Wikipedia tlwiki https://tl.wikipedia.org/wiki/Unang_Pahina MediaWiki 1.47.0-wmf.14 first-letter Midya Natatangi Usapan Tagagamit Usapang tagagamit Wikipedia Usapang Wikipedia Talaksan Usapang talaksan MediaWiki Usapang MediaWiki Padron Usapang padron Tulong Usapang tulong Kategorya Usapang kategorya Portada Usapang Portada TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Kalakhang Maynila 0 588 2219976 2215963 2026-08-10T12:28:13Z ~2026-44002-34 165130 /* Klima */ Inayos ang baybay 2219976 wikitext text/x-wiki {{About|kalakhang kabisera ng Pilipinas|kabiserang lungsod|Maynila|ibang paggamit|Maynila (paglilinaw)}} {{infobox settlement | name = Kalakhang Maynilà<br />''Metro Manila'' | official_name = Pambansang Punong Rehiyon<br />''National Capital Region (NCR)'' | native_name = ᜃᜎᜃ᜔ᜑᜅ᜔ ᜋᜌ᜔ᜈᜒᜎ | native_name_lang = tl | other_name = Kamaynilaan | settlement_type = [[Kalakhang pook|Kalakhan]] at [[Mga rehiyon ng Pilipinas|Rehiyon]] | image_skyline = {{multiple image | perrow = 1/2/2/2 | border = infobox | total_width = 300 | caption_align = center | image1 = Makati City Lights (Jopet Sy) - Flickr.jpg | alt1 = Makati CBD | caption1 = [[Makati Central Business District]] | image2 = Quezon Monument in Quezon Memorial.jpg | alt2 = Quezon Memorial Shrine | caption2 = [[Quezon Memorial Shrine]] | image3 = Rizal Monument (Manila, 2024).jpg | alt3 = Rizal Park known as Luneta Park | caption3 = [[Liwasang Rizal]] | image4 = BGC - BHS Central Jan 8 2025.jpg | alt4 = Bonifacio High Street | caption4 = Bonifacio High Street | image5 = Ortigas Center (Met. Manila) - Flickr.jpg | alt5 = Ortigas Center at night | caption5 = [[Sentrong Ortigas]] | image6 = Museo Nacional de Bellas Artes, Manila, Filipinas, 2023-08-27, DD 51.jpg | alt6 = National Museum of Fine Arts | caption6 = [[Pambansang Museo ng Sining]] | image7 = View of Pasay City at SM Mall of Asia.tif | alt7 = SM Mall of Asia | caption7 = [[SM Mall of Asia]] | image8 = Bonifacio Monument (Guillermo Tolentino).jpg | alt8 = Monumento | caption8 = [[Bonifacio Monument]] | image9 = 400 Year old Beauty.jpg | alt9 = University of Santo Tomas facade | caption9 = [[Unibersidad ng Santo Tomas]] }} | image_caption = | image_flag = | image_seal = | image_shield = | image_map = {{PH wikidata|image_map}} | map_caption = Lokasyon sa Pilipinas | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | coordinates = {{coord|3=region:PH_type:adm2nd_source:GNS|display=inline,title}} | subdivision_type = Bansa | subdivision_name = {{PHL}} | subdivision_type1 = Nangangasiwang entidad | subdivision_name1 = [[Pangasiwaan sa Pagpapaunlad ng Kalakhang Maynila]] | established_title = Naitatag | established_date = 7 Nobyembre 1975<ref name="LawPhil">{{cite web|url=http://www.lawphil.net/statutes/presdecs/pd1975/pd_824_1975.html|title=Presidential Decree No. 824 November 7, 1975|website=lawphil.net|publisher=[[Arellano University|Arellano Law Foundation]]|accessdate=14 Enero 2014}}</ref> | parts_type = Binubuo ng | parts_style = para | p1 = {{Collapsible list | title = 16 na lungsod at<br />isang bayan | 1 = '''[[Manila]]''' | 2 = [[Caloocan]] | 3 = [[Las Piñas]] | 4 = [[Makati]] | 5 = [[Malabon]] | 6 = [[Mandaluyong]] | 7 = [[Marikina]] | 8 = [[Muntinlupa]] | 9 = [[Navotas]] | 10 = [[Parañaque]] | 11 = [[Pasay]] | 12 = [[Pasig]] | 13 = [[Lungsod Quezon]] | 14 = [[San Juan, Metro Manila|San Juan]] | 15 = [[Taguig]] | 16 = [[Valenzuela, Metro Manila|Valenzuela]] | 17 = [[Pateros]] }} | government_type = Kalakhang pamahalaan sa ilalim ng desentralisadong balangkas<ref>{{cite journal|last1=Manasan|first1=Rosario|last2=Mercado|first2=Ruben|title=Governance and Urban Development: Case Study of Metro Manila|journal=Philippine Institute for Development Studies Discussion Paper Series|date=Pebrero 1999|issue=99-03|url=https://dirp3.pids.gov.ph/ris/pdf/pidsdps9903.PDF|accessdate=15 Disyembre 2018|archive-date=16 Disyembre 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181216210904/https://dirp3.pids.gov.ph/ris/pdf/pidsdps9903.PDF|url-status=dead}}</ref> | governing_body = [[Pangasiwaan sa Pagpapaunlad ng Kalakhang Maynila]] | leader_party = [[Liberal Party (Philippines)|LP]] | leader_title = Tagapangulo | leader_name = [[Danilo Lim]] | leader_title1 = Konsehal ng kalakhan | leader_name1 = Konseho ng kalakhang Maynila | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 619.57 | area_land_km2 = | area_water_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 12877253 | population_as_of = {{PH wikidata|population_as_of}} | population_footnotes = {{PH census|2015}} | population_density_km2 = auto | population_metro = 24100000 (Hindi pagtitipon, lugar ng kalakhan) | population_metro_footnotes = <ref name="citypop-Aggs">{{cite web|url=http://citypopulation.de/world/Agglomerations.html|title=The Principal Agglomerations of the World|website=citypopulation.de|accessdate=8 Disyembre 2017}}</ref> | population_demonyms = Tagalog: Manileño(-a), Manilenyo(-a), Taga-Maynila<br />Ingles: Manilan;<br />Kastila: ''manilense'',{{efn-la|Ito ang orihinal na pagsasalin sa wiking Espanyol, at ginamit din ito ni José Rizal sa kanyang obra na ''El filibusterismo''.}} ''manileño''(-''a'') | postal_code_type = [[List of ZIP codes in the Philippines|ZIP code]] | postal_code = {{PH wikidata|postal_code}} | area_code = {{PH wikidata|area_code}} | area_code_type = {{areacodestyle}} | blank_name_sec1 = [[Gross Domestic Product|GDP]] (2020) | blank_info_sec1 = [[Philippine peso|₱]]5.8 trilyon<br />[[USD|$]]120.56 bilyon | blank1_name_sec1 = Bilis ng paglago | blank1_info_sec1 = {{increase}} (7.5%) | blank_name_sec2 = Palatandaan ng pagunlad ng mga mamamayan (HDI) | blank_info_sec2 = {{increase}} 0.837 ({{fontcolor|Darkgreen|Sobrang taas}}) | blank1_name_sec2 = Antas ng HDI | blank1_info_sec2 = Pangalawa (2015) | blank3_name_sec1 = Pulisya | blank3_info_sec1 = NCRPO | iso_code = {{PH wikidata|iso_code}} | website = {{Official URL}} | timezone = [[Philippine Standard Time|PST]] | utc_offset = +8 | footnotes = {{notelist-la}} }} Ang '''Kalakhang Maynila''' ({{langx|en|Metropolitan Manila}}), opisyal na itinalaga bilang '''Pambansang Punong Rehiyon '''<ref>{{Cite web|url=https://kwf.gov.ph/wp-content/uploads/2015/12/Mga-ng-Pangalan-Tanggapan-sa-Filipino2.pdf|title=Mga Pangalan ng Tanggapan ng Pamahalaan sa Filipino|last=|first=|date=2013|website=[[Komisyon sa Wikang Filipino]]|language=Filipino|archive-url=https://web.archive.org/web/20210923032240/https://kwf.gov.ph/wp-content/uploads/2015/12/Mga-ng-Pangalan-Tanggapan-sa-Filipino2.pdf|archive-date=23 September 2021|access-date=27 Marso 2018|url-status=dead}}</ref> ({{langx|en|National Capital Region}}), ay ang kabiserang [[Mga rehiyon ng Pilipinas|rehiyon]] at ang pinakamalaking [[kalakhang pook]] ng [[Pilipinas]]. Ito ay matatagpuan sa silangang ng [[Look ng Maynila]], at pinapagitnaan ng mga rehiyon ng [[Gitnang Luzon]] at ng [[Calabarzon]]. Binubuo ito ng 16 na lungsod: [[Maynila]]—ang kabisera ng bansa—[[Caloocan]], [[Las Pinas|Las Piñas]], [[Lungsod Quezon]], [[Makati]], [[Malabon]], [[Mandaluyong]], [[Marikina]], [[Muntinlupa]], [[Navotas]], [[Parañaque]], [[Pasay]], [[Pasig]], [[San Juan, Kalakhang Maynila|San Juan]], [[Taguig]], at [[Valenzuela]], pati na rin ang bayan ng [[Pateros]]. Ang rehiyon ay may sukat na {{convert|636.00|sqkm}} at may kabuuang populasyon na 14,001,751 ayon sa senso ng 2024. Ang rehiyon ay sentro ng kultura, ekonomiya, pangangalakal, edukasyon, lipunan, at politika ng [[Pilipinas]]. == Kasaysayan == {{See also|Kasaysayan ng Maynila}} {{Further|Kabisera ng Pilipinas}} {{multiple image | direction = horizontal | width = 150 | align = right | footer = Mapa ng lalawigan ng [[Maynila]] | image1 = Manila Province.jpg | alt1 = | caption1 = | image2 = | alt2 = | caption2 = }} === Kaharian ng Lusong === [[Talaksan:Map of Manila 1570.png|left|thumb|229x229px|Ang mapa ng sinaunang Maynila noong 1570. Ang bayan ng Maynila ay naka-kulay dilaw.]] Isang makasaysayang kaharian na kilala bilang [[Kaharian ng Maynila|Maynila]] ang kabilang sa mga teritoryo na minsang nasaklaw sa mga sinaunang kaharian. Kasama rin dito ang mga isla sa paligid ng [[Kaharian ng Maynila|Maynila]] at [[Bayan ng Tondo|Tondo]], ngunit may mas maliit na kaharian din katulad ng [[Malabon|Tambobong]], Taguig, Pateros, at ang pinagtibay na kaharian ng [[Cainta]]. === Panahon ng Kastila, Himagsikan at Panahon ng Amerikano === Naging kabisera ito ng kolonyal na Pilipinas, at ang [[Intramuros]] ay nagsilbi bilang sentro ng kapangyarihang kolonyal. Noong 1898, isinama ang lungsod ng [[Manila]] at 23 iba pang mga bayan. Ang [[Marikina|Mariquina]] ay nagsilbi ring kabisera ng Pilipinas mula 1898–1899, noong inilipat ang soberanya ng Pilipinas sa [[Estados Unidos]]. Noong 1901, ang lalawigan ng Maynila ay pinawalangbisa at halos lahat ng teritoryo nito ay inilipat sa noo'y bagong lalawigan ng [[Rizal]]. Mula pa noong panahong kolonyal ng mga Espanyol, ang Maynila ay itinuturing bilang isang orihinal na [[lungsod pandaigdig]]. Ang [[galeon ng Maynila]] ay ang pinaka-unang kilalang kalakalan na naglayag sa rutang pangkalakaran sa [[Karagatang Pasipiko]] sa loob ng 250 taon, na nagdadala sa Espanya ng mga karagamentong may luho, benepisyong pang-ekonomiya, at pagpapalit ng kultura. ==Heograpiya== [[Talaksan:Iss047e099713 lrg Manila.jpg|500x500px|thumb|center|Retratong satelayt ng Kalakhang Maynila na kinuha mula sa [[International Space Station]] noong Mayo 2016.]] [[Talaksan:Metro Manila view from Manila Bay - Makati and Pasay (Fort San Felipe, Cavite City; 2017-04-03).jpeg|thumb|Tanawin ng Kalakhang Maynila mula sa [[Moog ng San Felipe (Kabite)|Moog ng San Felipe]] sa [[Kabite]].]] Matatagpuan sa 14°40' H 121°3 S, ang Kalakhang Maynila ay nasa isang ''isthmus'' na naghahanggan sa [[Lawa ng Laguna]] sa timog silangan at sa [[Look ng Maynila]] sa kanluran. Ang pook metropolitan ay nasa malawak na kapatagan. Naghahanggan ang sakop nito sa [[Bulacan]] sa hilaga, sa lalawigan ng [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] sa silangan, sa [[Laguna (lalawigan)|Laguna]] sa timog at sa [[Kabite]] sa timog kanluran. Hinahati ng [[Ilog Pasig]] ang Kalakhang Maynila na nagdudugtong sa dalawang katubigan kinahahanggan nito sa kanluran at silangan. Pinakamaliit sa mga rehiyon ng Pilipinas ang Kalakhang Maynila, subalit pinakamatao at pinakamakapal ang [[populasyon]] nito. 636 kilometrong parisukat ang lawak nito at pinapaligiran ito ng mga lalawigan ng [[Bulacan]] sa hilaga, [[Rizal]] sa silangan, at [[Laguna]] at [[Cavite]] sa timog. Matatagpuan naman sa kanluran ng Kalakhang Maynila ang [[Look ng Maynila]] at sa timog-silangan naman ang [[Laguna de Bay]]. Dumadaloy sa gitna ng Kalakhang Maynila ang [[Ilog Pasig]] na siyang nagdudugtong [[Lawa ng Laguna|Laguna de Bay]] sa Look ng Maynila. Ang Kalakhang Maynila ay itinuturing ''swampy'' [[isthmus]] na may karaniwang elebasyon na 10 metro. Ang pangunahing anyong tubig ng Kalakhang Maynila ay ang [[Ilog Pasig]]; ito ang humahati sa isthmus ng Kalakhang Maynila. ==Klima== Ayon sa [[pagbubukod ng klima na Köppen]], ang Pambansang Punong Rehiyon ay may [[tropikong sabana na klima|tropikong basa at tuyo na klima]] at [[tropikong balaklaot na klima]]. Ang Kalakhang Maynila ay may maikling [[tagtuyo]] mula Enero hanggang Mayo, at may pagkahabang [[tag-ulan]] mula Hunyo hanggang Disyembre. {{-}} {| class="wikitable" style="font-size:90%;width:100%;border:0px;text-align:center;line-height:120%;" ! style="background: #99CCCC; color: #000080" height="17" |Buwan ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Enero ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Pebrero ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Marso ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Abril ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Mayo ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Hunyo ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Hulyo ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Agosto ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Setyembre ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Oktubre ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Nobyembre ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Disyembre ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Taon |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" |Katamtamang Mataas na Temperatura°C | style="color:#000000;" | 30 | style="color:#000000;" | 31 | style="color:#000000;" | 32 | style="color:#000000;" | 33 | style="color:#000000;" | 33 | style="color:#000000;" | 32 | style="color:#000000;" | 31 | style="color:#000000;" | 30 | style="color:#000000;" | 31 | style="color:#000000;" | 30 | style="color:#000000;" | 30 | style="color:#000000;" | 30 | style="color:#000000;" | 31 |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" height="16;" |Katamtaman Kababaan ng Temperatura°C (°F) | style="color:#000000;" | 21 | style="color:#000000;" | 22 | style="color:#000000;" | 22 | style="color:#000000;" | 24 | style="color:#000000;" | 25 | style="color:#000000;" | 25 | style="color:#000000;" | 24 | style="color:#000000;" | 23 | style="color:#000000;" | 23 | style="color:#000000;" | 23 | style="color:#000000;" | 23 | style="color:#000000;" | 22 | style="color:#000000;" | 23 |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" height="16;" |Ulan (cm) | style="color:#000000;" | 2 | style="color:#000000;" | 1 | style="color:#000000;" | 1 | style="color:#000000;" | 3 | style="color:#000000;" | 12 | style="color:#000000;" | 26 | style="color:#000000;" | 40 | style="color:#000000;" | 36 | style="color:#000000;" | 34 | style="color:#000000;" | 19 | style="color:#000000;" | 13 | style="color:#000000;" | 6 | style="color:#000000;" | 197 ==tropiko klima== *Tropiko ng Kancer klima *Tropiko Moonson klima ==hilagang hemispero== *22°Hilaga *4 °hilaga |- | colspan="14" style="text-align:center;font-size:90%;"|''Pinagkunan: [http://www.weatherbase.com/weather/weather.php3?s=092489&refer=&units=metric Weatherbase] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120307224333/http://www.weatherbase.com/weather/weather.php3?s=092489&refer=&units=metric |date=2012-03-07 }}'' |} ==Pamahalaan at politika== {{further|Mga paghahating pampangasiwaan ng Kalakhang Maynila}} ===Mga lungsod at bayan=== [[Talaksan:Metro Manila in the Philippines.png|thumb|Mapa ng Kalakhang Maynila.]] Ang labimpitong mga yunit ng lokal na pamahalaan ng Kalakhang Maynila ay administratibong kapantay sa mga lalawigan. Binubuo ang mga ito ng labing-anim na mga [[Mga lungsod ng Pilipinas#Klasipikasyon ng lungsod|malayang lungsod]] na iniuri bilang "mga lungsod na mataas na urbanisado", at isang malayang bayan: [[Pateros]]. {| class="wikitable sortable" style="margin:auto;text-align:right;font-size:95%;background-color:#FDFDFD;" ! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" | Lungsod {{small|o}}<br />bayan ! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" | Retrato ! scope="col" style="border-bottom:none;white-space:nowrap;" class="unsortable" colspan=2 | Populasyon {{small|(2015)}}{{PH census|2015}} ! scope="col" style="border-bottom:none;" colspan=2 | Lawak{{ref label|Area|a|none}} ! scope="col" style="border-bottom:none;" colspan=2 | Densidad ! scope="col" style="border-bottom:none;" | Petsa ng pagsapi bilang lungsod |- ! scope="col" style="border-top:none;" | ! scope="col" style="border-top:none;" | ! scope="col" style="border-top:none;" colspan=2 | ! scope="col" style="border-style:none none solid solid;" | km<sup>2</sup> ! scope="col" style="border-style:none solid solid none;white-space:nowrap;" class="unsortable" | sq mi ! scope="col" style="border-style:none none solid solid;" | /km<sup>2</sup> ! scope="col" style="border-style:none solid solid none;white-space:nowrap;" class="unsortable" | /sq mi ! scope="col" style="border-top:none;" | |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Caloocan]] | [[Talaksan:9526Complex Caloocan City Hall Landmarks 21.jpg|200px]] | {{percent and number|1,583,978|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|53.20|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|1,583,978/53.20|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1962 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Las Piñas]] | [[Talaksan:Barangay Talon Las Pinas City Aerial Photo.jpg|200px]] | {{percent and number|588,894|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|32.02|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|588,894/32.02|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1997 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Makati]] | [[Talaksan:Makaki skyline (from PUP Hasmin) (Magsaysay Boulevard, Santa Mesa, Manila)(2018-02-22).jpg|200px]] | {{percent and number|582,602|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|21.73|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|582,602/21.73|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1995 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Malabon]] | [[Talaksan:MalabnCityHallChurchjf0848 07.JPG|200px]] | {{percent and number|365,525|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|15.96|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|365,525/15.96|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 2001 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Mandaluyong]] | [[Talaksan:Laika ac Manila (6445259459).jpg|200px]] | {{percent and number|386,276|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|11.06|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|386,276/11.06|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1994 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Maynila]] | [[Talaksan:Manila downtown - Binondo, Quiapo, Quezon Bridge, Pasig River, Arroceros (close-up) (Manila)(2018-02-07).jpg|200px]] | {{percent and number|1,780,148|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|42.88|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|1,780,148/42.88|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1571 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Marikina]] | [[Talaksan:MarikinaRiverBankShoesjf9425 20.JPG|200px]] | {{percent and number|450,741|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|22.64|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|450,741/22.64|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1996 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Muntinlupa]] | [[Talaksan:Filiinvest Cityscape at night.jpg|200px]] | {{percent and number|504,509|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|41.67|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|504,509/41.67|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1995 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Navotas]] | [[Talaksan:PIC TEMP GEO 100917 0 (93).JPG|200px]] | {{percent and number|249,463|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|11.51|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|249,463/11.51|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 2007 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Parañaque]] | [[Talaksan:Coastal Road Aerial View.JPG|200px]] | {{percent and number|664,822|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|47.28|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|664,822/47.28|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1998 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Pasay]] | [[Talaksan:Pic geo photos - ph=mm=pasay=bay city skyline - aerial shot from cityland vito cruz -philippines--2015-0624--ls-.JPG|200px]] | {{percent and number|416,522|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|18.64|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|416,522/18.64|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1947 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Pasig]] | [[Talaksan:Mm-pasigortigas-aerial2012.jpg|center|frameless|201x201px]] | {{percent and number|755,300|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|31.46|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|755,300/31.46|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1995 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Pateros]] | [[Talaksan:Pateros overview.jpg|200px]] | {{percent and number|63,840|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|1.76|km2|abbr=values|disp=table}}{{ref label|PaterosArea|b|none}} | {{convert|{{sigfig|63,840/1.76|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | ''Hindi pa isang lungsod'' |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Lungsod Quezon]] | [[Talaksan:Quezon City skyline - South Triangle with TV towers (from Mezza 2) (Quezon City)(2018-05-12).jpg|200px]] | {{percent and number|2,936,116|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|165.33|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|2,936,116/165.33|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1939 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[San Juan, Kalakhang Maynila|San Juan]] | [[Talaksan:Wilson Street, Greenhills, San Juan City, Philippines - panoramio.jpg|200px]] | {{percent and number|122,180|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|5.87|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|122,180/5.87|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 2007 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Taguig]] | [[Talaksan:Bonifacio Global City - skyline shot from BSA Twin Towers Ortigas.jpg|200px]] | {{percent and number|804,915|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|45.18|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|804,915/45.18|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 2004 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Valenzuela]] | [[Talaksan:Birds-eye view of Marulas, Valenzuela City.jpg|200px]] | {{percent and number|620,422|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|45.75|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|620,422/45.75|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1998 |-class="sortbottom" ! scope="row" colspan=3 style="text-align:left;" | Kabuuan ! scope="col" style="text-align:right;" | 12,877,253 ! scope="col" style="text-align:right;" | 613.94 ! scope="col" style="text-align:right;" | {{convert|613.94|km2|disp=number|2}} ! scope="col" style="text-align:right;" | {{sigfig|12,877,253/613.94|2}} ! scope="col" style="text-align:right;" | {{convert|{{sigfig|12,877,253/613.94|2}}|PD/km2|disp=number}} ! scope="col" style="background-color:none;border-bottom:none | |-class="sortbottom" style="text-align:left;background-color:#F2F2F2;border-top:double grey;" | colspan=9 style="padding-left:1em;" | {{Ordered list | list_style_type=lower-alpha | {{note label|Area|a|none}}Ang mga bilang ng sukat ng lupain ay mula sa Philippine Institute of Volcanology and Seismology at Geoscience Australia.<ref>{{cite web|url=http://www.mbc.com.ph/engine/wp-content/uploads/2013/10/Solidum-Update-of-Earthquake-Hazards-and-Risk-Assessment-of-MMla-14Nov2013.pdf |title=An Update on the Earthquake Hazards and Risk Assessment of Greater Metropolitan Manila Area |publisher=[[Philippine Institute of Volcanology and Seismology]] |deadurl=no |date=November 14, 2013 |accessdate=May 16, 2016 }}{{dead link|date=June 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web |url=http://ndrrmc.gov.ph/attachments/article/1509/Component_5_Earthquake_Risk_Analysis_Technical%20Report_-_Final_Draft_by_GA_and_PHIVOLCS.pdf |title=Enhancing Risk Analysis Capacities for Flood, Tropical Cyclone Severe Wind and Earthquake for the Greater Metro Manila Area Component 5 – Earthquake Risk Analysis |publisher=[[Philippine Institute of Volcanology and Seismology]] and [[Geoscience Australia]] |deadurl=no |accessdate=May 16, 2016 |archive-date=Agosto 6, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160806150011/http://ndrrmc.gov.ph/attachments/article/1509/Component_5_Earthquake_Risk_Analysis_Technical%20Report_-_Final_Draft_by_GA_and_PHIVOLCS.pdf |url-status=dead }}</ref> <!