anna Leopoldovna of Russia]] | religion = [[Russian Orthodox]] | type = monarch }} Si '''Ivan VI Antonovich''' (23 Agosto 1740 – 16 Hulyo 1764), na kilala rin bilang Ioann Antonovich, ay Emperador ng Rusya mula Oktubre 1740 hanggang sa mapatalsik siya ng kaniyang pinsang si Elizabeta Petrovna noong Disyembre 1741. Dalawang buwang gulang pa lamang siya nang iproklama bilang emperador at ang kaniyang ina na si Anna Leopoldovna ang itinalagang rehente, ngunit inagaw ang trono sa pamamagitan ng kudeta makalipas lamang ang mahigit isang taon. Si Ivan at ang kaniyang mga magulang ay ikinulong sa malayong lugar mula sa kabisera at ginugol ang nalalabing bahagi ng kanilang buhay sa pagkabihag. Matapos ang mahigit dalawampung taon bilang bilanggo, pinatay si Ivan ng kaniyang mga bantay nang tangkaing palayain siya ng ilang opisyal ng hukbo, na hindi niya nalalaman. Ang kaniyang mga kapatid na nabuhay, na ipinanganak din habang nakakulong, ay kalaunang pinalaya at inilagay sa pangangalaga ng kanilang tiyahin na si Reyna Biyudang Juliana Maria ng Brunswick-Wolfenbüttel ng Dinamarka. Nanirahan sila sa Horsens, kung saan namuhay sila nang maginhawa ngunit nasa ilalim ng house arrest hanggang sa katapusan ng kanilang buhay. 6qymqfvcchwclbgyulvvlpbt4mdthqf 0 338405 2209327 2026-05-27T13:42:00Z Arko Blangko 155328 Bagong pahina: {{Infobox royalty | name = Pablo I Petrovich<br>{{nobold|{{native name|ru|Павел I Петрович}}<br>{{small|{{transl|ru|Pavel I Petrovich}}}}}} | image = Borovikovsky_Pavel_IFXD.jpg | caption = Litratong pintura ni Vladimir Borovikovsky kay Pablo I, nilikha taong 1796. | alt = Portrait of Paul I | succession = Ika-9 [[Emperador ng Rusya]] | reign = 17 Nobyembre 1796 – {{nowrap|23 Marso 1801}} | coronation = 5 Abril 1797 | pre... 2209327 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty | name = Pablo I Petrovich<br>{{nobold|{{native name|ru|Павел I Петрович}}<br>{{small|{{transl|ru|Pavel I Petrovich}}}}}} | image = Borovikovsky_Pavel_IFXD.jpg | caption = Litratong pintura ni Vladimir Borovikovsky kay Pablo I, nilikha taong 1796. | alt = Portrait of Paul I | succession = Ika-9 [[Emperador ng Rusya]] | reign = 17 Nobyembre 1796 – {{nowrap|23 Marso 1801}} | coronation = 5 Abril 1797 | predecessor = [[Catalina II ng Rusya|Catalina II]] | successor = [[Alejandro I ng Rusya|Alejandro I]] | succession1 = [[Duke of Holstein-Gottorp]] | reign2 = 9 July 1763 – {{nowrap|23 (11) March 1801}} | spouses = {{Ubl |{{Marriage|[[Natalia Alexeievna (Wilhelmina of Hesse-Darmstadt)|Wilhelmina Louisa of Hesse-Darmstadt]]|1773|15 April 1776|end=d.}} |{{Marriage|[[Maria Feodorovna (Sophie Dorothea of Württemberg)|Sophie Dorothea of Württemberg]]|1776}} }} | issue = {{Ubl |[[Alexander I of Russia]] |[[Grand Duke Konstantin Pavlovich of Russia|Grand Duke Konstantin Pavlovich]] |[[Grand Duchess Alexandra Pavlovna of Russia|Alexandra Pavlovna, Palatina of Hungary]] |[[Grand Duchess Elena Pavlovna of Russia|Elena Pavlovna, Hereditary Princess of Mecklenburg-Schwerin]] |[[Grand Duchess Maria Pavlovna of Russia (1786–1859)|Maria Pavlovna, Grand Duchess of Saxe-Weimar-Eisenach]] |[[Catherine Pavlovna of Russia|Catherine Pavlovna, Queen of Württemberg]] |[[Grand Duchess Olga Pavlovna of Russia|Grand Duchess Olga Pavlovna]] |[[Anna Pavlovna of Russia|Anna Pavlovna, Queen of the Netherlands]] |[[Nicholas I of Russia]] |[[Grand Duke Michael Pavlovich of Russia|Grand Duke Michael Pavlovich]] }} | issue-link = #Issue | issue-pipe = detail | full name = {{Ubl |Pável Petróvich Románov |{{Langx|ru|Па́вел Петро́вич Рома́нов}} }} | house = [[Holstein-Gottorp-Romanov]] | father = [[Peter III of Russia]] | mother = [[Catherine II of Russia]] | birth_date = {{Birth date|1754|10|1|df=y}} | birth_place = [[Summer Palace (Rastrelli)#Second Palace|Summer Palace]], Saint Petersburg, Russia | death_date = {{Death date and age|1801|3|24|1754|10|1|df=y}} | death_place = [[St Michael's Castle]], Saint Petersburg, Russia | death_cause = [[Paul I of Russia#Assassination|Assassination]] | burial_place = [[Saints Peter and Paul Cathedral, Saint Petersburg|Peter and Paul Cathedral]] | religion = [[Russian Orthodox Church|Russian Orthodox]] | signature = Paul I signature.svg }} nv01qdt4pgvjonhc5h2qu87wrqvh9oz 2209365 2209327 2026-05-27T17:57:38Z Arko Blangko 155328 2209365 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty | name = Pablo I Petrovich<br>{{nobold|{{native name|ru|Павел I Петрович}}<br>{{small|{{transl|ru|Pavel I Petrovich}}}}}} | image = Borovikovsky_Pavel_IFXD.jpg | caption = Litratong pintura ni Vladimir Borovikovsky kay Pablo I, nilikha taong 1796. | alt = Portrait of Paul I | succession = Ika-9 [[Emperador ng Rusya]] | reign = 17 Nobyembre 1796 – {{nowrap|23 Marso 1801}} | coronation = 5 Abril 1797 | predecessor = [[Catalina II ng Rusya|Catalina II]] | successor = [[Alejandro I ng Rusya|Alejandro I]] | succession1 = [[Dukado ng Holstein-Gottorp]] | reign2 = 9 Hulyo 1763 – {{nowrap|23 Marso 1801}} | spouses = {{Ubl |{{Marriage|[[Natalia Alexeievna (Wilhelmina of Hesse-Darmstadt)|Wilhelmina Louisa of Hesse-Darmstadt]]|1773|15 April 1776|end=d.}} |{{Marriage|[[Maria Feodorovna (Sophie Dorothea of Württemberg)|Sophie Dorothea of Württemberg]]|1776}} }} | issue = {{Ubl |[[Alexander I of Russia]] |[[Grand Duke Konstantin Pavlovich of Russia|Grand Duke Konstantin Pavlovich]] |[[Grand Duchess Alexandra Pavlovna of Russia|Alexandra Pavlovna, Palatina of Hungary]] |[[Grand Duchess Elena Pavlovna of Russia|Elena Pavlovna, Hereditary Princess of Mecklenburg-Schwerin]] |[[Grand Duchess Maria Pavlovna of Russia (1786–1859)|Maria Pavlovna, Grand Duchess of Saxe-Weimar-Eisenach]] |[[Catherine Pavlovna of Russia|Catherine Pavlovna, Queen of Württemberg]] |[[Grand Duchess Olga Pavlovna of Russia|Grand Duchess Olga Pavlovna]] |[[Anna Pavlovna of Russia|Anna Pavlovna, Queen of the Netherlands]] |[[Nicholas I of Russia]] |[[Grand Duke Michael Pavlovich of Russia|Grand Duke Michael Pavlovich]] }} | issue-link = #Issue | issue-pipe = detail | full name = {{Ubl |Pável Petróvich Románov |{{Langx|ru|Па́вел Петро́вич Рома́нов}} }} | house = [[Holstein-Gottorp-Romanov]] | father = [[Peter III of Russia]] | mother = [[Catherine II of Russia]] | birth_date = {{Birth date|1754|10|1|df=y}} | birth_place = [[Summer Palace (Rastrelli)#Second Palace|Summer Palace]], Saint Petersburg, Russia | death_date = {{Death date and age|1801|3|24|1754|10|1|df=y}} | death_place = [[St Michael's Castle]], Saint Petersburg, Russia | death_cause = [[Paul I of Russia#Assassination|Assassination]] | burial_place = [[Saints Peter and Paul Cathedral, Saint Petersburg|Peter and Paul Cathedral]] | religion = [[Russian Orthodox Church|Russian Orthodox]] | signature = Paul I signature.svg }} Si '''Pablo I''' ([[Oktubre 1]], [[1754]] – [[Marso 23]], [[1801]]) ay isang Rusong monarko na naghari bilang [[Emperador ng Rusya]] mula 1796 hanggang sa kaniyang pagpaslang noong 1801. Sa malaking bahagi ng kaniyang buhay, nanatiling natatabunan si Pablo ng kaniyang ina na si Catalina ang Dakila. Ipinatupad niya ang mga batas ng pagmamana sa trono ng Rusya—mga tuntuning nanatili hanggang sa pagbagsak ng dinastiyang Romanov at ng Imperyong Ruso. Nagpatupad din siya ng unang mga limitasyon sa sistemang serfdom sa pamamagitan ng Manipesto ng Tatlong-Araw na Corvée, sinikap bawasan ang mga pribilehiyo ng maharlika, at nagsagawa ng iba’t ibang repormang militar na naging labis na hindi popular sa mga opisyal. Nakilala rin siya dahil sa kaniyang hindi mahulaang pag-uugali, na naging sanhi ng sabwatan na humantong sa kaniyang kamatayan. Noong 1799, isinama niya ang Rusya sa Ikalawang Koalisyon laban sa Rebolusyonaryong Pransiya kasama ang Britanya at Austria. Sa simula ay nagtamo ng ilang tagumpay ang mga hukbong Ruso, ngunit umatras matapos makaranas ng mga kabiguan. Pagkaraan nito, muling inayos ni Pablo ang ugnayan ng Rusya at Pransiya at pinangunahan ang pagtatatag ng Ikalawang Liga ng Armadong Neutralidad upang tutulan ang Britanya matapos umangat sa kapangyarihan si Napoleon. Sa huling bahagi ng kaniyang paghahari, isinama niya ang Kartli at Kakheti sa silangang Georgia sa Imperyong Ruso. Pinaplano rin niya ang magkasanib na pananakop sa Britanikong India kasama ang mga Pranses bago siya mapatay sa pakikipaglaban sa sarili niyang mga opisyal na nagtatangkang pilitin siyang magbitiw sa trono. Siya ay hinalinhan ng kaniyang anak na si Alejandro I. Nagsilbi rin siyang Dakilang Maestro ng tradisyong Ruso ng mga Kabalyero ng Hospitaller mula 1799 hanggang 1801 at ipinag-utos ang pagpapatayo ng ilang prioriya ng Orden ng Malta. jv99ja1bqckbvgoo0emrv1m8e9lsgkm 0 338406 2209329 2026-05-27T14:24:14Z Jojit fb 38 Bagong pahina: Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong 16 Marso,[1] nilikha ang edisyong Pranses noong 23 Marso,[2] at nilikha ang edisyong Suweko n... 2209329 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong 16 Marso,[1] nilikha ang edisyong Pranses noong 23 Marso,[2] at nilikha ang edisyong Suweko noong 23 Mayo.[3] Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.[4] Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang wika ay dapat may balidong ISO 639 code, maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | [[Bajo sajón neerlandés]] | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | [[Idioma tibetano|Tibetano]] | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Idioma maorí|Maorí]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | [[Sami septentrional]] | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Idioma erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Idioma maltés|Maltés]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Idioma sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Idioma moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | [[Zelandés]] | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | [[Idioma córnico|Córnico]] | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Idioma cabilio|Cabilio]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Vepsio]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Idioma turcomano|Turcomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Idioma manés|Manés]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Idioma võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | [[Chino gan]] | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | [[Sami inari]] | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | [[Idioma abjasio|Abjasio]] | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | [[Picardo]] | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Idioma guaraní|Guaraní]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Idioma udmurto|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | [[Idioma franco-provenzal|Franco-provenzal]] | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | [[Idioma komi|Komi]] | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Idioma casubio|Casubio]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Idioma lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | [[Papiamento]] | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | [[:en:Madurese language|Madurés]] | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Idioma aimara|Aimara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | [[Idioma lingala|Lingala]] | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | [[Idioma anglosajón|Anglosajón]] | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Idioma luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | [[Pidgin ghanés]] | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | [[Idioma normando|Normando]] | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | [[Idioma friulano|Friulano]] | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | [[Idioma carelio|Livio carelio]] | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Idioma twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | [[Idioma lezgui|Lezgui]] | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Idioma mirandés|Mirandés]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | [[Idioma extremeño|Extremeño]] | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Setsuana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | [[Frisón del Saterland]] | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Náhuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | [[Idioma tuvano|Tuvano]] | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | [[Idioma judeoespañol|Judeoespañol]] | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} 3qfowtpbyphjo7jiw0holn1b5qvuifc 2209330 2209329 2026-05-27T14:24:36Z Jojit fb 38 added [[Category:Wikipedia]] using [[WP:HC|HotCat]] 2209330 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong 16 Marso,[1] nilikha ang edisyong Pranses noong 23 Marso,[2] at nilikha ang edisyong Suweko noong 23 Mayo.[3] Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.[4] Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang wika ay dapat may balidong ISO 639 code, maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | [[Bajo sajón neerlandés]] | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | [[Idioma tibetano|Tibetano]] | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Idioma maorí|Maorí]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | [[Sami septentrional]] | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Idioma erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Idioma maltés|Maltés]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Idioma sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Idioma moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | [[Zelandés]] | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | [[Idioma córnico|Córnico]] | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Idioma cabilio|Cabilio]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Vepsio]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Idioma turcomano|Turcomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Idioma manés|Manés]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Idioma võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | [[Chino gan]] | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | [[Sami inari]] | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | [[Idioma abjasio|Abjasio]] | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | [[Picardo]] | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Idioma guaraní|Guaraní]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Idioma udmurto|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | [[Idioma franco-provenzal|Franco-provenzal]] | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | [[Idioma komi|Komi]] | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Idioma casubio|Casubio]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Idioma lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | [[Papiamento]] | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | [[:en:Madurese language|Madurés]] | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Idioma aimara|Aimara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | [[Idioma lingala|Lingala]] | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | [[Idioma anglosajón|Anglosajón]] | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Idioma luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | [[Pidgin ghanés]] | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | [[Idioma normando|Normando]] | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | [[Idioma friulano|Friulano]] | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | [[Idioma carelio|Livio carelio]] | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Idioma twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | [[Idioma lezgui|Lezgui]] | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Idioma mirandés|Mirandés]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | [[Idioma extremeño|Extremeño]] | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Setsuana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | [[Frisón del Saterland]] | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Náhuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | [[Idioma tuvano|Tuvano]] | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | [[Idioma judeoespañol|Judeoespañol]] | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} [[Kategorya:Wikipedia]] jjc8k12fh09wr79s74t02t16s7t6k8p 2209334 2209330 2026-05-27T14:33:46Z Jojit fb 38 2209334 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong 16 Marso,[1] nilikha ang edisyong Pranses noong 23 Marso,[2] at nilikha ang edisyong Suweko noong 23 Mayo.[3] Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.[4] Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang wika ay dapat may balidong ISO 639 code, maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | Maori | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | [[Sami septentrional]] | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Idioma erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Idioma maltés|Maltés]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Idioma sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Idioma moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | [[Zelandés]] | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | [[Idioma córnico|Córnico]] | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Idioma cabilio|Cabilio]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Vepsio]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Idioma turcomano|Turcomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Idioma manés|Manés]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Idioma võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | [[Chino gan]] | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | [[Sami inari]] | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | [[Idioma abjasio|Abjasio]] | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | [[Picardo]] | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Idioma guaraní|Guaraní]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Idioma udmurto|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | [[Idioma franco-provenzal|Franco-provenzal]] | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | [[Idioma komi|Komi]] | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Idioma casubio|Casubio]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Idioma lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | [[Papiamento]] | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | [[:en:Madurese language|Madurés]] | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Idioma aimara|Aimara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | [[Idioma lingala|Lingala]] | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | [[Idioma anglosajón|Anglosajón]] | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Idioma luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | [[Pidgin ghanés]] | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | [[Idioma normando|Normando]] | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | [[Idioma friulano|Friulano]] | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | [[Idioma carelio|Livio carelio]] | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Idioma twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | [[Idioma lezgui|Lezgui]] | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Idioma mirandés|Mirandés]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | [[Idioma extremeño|Extremeño]] | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Setsuana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | [[Frisón del Saterland]] | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Náhuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | [[Idioma tuvano|Tuvano]] | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | [[Idioma judeoespañol|Judeoespañol]] | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} [[Kategorya:Wikipedia]] sp7vj6stixx3injphfzqvjj68o4g8gm 2209335 2209334 2026-05-27T14:37:16Z Jojit fb 38 2209335 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong 16 Marso,[1] nilikha ang edisyong Pranses noong 23 Marso,[2] at nilikha ang edisyong Suweko noong 23 Mayo.[3] Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.[4] Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang wika ay dapat may balidong ISO 639 code, maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Idioma cabilio|Cabilio]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Vepsio]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Idioma turcomano|Turcomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Idioma manés|Manés]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Idioma võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | [[Chino gan]] | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | [[Sami inari]] | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | [[Idioma abjasio|Abjasio]] | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | [[Picardo]] | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Idioma guaraní|Guaraní]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Idioma udmurto|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | [[Idioma franco-provenzal|Franco-provenzal]] | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | [[Idioma komi|Komi]] | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Idioma casubio|Casubio]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Idioma lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | [[Papiamento]] | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | [[:en:Madurese language|Madurés]] | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Idioma aimara|Aimara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | [[Idioma lingala|Lingala]] | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | [[Idioma anglosajón|Anglosajón]] | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Idioma luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | [[Pidgin ghanés]] | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | [[Idioma normando|Normando]] | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | [[Idioma friulano|Friulano]] | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | [[Idioma carelio|Livio carelio]] | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Idioma twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | [[Idioma lezgui|Lezgui]] | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Idioma mirandés|Mirandés]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | [[Idioma extremeño|Extremeño]] | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Setsuana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | [[Frisón del Saterland]] | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Náhuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | [[Idioma tuvano|Tuvano]] | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | [[Idioma judeoespañol|Judeoespañol]] | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} [[Kategorya:Wikipedia]] 07qdn3v5js4w3kd5hdkjgp4m0yypude 2209336 2209335 2026-05-27T14:40:05Z Jojit fb 38 2209336 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong 23 Marso,[2] at nilikha ang edisyong Suweko noong 23 Mayo.