-- <ref name="PSA-CitiesList">{{cite web|title=PSGC Interactive; List of Cities|url=http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listcity.asp|website=Philippine Statistics Authority|accessdate=4 April 2016}}</ref> --> | {{note label|PaterosArea|b|none}}Ang sukat ng lupain ng Pateros ay mula sa opisyal na websayt ng pamahalaan ng Munisipyo ng Pateros.<ref name="PaterosGovPH-LandUse">{{cite web|title=Land Use Classification|url=http://www.pateros.gov.ph/about_pateros/profile/land_use.asp|website=Municipality of Pateros|accessdate=7 April 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080915135633/http://www.pateros.gov.ph/about_pateros/profile/land_use.asp|archivedate=15 September 2008}}</ref> }} |} {{clear}} ===Mga distrito=== Hindi tulad ng ibang rehiyon na nahahati sa mga [[Mga lalawigan ng Pilipinas|lalawigan]], nahahati ang Kalakhang Maynila sa limang hindi administratibong distrito, na nakauri batay sa [[heograpiya]] nito gamit ang [[Ilog Pasig]] bilang reperensiya. Nabuo ang mga distritong ito noong 1976 ngunit walang lokal na [[pamahalaan]] o may kinatawan sa [[Kongreso ng Pilipinas|kongreso]], salungat sa mga lalawigan. Ginagamit ang mga distritong ito para sa layuning piskal at [[estadistika]]l. Nahahati ang mga lungsod at munisipyo sa Kalakhang Maynila sa apat na distrito, ang mga ito ang sumusunod: [[Talaksan:Districts of Metro Manila.svg|thumb|left|Mga distrito ng Kalakhang Maynila]] {{Mga distrito ng Kalakhang Maynila}} {{clear}} ==Ekonomiya== Ang Pambansang Punong Rehiyon ay bumuo ng 36% ng pambansang kita noong 2018.<ref>https://psa.gov.ph/grdp/grdp-id/138508. Philippine Statistics Authority.</ref> ==Lugar ng Libangan at Palatandaan== {{Empty section}} ==Transportasyon== {{main|Transportasyon sa Kalakhang Maynila}} {{see also|Metro Manila Dream Plan}} Ayon sa [[Land Transportation Franchising and Regulatory Board (Philippines)|Land Transportation Franchising and Regulatory Board]], ang pampublikong sakayan sa Kalakhang Maynila ay binubuo ng mga sumusunod: 46% ng mga tao ay lumilibot sa pamamagitan ng mga [[dyipni]], 32% sa pamamagitan ng mga pampribadong kotse, 14% sa pamamagitan ng bus, at 8% ay gumagamit ng sistemang [[daambakal]].<ref>{{cite web |url=http://www.rappler.com/nation/85871-jeepney-feeder-vehicle-transport-plan |title=Fixing traffic: Jeeps eyed as feeders to bus routes |author=Katerina Francisco |publisher=Rappler |date=5 Marso 2015 |accessdate=5 Marso 2015 }}</ref> Nakaalinsunod ang pagpapausbong ng transportasyon ng Kamaynilaan sa [[Metro Manila Dream Plan]], na binubuo ng pagpapatayo ng mga impraestruktura na tatagal hanggang 2030 at tumutugon sa mga usaping ukol sa trapiko, paggamit ng lupain, at kalikasan.<ref>{{cite web |url=http://www.jica.go.jp/philippine/english/office/topics/news/140902.html |title=JICA transport study lists strategies for congestion-free MM by 2030 |publisher=[[Japan International Cooperation Agency]] |date=2 Setyembre 2014 |accessdate=27 Marso 2015 |archive-date=2 Agosto 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150802043347/http://www.jica.go.jp/philippine/english/office/topics/news/140902.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://globalnation.inquirer.net/102377/japan-presents-57-b-dream-plan-to-solve-metro-congestion/ |title=Japan presents $57-B ‘dream plan’ to solve Metro congestion |author=Jerry E. Esplanada |publisher=''[[Philippine Daily Inquirer|INQUIRER.net]]'' |date=20 Abril 2014 |accessdate=27 Marso 2015 }}</ref> ===Mga daan at lansangan=== {{main|Talaan ng mga lansangan sa Kalakhang Maynila}} [[Talaksan:EDSA-Cubao - northbound to Timog (Quezon City)(2017-08-13).jpg|thumb|Tanawing panghimpapawid ng [[Abenida Epifanio de los Santos|EDSA]], ang pinakaabalang lansangan sa kalungsuran.]] [[Talaksan:NAIA Expressway.jpg|thumb|[[NAIA Expressway]], ang kauna-unahang mabilisang daanang pampaliparan sa kalakhan at sa bansa.]] Itinayo ang mga daan ng Kamaynilaan sa paligid ng [[Maynila|Lungsod ng Maynila]]. Ibinukod ang mga daan bilang mga lokal na daan, pambansang daan, o daang subdibisyon. Mayroong sampung daang radyal na lumalabas ng lungsod. Gayundin, mayroong limang daang palibot na bumubuo sa isang serye na mga bilugang hating-bilog na arko sa paligid ng Maynila. Ang mga daang palibot at daang radyal ay mga sistema ng nakakonektang daan at lansangan. Isang suliranin sa mga daang palibot ay mga nawawalang daan (''missing road links''). Ito ay mga daan na hindi pa itinatayo (sa ngayon) para magbigay-daan sa pagpapausbong dahil sa mabilisang urbanisasyon ng Kamaynilaan. Inilulutas na ng kalakhan ang suliraning ito sa pamamagitan ng pagtatayo ng mga nawawalang daan o sa pamamagitan ng pagtatayo ng mga daang nag-uugnay (''connector roads''). Isang mahalagang daang palibot ay ang [[Daang Palibot Blg. 4]] (o C-4), na binubuo ng Daang C-4 sa Navotas at Malabon, [[Daang Samson]] sa Caloocan, at [[EDSA]] (Abenida Epifanio de los Santos]]. Dumadaan ito sa mga lungsod ng Pasay, Makati, Mandaluyong, Lungsod Quezon, at Caloocan. Sinusundan ng [[Ikatlong Linya ng Sistema ng Metro Rail Transit ng Maynila|Linya 3 ng MRT]] ang pagkakalinya ng EDSA mula [[Abenida Taft]] sa Pasay hanggang [[Trinoma]] malapit sa sangandaan nito sa [[Abenida North]]. Ang [[Daang Palibot Blg. 5]], o mas-kilala bilang C-5, ay nagsisilbi sa mga nakatira malapit sa mga hangganang panrehiyon ng Kamaynilaan at nagsisibi ring alternatibong ruta para sa C-4. Ang pinakatanyag na daang radyal ay ang [[Daang Radyal Blg. 1]] (R-1), na binubuo ng [[Kalye Bonifacio]] (''Bonifacio Drive''), [[Bulebar Roxas]], at [[Manila–Cavite Expressway]] (o ''Coastal Road''). Inuugnay nito ang Kalakhang Maynila sa lalawigan ng [[Kabite]]. Ang mga iba pang kilalang daang radyal sa Kamaynilaan ay ang [[Daang Radyal Blg. 3]] (R-3), o ang [[South Luzon Expressway]] na nag-uugnay ng Kamaynilaan sa [[Laguna]]; [[Daang Radyal Blg. 6]], na binubuo ng [[Bulebar Ramon Magsaysay]], [[Bulebar Aurora]], at [[Lansangang Marikina–Infanta]] na dumadaan patungong [[Rizal]]; [[Daang Radyal Blg. 7]] (R-7), na nag-uugnay ng Maynila sa Lungsod Quezon at [[San Jose del Monte]], [[Bulacan]]; at [[Daang Radyal Blg. 8]] (R-8), o ang mga daan ng [[Abenida Bonifacio]] at [[North Luzon Expressway]] na nag-uugnay ng Kamaynilaan sa mga lalawigan sa hilaga tulad ng Bulacan at [[Pampanga]]. [[Talaksan:Padre Burgos Avenue - Route 150 marker with city hall clock tower (Ermita, Manila)(2017-06-12).jpg|thumb|Isang palatandaan ng [[Pambansang Ruta Blg. 150|N150]] sa [[Abenida Padre Burgos]]. Ang nasabing abenida ay isang bahagi ng nabanggit na ruta ng [[sistemang lansangambayan ng Pilipinas]].]] Ang sistemang daang radyal at palibot ay kasalukuyang pinapalitan ng isang [[Sistema ng lansangang bayan sa Pilipinas|bagong sistema ng nakabilang na lansangambayan]] na ipinapatupad ng [[Kagawaran ng Pagawaing Bayan at Lansangan (Pilipinas)|Kagawaran ng Pagawaing Bayan at Lansangan]] (DPWH), at kasalukuyang inilalagay ang mga bagong palatandaan sa pagpapatupad nito. Itinatanda ang mga mabilisang daanan ng mga bilang na may unlaping "E" (nangangahulugang "''expressway''" o mabilisang daanan). Itinakda naman ang mga pambansang lansangan ng mga bilang may isa hanggang tatlong tambilang, maliban lamang sa mga lansangang iniuri bilang mga pambansang daang tersiyaryo. Sa ngayon, tuluy-tuloy ang pagtatayo ng [[Metro Manila Skyway|Metro Manila Skyway Stage 3]] at ang [[NAIA Expressway|NAIA Expressway Phase 2]] na bahagi ng Metro Manila Dream Plan. Kabilang sa mga iba pang proyekto itinatayo ay ang pagpapaganda ng EDSA, pagtatayo ng Taft Avenue Flyover, at ang pagtatayo ng mga nawawalang daan para sa mga daang palibot circumferential roads (hal. ''Metro Manila Interchange Project Phase IV''). ===Mga sistemang daambakal=== {{update}} {{See also|Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila|Sistema ng Metro Rail Transit ng Maynila}} [[Talaksan:Metro Manila rail network.svg|thumb|Mapa ng sistema ng mga tren sa Kalakhang Maynila]] [[Talaksan:MRT-2 J. Ruiz Station.jpg|thumb|Ang [[Estasyong J. Ruiz ng LRT|Estasyon ng J. Ruiz]] ng [[Ikalawang Linya ng Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila|Linya 2]].]] May tatlong linyang daambakal ang Kalakhang Maynila, na pinangangasiwaan ng dalawang entidad. Ang&nbsp;[[Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila]] (LRTA) ay nagtatakbo ng&nbsp;[[Unang Linya ng Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila|Linya 1]] (Linyang&nbsp;Lunti) at [[Ikalawang Linya ng Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila|Linya 2]] (Linyang Bughaw). Sa kabilang banda, ang [[Sistema ng Metro Rail Transit ng Maynila]] ay nagtatakbo ng [[Ikatlong Linya ng Sistema ng Metro Rail Transit ng Maynila|Linya 3]] (Linyang Dilaw) na dumadaan sa [[EDSA]]. Ang Unang Linya ay may 560,000 bilang ng mga mananakay kada linggo.<ref name="LRT PPP">{{cite web |url=http://ppp.gov.ph/?p=7641 |title=Line 1 Cavite Extension and Operation & Maintenance |publisher=Public-Private Partnership Center |accessdate=24 Marso 2015 |archive-date=2015-03-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150316021231/http://ppp.gov.ph/?p=7641 |url-status=dead }}</ref> Noong Pebrero 2014, ang kabuuang bilang na 14.06 milyong pasahero ang gumamit ng Unang Linya habang 6.13 milyon naman ang gumamit ng Ikalawang Linya.<ref>{{cite web |url=http://newsinfo.inquirer.net/592927/did-you-know-lrt-1-and-2-ridership |title=Did you know: Lines 1 and 2 ridership |publisher=''[[Philippine Daily Inquirer|INQUIRER.net]]'' |author= Marielle Medina |accessdate=24 Marso 2015 }}</ref>&nbsp; Sa kasalukuyan, itinatayo ang&nbsp;[[Ikapitong Linya ng Metro Rail Transit ng Maynila]] (Linyang Pula). Pag-nakumpleto, uugnayin nito&nbsp;ang Kalakhang Maynila sa lalawigan ng [[Bulacan]]. Bukod pa riyan, isang ''common station'' na mag-uugnay ng Unang Linya, Ikatlong Linya, at Ikapitong Linya ay nakapanukala, subalit ang pagtatayo nito ay hinahadlangan ng [[burukrasya]] sa [[Kagawaran ng Transportasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Transportasyon]] (DOTr), mahigpit na alitan sa korporasyon, at mga usapin ukol sa ipinapanukalang lokasyon nito.<ref>{{cite web |url=http://www.mb.com.ph/common-station-at-sm-north-edsa-pushed-for-lrt1-mrt3-and-mrt7/ |title=Common station at SM North EDSA pushed for LRT1, MRT3, and MRT7 |publisher=''[[Manila Bulletin]]'' |author= Kris Bayos |date=4 Pebrero 2015 |accessdate=24 Marso 2015}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.rappler.com/business/industries/175-real-estate/60529-sm-ayala-mrt-lrt-common-station |title=Why SM is after the MRT-LRT common station |publisher=''Rappler'' |author= Judith Balea |date=14 Hunyo 2014 |accessdate=26 Marso 2015}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.rappler.com/business/industries/208-infrastructure/75267-sm-north-common-station |title=DOTC eyeing another LRT-MRT common station |publisher=''Rappler'' |author= Mick Basa |date=20 Nobyembre 2014 |accessdate=26 Marso 2015}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.gmanetwork.com/news/story/372930/economy/companies/sc-stops-dotc-lrta-from-building-mrt-lrt-common-station-in-front-of-trinoma |title=SC stops DOTC, LRTA from building common station in front of Trinoma |publisher=''[[GMA News and Public Affairs|GMA News]]'' |author= Danessa O. Rivera |date=1 Agosto 2014 |accessdate=26 Marso 2015}}</ref> Ipinanukala na ipapahaba ang Linya 1 papuntang&nbsp;[[Bacoor]] sa lalawigan ng [[Kabite]].<ref name="LRT PPP" /> Isang ikalawang pagpapahaba, ang&nbsp;[[Ika-anim na Linya ng Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila]], ang mag-uugnay ng Bacoor sa [[Dasmarinas]] sa kahabaan ng [[Lansangang Aguinaldo]]. Sa ngayon, itinatayo ang Silangang Ekstensyon ng Linya 2. Ang silangang ekstensyon na ito ang mag-uugnay ng Kalakhang Maynila sa lalawigan ng [[Rizal]]. Ipapahabain rin ito pakanluran sa hinaharap, at dahil diyan mas-dadami ang ugnayan sa mga lugar ng Divisoria at Pier 4 at ang [[Pantalan ng Maynila]]. Ang&nbsp;[[Pambansang Daambakal ng Pilipinas]] (PNR) ay nagpapatakbo ng isang serbisyong riles pang-komyuter sa Kalakhang Maynila na tinatawag na [[PNR Metro South Commuter]]. Ang [[Estasyong daangbakal ng Tutuban|pangunahing estasyong terminal]] nito ay matatagpuan sa Tutuban sa [[Tondo, Maynila|Tondo]]. Kapag nakumpleto na ang kanlurang karugtong ng Linya 2, ang Tutuban ay magiging pinaka-maabalang [[estasyong palitan]] sa buong kalakhan, na may dagdag na isa pang 400,000 tao mula sa kasalukuyang 1 milyong tao na pumupuntang Tutuban Center.<ref>{{cite web |url=http://www.abs-cbnnews.com/business/03/20/15/tutuban-center-may-becom≤e-manilas-busiest-transfer-station |title=Tutuban Center may become Manila's busiest transfer station |publisher=ABS-CBN News |accessdate=21 Marso 2015 }}{{Dead link|date=Mayo 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ===Himpapawid=== Ang [[Paliparang Pandaigdig ng Ninoy Aquino]] (NAIA) na matatagpuan sa mga lungsod ng [[Pasay]] at [[Parañaque]] ay ang primerang pasukan sa Kalakhang Maynila. Ito lamang ang paliparan na naglilingkod sa rehiyon at ito ang pinaka-abalang paliparan sa bansa.<ref>{{cite web |url=http://www.interaksyon.com/business/36428/naia-is-philippines-busiest-airport---nscb |title=NAIA is Philippines' busiest airport - NSCB |publisher=InterAksyon.com |author=Darwin G. Amojelar |date=03 Hulyo&nbsp;2012&nbsp; |accessdate=29 Hunyo 2013 |archive-date=2013-02-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130215103448/http://www.interaksyon.com/business/36428/naia-is-philippines-busiest-airport---nscb |url-status=dead }}</ref> Ang Paliparang Pandaigdig ng Ninoy Aquino ay nahahati sa mga apat na terminal: ang Terminal 1, ang Terminal 2 na ekslusibong ginagamit ng [[Philippine Airlines]], ang Terminal 3 na pinakabago at pinakamalaki sa NAIA komplex, at ang Terminal 4 na kilala rin bilang Manila Domestic Passenger Terminal. Ang isa pang paliparan na naglilingkod sa Kalakhang Maynila ay ang [[Paliparang Pandaigdig ng Clark]] na matatagpuan sa [[Angeles]], [[Pampanga]]. ===Ferry=== [[Talaksan:Blessing of New Ferry Boat - January 25, 2016.jpg|thumb|Isang bangka ng Pasig River Ferry Service.]] Ang [[Pasig River Ferry Service]] na pinapatakbo ng [[Pangasiwaan sa Pagpapaunlad ng Kalakhang Maynila|MMDA]] ay ang [[Ferry|sistemang shuttle na lantsang pantawid]] ng Kalakhang Maynila. Dumadaan ito sa [[Ilog Pasig]] mula Plaza Mexico sa [[Intramuros]] hanggang Barangay Pinagbuhatan sa [[Pasig]]. Bagamat itinuturi itong [[ferry]], mas-kahawig nito ang isang [[taksi na pantubig]]. Ito ay may labimpitong (17) estasyon, subalit labing-apat (14) lamang ang gumagana. ==Demograpiko== {{Philippine Census | title=Populasyon ng<br>Pambansang Punong Rehiyon | 1903= | 1918= | 1939= | 1948= | 1960= | 1970= | 1975= | 1980= 5925884 | 1990= 7948392 | 1995= 9454040 | 2000= 9932560 | 2007= 11553427 | 2010= 11855975 | 2015= 12877253 | footnote=Sanggunian: Philippine Statistics Authority<ref name="MetroManilaCensus">{{cite web |url=http://www.census.gov.ph/data/census2007/index.html |title=Final Results - 2007 Census of Population |publisher=Census Bureau of the Philippines |accessdate=29-03-10 |archive-date=2008-11-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081120024509/http://www.census.gov.ph/data/census2007/index.html |url-status=dead }}</ref><ref name="2010 Census">{{cite web|url=http://www.census.gov.ph/data/sectordata/2010/2010CPH_ncr.pdf|title=2010 Census of Population and Housing: National Capital Region|publisher=National Statistics Office of the Republic of the Philippines|accessdate=6 April 2012|archive-date=25 June 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120625152554/http://www.census.gov.ph/data/sectordata/2010/2010CPH_ncr.pdf|url-status=dead}}</ref><ref name="NCR PDF Census">{{cite web|url=http://www.census.gov.ph/sites/default/files/attachments/hsd/pressrelease/National%20Capital%20Region.pdf|title=National Capital Region. Total Population by Province, City, Municipality and Barangay: as of May 1, 2010|publisher=National Statistics Office of the Philippines|accessdate=22 December 2012|archive-date=15 November 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121115103152/http://www.census.gov.ph/sites/default/files/attachments/hsd/pressrelease/National%20Capital%20Region.pdf|url-status=dead}}</ref>{{Reperensiya ng Pilipinong Senso|2015}}}} Ang Pambansang Punong Rehiyon ay may populasyon na {{nts|12877253}}, ayon sa pambansang senso 2015. Ang kabuuang pook-urban (''urban area''), na binubuo ng pinagsamang pook-urban na tumutukoy sa tuluy-tuloy na paglawak ng urbanisasyon ng Kamaynilaan patungong [[Bulacan]], [[Kabite]], [[Laguna]], [[Rizal]], at [[Batangas]] ay may populasyon na {{nts|24123000}}.<ref name="Demographia">{{cite book|author1=Demographia|title=Demographia World Urban Areas|date=January 2015|edition=11th|url=http://www.demographia.com/db-worldua.pdf|accessdate=2 March 2015}}</ref> Ito ang pinakamataong rehiyon sa Pilipinas, ang ikapitong pinakamataong kalakhan sa Asya, at ang ikatlong pinakamataong pook-urban sa buong mundo. Ang mga pinakamataong lungsod sa Kamaynilaan ay [[Lungsod Quezon]] (2,936,116), [[Maynila]] (1,780,148), [[Caloocan]] (1,583,978), [[Taguig]] (804,915), [[Pasig]] (755,300), [[Parañaque]] (665,822), [[Valenzuela]] (620,422), [[Las Piñas]] (588,894), [[Makati]] (582,602), at [[Muntinlupa]] (504,509). ===Mga ''slum''=== Noong 2014, tinatayang may apat na milyong mga tumitira sa mga ''[[slum]]'' sa Kalakhang Maynila. Isang pangunahing suliranin sa mga lungsod ng Kalakhang Maynila ang kawalan ng tirahan.<ref>{{cite web|url=http://www.newstatesman.com/world-affairs/2014/09/slums-manila-inequality-so-bad-worst-have-no-chance-protest |title=In the slums of Manila, inequality is so bad that the worst off have no chance to protest |author=Paul Roy |publisher=''The [[New Statesman]]'' |date=18 September 2014 |access-date=4 Nobyembre 2016}}</ref> ==Edukasyon== {{Empty section}} ==Kalusugan== {{Empty section}} ==Seguridad at Pulisya== {{Empty section}} ==Palingkurang-bayan== ===Kuryente=== {{Empty section}} ===Tubig=== {{Empty section}} ===Komunikasyon=== {{Empty section}} ===Pamamahala ng mga Basura=== {{Empty section}} ==Tingnan din== *[[Heograpiya ng Pilipinas]] *[[Mga rehiyon sa Pilipinas]] *[[Pilipinas]] ==Sanggunian== {{reflist}} {{Metro Manila}} {{Rehiyon ng Pilipinas}} {{Philippines political divisions}} {{Mga_kalakhang_pook_ng_Pilipinas}} [[Kategorya:Mga kalakhang pook ng Pilipinas|Maynila]] [[Kategorya:Rehiyon ng Pilipinas|Kalakhang Maynila]] [[Kategorya:Luzon]] ikoi0uzdrynt6m12ook4273p0fmvjkf 2219978 2219976 2026-08-10T12:42:58Z ~2026-44002-34 165130 /* Klima */ update info 2026 2219978 wikitext text/x-wiki {{About|kalakhang kabisera ng Pilipinas|kabiserang lungsod|Maynila|ibang paggamit|Maynila (paglilinaw)}} {{infobox settlement | name = Kalakhang Maynilà<br />''Metro Manila'' | official_name = Pambansang Punong Rehiyon<br />''National Capital Region (NCR)'' | native_name = ᜃᜎᜃ᜔ᜑᜅ᜔ ᜋᜌ᜔ᜈᜒᜎ | native_name_lang = tl | other_name = Kamaynilaan | settlement_type = [[Kalakhang pook|Kalakhan]] at [[Mga rehiyon ng Pilipinas|Rehiyon]] | image_skyline = {{multiple image | perrow = 1/2/2/2 | border = infobox | total_width = 300 | caption_align = center | image1 = Makati City Lights (Jopet Sy) - Flickr.jpg | alt1 = Makati CBD | caption1 = [[Makati Central Business District]] | image2 = Quezon Monument in Quezon Memorial.jpg | alt2 = Quezon Memorial Shrine | caption2 = [[Quezon Memorial Shrine]] | image3 = Rizal Monument (Manila, 2024).jpg | alt3 = Rizal Park known as Luneta Park | caption3 = [[Liwasang Rizal]] | image4 = BGC - BHS Central Jan 8 2025.jpg | alt4 = Bonifacio High Street | caption4 = Bonifacio High Street | image5 = Ortigas Center (Met. Manila) - Flickr.jpg | alt5 = Ortigas Center at night | caption5 = [[Sentrong Ortigas]] | image6 = Museo Nacional de Bellas Artes, Manila, Filipinas, 2023-08-27, DD 51.jpg | alt6 = National Museum of Fine Arts | caption6 = [[Pambansang Museo ng Sining]] | image7 = View of Pasay City at SM Mall of Asia.tif | alt7 = SM Mall of Asia | caption7 = [[SM Mall of Asia]] | image8 = Bonifacio Monument (Guillermo Tolentino).jpg | alt8 = Monumento | caption8 = [[Bonifacio Monument]] | image9 = 400 Year old Beauty.jpg | alt9 = University of Santo Tomas facade | caption9 = [[Unibersidad ng Santo Tomas]] }} | image_caption = | image_flag = | image_seal = | image_shield = | image_map = {{PH wikidata|image_map}} | map_caption = Lokasyon sa Pilipinas | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | coordinates = {{coord|3=region:PH_type:adm2nd_source:GNS|display=inline,title}} | subdivision_type = Bansa | subdivision_name = {{PHL}} | subdivision_type1 = Nangangasiwang entidad | subdivision_name1 = [[Pangasiwaan sa Pagpapaunlad ng Kalakhang Maynila]] | established_title = Naitatag | established_date = 7 Nobyembre 1975<ref name="LawPhil">{{cite web|url=http://www.lawphil.net/statutes/presdecs/pd1975/pd_824_1975.html|title=Presidential Decree No. 824 November 7, 1975|website=lawphil.net|publisher=[[Arellano University|Arellano Law Foundation]]|accessdate=14 Enero 2014}}</ref> | parts_type = Binubuo ng | parts_style = para | p1 = {{Collapsible list | title = 16 na lungsod at<br />isang bayan | 1 = '''[[Manila]]''' | 2 = [[Caloocan]] | 3 = [[Las Piñas]] | 4 = [[Makati]] | 5 = [[Malabon]] | 6 = [[Mandaluyong]] | 7 = [[Marikina]] | 8 = [[Muntinlupa]] | 9 = [[Navotas]] | 10 = [[Parañaque]] | 11 = [[Pasay]] | 12 = [[Pasig]] | 13 = [[Lungsod Quezon]] | 14 = [[San Juan, Metro Manila|San Juan]] | 15 = [[Taguig]] | 16 = [[Valenzuela, Metro Manila|Valenzuela]] | 17 = [[Pateros]] }} | government_type = Kalakhang pamahalaan sa ilalim ng desentralisadong balangkas<ref>{{cite journal|last1=Manasan|first1=Rosario|last2=Mercado|first2=Ruben|title=Governance and Urban Development: Case Study of Metro Manila|journal=Philippine Institute for Development Studies Discussion Paper Series|date=Pebrero 1999|issue=99-03|url=https://dirp3.pids.gov.ph/ris/pdf/pidsdps9903.PDF|accessdate=15 Disyembre 2018|archive-date=16 Disyembre 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181216210904/https://dirp3.pids.gov.ph/ris/pdf/pidsdps9903.PDF|url-status=dead}}</ref> | governing_body = [[Pangasiwaan sa Pagpapaunlad ng Kalakhang Maynila]] | leader_party = [[Liberal Party (Philippines)|LP]] | leader_title = Tagapangulo | leader_name = [[Danilo Lim]] | leader_title1 = Konsehal ng kalakhan | leader_name1 = Konseho ng kalakhang Maynila | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 619.57 | area_land_km2 = | area_water_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 12877253 | population_as_of = {{PH wikidata|population_as_of}} | population_footnotes = {{PH census|2015}} | population_density_km2 = auto | population_metro = 24100000 (Hindi pagtitipon, lugar ng kalakhan) | population_metro_footnotes = <ref name="citypop-Aggs">{{cite web|url=http://citypopulation.de/world/Agglomerations.html|title=The Principal Agglomerations of the World|website=citypopulation.de|accessdate=8 Disyembre 2017}}</ref> | population_demonyms = Tagalog: Manileño(-a), Manilenyo(-a), Taga-Maynila<br />Ingles: Manilan;<br />Kastila: ''manilense'',{{efn-la|Ito ang orihinal na pagsasalin sa wiking Espanyol, at ginamit din ito ni José Rizal sa kanyang obra na ''El filibusterismo''.}} ''manileño''(-''a'') | postal_code_type = [[List of ZIP codes in the Philippines|ZIP code]] | postal_code = {{PH wikidata|postal_code}} | area_code = {{PH wikidata|area_code}} | area_code_type = {{areacodestyle}} | blank_name_sec1 = [[Gross Domestic Product|GDP]] (2020) | blank_info_sec1 = [[Philippine peso|₱]]5.8 trilyon<br />[[USD|$]]120.56 bilyon | blank1_name_sec1 = Bilis ng paglago | blank1_info_sec1 = {{increase}} (7.5%) | blank_name_sec2 = Palatandaan ng pagunlad ng mga mamamayan (HDI) | blank_info_sec2 = {{increase}} 0.837 ({{fontcolor|Darkgreen|Sobrang taas}}) | blank1_name_sec2 = Antas ng HDI | blank1_info_sec2 = Pangalawa (2015) | blank3_name_sec1 = Pulisya | blank3_info_sec1 = NCRPO | iso_code = {{PH wikidata|iso_code}} | website = {{Official URL}} | timezone = [[Philippine Standard Time|PST]] | utc_offset = +8 | footnotes = {{notelist-la}} }} Ang '''Kalakhang Maynila''' ({{langx|en|Metropolitan Manila}}), opisyal na itinalaga bilang '''Pambansang Punong Rehiyon '''<ref>{{Cite web|url=https://kwf.gov.ph/wp-content/uploads/2015/12/Mga-ng-Pangalan-Tanggapan-sa-Filipino2.pdf|title=Mga Pangalan ng Tanggapan ng Pamahalaan sa Filipino|last=|first=|date=2013|website=[[Komisyon sa Wikang Filipino]]|language=Filipino|archive-url=https://web.archive.org/web/20210923032240/https://kwf.gov.ph/wp-content/uploads/2015/12/Mga-ng-Pangalan-Tanggapan-sa-Filipino2.pdf|archive-date=23 September 2021|access-date=27 Marso 2018|url-status=dead}}</ref> ({{langx|en|National Capital Region}}), ay ang kabiserang [[Mga rehiyon ng Pilipinas|rehiyon]] at ang pinakamalaking [[kalakhang pook]] ng [[Pilipinas]]. Ito ay matatagpuan sa silangang ng [[Look ng Maynila]], at pinapagitnaan ng mga rehiyon ng [[Gitnang Luzon]] at ng [[Calabarzon]]. Binubuo ito ng 16 na lungsod: [[Maynila]]—ang kabisera ng bansa—[[Caloocan]], [[Las Pinas|Las Piñas]], [[Lungsod Quezon]], [[Makati]], [[Malabon]], [[Mandaluyong]], [[Marikina]], [[Muntinlupa]], [[Navotas]], [[Parañaque]], [[Pasay]], [[Pasig]], [[San Juan, Kalakhang Maynila|San Juan]], [[Taguig]], at [[Valenzuela]], pati na rin ang bayan ng [[Pateros]]. Ang rehiyon ay may sukat na {{convert|636.00|sqkm}} at may kabuuang populasyon na 14,001,751 ayon sa senso ng 2024. Ang rehiyon ay sentro ng kultura, ekonomiya, pangangalakal, edukasyon, lipunan, at politika ng [[Pilipinas]]. == Kasaysayan == {{See also|Kasaysayan ng Maynila}} {{Further|Kabisera ng Pilipinas}} {{multiple image | direction = horizontal | width = 150 | align = right | footer = Mapa ng lalawigan ng [[Maynila]] | image1 = Manila Province.jpg | alt1 = | caption1 = | image2 = | alt2 = | caption2 = }} === Kaharian ng Lusong === [[Talaksan:Map of Manila 1570.png|left|thumb|229x229px|Ang mapa ng sinaunang Maynila noong 1570. Ang bayan ng Maynila ay naka-kulay dilaw.]] Isang makasaysayang kaharian na kilala bilang [[Kaharian ng Maynila|Maynila]] ang kabilang sa mga teritoryo na minsang nasaklaw sa mga sinaunang kaharian. Kasama rin dito ang mga isla sa paligid ng [[Kaharian ng Maynila|Maynila]] at [[Bayan ng Tondo|Tondo]], ngunit may mas maliit na kaharian din katulad ng [[Malabon|Tambobong]], Taguig, Pateros, at ang pinagtibay na kaharian ng [[Cainta]]. === Panahon ng Kastila, Himagsikan at Panahon ng Amerikano === Naging kabisera ito ng kolonyal na Pilipinas, at ang [[Intramuros]] ay nagsilbi bilang sentro ng kapangyarihang kolonyal. Noong 1898, isinama ang lungsod ng [[Manila]] at 23 iba pang mga bayan. Ang [[Marikina|Mariquina]] ay nagsilbi ring kabisera ng Pilipinas mula 1898–1899, noong inilipat ang soberanya ng Pilipinas sa [[Estados Unidos]]. Noong 1901, ang lalawigan ng Maynila ay pinawalangbisa at halos lahat ng teritoryo nito ay inilipat sa noo'y bagong lalawigan ng [[Rizal]]. Mula pa noong panahong kolonyal ng mga Espanyol, ang Maynila ay itinuturing bilang isang orihinal na [[lungsod pandaigdig]]. Ang [[galeon ng Maynila]] ay ang pinaka-unang kilalang kalakalan na naglayag sa rutang pangkalakaran sa [[Karagatang Pasipiko]] sa loob ng 250 taon, na nagdadala sa Espanya ng mga karagamentong may luho, benepisyong pang-ekonomiya, at pagpapalit ng kultura. ==Heograpiya== [[Talaksan:Iss047e099713 lrg Manila.jpg|500x500px|thumb|center|Retratong satelayt ng Kalakhang Maynila na kinuha mula sa [[International Space Station]] noong Mayo 2016.]] [[Talaksan:Metro Manila view from Manila Bay - Makati and Pasay (Fort San Felipe, Cavite City; 2017-04-03).jpeg|thumb|Tanawin ng Kalakhang Maynila mula sa [[Moog ng San Felipe (Kabite)|Moog ng San Felipe]] sa [[Kabite]].]] Matatagpuan sa 14°40' H 121°3 S, ang Kalakhang Maynila ay nasa isang ''isthmus'' na naghahanggan sa [[Lawa ng Laguna]] sa timog silangan at sa [[Look ng Maynila]] sa kanluran. Ang pook metropolitan ay nasa malawak na kapatagan. Naghahanggan ang sakop nito sa [[Bulacan]] sa hilaga, sa lalawigan ng [[Rizal (lalawigan)|Rizal]] sa silangan, sa [[Laguna (lalawigan)|Laguna]] sa timog at sa [[Kabite]] sa timog kanluran. Hinahati ng [[Ilog Pasig]] ang Kalakhang Maynila na nagdudugtong sa dalawang katubigan kinahahanggan nito sa kanluran at silangan. Pinakamaliit sa mga rehiyon ng Pilipinas ang Kalakhang Maynila, subalit pinakamatao at pinakamakapal ang [[populasyon]] nito. 636 kilometrong parisukat ang lawak nito at pinapaligiran ito ng mga lalawigan ng [[Bulacan]] sa hilaga, [[Rizal]] sa silangan, at [[Laguna]] at [[Cavite]] sa timog. Matatagpuan naman sa kanluran ng Kalakhang Maynila ang [[Look ng Maynila]] at sa timog-silangan naman ang [[Laguna de Bay]]. Dumadaloy sa gitna ng Kalakhang Maynila ang [[Ilog Pasig]] na siyang nagdudugtong [[Lawa ng Laguna|Laguna de Bay]] sa Look ng Maynila. Ang Kalakhang Maynila ay itinuturing ''swampy'' [[isthmus]] na may karaniwang elebasyon na 10 metro. Ang pangunahing anyong tubig ng Kalakhang Maynila ay ang [[Ilog Pasig]]; ito ang humahati sa isthmus ng Kalakhang Maynila. ==Klima== Ayon sa [[pagbubukod ng klima na Köppen]], ang Pambansang Punong Rehiyon ay may [[tropikong ng Kancer at [[Tropiko Habagat na klima]]. Ang Kalakhang Maynila ay may [[tagtuyo]] mula Enero hanggang Hunyo, at may maikling [[tag-ulan]] mula July September October November December [[update 2026 artikulo]] {{-}} {| class="wikitable" style="font-size:90%;width:100%;border:0px;text-align:center;line-height:120%;" ! style="background: #99CCCC; color: #000080" height="17" |Buwan ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Enero ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Pebrero ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Marso ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Abril ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Mayo ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Hunyo ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Hulyo ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Agosto ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Setyembre ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Oktubre ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Nobyembre ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Disyembre ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" | Taon |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" |Katamtamang Mataas na Temperatura°C | style="color:#000000;" | 30 | style="color:#000000;" | 31 | style="color:#000000;" | 32 | style="color:#000000;" | 33 | style="color:#000000;" | 33 | style="color:#000000;" | 32 | style="color:#000000;" | 31 | style="color:#000000;" | 30 | style="color:#000000;" | 31 | style="color:#000000;" | 30 | style="color:#000000;" | 30 | style="color:#000000;" | 30 | style="color:#000000;" | 31 |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" height="16;" |Katamtaman Kababaan ng Temperatura°C (°F) | style="color:#000000;" | 21 | style="color:#000000;" | 22 | style="color:#000000;" | 22 | style="color:#000000;" | 24 | style="color:#000000;" | 25 | style="color:#000000;" | 25 | style="color:#000000;" | 24 | style="color:#000000;" | 23 | style="color:#000000;" | 23 | style="color:#000000;" | 23 | style="color:#000000;" | 23 | style="color:#000000;" | 22 | style="color:#000000;" | 23 |- ! style="background: #99CCCC; color:#000080;" height="16;" |Ulan (cm) | style="color:#000000;" | 2 | style="color:#000000;" | 1 | style="color:#000000;" | 1 | style="color:#000000;" | 3 | style="color:#000000;" | 12 | style="color:#000000;" | 26 | style="color:#000000;" | 40 | style="color:#000000;" | 36 | style="color:#000000;" | 34 | style="color:#000000;" | 19 | style="color:#000000;" | 13 | style="color:#000000;" | 6 | style="color:#000000;" | 197 ==tropiko klima== *Tropiko ng Kancer klima *Tropiko Moonson klima ==hilagang hemispero== *22°Hilaga *4 °hilaga |- | colspan="14" style="text-align:center;font-size:90%;"|''Pinagkunan: [http://www.weatherbase.com/weather/weather.php3?s=092489&refer=&units=metric Weatherbase] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120307224333/http://www.weatherbase.com/weather/weather.php3?s=092489&refer=&units=metric |date=2012-03-07 }}'' |} ==Pamahalaan at politika== {{further|Mga paghahating pampangasiwaan ng Kalakhang Maynila}} ===Mga lungsod at bayan=== [[Talaksan:Metro Manila in the Philippines.png|thumb|Mapa ng Kalakhang Maynila.]] Ang labimpitong mga yunit ng lokal na pamahalaan ng Kalakhang Maynila ay administratibong kapantay sa mga lalawigan. Binubuo ang mga ito ng labing-anim na mga [[Mga lungsod ng Pilipinas#Klasipikasyon ng lungsod|malayang lungsod]] na iniuri bilang "mga lungsod na mataas na urbanisado", at isang malayang bayan: [[Pateros]]. {| class="wikitable sortable" style="margin:auto;text-align:right;font-size:95%;background-color:#FDFDFD;" ! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" | Lungsod {{small|o}}<br />bayan ! scope="col" style="border-bottom:none;" class="unsortable" | Retrato ! scope="col" style="border-bottom:none;white-space:nowrap;" class="unsortable" colspan=2 | Populasyon {{small|(2015)}}{{PH census|2015}} ! scope="col" style="border-bottom:none;" colspan=2 | Lawak{{ref label|Area|a|none}} ! scope="col" style="border-bottom:none;" colspan=2 | Densidad ! scope="col" style="border-bottom:none;" | Petsa ng pagsapi bilang lungsod |- ! scope="col" style="border-top:none;" | ! scope="col" style="border-top:none;" | ! scope="col" style="border-top:none;" colspan=2 | ! scope="col" style="border-style:none none solid solid;" | km<sup>2</sup> ! scope="col" style="border-style:none solid solid none;white-space:nowrap;" class="unsortable" | sq mi ! scope="col" style="border-style:none none solid solid;" | /km<sup>2</sup> ! scope="col" style="border-style:none solid solid none;white-space:nowrap;" class="unsortable" | /sq mi ! scope="col" style="border-top:none;" | |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Caloocan]] | [[Talaksan:9526Complex Caloocan City Hall Landmarks 21.jpg|200px]] | {{percent and number|1,583,978|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|53.20|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|1,583,978/53.20|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1962 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Las Piñas]] | [[Talaksan:Barangay Talon Las Pinas City Aerial Photo.jpg|200px]] | {{percent and number|588,894|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|32.02|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|588,894/32.02|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1997 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Makati]] | [[Talaksan:Makaki skyline (from PUP Hasmin) (Magsaysay Boulevard, Santa Mesa, Manila)(2018-02-22).jpg|200px]] | {{percent and number|582,602|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|21.73|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|582,602/21.73|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1995 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Malabon]] | [[Talaksan:MalabnCityHallChurchjf0848 07.JPG|200px]] | {{percent and number|365,525|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|15.96|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|365,525/15.96|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 2001 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Mandaluyong]] | [[Talaksan:Laika ac Manila (6445259459).jpg|200px]] | {{percent and number|386,276|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|11.06|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|386,276/11.06|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1994 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Maynila]] | [[Talaksan:Manila downtown - Binondo, Quiapo, Quezon Bridge, Pasig River, Arroceros (close-up) (Manila)(2018-02-07).jpg|200px]] | {{percent and number|1,780,148|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|42.88|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|1,780,148/42.88|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1571 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Marikina]] | [[Talaksan:MarikinaRiverBankShoesjf9425 20.JPG|200px]] | {{percent and number|450,741|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|22.64|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|450,741/22.64|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1996 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Muntinlupa]] | [[Talaksan:Filiinvest Cityscape at night.jpg|200px]] | {{percent and number|504,509|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|41.67|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|504,509/41.67|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1995 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Navotas]] | [[Talaksan:PIC TEMP GEO 100917 0 (93).JPG|200px]] | {{percent and number|249,463|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|11.51|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|249,463/11.51|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 2007 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Parañaque]] | [[Talaksan:Coastal Road Aerial View.JPG|200px]] | {{percent and number|664,822|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|47.28|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|664,822/47.28|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1998 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Pasay]] | [[Talaksan:Pic geo photos - ph=mm=pasay=bay city skyline - aerial shot from cityland vito cruz -philippines--2015-0624--ls-.JPG|200px]] | {{percent and number|416,522|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|18.64|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|416,522/18.64|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1947 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Pasig]] | [[Talaksan:Mm-pasigortigas-aerial2012.jpg|center|frameless|201x201px]] | {{percent and number|755,300|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|31.46|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|755,300/31.46|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1995 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Pateros]] | [[Talaksan:Pateros overview.jpg|200px]] | {{percent and number|63,840|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|1.76|km2|abbr=values|disp=table}}{{ref label|PaterosArea|b|none}} | {{convert|{{sigfig|63,840/1.76|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | ''Hindi pa isang lungsod'' |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Lungsod Quezon]] | [[Talaksan:Quezon City skyline - South Triangle with TV towers (from Mezza 2) (Quezon City)(2018-05-12).jpg|200px]] | {{percent and number|2,936,116|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|165.33|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|2,936,116/165.33|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1939 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[San Juan, Kalakhang Maynila|San Juan]] | [[Talaksan:Wilson Street, Greenhills, San Juan City, Philippines - panoramio.jpg|200px]] | {{percent and number|122,180|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|5.87|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|122,180/5.87|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 2007 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Taguig]] | [[Talaksan:Bonifacio Global City - skyline shot from BSA Twin Towers Ortigas.jpg|200px]] | {{percent and number|804,915|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|45.18|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|804,915/45.18|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 2004 |- ! scope="row" style="text-align:left;" | [[Valenzuela]] | [[Talaksan:Birds-eye view of Marulas, Valenzuela City.jpg|200px]] | {{percent and number|620,422|12,877,253|disp=table|1|pad=yes}} | {{convert|45.75|km2|abbr=values|disp=table}} | {{convert|{{sigfig|620,422/45.75|2}}|PD/km2|abbr=values|disp=table}} | style="text-align:center;" | 1998 |-class="sortbottom" ! scope="row" colspan=3 style="text-align:left;" | Kabuuan ! scope="col" style="text-align:right;" | 12,877,253 ! scope="col" style="text-align:right;" | 613.94 ! scope="col" style="text-align:right;" | {{convert|613.94|km2|disp=number|2}} ! scope="col" style="text-align:right;" | {{sigfig|12,877,253/613.94|2}} ! scope="col" style="text-align:right;" | {{convert|{{sigfig|12,877,253/613.94|2}}|PD/km2|disp=number}} ! scope="col" style="background-color:none;border-bottom:none | |-class="sortbottom" style="text-align:left;background-color:#F2F2F2;border-top:double grey;" | colspan=9 style="padding-left:1em;" | {{Ordered list | list_style_type=lower-alpha | {{note label|Area|a|none}}Ang mga bilang ng sukat ng lupain ay mula sa Philippine Institute of Volcanology and Seismology at Geoscience Australia.<ref>{{cite web|url=http://www.mbc.com.ph/engine/wp-content/uploads/2013/10/Solidum-Update-of-Earthquake-Hazards-and-Risk-Assessment-of-MMla-14Nov2013.pdf |title=An Update on the Earthquake Hazards and Risk Assessment of Greater Metropolitan Manila Area |publisher=[[Philippine Institute of Volcanology and Seismology]] |deadurl=no |date=November 14, 2013 |accessdate=May 16, 2016 }}{{dead link|date=June 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web |url=http://ndrrmc.gov.ph/attachments/article/1509/Component_5_Earthquake_Risk_Analysis_Technical%20Report_-_Final_Draft_by_GA_and_PHIVOLCS.pdf |title=Enhancing Risk Analysis Capacities for Flood, Tropical Cyclone Severe Wind and Earthquake for the Greater Metro Manila Area Component 5 – Earthquake Risk Analysis |publisher=[[Philippine Institute of Volcanology and Seismology]] and [[Geoscience Australia]] |deadurl=no |accessdate=May 16, 2016 |archive-date=Agosto 6, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160806150011/http://ndrrmc.gov.ph/attachments/article/1509/Component_5_Earthquake_Risk_Analysis_Technical%20Report_-_Final_Draft_by_GA_and_PHIVOLCS.pdf |url-status=dead }}</ref> <!-- <ref name="PSA-CitiesList">{{cite web|title=PSGC Interactive; List of Cities|url=http://www.nscb.gov.ph/activestats/psgc/listcity.asp|website=Philippine Statistics Authority|accessdate=4 April 2016}}</ref> --> | {{note label|PaterosArea|b|none}}Ang sukat ng lupain ng Pateros ay mula sa opisyal na websayt ng pamahalaan ng Munisipyo ng Pateros.<ref name="PaterosGovPH-LandUse">{{cite web|title=Land Use Classification|url=http://www.pateros.gov.ph/about_pateros/profile/land_use.asp|website=Municipality of Pateros|accessdate=7 April 2016|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080915135633/http://www.pateros.gov.ph/about_pateros/profile/land_use.asp|archivedate=15 September 2008}}</ref> }} |} {{clear}} ===Mga distrito=== Hindi tulad ng ibang rehiyon na nahahati sa mga [[Mga lalawigan ng Pilipinas|lalawigan]], nahahati ang Kalakhang Maynila sa limang hindi administratibong distrito, na nakauri batay sa [[heograpiya]] nito gamit ang [[Ilog Pasig]] bilang reperensiya. Nabuo ang mga distritong ito noong 1976 ngunit walang lokal na [[pamahalaan]] o may kinatawan sa [[Kongreso ng Pilipinas|kongreso]], salungat sa mga lalawigan. Ginagamit ang mga distritong ito para sa layuning piskal at [[estadistika]]l. Nahahati ang mga lungsod at munisipyo sa Kalakhang Maynila sa apat na distrito, ang mga ito ang sumusunod: [[Talaksan:Districts of Metro Manila.svg|thumb|left|Mga distrito ng Kalakhang Maynila]] {{Mga distrito ng Kalakhang Maynila}} {{clear}} ==Ekonomiya== Ang Pambansang Punong Rehiyon ay bumuo ng 36% ng pambansang kita noong 2018.<ref>https://psa.gov.ph/grdp/grdp-id/138508. Philippine Statistics Authority.</ref> ==Lugar ng Libangan at Palatandaan== {{Empty section}} ==Transportasyon== {{main|Transportasyon sa Kalakhang Maynila}} {{see also|Metro Manila Dream Plan}} Ayon sa [[Land Transportation Franchising and Regulatory Board (Philippines)|Land Transportation Franchising and Regulatory Board]], ang pampublikong sakayan sa Kalakhang Maynila ay binubuo ng mga sumusunod: 46% ng mga tao ay lumilibot sa pamamagitan ng mga [[dyipni]], 32% sa pamamagitan ng mga pampribadong kotse, 14% sa pamamagitan ng bus, at 8% ay gumagamit ng sistemang [[daambakal]].<ref>{{cite web |url=http://www.rappler.com/nation/85871-jeepney-feeder-vehicle-transport-plan |title=Fixing traffic: Jeeps eyed as feeders to bus routes |author=Katerina Francisco |publisher=Rappler |date=5 Marso 2015 |accessdate=5 Marso 2015 }}</ref> Nakaalinsunod ang pagpapausbong ng transportasyon ng Kamaynilaan sa [[Metro Manila Dream Plan]], na binubuo ng pagpapatayo ng mga impraestruktura na tatagal hanggang 2030 at tumutugon sa mga usaping ukol sa trapiko, paggamit ng lupain, at kalikasan.<ref>{{cite web |url=http://www.jica.go.jp/philippine/english/office/topics/news/140902.html |title=JICA transport study lists strategies for congestion-free MM by 2030 |publisher=[[Japan International Cooperation Agency]] |date=2 Setyembre 2014 |accessdate=27 Marso 2015 |archive-date=2 Agosto 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150802043347/http://www.jica.go.jp/philippine/english/office/topics/news/140902.