[3] Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.[4] Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang wika ay dapat may balidong ISO 639 code, maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Idioma cabilio|Cabilio]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Vepsio]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Idioma turcomano|Turcomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Idioma manés|Manés]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Idioma võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | [[Chino gan]] | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | [[Sami inari]] | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | [[Idioma abjasio|Abjasio]] | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | [[Picardo]] | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Idioma guaraní|Guaraní]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Idioma udmurto|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | [[Idioma franco-provenzal|Franco-provenzal]] | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | [[Idioma komi|Komi]] | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Idioma casubio|Casubio]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Idioma lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | [[Papiamento]] | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | [[:en:Madurese language|Madurés]] | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Idioma aimara|Aimara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | [[Idioma lingala|Lingala]] | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | [[Idioma anglosajón|Anglosajón]] | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Idioma luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | [[Pidgin ghanés]] | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | [[Idioma normando|Normando]] | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | [[Idioma friulano|Friulano]] | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | [[Idioma carelio|Livio carelio]] | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Idioma twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | [[Idioma lezgui|Lezgui]] | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Idioma mirandés|Mirandés]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | [[Idioma extremeño|Extremeño]] | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Setsuana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | [[Frisón del Saterland]] | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Náhuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | [[Idioma tuvano|Tuvano]] | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | [[Idioma judeoespañol|Judeoespañol]] | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} [[Kategorya:Wikipedia]] 2isslfw57qdgov5jctnufxka8vmcle0 2209337 2209336 2026-05-27T14:41:08Z Jojit fb 38 2209337 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong 23 Marso,[2] at nilikha ang edisyong Suweko noong 23 Mayo.[3] Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.[4] Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang wika ay dapat may balidong ISO 639 code, maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Idioma cabilio|Cabilio]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Vepsio]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Idioma turcomano|Turcomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Idioma manés|Manés]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Idioma võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | [[Chino gan]] | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | [[Sami inari]] | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | [[Idioma abjasio|Abjasio]] | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | [[Picardo]] | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Idioma guaraní|Guaraní]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Idioma udmurto|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | [[Idioma franco-provenzal|Franco-provenzal]] | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | [[Idioma komi|Komi]] | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Idioma casubio|Casubio]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Idioma lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | [[Papiamento]] | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | [[:en:Madurese language|Madurés]] | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Idioma aimara|Aimara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | [[Idioma lingala|Lingala]] | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | [[Idioma anglosajón|Anglosajón]] | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Idioma luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | [[Pidgin ghanés]] | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | [[Idioma normando|Normando]] | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | [[Idioma friulano|Friulano]] | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | [[Idioma carelio|Livio carelio]] | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Idioma twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | [[Idioma lezgui|Lezgui]] | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Idioma mirandés|Mirandés]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | [[Idioma extremeño|Extremeño]] | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Setsuana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | [[Frisón del Saterland]] | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Náhuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | [[Idioma tuvano|Tuvano]] | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | [[Idioma judeoespañol|Judeoespañol]] | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] 8e5spd2qkh5lkwfcqarif7edkowvb5k 2209338 2209337 2026-05-27T14:41:40Z Jojit fb 38 2209338 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,[2] at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.[3] Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.[4] Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang wika ay dapat may balidong ISO 639 code, maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Idioma cabilio|Cabilio]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Vepsio]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Idioma turcomano|Turcomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Idioma manés|Manés]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Idioma võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | [[Chino gan]] | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | [[Sami inari]] | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | [[Idioma abjasio|Abjasio]] | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | [[Picardo]] | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Idioma guaraní|Guaraní]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Idioma udmurto|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | [[Idioma franco-provenzal|Franco-provenzal]] | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | [[Idioma komi|Komi]] | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Idioma casubio|Casubio]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Idioma lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | [[Papiamento]] | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | [[:en:Madurese language|Madurés]] | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Idioma aimara|Aimara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | [[Idioma lingala|Lingala]] | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | [[Idioma anglosajón|Anglosajón]] | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Idioma luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | [[Pidgin ghanés]] | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | [[Idioma normando|Normando]] | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | [[Idioma friulano|Friulano]] | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | [[Idioma carelio|Livio carelio]] | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Idioma twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | [[Idioma lezgui|Lezgui]] | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Idioma mirandés|Mirandés]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | [[Idioma extremeño|Extremeño]] | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Setsuana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | [[Frisón del Saterland]] | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Náhuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | [[Idioma tuvano|Tuvano]] | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | [[Idioma judeoespañol|Judeoespañol]] | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] 8qwxpn5blf705ykadwnashj76ia5j9d 2209339 2209338 2026-05-27T14:43:06Z Jojit fb 38 2209339 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.[3] Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.[4] Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang wika ay dapat may balidong ISO 639 code, maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Idioma cabilio|Cabilio]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Vepsio]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Idioma turcomano|Turcomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Idioma manés|Manés]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Idioma võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | [[Chino gan]] | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | [[Sami inari]] | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | [[Idioma abjasio|Abjasio]] | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | [[Picardo]] | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Idioma guaraní|Guaraní]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Idioma udmurto|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | [[Idioma franco-provenzal|Franco-provenzal]] | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | [[Idioma komi|Komi]] | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Idioma casubio|Casubio]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Idioma lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | [[Papiamento]] | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | [[:en:Madurese language|Madurés]] | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Idioma aimara|Aimara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | [[Idioma lingala|Lingala]] | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | [[Idioma anglosajón|Anglosajón]] | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Idioma luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | [[Pidgin ghanés]] | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | [[Idioma normando|Normando]] | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | [[Idioma friulano|Friulano]] | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | [[Idioma carelio|Livio carelio]] | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Idioma twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | [[Idioma lezgui|Lezgui]] | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Idioma mirandés|Mirandés]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | [[Idioma extremeño|Extremeño]] | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Setsuana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | [[Frisón del Saterland]] | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Náhuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | [[Idioma tuvano|Tuvano]] | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | [[Idioma judeoespañol|Judeoespañol]] | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] 58rrnkrk6dwggxsribumndnl90ggtki 2209340 2209339 2026-05-27T14:44:34Z Jojit fb 38 2209340 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.[3] Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.[4] Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang wika ay dapat may balidong kodigong [[ISO 639-3|ISO 639]], maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Idioma cabilio|Cabilio]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Vepsio]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Idioma turcomano|Turcomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Idioma manés|Manés]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Idioma võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | [[Chino gan]] | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | [[Sami inari]] | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | [[Idioma abjasio|Abjasio]] | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | [[Picardo]] | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Idioma guaraní|Guaraní]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Idioma udmurto|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | [[Idioma franco-provenzal|Franco-provenzal]] | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | [[Idioma komi|Komi]] | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Idioma casubio|Casubio]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Idioma lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | [[Papiamento]] | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | [[:en:Madurese language|Madurés]] | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Idioma aimara|Aimara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | [[Idioma lingala|Lingala]] | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | [[Idioma anglosajón|Anglosajón]] | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Idioma luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | [[Pidgin ghanés]] | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | [[Idioma normando|Normando]] | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | [[Idioma friulano|Friulano]] | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | [[Idioma carelio|Livio carelio]] | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Idioma twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | [[Idioma lezgui|Lezgui]] | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Idioma mirandés|Mirandés]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | [[Idioma extremeño|Extremeño]] | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Setsuana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | [[Frisón del Saterland]] | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Náhuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | [[Idioma tuvano|Tuvano]] | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | [[Idioma judeoespañol|Judeoespañol]] | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] n4l26f123gdn7skj6ej2y7lvsy5unjv 2209341 2209340 2026-05-27T14:47:24Z Jojit fb 38 2209341 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.<ref>{{cite web|title=History of HomePage|url=https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20010608192645/https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archive-date=8 Hunyo 2001|access-date=21 Disyembre 2020|website=Swedish Wikipedia|language=Suweko}}</ref> Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.[4] Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang [[wika]] ay dapat may balidong kodigong [[ISO 639-3|ISO 639]], maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Idioma cabilio|Cabilio]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Vepsio]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Idioma turcomano|Turcomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Idioma manés|Manés]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Idioma võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | [[Chino gan]] | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | [[Sami inari]] | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | [[Idioma abjasio|Abjasio]] | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | [[Picardo]] | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Idioma guaraní|Guaraní]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Idioma udmurto|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | [[Idioma franco-provenzal|Franco-provenzal]] | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | [[Idioma komi|Komi]] | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Idioma casubio|Casubio]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Idioma lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | [[Papiamento]] | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | [[:en:Madurese language|Madurés]] | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Idioma aimara|Aimara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | [[Idioma lingala|Lingala]] | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | [[Idioma anglosajón|Anglosajón]] | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Idioma luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | [[Pidgin ghanés]] | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | [[Idioma normando|Normando]] | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | [[Idioma friulano|Friulano]] | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | [[Idioma carelio|Livio carelio]] | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Idioma twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | [[Idioma lezgui|Lezgui]] | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Idioma mirandés|Mirandés]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | [[Idioma extremeño|Extremeño]] | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Setsuana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | [[Frisón del Saterland]] | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Náhuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | [[Idioma tuvano|Tuvano]] | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | [[Idioma judeoespañol|Judeoespañol]] | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] 12dhkacds6iet74t8emo2931034gnrg 2209342 2209341 2026-05-27T14:48:31Z Jojit fb 38 2209342 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.<ref>{{cite web|title=History of HomePage|url=https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20010608192645/https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archive-date=8 Hunyo 2001|access-date=21 Disyembre 2020|website=Swedish Wikipedia|language=Suweko}}</ref> Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.<ref>{{cite web|title=Wikipedia statistics/meta.tab - Wikimedia Commons|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|website=[[Wikimedia Commons]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20230910042626/https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|archive-date=2023-09-10|access-date=2023-09-10}}</ref> Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang [[wika]] ay dapat may balidong kodigong [[ISO 639-3|ISO 639]], maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Idioma cabilio|Cabilio]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Vepsio]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Idioma turcomano|Turcomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Idioma manés|Manés]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Idioma võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | [[Chino gan]] | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | [[Sami inari]] | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | [[Idioma abjasio|Abjasio]] | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | [[Picardo]] | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Idioma guaraní|Guaraní]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Idioma udmurto|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | [[Idioma franco-provenzal|Franco-provenzal]] | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | [[Idioma komi|Komi]] | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Idioma casubio|Casubio]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Idioma lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | [[Papiamento]] | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | [[:en:Madurese language|Madurés]] | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Idioma aimara|Aimara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | [[Idioma lingala|Lingala]] | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | [[Idioma anglosajón|Anglosajón]] | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Idioma luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | [[Pidgin ghanés]] | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | [[Idioma normando|Normando]] | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | [[Idioma friulano|Friulano]] | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | [[Idioma carelio|Livio carelio]] | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Idioma twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | [[Idioma lezgui|Lezgui]] | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Idioma mirandés|Mirandés]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | [[Idioma extremeño|Extremeño]] | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Setsuana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | [[Frisón del Saterland]] | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Náhuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | [[Idioma tuvano|Tuvano]] | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | [[Idioma judeoespañol|Judeoespañol]] | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] co1hf543r2aex35ppvyiaj6fjpjb4gm 2209403 2209342 2026-05-28T01:26:02Z Jojit fb 38 /* Mga edisyon ng Wikipedia */ 2209403 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.<ref>{{cite web|title=History of HomePage|url=https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20010608192645/https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archive-date=8 Hunyo 2001|access-date=21 Disyembre 2020|website=Swedish Wikipedia|language=Suweko}}</ref> Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.<ref>{{cite web|title=Wikipedia statistics/meta.tab - Wikimedia Commons|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|website=[[Wikimedia Commons]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20230910042626/https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|archive-date=2023-09-10|access-date=2023-09-10}}</ref> Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang [[wika]] ay dapat may balidong kodigong [[ISO 639-3|ISO 639]], maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Wikang Kabil|Kabilyo]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Wikang Bepsyo|Bepsyo]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Wikang Turkomano|Turkomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Wikang Manes|Manes]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Wikang Võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | Tsinong Gan | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | Sami Inari | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | Abhasyo | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | Pikardo | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Wikang Guarani|Guarani]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Wikang Udmurt|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | Prango-probensal | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | [[Idioma komi|Komi]] | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Idioma casubio|Casubio]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Idioma lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | [[Papiamento]] | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | [[:en:Madurese language|Madurés]] | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Idioma aimara|Aimara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | [[Idioma lingala|Lingala]] | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | [[Idioma anglosajón|Anglosajón]] | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Idioma luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | [[Pidgin ghanés]] | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | [[Idioma normando|Normando]] | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | [[Idioma friulano|Friulano]] | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | [[Idioma carelio|Livio carelio]] | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Idioma twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | [[Idioma lezgui|Lezgui]] | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Idioma mirandés|Mirandés]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | [[Idioma extremeño|Extremeño]] | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Setsuana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | [[Frisón del Saterland]] | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Náhuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | [[Idioma tuvano|Tuvano]] | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | [[Idioma judeoespañol|Judeoespañol]] | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] 1a1dxgduyypngd4lu8vorqa6k6j2q0m 2209410 2209403 2026-05-28T01:38:52Z Jojit fb 38 /* Mga edisyon ng Wikipedia */ 2209410 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.<ref>{{cite web|title=History of HomePage|url=https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20010608192645/https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archive-date=8 Hunyo 2001|access-date=21 Disyembre 2020|website=Swedish Wikipedia|language=Suweko}}</ref> Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.<ref>{{cite web|title=Wikipedia statistics/meta.tab - Wikimedia Commons|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|website=[[Wikimedia Commons]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20230910042626/https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|archive-date=2023-09-10|access-date=2023-09-10}}</ref> Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang [[wika]] ay dapat may balidong kodigong [[ISO 639-3|ISO 639]], maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Wikang Kabil|Kabilyo]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Wikang Bepsyo|Bepsyo]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Wikang Turkomano|Turkomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Wikang Manes|Manes]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Wikang Võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | Tsinong Gan | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | Sami Inari | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | Abhasyo | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | Pikardo | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Wikang Guarani|Guarani]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Wikang Udmurt|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | Prango-probensal | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | Komi | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Wikang Kasubyo|Kasubyo]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Wikang Lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | Papiyamento | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | Madures | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Wikang Aymara|Aymara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | Lingala | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | Lumang Ingles | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Wikang Luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | Pidgin na Ghanes | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | Normando | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | Priulano | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | Karelyo | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Wikang Twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | Lezgui | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Wikang Mirandes|Mirandes]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | Ekstremeño | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Setsuana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | [[Frisón del Saterland]] | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Náhuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | [[Idioma tuvano|Tuvano]] | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | [[Idioma judeoespañol|Judeoespañol]] | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] d45dk788luvh9yqmn8ki198ze5o5bkz 2209413 2209410 2026-05-28T01:48:34Z Jojit fb 38 /* Mga edisyon ng Wikipedia */ 2209413 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.<ref>{{cite web|title=History of HomePage|url=https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20010608192645/https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archive-date=8 Hunyo 2001|access-date=21 Disyembre 2020|website=Swedish Wikipedia|language=Suweko}}</ref> Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.<ref>{{cite web|title=Wikipedia statistics/meta.tab - Wikimedia Commons|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|website=[[Wikimedia Commons]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20230910042626/https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|archive-date=2023-09-10|access-date=2023-09-10}}</ref> Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang [[wika]] ay dapat may balidong kodigong [[ISO 639-3|ISO 639]], maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong Septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Wikang Kabil|Kabilyo]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Wikang Bepsyo|Bepsyo]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Wikang Turkomano|Turkomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Wikang Manes|Manes]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Wikang Võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | Tsinong Gan | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | Sami Inari | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | Abhasyo | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | Pikardo | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Wikang Guarani|Guarani]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Wikang Udmurt|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | Prango-probensal | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | Komi | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Wikang Kasubyo|Kasubyo]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Wikang Lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | Papiyamento | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | Madures | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Wikang Aymara|Aymara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | Lingala | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | Lumang Ingles | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Wikang Luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | Pidgin na Ghanes | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | Normando | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | Priulano | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | Karelyo | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Wikang Twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | Lezgui | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Wikang Mirandes|Mirandes]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | Ekstremeño | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Wikang Tswana|Setsuwana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | [[Frisón del Saterland]] | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Náhuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | [[Idioma tuvano|Tuvano]] | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | [[Idioma judeoespañol|Judeoespañol]] | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] km7po7erfww9rpj0ku7dj74tzf7swrf 2209414 2209413 2026-05-28T01:51:34Z Jojit fb 38 2209414 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.<ref>{{cite web|title=History of HomePage|url=https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20010608192645/https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archive-date=8 Hunyo 2001|access-date=21 Disyembre 2020|website=Swedish Wikipedia|language=Suweko}}</ref> Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.<ref>{{cite web|title=Wikipedia statistics/meta.tab - Wikimedia Commons|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|website=[[Wikimedia Commons]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20230910042626/https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|archive-date=2023-09-10|access-date=2023-09-10}}</ref> Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang [[wika]] ay dapat may balidong kodigong [[ISO 639-3|ISO 639]], maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong Septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Wikang Kabil|Kabilyo]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Wikang Bepsyo|Bepsyo]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Wikang Turkomano|Turkomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Wikang Manes|Manes]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Wikang Võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | Tsinong Gan | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | Sami Inari | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | Abhasyo | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | Pikardo | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Wikang Guarani|Guarani]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Wikang Udmurt|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | Prango-probensal | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | Komi | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Wikang Kasubyo|Kasubyo]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Wikang Lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | Papiyamento | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | Madures | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Wikang Aymara|Aymara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | Lingala | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | Lumang Ingles | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Wikang Luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | Pidgin na Ghanes | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | Normando | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | Priulano | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | Karelyo | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Wikang Twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | Lezgui | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Wikang Mirandes|Mirandes]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | Ekstremeño | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Wikang Tswana|Setsuwana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | Prisong Saterland | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Wikang Nahuatl|Nahuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | Tubano | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | Hudeo-Espanyol | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | [[Idioma ávaro|Avar]] | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | [[Idioma fon|Fon]] | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | [[Toki pona]] | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Romanche]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Idioma mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | [[Doteli]] | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Idioma konkaní|Konkaní]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Idioma tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] sn6i42ece7f7wd1ifohoda0q5ebars7 2209443 2209414 2026-05-28T04:25:38Z Jojit fb 38 /* Mga edisyon ng Wikipedia */ 2209443 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.<ref>{{cite web|title=History of HomePage|url=https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20010608192645/https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archive-date=8 Hunyo 2001|access-date=21 Disyembre 2020|website=Swedish Wikipedia|language=Suweko}}</ref> Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.<ref>{{cite web|title=Wikipedia statistics/meta.tab - Wikimedia Commons|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|website=[[Wikimedia Commons]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20230910042626/https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|archive-date=2023-09-10|access-date=2023-09-10}}</ref> Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang [[wika]] ay dapat may balidong kodigong [[ISO 639-3|ISO 639]], maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong Septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Wikang Kabil|Kabilyo]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Wikang Bepsyo|Bepsyo]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Wikang Turkomano|Turkomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Wikang Manes|Manes]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Wikang Võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | Tsinong Gan | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | Sami Inari | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | Abhasyo | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | Pikardo | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Wikang Guarani|Guarani]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Wikang Udmurt|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | Prango-probensal | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | Komi | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Wikang Kasubyo|Kasubyo]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Wikang Lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | Papiyamento | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | Madures | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Wikang Aymara|Aymara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | Lingala | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | Lumang Ingles | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Wikang Luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | Pidgin na Ghanes | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | Normando | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | Priulano | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | Karelyo | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Wikang Twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | Lezgui | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Wikang Mirandes|Mirandes]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | Ekstremeño | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Wikang Tswana|Setsuwana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | Prisong Saterland | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Wikang Nahuatl|Nahuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | Tubano | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | Hudeo-Espanyol | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | Abar | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | Pon | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | Toki Pona | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Wikang Romanche|Romantse]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Wikang Mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | Doteli | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Wikang Konkani|Konkani]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Wikang Tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | [[Komi permio]] | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | [[Bajo sorabo]] | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | [[:en:Betawi language|Betawi]] | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Idioma chabacano|Chabacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | [[Idioma dagaare|Dagaare]] | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Idioma dhivehi|Dhivehi]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | [[Fráncico ripuario]] | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | [[Idioma chuang|Chuang]] | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | [[Idioma gagauzo|Gagauzo]] | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[:en:Pa'O language|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] iixf6d29pikwdkl3t55jkbipaf7u9tf 2209444 2209443 2026-05-28T04:32:28Z Jojit fb 38 /* Mga edisyon ng Wikipedia */ 2209444 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.<ref>{{cite web|title=History of HomePage|url=https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20010608192645/https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archive-date=8 Hunyo 2001|access-date=21 Disyembre 2020|website=Swedish Wikipedia|language=Suweko}}</ref> Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.