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://globalnation.inquirer.net/102377/japan-presents-57-b-dream-plan-to-solve-metro-congestion/ |title=Japan presents $57-B ‘dream plan’ to solve Metro congestion |author=Jerry E. Esplanada |publisher=''[[Philippine Daily Inquirer|INQUIRER.net]]'' |date=20 Abril 2014 |accessdate=27 Marso 2015 }}</ref> ===Mga daan at lansangan=== {{main|Talaan ng mga lansangan sa Kalakhang Maynila}} [[Talaksan:EDSA-Cubao - northbound to Timog (Quezon City)(2017-08-13).jpg|thumb|Tanawing panghimpapawid ng [[Abenida Epifanio de los Santos|EDSA]], ang pinakaabalang lansangan sa kalungsuran.]] [[Talaksan:NAIA Expressway.jpg|thumb|[[NAIA Expressway]], ang kauna-unahang mabilisang daanang pampaliparan sa kalakhan at sa bansa.]] Itinayo ang mga daan ng Kamaynilaan sa paligid ng [[Maynila|Lungsod ng Maynila]]. Ibinukod ang mga daan bilang mga lokal na daan, pambansang daan, o daang subdibisyon. Mayroong sampung daang radyal na lumalabas ng lungsod. Gayundin, mayroong limang daang palibot na bumubuo sa isang serye na mga bilugang hating-bilog na arko sa paligid ng Maynila. Ang mga daang palibot at daang radyal ay mga sistema ng nakakonektang daan at lansangan. Isang suliranin sa mga daang palibot ay mga nawawalang daan (''missing road links''). Ito ay mga daan na hindi pa itinatayo (sa ngayon) para magbigay-daan sa pagpapausbong dahil sa mabilisang urbanisasyon ng Kamaynilaan. Inilulutas na ng kalakhan ang suliraning ito sa pamamagitan ng pagtatayo ng mga nawawalang daan o sa pamamagitan ng pagtatayo ng mga daang nag-uugnay (''connector roads''). Isang mahalagang daang palibot ay ang [[Daang Palibot Blg. 4]] (o C-4), na binubuo ng Daang C-4 sa Navotas at Malabon, [[Daang Samson]] sa Caloocan, at [[EDSA]] (Abenida Epifanio de los Santos]]. Dumadaan ito sa mga lungsod ng Pasay, Makati, Mandaluyong, Lungsod Quezon, at Caloocan. Sinusundan ng [[Ikatlong Linya ng Sistema ng Metro Rail Transit ng Maynila|Linya 3 ng MRT]] ang pagkakalinya ng EDSA mula [[Abenida Taft]] sa Pasay hanggang [[Trinoma]] malapit sa sangandaan nito sa [[Abenida North]]. Ang [[Daang Palibot Blg. 5]], o mas-kilala bilang C-5, ay nagsisilbi sa mga nakatira malapit sa mga hangganang panrehiyon ng Kamaynilaan at nagsisibi ring alternatibong ruta para sa C-4. Ang pinakatanyag na daang radyal ay ang [[Daang Radyal Blg. 1]] (R-1), na binubuo ng [[Kalye Bonifacio]] (''Bonifacio Drive''), [[Bulebar Roxas]], at [[Manila–Cavite Expressway]] (o ''Coastal Road''). Inuugnay nito ang Kalakhang Maynila sa lalawigan ng [[Kabite]]. Ang mga iba pang kilalang daang radyal sa Kamaynilaan ay ang [[Daang Radyal Blg. 3]] (R-3), o ang [[South Luzon Expressway]] na nag-uugnay ng Kamaynilaan sa [[Laguna]]; [[Daang Radyal Blg. 6]], na binubuo ng [[Bulebar Ramon Magsaysay]], [[Bulebar Aurora]], at [[Lansangang Marikina–Infanta]] na dumadaan patungong [[Rizal]]; [[Daang Radyal Blg. 7]] (R-7), na nag-uugnay ng Maynila sa Lungsod Quezon at [[San Jose del Monte]], [[Bulacan]]; at [[Daang Radyal Blg. 8]] (R-8), o ang mga daan ng [[Abenida Bonifacio]] at [[North Luzon Expressway]] na nag-uugnay ng Kamaynilaan sa mga lalawigan sa hilaga tulad ng Bulacan at [[Pampanga]]. [[Talaksan:Padre Burgos Avenue - Route 150 marker with city hall clock tower (Ermita, Manila)(2017-06-12).jpg|thumb|Isang palatandaan ng [[Pambansang Ruta Blg. 150|N150]] sa [[Abenida Padre Burgos]]. Ang nasabing abenida ay isang bahagi ng nabanggit na ruta ng [[sistemang lansangambayan ng Pilipinas]].]] Ang sistemang daang radyal at palibot ay kasalukuyang pinapalitan ng isang [[Sistema ng lansangang bayan sa Pilipinas|bagong sistema ng nakabilang na lansangambayan]] na ipinapatupad ng [[Kagawaran ng Pagawaing Bayan at Lansangan (Pilipinas)|Kagawaran ng Pagawaing Bayan at Lansangan]] (DPWH), at kasalukuyang inilalagay ang mga bagong palatandaan sa pagpapatupad nito. Itinatanda ang mga mabilisang daanan ng mga bilang na may unlaping "E" (nangangahulugang "''expressway''" o mabilisang daanan). Itinakda naman ang mga pambansang lansangan ng mga bilang may isa hanggang tatlong tambilang, maliban lamang sa mga lansangang iniuri bilang mga pambansang daang tersiyaryo. Sa ngayon, tuluy-tuloy ang pagtatayo ng [[Metro Manila Skyway|Metro Manila Skyway Stage 3]] at ang [[NAIA Expressway|NAIA Expressway Phase 2]] na bahagi ng Metro Manila Dream Plan. Kabilang sa mga iba pang proyekto itinatayo ay ang pagpapaganda ng EDSA, pagtatayo ng Taft Avenue Flyover, at ang pagtatayo ng mga nawawalang daan para sa mga daang palibot circumferential roads (hal. ''Metro Manila Interchange Project Phase IV''). ===Mga sistemang daambakal=== {{update}} {{See also|Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila|Sistema ng Metro Rail Transit ng Maynila}} [[Talaksan:Metro Manila rail network.svg|thumb|Mapa ng sistema ng mga tren sa Kalakhang Maynila]] [[Talaksan:MRT-2 J. Ruiz Station.jpg|thumb|Ang [[Estasyong J. Ruiz ng LRT|Estasyon ng J. Ruiz]] ng [[Ikalawang Linya ng Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila|Linya 2]].]] May tatlong linyang daambakal ang Kalakhang Maynila, na pinangangasiwaan ng dalawang entidad. Ang&nbsp;[[Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila]] (LRTA) ay nagtatakbo ng&nbsp;[[Unang Linya ng Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila|Linya 1]] (Linyang&nbsp;Lunti) at [[Ikalawang Linya ng Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila|Linya 2]] (Linyang Bughaw). Sa kabilang banda, ang [[Sistema ng Metro Rail Transit ng Maynila]] ay nagtatakbo ng [[Ikatlong Linya ng Sistema ng Metro Rail Transit ng Maynila|Linya 3]] (Linyang Dilaw) na dumadaan sa [[EDSA]]. Ang Unang Linya ay may 560,000 bilang ng mga mananakay kada linggo.<ref name="LRT PPP">{{cite web |url=http://ppp.gov.ph/?p=7641 |title=Line 1 Cavite Extension and Operation & Maintenance |publisher=Public-Private Partnership Center |accessdate=24 Marso 2015 |archive-date=2015-03-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150316021231/http://ppp.gov.ph/?p=7641 |url-status=dead }}</ref> Noong Pebrero 2014, ang kabuuang bilang na 14.06 milyong pasahero ang gumamit ng Unang Linya habang 6.13 milyon naman ang gumamit ng Ikalawang Linya.<ref>{{cite web |url=http://newsinfo.inquirer.net/592927/did-you-know-lrt-1-and-2-ridership |title=Did you know: Lines 1 and 2 ridership |publisher=''[[Philippine Daily Inquirer|INQUIRER.net]]'' |author= Marielle Medina |accessdate=24 Marso 2015 }}</ref>&nbsp; Sa kasalukuyan, itinatayo ang&nbsp;[[Ikapitong Linya ng Metro Rail Transit ng Maynila]] (Linyang Pula). Pag-nakumpleto, uugnayin nito&nbsp;ang Kalakhang Maynila sa lalawigan ng [[Bulacan]]. Bukod pa riyan, isang ''common station'' na mag-uugnay ng Unang Linya, Ikatlong Linya, at Ikapitong Linya ay nakapanukala, subalit ang pagtatayo nito ay hinahadlangan ng [[burukrasya]] sa [[Kagawaran ng Transportasyon (Pilipinas)|Kagawaran ng Transportasyon]] (DOTr), mahigpit na alitan sa korporasyon, at mga usapin ukol sa ipinapanukalang lokasyon nito.<ref>{{cite web |url=http://www.mb.com.ph/common-station-at-sm-north-edsa-pushed-for-lrt1-mrt3-and-mrt7/ |title=Common station at SM North EDSA pushed for LRT1, MRT3, and MRT7 |publisher=''[[Manila Bulletin]]'' |author= Kris Bayos |date=4 Pebrero 2015 |accessdate=24 Marso 2015}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.rappler.com/business/industries/175-real-estate/60529-sm-ayala-mrt-lrt-common-station |title=Why SM is after the MRT-LRT common station |publisher=''Rappler'' |author= Judith Balea |date=14 Hunyo 2014 |accessdate=26 Marso 2015}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.rappler.com/business/industries/208-infrastructure/75267-sm-north-common-station |title=DOTC eyeing another LRT-MRT common station |publisher=''Rappler'' |author= Mick Basa |date=20 Nobyembre 2014 |accessdate=26 Marso 2015}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.gmanetwork.com/news/story/372930/economy/companies/sc-stops-dotc-lrta-from-building-mrt-lrt-common-station-in-front-of-trinoma |title=SC stops DOTC, LRTA from building common station in front of Trinoma |publisher=''[[GMA News and Public Affairs|GMA News]]'' |author= Danessa O. Rivera |date=1 Agosto 2014 |accessdate=26 Marso 2015}}</ref> Ipinanukala na ipapahaba ang Linya 1 papuntang&nbsp;[[Bacoor]] sa lalawigan ng [[Kabite]].<ref name="LRT PPP" /> Isang ikalawang pagpapahaba, ang&nbsp;[[Ika-anim na Linya ng Sistema ng Light Rail Transit ng Maynila]], ang mag-uugnay ng Bacoor sa [[Dasmarinas]] sa kahabaan ng [[Lansangang Aguinaldo]]. Sa ngayon, itinatayo ang Silangang Ekstensyon ng Linya 2. Ang silangang ekstensyon na ito ang mag-uugnay ng Kalakhang Maynila sa lalawigan ng [[Rizal]]. Ipapahabain rin ito pakanluran sa hinaharap, at dahil diyan mas-dadami ang ugnayan sa mga lugar ng Divisoria at Pier 4 at ang [[Pantalan ng Maynila]]. Ang&nbsp;[[Pambansang Daambakal ng Pilipinas]] (PNR) ay nagpapatakbo ng isang serbisyong riles pang-komyuter sa Kalakhang Maynila na tinatawag na [[PNR Metro South Commuter]]. Ang [[Estasyong daangbakal ng Tutuban|pangunahing estasyong terminal]] nito ay matatagpuan sa Tutuban sa [[Tondo, Maynila|Tondo]]. Kapag nakumpleto na ang kanlurang karugtong ng Linya 2, ang Tutuban ay magiging pinaka-maabalang [[estasyong palitan]] sa buong kalakhan, na may dagdag na isa pang 400,000 tao mula sa kasalukuyang 1 milyong tao na pumupuntang Tutuban Center.<ref>{{cite web |url=http://www.abs-cbnnews.com/business/03/20/15/tutuban-center-may-becom≤e-manilas-busiest-transfer-station |title=Tutuban Center may become Manila's busiest transfer station |publisher=ABS-CBN News |accessdate=21 Marso 2015 }}{{Dead link|date=Mayo 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ===Himpapawid=== Ang [[Paliparang Pandaigdig ng Ninoy Aquino]] (NAIA) na matatagpuan sa mga lungsod ng [[Pasay]] at [[Parañaque]] ay ang primerang pasukan sa Kalakhang Maynila. Ito lamang ang paliparan na naglilingkod sa rehiyon at ito ang pinaka-abalang paliparan sa bansa.<ref>{{cite web |url=http://www.interaksyon.com/business/36428/naia-is-philippines-busiest-airport---nscb |title=NAIA is Philippines' busiest airport - NSCB |publisher=InterAksyon.com |author=Darwin G. Amojelar |date=03 Hulyo&nbsp;2012&nbsp; |accessdate=29 Hunyo 2013 |archive-date=2013-02-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130215103448/http://www.interaksyon.com/business/36428/naia-is-philippines-busiest-airport---nscb |url-status=dead }}</ref> Ang Paliparang Pandaigdig ng Ninoy Aquino ay nahahati sa mga apat na terminal: ang Terminal 1, ang Terminal 2 na ekslusibong ginagamit ng [[Philippine Airlines]], ang Terminal 3 na pinakabago at pinakamalaki sa NAIA komplex, at ang Terminal 4 na kilala rin bilang Manila Domestic Passenger Terminal. Ang isa pang paliparan na naglilingkod sa Kalakhang Maynila ay ang [[Paliparang Pandaigdig ng Clark]] na matatagpuan sa [[Angeles]], [[Pampanga]]. ===Ferry=== [[Talaksan:Blessing of New Ferry Boat - January 25, 2016.jpg|thumb|Isang bangka ng Pasig River Ferry Service.]] Ang [[Pasig River Ferry Service]] na pinapatakbo ng [[Pangasiwaan sa Pagpapaunlad ng Kalakhang Maynila|MMDA]] ay ang [[Ferry|sistemang shuttle na lantsang pantawid]] ng Kalakhang Maynila. Dumadaan ito sa [[Ilog Pasig]] mula Plaza Mexico sa [[Intramuros]] hanggang Barangay Pinagbuhatan sa [[Pasig]]. Bagamat itinuturi itong [[ferry]], mas-kahawig nito ang isang [[taksi na pantubig]]. Ito ay may labimpitong (17) estasyon, subalit labing-apat (14) lamang ang gumagana. ==Demograpiko== {{Philippine Census | title=Populasyon ng<br>Pambansang Punong Rehiyon | 1903= | 1918= | 1939= | 1948= | 1960= | 1970= | 1975= | 1980= 5925884 | 1990= 7948392 | 1995= 9454040 | 2000= 9932560 | 2007= 11553427 | 2010= 11855975 | 2015= 12877253 | footnote=Sanggunian: Philippine Statistics Authority<ref name="MetroManilaCensus">{{cite web |url=http://www.census.gov.ph/data/census2007/index.html |title=Final Results - 2007 Census of Population |publisher=Census Bureau of the Philippines |accessdate=29-03-10 |archive-date=2008-11-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081120024509/http://www.census.gov.ph/data/census2007/index.html |url-status=dead }}</ref><ref name="2010 Census">{{cite web|url=http://www.census.gov.ph/data/sectordata/2010/2010CPH_ncr.pdf|title=2010 Census of Population and Housing: National Capital Region|publisher=National Statistics Office of the Republic of the Philippines|accessdate=6 April 2012|archive-date=25 June 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120625152554/http://www.census.gov.ph/data/sectordata/2010/2010CPH_ncr.pdf|url-status=dead}}</ref><ref name="NCR PDF Census">{{cite web|url=http://www.census.gov.ph/sites/default/files/attachments/hsd/pressrelease/National%20Capital%20Region.pdf|title=National Capital Region. Total Population by Province, City, Municipality and Barangay: as of May 1, 2010|publisher=National Statistics Office of the Philippines|accessdate=22 December 2012|archive-date=15 November 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121115103152/http://www.census.gov.ph/sites/default/files/attachments/hsd/pressrelease/National%20Capital%20Region.pdf|url-status=dead}}</ref>{{Reperensiya ng Pilipinong Senso|2015}}}} Ang Pambansang Punong Rehiyon ay may populasyon na {{nts|12877253}}, ayon sa pambansang senso 2015. Ang kabuuang pook-urban (''urban area''), na binubuo ng pinagsamang pook-urban na tumutukoy sa tuluy-tuloy na paglawak ng urbanisasyon ng Kamaynilaan patungong [[Bulacan]], [[Kabite]], [[Laguna]], [[Rizal]], at [[Batangas]] ay may populasyon na {{nts|24123000}}.<ref name="Demographia">{{cite book|author1=Demographia|title=Demographia World Urban Areas|date=January 2015|edition=11th|url=http://www.demographia.com/db-worldua.pdf|accessdate=2 March 2015}}</ref> Ito ang pinakamataong rehiyon sa Pilipinas, ang ikapitong pinakamataong kalakhan sa Asya, at ang ikatlong pinakamataong pook-urban sa buong mundo. Ang mga pinakamataong lungsod sa Kamaynilaan ay [[Lungsod Quezon]] (2,936,116), [[Maynila]] (1,780,148), [[Caloocan]] (1,583,978), [[Taguig]] (804,915), [[Pasig]] (755,300), [[Parañaque]] (665,822), [[Valenzuela]] (620,422), [[Las Piñas]] (588,894), [[Makati]] (582,602), at [[Muntinlupa]] (504,509). ===Mga ''slum''=== Noong 2014, tinatayang may apat na milyong mga tumitira sa mga ''[[slum]]'' sa Kalakhang Maynila. Isang pangunahing suliranin sa mga lungsod ng Kalakhang Maynila ang kawalan ng tirahan.<ref>{{cite web|url=http://www.newstatesman.com/world-affairs/2014/09/slums-manila-inequality-so-bad-worst-have-no-chance-protest |title=In the slums of Manila, inequality is so bad that the worst off have no chance to protest |author=Paul Roy |publisher=''The [[New Statesman]]'' |date=18 September 2014 |access-date=4 Nobyembre 2016}}</ref> ==Edukasyon== {{Empty section}} ==Kalusugan== {{Empty section}} ==Seguridad at Pulisya== {{Empty section}} ==Palingkurang-bayan== ===Kuryente=== {{Empty section}} ===Tubig=== {{Empty section}} ===Komunikasyon=== {{Empty section}} ===Pamamahala ng mga Basura=== {{Empty section}} ==Tingnan din== *[[Heograpiya ng Pilipinas]] *[[Mga rehiyon sa Pilipinas]] *[[Pilipinas]] ==Sanggunian== {{reflist}} {{Metro Manila}} {{Rehiyon ng Pilipinas}} {{Philippines political divisions}} {{Mga_kalakhang_pook_ng_Pilipinas}} [[Kategorya:Mga kalakhang pook ng Pilipinas|Maynila]] [[Kategorya:Rehiyon ng Pilipinas|Kalakhang Maynila]] [[Kategorya:Luzon]] 6714wlu3rae79hdluqvz1y8hgqqeuwd Ferdinand Marcos 0 1141 2220081 2213468 2026-08-11T10:41:46Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220081 wikitext text/x-wiki {{Infobox Officeholder | honorific_prefix = His Excellency | name = Ferdinand Marcos | image = Ferdinand E Marcos (cropped).jpg | caption = | order = Ika-10 [[Pangulo ng Pilipinas]]<br/>''Ika-anim na Pangulo ng Ikatlong Republika''<br/>''Unang Pangulo ng Ika-apat na Republika'' | term_start = 30 Disyembre 1965 | term_end = 25 Pebrero 1986 | vicepresident = [[Fernando Lopez]] (1965–1973)<br/>[[Arturo Tolentino]] (1986) | primeminister = [[Cesar Virata]] (1981–1986) | predecessor = [[Diosdado Macapagal]] | successor = [[Corazon Aquino|Corazon C. Aquino]] | birth_date = {{birth date|1917|9|11|mf=y}} | birth_place = [[Sarrat, Ilocos Norte|Sarrat]], [[Ilocos Norte]], [[Pilipinas]] | death_date = {{Death date and age|1989|09|28|1917|09|11}} | death_place = [[Honolulu, Hawaii|Honolulu]], [[Hawaii]],<br/>[[Estados Unidos]] | party = [[Liberal Party (Philippines)|Partido Liberal]] (1946–1965)<br/>[[Partido Nacionalista]] (1965–1978)<br/>[[Kilusang Bagong Lipunan]] (1978–1986) | occupation = [[Tagapagtanggol]] | spouse = [[Imelda Marcos|Imelda Romualdez]] | children = [[Maria Imelda Josefa Romualdez Marcos|Imee Marcos]] <br> [[Bongbong Marcos|Ferdinand Marcos, Jr.]] <br> [[Irene Marcos-Araneta|Irene Marcos]] | order2 = [[Punong Ministro ng Pilipinas]] | term_start2 = 12 Hunyo 1978 | term_end2 = 30 Hunyo 1981 | successor2 = [[Cesar Virata]] | order3 = Assemblyman | term_start3 = 12 Hunyo 1978 | term_end3 = 30 Hunyo 1981 | module= {{Listen|pos=center|embed=yes|filename=Audio clip of Press Conference of President Ferdinand Marcos on February 24, 1986.ogg|title=Boses ni Ferdinand Marcos|type=speech|description=Nagsasalita sa isang Press Conference<br /> (Narekord noong Pebrero 24, 1986)}} }} Si '''Ferdinand Emmanuel Edralin Marcos Sr.''' (11 Setyembre 1917&nbsp;– 28 Setyembre 1989) ay isang pulitiko, abugado, [[diktador]],<ref name="BBCPeoplePower">{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/av/magazine-35526200|title=How Filipino People Power toppled dictator Marcos|publisher=[[BBC News]]|date=February 17, 2016}}</ref><ref name="marcosKleptocracy">{{Citation|last1=Chaikin|first1=David |last2=Sharman|first2=J.C. |title=The Marcos Kleptocracy |date=2009|work=Corruption and Money Laundering: A Symbiotic Relationship |pages=153–186|series=Palgrave Series on Asian Governance|place=New York|publisher=Palgrave Macmillan US|language=en|doi=10.1057/9780230622456_7|isbn=978-0-230-62245-6}}</ref><ref name="economistHailToTheThief">{{cite news|title=Hail to the thief |url=https://www.economist.com/news/asia/21710015-philippine-government-offers-heros-burial-murderous-kleptocrat-hail-thief |work=The Economist |date=November 12, 2016}}</ref><ref name="RegimeOfMarcoses">{{cite news|url=http://newsinfo.inquirer.net/641277/regime-of-marcoses-cronies-kleptocracy|title=Regime of Marcoses, cronies, kleptocracy|last=Roa|first=Ana|date=September 29, 2014|work=Philippine Daily Inquirer}}</ref> na naging ika-10 [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] ng [[Pilipinas|Republika ng Pilipinas]] mula 30 Disyembre 1965&nbsp;– 25 Pebrero 1986. Nagsilbi siyang kasapi ng [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]] mula 1949 hanggang 1959 at kasapi ng [[Senado ng Pilipinas]] mula 1959 hanggang 1965 bago naging Pangulo ng Pilipinas noong 1965 para sa apat na taong termino. Sa kaniyang unang termino, sinimulan ni Marcos ang paggugol sa mga gawaing pangmadla kabilang ang pagpayari ng mga lansangan, tulay, mga gusaling pangkalusugan, at mga paaralan. Kaniyang napanatili ang kaniyang kasikatan sa kaniyang unang termino at noong 1969 ay muling nahalal bilang pangulo para sa ikalawang 4 na taong termino. Gayunpaman, ang kasikatan ni Marcos bilang pangulo ay bumagsak sa kaniyang ikalawang termino. Nagmula ang pagbatikos kay Marcos sa kaniyang ikalawang termino sa panlilinlang sa kaniyang 1969 kampanya at talamak na [[korupsiyon sa Pilipinas|korupsiyon sa pamahalaan]].<ref>{{Cite web |url=http://www.ualberta.ca/~vmitchel/fw8.html |title=Archive copy |access-date=2013-04-08 |archive-date=2013-06-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130615043255/http://www.ualberta.ca/~vmitchel/fw8.html |url-status=dead }}</ref> Nagkaroon din ng isang pangkalahatang kawalang kasiyahan ng mga mamamayan dahil ang tipon ay patuloy na mabilis na lumalago kaysa sa ekonomiya na nagsanhi ng mas mataas na kahirapan at karahasan. Ang [[NPA]] ay nabuo noong 1969 at ang [[MNLF]] ay nakipaglaban para sa pakikipaghiwalay sa Pilipinas ng Muslim Mindanao. Sinamantala ni Marcos ang mga ito at ang ibang mga insidente gaya ng mga pagpoprotesta ng mga manggagawa at mga estudyante at pambobomba sa mga iba't ibang lugar sa bansa upang lumikha ng isang kapaligiran ng krisis at takot na kaniyang kalaunang ginamit upang mapangatwiran ang kaniyang pagpapataw ng Batas Militar o [[Martial Law]]. Sa panahong ito, ang katanyagan ni Senador [[Benigno Aquino Jr.]] at ng oposisyong [[Partido Liberal (Pilipinas)|Partido Liberal]] ay mabilis na lumago. Sinisi ni Marcos ang mga komunista para sa nakakahinalang pambobomba ng rally ng partido Liberal sa [[Plaza Miranda]] noong 21 Agosto 1971. Ang isang isinagawang pagtatangkang pagpaslang sa kalihim ng pagtatanggol ni Marcos na si Juan Ponce Enrile ang isang dahilang ibinigay ni Marcos upang ipataw ang Martial Law ngunit ito ay kalaunang inamin ni Enrile na peke. Noong 23 Setyembre 1972 ay ipinasya ni Ferdinand Marcos ang Batas Militar o Martial Law at binuwag ang [[Kongreso ng Pilipinas]] na nag-aalis ng tungkulin sa mga mambabatas at kinatawan. Sa ilalim ng Batas Militar, nagkaroon ng kapangyarihang [[lehislatibo]] o paggawa ng batas si Marcos. Noong 1973, pinalitan ang [[Saligang Batas ng Pilipinas ng 1935]] ng isang bagong Saligang Batas at si Marcos ay nagmungkahi ng mga amiyenda sa bagong Saligang Batas na pinagtibay noong 1976 na nagbibigay sa kaniya ng kapangyarihan na magpapatuloy na magsanay ng mga kapangyarihan sa ilalim ng 1935 Saligang Batas at ng lahat ng mga kapangyarihang ipinagkaloob sa Pangulo at Punong Ministro ng [[Saligang Batas ng Pilipinas ng 1973|1973 Saligang Batas]] gayundin ng mga kapangyarihang paggawa ng batas hanggang sa iangat ang Batas Militar. Sa ilalim ng Batas Militar, ipinabilanggo ni Marcos ang mga 30,000 pulitikong laban, mga bumabatikos na mamamahayag, at mga aktibista kabilang si Senador [[Benigno Aquino, Jr.|Benigno "Ninoy" Aquino]]. Mula 1973, [[nasyonalisasyon|ginawang pag-aari ng pamahalaan]] ni Marcos ang mga pribadong negosyo at naging pag-aari ni Marcos o ibinigay sa kaniyang mga [[crony]] o kamag-anak.<ref name="marcos8">{{Cite web |url=http://www.assetrecovery.org/kc/resources/org.apache.wicket.Application/repo?nid=62506d95-a33e-11dc-bf1b-335d0754ba85 |title=Archive copy |access-date=2013-11-03 |archive-date=2010-12-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101216185921/http://www.assetrecovery.org/kc/resources/org.apache.wicket.Application/repo?nid=62506d95-a33e-11dc-bf1b-335d0754ba85 |url-status=dead }}</ref> Itinatag ni Marcos ang [[kapitalismong crony]] at mga [[monopolyo]] sa mga mahahalagang industriya gaya ng buko, tabako, saging, pagyayari, asukal, at iba pa na nagbigay ng malaking pakinabang sa kaniyang mga [[crony]]. Si Marcos ay mabigat na [[panlabas na utang|umutang sa dayuhan]] na umabot ng 28 bilyong dolyar noong mapatalsik si Marcos noong Pebrero 1986 mula kaunti sa 2 bilyong dolyar noong maluklok si Marcos bilang pangulo noong 1965.<ref name="indymedia.org.uk">http://www.indymedia.org.uk/en/2012/09/500590.html</ref><ref name="marcos2" /> Kaniyang hinirang ang mga kinatawan ng militar upang mangasiwa sa ilang mga korporasyon at inutos niyang pamahalaan ng militar ang lahat ng mga pangmadlang yutilidad at midya.<ref name="marcos8" /> Inalisan ni Marcos ng kapangyarihan at kasarinlan ang mga hukumang pantao.<ref name="marcos8" /> Ang mga sahod ng mamamayan ay nangalahati at ang pambansang sahod ng Pilipinas na hinahawakan lamang ng pinakamayamang 10 bahagdan ng tipon ng Pilipinas ay tumaas mula 27 % to 37%.<ref name="marcos8" /> Ang mambabatikos ni Marcos na si [[Benigno Aquino, Jr.]] ay natagpuang nagkasala ng hukumang militar ng pagpapabagsak ng pamahalaan ni Marcos noong 1977 at hinatulan ng parusang kamatayan. Nagkaroon ng sakit sa puso si Aquino habang nakabilanggo at pinili ni Aquino na tumungo sa Estados Unidos sa halip na gamutin ng mga doktor na nag-atubiling masangkot sa alitan. Upang makamit ni Marcos ang pag-endorso ng [[Papa]] na dumalaw noong Pebrero 1981 at [[Simbahang Katoliko]] sa kaniyang rehime, inangat ni Marcos ang Martial law noong 17 Enero 1981 bagaman ang lahat ng mga kautusan at atas na inilabas noong Martial Law ay nanatiling may bisa. Idinaos ang isang bagong halalan noong 1981 kung saan nanalo si Marcos ng isa pang anim na taong termino bilang pangulo. Pagkatapos ng tatlong taon, bumalik si Ninoy Aquino sa Pilipinas noong 21 Agosto 1983 kung saan siya pinaslang sa paliparan na kalaunang tinawag na [[Paliparang Pandaigdig ng Ninoy Aquino|Ninoy Aquino International Airport]]. Natagpuan ng komisyong hinirang ni Marcos na ang sabwatang militar ang nasa likod ng pagpaslang kay Ninoy ngunit mga nasangkot na kasapi ng militar kasama si [[Fabian Ver]] ay pinawalang sala sa isang paglilitis ng pamahalaan ni Marcos. Ang kamatayan ni Aquino ang nagtulak sa kaniyang balong si [[Corazon Aquino]] na tumakbo sa [[1986 snap election]] laban kay Marcos. Ang mga iniulat na pandaraya ng pangkat ni Marcos sa 1986 halalan at mga karahasan ay humantong sa pagbibitiw ng kalihim ng pagtatanggol na si Juan Ponce Enrile at military vice-chief of staff [[Fidel Ramos]]. Ito ay humantong sa ''[[Himagsikang People Power]]'' na nilahukan ng mula isang milyon hanggang 3 milyong katao noong 1986 dahil sa kawalan ng pagtitiwala ng mga mamamayan sa pamumuno ni Marcos. Ito ay nagtulak kay Ferdinand Marcos at kaniyang mag-anak na lumikas sa [[Hawaii]], [[Estados Unidos]] kung saan siya namatay noong 1989. Sinasabing mula 5 bilyon hanggang 10 bilyong dolyar ang nakamkam ni Marcos mula sa kabang-yaman ng Pilipinas sa 20 taon niyang panunungkulan.