<ref>{{cite web|title=Wikipedia statistics/meta.tab - Wikimedia Commons|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|website=[[Wikimedia Commons]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20230910042626/https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|archive-date=2023-09-10|access-date=2023-09-10}}</ref> Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang [[wika]] ay dapat may balidong kodigong [[ISO 639-3|ISO 639]], maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong Septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Wikang Kabil|Kabilyo]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Wikang Bepsyo|Bepsyo]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Wikang Turkomano|Turkomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Wikang Manes|Manes]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Wikang Võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | Tsinong Gan | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | Sami Inari | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | Abhasyo | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | Pikardo | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Wikang Guarani|Guarani]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Wikang Udmurt|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | Prango-probensal | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | Komi | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Wikang Kasubyo|Kasubyo]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Wikang Lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | Papiyamento | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | Madures | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Wikang Aymara|Aymara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | Lingala | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | Lumang Ingles | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Wikang Luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | Pidgin na Ghanes | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | Normando | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | Priulano | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | Karelyo | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Wikang Twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | Lezgui | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Wikang Mirandes|Mirandes]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | Ekstremeño | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Wikang Tswana|Setsuwana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | Prisong Saterland | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Wikang Nahuatl|Nahuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | Tubano | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | Hudeo-Espanyol | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | Abar | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | Pon | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | Toki Pona | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Wikang Romanche|Romantse]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Wikang Mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | Doteli | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Wikang Konkani|Konkani]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Wikang Tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | Komi Permiyo | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | Mababang Sorabo | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | Betawi | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Wikang Chavacano|Chavacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | Dagaare | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Wikang Maldibo|Maldibo]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | Prankiko Ripuwaryo | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | Tsuwang | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | Gagauso | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[Wikang Pa'O|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Idioma buriato|Buriato de Rusia]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | [[:en:Komering language|Komering]] | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Idioma hawaiano|Hawaiano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | [[Alemán del Palatinado]] | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[:en:Awadhi language|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | [[Idioma karachayo-bálkaro|Karachayo-bálkaro]] | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | [[:en:Sakizaya language|Sakizaya]] | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Idioma pangasinense|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] tciriftygc0uq7lel22howyr11w4rdj 2209445 2209444 2026-05-28T04:37:58Z Jojit fb 38 /* Mga edisyon ng Wikipedia */ 2209445 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.<ref>{{cite web|title=History of HomePage|url=https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20010608192645/https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archive-date=8 Hunyo 2001|access-date=21 Disyembre 2020|website=Swedish Wikipedia|language=Suweko}}</ref> Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.<ref>{{cite web|title=Wikipedia statistics/meta.tab - Wikimedia Commons|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|website=[[Wikimedia Commons]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20230910042626/https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|archive-date=2023-09-10|access-date=2023-09-10}}</ref> Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang [[wika]] ay dapat may balidong kodigong [[ISO 639-3|ISO 639]], maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong Septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Wikang Kabil|Kabilyo]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Wikang Bepsyo|Bepsyo]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Wikang Turkomano|Turkomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Wikang Manes|Manes]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Wikang Võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | Tsinong Gan | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | Sami Inari | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | Abhasyo | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | Pikardo | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Wikang Guarani|Guarani]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Wikang Udmurt|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | Prango-probensal | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | Komi | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Wikang Kasubyo|Kasubyo]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Wikang Lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | Papiyamento | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | Madures | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Wikang Aymara|Aymara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | Lingala | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | Lumang Ingles | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Wikang Luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | Pidgin na Ghanes | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | Normando | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | Priulano | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | Karelyo | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Wikang Twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | Lezgui | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Wikang Mirandes|Mirandes]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | Ekstremeño | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Wikang Tswana|Setsuwana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | Prisong Saterland | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Wikang Nahuatl|Nahuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | Tubano | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | Hudeo-Espanyol | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | Abar | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | Pon | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | Toki Pona | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Wikang Romanche|Romantse]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Wikang Mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | Doteli | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Wikang Konkani|Konkani]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Wikang Tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | Komi Permiyo | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | Mababang Sorabo | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | Betawi | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Wikang Chavacano|Chavacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | Dagaare | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Wikang Maldibo|Maldibo]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | Prankiko Ripuwaryo | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | Tsuwang | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | Gagauso | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[Wikang Pa'O|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Wikang Buryat|Buryato]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | Komering | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Wikang Hawayano|Hawayano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | Alemang Palatinado | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[Wikang Awadhi|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | Karatsayo-Balkaro | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | Sakisaya | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Wikang Pangasinan|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | [[:en:Atayal language|Atayal]] | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | [[Idioma ingusetio|Ingusetio]] | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | [[Idioma iban|Iban]] | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Idioma xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | [[Idioma kikuyu|Kikuyu]] | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | [[Idioma atikamekw|Atikamekw]] | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | [[Alemán de Pensilvania]] | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Idioma tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] r3emij66h5sbhuk0i8gvttquveioqyw 2209446 2209445 2026-05-28T04:55:06Z Jojit fb 38 /* Mga edisyon ng Wikipedia */ 2209446 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.<ref>{{cite web|title=History of HomePage|url=https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20010608192645/https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archive-date=8 Hunyo 2001|access-date=21 Disyembre 2020|website=Swedish Wikipedia|language=Suweko}}</ref> Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.<ref>{{cite web|title=Wikipedia statistics/meta.tab - Wikimedia Commons|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|website=[[Wikimedia Commons]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20230910042626/https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|archive-date=2023-09-10|access-date=2023-09-10}}</ref> Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang [[wika]] ay dapat may balidong kodigong [[ISO 639-3|ISO 639]], maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong Septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Wikang Kabil|Kabilyo]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Wikang Bepsyo|Bepsyo]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Wikang Turkomano|Turkomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Wikang Manes|Manes]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Wikang Võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | Tsinong Gan | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | Sami Inari | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | Abhasyo | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | Pikardo | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Wikang Guarani|Guarani]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Wikang Udmurt|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | Prango-probensal | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | Komi | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Wikang Kasubyo|Kasubyo]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Wikang Lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | Papiyamento | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | Madures | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Wikang Aymara|Aymara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | Lingala | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | Lumang Ingles | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Wikang Luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | Pidgin na Ghanes | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | Normando | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | Priulano | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | Karelyo | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Wikang Twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | Lezgui | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Wikang Mirandes|Mirandes]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | Ekstremeño | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Wikang Tswana|Setsuwana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | Prisong Saterland | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Wikang Nahuatl|Nahuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | Tubano | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | Hudeo-Espanyol | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | Abar | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | Pon | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | Toki Pona | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Wikang Romanche|Romantse]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Wikang Mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | Doteli | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Wikang Konkani|Konkani]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Wikang Tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | Komi Permiyo | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | Mababang Sorabo | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | Betawi | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Wikang Chavacano|Chavacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | Dagaare | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Wikang Maldibo|Maldibo]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | Prankiko Ripuwaryo | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | Tsuwang | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | Gagauso | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[Wikang Pa'O|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Wikang Buryat|Buryato]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | Komering | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Wikang Hawayano|Hawayano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | Alemang Palatinado | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[Wikang Awadhi|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | Karatsayo-Balkaro | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | Sakisaya | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Wikang Pangasinan|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | Atayal | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | Ingusetiyo | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | Iban | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Wikang Xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | Kikuyu | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | Atikamekw | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Wikang Novial|Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | Alemang Pensilbanya | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Wikang Tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | [[Idioma oromo|Oromo]] | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | [[Neoarameo asirio]] | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] kr7zovq7w6prdixi21azyfftd0lzq15 2209448 2209446 2026-05-28T04:58:14Z Jojit fb 38 /* Mga edisyon ng Wikipedia */ 2209448 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.<ref>{{cite web|title=History of HomePage|url=https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20010608192645/https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archive-date=8 Hunyo 2001|access-date=21 Disyembre 2020|website=Swedish Wikipedia|language=Suweko}}</ref> Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.<ref>{{cite web|title=Wikipedia statistics/meta.tab - Wikimedia Commons|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|website=[[Wikimedia Commons]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20230910042626/https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|archive-date=2023-09-10|access-date=2023-09-10}}</ref> Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang [[wika]] ay dapat may balidong kodigong [[ISO 639-3|ISO 639]], maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong Septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Wikang Kabil|Kabilyo]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Wikang Bepsyo|Bepsyo]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Wikang Turkomano|Turkomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Wikang Manes|Manes]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Wikang Võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | Tsinong Gan | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | Sami Inari | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | Abhasyo | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | Pikardo | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Wikang Guarani|Guarani]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Wikang Udmurt|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | Prango-probensal | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | Komi | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Wikang Kasubyo|Kasubyo]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Wikang Lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | Papiyamento | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | Madures | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Wikang Aymara|Aymara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | Lingala | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | Lumang Ingles | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Wikang Luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | Pidgin na Ghanes | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | Normando | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | Priulano | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | Karelyo | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Wikang Twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | Lezgui | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Wikang Mirandes|Mirandes]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | Ekstremeño | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Wikang Tswana|Setsuwana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | Prisong Saterland | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Wikang Nahuatl|Nahuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | Tubano | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | Hudeo-Espanyol | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | Abar | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | Pon | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | Toki Pona | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Wikang Romanche|Romantse]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Wikang Mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | Doteli | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Wikang Konkani|Konkani]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Wikang Tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | Komi Permiyo | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | Mababang Sorabo | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | Betawi | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Wikang Chavacano|Chavacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | Dagaare | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Wikang Maldibo|Maldibo]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | Prankiko Ripuwaryo | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | Tsuwang | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | Gagauso | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[Wikang Pa'O|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Wikang Buryat|Buryato]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | Komering | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Wikang Hawayano|Hawayano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | Alemang Palatinado | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[Wikang Awadhi|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | Karatsayo-Balkaro | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | Sakisaya | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Wikang Pangasinan|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | Atayal | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | Ingusetiyo | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | Iban | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Wikang Xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | Kikuyu | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | Atikamekw | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Wikang Novial|Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | Alemang Pensilbanya | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Wikang Tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | Oromo | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Wikang Kongo|Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | Neoarameo Asiryo | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | [[:en:Dusun language|Dusun central]] | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] m2c048jz4ku9gfdsq3ekeglt59qs8h3 2209452 2209448 2026-05-28T04:59:27Z Jojit fb 38 /* Mga edisyon ng Wikipedia */ 2209452 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.<ref>{{cite web|title=History of HomePage|url=https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20010608192645/https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archive-date=8 Hunyo 2001|access-date=21 Disyembre 2020|website=Swedish Wikipedia|language=Suweko}}</ref> Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.<ref>{{cite web|title=Wikipedia statistics/meta.tab - Wikimedia Commons|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|website=[[Wikimedia Commons]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20230910042626/https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|archive-date=2023-09-10|access-date=2023-09-10}}</ref> Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang [[wika]] ay dapat may balidong kodigong [[ISO 639-3|ISO 639]], maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong Septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Wikang Kabil|Kabilyo]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Wikang Bepsyo|Bepsyo]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Wikang Turkomano|Turkomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Wikang Manes|Manes]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Wikang Võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | Tsinong Gan | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | Sami Inari | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | Abhasyo | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | Pikardo | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Wikang Guarani|Guarani]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Wikang Udmurt|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | Prango-probensal | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | Komi | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Wikang Kasubyo|Kasubyo]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Wikang Lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | Papiyamento | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | Madures | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Wikang Aymara|Aymara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | Lingala | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | Lumang Ingles | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Wikang Luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | Pidgin na Ghanes | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | Normando | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | Priulano | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | Karelyo | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Wikang Twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | Lezgui | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Wikang Mirandes|Mirandes]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | Ekstremeño | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Wikang Tswana|Setsuwana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | Prisong Saterland | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Wikang Nahuatl|Nahuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | Tubano | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | Hudeo-Espanyol | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | Abar | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | Pon | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | Toki Pona | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Wikang Romanche|Romantse]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Wikang Mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | Doteli | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Wikang Konkani|Konkani]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Wikang Tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | Komi Permiyo | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | Mababang Sorabo | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | Betawi | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Wikang Chavacano|Chavacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | Dagaare | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Wikang Maldibo|Maldibo]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | Prankiko Ripuwaryo | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | Tsuwang | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | Gagauso | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[Wikang Pa'O|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Wikang Buryat|Buryato]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | Komering | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Wikang Hawayano|Hawayano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | Alemang Palatinado | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[Wikang Awadhi|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | Karatsayo-Balkaro | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | Sakisaya | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Wikang Pangasinan|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | Atayal | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | Ingusetiyo | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | Iban | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Wikang Xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | Kikuyu | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | Atikamekw | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Wikang Novial|Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | Alemang Pensilbanya | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Wikang Tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | Oromo | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Wikang Kongo|Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | Neoarameo Asiryo | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | Dusun Sentral | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | [[Lengua fante|Fante]] | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | [[:en:Central Kanuri|Kanuri central]] | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | [[:en:Nias language|Nías]] | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Idioma wólof|Wólof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Idioma fiyiano|Fiyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] 23pr12hcfdo71snw7xahjtyx8euhjxy 2209453 2209452 2026-05-28T05:04:11Z Jojit fb 38 2209453 wikitext text/x-wiki Ang [[Wikipedia]] ay isang malaya, multilinggwal, nakabatay-sa-wiki, at bukas-na-nilalamang ensiklopedyang online na binabago at pinananatili ng isang pamayanan ng mga boluntaryong [[patnugot]]. Sinimulan ito noong Enero 15, 2001 bilang isang [[ensiklopedya]] sa wikang Ingles. Sumunod din sa parehong taon ang mga edisyong hindi Ingles: nilikha ang mga edisyong Aleman at Katalan noong Marso 16,<ref>{{cite mailing list|title=[Wikipedia-l] Alternative language wikipedias|url=https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|date=16 Marso 2001|mailing-list=Wikipedia-L|last=Wales|first=Jimmy|author-link=Jimmy Wales|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20140620120728/https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikipedia-l/2001-March/000048.html|archive-date=20 Hunyo 2014|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> nilikha ang edisyong Pranses noong Marso 23,<ref>{{cite web|last=Noisette|first=Thierry|date=24 Setyembre 2010|title=Wikipédia en français dépasse le million d'articles|trans-title=French Wikipedia exceeds one million articles|url=https://www.zdnet.fr/blogs/l-esprit-libre/wikipedia-en-francais-depasse-le-million-d-articles-39754828.htm|website=ZDNET France|publisher=Red Ventures|language=fr|quote=Wikipédia, l'encyclopédie collaborative libre, fêtera ses dix ans en janvier 2011, et a débuté le 23 mars 2001 en version française, mais dès ce jeudi 23 septembre, à neuf ans et demi exactement, la Wikipédia francophone a enregistré officiellement le cap du million d'articles. (Wikipedia, the free collaborative encyclopedia, will celebrate its tenth anniversary in January 2011. It started on March 23, 2001 in its French version, but as of this Thursday, September 23, at exactly nine and a half years old, the French-language Wikipedia has officially reached the one million article mark.)|access-date=21 Disyembre 2020}}</ref> at nilikha ang edisyong Suweko noong Mayo 23.<ref>{{cite web|title=History of HomePage|url=https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20010608192645/https://sv.wikipedia.com/wiki.cgi?action=history&id=HomePage|archive-date=8 Hunyo 2001|access-date=21 Disyembre 2020|website=Swedish Wikipedia|language=Suweko}}</ref> Hanggang Mayo 2026, nalikha na ang mga artikulo ng Wikipedia sa 361 edisyon, kung saan 345 ang kasalukuyang aktibo, 16 ang isinara, at 11 ang inilipat sa Wikimedia Incubator.<ref>{{cite web|title=Wikipedia statistics/meta.tab - Wikimedia Commons|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|website=[[Wikimedia Commons]]|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20230910042626/https://commons.wikimedia.org/wiki/Data:Wikipedia_statistics/meta.tab|archive-date=2023-09-10|access-date=2023-09-10}}</ref> Pinamamahalaan ng komite sa wika ng Meta-Wiki ang mga patakaran hinggil sa paglikha ng mga bagong proyekto ng Wikimedia. Upang maging karapat-dapat, ang isang [[wika]] ay dapat may balidong kodigong [[ISO 639-3|ISO 639]], maging "sapat na naiiba", at magkaroon ng "sapat na bilang ng matatatas na gumagamit". == Mga edisyon ng Wikipedia == {| class="wikitable sortable col2izq col3izq col4izq" style="text-align:right;" |- style="font-size: 85%" ! !! Wika !! Lokal na tawag sa wika !! Kodigo |- | <span id="en">1</span> | [[Wikang Ingles|Inglés]] | English | [[:en:|en]] |- | <span id="ceb">2</span> | [[Wikang Sebwano|Sebwano]] | Sinugboanon | [[:ceb:|ceb]] |- | <span id="de">3</span> | [[Wikang Aleman|Aleman]] | Deutsch | [[:de:|de]] |- | <span id="fr">4</span> | [[Wikang Pranses|Pranses]] | Français | [[:fr:|fr]] |- | <span id="sv">5</span> | [[Wikang Suweko|Suweko]] | Svenska | [[:sv:|sv]] |- | <span id="nl">6</span> | [[Wikang Olandes|Olandes]] | Nederlands | [[:nl:|nl]] |- | <span id="es">7</span> | [[Wikang Kastila|Kastila]] | Español | [[:es:|es]] |- | <span id="ru">8</span> | [[Wikang Ruso|Ruso]] | Русский | [[:ru:|ru]] |- | <span id="it">9</span> | [[Wikang Italyano|Italyano]] | Italiano | [[:it:|it]] |- | <span id="pl">10</span> | [[Wikang Polako|Polako]] | Polski | [[:pl:|pl]] |- | <span id="arz">11</span> | Arabeng Ehipsyo | مصرى (Maṣrī) | [[:arz:|arz]] |- | <span id="zh">12</span> | [[Wikang Tsino|Tsino]] | 中文 | [[:zh:|zh]] |- | <span id="ja">13</span> | [[Wikang Hapones|Hapones]] | 日本語 | [[:ja:|ja]] |- | <span id="uk">14</span> | [[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] | Українська | [[:uk:|uk]] |- | <span id="ar">15</span> | [[Wikang Arabe|Arabe]] | العربية | [[:ar:|ar]] |- | <span id="vi">16</span> | [[Wikang Biyetnamita|Biyetnames]] | Tiếng Việt | [[:vi:|vi]] |- | <span id="war">17</span> | [[Wikang Waray|Waray]] | Winaray | [[:war:|war]] |- | <span id="pt">18</span> | [[Wikang Portuges|Portuges]] | Português | [[:pt:|pt]] |- | <span id="fa">19</span> | [[Wikang Persa|Persa]] | فارسی | [[:fa:|fa]] |- | <span id="ce">20</span> | Tsetseno | Нохчийн | [[:ce:|ce]] |- | <span id="ca">21</span> | [[Wikang Katalan|Katalan]] | Català | [[:ca:|ca]] |- | <span id="id">22</span> | [[Wikang Indones|Indonesyo]] | Bahasa Indonesia | [[:id:|id]] |- | <span id="ko">23</span> | [[Wikang Koreano|Koreano]] | 한국어 | [[:ko:|ko]] |- | <span id="tt">24</span> | [[Wikang Tartaro|Tartaro]] | Tatarça (Татарча) | [[:tt:|tt]] |- | <span id="sr">25</span> | [[Wikang Serbiyo|Serbiyo]] | Српски / Srpski | [[:sr:|sr]] |- | <span id="no">26</span> | [[Wikang Noruwego|Noruwego]] | Norsk (Bokmål) | [[:no:|no]] |- | <span id="tr">27</span> | [[Wikang Turko|Turko]] | Türkçe | [[:tr:|tr]] |- | <span id="fi">28</span> | [[Wikang Finlandes|Pinlandes]] | Suomi | [[:fi:|fi]] |- | <span id="cs">29</span> | [[Wikang Tseko|Tseko]] | Čeština | [[:cs:|cs]] |- | <span id="hu">30</span> | [[Wikang Ungaro|Ungaro]] | Magyar | [[:hu:|hu]] |- | <span id="ro">31</span> | [[Wikang Rumano|Rumano]] | Română | [[:ro:|ro]] |- | <span id="eu">32</span> | Euskera/Basko | Euskara | [[:eu:|eu]] |- | <span id="sh">33</span> | Serbokroata | Srpskohrvatski | [[:sh:|sh]] |- | <span id="ur">34</span> | [[Wikang Urdu|Urdu]] | اردو | [[:ur:|ur]] |- | <span id="ms">35</span> | [[Wikang Malayo|Malayo]] | Bahasa Melayu | [[:ms:|ms]] |- | <span id="zh-min-nan">36</span> | Tsinong [[Min Nan]] | Bân-lâm-gú | [[:zh-min-nan:|zh-min-nan]] |- | <span id="he">37</span> | [[Wikang Hebreo|Hebreo]] | עברית | [[:he:|he]] |- | <span id="eo">38</span> | [[Esperanto]] | Esperanto | [[:eo:|eo]] |- | <span id="uz">39</span> | [[Wikang Usbeko|Usbeko]] | O‘zbek | [[:uz:|uz]] |- | <span id="hy">40</span> | [[Wikang Armenyo|Armenyo]] | Հայերեն | [[:hy:|hy]] |- | <span id="da">41</span> | [[Wikang Danes|Danes]] | Dansk | [[:da:|da]] |- | <span id="bg">42</span> | [[Wikang Bulgaro|Bulgaro]] | Български | [[:bg:|bg]] |- | <span id="cy">43</span> | [[Wikang Gales|Gales]] | Cymraeg | [[:cy:|cy]] |- | <span id="simple">44</span> | Simpleng Ingles | Simple English | [[:simple:|simple]] |- | <span id="el">45</span> | [[Wikang Griyego|Griyego]] | Ελληνικά | [[:el:|el]] |- | <span id="be">46</span> | [[Wikang Biyeloruso|Biyeloruso]] | Беларуская | [[:be:|be]] |- | <span id="sk">47</span> | [[Wikang Eslobako|Eslobako]] | Slovenčina | [[:sk:|sk]] |- | <span id="et">48</span> | [[Wikang Estonyo|Estonyo]] | Eesti | [[:et:|et]] |- | <span id="azb">49</span> | Timog Azeri | تۆرکجه | [[:azb:|azb]] |- | <span id="kk">50</span> | [[Wikang Kasaho|Kasaho]] | Қазақша | [[:kk:|kk]] |- | <span id="hr">51</span> | [[Wikang Kroato|Kroato]] | Hrvatski | [[:hr:|hr]] |- | <span id="gl">52</span> | [[Wikang Galyego|Galyego]] | Galego | [[:gl:|gl]] |- | <span id="min">53</span> | Minangkabau | Minangkabau | [[:min:|min]] |- | <span id="lt">54</span> | [[Wikang Litwano|Litwano]] | Lietuvių | [[:lt:|lt]] |- | <span id="az">55</span> | [[Wikang Aseri|Azerí]] | Azərbaycan | [[:az:|az]] |- | <span id="sl">56</span> | [[Wikang Esloveno|Eslobeno]] | Slovenščina | [[:sl:|sl]] |- | <span id="ka">57</span> | [[Wikang Heorhiyano|Heorgiyano]] | ქართული | [[:ka:|ka]] |- | <span id="bn">58</span> | [[Wikang Bengali|Bengali]] | বাংলা | [[:bn:|bn]] |- | <span id="ta">59</span> | [[Wikang Tamil|Tamil]] | தமிழ் | [[:ta:|ta]] |- | <span id="lld">60</span> | [[Wikang Ladin|Ladino]] | Ladin | [[:lld:|lld]] |- | <span id="th">61</span> | [[Wikang Tailandes|Taylandes]] | ไทย | [[:th:|th]] |- | <span id="nn">62</span> | [[Nynorsk|Noruwego (Nynorsk)]] | Nynorsk | [[:nn:|nn]] |- | <span id="hi">63</span> | [[Wikang Hindi|Hindi]] | हिन्दी | [[:hi:|hi]] |- | <span id="mk">64</span> | [[Wikang Macedonio|Masedonyo]] | Македонски | [[:mk:|mk]] |- | <span id="zh-yue">65</span> | [[Wikang Kantones|Kantones]] | 粵語 | [[:zh-yue:|zh-yue]] |- | <span id="lv">66</span> | [[Wikang Leton|Leton]] | Latviešu | [[:lv:|lv]] |- | <span id="la">67</span> | [[Wikang Latin|Latín]] | Latina | [[:la:|la]] |- | <span id="ast">68</span> | Asturiyano | Asturianu | [[:ast:|ast]] |- | <span id="af">69</span> | [[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] | Afrikaans | [[:af:|af]] |- | <span id="te">70</span> | [[Wikang Telugu|Telugu]] | తెలుగు | [[:te:|te]] |- | <span id="sw">71</span> | [[Wikang Swahili|Suwahili]] | Kiswahili | [[:sw:|sw]] |- | <span id="tg">72</span> | [[Wikang Tayiko|Tayiko]] | Тоҷикӣ | [[:tg:|tg]] |- | <span id="my">73</span> | [[Wikang Birmano|Birmano]] | မ္ရန္‌မာစာ | [[:my:|my]] |- | <span id="sq">74</span> | [[Wikang Albanes|Albanes]] | Shqip | [[:sq:|sq]] |- | <span id="mg">75</span> | [[Wikang Malgatse|Malgatse]] | Malagasy | [[:mg:|mg]] |- | <span id="mr">76</span> | [[Wikang Marathi|Marati]] | मराठी | [[:mr:|mr]] |- | <span id="ha">77</span> | [[Wikang Hausa|Hausa]] | هَوُسَ | [[:ha:|ha]] |- | <span id="bs">78</span> | [[Wikang Bosniyo|Bosniyo]] | Bosanski | [[:bs:|bs]] |- | <span id="ku">79</span> | Kurdo | Kurdî / كوردی | [[:ku:|ku]] |- | <span id="br">80</span> | Breton | Brezhoneg | [[:br:|br]] |- | <span id="be-tarask">81</span> | Biyelorruso (Taraškievica) | Беларуская (тарашкевіца) | [[:be-tarask:|be-tarask]] |- | <span id="oc">82</span> | Ositano | Occitan | [[:oc:|oc]] |- | <span id="ml">83</span> | Malabar | മലയാളം | [[:ml:|ml]] |- | <span id="nds">84</span> | Mababang Sahon | Plattdüütsch | [[:nds:|nds]] |- | <span id="ckb">85</span> | Sorani | کوردی | [[:ckb:|ckb]] |- | <span id="lmo">86</span> | [[Wikang Lombardo|Lombardo]] | Lumbaart | [[:lmo:|lmo]] |- | <span id="ky">87</span> | [[Wikang Kirgis|Kirguís]] | Кыргызча (Kyrgyzça) | [[:ky:|ky]] |- | <span id="an">88</span> | Aragones | Aragonés | [[:an:|an]] |- | <span id="pnb">89</span> | Kanlurang Panyabi | شاہ مکھی پنجابی | [[:pnb:|pnb]] |- | <span id="jv">90</span> | [[Wikang Habanes|Habanes]] | Basa Jawa | [[:jv:|jv]] |- | <span id="new">91</span> | Nepal bhasa | नेपाल भाषा | [[:new:|new]] |- | <span id="ht">92</span> | [[Kriolyong Haitiano|Haitiyano]] | Krèyol ayisyen | [[:ht:|ht]] |- | <span id="pms">93</span> | [[Wikang Piamontes|Piamontes]] | Piemontèis | [[:pms:|pms]] |- | <span id="vec">94</span> | [[Wikang Veneto|Veneto]] | Vèneto | [[:vec:|vec]] |- | <span id="lb">95</span> | [[Wikang Luksemburges|Luksemburges]] | Lëtzebuergesch | [[:lb:|lb]] |- | <span id="mzn">96</span> | Mazandarani | مَزِروني | [[:mzn:|mzn]] |- | <span id="ba">97</span> | [[Wikang Bashkir|Bashkir]] | Башҡорт | [[:ba:|ba]] |- | <span id="ga">98</span> | [[Wikang Irlandes|Irlandes/Gaelikong Irlandes]] | Gaeilge | [[:ga:|ga]] |- | <span id="su">99</span> | [[Wikang Sundanes|Sondanes]] | Basa Sunda | [[:su:|su]] |- | <span id="io">100</span> | [[Wikang Ido|Ido]] | Ido | [[:io:|io]] |- | <span id="is">101</span> | [[Wikang Islandes|Islandes]] | Íslenska | [[:is:|is]] |- | <span id="szl">102</span> | [[Wikang Silesyano|Silesiyano]] | Ślůnski | [[:szl:|szl]] |- | <span id="fy">103</span> | Kanlurang Prison | Frysk | [[:fy:|fy]] |- | <span id="pa">104</span> | [[Wikang Panyabi|Panyabí]] | ਪੰਜਾਬੀ | [[:pa:|pa]] |- | <span id="cv">105</span> | [[Wikang Tsubasyo|Tsubasyo]] | Чăваш | [[:cv:|cv]] |- | <span id="vo">106</span> | [[Volapük]] | Volapük | [[:vo:|vo]] |- | <span id="tl">107</span> | [[Wikang Tagalog|Tagalog]] | Tagalog | [[:tl:|tl]] |- | <span id="glk">108</span> | Gileki | گیلکی | [[:glk:|glk]] |- | <span id="wuu">109</span> | Tsinong [[Wikang Wu|Wu]] | 吴语 | [[:wuu:|wuu]] |- | <span id="ig">110</span> | [[Wikang Igbo|Igbo]] | Igbo | [[:ig:|ig]] |- | <span id="diq">111</span> | Zazaki | Zazaki | [[:diq:|diq]] |- | <span id="ban">112</span> | [[Wikang Balines|Balines]] | Bhāṣa Bali | [[:ban:|ban]] |- | <span id="yo">113</span> | [[Wikang Yoruba|Yoruba]] | Yorùbá | [[:yo:|yo]] |- | <span id="kn">114</span> | [[Wikang Kannada|Kanares]] | ಕನ್ನಡ | [[:kn:|kn]] |- | <span id="sco">115</span> | Eskoses | Scots | [[:sco:|sco]] |- | <span id="als">116</span> | [[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] | Alemannisch | [[:als:|als]] |- | <span id="gu">117</span> | [[Wikang Guharati|Guharati]] | ગુજરાતી | [[:gu:|gu]] |- | <span id="ia">118</span> | [[Interlingua]] | Interlingua | [[:ia:|ia]] |- | <span id="avk">119</span> | [[Kotava]] | Kotava | [[:avk:|avk]] |- | <span id="ne">120</span> | [[Wikang Nepali|Nepali]] | नेपाली | [[:ne:|ne]] |- | <span id="crh">121</span> | Tartarong Krimea | Qırımtatarca | [[:crh:|crh]] |- | <span id="mn">122</span> | [[Wikang Mongol|Mongol]] | Монгол | [[:mn:|mn]] |- | <span id="bar">123</span> | [[Wikang Bavaro|Austro-babaro]] | Boarisch | [[:bar:|bar]] |- | <span id="scn">124</span> | [[Wikang Sisilyano|Sisiliyano]] | Sicilianu | [[:scn:|scn]] |- | <span id="si">125</span> | [[Wikang Singgales|Singgales]] | සිංහල | [[:si:|si]] |- | <span id="bpy">126</span> | [[Wikang Bishnupriya Manipuri|Bishnupriya Manipuri]] | ইমার ঠার/বিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরী | [[:bpy:|bpy]] |- | <span id="skr">127</span> | Saraiki | سرائیکی | [[:skr:|skr]] |- | <span id="qu">128</span> | Kuwetsuwa | Runa Simi | [[:qu:|qu]] |- | <span id="as">129</span> | [[Wikang Asames|Asames]] | অসমীয়া | [[:as:|as]] |- | <span id="nv">130</span> | [[Wikang Navajo|Navajo]] | Diné bizaad | [[:nv:|nv]] |- | <span id="xmf">131</span> | Megreliano/Mingreliano | მარგალურ ნინა (Margalur nina) | [[:xmf:|xmf]] |- | <span id="bcl">132</span> | [[Mga wikang Bikol|Gitnang Bikolano]] | Bikol | [[:bcl:|bcl]] |- | <span id="os">133</span> | Osetiyo | Иронау | [[:os:|os]] |- | <span id="sd">134</span> | Sindhi | سنڌي، سندھی ، सिन्ध | [[:sd:|sd]] |- | <span id="ps">135</span> | [[Wikang Pastun|Pastun]] | پښتو | [[:ps:|ps]] |- | <span id="frr">136</span> | Prisong Septentriyonal | Frasch | [[:frr:|frr]] |- | <span id="or">137</span> | [[Wikang Oriya|Oriya]] | ଓଡ଼ିଆ | [[:or:|or]] |- | <span id="ff">138</span> | [[Wikang Fula|Fula]] | Fulfulde | [[:ff:|ff]] |- | <span id="tum">139</span> | [[Wikang Tumbuka|Tumbuka]] | chiTumbuka | [[:tum:|tum]] |- | <span id="sah">140</span> | Yakuto | Саха тыла | [[:sah:|sah]] |- | <span id="bat-smg">141</span> | Samogitiyano | Žemaitėška | [[:bat-smg:|bat-smg]] |- | <span id="cdo">142</span> | Min Dong | Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄ | [[:cdo:|cdo]] |- | <span id="gd">143</span> | Gaelikong Eskosés | Gàidhlig | [[:gd:|gd]] |- | <span id="bug">144</span> | Bugines | Basa Ugi | [[:bug:|bug]] |- | <span id="am">145</span> | [[Wikang Amhariko|Amhariko]] | አማርኛ | [[:am:|am]] |- | <span id="yi">146</span> | [[Yidis]] | ייִדיש | [[:yi:|yi]] |- | <span id="ilo">147</span> | [[Wikang Ilokano|Ilokano]] | Ilokano | [[:ilo:|ilo]] |- | <span id="li">148</span> | [[Wikang Limburges|Limburges]] | Limburgs | [[:li:|li]] |- | <span id="sat">149</span> | [[Wikang Santali|Santali]] | Santhali | [[:sat:|sat]] |- | <span id="gor">150</span> | [[Wikang Gorontalo|Gorontalo]] | Bahasa Hulontalo | [[:gor:|gor]] |- | <span id="nap">151</span> | [[Wikang Napolitano|Napolitano]] | Nnapulitano | [[:nap:|nap]] |- | <span id="shn">152</span> | Shan | လိၵ်ႈတႆး | [[:shn:|shn]] |- | <span id="mai">153</span> | [[Wikang Maithili|Maithili]] | मैथिली | [[:mai:|mai]] |- | <span id="hsb">154</span> | Alto Sorabo | Hornjoserbsce | [[:hsb:|hsb]] |- | <span id="fo">155</span> | [[Wikang Perowes|Perowes]] | Føroyskt | [[:fo:|fo]] |- | <span id="eml">156</span> | [[Wikang Emiliano-Romañol|Emiliano-Romañol]] | Emiliàn e rumagnòl | [[:eml:|eml]] |- | <span id="zh-classical">157</span> | Tsino klasiko | 古文 / 文言文 | [[:zh-classical:|zh-classical]] |- | <span id="map-bms">158</span> | [[Diyalektong Banyumasan|Banyumasan]] | Basa Banyumasan | [[:map-bms:|map-bms]] |- | <span id="dag">159</span> | Dagbani | Dagbanli | [[:dag:|dag]] |- | <span id="ary">160</span> | Arabeng Marrokuwi | اللهجة المغربية | [[:ary:|ary]] |- | <span id="hyw">161</span> | Kanlurang Armenyo occidenta | արեւմտահայերէն | [[:hyw:|hyw]] |- | <span id="ie">162</span> | Occidental | Interlingue | [[:ie:|ie]] |- | <span id="kaa">163</span> | [[Wikang