<ref>http://www.theguardian.com/world/2004/mar/26/indonesia.philippines</ref><ref name="bbc" /> Ang mga 4 bilyong dolyar lamang ang nagawang mabawi ng pamahalaan ng Pilipinas kabilang ang $684 milyon na itinago ni Marcos sa mga Swiss bank account.<ref name="marcos18" /> ==Talambuhay== Si Marcos ay isinilang noong 11 Setyembre 1917 sa [[Sarrat, Ilocos Norte]]. Sina Don Mariano R. Marcos at Donya Josefa Edralin ang kaniyang magulang. Mayroon siyang tatlong kapatid, si Dr. Pacifico, Elizabeth at Fortuna. Ang kaniyang ama ay naging kongresista ng Ilocos at gobernador ng Davao. Si Donya Josefa naman ay isang dating guro sa kanilang bayan. Limang taong gulang lamang siya nang pumasok sa elementarya sa Sarrat Central School. Sa pamantasan ng Pilipinas siya kumuha ng Abugasya at nagtapos bilang Cum Laude noong Marso 1939. Siya ay iskolar sa buong panahon ng kaniyang pag-aaral sa Pamantasan ng Pilipinas at naging kilala siya sa campus dahil sa sinasabing kahusayan sa balagtasan{{efn|debate}} at pagtatalumpati at maging sa larangan ng palakasan tulad ng paglangoy, suntukan, at gulpihan ay kinilala siya. Nagsulat din siya sa Philippines Collegian, ang kinatawan na pahayagan ng Pamantasan ng Pilipinas. Nagsusuri noon si Ferdinand para sa bar exams nang matalo ang kaniyang ama sa muli nitong pagtakbo bilang kongresista. Ang tumalo ditong si [[Julio Nalundasan]] ay nabaril at namatay pagkatapos ng halalan. Si Ferdinand ang napagbintangan, at kahit pa nga isang mahusay na abogado ang nagtanggol sa kaniya, nahatulan pa rin siya ng labimpitong taong pagkabilanggo. Nasa loob siya ng kulungan ng maging topnotcher sa bar exams at nang maging ganap na abugado ay hiniling niya sa Kataas-taasang Hukuman na payagan siyang ipagtanggol ang sarili sa kasong ibinintang sa kaniya at pinayagan siya ng Korte Suprema at napawalang sala. ===Bilang isang sundalo=== Nang sumiklab ang [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]], Marcos na sumapi siya sa [[United States Army Forces in the Far East]] bilang Intelligence Adviser Officer o Meydor ng Ika-21 Dibisyon ng Hukbong Lakad. ni Marcos na siya ay lumaban sa pagtatanggol ng [[Bataan]] laban sa biktima ng[[Hapones]] at naging isa sa mga biktima ng [[Martsa ng Kamatayan sa Bataan]]. niyang siya ay kinulong at pinalaya ng mga Hapones sa [[Capas, Tarlac|Capas]] ngunit siya ay muling dinakip, kinulong, at pinahirapan sa [[Kuta Santiago]] sa [[Intramuros, Maynila]]. Siya ay nakatakas at nagtatag ng kilusang [[gerilya]] sa Hilagang Luzon na tinatawag na "Maharlika." Siya ay isa sa mga magagaling na pinuno ng mga gerilya sa [[Luzon]] at ang kaniyang diumano’y pinakahanga-hangang katapangawang-gawa ay sa Labanan ng Pasong Bessang at tumulong sa pagitan ng mga sundalong Pilipino at Amerikanong lumaban sa [[Hapon]]. Gayunpaman, sa paulit-ulit na imbestigasyon ng [[United States Army]], walang natagpuang basehan ang mga imbestigador sa pag-aangkin ni Marcos ng kanyang inaangking kabayanihan sa mga operasyong militar laban sa mga pwersang Hapones mula 1942 hanggang 1944.<ref name=marcos3>http://articles.latimes.com/1986-01-23/news/mn-28079_1_war-record</ref> Dalawang beses na humiling si Marcos sa U.S. Army ng opisyal na pagkilala ng pag-iral ng kanyang kilusang gerilyang "Maharlika" upang makatanggap ng mga benepisyo at nakaraang sahod ngunit sa pagitan ng 1945 at 1948, ang iba't ibang opiser ng U.S. Army ay tumakwil sa mga paghiling na ito na tumatawag sa mga pag-aangkin ni Marcos na "pandaraya" at "hangal". Ang mga maniniyasat ng U.S. Army ay nagbigay ng hinuha na ang inaangkin ni Marcos na kilusang "Maharlika" ay isang huwad na kathang isip at "walang gayong yunit ang kailanman umiral" bilang isang katipunang gerilya noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig.<ref name=marcos3/> Ang mahusay na natalang paglalantad ni Col. [[Bonifacio Gillego]] ng mga huwad na medalya ni Marcos ay naghinatnan sa pagpapasara ni Marcos ng pahayagang naglimbag nito at pagkakabilango ng tagapaglimbag nito.<ref>http://news.google.com/newspapers?id=AahjAAAAIBAJ&sjid=hiUMAAAAIBAJ&pg=1123,5588197</ref><ref>http://www.philstar.com/opinion/680306/marcos-medals-only-2-33-given-battle</ref> ===Karera sa kongreso=== Nang pagkalooban ng Estados Unidos ang Pilipinas ng kalayaan noong 4 Hulyo 1946, ang [[Kongreso ng Pilipinas]] ay itinatag. Pagkaraan ng digmaan at pagtatag ng Republika ng Pilipinas noong 1948, hinirang ni Pangulong [[Manuel Roxas]] si Marcos bilang special technical assistant. Sa parehong taon ay tumakbo si Marcos sa kongreso at nahalal ng dalawang ulit. Sa gitna ng kaniyang ikatlong termino bilang kinatawan, siya ay tumakbo sa Senado. ====Kinatawan==== Si Marcos ay tumakbo at dalawang ulit na nahalal bilang kinatawan ng ikalawang distrito ng Ilocos Norte noong 1949 hanggang 1959 at nagsilbi bilang minority floor leader sa isang punto at umasal na temporaryong Pangulo ng Partido Liberal noong 1957. Siya ay pinangalanang chairman ng House Committee on Commerce and Industry and member of the Defense Committee na pinamunuan ni Ramon Magsaysay. Sa ikatlong pagkakataon ay nahalal siyang kinatawan noong 1957. ====Senado==== Noong 1959, si Marcos ay tumakbo sa Senado at nagkamit ng pinakamataas na bilang ng mga pagsang-ayon. Siya ay isang kasapi ng Senado mula 1959 hanggang 1965 na nagsilbing pangulo ng Senado mula 1959 hanggang 1965. Siya ang minority floor leader, 1960; ehekutibong bise-presidente, LP 1954–1961 at pangulo ng partidong Liberal 1961–1964. ===Panarili=== [[Talaksan:Marcos firstfamily.jpg|right|thumb|300px|'''Ang Unang Pamilya'''<br>Mula sa kaliwa:Imee, Irene, Pangulong Marcos,ang Unang Ginang, at si Bongbong.]] Bago nakilala ni Ferdinand si [[Imelda Marcos]], si Ferdinand ay may kasintahang si Carmen Ortega (na naging 1949 Miss Press Photography) at nagkaroon sila ng tatlong anak at magkasamang tumira sa 204 Ortega [[San Juan, Kalakhang Maynila]] nang dalawang taon. Sa pamamagitan ng kongresistang si Daniel Romualdez na pinsan ni [[Imelda Marcos|Imelda]] ay nakilala ni Ferdinand si Imelda na naging Miss Leyte. Si Imelda ay ginawaran ng pamagat na "Muse of Manila" ng alkalde ng Maynila na si Arsenio Lacson pagkatapos ng pagprotesta ni Imelda sa kanyang pagkatalo sa patimpalak na "Miss Manila". Ikinasal sina Ferdinand at Imelda sa Huwes noong 1 Mayo 1954. Nagkaroon sila ng tatlong anak: sina [[Imee Marcos|Imee]], [[Bongbong Marcos|Bongbong]] at [[Irena Araneta|Irene]]. Si Marcos ay may isa pang anak na babae na si [[Analisa Hegyesi]] sa huwarang si Evelin Hegyesi.<ref name=marcos4>http://www.smh.com.au/articles/2004/07/03/1088488200806.html</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.news.com.au/entertainment/celebrity/ferdinand-marcos-girl-is-shown-the-door/story-e6frfmqr-1226030520002 |title=Archive copy |access-date=2013-03-07 |archive-date=2012-09-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120922171119/http://www.news.com.au/entertainment/celebrity/ferdinand-marcos-girl-is-shown-the-door/story-e6frfmqr-1226030520002 |url-status=dead }}</ref> Iniulat na si Ferdinand Marcos ay nagkaroon ng lihim na ugnayan sa artistang Amerikana na si [[:en:Dovie Beams|Dovie Beams]] na dumating sa Pilipinas noong 1968 upang gumanap sa isang pelikulang tungkol kay Marcos. Ito ay iniulat na nagdulot ng isang eskandalo kay Marcos dahil sa tape na kinuha ni Beams ng kaniyang pakikipagsiping kay Marcos<ref>[http://www.smh.com.au/articles/2004/07/03/1088488200812.html The Sun-Herald - Philandering dictator added Hollywood star to conquests]</ref><ref>http://books.google.com/books?id=B8HLO4wwswwC&pg=PA246{{Dead link|date=Enero 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>http://books.google.com/books?id=Dfl53AtDM0oC&pg=PA135</ref><ref>http://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1317785/Imelda-called-in-family-assassin-to-deal-with-love-rival.html</ref> na isinahimpapawid ng mga mag-aaral nagpoprotesta sa himpilan ng radyo ng Pamantasan ng Pilipinas ng higit sa isang linggo.<ref>Ayon kay [[:en:Sterling Seagrave|Sterling Seagrave]] sa pagsasahimpapawid ng mga tape. {{cquote|''Student protesters at the University of the Philippines commandeered the campus radio station and broadcast a looped tape; soon the entire nation was listening in astonishment to President Marcos begging Dovie Beams to perform oral sex. For over a week the President’s hoarse injunctions boomed out over university loudspeakers.''}} Seagrave, The Marcos Dynasty, 1988: 225</ref> <ref>http://www.thefreelibrary.com/Imelda's+'plot+to+kill+husband's+mistress'+IMELDA+MARCOS+-+Consumed...-a068590407</ref> ==Bilang Pangulo ng Pilipinas== Matagal na panahong naging kasapi si Marcos ng Partido Liberal . Hiningi niya ang pagpili ng partido bilang kandidato sa pagka-pangulo noong 1964, ngunit ang kasalukuyang pangulo na si [[Diosdado Macapagal]] ang pinili ng partido. Tumiwalag si Marcos sa Partido Liberal at lumipat siya sa [[Partido Nacionalista]], kung saan nakuha niya ang kanilang pagpili. Nanalo siya halalan noong 19 Nobyembre 1965 na may 3,861,324 pagsang-ayon laban sa 3,187,752 pagsang-ayon ni [[Diosdado Macapagal|Macapagal]]. ===Unang termino (1965–1969)=== [[Talaksan:FM takingoath.jpg|right|thumb|300px|'''30 Disyembre 1965'''- Panunumpa ni G. Ferdinand Edralin Marcos bilang ika-10 na Pangulo ng Republika ng Pilipinas.]] Noong 30 Disyembre 1965, nanumpa si Ferdinand Edralin Marcos bilang ika-10 na Pangulo ng Republika ng Pilipinas. [[Talaksan:North Luzon Expressway from Valenzuela Exit.jpg|thumb|[[North Luzon Expressway]], isa sa mga proyektong imprastraktura sa ilalim ng pamumuno ni Marcos.]] Ang kaniyang unang termino ay sumagisag ng papalaking [[industriyalisasyon]] at paglikha ng mga gusali sa buong bansa gaya ng [[North Luzon Expressway]] at [[Maharlika Highway]]. Ito ay ginawa ni Marcos sa pamamagitan ng paghirang ng isang gabinete na karamihang binubuo ng mga teknokrata at pagpapalaki ng pagpopondo sa [[Hukbong Sandatahan]] at pagpapakilos sa mga ito sa pagtulong sa pagyayari. Sinimulan ni Marcos ang pagpapatayo ng mga lansangan, tulay, paaralan, at mga gusaling pamgkalusugan na sinasabing nagbigay ng mga benepisyong [[pork barrel]] para sa kaniyang mga kaibigan.<ref name=marcos19>http://countrystudies.us/philippines/27.htm</ref> Ang produksiyon ng [[kanin]] ay nasa kasagsagan nito na humantong sa pagiging sapat ng kanin sa bansa at nagawang makapagluwas ng kanin na nagkakahalagang 7 milyong dolyar. Ito ay nangyari dahil sa tulong ng mga pundasyong [[Rockefeller Foundation|Rockefeller]] at [[Ford Foundation|Ford]] Foundations na dinala ni Marcos ang [[Rebolusyong Berde]] sa Pilipinas. Itinatag ng mga pundasyong Rockeller at Ford ang [[International Rice Research Institute]] sa [[Los Baños, Laguna]] kung saan direktor ang Amerikanong si Dr. Robert Chandler at pangunahing rice breeder ang Amerikanong si Dr. Henry Beachell. Ang isang nalikhang uri ng kanin o bigas ni Dr. Beachell ang IR8 na tinawag na ''miracle rice'' na gumawa sa Pilipinas at iba pang bansa na sapat sa kanin sa mga panahong ito.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://atimes.com/atimes/Southeast_Asia/HI27Ae01.html |access-date=2013-11-19 |archive-date=2012-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120924054109/http://www.atimes.com/atimes/Southeast_Asia/HI27Ae01.html |url-status=dead }}</ref> Sa kaniyang unang termino ay nakatanggap si Marcos ng malaking tulong pang-ekonomiya at pangsalapi mula sa [[Estados Unidos]].<ref name=marcos19/> Kaniyang pinaikli ang kasunduan ng mga pugad militar ng Estados Unidos sa Pilipinas mula 99 taon hanggang 25 taon. Noong Oktubre 1966, sa Pilipinas idinaos ang isang summit ng mga pitong bansa upang talakayin ang [[Digmaang Biyetnam|papalalang problema sa Vietnam]]. Hiniling ni Marcos sa Kongreso na magpadala ng mga sundalo sa Timog Vietnam. Nang imungkahi ng pangulong [[Diosdado Macapagal]] noong 1964–1965 na magpadala ng mga sundalo sa Vietnam, si Marcos ang nanguna sa pagsalungat sa balak na pagpapadala ng mga sundalo sa Vietnam sa parehong mga kadahilanang legal at moral. Sa kabila ng mga pagsalungat laban sa balak ni Marcos, nagawa niyang makamit ang pagpayag ng Kongreso at ang pamahalaan ay nagpadala ng higit sa 10,000 mga sundalong Pilipino sa [[Vietnam]] sa ilalim ng PHILCAG (Philippine Civic Action Group). Kaniyang nilagdaan ang Investment Incentives Act of 1967 at responsable sa pagsasabatas ng Decentralization Act na nagbibigay kapangyarihan sa mga pinuno ng mga lokal na pamahalaan na humirang ng mga pinuno ng opisyal na binayaran ng mga pondong lokal. Sa panahong ito na nabuo ang katipunang pangrehiyon na [[ASEAN]] na lalaban sa bantang komunista sa rehiyon. ===Ikalawang termino (1969–1981)=== [[Talaksan:1969 inauguration.jpg|left|thumb|300px|30 Disyembre 1969 - Pasinaya sa Pangalawang termino ni Pangulong Ferdinand E. Marcos.]] Noong 1969, si Marcos ay muling naihalal bilang Pangulo ng Pilipinas para sa isa pang apat na taong termino laban sa 11 mga kandidato. Ang halalang ito ay nabahiran ng malaking karahasan, pagbili ng boto at pandaraya sa panig ni Marcos<ref>{{cite book|author=Boudreau, Vincent|title=Resisting dictatorship: repression and protest in Southeast Asia|publisher=Cambridge University Press|year=2004|isbn=978-0-521-83989-1|page=7|url=http://books.google.com/books?id=ZpoCNHhUe7QC&pg=PA7}}{{Dead link|date=Enero 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite book|author=Hedman, Eva-Lotta E.|title=In the name of civil society: from free election movements to people power in the Philippines|publisher=University of Hawaii Press|year=2006|isbn=978-0-8248-2921-6|page=70|url=http://books.google.com/books?id=CIYn9_ZMMesC&pg=PA70}}</ref> at ginamit ni Marcos ang 50 milyong dolyar ng kabang yaman ng Pilipinas upang pondohan ang kanyang kampanya.<ref>{{cite book|author=McCoy, Alfred W.|title=Policing America's empire: the United States, the Philippines, and the rise of the surveillance state|publisher=University of Wisconsin Press|year=2009|isbn=978-0-299-23414-0|page=52|url=http://books.google.com/books?id=QYj6WUGsRuEC&pg=PA52}}</ref> Ang ikalawang termino ni Marcos ay minarkhan ng kaguluhan sa ekonomiya na dulot ng mga parehong panloob at panlabas na mga paktor. Noong 1969, ang Pilipinas ay nakaranas ng isang mas mataas na rate ng [[implasyon]] at [[debaluwasyon]] ng piso. Bilang karagdagan, ang pagbabawas ng mga bansang Arabo ng produksiyon ng langis bilang tugon sa tulong sa Israel ng mga hukbong Kanluranin sa alitang Arabo-Israel ay humantong sa mataas na mga presyo ng langis sa buong mundo. Sa panahong ito nang ang mga imprastruktura ng Pilipinas gayundin ang mga pananim at mga sakahang hayop ay nasalanta ng mga kadalasang natural na kalamidad at sinamahan ng mga panloob at panlabas na lakas ekonomiko na humantong sa walang pagpangasiwa na pagtaas ng mga presyo sa mga pangunahing pangangailangan. Noong 1969, ang [[New People's Army]] ay nagsagawa ng mga pananalakay, bumaling sa mga pagdukot at lumahok sa iba't ibang mga karahasan na pumaslang sa 404 katao. Ang karahasan sa pamayanan sa Mindanao ay humantong sa 100,000 bakwit, pagsunog ng mga bahay, at pagpanaw ng mga daan-daang Kristiyano at Muslim sa [[Cotabato]] at [[Lanao]]. Ang karahasan ay nakapagbigay-pansin sa baling ng internasyonal at malasakit galing sa Organization of Islamic Conference (OIC) gayundin ang ibang mga bansang Mulsim tulad ng [[Libya]] na nagbigay ng pagsasanay-militar at lohistika sa mga rebeldeng [[Mga Moro|Moro]]. Ang [[sesesyonismo]]ng Muslim ang isa sa mga dahilan sa pagtatalumpati ni Marcos ng batas-militar. Noong 3 Marso 1970 nag-aklas ang mga tsuper ng pangmadlang dyip ng Maynila at mga karatig-pook. Ito ay sumapit upang tuligsain ang pangingikil ng mga pulis at upang hilinging pagtibayin ng lupon ng Palingkurang-Bayan ang pagtataas ng 5 sentimo sa pamasahe ng jeep. Noong Marso 23–24, 1970, ang mga mag-aaral at mga pasahero ay nagdaos ng isang demonstrasyon na tumututol sa pagrurok ng bayad sa dyip at bus. Ang mga mag-aaral ay nagkaroon ng sunod-sunod na demonstrasyon na sa simula ay bilang aklas laban sa pagtaas ng matrikula at ibang bayarin sa paaralan ngunit hindi naglaon ay humihiling ng mga pagbabago sa pamahalaan. Noong 26 Enero 1970, sa araw ng pagbubukas ng regular na sesyon sa [[Kongreso ng Pilipinas|Kongreso]], ang Pambansang Pagkakaisa ng mga Mag-aaral na pinamumunuan ni [[Edgar Jopson]] ay nagdaos ng malaking pagpapamalas sa labas ng Kongreso upang ihayag ang kanilang petisyon para sa pagdaraos ng isang [[Constitutional Convention|Kumbensiyong Konstitusyonal]] ng taong 1971 na humantong sa mga kaguluhan sa pagitan ng kapulisan at mga mag-aaral. Noong 30 Enero 1971 sa tinaguriang "Labanan sa Mendiola" o "First Quarter Storm" o Sigaw ng Unang Sikapat ay nagdaos ng panibagong demonstrasyon ang mga aktibistang mag-aaral kung saan nasawi ang apat na tagapamalas at marami ang nasugatan. Ang mga mag-aaral ay nagtungo sa Malacanang pagkatapos magtungo sa Kongreso at nagsipilitang makapasok sa loob ng Malacanang. Naghagis sila ng mga pillbox at mga sariling-gawang bomba{{efn|molotov}} sa bakuran ng Palasyo. Ito ay humantong sa isang labanan sa pagitan ng mga aktibistang estudyante at bantay ng seguridad ng Malacanag na tumagal hanggang makalipas ang hatinggabi. Nang sumunod na araw, ipinahayag ni Marcos sa radyo at telebisyon na ang mga pangayayari sa Mendiola ay isang paghihimagsik na may layuning pabagsakin ang kaniyang pamahalaan. ====Ang pagbomba sa Liwasang Miranda==== Nagdaos ang oposisyong [[Partido Liberal]] ng rally ng pangangampanya sa Plaza Miranda sa [[Quiapo]], Maynila noong 21 Agosto 1971 na dinaluhan ng 4,000 katao upang ipakilala ang mga kandidato ng Partido Liberal para sa [[Senado]] at mga kandidato para sa Maynila mula Punong-Lungsod hanggang sa mga konsehal. Nang mag-iika-9:00&nbsp;ng gabi, ang dalawang granada ay inihagis sa entablado at magkasunod na sumabog. Malubhang nasugatan sina [[Jovito Salonga]], [[Sergio Osmeña, Jr.]], [[John Henry Osmeña]], Senador [[Gerardo Roxas]], Kinatawan [[Ramon Mitra]], [[Ramon Bagatsing]], Senador [[Eva Estrada Kalaw]], Kinatawan [[Eddie Ilarde]], Martin Isidro at iba pa. Siyam na katao ang nasawi kabilang ang potograpo ng pahayagang Manila Times na si Ben Roxas at 95 na katao ang nasugatan. Sa simula, ang Pangulong Marcos ang itinuturong siyang may pakana nito ngunit makalipas ang ilang taon ay idiniin ni Major General Victor Corpus si [[Jose Maria Sison]] at sa pinamumunuan niyang kilusan na [[Partido Komunista ng Pilipinas]] bilang may utak nito ngunit ito ay itinatanggi ni Sison. Sinisi rin ni Marcos ang mga komunista sa balak na pagpapahina ng kanyang pamahalaan at ilang oras pagkaraan ng pagpapasabog ay ipinalabas ng Pangulong Marcos ang Proklamasyon Bilang 889 na sumususpindi sa pribelihiyo ng writ of [[habeas corpus]]. Noong 7 Enero 1972 ganap na binawi ni Pangulong Marcos ang kautusang nagsususpindi sa pribelehiyo ng writ of habeas corpus.{{efn|Nauna ng binawi ng Pangulo ang kautusan noong 18 Setyembre 1971 (sa bisa ng Proklamasyon Blg. 889-B)sa mga sumusunod na lalawigan at lungsod: '''Mga lalawigan:''' Batanes, Ilocos Norte, Ilocos Sur, Abra, La Union, Pangasinan, Batangas, Catanduanes, Masbate, Romblon, Marinduque, Oriental Mindoro, Occidental Mindoro, Palawan, Negros Occidental, Negros Oriental, Cebu, Bohol, Capiz, Aklan, Antique, Iloilo, Leyte, Leyte del Sur (Southern Leyte), Northern Samar, Eastern Samar at Western Samar; '''Mga "sub-provinces":''' Guimaras at Biliran; '''Mga lungsod:''' Laoag (Ilocos Norte), Dagupan (Pangasinan), San Carlos (Pangasinan), Batangas City and Lipa (Batangas), Puerto Princesa (Palawan), San Carlos (Negros Occidental), Cadiz, Silay, Bacolod City, Bago City, Kalaon ,La Carlota, bais, Dumaguete, Iloilo City, Roxas, Tagbilaran (Bohol), Lapu-Lapu City, Cebu City, Mandaue, Danao, Toledo, tacloban, Ormoc, at Calbayog.<br> Noong 25 Setyembre 1972 binawi ng Pangulo (sa bisa ng Proklamasyon Blg. 889-C) ang kautusang pumipigil sa writ sa mga sumusunod na lalawigan at lungsod: '''Mga lalawigan:''' Surigao del Norte, Surigao del Sur, Davao del Norte, Davao del Sur, Davao Oriental, Bukidnon, Agusan del Norte, Agusan del Sur, Misamis Oriental, Misamis Occidental, Camiguin, Zamboanga del Norte, Zamboanga del Sur, at Sulu <br> Noong 4 Oktubre 1971, sa bisa ng Proklamasyon Blg. 889-D, binawi ng Pangulo ang suspensiyon ng writ sa mga sumusunod na lalawigan at lungsod: '''Mga lalawigan:'''Cagayan, Cavite, Mountain Province, Kalinga-Apayao, Camarines Norte, Albay at Sorsogon; '''Mga lungsod:''' Cavite City, Tagaytay, Trece Martires at Legaspi <br> Noong 7 Enero 1972 ganap ng binawi ng Pangulo ang suspensiyon ng writ sa mga nalalabing lalawigan at lungsod: '''Mga lalawigan:'''Bataan, Benguet, Bulacan, Camarines Sur, Ifugao, Isabela, Laguna, Lanao del Norte, Lanao del Sur, North Cotabato, Nueva Ecija, Nueva Vizcaya, Pampanga, Quezon, Rizal (Greater Manila Area), South Cotabato, Tarlac at Zambales; '''Mga "sub-provinces":''' Aurora at Quirino; '''Mga lungsod:'''Angeles, Baguio, Cabanatuan, Caloocan, Coatabato, General Santos, Iligan, Iriga, Lucena, Manila, Marawi, Naga, Olongapo, Palayan, Pasay City, Quezon City, San Jose at San Pablo.}} ==Pagpataw ni Marcos ng Batas militar== Hindi naglaon pagkaraang bawiin ni Marcos ang pagsususpinde ng [[habeas corpus]], ang kapayapaan sa bansa ay lumubha ng lumubha. Nagkaroon ng mga pagpapasabog sa mga iba't ibang lugar sa bansa kabilang sa Greater Manila Terminal Food Market, Malacañang Palace, Joe's Department Store sa may Kalye Carriedo sa Quiapo, MWSS pipelines sa San Juan, Cabugao sa Ilocos Sur, mga gusaling Manila City Hall, Quezon City Hall, at Court of Industrial Relations, embahada ng Estados Unidos, at iba pa. Ang mga pambobomba ay sinisi ng administrasyon ni Marcos sa mga komunistang grupo. [[Talaksan:PD 1081.JPG|300px|thumb|left|'''21 Setyembre 1972'''- Ipinahahayag ni Pangulong Ferdinand Marcos ang Batas Militar sa isang pagbabalita sa himpapawid.]] Dahil sa lumalalang suliranin sa kapayapaan at kaayusan sa bansa, isinailalim ni Pangulong Marcos ang buong bansa sa Batas Militar (Martial Law) sa bisa ng Proklamasyon Bilang 1081 noong 22 Setyembre 1972 na kanyang nilagdaan noong 21 Setyembre 1972. Kalaunang inamin ni Marcos na nilagdaan na niya ang Proklamasyon Bilang 1081 noong 17 Setyembre 1972. Nagpalabas din ang Pangulo ng mga kautusan at atas upang maisakatuparan at magawa ang layunin ng Batas Militar. Kabilang sa mga kautusan ni Marcos ay: "''kanyang pangangasiwaan ang buong pamahalaan ng Pilipinas kabilang ang mga ahensiya at mga instrumentalidad at sasanayin ang lahat ng mga kapangyarihan sa kanyang opisina kabilang ang kanyang papel bilang Commander-in-Chief ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]].''" Tinuligsa ng mga kritiko ang mga dahilang inilahad ni Marcos na nagbibigay-katwiran sa pagpataw ng Batas Militar. Kanilang inakusahan si Marcos ng mismong paglikha ng mga kaguluhan upang magkaroon ng dahilan sa pagpataw Batas Militar at mapanatili ang sarili sa kapangyarihan. Ang isang dahilang ibinigay ni Marcos sa pagpataw ng Martial Law ang sinasabing pananambang sa Kalihim ng Pagtatanggol ni Marcos na si [[Juan Ponce Enrile]] na inangking pinaulanan ng mga bala sa kanyang sasakyan ngunit milagrosong hindi nasugatan. Kalaunang inamin ni Enrile noong [[Himagsikang People Power]] na ito ay huwad na isinagawa ng kaniyang mga tauhan.<ref name=marcos11>[http://books.google.com/books?id=GNFRaSf1dP4C&pg=PA192 Closer Than Brothers: Manhood at the Philippine Military Academy, Alfred W. McCoy, p. 192]</ref> Inamin rin ng isang kasapi ng Klaseng '40&nbsp;ng [[PMA]] na ang kanyang malapit na kamag-anak na isa sa mga diputado ni Heneral [[Fabian Ver]] sa Presidential Security Unit ay nag-organisa sa ilang mga pambobomba sa bansa upang hikayatin ang mga tao na may krisis ng kaguluhan at ang demokrasya ay hindi gumagana.<ref name=marcos11/> Ang opiser na ito ay itinaas ni Marcos bilang Heneral mga ilang araw bago ang pagpapasatupad ng Batas Militar.<ref name=marcos11/> Sa bisa ng General Order No. 1, inutos ni Marcos ang pagdakip at pagpapabilanggo sa mga sumusunod na pulitiko at mamamahayag na bumabatikos kay Marcos: ito ay kinabibilangan nina kinatawan Roque Ablan, Jr. at Rafael Aquino, mga Senador na sina [[Benigno Aquino, Jr.]], [[Jose W. Diokno]] at [[Ramon Mitra, Jr.]], mga Gobernador na sina Rolando Puzon at Lino Bocalan, dating Senador Francisco Rodrigo, mga delagado sa Kumbensiyon Konstitusyonal na sina Napoleon Rama, Enrique Voltaire Garcia, II, Teofisto Guingona, Jr., Bren Guiao, Alejandro Lichauco, Jose Nolledo, Jose Concepcion, Jr., at Jose Mari Velez, mga mamamahayag na sina Joaquin "Chino" Roces, Maximo Soliven, Teodoro Locsin, Sr., Amando Doronilla, Renato Constantino, at Luis Mauricio. Pinatalsik rin ni Marcos ang ilang mga kawani ng tanggapan ng pamahalaan sa bisa ng Presidential Decree No. 1 o ang "Integrated Reorganization Plan". Tanging ang pahayagang Daily Express at mga estasyon ng pamahalaan ang pinahintulutang magpatuloy ng kanilang operasyong pamamahayag. Kalauna'y pinahintulutan ding magbukas ang pahayagang Manila Bulletin Today (na pag-aari ng Hans Menzi na malapit kay Marcos), mga estasyon ng Radio Philippine Network at Intercontinental Broadcasting Corporation na pag-aari ng crony ni Marcos na si Roberto Benedicto, at ang estasyon ng Republic Broadcasting System na kilala sa tawag na GMA Networks, na ang isa sa mga nagmamay-ari ay si Gilberto Duavit na malapit sa Pangulong Marcos. Binuwag rin ni Marcos ang [[Kongreso ng Pilipinas]] at naalisan ng tungkulin ang mga senador at kinatawan. Sa ilalim ng Batas Militar, nagkaroon si Marcos bilang Pangulo ng bansa ng kapangyarihang [[lehislatibo]] o paggawa ng batas. Gumawa siya ng mga Kautusang Pampanguluhan (Presidential Decree), Kautusang Pangkalahatan (General Order) at Liham Pagpapatupad (Letter of Instruction). Ang mga ito ang mangangasiwa sa Pamahalaan at lahat ng mga sibilyang kapangyarihan. Ang Kautusang Pampanguluhan ay may bisa at lakas tulad ng mga batas na ipinapalabas ng dating Kongreso. Bukod tangi ang pagpapairal ng Batas Militar sa Pilipinas. Hindi tulad ng ibang mga bansa na nagpapairal ng Batas Militar. Hindi ang hukbo ang nangangasiwa sa pamahalaan kundi ang mga pinunong sibilyan rin. ===Ang Saligang Batas ng 1973=== {{main|Saligang Batas ng Pilipinas ng 1973}} Iminungkahi ang pagpapalit ng [[Saligang Batas ng Pilipinas ng 1935]] sa kadahilanang binuo ito habang ang Pilipinas ay [[kolonya]] pa ng [[Estados Unidos]] at kaya ay gawa ng impluwensiyang Amerikano at hindi na napapanahon ang mga tadhana nito sa paglutas ng mga suliranin at pagtugon sa mga pangangailangan ng mga mamamayan. Pinagtibay ng Kongreso noong 24 Agosto 1970 ang Batas Republika Bilang 6132 na nanawagan para sa isang Kumbensiyong Konstitusyonal sa taong 1971 at ginanap noong 10 Nobyembre 1970 ang halalan ng 320 delegado sa Kumbensiyong Konstitusyonal. Ang Kumbensiyong Konstitusyonal ay nagtipun-tipon noong unang araw ng Hunyo 1971 ngunit bago matapos ang Kumbensiyon ay idineklara ni Marcos ang Batas Militar noong Setyembre 1972 at ipinabilanggo ang ilang mga delegadong laban kay Marcos. Noong 19 Mayo 1972, binunyag ng delegadong si [[Eduardo Quintero]] (na dating embahador ng Pilipinas sa United Nations mula sa Leyte) ang [[suhol|panunuhol]] ng ₱11,150&nbsp;ng isang pangkat upang udyukan ang kaniyang pagsang-ayon sa panukala sa Kumbensiyon ng nagbabawal sa muling pagtakbo sa halalan ng Pangulo at nagbabawal sa asawa ng pangulo na tumakbo bilang pangulo. Tinukoy ni Quintero na ang pangkat na nanuhol ay kinabibilangan ng 12 delegado mula sa Samar-Leyte kasama nina [[Imelda Marcos]] at Paz Mate na asawa ni Rep. Artemio Mate ng Leyte. Ang balangkas ng mungkahing bagong Saligang Batas ay pinagtibay noong 29 Nobyembre 1972. Kabilang sa mga tadhana ng binuong Saligang Batas ang pagpapalit ng sistema ng pamahalaan mula sa pampanguluhan '' (presidential)'' patungo sa [[Parliamento|parlamentaryan]] kung saan ang Pangulo ang siyang kakatawan sa pamumuno ng estado, ang [[Punong Ministro ng Pilipinas]] na inihalal ng Pambansang Asembleya ang gaganap ng kapangyarihang pampamahalaan kasama ng kanyang Gabinete, at ang isang Pambansang Asembleya na binubuo ng isang kapulungan (unicameral) ang may kapangyarihan sa [[lehislatura|paggawa ng batas]]. Nagpalabas si Marcos ng Kautusuan pamapanguluhan 73 noong 30 Nobyembre 1972 na nagtatakda ng [[plebisito]] na idadaos sa 15 Enero 1973 upang pagbotohan ang iminungkahing Saligang Batas. Nagpalabas si Marcos ng isang kautusang pampanguluhan 86 na lumilikha sa bawat baryo ng mga munisipyo o bayan at sa bawat distrito sa mga lungsod ng mga Asembleya ng mga mamamayan o Citizen Assemblies upang palakihin ang saligan ng paglahok ng mga mamamayan sa isang pamamaraang demokratiko. Noong Enero 10–15, 1973, pinagtibay ng mga Asembleya ang Saligang Batas. Nagkabisa ang bagong saligang Batas noong 17 Enero 1973 sa pamamagitan ng Proklamasyon Bilang 1102&nbsp;ni Marcos na may botong pabor na 14,976,561 at botong pagtutol na 743,869. Ang balidad ng pagpapatibay ng ''1973 Saligang Batas'' ay tinutulan sa ilang mga kasong isinampa sa Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas. Kabilang sa mga puntong itinaas laban sa balidad ng pagpapatibay nito ang: ang pagboto ay sa pamamagitan ng bibig samantalang ang artikulo 15&nbsp;ng Saligang Batas ay nag-aatas ng pagboto, ang mga bilang ng pagboto na binanggit sa proklamasyon 1102 ay nilikha nina Benjamin Romualdez samantalang ang mga komisyoner ng COMELEC na tumangging lumahok sa proseso ng pandaraya ay pinaalis, at walang malayang ekspresyon ang mga tao dahil sa klima ng takot na nalikha ng Batas Militar. Ang petisyong kumukwestiyon sa balidad nito ay ibinasura ng Kataas-taasang Hukuman sa botong 6-4.<ref name=marcos13/> Ayon sa mga probisyong paglipat ng Saligang Batas, dapat tipunin agad ni Marcos ang Interim Pambansang Asemblea sa pagpapatibay ng 1973 Saligang Batas at ang Asembleang ito ay dapat namang humirang ng interim Pangulo at interim Punong Ministro. Gayunpaman, ito ay hindi ginawa ni Marcos at sinuspinde ni Marcos ang pagpapatupad ng 1973 Saligang Batas sa kadahilanang may panahon ng emerhensiya at kinailangan niyang ipagpatuloy ang Batas Militar.<ref name=marcos13>The United States Constitution: Its Birth, Growth, and Influence in Asia, Joseph Barton Starr</ref> Sa halip, si Marcos ay nagmungkahi ng mga [[amiyenda]] sa isang [[reperendum]] noong 16 Oktubre 1976 na pinagtibay noong 1976 na kinabibilangan ng mga tadhanang: paghalili ng Interim Batasang Pambansa sa Interim Pambansang Asemblea, na ang kasalukuyang Pangulo ay magpapatuloy na magsanay ng mga kapangyarihan sa ilalim ng ''[[Saligang Batas ng Pilipinas ng 1935|1935 Saligang Batas]]'' at ng lahat ng mga kapangyarihang ipinagkaloob sa [[Pangulo ng Pilipinas]] at [[Punong Ministro ng Pilipinas]] ng ''1973 Saligang Batas'', at ang Pangulo ay magpapatuloy na magsanay ng mga kapangyarihang paggawa ng batas hanggang sa iangat ang Batas Militar. ===Punong Ministro=== Noong 7 Abril 1978, idinaos ang unang halalan para sa [[Batasang Pambansa]] kung saan nakuha ng partido ni Marcos ang 152&nbsp;ng 165 upuan nito na gumawa kay Ferdinand Marcos na [[Punong Ministro ng Pilipinas]] mula 1978 hanggang 1981. Inakusahan ng oposisyon si Marcos ng pandaraya sa pagbilang ng mga balota.<ref>http://www.ipu.org/parline-e/reports/arc/PHILIPPINES_1978_E.PDF</ref> ===Bagong Lipunan=== Ilang buwan bago ipahayag ang Batas Militar, tinunton ng Pangulo ang sakit ng bayan sa pagkakaroon ng isang "lipunang may karamdaman." Ang bagay na ito ay kaniyang ibinibintang sa mga pangkat na makapangyarihan na kanyang tinaguriang oligarkiya (kapangyarihan sa pamahalaang nasa kamay ng iilang tao) at mga maka-Maoistang Komunistang naghahangad ba ibagsak ang pamahalaan sa pamamagitan ng subersiyon at paggamit ng karahasan. Upang mabago ang di umano'y mga di kanais-nais na naging dahilan ng mga paghihirap, paghihikaos, at pagkakasala sa bansa, isinulong ni Marcos ang pagtatag ng isang bagong uri ng pamumuhay na kapakipakinabang hindi lamang sa mga taumbayan kundi sa bansa at sa buong daigsdig. Ito ang simula ng Bagong Lipunan - isang lipunan na binubuo ng mga bagong Pilipino. Sa pagpapatupad ng Bagong Lipunan, sinamsam ni Marcos ang mga negosyo ng "oligarkiyang Tsino at Espanyol" ngunit ang mga ito ay napunta naman sa mga kasapi ng pamilya Marcos at mga malapit na kaibigan na gumamit ritong mga pronta upang pagtataguan ng mga nakuha nila sa korupsiyon. Itinatag ni Marcos ang "[[kapitalismong crony]]" kung saan malaking nakinabang ang kaniyang mga [[Kroniyismo|crony]] ni Marcos na naging bagong oligarkiya.<ref name=marcos23>{{Cite web |url=http://articles.philly.com/1986-03-05/news/26083701_1_imelda-marcos-land-reform-philippine-troops |title=Archive copy |access-date=2013-11-03 |archive-date=2013-11-04 |archive-url=https://archive.today/20131104062730/http://articles.philly.com/1986-03-05/news/26083701_1_imelda-marcos-land-reform-philippine-troops |url-status=dead }}</ref><ref name=marcos24/> Sa ilalim ng Martial Law, [[nasyonalisasyon|ginawang pambansa o pag-aari ng pamahalaan]] ni Marcos ang mga pribadong malalaking korporasyon gaya ng [[PLDT]], [[PAL]] (Philippine Airlines), Meralco, Fortune Tobacco, San Miguel Corporation at iba pa na naging mga pag-aari ng mga pamilyang Marcos at Romualdez.<ref name="ReferenceA">Ayon kay [[Imelda Marcos]]:"We practically own everything in the Philippines, from electricity, telecommunications, airlines, banking, beer and tobacco, newspaper publishing, television stations, shipping, oil and mining, hotels and beach resorts, down to coconut milling, small farms, real estate and insurance, Financial Times, 1998"</ref> Sinasabing ang PAL o Philippine Airlines ay ginawang pribadong sasakyan para kay [[Imelda Marcos]] at mga kaibigan niya para sa kanilang mga pamimili sa New York at Europa.<ref name=marcos10>http://www.zum.de/whkmla/sp/0708/chikyu/chikyu2.html</ref> Ang mga [[monopolyo]] sa mga mahahalagang pagyayari ay itinatag ni Marcos gaya ng buko, tabako, saging, pagyayari, asukal, at iba pa. Ang mga magsasaka ng asukal at buko ay napilitan lamang magbenta ng kanilang mga produkto sa mga monopolyong itinatag ni Marcos sa mas mababang presyo kaysa sa presyong pandaigdig. Sa pagitan ng 1972 at 1976, pinalaki ni Marcos ang sukat ng militar mula 65,000 hanggang 270,000 katao. Ang mga opiser ng militar ay inilagay niya sa lupon ng mga korporasyon at inutos niyang pangasiwaan ng militar ang lahat ng mga pangmadlang utilidad at midya.<ref name=marcos8/> Napapaloob ang mga programa ng reporma ng pamahalaan sa salitang "PLEDGES" na ang ibig sabihin ay: '''P'''-eace and Order (Kapayapaan at Kaayusan); '''L'''and Reform (Reporma sa Lupa); '''E'''conomic Development (Kaunlaran sa Kabuhayan);'''D''' development of moral values '''G'''overnment Reforms (Mga Pagbabago sa Pamahalaan); '''E'''ducational Reforms (Mga Pagbabago sa Sistema ng Edukasyon); '''S'''ocial Services (Serbisyong Panlipunan). Noong Oktubre, 1972, isang buwan makaraan ipahayag ang Batas Militar, nagpalabas ng Kautusang Pampanguluhan Bilang 27 (Presidential Decree No. 27) si Marcos kung saan ang mga magsasaka, sa halip na kasamá lamang sila ng may-ari ng bukid, ay magmamay-ari na ng bahagi ng bukid. Kung wala pa silang salaping ibabayad, tutulungan sila ng Land Bank of the Philippines na magbabayad ng kaukulang halaga sa may-ari ng lupa at sa bangko naman magbabayad ang mga magsasaka. Ang isa pang paraan upang mabigyan ng lupa ang mga magsasakang walang sariling lupain ang pagpapadala sa kanila sa mga pook gaya ng Nueva Vizcaya, Southern Leyte, Lanao del Sur, Davao del Sur, at Sultan Kudarat na kanilang sasakahin at ang bawat magsasaka ay bibigyan doon ng anim na ektaryang lupa. Pahihiramin sila ng salapi para sa kanilang sinasakang bukid na babayaran sa loob ng tatlong taon. Nang mapatalsik si Marcos noong Pebrero 1986, ang 50,000 hanggang 70,000 hektarya lamang ng lupain ang naipamahagi sa mga maliliit na magsasaka mula sa 10.3 milyong hektarya ng pribadong lupain at mula sa 17 milyong hektarya ng lupaing pampubliko.<ref>http://books.google.com/books?id=BzOKgoNfw1AC&pg=PA87{{Dead link|date=Enero 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Kabilang sa mga palatuntunang ipinatupad ng administrasyon ni Marcos ang ''[[Masagana 99]]'' na naglalayong maging masagana ang ani ng mga magsasaka ng kanin at makaani ng 99 na kabang palay o higit pa sa bawat ektaryang taniman. Upang matamo ito, pinatupad ang paggamit ng mga uri ng bigas o kanin na may mataas na ani na nilikha ng [[International Rice Research Institute]]. Ang mga magsasaka ay tutulungan na umutang ng salapi sa bangko na pambili ng mga binhi gayundin ng mga kailangang [[pataba]] at pesticide upang mapataas ang ani nito. Ang ''Masagana 99'' ay gumawa sa Pilipinas na sapat sa kanin sa mga simulang taon ng pagpapatupad nito ngunit nabigong palakihin ang real na sahod ng pagsasaka dahil ang pagtaas ng kabuuang suplay ay nagpasidhi sa pagpiga ng gastos-presyo na nag-alis ng mga nilayong tubo sa pagsasaka ng kanin.<ref>http://www.agribusinessweek.com/free-market-policy-root-cause-of-mass-poverty-in-agriculture/</ref>; ang ''Masaganang Maisan'' na nauukol sa pagtatanim ng puting mais, dilaw na [[mais]], [[batad]] at balatong sa 43 lalawigan; ang ''Gulayan sa Kalusugan'' na naglalayong paramihin ang mga tanim na gulay; ''Biyayang Dagat'' o ''Blue Revolution'' na naglalayong ang mga mangingisda ay makauutang ng pera at upang mapabuti ang kanilang hanapbuhay at upang mabayaran naman ng mangingisda ang kanilang inutang, ang pamahalaan ni Marcos ay nagsagawa ng hakbang upang maging higit na malaganap ang mapagdadalhan ng mga nahuli ng mga mangingisdang ito. Kasama rin sa programa ng Biyayang Dagat ang pananaliksik at pinalawak na paglilingkod, pagbibinhi at pagpapaunlad ng palaisdaan, pagsasalata at paglalagay ng mga tinggalan ng huling isda at pagpapalawak ng pamilihan. Kabilang rin sa mga palatuntunan ng pamahalaan ang pagdaragdag ng produksiyon ng mga pananim na nailuluwas at naipagbibili sa loob ng bansa. Pinarami rin ang produksiyon ng mga sumusunod na pang-komersiyong produktong ramie, goma, abaka at bulak. Isa sa pinakamalaking pinanggagalingan ng kuwartang pumapasok noon sa bansa ang pagmimina ng tanso, ginto, nikel, carbon, at iba pa at unti-unti ring umunlad ang industriyang pang-elektroniks sa Pilipinas. Ang mga bagay na yari sa kamay ay siyang bumubuo ng malaking bahagi ng mga produkto ng Cottage Industries na kinabibilangan ng mga produktong mga bag at maletang balat, patis, ceramics, burdadong mga damit, saklob na buntal, muwebles na nara, mga kaldero, mga lamparang yari sa tela at kapis, gitara, banig, telang hablon, at mga produktong yari sa tanso na galing Marawi. Noong mga maagang 1980, ipinakilala ni Marcos ang [[golden kuhol]] sa Pilipinas upang dagdagan ang protina ng tipon ngunit kalaunang naging salot para sa magsasaka sa mga taniman ng kanin.<ref>http://www.gmanetwork.com/news/story/274389/lifestyle/healthandwellness/masagana-99-nutribun-and-imelda-s-edifice-complex-of-hospitals</ref> ===Ikatlong termino (1981–1986)=== Noong 16 Hunyo 1981 anim na buwan pagkatapos na alisin ang martial law, ang unang halalan sa pagkapangulo ay idinaos para sa isang anim na taong termino. Gaya ng inaasahan, si Marcos ay tumakbo at nanalo sa isang malaking pagkapanalo laban sa iba pang mga kandiato. Ang mga pangunahing partidong oposisyon na [[United Nationalists Democratic Organizations]] (UNIDO) na isang koalisyon ng mga partido at LABAN ay bumoykot sa halalang ito bilang tanda ng pagpoprotesta sa mga halalan noong 1978 para sa isang interim na Batasang Pambansa na kanilang kinondena bilang pandaraya. Sa ikatlong termino ni Marcos, ang kanyang kalusugan ay mabilis na bumagsak sanhi ng mga karamdaman sa [[bato]] na kadalasang inilalarawan bilang [[lupus erythematosus]]. Ang rehimeng Marcos ay sensitibo sa publisidad ng kanyang kondisyon. Ang isang doktor ng [[Malacanang]] na si [[Potenciano Baccay]] na nagsaad na sa mga panahong ito ay sumailalim si Marcos sa isang transplant ng bato ay kalaunang dinukot at natagpuang pinatay.<ref>http://www.nytimes.com/1985/11/02/world/a-doctor-for-marcos-is-stabbed-to-death.html</ref> Maraming mga tao ang nagtatanong kung may kakayahan pa siyang mamuno dahil sa kanyang malalang sakit at papalaking kaguluhan sa pulitika.<ref>{{cite book|author=Wurfel, David|title=Filipino Politics: Development and Decay|publisher=Cornell University Press|year=1988|page=289|url=http://books.google.com/books?id=R-oK4ZetPIAC&pg=PA289|isbn=978-0-8014-9926-5 }}</ref> ====Mga bintang ng korupsiyon at tangka ng pagpapatalsik kay Marcos==== Si Ferdinand Marcos at ang kaniyang asawang si [[Imelda Marcos]] at mga [[crony]] ay binintangan ng korupsiyon at pagnanakaw ng mga bilyong bilyong dolyar mula sa kabang yaman ng Pilipinas.<ref>http://www.latimes.com/news/world/worldnow/la-fg-wn-philippines-marcos-compensation-victims-20130225,0,2781922.story</ref> Kabilang sa inilalarawang maluhong pamumuhay ni Imelda ay kinabibilangan ng limang milyong dolyar na mga pamimili sa New York, Rome at Copenhagen noong 1983 at pagpapadala ng isang salipapaw upang pulutin ang mga puting buhangin ng Australia para sa isang bagong beach resort. Bumili siya ng ilang mga ari-arian sa [[Manhattan]] noong mga 1980 kabilang ang $51-million Crown Building, ang Woolworth Building ([[40 Wall Street]]) at ang $60-milyong Herald Centre.<ref>http://news.google.com/newspapers?id=b1lWAAAAIBAJ&sjid=L-8DAAAAIBAJ&pg=5955,7676485</ref><ref>http://news.google.com/newspapers?id=epNTAAAAIBAJ&sjid=GocDAAAAIBAJ&pg=6411,6080906</ref> Ang kanyang New York real estate ay kalaunang binawi ng pamahalaan at ipinagbili kasama ng karamihan ng kaniyang mga hiyas at karamihan ng kaniyang 175 pirasong lupon ng sining na kinabibilangan ng mga sining nina [[Michelangelo]], [[Botticelli]], at [[Canaletto]]. Kaniyang sinagot ang mga pagbatikos ng kaniyang maluhong pamumuhay sa pag-aangking kaniyang "katungkulan" na maging "isang uri ng liwanag, isang bituwin na magbigay [sa mahihirap] ng mga gabay."<ref name="bbc"/><ref name="McNeill">{{cite news|url=http://news.independent.co.uk/world/asia/article347541.ece|title=The weird world of Imelda Marcos|last=McNeill|first=David|work=The Independent|location=London|date=25 Pebrero 2006|accessdate=30 Disyembre 2006|archive-date=25 Marso 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070325193207/http://news.independent.co.uk/world/asia/article347541.ece|url-status=dead}}</ref><ref>http://www.theage.com.au/news/world/imelda-loses-jewels-in-the-marcos-crown/2005/09/16/1126750129667.html</ref><ref>http://www.nytimes.com/1986/02/28/world/manila-after-marcos-managing-a-frail-economy-marco-s-mansion-suggests-luxury.html</ref><ref>http://www.nytimes.com/2012/11/21/nyregion/imelda-marcoss-ex-aide-charged-with-conspiracy.html?_r=0</ref><ref>http://www.smh.com.au/lifestyle/a-dynasty-on-steroids-20121119-29kwy.html#ixzz2MfsfBalA</ref> Noong 13 Agosto 1985, ang 56 Assemblymen ay lumagda ng isang resolusyon na tumatawag sa [[impeachment|pagpapatalsik]] ni Marcos para sa inaakusang paglilihis nito ng tulong na pangsalapi ng Estados Unidos sa Pilipinas para sa pansariling gamit.<ref>{{cite book|author=Blitz, Amy|title=The contested state: American foreign policy and regime change in the Philippines|publisher=Rowman & Littlefield|year=2000|isbn=978-0-8476-9934-6|pages=167–168|url=http://books.google.com/books?id=n2rdOhMdCDEC&pg=PA167}}</ref> Kanilang binanggit ang paglalantad noong Hulyo 1985&nbsp;ng ''San Jose Mercury News'' ng multimilyong dolyar na mga pamumuhunan at pag-aari ng pamilya Marcos sa Estados Unidos. Kabilang sa mga ari-ariang sinasabing nalikom ng pamilyang Marcos ang Crown Building, Lindenmere Estate, at isang bilang mga matitirhang mga aparment sa New Jersey at New York, isang shopping center sa New York, mga mansion sa London, Rome at Honolulu, ang Helen Knudsen Estate sa Hawaii at tatlong mga condominium sa San Francisco, California.<ref>{{Cite web |url=http://articles.philly.com/1986-02-27/news/26089779_1_marcos-holdings-imelda-marcos-marcos-foes |title=Archive copy |access-date=2013-11-03 |archive-date=2014-12-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141214190838/http://articles.philly.com/1986-02-27/news/26089779_1_marcos-holdings-imelda-marcos-marcos-foes |url-status=dead }}</ref> Kabilang sa mga kaso ng korupsiyon na binintiang kay Ferdinand Marcos ang: pagnanakaw o paglihis nito ng 800,000 troy ounces ng ginto mula sa mga kaban ng [[Bangko Sentral ng Pilipinas]] para sa sariling paggamit,<ref name=marcos7>http://news.google.com/newspapers?id=fjlSAAAAIBAJ&sjid=TzYNAAAAIBAJ&pg=7071,4966436</ref> pagtanggap ng mga [[kickback]] ng higit 53 milyong US dolyar sa mga kontrata mula sa mga 7 kompanyang Hapones,<ref name=marcos7/> pagkomberte ng 27 milyong dolyar mula sa [[PNB]] para sa sariling paggamit, at pagbili ng higit sa 52 milyong pisong halaga ng mga bagay sa mga Duty Free Shop sa Pilipinas upang makaiwas sa pagbabayad ng buwis.<ref name=marcos7/> Ninakawan rin ni Marcos ang mga pondong tulong pananalapi ng Estados Unidos at mga kabayarang reparasyon para sa digmaan ng mga Hapones.<ref name=marcos7/> Si Marcos ay binintangan ng pagtanggap ng mga [[kickback]] mula sa kontrata ng Bataan nuclear power plant.<ref name=marcos8/> Ang crony ni Marcos na si Herminio Disini ay kinasuhan ng [[Sandiganbayan]] noong 2004 dahil sa umano'y pagkuha ng mga [[suhol]] na 18 milyong dolyar kapalit ng paggamit ng kaniyang udyok upang ibigay ang kontrata ng pagtatayo ng Bataan nuclear power plant para sa mga kompanyang Amerikano na Burns and Roe at Westinghouse Electrical Corp.<ref name=marcos8/><ref>http://www.gmanetwork.com/news/story/328786/news/nation/sc-gives-green-light-for-sandigan-to-try-alleged-marcos-crony</ref> Sina Marcos, [[Danding Cojuangco]], [[Juan Ponce Enrile]] at [[Lobregat]] ay nagsabwatan upang buwisan ang mga magsasaka ng buko sa tinatawag na [[Coco Levy Fund Scam]]. Ang nalikom na buwis na nagkakahalagang P9.7 bilyong piso ay ginamit para sa pansariling kapakinabangan. ==Pagpapatalsik sa kapangyarihan== ===Pagpaslang kay Ninoy Aquino=== [[Talaksan:Shot Dead on Arrival.JPG|thumb|250px|Pagpatay kay Ninoy Aquino]] Ang pagpaslang kay [[Ninoy Aquino]] noong 1983 ang kalaunang naging katalista na humantong sa pagpapatalsik kay Marcos. Ang partidong oposisyon ay sumisi kay Marcos ngunit ang iba ay sumisi sa militar at kay Imelda. Noong 21 Agosto 1983 pagkatapos ng isang tatlong taong pagkakatapon sa [[Estados Unidos]], si Ninoy ay pinaslang habang bumababa sa isang pangkalakalan '' (commercial)'' na paglipad sa [[Ninoy Aquino International Airport|Manila International Airport]] na kalaunang pinangalanang [[Ninoy Aquino International Airport]] bilang pagpaparangal kay Ninoy.<ref>{{Citation |editor-surname=Javate-De Dios |editor-first=Aurora et al. |title=Dictatorship and Revolution: Roots of People's Power |publisher=Conspectus Foundation Incorporated |publication-date=1988 |isbn=9919108018{{Please check ISBN|reason=Check digit (8) does not correspond to calculated figure.}}{{Please check ISBN|reason=does not match hyphenation rules and is probably invalid}} |page=132}}.