Karakalpak|Karakalpako]] | Qaraqalpaqsha | [[:kaa:|kaa]] |- | <span id="ace">164</span> | [[Wikang Atsenes|Atsenes]] | Bahsa Acèh | [[:ace:|ace]] |- | <span id="wa">165</span> | [[Wikang Walloon|Valon]] | Walon | [[:wa:|wa]] |- | <span id="sa">166</span> | [[Wikang Sanskrito|Sanskrito]] | संस्कृतम् | [[:sa:|sa]] |- | <span id="hif">167</span> | Hinding Fiyi | Fiji Hindi | [[:hif:|hif]] |- | <span id="zu">168</span> | [[Wikang Zulu|Zulu]] | isiZulu | [[:zu:|zu]] |- | <span id="zgh">169</span> | Amazig Estandar Marrokuwi | ⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ | [[:zgh:|zgh]] |- | <span id="km">170</span> | [[Wikang Kamboyano|Kamboyano]] | ភាសាខ្មែរ | [[:km:|km]] |- | <span id="bjn">171</span> | Banjari | Bahasa Banjar | [[:bjn:|bjn]] |- | <span id="sn">172</span> | [[Wikang Shona|Shona]] | chiShona | [[:sn:|sn]] |- | <span id="lij">173</span> | [[Wikang Ligur|Ligur]] | Lìgure | [[:lij:|lij]] |- | <span id="mhr">174</span> | Mari de las Praderas | Олык Марий (Olyk Marij) | [[:mhr:|mhr]] |- | <span id="shi">175</span> | [[Wikang Shilha|Tashelhit]] | Taclḥit | [[:shi:|shi]] |- | <span id="ks">176</span> | [[Wikang Kashmiri|Kashmiri]] | कश्मीरी / كشميري | [[:ks:|ks]] |- | <span id="mni">177</span> | Meitei | ꯃꯤꯇꯩꯂꯣꯟ | [[:mni:|mni]] |- | <span id="so">178</span> | [[Wikang Somali|Somali]] | Soomaali | [[:so:|so]] |- | <span id="mrj">179</span> | Mari de las colinas | Кырык Мары (Kyryk Mary) | [[:mrj:|mrj]] |- | <span id="hak">180</span> | Tsinong Hakka | Hak-kâ-fa / 客家話 | [[:hak:|hak]] |- | <span id="rue">181</span> | Rusino | Русинська (Rusins'ka) | [[:rue:|rue]] |- | <span id="pam">182</span> | [[Wikang Kapampangan|Kapampangan]] | Kapampangan | [[:pam:|pam]] |- | <span id="tly">183</span> | Talish | Tolışi | [[:tly:|tly]] |- | <span id="ug">184</span> | [[Wikang Uighur|Uigur]] | Oyghurque | [[:ug:|ug]] |- | <span id="rw">185</span> | [[Wikang Kinyarwanda|Kinyarwanda]] | Kinyarwanda | [[:rw:|rw]] |- | <span id="roa-tara">186</span> | [[Wikaing Tarentino|Tarantino]] | Tarandíne | [[:roa-tara:|roa-tara]] |- | <span id="bh">187</span> | Bihari | भोजपुरी | [[:bh:|bh]] |- | <span id="co">188</span> | Korso | Corsu | [[:co:|co]] |- | <span id="nso">189</span> | Sesotho sa leboa | Sesotho sa leboa | [[:nso:|nso]] |- | <span id="vls">190</span> | Kanlurang Plamenko | West-Vlams | [[:vls:|vls]] |- | <span id="nds-nl">191</span> | Mababang Sahong Olandes | Nedersaksisch | [[:nds-nl:|nds-nl]] |- | <span id="bo">192</span> | Tibetano | བོད་སྐད | [[:bo:|bo]] |- | <span id="mi">193</span> | [[Wikang Māori|Maori]] | Māori | [[:mi:|mi]] |- | <span id="se">194</span> | Sami septentriyonal | Sámegiella | [[:se:|se]] |- | <span id="myv">195</span> | [[Wikang Erzya|Erzya]] | Эрзянь (Erzjanj Kelj) | [[:myv:|myv]] |- | <span id="mt">196</span> | [[Wikang Maltes|Maltes]] | Malti | [[:mt:|mt]] |- | <span id="sc">197</span> | [[Wikang Sardo|Sardo]] | Sardu | [[:sc:|sc]] |- | <span id="mdf">198</span> | [[Wikang Moksha|Moksha]] | Мокшень (Mokshanj Kälj) | [[:mdf:|mdf]] |- | <span id="zea">199</span> | Selandes | Zeêuws | [[:zea:|zea]] |- | <span id="kw">200</span> | Korniko | Kernewek/Karnuack | [[:kw:|kw]] |- | <span id="kab">201</span> | [[Wikang Kabil|Kabilyo]] | Taqbaylit | [[:kab:|kab]] |- | <span id="vep">202</span> | [[Wikang Bepsyo|Bepsyo]] | Vepsän kel' | [[:vep:|vep]] |- | <span id="tk">203</span> | [[Wikang Turkomano|Turkomano]] | تركمن / Туркмен | [[:tk:|tk]] |- | <span id="gv">204</span> | [[Wikang Manes|Manes]] | Gaelg | [[:gv:|gv]] |- | <span id="fiu-vro">205</span> | [[Wikang Võro|Võro]] | Võro | [[:fiu-vro:|fiu-vro]] |- | <span id="gan">206</span> | Tsinong Gan | 贛語 | [[:gan:|gan]] |- | <span id="smn">207</span> | Sami Inari | Anarâškielâ | [[:smn:|smn]] |- | <span id="ab">208</span> | Abhasyo | Аҧсуа | [[:ab:|ab]] |- | <span id="pcd">209</span> | Pikardo | Picard | [[:pcd:|pcd]] |- | <span id="gn">210</span> | [[Wikang Guarani|Guarani]] | Avañe'ẽ | [[:gn:|gn]] |- | <span id="udm">211</span> | [[Wikang Udmurt|Udmurto]] | Удмурт кыл | [[:udm:|udm]] |- | <span id="frp">212</span> | Prango-probensal | Arpitan | [[:frp:|frp]] |- | <span id="kv">213</span> | Komi | Коми | [[:kv:|kv]] |- | <span id="csb">214</span> | [[Wikang Kasubyo|Kasubyo]] | Kaszëbsczi | [[:csb:|csb]] |- | <span id="lo">215</span> | [[Wikang Lao|Lao]] | ລາວ | [[:lo:|lo]] |- | <span id="pap">216</span> | Papiyamento | Papiamentu | [[:pap:|pap]] |- | <span id="mad">217</span> | Madures | Madhurâ | [[:mad:|mad]] |- | <span id="ay">218</span> | [[Wikang Aymara|Aymara]] | Aymar aru | [[:ay:|ay]] |- | <span id="ln">219</span> | Lingala | Lingala | [[:ln:|ln]] |- | <span id="ang">220</span> | Lumang Ingles | Englisc | [[:ang:|ang]] |- | <span id="lg">221</span> | [[Wikang Luganda|Luganda]] | Luganda | [[:lg:|lg]] |- | <span id="gpe">222</span> | Pidgin na Ghanes | Kroo brofo | [[:gpe:|gpe]] |- | <span id="nrm">223</span> | Normando | Nouormand/Normaund | [[:nrm:|nrm]] |- | <span id="fur">224</span> | Priulano | Furlan | [[:fur:|fur]] |- | <span id="olo">225</span> | Karelyo | Livvinкarjala | [[:olo:|olo]] |- | <span id="tw">226</span> | [[Wikang Twi|Twi]] | Twi | [[:tw:|tw]] |- | <span id="lfn">227</span> | [[Lingua Franca Nova]] | Lingua Franca Nova | [[:lfn:|lfn]] |- | <span id="lez">228</span> | Lezgui | Лезги чІал (Lezgi č’al) | [[:lez:|lez]] |- | <span id="mwl">229</span> | [[Wikang Mirandes|Mirandes]] | Mirandés | [[:mwl:|mwl]] |- | <span id="ext">230</span> | Ekstremeño | Estremeñu | [[:ext:|ext]] |- | <span id="tn">231</span> | [[Wikang Tswana|Setsuwana]] | Setswana | [[:tn:|tn]] |- | <span id="stq">232</span> | Prisong Saterland | Seeltersk | [[:stq:|stq]] |- | <span id="nah">233</span> | [[Wikang Nahuatl|Nahuatl]] | Nāhuatl | [[:nah:|nah]] |- | <span id="tyv">234</span> | Tubano | Тыва дыл | [[:tyv:|tyv]] |- | <span id="lad">235</span> | Hudeo-Espanyol | Dzhudezmo | [[:lad:|lad]] |- | <span id="av">236</span> | Abar | Авар | [[:av:|av]] |- | <span id="fon">237</span> | Pon | Fɔ̀ngbè | [[:fon:|fon]] |- | <span id="tok">238</span> | Toki Pona | toki pona | [[:tok:|tok]] |- | <span id="rm">239</span> | [[Wikang Romanche|Romantse]] | Rumantsch | [[:rm:|rm]] |- | <span id="mnw">240</span> | [[Wikang Mon|Mon]] | ဘာသာ မန် (pPʰesa mɑn) | [[:mnw:|mnw]] |- | <span id="dty">241</span> | Doteli | डोटेली | [[:dty:|dty]] |- | <span id="gom">242</span> | [[Wikang Konkani|Konkani]] | कोंकणी | [[:gom:|gom]] |- | <span id="tcy">243</span> | [[Wikang Tulu|Tulu]] | ತುಳು ಬಾಸೆ / tūlū | [[:tcy:|tcy]] |- | <span id="koi">244</span> | Komi Permiyo | Перем Коми (Perem Komi) | [[:koi:|koi]] |- | <span id="dsb">245</span> | Mababang Sorabo | Dolnoserbski (dolnoserbšćina) | [[:dsb:|dsb]] |- | <span id="bew">246</span> | Betawi | Betawi | [[:bew:|bew]] |- | <span id="cbk-zam">247</span> | [[Wikang Chavacano|Chavacano]] | Chavacano | [[:cbk-zam:|cbk-zam]] |- | <span id="dga">248</span> | Dagaare | Dagaare | [[:dga:|dga]] |- | <span id="dv">249</span> | [[Wikang Maldibo|Maldibo]] | ދިވެހިބަސް | [[:dv:|dv]] |- | <span id="ksh">250</span> | Prankiko Ripuwaryo | Ripoarisch | [[:ksh:|ksh]] |- | <span id="za">251</span> | Tsuwang | Cuengh | [[:za:|za]] |- | <span id="gag">252</span> | Gagauso | Gagauz | [[:gag:|gag]] |- | <span id="blk">253</span> | [[Wikang Pa'O|Pa'o]] | Pa'O (ပအိုဝ်ႏ)) | [[:blk:|blk]] |- | <span id="bxr">254</span> | [[Wikang Buryat|Buryato]] | Буряад | [[:bxr:|bxr]] |- | <span id="kge">255</span> | Komering | Basa Kumoring | [[:kge:|kge]] |- | <span id="haw">256</span> | [[Wikang Hawayano|Hawayano]] | Hawai'i | [[:haw:|haw]] |- | <span id="pfl">257</span> | Alemang Palatinado | Pfälzisch | [[:pfl:|pfl]] |- | <span id="awa">258</span> | [[Wikang Awadhi|Awadhi]] | अवधी | [[:awa:|awa]] |- | <span id="krc">259</span> | Karatsayo-Balkaro | къарачай-малкъар (qaraçay-malqar) | [[:krc:|krc]] |- | <span id="szy">260</span> | Sakisaya | Sakizaya | [[:szy:|szy]] |- | <span id="pag">261</span> | [[Wikang Pangasinan|Pangasinense]] | Pangasinan | [[:pag:|pag]] |- | <span id="tay">262</span> | Atayal | Tayal | [[:tay:|tay]] |- | <span id="inh">263</span> | Ingusetiyo | ГӀалгӀай | [[:inh:|inh]] |- | <span id="iba">264</span> | Iban | Jaku Iban | [[:iba:|iba]] |- | <span id="xh">265</span> | [[Wikang Xhosa|Xhosa]] | isiXhosa | [[:xh:|xh]] |- | <span id="ki">266</span> | Kikuyu | Gĩkũyũ | [[:ki:|ki]] |- | <span id="atj">267</span> | Atikamekw | Atikamekw | [[:atj:|atj]] |- | <span id="nov">268</span> | [[Wikang Novial|Novial]] | Novial | [[:nov:|nov]] |- | <span id="pdc">269</span> | Alemang Pensilbanya | Deitsch | [[:pdc:|pdc]] |- | <span id="to">270</span> | [[Wikang Tongano|Tongano]] | faka Tonga | [[:to:|to]] |- | <span id="om">271</span> | Oromo | Oromoo | [[:om:|om]] |- | <span id="kg">272</span> | [[Wikang Kongo|Kikongo]] | KiKongo | [[:kg:|kg]] |- | <span id="arc">273</span> | Neoarameo Asiryo | ܐܪܡܝܐ | [[:arc:|arc]] |- | <span id="dtp">274</span> | Dusun Sentral | Boros Dusun | [[:dtp:|dtp]] |- | <span id="fat">275</span> | Pante | Mfantse | [[:fat:|fat]] |- | <span id="st">276</span> | [[Wikang Sesotho|Sesotho]] | Sesotho | [[:st:|st]] |- | <span id="knc">277</span> | Kanuri Sentral | Yerwá Kànùrí | [[:knc:|knc]] |- | <span id="nia">278</span> | Nías | Li Niha | [[:nia:|nia]] |- | <span id="wo">279</span> | [[Wikang Wolof|Wolof]] | Wolof | [[:wo:|wo]] |- | <span id="fj">280</span> | [[Wikang Piyiano|Piyiano]] | Na Vosa Vaka-Viti | [[:fj:|fj]] |- | <span id="jam">281</span> | [[Patois jamaiquino]] | Patois | [[:jam:|jam]] |- | <span id="kbp">282</span> | [[Kabye]] | Kabɩyɛ | [[:kbp:|kbp]] |- | <span id="guw">283</span> | [[:en:Gun language|Gun]] | Gungbe | [[:guw:|guw]] |- | <span id="anp">284</span> | [[Idioma angika|Angika]] | अंगिका | [[:anp:|anp]] |- | <span id="kbd">285</span> | [[Idioma cabardiano|Cabardiano]] | адыгэбзэ | [[:kbd:|kbd]] |- | <span id="chy">286</span> | [[Idioma cheyene|Cheyene]] | Tsetsêhestâhese | [[:chy:|chy]] |- | <span id="kcg">287</span> | [[Tyap]] | A̱lyem Tyap | [[:kcg:|kcg]] |- | <span id="nqo">288</span> | [[:en:N'Ko language|N’Ko]] | ߒߞߏ | [[:nqo:|nqo]] |- | <span id="kai">289</span> | [[:en:Karai-karai|Karai-karai]] | Karai-karai | [[:kai:|kai]] |- | <span id="pcm">290</span> | [[:en:Nigerian Pidgin|Pidgin nigeriano]] | Naija | [[:pcm:|pcm]] |- | <span id="xal">291</span> | [[Idioma calmuco|Calmuco]] | Kaлмук (Kalmuk) | [[:xal:|xal]] |- | <span id="bi">292</span> | [[Bislama]] | Bislama | [[:bi:|bi]] |- | <span id="bbc">293</span> | [[:en:Toba Batak language|Toba batak]] | Toba Batak | [[:bbc:|bbc]] |- | <span id="tet">294</span> | [[Idioma tetun|Tetun]] | Tetun | [[:tet:|tet]] |- | <span id="tpi">295</span> | [[Tok pisin]] | Tok Pisin | [[:tpi:|tpi]] |- | <span id="roa-rup">296</span> | [[Idioma arumano|Arumano]] | Armãneashce | [[:roa-rup:|roa-rup]] |- | <span id="cu">297</span> | [[Antiguo eslavo eclesiástico]] | ѩзъікъ словѣньскъіи | [[:cu:|cu]] |- | <span id="gur">298</span> | [[Idioma frafra|Frafra]] | Gurenɛ | [[:gur:|gur]] |- | <span id="jbo">299</span> | [[Lojban]] | Lojban | [[:jbo:|jbo]] |- | <span id="ee">300</span> | [[Idioma ewe|Ewe]] | Eʋegbe | [[:ee:|ee]] |- | <span id="mos">301</span> | [[Idioma mossi|Mossi]] | Mòoré | [[:mos:|mos]] |- | <span id="kus">302</span> | [[:en:Kusaal language|Kusaal]] | Kusaal | [[:kus:|kus]] |- | <span id="rsk">303</span> | [[:en:Pannonian Rusyn|Rusino de Panonia]] | Руски язик | [[:rsk:|rsk]] |- | <span id="ty">304</span> | [[Idioma tahitiano|Tahitiano]] | Reo Mā`ohi | [[:ty:|ty]] |- | <span id="syl">305</span> | [[Idioma sylheti|Sylheti]] | ꠍꠤꠟꠐꠤ | [[:syl:|syl]] |- | <span id="btm">306</span> | [[:en:Mandailing Batak language|Mandailing]] | Saro Mandailing | [[:btm:|btm]] |- | <span id="sm">307</span> | [[Idioma samoano|Samoano]] | Gagana Samoa | [[:sm:|sm]] |- | <span id="trv">308</span> | [[:en:Seediq language|Seediq]] | Kari Seediq | [[:trv:|trv]] |- | <span id="igl">309</span> | [[:en:Igala language|Igala]] | Igala | [[:igl:|igl]] |- | <span id="rki">310</span> | [[:en:Rakhine language|Arakanés]] | ရခိုင်ဘာသာ | [[:rki:|rki]] |- | <span id="ss">311</span> | [[Idioma suazi|Suazi]] | SiSwati | [[:ss:|ss]] |- | <span id="ami">312</span> | [[Idioma amis|Amis]] | Pangcah | [[:ami:|ami]] |- | <span id="ltg">313</span> | [[Idioma latgaliano|Latgaliano]] | Latgaļu | [[:ltg:|ltg]] |- | <span id="srn">314</span> | [[Sranan Tongo|Sranan]] | Sranantongo | [[:srn:|srn]] |- | <span id="ny">315</span> | [[Chichewa]] | Chi-Chewa | [[:ny:|ny]] |- | <span id="alt">316</span> | [[Idioma altái|Altái]] | алтай тил | [[:alt:|alt]] |- | <span id="ts">317</span> | [[Idioma tsonga|Tsonga]] | Xitsonga | [[:ts:|ts]] |- | <span id="lbe">318</span> | [[Idioma lak|Lak]] | Лакку | [[:lbe:|lbe]] |- | <span id="gcr">319</span> | [[Criollo de Guayana Francesa]] | Kriyòl gwiyannen | [[:gcr:|gcr]] |- | <span id="got">320</span> | [[Idioma gótico|Gótico]] | 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺 | [[:got:|got]] |- | <span id="chr">321</span> | [[Idioma cheroqui|Cheroqui]] | ᏣᎳᎩ | [[:chr:|chr]] |- | <span id="ve">322</span> | [[Idioma venda|Venda]] | Tshivenda | [[:ve:|ve]] |- | <span id="bm">323</span> | [[Idioma bambara|Bambara]] | Bamanankan | [[:bm:|bm]] |- | <span id="nup">324</span> | [[:en:Nupe language|Nupe]] | Nupe | [[:nup:|nup]] |- | <span id="rmy">325</span> | [[Idioma romaní|Romaní]] | romani - रोमानी | [[:rmy:|rmy]] |- | <span id="rn">326</span> | [[Idioma kirundi|Kirundi]] | Kirundi | [[:rn:|rn]] |- | <span id="guc">327</span> | [[Idioma wayú|Wayú]] | Wayuunaiki | [[:guc:|guc]] |- | <span id="ady">328</span> | [[Idioma adigué|Adigué]] | адыгабзэ | [[:ady:|ady]] |- | <span id="ik">329</span> | [[Idioma iñupiaq|Iñupiak]] | Iñupiak | [[:ik:|ik]] |- | <span id="ch">330</span> | [[Idioma chamorro|Chamorro]] | Chamoru | [[:ch:|ch]] |- | <span id="pnt">331</span> | [[Póntico]] | Ποντιακά | [[:pnt:|pnt]] |- | <span id="tdd">332</span> | [[Idioma tai nüa|Tai nüa]] | Tai Nüa | [[:tdd:|tdd]] |- | <span id="ann">333</span> | [[Idioma obolo|Obolo]] | Obolo | [[:ann:|ann]] |- | <span id="iu">334</span> | [[Lenguas inuit|Inuktitut]] | ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ | [[:iu:|iu]] |- | <span id="dz">335</span> | [[Dzongkha]] | ཇོང་ཁ | [[:dz:|dz]] |- | <span id="pwn">336</span> | [[Idioma paiwan|Paiwan]] | Pinayuanan | [[:pwn:|pwn]] |- | <span id="sg">337</span> | [[Idioma sango|Sango]] | Sängö | [[:sg:|sg]] |- | <span id="ti">338</span> | [[Tigriña]] | ትግርኛ | [[:ti:|ti]] |- | <span id="din">339</span> | [[Idioma dinka|Dinka]] | Thuɔŋjäŋ | [[:din:|din]] |- | <span id="nr">340</span> | [[Idioma ndebele meridional|Ndebele meridional]] | isiNdebele seSewula | [[:nr:|nr]] |- | <span id="pi">341</span> | [[Pali]] | पाऴि | [[:pi:|pi]] |- | <span id="kaj">342</span> | [[:en:Jju language|Jju]] | Du̱ryem Jju | [[:kaj:|kaj]] |- | <span id="ppl">343</span> | [[Idioma náhuat|Náhuat]] | Nāwat | [[:ppl:|ppl]] |- | <span id="bdr">344</span> | [[:en:Sama–Bajaw languages|Bajau Sama]] | Bajau Sama | [[:bdr:|bdr]] |- | <span id="tig">345</span> | [[Idioma tigré|Tigré]] | ትግሬ | [[:tig:|tig]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ng">346</span> | [[Idioma ndonga|Ndonga]] | Ndonga | [[:ng:|ng]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cho">347</span> | [[Idioma choctaw|Choctaw]] | Choctaw | [[:cho:|cho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mh">348</span> | [[Idioma marshalés|Marshalés/Ebon]] | Kajin M̧ajeļ (Ebon) | [[:mh:|mh]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kj">349</span> | [[Idioma kuanyama|Kuanyama]] | Kuanyama | [[:kj:|kj]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ii">350</span> | [[Idioma yi|Yi]] | ꆇꉙ | [[:ii:|ii]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ho">351</span> | [[Hiri motu]] | Hiri motu | [[:ho:|ho]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="lrc">352</span> | [[:en:Luri language|Lorí del norte]] | لۊری شومالی | [[:lrc:|lrc]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="mus">353</span> | [[Idioma creek|Creek/Muscogee]] | Mvskoke | [[:mus:|mus]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="na">354</span> | [[Idioma nauruano|Nauruano]] | dorerin Naoero | [[:na:|na]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="ak">355</span> | [[Idioma acano|Acano]] | Akana | [[:ak:|ak]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kl">356</span> | [[Idioma groenlandés|Groenlandés]] | Kalaallisut | [[:kl:|kl]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="cr">357</span> | [[Idioma cree|Cree]] | Nehiyaw | [[:cr:|cr]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="pih">358</span> | [[Pitcairnés-norfolkense]] | Norfuk | [[:pih:|pih]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="aa">359</span> | [[Idioma afar|Afar]] | Qafara | [[:aa:|aa]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="hz">360</span> | [[Idioma herero|Herero]] | Otjiherero | [[:hz:|hz]] |- style="background-color:#d0d0d0;" | <span id="kr">361</span> | [[Idioma kanuri|Kanuri]] | Kanuri | [[:kr:|kr]] |} ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Wikipedia]] 3l6vm4o0zzzf43u7h1qcw1ckqc9uj3n 1 338407 2209347 2026-05-27T15:15:42Z Ryomaandres 8044 Bagong pahina: {{AlamBaNinyoUsapan|Mayo 27|2026}} 2209347 wikitext text/x-wiki {{AlamBaNinyoUsapan|Mayo 27|2026}} tnrs7sy86wo8kllw2jxcwzgfectcgqu 1 338408 2209348 2026-05-27T15:15:47Z Ryomaandres 8044 Bagong pahina: {{AlamBaNinyoUsapan|Mayo 27|2026}} 2209348 wikitext text/x-wiki {{AlamBaNinyoUsapan|Mayo 27|2026}} tnrs7sy86wo8kllw2jxcwzgfectcgqu 0 338409 2209355 2026-05-27T16:55:47Z Ryomaandres 8044 Inilikha sa pagsalin ng pahinang "[[:en:Special:Redirect/revision/1327818651|Largo di Torre Argentina]]" 2209355 wikitext text/x-wiki {{Infobox ancient site|name=Area Sacra di Largo Argentina|image=Curia of Pompey.jpg|caption=Largo di Torre Argentina, ''Templo A'' (sa [[Juturna]]) sa malayuan, ''Templo B'' sa gitna. Sa dakong kaliwa, ang [[Teatro Argentina]]|location=[[Comune di Roma]], [[Lazio]], [[Italya]]|coordinates={{coord|41|53|43|N|12|28|37|E|region:IT-RM_type:landmark|display=it|format=dms}}|map dot label=Largo di Torre Argentina|map_type=Italy Rome Antiquity|map_caption=Shown within Augustan Rome|map_size=270|image_size=270|region=Lazio|type=santuwaryo|built=Ika-4 na siglo BK – Unang siglo AD|epochs=[[Republikang Romano]], [[Imperyong Roman]]|cultures=[[Sinaunang Roma]]|excavations=yes|public_access=yes|website=[http://www.sovraintendenzaroma.it/i_luoghi/roma_antica/aree_archeologiche/area_sacra_di_largo_argentina AREA SACRA DI LARGO ARGENTINA]}} Ang '''Largo di Torre Argentina''' ({{Literal na pagsasalin|Plaza ng Toreng Pilak}}) ay isang malaking bukas na espasyo sa [[Roma]], [[Italya]], na may apat na templo ng [[Republikang Romano|Republikanong Romano]] at mga labi ng [[Teatro ni Pompeya]]. Ito ay nasa sinaunang [[Campus Martius]].{{Sfn|Longhi|1960}} Isa ito sa mga lugar na ginamit ng sinaunang "[[Monte Argentario|Argentario]]"—ang mga taong pilak/may pera, ang mga bangkero—para sa kanilang propesyon. Ang pangalan ng plasa ay nagmula sa ''Torre Argentina'' (Toreng Pilak), na hango sa pangalan nito mula sa lungsod ng [[Strasbourg]] na ang Latin na pangalan ay ''[[Argentoratum]]—''[lungsod] Pilak. Noong 1503, ang Maestrong Papal ng mga Seremonya na si [[Johannes Burckardt]], na nagmula sa Strasbourg at kilala bilang "Argentinus", ay nagtayo sa ''via del Sudario'' ng isang palasyo (ngayon ay nasa numero 44), na tinatawag na ''Casa del Burcardo'', kung saan nakalakip ang tore. Si [[Julio Cesar]] ay [[Pagpaslang kay Julio Cesar|pinaslang]] sa [[Curia ni Pompeya]], at ang lugar kung saan siya pinaniniwalaang pinaslang ay nasa plasa.{{Sfn|Coarelli|2014}} Pagkatapos ng [[Pag-iisa ng Italya|pag-iisang Italyano]], napagpasyahan na muling buuin ang bahagi ng Roma (1909), at gibain ang sona ng Torre Argentina. Gayunpaman, noong panahon ng demolisyon noong 1927, natuklasan ang napakalaking ulo at mga braso ng isang estatwang marmol. Isiniwalat ng imbestigasyong arkeolohiko ang pagkakaroon ng isang ''banal na lugar'', na mula pa noong panahong Republikano, na may apat na templo at bahagi ng Teatro ni Pompeya. Noong 2019, inanunsyo ng alkalde ng Roma na si [[Virginia Raggi]] na maglalagay ng mga daanan sa lugar na magbibigay-daan sa publiko na malibot ang mga guho sa unang pagkakataon.{{Sfn|Borgia|2019}} == Mga templong Romano == [[Talaksan:Largo_torre_argentina_PIANTA.jpg|left|thumb|Mapa ng arkeolohikong lugar]] Ang apat na templo, na orihinal na itinalaga ng mga letrang ''A'', ''B'', ''C'', at ''D'', ay nakaharap sa isang sementadong kalye, na muling itinayo noong panahon ng imperyo, pagkatapos ng sunog noong 80 AD. Ang lugar ay itinalaga sa Hilaga ng ''Hecatostylum'' (isang daang haligi na beranda) at ng [[mga paliguan ni Agrippa]], at sa Timog ng mga gusaling may kaugnayan sa [[Circus Flaminius]], sa Silangan ng malaking plasa na may beranda ng ''Porticus Minucia Frumentaria'', at sa Kanluran ng [[Teatro ni Pompeya]].{{Sfn|Longhi|1930}}{{Sfn|Richardson|1992|p=33}} ''Ang Templo A'' ay itinayo noong ika-3 siglo BK, at malamang na ito ang ''Templo ni [[Juturna]]'' na itinayo ni [[Gaius Lutatius Catulus]] pagkatapos ng kanyang [[Labanan ng Kapuluang Egada|tagumpay]] laban sa mga [[Kartago|Cartago]] noong 241 BK.<ref name=":0">{{Cite web |title=Sacred Area of Largo Argentina |url=https://madainproject.com/sacred_area_of_largo_argentina#temple-a |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124101150/https://madainproject.com/sacred_area_of_largo_argentina#temple-a |archive-date=2025-01-24 |access-date=2025-04-29 |website=Madain Project}}</ref> Ang mahabang lugar sa likod ng Templo A ay ginamit bilang isang ''[[Letrina|palikuran]]'' o pampublikong palikuran, at walang mga divider o kubikulo. Noong mga unang taon ng 900s, ang templo ay muling itinayo bilang isang simbahan at tinawag na San Nicola de Calcarario, kung saan ang mga [[abside]] at [[fresco]] ay naroroon pa rin.{{Sfn|Roberts|2024}} Ang ''Templo B'', isang pabilog na templo ''([[Tholos (akitektura)|tholos]])'' na may natitirang anim na haligi, ay itinayo ni [[Quintus Lutatius Catulus]] noong 101 BC bilang [[Votum|pagtupad sa kaniyang panata]] sa [[Labanan ng Vercellae|Labanan sa Vercellae]].