</ref> Ang kanyang asasinasyon ay nagpagulat at nagpagalit sa maraming mga Pilipino na nawalan ng pagtitiwala sa administrasyon ni Marcos. Ang pangyayaring ito ay karagdagan pang humantong sa mga pagsusupetsa sa pamahalaan na nagtulak sa hindi pakikipagtulungan ng mga Pilipino na kalaunang humantong sa isang buong [[sibil na hindi pagsunod]].<ref>{{Citation |last=Schock |first=Kurt |authorlink= |author2= |editor= |others= |title=Unarmed Insurrections: People Power Movements in Nondemocracies |origyear= |url= |format= |accessdate= |edition= |series= |date= |year=2005 |publisher= University of Minnesota Press|location= |language= |isbn=0-8166-4192-7 |oclc= |doi= |id= |pages=56 |chapter=People Power Unleashed: South Africa and the Philippines |quote= }}</ref> Ito ay nagpauga sa pamahalaan ni Marcos na lumalala na sa panahong ito dahil sa papalalang kalusugan ni Marcos. Ang asasinasyon ni Ninoy Aquino ay nagsanhi sa ekonomiya ng Pilipinas na karagdagang lumala at ang pamahalaan ng Pilipinas ay karagdagang lumubog sa pagkakautang. Sa wakas ng 1983, ang bansa ay naging [[bangkarote]], ang piso ay dumanas ng [[debaluasyon]] ng 21% at ang ekonomiya ng Pilipinas ay umurong ng 6.8% noong 1984 at muling umurong ng 3.8% noong 1985. <ref name=edsa>{{cite web | url = http://www.ualberta.ca/~vmitchel/fw9.html | title = Lakas Ng Bayan: The People's Power/EDSA Revolution 1986 | accessdate = 2007-12-10 | publisher = [[University of Alberta]], [[Canada]] | archive-date = 2016-04-19 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160419033555/http://www.ualberta.ca/~vmitchel/fw9.html | url-status = dead }}</ref> Noong 1984, si Marcos ay humirang ng isang komisyon na pinangunahan ni Chief Justice [[Enrique Fernando]] upang maglunsad ng isang imbestigasyon sa pagpatay kay Ninoy. Si Kardinal Sin ay inanyahan na sumali sa komisyon na ito ngunit tumanggi at naghayag ng kanyang mga pagdududa sa bersiyon ng militar na si [[Rolando Galman]] ang pumaslang at ang komisyong ito ay gumuho. Ang pamahalaan ni Marcos ay lumikha ng isang reenactment video ng ''kanilang bersiyon'' ng pangyayari na ipinalabas sa telebisyon na nagpapakitang si Galman ay nakatago sa ilalim ng hagdan at bumaril kay Ninoy sa tarmac at pagkatapos ay binaril naman ng mga sundalo si Galman. Sumunod na hinirang ni Marcos ang kanyang kaibigan at retiradong hukom na si Corazon Agrava upang mamuno sa isang may limang kasaping komisyon upang mag-imbestiga sa asasinasyon. Ang komisyong ito ay naglabas ng isang malaki at maliit na mga ulat noong Oktubre 1984. Ang parehong mga ulat ay umaayon na ang asasinasyon ni Ninoy ay isang [[kolusyon|pakikipagsabwatang]] militar. Gayunpaman, ang mga parehong mga ulat ay hindi umayon sa mga aktuwal na tao o mga bilang ng nasasangkot dito. Ang maliit na ulat ay nagpapawalang sala kay General [[Fabian Ver]] at nagpangalan lamang ng pitong mga kasangkot. Ang malaking ulat ay nagpangalan ng 26 kasangkot kabilang si Gen. Ver. Ang malaking ulat ay humantong sa mga pagkakaso sa mga pinangalanang kasabwat. Ang paglilitis ng mga ito ay nagsimula noong 22 Pebrero 1985 ngunit naging maliwanag na pinili ng tagapaglitis na hindi pansinin ang mga natuklasan ng komisyon ni Agrava at nagpapatuloy ayon sa kuwento ng militar. Dahil dito, may papalaking mga protesta at pagtawag sa pagbibitiw ni Marcos. Noong 2 Disyembre 1985, ang lahat ng mga nasakdal kabilang si Ver ay napawalang sala sa pagpatay kay Ninoy.<ref name=edsa/> Noong 1990, hinatulan ng Korte Suprema ng Pilipinas ang isang heneral at 15 pang mga sundalo sa pagpatay kay Ninoy at hinatulan ng habang buhay na pagkabilanggo. Ang mga ito ay kabilang sa mga 1000 sundalong nagbigay seguridad kay Ninoy sa kanyang pagdating sa bansa.<ref>http://www.nytimes.com/1990/09/29/world/16-sentenced-to-life-for-killing-aquino.html</ref>. Batay sa mga testigong sina Rebecca Quijano, Jessie Barcelona at iba pa, nakita nilang ang sundalong si C1C Rogelio Moreno na nasa likod ni Ninoy habang bumaba sa hagdan ng eroplano si Ninoy ang bumaril sa batok ni Ninoy. Ito ay umaayon sa autopsiya kay Ninoy na ang bala ay pumasok mula itaas ng mastoid ng bungo at lumabas sa mababang panga na nagpapakitang ang pagbaril ay ginawang mas mataas sa ulo ni Ninoy. ===Snap Election=== Simula 1983 pagkatapos ng pagpaslang kay Ninoy, ang mga opisyal ng pamahalaan ng Estados Unidos ay hindi na sumuporta sa rehime ni Marcos<ref name=marcos20>http://www.nytimes.com/1989/03/19/magazine/reagan-and-the-philippines-setting-marcos-adrift.html?pagewanted=all&src=pm</ref> at naghanap sila ng mga paraan upang mapatalsik na si Marcos sa kapangyarihan.<ref name=marcos20/> Sa mukha ng papalalang kawalang kasiyahan ng mga mamamayang Pilipino, pinatawag ni Marcos ang isang [[Snap election]] noong 3 Nobyembre 1985 na may natitira pang higit sa isang taon sa kanyang termino. Ang snap election ay tinawag para sa 17 Enero 1986 at pagkatapos ay nilipat sa 7 Pebrero 1986. Pinili ni Marcos si [[Arturo Tolentino]] na kasamang tatakbo sa ilalim ng partidong [[Kilusang Bagong Lipunan]] (KBL) samantalang ang balo ni Ninoy na si [[Corazon Aquino]] ay naghayag ng kanyang pagtakbo sa pagkapangulo noong 3 Disyembre 1985 kasama ni [[Salvador Laurel]] sa ilalim ng partidong United Opposition (UNIDO) na sinuportahan ng oposisyon ni Marcos.<ref>{{cite book|author=Pollard, Vincent Kelly|title=Globalization, democratization and Asian leadership: power sharing, foreign policy and society in the Philippines and Japan|publisher=Ashgate Publishing|year=2004|isbn=978-0-7546-1539-2|page=50|url=http://books.google.com/books?id=L37RZlzA530C&pg=PA50}}</ref><ref>{{cite book|author=Parnell, Philip C.|chapter=Criminalizing Colonialism: Democracy Meets Law in Manila|editors=Parnell, Philip C. & Kane, Stephanie C.|title=Crime's power: anthropologists and the ethnography of crime|publisher=Palgrave-Macmillan|year=2003|isbn=978-1-4039-6179-2|page=214|url=http://books.google.com/books?id=j2hpz4_fob4C&pg=PA214}}</ref> Sa snap election na idinaos noong 7 Pebrero 1986, ang mga insidente ng pandaraya, pagbili ng mga boto, pananakot at karahasan ay iniulat gayundin ang pakikialam sa mga election return. Ang Commission on Elections (COMELEC) tally board ay nagpapakita na si Marcos ang nangunguna samantalang ang National Citizen's Movement for the Free Elections (NAMFREL) ay nagpapakitang si Corazon Aquino ang nangunguna sa isang komportableng margin. Idenaklara ng opisyal na canvasser na COMELEC si Ferdinand Marcos na nanalo sa halalan. Sa huling tally ng COMELEC, si Marcos ay nagkamit ng 10,807,197 boto laban sa 9,291,761 boto ni Aquino. Gayunpaman, sa final tally ng [[National Movement for Free Elections]] (NAMFREL), si Aquino ay nagkamit ng 7,835,070 boto laban sa 7,053,068 ni Marcos.<ref>{{Citation |title=[[A Force More Powerful|A force more powerful]]: a century of nonviolent conflict |author1=Peter Ackerman |author2=Jack DuVall |publisher=Macmillan |year=2001 |isbn=978-0-312-24050-9 |page=[http://books.google.com.ph/books?id=OVtKS9DCN0kC&pg=PA384 384] |url=http://books.google.com/?id=OVtKS9DCN0kC |authorlink1=Peter Ackerman |authorlink2=Jack DuVall }};<br /> ^ {{Citation |author=Isabelo T. Crisostomo |title=Cory--profile of a president |publisher=Branden Books |year=1987 |isbn=978-0-8283-1913-3 |page=[http://books.google.com/books?id=iW_ddLowBYkC&pg=PA193 193] |url=http://books.google.com/?id=iW_ddLowBYkC }} (showing a reproduction of NAMFREL's announcement of the results).</ref> Ang mga 29 mangggawa ng komputer ay lumayas sa tabulation center na nagpoprotesta sa pakikiaalam sa mga resulta ng halalan na pumapabor kay Marcos.<ref name="edsa"/> Ang oposisyonistang dating Gobernador na si [[Evelio Javier]] ng [[Antique]] ay pinaslang sa harap ng kapitolyo ng lalawigan kung saan idinadaos ang pagka-canvass ng mga boto. Ang mga pangunahing suspek ang mga sariling bantay ng isang lokal na pinuno ng [[Kilusang Bagong Lipunan]]. Ang Catholic Bishops' Conference of the Philippines (CBCP) ay naglabas ng isang pahayag na kumokondena sa halalan bilang pandaraya. Ang Senado ng [[Estados Unidos]] ay nagpasa rin ng isang resolusyon na kumokondena sa halalan. Ang Pangulo ng Estados Unidos na si Ronald Reagan ay naglabas ng pahayag na tumatawag sa mga ulat ng pandaraya na "nakakabagabag".<ref>{{cite news | url = http://findarticles.com/p/articles/mi_m1079/is_v86/ai_4188363 | title = PRESIDENT'S STATEMENT, FEB. 11, 1986 | accessdate = 2007-12-03 | publisher = US Department of State Bulletin, April, 1986 | year = 1986 | archive-date = 2007-12-10 | archive-url = https://web.archive.org/web/20071210030629/http://findarticles.com/p/articles/mi_m1079/is_v86/ai_4188363/print | url-status = dead }}</ref> Bilang tugon sa mga protesta, inihyag ng COMELEC na si Marcos ay nanalo ng 53 porsiyento ng mga boto laban kay Aquino. Ito ay sinalungat ng NAMFREL na si Aquino ay nanalo ng 52 porsiyento ng mga boto laban kay Marcos.<ref>{{Citation |last=Schock |first=Kurt |last2= |first2= |publication-date= |title=Unarmed Insurrections: People Power Movements in Nondemocracies |publication-place= |publisher= U of Minnesota Press|isbn= 978-0-8166-4193-2|page=77 |url=http://books.google.com/?id=RRVk5qJpOH8C&pg=PA77&dq=Cory+Aquino+1986+inauguration |accessdate= 2007-12-03 |year=2005}}.</ref> Noong Pebrero 15, si Marcos ang inihayag ng COMELEC at Batasang Pambansa bilang nanalo sa gitna ng kontrobersiya. Ang lahat ng mga 50 oposisyong kasapi ng Parliamento ay lumayas sa pagpoprotesta. Tumangging tanggapin ng maraming Pilipino ang resulta ng halalan na naghahayag na si Aquino ang tunay na nanalo. Ang parehong "mga nanalo" sa pagkapangulo na sina Aquino at Marcos ay nanumpa bilang mga pangulo sa dalawang magkaibang mga lugar. Si Aquino ay tumawag ng mga strike at pagboboykot ng mga mamamayang Pilipino laban sa mga negosyo at media na pag-aari ng mga crony ni Marcos. Dahil dito, ang mga bangko, korporasyon at mga media ng mga crony ni Marcos ay matinding tinamaan at ang kanilang mga bahagi sa stock market ay bumagsak. ===Himagsikang People power=== Dahil sa mga iregularidad sa halalan, ang [[Reform the Armed Forces Movement]] ay naglunsad ng isang pagtatangkang [[coup d'eta]] laban kay Marcos. Ang simulang plano ay salakayin ang [[Malacanang Palace]] at dakpin si Marcos. Ang ibang mga unit ng military ay kokontrol sa mga stratehikong pasilidad gaya ng [[NAIA]], mga baseng militar, mga himpilan ng radyo at telebisyon, ang GHQAFP sa [[Kampo Aguinaldo]], at mga highway junctions upang limitahan ang mga kontra-opensibo ng mga loyalistang hukbo ni Marcos. Si Lt. Col. [[Gregorio Honasan]] ang mangunguna sa pangkat na sasalakay sa Malacanang Palace. Gayunpaman, nang malaman ni Marcos ang tungkol pagbabalak na ito, kanyang inutos ang pagdakip sa mga pinuno nito<ref>{{Citation |last=West |first=Lois A. |last2= |first2= |publication-date=1997 |title=Militant Labor in the Philippines |publication-place= |publisher=Temple University Press |isbn=1-56639-491-0 |pages=19–20 |url=http://books.google.com/?id=KcaOhzm8gAQC&pg=PA20&dq=Philippine+People+power+revolution |accessdate= 2007-12-03 |year=1997}}.</ref> at itinanghal sa lokal at internasyonal na press ang ilan sa mga nadakip na mga nagtatangkang magpatalsik kay Marcos na sina Maj. [[Saulito Aromin]] and Maj. [[Edgardo Doromal]].<ref>[http://aromin.xanga.com/ An Account of February Revolution]</ref><ref>[http://www.stuartxchange.org/DayOne.html Day One (EDSA: The Original People Power Revolution)]</ref> Dahil sa banta ng kanilang nalalapit na pagkakabilanggo, nagpasya sina Enrile at mga kapwa nagbabalak laban kay Marcos na humingi ng tulong AFP Vice Chief of Staff Lt. Gen [[Fidel Ramos]] na hepe rin ng Philippine Constabulary (ngayong Philippine National Police). Si Ramos ay pumayag na magbitiw sa kanyang posisyon at suportahan ang mga nagbabalak laban kay Marcos. Noong mga 6:30 pm noong 22 Pebrero 1986, sina Enrile at Ramos ay nagdaos ng isang pagpupulong ng press sa Kampo Aguinaldo kung saan nila inihayag ang kanilang pagbibitiw sa kanilang mga posisyon sa Gabinete ni Marcos at pag-urong ng kanilang suporta sa pamahalaan ni Marcos. Mismong si Marcos ay kalaunang nagsagawa ng mga pagpupulong ng balita na tumatawag kina Enrile at Ramos na sumuko na humihikayat sa kanilang "itigil ang kaestupiduhang ito".<ref name="peoplepower_eyewitness">{{Citation |last=Paul Sagmayao |first=Mercado |authorlink= |author2=Francisco S. Tatad |title=People Power: The Philippine Revolution of 1986: An Eyewitness History |publisher=The James B. Reuter, S.J., Foundation |year=1986 |location=[[Manila]], [[Philippines]] |pages= |url= |isbn= 0-9639420-7-8{{Please check ISBN|reason=Check digit (8) does not correspond to calculated figure.}}}}</ref> Sa isang mensaheng isinahimpapawid sa Radio Veritas noong mga alas 9&nbsp;ng gabi, hinimok ni Kardinal Sin ang mga Pilipino na tulungan ang mga pinunong rebelde sa pamamagitan ng pagpunta sa seksiyon ng [[EDSA]] sa pagitan ng [[Kampo Crame]] at [[Kampo Aguinaldo|Aguinaldo]] at pagbibigay ng suportang emosyonal, mga pagkain at iba pang mga suplay. Maraming mga tao, pari at madre ang tumungo sa EDSA.<ref name="peoplepower_eyewitness" /><ref name="McCargo">{{Citation |last=McCargo |first=Duncan |last2= |first2= |publication-date=2003 |title=Media and Politics in Pacific Asia |publication-place= |publisher=Routledge |isbn=0-415-23375-5 |page=20 |url=http://books.google.com/?id=CuGJ575iLLAC&pg=PA20&dq=Radio+Veritas+1986+Philippine+revolution |accessdate= 2007-12-03 |year=2003}}.</ref> Sa kasagsagan ng rebolusyong People Power, inihayag ni [[Juan Ponce Enrile]] na ang pananambang sa kanya ay pineke upang magkaroon ng dahilan si Marcos sa pagpapataw ng martial law.<ref>Impossible Dream, Sandra Burton</ref> Sa bukang liwayway ng linggo, ang mga hukbo ng pamahalaan ni Marcos ay dumating upang patumbahin ang pangunahing transmitter ng Radio Veritas na pumutol sa pagsasahimpapawid sa mga taong nasa probinsiya. Ang himpilan ay nilipat sa isang standby transmitter na may isang limitadong saklaw ng pagsasahimpapawid.<ref name="McCargo"/> Ang himpilan ay pinuntirya ni Marcos dahil ito ay naging mahalagang kasangkapan ng pakikipagtalastasan para sa pagsuporta ng mga mamamayan sa mga rebelde na nagbibigay alam sa kanila sa mga pagkilos ng hukbo ni Marcos at paghahatid ng mga mensahe para sa pagkain, gamot at mga suplay.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Ang mga tao ay patuloy pa ring tumungo sa EDSA hanggang sa lumobo sa mga daan daang libong hindi armadong mga sibilyan. Ang mood sa mga lansangan ay aktuwal na masaya na marami ay nagdadala ng kanilang mga buong pamilya. Ang mga mang-aawit ay nag-aliw sa mga tao, ang mga pari at madre ay nanguna sa mga prayer vigil at mga tao ay nagtayo ng mga barikada at makeshift na mga bag ng buhangin, mga puno at mga sasakyan sa ilang mga lugar sa kahabaan ng EDSA. Saanman, ang mga tao ay nakikinig sa Radio Veritas sa kanilang mga radyo. Ang ilang mga pangkat ay umaawit ng ''[[Bayan Ko]]''<ref>{{Citation |last=Taylor |first=Robert H. |last2= |first2= |publication-date=2002 |title=The Idea of Freedom in Asia and Africa |publication-place= |publisher=Stanford University Press |isbn=0-8047-4514-5 |page=210 |url=http://books.google.com/?id=RfbSlkGP8TEC&pg=PA210&dq=Bayan+Ko+in+1986+Philippine+revolution |accessdate= 2007-12-03 |year=2002}}.</ref> na mula pa 1980 ay naging makabayang antema ng oposisyon. Kadalasang ipinapakita ng mga tao ang tandang LABAN<ref>{{Citation |last=Crisostomo |first=Isabelo T. |last2= |first2= |publication-date=1987 |title=Cory, Profile of a President: The Historic Rise to Power of Corazon. |publication-place= |publisher=Branden Books |isbn=0-8283-1913-8 |page=217 |url=http://books.google.com/?id=iW_ddLowBYkC&pg=PA217&dq=LABAN+signs+during+EDSA+I |accessdate= 2007-12-03 |year=1987}}.</ref> na may nabuong "L" sa kanilang hinlalaki at hintuturo. Pagkatapos ng tanghalian noong Pebrero 23, nagpasya sina Ramos at Enrile na palakasin ang kanilang mga posisyon. Tumawid si Enrile sa EDSA mula [[Kampo Aguinaldo]] hanggang [[Kampo Crame]] sa gitna ng mga paghihiwayan ng mga tao.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Sa gitnang katanghalian, ang Radio Veritas ay naghatid ng mga ulat ng pagmamasa ng mga Marine malapit sa mga kampo sa silangan at mga tangkeng LVT-5 na papalapit mula hilaga at silangan. Ang isang kontinhente ng mga Marin na may mga tangke at mga armoradong van na pinangunahan ni Brigadier General [[Artemio Tadiar]] ay pinahinto sa kahabaan ng [[Ortigas Avenue]] mga 2&nbsp;km mula sa mga kampo ng mga sampung mga libong mga tao.<ref>{{Citation |last=Lizano |first=Lolita |last2= |first2= |publication-date=1988 |title=Flower in a Gun Barrel: The Untold Story of the Edsa Revolution |publication-place= |publisher= L.R. Lizano|isbn= |page= |url=http://books.google.com/?id=Bm0yAAAAIAAJ&dq=EDSA+Revolution&q=EDSA+Revolution |accessdate= 2007-12-02 |year=1988}}.</ref> Ang mga madreng humahawak ng mga rosaryo ay lumuhod sa harapan ng mga tangke at ang mga babae ay naghawak hawak upang harangin ang mga hukbo.<ref>{{Citation |last=Merkl |first=Peter H. |last2= |first2= |publication-date=2005 |title=The Rift Between America And Old Europe: the distracted eagle |publication-place= |publisher=Routledge |isbn=0-415-35985-6 |page=144 |url=http://books.google.com/?id=WavpuvE2HA4C&pg=PA144&dq=EDSA+Revolution |accessdate= 2007-12-02 |year=2005}}.</ref> Hiniling ni Tadiar sa mga tao na padaanin sila ngunit hindi gumalaw ang mga tao. Sa huli, ang mga hukbo ni Marcos ay umurong nang walang pagpapaputok ng baril na nangyari.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Sa gabi, ang standby transmitter ng Radio Veritas ay nabigo. Sa sandaling pagkatapos ng hating gabi, nagawa ng mga staff na pumunta sa isa pang himplian upang simulan ang pagsasahimpapawid mula sa isang lihim na lokasyon sa ilalim ng pangalang [[DZRJ-AM|"Radyo Bandido"]]. Sa bukang liwayway ng Lunes, 24 Pebrero 1986, ang unang mga malalang pagsagupa sa mga hukbo ng pamahalaan ay nangyari. Ang mga marine na nagmamartsa mula sa Libis sa silangan ay naghagis ng mga tear gas sa mga demonstrador na mabilis na kumalat. Ang ilang mga marine ay pumasok naman at humawak sa silangang panig ng Kampo Aguinaldo.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Kalauna, ang mga helicopter ng ika-15 Strike Wing ng [[Philippine Air Force]] na pinangunahan ni Col. Antonio Sotelo ay inutusan mula sa Sangley Point, Cavite na tumungo sa Kampo Crame.<ref name="Crisostomo">{{Citation |last=Crisostomo |first=Isabelo T. |last2= |first2= |publication-date=1987 |title=Cory, Profile of a President: The Historic Rise to Power of Corazon. |publication-place= |publisher= Branden Books|isbn= 978-0-8283-1913-3|page=226 |url=http://books.google.com/?id=iW_ddLowBYkC&pg=PA226&dq=Col.+Antonio+Sotelo+to+camp+crame |accessdate= 2007-12-03 |date=1987-04-01}}.</ref> Sa lihim, ang squadron ay dumipekto at sa halip na pagsalakay sa Kampo Crame ay lumapag rito na may mga naghahiyawang mga tao at yumayakap sa mga piloto at mga crew nito. Ang isang helicopter na [[Bell 214]] na piniloto ni Mahjor Major Deo Cruz ng ika-25 Helicopter Wing at mga [[Sikorsky S-76]] gunship na piniloto ni Colonel Charles Hotchkiss ng ika-20 Air Commando Squadron ay mas maagang sumali sa mga rebelde sa himpapawid. Ang presensiya ng mga helicopter ay nagpalakas sa morale nina Ramos at Enrile na patuloy na humihikayat sa kanilang mga kapwa sundalo na sumali sa kilusan.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Sa katanghalian, si Corazon Aquino ay dumating sa base kung saan sina Enrile, Ramos, at mga RAM officer at mga tao ay naghihintay.<ref name="Crisostomo"/> Samantala, ang Pangulo ng Estados Unidos na si [[Ronald Reagan]] ay nabahala na baka atakihin at patayin ni Marcos ang mga nagpoprotesta na masasaksihan sa telebisyon ng buong mundo. Naglabas ng pahayag ang administrasyon ni Reagan na kung gagamit si Marcos ng dahas ay "''magsasanhi ito ng hindi masabing pinsala sa ugnayan sa pagitan ng ating dalawang pamahalaan''.<ref name=marcos20/> Sa mga parehong oras, nakatanggap si June Keithley ng mga ulat na nilisan ni Marcos ang Malacanang Palace at isinahimpapawid ito sa mga tao sa EDSA. Ang mga tao ay nagdiwang at kahit sina Ramos at Enrile ay lumabas mula sa Crame upang harapin ang mga tao. Gayunpaman, ang pagdiriwang ay panandalian dahil kalaunang lumabas si Marcos sa telebisyong kinokontrol ng pamahalaan na [[DWGT-TV|Channel 4]],<ref>{{Citation |last=Maramba |first=Asuncion David |last2= |first2= |publication-date=1987 |title=On the Scene: The Philippine Press Coverage of the 1986 Revolution |publication-place= |publisher=Solar publishing Corp. |isbn= 978-971-17-0628-9|page=27 |url=http://books.google.com/?id=2QAeAAAAMAAJ&dq=Channel+9+tower+in+1986+revolution&q=Channel+4 |accessdate= 2007-12-03 |year=1987}}.</ref> na nagdedeklarang hindi siya magbibitiw sa pagkapangulo. Pinagpalagay na ang maling ulat ay isang kalkuladong pagkilos laban kay Marcos upang humikayat ng masa maraming mga depeksiyon.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Sa pagsasahimpapawid na ito, ang Channel 4 ay biglaang naglaho sa himpapawid. Binihag isang kontinhente ng mga rebelde sa ilalim ni Col. Mariano Santiago ang himpilian. Ang Channel 4 ay naibalik sa ere sa katanghalian na naghahayg si Orly Punzalan na ang "Channel 4 ay muling nasa himpapawid upang paglingkuran ang mga tao". Sa mga panahong ito, ang mga tao sa EDSA ay lumobo na sa higit sa isang milyon.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Ang pagsasahimpapawid na ito ang itinuturing na pagbabalik ng ABS-CBN sa ere dahil ito ang unang beses na ang mga dating empleyado ay nasa loob ng complex nito pagkatapos ng 14 taong pagsasara nito ni Marcos noong martial law. Sa huling katanghalian, ang mga helicopter ng rebelde ay sumalakay sa [[Villamor Airbase]] na nagwawasak sa mga ari-ariang panghimpapawid ng pangulo. Ang isa pang helicopter ay tumungo sa Malacanang Palace na nagpatama ng isang rocket at nagsanhi ng maliit na pinsala. Kalaunan, ang karamihan ng mga opiser na nagtapos sa [[Philippine Military Academy]] (PMA) ay dumipekto sa pamahalaan ni Marcos. Ang karamihan ng mga Sandatahang Hukbo ay lumipat na sa kabilang panig.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> ===Dalawang inaugurasyon ng pangulo=== Noong umaga ng Martes, Pebrero 25, bandang ikapito ng umaga, nagkaroon ng saguypaan sa pagitan ng mga loyalista at mga rebeldeng sundalo. May mga sniper na bumabaril sa mga rebeldeng sundalo. Subalit patuloy na sinugod ng mga rebeldeng sundalo ang estasyon ng Channel 9, na nasa hindi kalayuan ng Channel 4. [[File:Corazon Aquino inauguration.jpg|thumb|Nanumpa si [[Corazon Aquino]] bilang Pangulo ng Pilipinas sa Club Filipino, San Juan noong 25 Pebrero 1986|right|200px]] Maya-maya lamang ay nanumpa si [[Corazon Aquino]] bilang bagong pangulo ng Pilipinas sa isang seremonya sa Club Filipino sa Greenhills, isang kilometro mula sa Kampo Crame. Pinasumpa si Aquino ni Senior Associate Justice Claudio Teehankee, at pinasumpa naman si Laurel bilang Pangalawang Pangulo ni Justice Abad Santos. Hawak ni Aurora Aquino, nanay ni Ninoy Aquino, ang bibliang ginamit sa panunumpa ni Aquino. Kasama sa seremonya si Ramos, na na-promote bilang Heneral, si Enrile at ang iba pang mga politiko. Nasa labas ang maraming mga taga-suporta ni Aquino, na karamihan ay naka-dilaw bilang pagpapakita ng kanilang suporta. Matapos ang panunumpa ni Aquino ay kumanta sila ng Bayan Ko. Samantala, nanumpa naman si Marcos sa Malacanang Palace. Nandoon ang ilan sa kanyang mga taga-suporta na sumisigaw ng "Marcos! Marcos! Marcos pa rin!" Ang panunumpa ay ginawa ni Marcos sa balkonahe ng palasyo ng Malacanang na isinahimpapawid ng IBC-13 at GMA-7.