<ref>G. Marchetti-Longhi, "Gli scavi del Largo Argentina: II Tempio B," ''BullCom'' 76 (1956–58): 45-118</ref> Ang templo ''([[aedes]])'' ay inialay kay ''[[Fortuna Huiusce Diei]]'', "ang [[Fortuna|Kapalaran]] ng Araw na Ito." Ang napakalaking estatwa na natagpuan noong mga paghuhukay at ngayon ay nakaimbak sa [[Centrale Montemartini]] ng [[Mga Museong Capitolina]] ay ang estatwa mismo ng diyosa. Tanging ang ulo, mga braso, at mga binti lamang ang gawa sa marmol: ang iba pang mga bahagi, na natatakpan ng damit, ay gawa sa iba pang mga materyales, marahil ay isang kahoy na kuwadro. Ito ay kilala bilang isang estatwang [[akrolitiko]].<ref>{{Citation |title=Julius Caesar's assassination site reopens: Largo Argentina 4 Republican Temples! |date=22 June 2023 |url=https://www.youtube.com/watch?v=myhEAOw1Pq4 |language=en |access-date=2023-09-04}}</ref> Ang ''Templo C'' ang pinakasinaunang sa apat, na may dekorasyong terracotta na nagmula pa noong 290s/280s BK, at malamang na inialay kay ''[[Feronia (mitolohiya)|Feronia]] ,'' ang sinaunang [[Mga Italiko|Italikong]] diyosa ng pagkamayabong.{{Sfn|Roberts|2024}} Pagkatapos ng sunog noong AD 80, ang templong ito ay naibalik sa dati, at ang puti at itim na mosaic ng panloob na [[Cella|selda]] ng templo ay nagmula pa sa pagpapanumbalik na ito.<ref name=":0">{{Cite web |title=Sacred Area of Largo Argentina |url=https://madainproject.com/sacred_area_of_largo_argentina#temple-a |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250124101150/https://madainproject.com/sacred_area_of_largo_argentina#temple-a |archive-date=2025-01-24 |access-date=2025-04-29 |website=Madain Project}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://madainproject.com/sacred_area_of_largo_argentina#temple-a "Sacred Area of Largo Argentina"]. ''Madain Project''. [https://web.archive.org/web/20250124101150/https://madainproject.com/sacred_area_of_largo_argentina#temple-a Archived] from the original on 2025-01-24<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2025-04-29</span></span>.</cite></ref> Ang ''Templo D'' ang pinakamalaki sa apat, na itinayo noong ika-2 siglo BK na may mga restorasyon noong Huling Republikano, at inialay kay ''[[Lares]] Permarini'' (mga Lares na nagpoprotekta sa mga mandaragat), ngunit maliit na bahagi lamang nito ang nahukay (isang kalye ang sumasakop sa halos kabuuan nito). Ito ay ipinangako ng [[praetor]], si [[Lucius Aemilius Regillus]], habang nakikipaglaban sa isang labanang pandagat laban sa plota ni [[Antiocio|Antioco III ang Dakila]] noong 190 BK, at inialay ni [[Marcus Aemilius Lepidus (konsul noong 187 BK)|M. Aemilius Lepidus]], noong siya ay [[Sensurang Romano|sensura]], noong Disyembre 22, 179.<ref>Livy XL.52.4; [[Macrobius]] I.10.10; ''Fasti Praenestini'' ad XI Kal. Ian., CIL I2 pp238, 338; Fast. Ant. ap. NS 1921, 120; HJ 487; Gilb. III.149; Rosch. II.1870‑1871; WR 170.</ref> Sa mga pinto ng templo ay may isang inskripsiyon sa pag-aalay sa [[Saturnio (panulaan)|metrong Saturnio]].<ref>Livy loc. cit.; cf. [[Baehrens]], Frag. poet. Rom. 54‑55.</ref> Ito ay naitala na nakatayo sa ''porticu Minucia<ref>Fast. p316 Praen.</ref>'' at samakatuwid ang eksaktong lokasyon nito ay depende sa [[Portiko|porticus]].<ref>AR 1909, 76, p1; RE XII.812.</ref><ref>From the Lacus Curtius website)[https://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Gazetteer/Places/Europe/Italy/Lazio/Roma/Rome/_Texts/PLATOP*/Lares.html Lares Permarini]</ref><gallery mode="packed" heights="160"> Talaksan:PICT0510_-_Largo_di_Torre_Argentina.jpg|alt=Temple A| ''Templo A'' Talaksan:Rome_the_sacred_area_of_largo_argentina_20050922.jpg|alt=Temple B| ''Templo B'' Talaksan:Zone_Sacrée_Argentine_-_Rome_(IT62)_-_2021-08-30_-_7.jpg|alt=Temple C| ''Templo C'' </gallery> == Bahay opera noong ika-18 siglo == Ang [[Teatro Argentina]] ay isang [[bahay opera]] at teatro noong ika-18 siglo na matatagpuan sa plasa. Ang mga unang palabas ng maraming kilalang opera ay nangyari doon. Kabilang dito ang ''[[The Barber of Seville|*The Barber of Seville*]]'' ni [[Gioachino Rossini]] noong 1816<ref>{{Cite web |title=Teatro Argentina |url=https://www.lonelyplanet.com/italy/rome/entertainment/teatro-argentina/a/poi-ent/389249/359975 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20250121190731/https://www.lonelyplanet.com/italy/rome/centro-storico/entertainment/teatro-argentina/a/poi-ent/389249/1321003 |archive-date=2025-01-21 |access-date=2025-04-29 |website=Lonely Planet}}</ref> at ang ''[[I due Foscari|*I due Foscari*]]'' ni [[Giuseppe Verdi]] noong 1844{{Sfn|Hopkins|2014}} at ang ''[[La battaglia di Legnano|*La battaglia di Legnano*]]'' noong 1849.{{Sfn|Beaumont|2015}} == Mga sanggunian == {{Reflist|30em}} == Mga panlabas na link == * {{Commons-inline}} * {{Wikivoyage-inline|Rome/Old Rome|Area Sacra di Largo Argentina}} * [http://www.sovraintendenzaroma.it/i_luoghi/roma_antica/aree_archeologiche/area_sacra_di_largo_argentina Area Sacra di Largo Argentina] * Virtual reconstruction in 3D of [http://www.italyrome.info/domusaurea/domusaurea-eng.php Largo di Torre Argentina] in Ancient Rome * {{Cite book |last=Lucentini |first=M. |url=https://books.google.com/books?id=laMDAQAAQBAJ |title=The Rome Guide: Step by Step through History's Greatest City |date=31 December 2012 |publisher=Interlink |isbn=9781623710088}} {{Sequence|prev=[[House of the Vestals]]|list=Landmarks of Rome|curr=Largo di Torre Argentina|next=[[Lupercal]]}}{{Rome landmarks}} [[Kategorya:Mga koordinado sa Wikidata]] nlhffsc4vzjbr63hp94tevdhq719zde 0 338410 2209405 2026-05-28T01:35:09Z Ryomaandres 8044 Nilipat ni Ryomaandres ang pahinang [[Pambansang Demokratikong Hanay ng Pilipinas]] sa [[Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]] mula sa redirect: ginagamit sa konstitusyon nito 2209405 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]] 0fmjnb4yuuet7qegpzmocqxyx09xaoj 1 338411 2209407 2026-05-28T01:35:10Z Ryomaandres 8044 Nilipat ni Ryomaandres ang pahinang [[Usapan:Pambansang Demokratikong Hanay ng Pilipinas]] sa [[Usapan:Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]] mula sa redirect: ginagamit sa konstitusyon nito 2209407 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Usapan:Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]] kmxeo65xj1t8wwe1ezdghsoldikvynw 0 338412 2209411 2026-05-28T01:45:07Z Ryomaandres 8044 Inilikha sa pagsalin ng pahinang "[[:en:Special:Redirect/revision/1353918948|Government of the Republic of the Philippines–National Democratic Front of the Philippines peace negotiations]]" 2209411 wikitext text/x-wiki Ang mga negosasyon sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|Gobyerno ng Republika ng Pilipinas]] (GRP) at ng [[Pambansang Demokratikong Hanay ng Pilipinas]] (''National Democratic Front of the Philippines'' o NDFP) na sangkot sa [[Rebelyon ng Bagong Hukbong Bayan|rebelyong CPP-NPA]] ay isang [[prosesong pangkapayapaan]] simula pa noong huling bahagi ng dekada 80, na unang na-pormal noong Deklarasyong Magkasama sa Haya sa pagitan ng dalawang partido noong Setyembre 1, 1992.<ref>{{Cite web |title= |url=https://peacemaker.un.org/sites/default/files/document/files/2024/05/ph920901hague20joint20declaration.pdf}}</ref> == Katayuan == Ang patuloy na rebelyon [[Partido Komunista ng Pilipinas|ng Partido Komunista ng Pilipinas]] – [[Bagong Hukbong Bayan]] – Pambansang Demokratikong Prente (CPP-NPA-NDF) ay nagsimula pa noong muling pagtatatag ng CPP ni [[Jose Maria Sison]] noong Disyembre 26, 1968 at ang pagtatatag ng armadong sangay nito, ang NPA, noong Marso 29, 1969. Hinamon ng kilusan ang diktadura ng noo'y pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand Marcos Sr.]] Nilalayon ng mga rebolusyonaryo na sundin ang estratehiya ng [[Digmang bayan|matagalang digmaang bayan]] at ipinagpatuloy ang pagsisikap na ito kahit na matapos ang pagbagsak ng diktadura, na sinasabing ang lipunang Pilipino ay dapat na rebolusyonaryo upang wakasan ang kasalukuyang lipunang Pilipino na, ayon sa kanilang paniniwala, ay isang bansang semi-kolonyal at [[Piyudalismo|malapiyudal]] na sinasalanta ng ugat ng mga sakit sa lipunan ng [[imperyalismong Estados Unidos]], [[Piyudalismo|pyudalismo]], at [[Bureucrat-capitalism|burukrata-kapitalismo]].<ref>{{Cite web |date=2025-10-23 |title=The communist insurgency in the Philippines: A 'protracted people's war' continues {{!}} ACLED |url=https://acleddata.com/report/communist-insurgency-philippines-protracted-peoples-war-continues |access-date=2026-03-28 |website=acleddata.com |language=en}}</ref> Kasunod ng estratehiya, pinanindigan ng mga rebolusyonaryo na sila ay isang puwersang [[nagdirigmaan]] sa Pilipinas, na nagtatatag ng mga lokal na "goberyong bayan" o mga pamahalaang bayan na sa pamamagitan ng 'mga tagumpay sa digmaang bayan', pati na rin ang lokal na suporta, ay nakakuha ng pagkilala maging sa pandaigdigang eksena ng Demokratikong Pamahalaang Bayan.<ref>{{Cite web |last=Cupin |first=Bea |date=June 10, 2016 |title=NPA has 'right' to collect revolutionary tax – NDF |url=https://www.rappler.com/philippines/135991-npa-revolutionary-tax-ndf/ |access-date=March 20, 2019 |website=Rappler |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=TODAY |first=DAVAO |date=2018-07-30 |title=NPA is a belligerent force in PH, spokesman says |url=https://davaotoday.com/politics/npa-is-a-belligerent-force-in-ph-spokesman-says/ |access-date=2026-03-28 |website=Davao Today |language=en-US}}</ref> Ang ganitong katayuan ng paggigiit bilang isang puwersang pandigma, at hindi lamang bilang mga [[Insurhensiya|insurekto]], ay binanggit sa mga nilagdaang kasunduan sa kapayapaan bilang 'pantay na partido' sa armadong tunggalian, kasama ang NDFP bilang isang kapuwa nakikidigma sa digmaang sibil,<ref name=":0">{{Cite web |last=AlterMidya |date=2016-08-24 |title=Want peace but can't understand the talk? Here is the essential A-Z. |url=https://www.altermidya.net/want-peace-but-cant-understand-the-talk-here-is-the-essential-a-z/ |access-date=2026-03-28 |website=AlterMidya |language=en-US}}</ref> na nagpapahiwatig na mayroong dalawang naglalabanang pamahalaan sa Pilipinas. Ang estado ng pandigma ay patuloy na itinatanggi ng GRP at mga opisyal ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] (AFP).<ref name=":1">{{Cite web |last=Nepomuceno |first=Priam |date=June 30, 2021 |title=Reds can never claim belligerent status: AFP official |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1145521}}</ref> == Mga prinsipyo == Sa iba't ibang panahon, napagkasunduan ng dalawang grupo na upang malutas ang mga ugat ng armadong pakikibaka sa Pilipinas, dapat matugunan ang mga pangangailangang pang-ekonomiya ng mga Pilipino, lalo na ng mga pinakamahihirap.<ref name=":2">{{Cite web |date=2017-05-28 |title=#CASERGoals: Opportunity for real economic reforms should not be missed |url=https://www.ibon.org/casergoals-opportunity-for-real-economic-reforms-should-not-be-missed/ |access-date=2026-03-28 |website=IBON Foundation |language=en}}</ref> == Mga kasunduan == Ang 1992 Deklarasyong Magkasama sa Haya na nilagdaan sa [[Ang Haya]], [[Netherlands|Olanda]], upang malutas ang mga ugat ng armadong tunggalian, ay nagbabalangkas sa mga kinakailangang kasunduan sa sumusunod na pagkakasunud-sunod:<ref name=":0">{{Cite web |last=AlterMidya |date=2016-08-24 |title=Want peace but can't understand the talk? Here is the essential A-Z. |url=https://www.altermidya.net/want-peace-but-cant-understand-the-talk-here-is-the-essential-a-z/ |access-date=2026-03-28 |website=AlterMidya |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFAlterMidya2016">AlterMidya (August 24, 2016). [https://www.altermidya.net/want-peace-but-cant-understand-the-talk-here-is-the-essential-a-z/ "Want peace but can't understand the talk? Here is the essential A-Z"]. ''AlterMidya''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">March 28,</span> 2026</span>.</cite></ref> === Karapatang Pantao at Pandaigdigang Makataong Batas === Ito ay nilagdaan bilang ang '''Komprehensibong Kasunduan sa Paggalang sa Karapatang Pantao at Internasyonal na Makataong Batas''' o '''Comprehensive Agreement on Respect for Human Rights and International Humanitarian Law''' ('''CARHRIHL''') noong Marso 16, 1998. Kinikilala ng dokumentong ito ang pangangailangan ng dalawang partido na ilapat ang [[Internasyonal na makataong batas|Internasyonal na Makataong Batas]] (IHL) sa patuloy na armadong tunggalian.<ref>{{Cite web |url=https://ihl-databases.icrc.org/en/national-practice/comprehensive-agreement-respect-human-rights-and-international-humanitarian-law-0 |access-date=2026-03-28 |website=ihl-databases.icrc.org}}</ref> Kaugnay nito, ang mga itinalagang taong may interes sa usapang pangkapayapaan kapuwa mula sa panig ng GRP at NDFP ay dapat bigyan ng mga garantiya ng proteksiyon at kaligtasan sa ilalim ng nilagdaang GPH-NDFP '''Joint Agreement on Safety and Immunity Guarantees''' o '''JASIG''' noong Pebrero 24, 1995.<ref>{{Cite web |last=Process |first=Office of Presidential Adviser on the Peace |date=2016-11-21 |title=GPH-NDFP Joint Agreement on Safety and Immunity Guarantees (JASIG) {{!}} Feb. 24, 1995 |url=https://peace.gov.ph/2016/11/gph-ndfp-joint-agreement-safety-immunity-guarantees-jasig-feb-24-1995/ |access-date=2026-03-28 |website=PeaceGovPH |language=en-US}}</ref> === Mga Repormang Sosyo-Ekonomiko === Ito ay kilala bilang ang '''Comprehensive Agreement of Socio-Economic Reforms''' o '''CASER''' na napagkasunduan noong panahon ng administrasyon ni Rodrigo Duterte ngunit itinigil. Ang paglutas sa mga ugat na sosyo-ekonomiko ng armadong pakikibaka ay inilarawan bilang "puso at kaluluwa" at "karne" ng negosasyong pangkapayapaan.<ref name=":2">{{Cite web |date=2017-05-28 |title=#CASERGoals: Opportunity for real economic reforms should not be missed |url=https://www.ibon.org/casergoals-opportunity-for-real-economic-reforms-should-not-be-missed/ |access-date=2026-03-28 |website=IBON Foundation |language=en}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.ibon.org/casergoals-opportunity-for-real-economic-reforms-should-not-be-missed/ "#CASERGoals: Opportunity for real economic reforms should not be missed"]. ''IBON Foundation''. May 28, 2017<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">March 28,</span> 2026</span>.</cite></ref> Para sa NDFP, ang pagkumpleto at pagsang-ayon ng isa't isa ay isang kinakailangan para sa mga Repormang Pampulitika at Konstitusyonal at ang Pagtatapos ng mga Labanan at Disposisyon ng mga Puwersa dahil ang mga problemang sosyo-ekonomiko ng mga Pilipino ang nagsisilbing ugat ng armadong tunggalian.<ref>{{Cite web |title=On the Resumption of the GRP-NDFP Peace Negotiations – Liberation |url=https://liberation.ndfp.info/on-the-resumption-of-the-grp-ndfp-peace-negotiations/ |access-date=2026-03-28 |language=en}}</ref> Ang mga panukala ng NDFP ay nagbigay-diin sa tunay na repormang agraryo at pambansang industriyalisasyon.<ref name=":3">{{Cite web |date=April 8, 2018 |title=CPP pushes for socio-economic reforms, release of political prisoners |url=https://www.philstar.com/headlines/2018/04/08/1804013/cpp-pushes-socio-economic-reforms-release-political-prisoners}}</ref> === Mga Repormang Pampolitika at Konstitusyonal === Kilala bilang ang '''Comprehensive Agreement on Political and Constitutional Reforms (CAPCR)''', tinatalakay nito ang mga pagbabago sa balangkas pampolitika ng bansa, kabilang ang mga paksa ng katarungang panlipunan, anyo ng pamahalaan, sariling pagpapasya, at patakarang piskal.<ref>{{Cite web |last=Process |first=Office of Presidential Adviser on the Peace |date=2016-11-03 |title=Framework for Peace Accords: Political & Constitutional Reforms |url=https://peace.gov.ph/2016/11/framework-peace-accords-political-constitutional-reforms/ |access-date=2026-03-28 |website=PeaceGovPH |language=en-US}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |date=2023-11-28 |title=On the recent announcements of the GRP and NDFP |url=https://www.karapatan.org/media_release/on-the-recent-announcements-of-the-grp-and-ndfp/ |access-date=2026-03-28 |website=Karapatan |language=en-US}}</ref> === Pagtigil ng mga Labanan at Pag-aayos ng mga Puwersa === Matagal nang iginiit ng mga rebolusyonaryong pwersa ang paglutas sa mga ugat ng armadong tunggalian, pati na rin ang pagbuo ng mga pagbabagong pampulitika bilang isang kinakailangan sa paglalatag ng mga armadong pwersa. Gayunpaman, nagtakda ang GRP ng mga kondisyon para sa pagpapatuloy ng mga usapang pangkapayapaan, kabilang ang ganap na tigil-putukan o pagsuko. Bilang tugon, sinabi ng PKP na "hindi dapat magkaroon ng mga paunang kondisyon sa pagpapatuloy ng mga usapang pangkapayapaan gaya ng nakasaad sa Deklarasyong Magkasama sa Haya."<ref name=":3">{{Cite web |date=April 8, 2018 |title=CPP pushes for socio-economic reforms, release of political prisoners |url=https://www.philstar.com/headlines/2018/04/08/1804013/cpp-pushes-socio-economic-reforms-release-political-prisoners}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.philstar.com/headlines/2018/04/08/1804013/cpp-pushes-socio-economic-reforms-release-political-prisoners "CPP pushes for socio-economic reforms, release of political prisoners"]. April 8, 2018.</cite></ref><ref name=":0">{{Cite web |last=AlterMidya |date=2016-08-24 |title=Want peace but can't understand the talk? Here is the essential A-Z. |url=https://www.altermidya.net/want-peace-but-cant-understand-the-talk-here-is-the-essential-a-z/ |access-date=2026-03-28 |website=AlterMidya |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFAlterMidya2016">AlterMidya (August 24, 2016). [https://www.altermidya.net/want-peace-but-cant-understand-the-talk-here-is-the-essential-a-z/ "Want peace but can't understand the talk? Here is the essential A-Z"]. ''AlterMidya''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">March 28,</span> 2026</span>.</cite></ref> == Tingnan din == * [[Rebelyon ng Bagong Hukbong Bayan]] * [[Prosesong pangkapayapaan sa Bangsamoro]] == Mga sanggunian == {{Reflist}}{{Communism in the Philippines}} [[Kategorya:Pamahalaan ng Pilipinas]] 8hv4x0vmfvljgaaz4kyt4pd7d9jjmjs 2209426 2209411 2026-05-28T02:15:16Z Ryomaandres 8044 /* Katayuan */ 2209426 wikitext text/x-wiki Ang mga negosasyon sa pagitan ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|Gobyerno ng Republika ng Pilipinas]] (GRP) at ng [[Pambansang Demokratikong Hanay ng Pilipinas]] (''National Democratic Front of the Philippines'' o NDFP) na sangkot sa [[Rebelyon ng Bagong Hukbong Bayan|rebelyong CPP-NPA]] ay isang [[prosesong pangkapayapaan]] simula pa noong huling bahagi ng dekada 80, na unang na-pormal noong Deklarasyong Magkasama sa Haya sa pagitan ng dalawang partido noong Setyembre 1, 1992.<ref>{{Cite web |title= |url=https://peacemaker.un.org/sites/default/files/document/files/2024/05/ph920901hague20joint20declaration.pdf}}</ref> == Katayuan == Ang patuloy na rebelyon [[Partido Komunista ng Pilipinas|ng Partido Komunista ng Pilipinas]] – [[Bagong Hukbong Bayan]] – Pambansang Demokratikong Prente (CPP-NPA-NDF) ay nagsimula pa noong muling pagtatatag ng CPP ni [[Jose Maria Sison]] noong Disyembre 26, 1968 at ang pagtatatag ng armadong sangay nito, ang NPA, noong Marso 29, 1969. Hinamon ng kilusan ang diktadura ng noo'y pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand Marcos Sr.]] Nilalayon ng mga rebolusyonaryo na sundin ang estratehiya ng [[Digmang bayan|matagalang digmaang bayan]] at ipinagpatuloy ang pagsisikap na ito kahit na matapos ang pagbagsak ng diktadura, na sinasabing ang lipunang Pilipino ay dapat na rebolusyonaryo upang wakasan ang kasalukuyang lipunang Pilipino na, ayon sa kanilang paniniwala, ay isang bansang semi-kolonyal at [[Piyudalismo|malapiyudal]] na sinasalanta ng ugat ng mga sakit sa lipunan ng [[imperyalismong Estados Unidos]], [[piyudalismo]], at [[Bureucrat-capitalism|burukrata-kapitalismo]].<ref>{{Cite web |date=2025-10-23 |title=The communist insurgency in the Philippines: A 'protracted people's war' continues {{!}} ACLED |url=https://acleddata.com/report/communist-insurgency-philippines-protracted-peoples-war-continues |access-date=2026-03-28 |website=acleddata.com |language=en}}</ref> Kasunod ng estratehiya, pinanindigan ng mga rebolusyonaryo na sila ay isang puwersang [[nagdirigmaan]] sa Pilipinas, na nagtatatag ng mga lokal na "goberyong bayan" o mga pamahalaang bayan na sa pamamagitan ng 'mga tagumpay sa digmaang bayan', pati na rin ang lokal na suporta, ay nakakuha ng pagkilala maging sa pandaigdigang eksena ng Demokratikong Pamahalaang Bayan.<ref>{{Cite web |last=Cupin |first=Bea |date=June 10, 2016 |title=NPA has 'right' to collect revolutionary tax – NDF |url=https://www.rappler.com/philippines/135991-npa-revolutionary-tax-ndf/ |access-date=March 20, 2019 |website=Rappler |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=TODAY |first=DAVAO |date=2018-07-30 |title=NPA is a belligerent force in PH, spokesman says |url=https://davaotoday.com/politics/npa-is-a-belligerent-force-in-ph-spokesman-says/ |access-date=2026-03-28 |website=Davao Today |language=en-US}}</ref> Ang ganitong katayuan ng paggigiit bilang isang puwersang pandigma, at hindi lamang bilang mga [[Insurhensiya|insurekto]], ay binanggit sa mga nilagdaang kasunduan sa kapayapaan bilang 'pantay na partido' sa armadong tunggalian, kasama ang NDFP bilang isang kapuwa nakikidigma sa digmaang sibil,<ref name=":0">{{Cite web |last=AlterMidya |date=2016-08-24 |title=Want peace but can't understand the talk? Here is the essential A-Z. |url=https://www.altermidya.net/want-peace-but-cant-understand-the-talk-here-is-the-essential-a-z/ |access-date=2026-03-28 |website=AlterMidya |language=en-US}}</ref> na nagpapahiwatig na mayroong dalawang naglalabanang pamahalaan sa Pilipinas. Ang estado ng pandigma ay patuloy na itinatanggi ng GRP at mga opisyal ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] (AFP).<ref name=":1">{{Cite web |last=Nepomuceno |first=Priam |date=June 30, 2021 |title=Reds can never claim belligerent status: AFP official |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1145521}}</ref> == Mga prinsipyo == Sa iba't ibang panahon, napagkasunduan ng dalawang grupo na upang malutas ang mga ugat ng armadong pakikibaka sa Pilipinas, dapat matugunan ang mga pangangailangang pang-ekonomiya ng mga Pilipino, lalo na ng mga pinakamahihirap.<ref name=":2">{{Cite web |date=2017-05-28 |title=#CASERGoals: Opportunity for real economic reforms should not be missed |url=https://www.ibon.org/casergoals-opportunity-for-real-economic-reforms-should-not-be-missed/ |access-date=2026-03-28 |website=IBON Foundation |language=en}}</ref> == Mga kasunduan == Ang 1992 Deklarasyong Magkasama sa Haya na nilagdaan sa [[Ang Haya]], [[Netherlands|Olanda]], upang malutas ang mga ugat ng armadong tunggalian, ay nagbabalangkas sa mga kinakailangang kasunduan sa sumusunod na pagkakasunud-sunod:<ref name=":0">{{Cite web |last=AlterMidya |date=2016-08-24 |title=Want peace but can't understand the talk? Here is the essential A-Z. |url=https://www.altermidya.net/want-peace-but-cant-understand-the-talk-here-is-the-essential-a-z/ |access-date=2026-03-28 |website=AlterMidya |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFAlterMidya2016">AlterMidya (August 24, 2016). [https://www.altermidya.net/want-peace-but-cant-understand-the-talk-here-is-the-essential-a-z/ "Want peace but can't understand the talk? Here is the essential A-Z"]. ''AlterMidya''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">March 28,</span> 2026</span>.</cite></ref> === Karapatang Pantao at Pandaigdigang Makataong Batas === Ito ay nilagdaan bilang ang '''Komprehensibong Kasunduan sa Paggalang sa Karapatang Pantao at Internasyonal na Makataong Batas''' o '''Comprehensive Agreement on Respect for Human Rights and International Humanitarian Law''' ('''CARHRIHL''') noong Marso 16, 1998. Kinikilala ng dokumentong ito ang pangangailangan ng dalawang partido na ilapat ang [[Internasyonal na makataong batas|Internasyonal na Makataong Batas]] (IHL) sa patuloy na armadong tunggalian.<ref>{{Cite web |url=https://ihl-databases.icrc.org/en/national-practice/comprehensive-agreement-respect-human-rights-and-international-humanitarian-law-0 |access-date=2026-03-28 |website=ihl-databases.icrc.org}}</ref> Kaugnay nito, ang mga itinalagang taong may interes sa usapang pangkapayapaan kapuwa mula sa panig ng GRP at NDFP ay dapat bigyan ng mga garantiya ng proteksiyon at kaligtasan sa ilalim ng nilagdaang GPH-NDFP '''Joint Agreement on Safety and Immunity Guarantees''' o '''JASIG''' noong Pebrero 24, 1995.<ref>{{Cite web |last=Process |first=Office of Presidential Adviser on the Peace |date=2016-11-21 |title=GPH-NDFP Joint Agreement on Safety and Immunity Guarantees (JASIG) {{!}} Feb. 24, 1995 |url=https://peace.gov.ph/2016/11/gph-ndfp-joint-agreement-safety-immunity-guarantees-jasig-feb-24-1995/ |access-date=2026-03-28 |website=PeaceGovPH |language=en-US}}</ref> === Mga Repormang Sosyo-Ekonomiko === Ito ay kilala bilang ang '''Comprehensive Agreement of Socio-Economic Reforms''' o '''CASER''' na napagkasunduan noong panahon ng administrasyon ni Rodrigo Duterte ngunit itinigil. Ang paglutas sa mga ugat na sosyo-ekonomiko ng armadong pakikibaka ay inilarawan bilang "puso at kaluluwa" at "karne" ng negosasyong pangkapayapaan.<ref name=":2">{{Cite web |date=2017-05-28 |title=#CASERGoals: Opportunity for real economic reforms should not be missed |url=https://www.ibon.org/casergoals-opportunity-for-real-economic-reforms-should-not-be-missed/ |access-date=2026-03-28 |website=IBON Foundation |language=en}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.ibon.org/casergoals-opportunity-for-real-economic-reforms-should-not-be-missed/ "#CASERGoals: Opportunity for real economic reforms should not be missed"]. ''IBON Foundation''. May 28, 2017<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">March 28,</span> 2026</span>.</cite></ref> Para sa NDFP, ang pagkumpleto at pagsang-ayon ng isa't isa ay isang kinakailangan para sa mga Repormang Pampulitika at Konstitusyonal at ang Pagtatapos ng mga Labanan at Disposisyon ng mga Puwersa dahil ang mga problemang sosyo-ekonomiko ng mga Pilipino ang nagsisilbing ugat ng armadong tunggalian.<ref>{{Cite web |title=On the Resumption of the GRP-NDFP Peace Negotiations – Liberation |url=https://liberation.ndfp.info/on-the-resumption-of-the-grp-ndfp-peace-negotiations/ |access-date=2026-03-28 |language=en}}</ref> Ang mga panukala ng NDFP ay nagbigay-diin sa tunay na repormang agraryo at pambansang industriyalisasyon.<ref name=":3">{{Cite web |date=April 8, 2018 |title=CPP pushes for socio-economic reforms, release of political prisoners |url=https://www.philstar.com/headlines/2018/04/08/1804013/cpp-pushes-socio-economic-reforms-release-political-prisoners}}</ref> === Mga Repormang Pampolitika at Konstitusyonal === Kilala bilang ang '''Comprehensive Agreement on Political and Constitutional Reforms (CAPCR)''', tinatalakay nito ang mga pagbabago sa balangkas pampolitika ng bansa, kabilang ang mga paksa ng katarungang panlipunan, anyo ng pamahalaan, sariling pagpapasya, at patakarang piskal.<ref>{{Cite web |last=Process |first=Office of Presidential Adviser on the Peace |date=2016-11-03 |title=Framework for Peace Accords: Political & Constitutional Reforms |url=https://peace.gov.ph/2016/11/framework-peace-accords-political-constitutional-reforms/ |access-date=2026-03-28 |website=PeaceGovPH |language=en-US}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |date=2023-11-28 |title=On the recent announcements of the GRP and NDFP |url=https://www.karapatan.org/media_release/on-the-recent-announcements-of-the-grp-and-ndfp/ |access-date=2026-03-28 |website=Karapatan |language=en-US}}</ref> === Pagtigil ng mga Labanan at Pag-aayos ng mga Puwersa === Matagal nang iginiit ng mga rebolusyonaryong pwersa ang paglutas sa mga ugat ng armadong tunggalian, pati na rin ang pagbuo ng mga pagbabagong pampulitika bilang isang kinakailangan sa paglalatag ng mga armadong pwersa. Gayunpaman, nagtakda ang GRP ng mga kondisyon para sa pagpapatuloy ng mga usapang pangkapayapaan, kabilang ang ganap na tigil-putukan o pagsuko. Bilang tugon, sinabi ng PKP na "hindi dapat magkaroon ng mga paunang kondisyon sa pagpapatuloy ng mga usapang pangkapayapaan gaya ng nakasaad sa Deklarasyong Magkasama sa Haya."<ref name=":3">{{Cite web |date=April 8, 2018 |title=CPP pushes for socio-economic reforms, release of political prisoners |url=https://www.philstar.com/headlines/2018/04/08/1804013/cpp-pushes-socio-economic-reforms-release-political-prisoners}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.philstar.com/headlines/2018/04/08/1804013/cpp-pushes-socio-economic-reforms-release-political-prisoners "CPP pushes for socio-economic reforms, release of political prisoners"]. April 8, 2018.</cite></ref><ref name=":0">{{Cite web |last=AlterMidya |date=2016-08-24 |title=Want peace but can't understand the talk? Here is the essential A-Z. |url=https://www.altermidya.net/want-peace-but-cant-understand-the-talk-here-is-the-essential-a-z/ |access-date=2026-03-28 |website=AlterMidya |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFAlterMidya2016">AlterMidya (August 24, 2016). [https://www.altermidya.net/want-peace-but-cant-understand-the-talk-here-is-the-essential-a-z/ "Want peace but can't understand the talk? Here is the essential A-Z"]. ''AlterMidya''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">March 28,</span> 2026</span>.</cite></ref> == Tingnan din == * [[Rebelyon ng Bagong Hukbong Bayan]] * [[Prosesong pangkapayapaan sa Bangsamoro]] == Mga sanggunian == {{Reflist}}{{Communism in the Philippines}} [[Kategorya:Pamahalaan ng Pilipinas]] 8u6bwtxh1rwr3bfq0jw1tzxj4jng91o 0 338413 2209417 2026-05-28T01:58:57Z Ryomaandres 8044 Inilikha sa pagsalin ng pahinang "[[:en:Special:Redirect/revision/1355487227|International humanitarian law]]" 2209417 wikitext text/x-wiki Ang '''internasyonal na makataong batas''' ('''International humaniratian law''' o '''IHL'''), na tinutukoy din bilang '''mga batas ng armadong tunggalian''', ay ang batas na kumokontrol sa pagsasagawa ng [[digmaan]] (''[[wiktionary:jus in bello|jus in bello]]'').<ref>{{Cite book |title=The law of armed conflict : an operational approach |date=2012 |publisher=Wolters Kluwer Law & Business |others=Corn, Geoffrey S. |isbn=9781454806905 |location=New York |oclc=779607396}}</ref><ref name=":0">{{Cite book |url=https://www.jagcnet.army.mil/Sites%5C%5Cio.nsf/0/EEF9422EB2C293B68525805A0063ABED/%24File/LOAC%20Deskbook%20final%20with%202016%20index%20(20%20Sep).pdf |title=Law of Armed Conflict Deskbook |publisher=The United States Army Judge Advocate General's Legal Center and School |year=2016 |location=Charlottesville, VA |access-date=July 18, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230322174323/https://www.jagcnet.army.mil/Sites%5C%5Cio.nsf/0/EEF9422EB2C293B68525805A0063ABED/$File/LOAC%20Deskbook%20final%20with%202016%20index%20%2820%20Sep%29.pdf |archive-date=March 22, 2023 |url-status=dead}}</ref> Ito ay isang sangay ng [[pandaigdigang batas]] na naglalayong limitahan ang mga epekto ng armadong tunggalian sa pamamagitan ng pagprotekta sa mga taong hindi kalahok sa mga labanan at sa pamamagitan ng paghihigpit at pag-regulate sa mga paraan at pamamaraan ng pakikidigma na magagamit ng mga [[Madirigma|mandirigma]]. Ang internasyonal na batas makatao ay inspirasyon ng mga pagsasaalang-alang sa sangkatauhan at ang pagpapagaan ng pagdurusa ng tao. Binubuo ito ng isang hanay ng mga patakaran, na itinatag ng kasunduan o kaugalian at naglalayong protektahan ang mga tao at ari-arian/bagay na apektado o maaaring maapektuhan ng armadong tunggalian, at nililimitahan nito ang mga karapatan ng mga partido sa isang tunggalian na gumamit ng mga pamamaraan at paraan ng pakikidigma na kanilang napili. <ref name="Topic Guide Archive">{{Cite web |title=Topic Guide Archive |url=https://gsdrc.org/topic-guides/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20211127203831/https://gsdrc.org/topic-guides/ |archive-date=November 27, 2021 |access-date=2019-08-27 |website=GSDRC |language=en-US}}</ref> Kabilang sa mga mapagkukunan ng internasyonal na batas ang mga internasyonal na kasunduan (ang [[Mga Kombensiyong Ginebra]]), [[kaugaliang pandaigdigang batas]], pangkalahatang mga prinsipyo ng mga bansa, at mga [[kaso ng batas]].<ref name=":0">{{Cite book |url=https://www.jagcnet.army.mil/Sites%5C%5Cio.nsf/0/EEF9422EB2C293B68525805A0063ABED/%24File/LOAC%20Deskbook%20final%20with%202016%20index%20(20%20Sep).pdf |title=Law of Armed Conflict Deskbook |publisher=The United States Army Judge Advocate General's Legal Center and School |year=2016 |location=Charlottesville, VA |access-date=July 18, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230322174323/https://www.jagcnet.army.mil/Sites%5C%5Cio.nsf/0/EEF9422EB2C293B68525805A0063ABED/$File/LOAC%20Deskbook%20final%20with%202016%20index%20%2820%20Sep%29.pdf |archive-date=March 22, 2023 |url-status=dead}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20230322174323/https://www.jagcnet.army.mil/Sites%5C%5Cio.nsf/0/EEF9422EB2C293B68525805A0063ABED/$File/LOAC%20Deskbook%20final%20with%202016%20index%20%2820%20Sep%29.pdf ''Law of Armed Conflict Deskbook''] <span class="cs1-format">(PDF)</span>. Charlottesville, VA: The United States Army Judge Advocate General's Legal Center and School. 2016. Archived from [https://www.jagcnet.army.mil/Sites%5C%5Cio.nsf/0/EEF9422EB2C293B68525805A0063ABED/%24File/LOAC%20Deskbook%20final%20with%202016%20index%20(20%20Sep).pdf the original] <span class="cs1-format">(PDF)</span> on March 22, 2023<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">July 18,</span> 2019</span>.</cite></ref><ref>[[International Committee of the Red Cross|ICRC]]''[http://www.icrc.org/web/eng/siteeng0.nsf/html/humanitarian-law-factsheet What is international humanitarian law?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070320035319/http://www.icrc.org/web/eng/siteeng0.nsf/html/humanitarian-law-factsheet|date=2007-03-20}}''</ref> Tinutukoy nito ang pag-uugali at mga responsibilidad ng mga bansang [[nagdirigmaan]], mga [[bansang neutral]], at mga indibidwal na nakikibahagi sa pakikidigma, kaugnay ng isa't isa at sa mga ''[[Mga taong protektado|taong protektado]]'', na karaniwang nangangahulugang mga [[hindi mandirigma]]. Ito ay idinisenyo upang balansehin ang mga alalahanin sa makatao at [[pangangailangang militar]], at isinasailalim ang pakikidigma sa panuntunan ng batas sa pamamagitan ng paglilimita sa mapanirang epekto nito at pagpapagaan ng pagdurusa ng tao.<ref name="Topic Guide Archive" /> Ang mga malubhang paglabag sa internasyonal na batas makatao ay tinatawag na [[mga krimen sa digmaan]]. Mula nang itatag ito, ang IHL ay naharap sa kritisismo dahil sa katotohanang ang nakikinita na pagpatay sa maraming mamamayan ay maituturing na sumusunod sa IHL, at ang paglikha nito na higit sa lahat ay ng mga kapangyarihang Kanluranin para sa kanilang sariling interes. Mayroong akademikong debate kung ang IHL, na pormal na itinayo bilang isang sistemang nagbabawal sa ilang mga gawain, ay maaari ring magpadali sa karahasan laban sa mga sibilyan kapag ang mga mandirigma ay nangangatwiran na ang kanilang mga pag-atake ay sumusunod sa IHL. == Mga batayang tuntunin ng IHL == # Ang mga [[Mga taong protektado|taong protektado]] ay ang mga ''[[hors de combat]]'' (labas ng labanan) o hindi nakikilahok sa mga labanan sa isang sitwasyon ng armadong tunggalian, at dapat protektahan sa lahat ng pagkakataon. Hindi kasama sa listahan ng mga taong protektado sa pandaigdigang armadong tunggalian ang mga sibilyan sa ilalim ng kanilang sariling pambansang awtoridad at mga [[Bansang neutral|neutral]] na mamamayan na naninirahan sa teritoryong mga [[nagdirigmaan]] at mga taong mga [[kapuwa nagdirigmaan]] hangga't ang kanilang estado ng pagkamamamayan ay nagpapanatili ng diplomatikong relasyon sa isang kapangyarihang may digmaan.<ref name="MHGN">{{Cite web |title=The Practical Guide to Humanitarian Law: Protected Persons |url=https://guide-humanitarian-law.org/content/article/3/protected-persons/ |publisher=[[Médecins Sans Frontières]]}}</ref> # Ang mga taong protektado na sugatan at may sakit ay dapat alagaan at protektahan ng panig sa tunggalian na may kapangyarihan sa kanila. Ang sagisag ng "Pulang Krus", o ng "Pulang Gasuklay", o ang "Pulang Suklay" ay kinakailangang igalang bilang tanda ng proteksiyon. # Ang mga taong protektado na nabihag ng isang mandirigma ay dapat protektahan laban sa mga karahasan at paghihiganti. May karapatan silang makipag-ugnayan sa kanilang mga pamilya at tumanggap ng tulong.<ref name="MHGN" /> # Walang sinumang protektadong tao ang dapat [[Pagmamalupit|pagmalupitan]] o dumanas ng [[Malupit, hindi makatao, o mapanghamak na pagtrato|malupit, hindi makatao, o mapanghamak na pagtrato o parusa]].<ref name="MHGN" /> # Ang mga partido sa isang tunggalian ay walang walang limitasyong pagpipilian ng mga pamamaraan at paraan ng [[Digmaan|pakikidigma]]. # Ang mga partido sa isang tunggalian ay dapat sa lahat ng oras na makilala ang pagkakaiba sa pagitan ng mga mandirigmang kaaway at mga taong protektado. Ang mga pag-atake ay dapat idirekta lamang laban sa mga [[lehitimong inaasintang militar]].<ref>{{Cite book |last=de Preux |url=http://www.icrc.org/web/eng/siteeng0.nsf/html/p0365 |title=Basic rules of the Geneva Conventions and their Additional Protocols |publisher=ICRC |year=1988 |edition=2nd |location=Geneva |page=1 |access-date=March 10, 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100727092015/http://www.icrc.org/web/eng/siteeng0.nsf/html/p0365 |archive-date=July 27, 2010 |url-status=dead}}</ref> === Mga halimbawa === Kabilang sa mga kilalang halimbawa ng mga naturang patakaran ang pagbabawal sa pag-atake sa mga [[Medikal na doktor|doktor]] o [[ambulansiya]] na may [[Mga Sagisang ng Kilusang Pandaigdig ng Pulang Krus at Pulang Gasuklay|pulang krus]]. Ipinagbabawal din ang pagpapaputok sa isang tao o sasakyan na may puting bandila, dahil iyon, na itinuturing na bandila ng tigil-putukan, ay nagpapahiwatig ng layuning sumuko o pagnanais na makipag-ugnayan. Sa alinmang kaso, ang mga taong protektado ng Red Cross o ng puting bandila ay inaasahang mananatiling neutral, at hindi maaaring makisali sa mga gawaing parang digmaan mismo; ang pakikilahok sa mga aktibidad sa digmaan sa ilalim ng puting bandila o pulang krus ay isang paglabag din sa mga batas ng digmaan. == Mga sanggunian == === Mga pagsipi === <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist|30em}}{{International Criminal Law}}{{International human rights legal instruments}} 79ouavx6uux0mxh901x1o1dd4yryuif 0 338414 2209418 2026-05-28T01:59:30Z Ryomaandres 8044 Ikinakarga sa [[Pandaigdigang makataong batas]] 2209418 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Pandaigdigang makataong batas]] gdndg0kdlxzl5e726hzrxcfe73k9bs2 0 338415 2209419 2026-05-28T02:08:50Z Ryomaandres 8044 Inilikha sa pagsalin ng pahinang "[[:en:Special:Redirect/revision/1356223908|Belligerent]]" 2209419 wikitext text/x-wiki Ang isang '''nagdirigmaan''' o '''beliherante''' ay isang indibidwal, grupo, bansa, o iba pang entidad na kumikilos sa isang [[Ostilidad|mapanlaban]] na paraan, tulad ng pagsali sa [[sigalot]]. Ang termino ay nagmula sa [[Wikang Latin|Latin]] {{Lang|la|bellum gerere}} (nangangahulugang "''makipagdigma''").<ref>[[Present participle]] ''bellum gerent-'' (nominative singular ''bellum gerēns'').</ref> Hindi tulad ng paggamit ng ''"beliherante'' " bilang pang-uri na nangangahulugang "agresibo", ang paggamit nito bilang pangngalan ay hindi kinakailangang magpahiwatig na ang isang bansang mapang-aping ay isang [[wiktionary:aggressor|agresor]]. Sa panahon ng [[digmaan]], ang mga bansang mahilig makipagdigma ay maaaring ihambing sa mga [[bansang neutral]] at mga bansang [[hindi nagdirigmaan]]. Gayunpaman, ang paglalapat ng mga [[batas ng digmaan]] sa mga bansang neutral at ang mga responsibilidad ng mga mahilig makipagdigma ay hindi naaapektuhan ng anumang pagkakaiba sa pagitan ng ''mga bansang neutral'', ''mga kapangyarihang neutral'', o ''[[Hindi nagdirigmaan|mga hindi nagdirigmaan]]''.<ref>Historian -> Timeline of U.S. Diplomatic History -> 1861-1865:The Blockade of Confederate Ports, 1861-1865], U.S. State Department. "Following the U.S. announcement of its intention to establish an official blockade of Confederate ports, foreign governments began to recognize the Confederacy as a belligerent in the Civil War. Great Britain granted belligerent status on May 13, 1861, Spain on June 17, and Brazil on August 1. Other foreign governments issued statements of neutrality."</ref><ref name="Goldstein-63">Goldstein, Erik; McKercher, B. J. C. ''Power and stability: British foreign policy, 1865-1965'', Routledge, 2003 {{ISBN|0-7146-8442-2}}, {{ISBN|978-0-7146-8442-0}}. [https://books.google.com/books?id=48EQZ8vM0-UC&dq=confederacy+belligerants+foreign+ports&pg=PA63 p. 63]</ref> == Pagiging mapandigm == Ang "nagdirigmaan" o "beliherante" ay isang terminong ginagamit sa [[batas pandaigdig]] upang ipahiwatig ang katayuan ng dalawa o higit pang mga entidad, na karaniwang mga [[Malayang estado|soberanong estado]], na nakikibahagi sa isang [[digmaan]]. Ang mga digmaan ay kadalasang isinasagawa kung saan ang isa o parehong partido sa isang tunggalian ay nananawagan ng karapatan sa pagtatanggol sa sarili sa ilalim ng [[Artikulo VII ng Karta ng mga Nagkakaisang Bansa|Artikulo 51]] ng [[Karta ng mga Nagkakaisang Bansa|Charter ng United Nations]]<ref>[http://legal.un.org/repertory/art51.shtml Chapter VII — Action with respect to Threats to the Peace, Breaches of the Peace, and Acts of Aggression], United Nations website, 23 August 2016</ref> (tulad ng ginawa ng [[United Kingdom]] noong 1982 bago magsimula ang [[Digmaang Malvinas]]<ref>Daniel K. Gibran (1997). The Falklands War: Britain Versus the Past in the South Atlantic, McFarland, {{ISBN|0-7864-0406-X}}. [https://books.google.com/books?id=8Y63V3TfO6QC&pg=PA86 p. 86]</ref>) o sa ilalim ng tangkilik ng isang resolusyon ng [[Konsehong Panseguridad ng mga Nagkakaisang Bansa]] (tulad ng [[United Nations Security Council Resolution 678]], na nagbigay ng legal na awtoridad para sa [[Digmaan sa Golpo]]). Maaari ring umiral ang isang estado ng pakikipaglaban sa pagitan ng isa o higit pang mga soberanong estado sa isang panig at mga puwersang rebelde, kung ang mga naturang puwersang rebelde ay kinikilala bilang mga mandirigma. Kung mayroong isang rebelyon laban sa isang itinatag na awtoridad (halimbawa, isang awtoridad na kinikilala ng Mga Nagkakaisang Bansa), at ang mga nakikilahok sa rebelyon ay hindi kinikilala bilang mga mandirigma, ang rebelyon ay isang [[insurhensiya]].<ref>[[Oxford English Dictionary]] second edition 1989 "insurgent B. n. One who rises in revolt against constituted authority; a rebel who is not recognized as a belligerent."</ref> Kapag naitatag na ang katayuan ng pakikipaglaban sa pagitan ng dalawa o higit pang mga estado, ang kanilang mga relasyon ay natutukoy at pinamamahalaan ng mga batas ng digmaan.<ref>{{Cite EB1911|wstitle=Belligerency}}</ref> == Tingnan din == * Katayuang [[Komatante|nagdirigmaan]] * [[Kapuwa nagdirigmaan]] * [[Digmaang agresyon]] == Mga sanggunian == {{Reflist}} bdmsvr0wdf03pntfz47uhcn2qvivo9u 0 338416 2209421 2026-05-28T02:13:33Z Ryomaandres 8044 Ikinakarga sa [[Pamahalaan ng Pilipinas]] 2209421 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[pamahalaan ng Pilipinas]] kjzw65pqcxlc7bjdgwnus9vmrvq3e4v 1 338417 2209429 2026-05-28T02:18:17Z Ryomaandres 8044 Bagong pahina: {{AlamBaNinyoUsapan|Mayo 28|2026}} 2209429 wikitext text/x-wiki {{AlamBaNinyoUsapan|Mayo 28|2026}} ql19isfb5axbka3f4ne7u8zrd2o2zj1 1 338418 2209430 2026-05-28T02:18:20Z Ryomaandres 8044 Bagong pahina: {{AlamBaNinyoUsapan|Mayo 28|2026}} 2209430 wikitext text/x-wiki {{AlamBaNinyoUsapan|Mayo 28|2026}} ql19isfb5axbka3f4ne7u8zrd2o2zj1