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Walang mga inanyayahang mga dayuhang dignitaryo ang dumalo sa seremonyang ito sa kadahilang pangseguridad. Ang mag-asawang Marcos ay lumabas sa balkonahe sa harap ng mga 3000 loyalistang KBL na nagsisigawan kina Marcos na "Dakpin ang mga Ahas!".<ref name="Ellison">{{Citation |last=Ellison |first=Katherine |last2= |first2= |publication-date=2005 |title=Imelda: Steel Butterfly of the Philippines |publication-place= |publisher=iUniverse |isbn=0-595-34922-6 |page=244 |url=http://books.google.com/?id=Dfl53AtDM0oC&pg=RA1-PA244&dq=Dahil+Sa+sang+by+Imelda+Marcos |accessdate= 2007-12-03 |year=2005}}.</ref> Pagkatapos ng panunumpa ay mabilis na umalis ang mag-asawa sa labas ng Palasyong Malacanang. Naputol ang pagbrodkast nito noong kubkubin ng mga rebeldeng sundalo ang mga nalalabing mga estasyon. Marami ding mga demonstrador ang nagmasa sa mga barikada sa kahabaan ng [[Mendiola]], hindi kalayuan mula sa Malakanyang, ngunit hinarang sila doon ng mga loyalistang mga sundalo. Maraming mga demonstrador ang nagalit, ngunit inawat sila ng mga pari na nakiusap na huwag maging marahas.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> ===Paglisan ng pamilya Marcos mula Pilipinas tungo sa Hawaii=== Ang Pangulong [[Ronald Reagan]] ay naglabas ng isang pagsusumamo kay Marcos na magbitiw na: ''Ang mga pagtatangka na patagalin ang buhay ng kasalukuyang rehime sa pamamagitan ng dahas ay walang kabuluhan. Ang lunas sa krisis na ito ay matatamo lamang sa pamamagitan ng isang mapayapang paglipat sa isang bagong pamahalaan.''".<ref name=marcos20/> Binasa ni Marcos ang mensahe ni Reagan noong alas 3 ng madaling araw (oras ng Maynila) at agad na tinawagan ni Marcos ang Senador ng Estados Unidos na si [[Paul Laxalt]], para humingi ng payo mula kay Reagan.<ref name="Ellison"/> Iminungkahi ni Marcos kay Laxalt ang ''pagsasalo ng kapangyarihan'' kay Aquino o manunungkulan bilang ''nakakatandang tagapayo ni Aquino''.<ref name=marcos20/> Tumawag si Laxalt kay Marcos ng alas singko. Tinanong ni Marcos kay Laxalt na ''Senador, ano sa tingin mo? Dapat na ba akong magbitiw?''".<ref name=marcos20/> Sumagot si Laxalt na "''I think you should cut and cut cleanly. I think the time has come. (Sa tingin ko dapat mo nang putulin at putulin ng malinis. Sa tingin ko dumating na ang panahon)''" na siyang kinalungkot ni Marcos. Bandang hapon, kinausap ni Marcos si Enrile para sa kanyang ligtas na paglisan kasama ang kanyang pamilya at mga malalapit na kaalyado gaya ni General Ver. Sa hating gabi, dinala ng U.S. Airforce HH-3E Rescue [[helicopter]] ang pamilya ni Marcos sa Clark Airbase Pampanga mga 83 kilometrong hilaga ng Maynila bago sumakay sa mga eroplanong [[US Air Force]] [[DC9|DC-9 Medivac]] at [[C-141 Starlifter|C-141B]] patungo sa Andersen Air Force Base sa [[Guam]], at papunta naman sa Hickam Air Force Base sa [[Hawaii]] kung saan dumating si Marcos noong 26 Pebrero 1986.<ref name="peoplepower_eyewitness"/> Marami ang nagsisaya sa paglisan ni Marcos. Napasok na rin ng mga demonstrador ang Palasyo ng Malakanyang, na matagal na ipinagkait sa mga ordinaryong mamamayan sa nakaraang dekada. Maliban sa mga naganap na nakawan, marami din ang nagsilibot sa loob ng isang lugar kung saan binago ang kasaysayan ng bansa. Maging ang buong mundo ay nagsaya. Ayon kay Bob Simon, isang tagapagbalita ng CBS na isang estasyon sa Amerika, ang nagsabi "We Americans like to think we taught the Filipinos democracy; well, tonight they are teaching the world." ("Gusto naming mga Amerikano na isipin na kami ang nagturo sa Pilipinas ng demokrasya, ngunit ngayong gabi tinuturuan nila ang buong mundo.") Kabilang sa mga bagay na itinala ng bagong pamahalaan ng Pilipinas na naiwan ng pamilyang Marcos sa [[Malacanang Palace]] nang lumikas ito patungo sa Hawaii ang 15 mink coat, 65 parasol, 508 mga gown, 888 handbag at 71 pares ng mga sunglass at mga 1,060 pares ng sapatos.<ref>{{Cite web |url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,963620,00.html#ixzz2Mfz3GD1m |title=Archive copy |access-date=2013-03-05 |archive-date=2013-08-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130819184106/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,963620,00.html#ixzz2Mfz3GD1m |url-status=dead }}</ref> Iniulat na nang tumakas si Marcos, natuklasan ng mga ahente ng U.S. Customs ang 24 maleta ng mga brick na ginto at diamanteng hiyas na itinago sa mga diaper bag. Ang mga sertipiko ng gintong bullion na nagkakahalaga ng mga bilyong dolyar ay sinasabing kasama sa mga ari-ariang personal na dinala ni Marcos at kanyang pamilya at mga crony nang bigyan sila ng ligtas na daanan ng administrasyong Reagan patungong Hawaii. ==Kamatayan== Pagkalipas ng tatlong taon, namatay siya noong 28 Setyembre 1989 sa Honolulu, Hawaii sa edad na 72 sa [[cardiac arrest]] matapos ng matagal na pakikipaglaban sa mga karamdaman ng bato, baga at puso.<ref>http://www.nytimes.com/learning/general/onthisday/bday/0911.html</ref> Ang bangkay ni Marcos ay inuwi sa Pilipinas noong 1993 at nakatanghal sa isang mausoleo sa Batac, Ilocos Norte. Hiniling ng pamilya Marcos na ilibing si Marcos sa [[Libingan ng mga Bayani]] ngunit ito ay sinalungat ng maraming mga politiko at mga biktima ng mga [[karapatang pantao]] ni Marcos. ==Legasiya ng pamumuno ni Marcos== Sa kasalukuyan, ang pamahalaan ng Pilipinas ay nagbabayad pa rin ng interes sa mga utang pandayuhan ng bansa na natamo noong panahon ng administrasyong Marcos hanggang sa 2025. Nang maging Pangulo si Marcos noong 1965, ang utang na pandayuhan ng Pilipinas ay mababa sa dalawang bilyong dolyar. Nang mapatalsik si Marcos noong 1986, ang utang na pandayuhan ng Pilipinas ay umabot ng 28 bilyong dolyar.<ref name="indymedia.org.uk"/><ref name=marcos2/> Ayon sa mga ulat, ang 33% ng mga utang pandayuhan na katumbas ng 8 bilyong dolyar ay napunta sa bulsa ni Marcos at kanyang mga [[crony]].<ref name=marcos2>{{Cite web |url=http://www.philippinehumanrights.org/news/statements/227-the-marcos-legacy-of-fraudulent-and-illegitimate-debts |title=Archive copy |access-date=2013-03-06 |archive-date=2013-01-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130127054349/http://www.philippinehumanrights.org/news/statements/227-the-marcos-legacy-of-fraudulent-and-illegitimate-debts |url-status=dead }}</ref> Noong 1975, ang 57% ng mga pamilyang Pilipino ay iniulat na mahirap.<ref name=marcos2/> Ang isang ulat noong 2007&nbsp;ng [[United Nations Office on Drugs and Crime]] at [[World Bank]] ay nagtantiya na may halagang $US 5 bilyon hanggang $US 10 bilyon ang mga aria-ariang kinuha ni Ferdinand Marcos mula sa bansang Pilipinas.<ref name=smh>http://www.smh.com.au/lifestyle/a-dynasty-on-steroids-20121119-29kwy.html</ref> Sinasabing ang anak ni Marcos na si [[Irene Marcos Araneta]] ay may Swiss bank account na naglamaman ng US $13.2 bilyon na ni-[[laundering|launder]] at nilipat sa mga iba't ibang account sa mga bansang gaya ng Luxembourg, [[British Virgin Islands]], Liechtenstein.<ref>https://www.wsws.org/en/articles/1999/07/phil-j20.html</ref><ref>http://news.google.com/newspapers?nid=2479&dat=20000518&id=iVg1AAAAIBAJ&sjid=gSUMAAAAIBAJ&pg=1558,8728410</ref> Noong 8 Abril 2013, iniulat na ang anak ni Marcos na si [[Imee Marcos]] ay may mga sikretong offshore trust at isang offshore company sa [[British Virgin Islands]] na hindi niya idineklara sa kanyang [[SALN]].<ref>http://www.icij.org/offshore/ferdinand-marcos-daughter-tied-offshore-trust-caribbean</ref> Noong 2004, si Ferdinand Marcos ay inilagay ng [[Transparency International]] na ikalawang pinakakurakot na pinuno sa buong mundo.<ref>http://news.bbc.co.uk/2/hi/3567745.stm</ref> Hindi kailanman kinilala o hiningan ng patawad ng mga kasapi ng pamilya Marcos ang mga nagawang atrosidad at paglabag ng mga karapatang pantao ni Ferdinand Marcos.<ref name=marcos14>{{Cite web |url=https://akbayan.org.ph/news/12-press-releases/224-marcos-jrurged-to-apologize-for-fathers-atrocities |title=Archive copy |access-date=2013-11-10 |archive-date=2014-11-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141107134319/https://akbayan.org.ph/news/12-press-releases/224-marcos-jrurged-to-apologize-for-fathers-atrocities |url-status=dead }}</ref> Inangkin ni [[Imelda Marcos]] na ang dapat humingi ng tawad ay ang pamahalaan ng Pilipinas at hindi ang kanyang pamilya.<ref>{{Cite web |url=http://lubbockonline.com/stories/022306/wor_022306068.shtml |title=Archive copy |access-date=2013-12-01 |archive-date=2014-11-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141107162404/http://lubbockonline.com/stories/022306/wor_022306068.shtml |url-status=dead }}</ref> Ayon kay Human Rights (CHR) Chairperson [[Loretta Ann Rosales]], ang pagpapatibay ng US Court Appeals sa kasong contempt laban sa pamilya Marcos ay kabayaran para sa "''walang hiyang kayabangan''" ni Bongbong at kanyang ina na hindi humingi ng tawad para sa pagnanakaw at pagpatay noong rehime ni Marcos.<ref name=selda>http://seldapilipinas.wordpress.com/tag/ferdinand-bongbong-r-marcos-jr/</ref> Ang hatol na $353.6 milyon contempt laban sa pamilya Marcos ay para sa paglabag ng pamilya Marcos sa injunction na nagbabawal sa kanilang ubusin ang ari-arian ng pamilya Marcos na ibabayad sa mga biktima ni Marcos.<ref name=selda/> Ang mga kinatawan ng [[Akbayan]] ay naghain ng resolusyon sa [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]] na mandatoryong ituro sa mga estudyante ang mga atrosidad ng Batas Militar ni Marcos sa lahat ng mga antas ng edukasyon upang "bigyan ang mga tao ng lahat ng mga kasangkapan upang matukoy ang katotohanan mula sa mga kasinungalingan". Hiniling ng Akbayan sa Pangulong [[Benigno Aquino III|Noynoy Aquino]] na suportahan ang kanilang resolusyon "upang salungatin ang agresibong kampanya [ng mga loyalista ni Marcos] [[historikal na rebisyonismo|na baguhin ang kasaysayan]] at itransporma ang brutal na diktador sa isang mabuting pinuno."<ref name=marcos14/> Ang resolusyon ng Akbayan ay sinusuportahan ng Commission on Human Rights (CHR), National Youth Commission (NYC), mga iba't ibang pangkat ng kabataan at mga propesor ng kasaysayan.<ref name=marcos14/> Isa sa pag-aangkin ng mga loyalista ni Marcos ay ang Pilipinas ay isang mayaman o napakaunlad na bansa noong panahon ni Marcos. Gayunpaman, ito ay sinasalungat ng mga ebidensiya. Nang mapatalsik si Marcos noong Pebrero 1986, ang halaga ng piso ay bumagsak ng higit sa 400 porsiyento, ang Pilipinas ay nabaon sa 28 bilyong dolyar na utang sa dayuhan, may tumaas na implasyon at ang kahirapan at korupsiyon ay laganap.<ref>http://news.google.com/newspapers?id=V0dPAAAAIBAJ&sjid=HwMEAAAAIBAJ&pg=6933,5199449</ref><ref>http://news.google.com/newspapers?id=Nc4zAAAAIBAJ&sjid=NO8DAAAAIBAJ&pg=3466,6341220</ref> Inangkin ni [[Bongbong Marcos]] na kung hindi daw napatalsik ang kanyang ama sa kapangyarihan ay naging [[Singapore]] na ''daw'' sana ang Pilipinas ngayon.<ref>http://www.gmanetwork.com/news/story/213657/news/nation/bongbong-marcos-would-have-turned-phl-into-another-singapore</ref> Gayunpaman, ayon sa mismong unang Punong Ministro ng [[Singapore]] na si [[Lee Kuan Yew]] na namuno sa parehong panahon ng pamumuno ni Marcos mula 1959 hanggang 1990: ''Ang kaibahan [ng Pilipinas sa Singapore] ang kultura ng mga Pilipino. Ito ay isang malambot, mapagpatawad na kultura. Sa Pilipinas lamang na ang isang pinunong tulad ni Ferdinand Marcos na nagnakaw sa kanyang bansa sa loob ng 20 taon ay itinuturing pa rin para sa isang pambansang paglibing. Ang hindi malaking halaga ng mga ninakaw ni Macos ay nagawang nabawi ngunit ang kanyang asawa at mga anak ay pinayagang makabalik at lumahok sa politika. Kanilang sinuportahan ang nanalong mga kandidato sa pangulo at kongreso gamit ang kanilang malalaking mga mapagkukunan at muling bumalik sa politika at lipunan pagkatapos ng 1998 halalan na nagbalik kay [[Joseph Estrada]].<ref name=marcos22>http://opinion.inquirer.net/12827/lee-kuan-yew-on-philippines</ref><ref> “The difference lies in the culture of the Filipino people. It is a soft, forgiving culture. Only in the Philippines could a leader like Ferdinand Marcos, who pillaged his country for over twenty years, still be considered for a national burial. Insignificant amounts of the loot have been recovered, yet his wife and children were allowed to return and engage in politics. They supported the winning presidential and congressional candidates with their considerable resources and reappeared in the political and social limelight after the 1998 election that returned President Joseph Estrada.”</ref> Ayon kay [[Lee Kuan Yew]], dahil walang nang nagpapautang na dayuhan kay Marcos pagkatapos ng pagpatay kay Ninoy at dahil sa hindi magawang mabayaran ni Marcos ang mga interest sa $25 bilyon dolyar utang sa dayuhan ng Pilipinas, ipinadala ni Marcos ang kanyang kalihim na si Bobby Ongpin kay Lee upang umutang ng $300-500 milyong upang mabayaran ang mga interes ng utang ng Pilipinas. Ayon kay Lee, tumingin siya ng diretso sa mata ni Marcos at sinabing "''Hindi namin kailanman makikitang maibabalik ang salapi...Ang kailangan ay isang matatag at malusog na pinuno at hindi mas maraming mga utang''".<ref name=marcos22/> Ayon din kay Lee, sa $25 bilyong dolyar na utang ni Marcos sa dayuhan, ang 8 bilyong dolyar ay ipinautang ng mga bangko ng Singapore.<ref name=marcos22/> ==Ekonomiya ng Pilipinas sa ilalim ng pamumuno ni Marcos (1965–1986)== Bago maluklok si Marcos bilang Pangulo noong mga 1965–1986, ang Penn World Tables ay nag-ulat ng real na paglago sa [[GDP]] kada kapita na may aberaheng 3.5%. Sa ilalim ng rehimeng Marcos (1965–1986), ang taunang aberaheng paglago sa [[GDP]] ay 1.4% lamang. Ayon sa ilang sanggunian, ang taunang GDP ng Pilipinas mula 1976 hanggang 1986 ay 1.8% lamang.<ref>http://books.google.com/books?id=z1cpiEJMAi8C&pg=PA295</ref> Sa 20 taong pamumuno ni Marcos, ang [[GNP]] kada tao ng Pilipinas ay lumago lamang mula $495 hanggang $540 na halos ''walang pag-usad'' samantalang ang [[GNP]] kada tao ng Timog Korea sa parehong panahon ay lumago mula $330 hanggang $2,345 dahil sa naging pamumuno ni [[Park Chung-hee]] .<ref>[http://books.google.ca/books?id=fawaNZu-yqUC&pg=PR17 An Anarchy of Families: State and Family in the Philippines, edited by Alfred W. McCoy]</ref> Iniulat ng World Bank na ang Pilipinas ay isa sa pinakamayamang ekonomiya sa [[Asya]] noong mga 1950 bago ang pagluklok ni Marcos bilang Pangulo, na ikalawa sa [[Hapon]] ngunit naging isa sa pinakamahirap na bansa sa Asya ngayon.<ref>{{Cite web |url=http://www.insead.edu/facultyresearch/faculty/documents/5771.pdf |title=Archive copy |access-date=2013-03-20 |archive-date=2014-11-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141107133528/http://www.insead.edu/facultyresearch/faculty/documents/5771.pdf |url-status=dead }}</ref><ref name=marcos5>http://www.state.gov/outofdate/bgn/philippines/195236.htm</ref> Ang mga taon ng maling pangangasiwa sa ekonomiya at pababago-bagong kondisyon sa politika noong rehimeng Marcos ang nag-ambag sa bumagal na pag-unlad ng ekonomiya ng Pilipinas.<ref name=marcos5/> Sa ilalim ni Ferdinand Marcos nang ang ekonomiya ng Pilipinas ay ''kauna-unahang'' nakaranas ng ''negatibong pag-unlad'' mula 1984.<ref name=latimes>http://articles.latimes.com/1985-07-02/business/fi-724_1_economic-recovery</ref> Ang [[implasyon]] ay nasa 65%.<ref name=latimes/> Ang opisyal na palitan ng piso-dolyar noong 1965 ay 3.90 piso kada dolyar ngunit bumagsak sa 19.030 piso kada dolyar noong 1985.<ref>{{Cite web |title=Archive copy |url=http://intl.econ.cuhk.edu.hk/exchange_rate_regime/index.php?cid=1 |access-date=2013-04-20 |archive-date=2013-09-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130906003543/http://intl.econ.cuhk.edu.hk/exchange_rate_regime/index.php?cid=1 |url-status=dead }}</ref> Sa halip na paunlarin ang ekonomiya, pinalawig ni Marcos ang papel ng mga [[rentang ekonomiko|renta sa ekonomiya]]. <ref>[http://books.google.ca/books?id=fawaNZu-yqUC&pg=PR16 An Anarchy of Families: State and Family in the Philippines, edited by Alfred W. McCoy]</ref> Ang ekonomiya ng Pilipinas ay nasadlak sa krisis pang-ekonomiya noong mga 1970 dahil sa sinasabing paggastos ni Marcos ng mga pondong pampamahalaan sa kanyang muling pagtakbo bilang Pangulo.<ref name=marcos21>http://countrystudies.us/philippines/57.htm</ref> Dahil hindi mabayaran ng administrasyon ni Marcos ang utang pandayuhan ng bansa, siya ay nakipag-ayos sa [[IMF]] na [[debaluwasyon|pabagsakin ang halaga ng piso]] sa ₱6.40 kada US dolyar.<ref name=marcos21/> Noong mga 1970, ang pangkalahatang pagtaas sa mundo ng mga presyo ng hilaw na materyal ay nakatulong sa ekonomiya. Napanatili ng pagmamanupaktura ang 6 porsiyentong rate ng paglago noong mga huling 1960 ngunit mababa sa ekonomiya sa kabuuan. Ang pagluluwas ng mga produkto ay lumago rin. Sa ilalim ni Marcos ang mga pagluluwas ng produktong kahoy ang isa sa mga pangunahing iniluluwas na produkto ng bansa. Ang kaunting pansin ay binigay sa mga epektong pangkapaligiran ng pagkakalbo ng mga kagubatan. Noong mga maagang 1980, ang industriya ay gumuho dahil ang karamihan sa mga kagubatan ay naubos na.<ref>{{cite book|author=Boyce, James K.|title=The political economy of the environment|publisher=Edward Elgar Publishing|year=2002|isbn=978-1-84376-108-2|pages=43–44|url=http://books.google.com/books?id=izGVtg8KE-YC&pg=PA43}}</ref> Sa tulong ng mga Pundasyogn [[Rockefeller Foundation|Rockefeller]] at [[Ford Foundation|Ford]] ay dinala ni Marcos ang [[Rebolusyong Berde]] sa Pilipinas. Itinatag ng mga pundasyong Rockeller at Ford ang [[International Rice Research Institute]] sa [[Los Baños, Laguna]] kung saan direktor ang Amerikanong si Dr. Robert Chandler at pangunahing rice breeder ang Amerikanong si Dr. Henry Beachell. Ang isang nalikhang uri ng bigas o kanin ni Dr. Beachell ang IR8 na gumawa sa Pilipinas at ibang bansa sa Asya na sapat sa kanin sa mga panahong ito. Gayunpaman, upang mapataas ang produksiyon ng kaning ito, kailangang lapatan ng mga input na pataba at pesticide na sobrang mahal para sa mga mahihirap na magsasaka. Ang ''Rebolusyong Berde'' ay binatikos ng ilan dahil sa nakikitang matataas na mga tubo para sa mga transnasyonal korporasyon na nagbebenta ng mga input ngunit pangkalahatang mapanganib sa mga maliit na magsasaka na kadalasang natutulak sa mga pagkakautang at kahirapan.<ref>{{cite book|author=Nadeau, Kathleen M.|title=Liberation theology in the Philippines: faith in a revolution|publisher=Greenwood Publishing Group|year=2002|isbn=978-0-275-97198-4|page=21|url=http://books.google.com/books?id=kAINJWo4IJ4C&pg=PA21}}</ref> Dahil dito, iniulat na ang bilang ng mga magsasakang-nangungutang na may mabuting katayuan sa ilalim ng Masagana 99 ay bumagsak sa 80,000 noong mga 1977–1978 mula 800,000 noong 1973.<ref>http://books.google.com/books?id=4FXPwafvP84C&pg=PA276</ref> Noong 2006, ang mga utang ng mga magsasaka na hindi pa rin nababayaran sa ilalim ng Masagana 99 ay ₱5.5 bilyon.<ref name=masagana99>{{Cite web |url=http://business.inquirer.net/money/topstories/view/20060422-1151/10_rural_banks_tapped_to_collect_Masagana_99_loans |title=Archive copy |access-date=2013-11-28 |archive-date=2014-12-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141215061519/http://business.inquirer.net/money/topstories/view/20060422-1151/10_rural_banks_tapped_to_collect_Masagana_99_loans |url-status=dead }}</ref> Ang 20 porsiyento ng mga utang ay siningil pa rin sa ilalim ni [[Gloria Macapagal-Arroyo|Arroyo]] sa mga umutang na magsasaka.<ref name=masagana99/> Ang mga kapital na dayuhan ay inanyayahan ni Marcos na mamuhunan sa ilang mga proyektong industriyal. Ang mga dayuhan ay inalukhan ng mga pabuyang eksempsiyon sa buwis at pribilehiyo ng paglalabas ng kanilang mga kinita sa kanilang salaping dayuhan. Ang isa sa mga pinakamahalagang programa pang ekonomiya ni Marcos ang Kilusang Kabuhayan at Kaunlaran na naglalayong itaguyod ang pag-unlad sa ekonomiya ng mga barangay sa pamamagitan ng paghikayat sa mga ito na magsagawa ng kanilang mga proyektong pangkabuhayan. Ang [[pampublikong sektor]] ay gumampan ng mas malaking papel sa ekonomiya noong mga 1970 dahil sa paggastos ng pamahalaan sa GNP ng mga 40 porsiyento.<ref name=marcos21/> Upang suportahan ang ekonomiya, si Marcos ay mabigat na [[panlabas na utang|umutang sa dayuhan]].<ref name=marcos4/> Nang maging Pangulo si Marcos noong 1965, ang utang na pandayuhan ng Pilipinas ay mababa sa dalawang bilyong dolyar. Nang mapatalsik si Marcos noong Pebrero 1986, ang utang na pandayuhan ng Pilipinas ay umabot ng 28 bilyong dolyar. Sa kasalukuyan, ang pamahalaan ng Pilipinas ay nagbabayad pa rin ng interes sa mga utang pandayuhan ng bansa na natamo noong panahon ng administrasyong Marcos hanggang sa 2025.<ref name="indymedia.org.uk"/> Ayon sa mga ulat, ang 33% ng mga utang pandayuhan na katumbas ng 8 bilyong dolyar ay napunta sa bulsa ni Marcos at kanyang mga [[crony]].<ref name="marcos2"/> Sa kabila ng agresibong mga patakarang pangungutang at paggasta ng pamahalaan ni Marcos, ang Pilipinas ay nahuhuli sa mga iba pang bansa sa Timog Silangang Asya sa rate ng paglago ng GDP kada capita. Ang karamihan ng utang na ito ay ginugol ni Marcos sa pagtatayo at pagpapabuti ng imprastruktura at pagtataguyod ng turismo. Ang turismo ay tumaas na nag-ambag sa paglago ng ekonomiya. Ang karamihan ng mga turistang ito ay mga balikbayang Pilipino na bumalik sa ilalim ng Balikbayan Program na inilunsad noong 1973. Ang isa pang pangunahing pinagkunan ng paglago ng ekonomiya ang mga [[remittance]] ng mga manggagawang Pilipino sa ibang bansa (OFW) na naghanap at nakatagpo ng trabaho sa Gitnang Silangan, Singapore at Hong Kong dahil hindi makahanap ng mga trabaho sa sariling bansa ay.<ref>http://books.google.com/books?id=AsZLRP4VPNwC&pg=PA113</ref> Ang pagluluwas ng mga manggagawang Pilipino sa ibang bansa ay isang patakaran ni Marcos noong 1974.<ref>http://migration.ucdavis.edu/mn/more.php?id=3309_0_3_0</ref> Inutos ni Marcos ang isang pagbawas sa mga paggasta ng pamahalaan at gumamit ng isang bahagi ng mga naipon upang pondohan ang Sariling Sikap na isang programang pangkabuhayang kanyang itinatag noong 1984. Gayunpaman, ang ekonomiya ng Pilipinas ay nakaranas ng isang negatibong paglago mula 1984 at patuloy na bumagsak sa kabila ng mga pagsisikap ng administrasyon. Ang kabiguang ito ay sanhi ng kaguluhang sibil, ang talamak na korupsiyon sa loob ng pamahalaan ni Marcos at kawalan ng kredibilidad ni Marcos. Mismong nilihis ni Marcos ang malalaking bahagi ng salapi ng pamahalaan para sa mga pondong pangangampanya ng kanyang partido. Mula 1972 hanggang 1980, ang produksiyon sa agrikultura ay bumagsak ng mga 30%.<ref name="Morada-1998-p554">{{cite book|authors=Morada, Noel M. & Collier, Christopher|chapter=The Philippines: State Versus Society?|editor=Alagappa, Muthiah|title=Asian security practice: material and ideational influences|publisher=Stanford University Press|year=1998|isbn=978-0-8047-3348-9|page=554|url=http://books.google.com/books?id=1t2DRZeDVx8C&pg=PA554}}</ref> ===Kapitalismong crony at pagtatag ng mga monopolyo=== Sa pagpapatupad ng Bagong Lipunan, kinumpiska ni Marcos ang mga negosyo ng "oligarkiyang Tsino at Espanyol" ngunit ang mga ito ay napunta naman sa mga kasapi ng pamilya Marcos at mga malapit na kaibigan na gumamit ritong mga pronta upang pagtataguan ng mga nakuha nila sa korupsiyon.<ref name=marcos8/> Itinatag ni Marcos ang "[[kapitalismong crony]]" kung saan malaking nakinabang ang kanyang mga [[Kroniyismo|crony]] ni Marcos na naging bagong oligarkiya.<ref name=marcos23/><ref name=marcos24>{{Cite web |url=http://articles.philly.com/1986-01-28/news/26055009_1_philippines-president-ferdinand-e-marcos-sugar-industry |title=Archive copy |access-date=2013-11-28 |archive-date=2014-12-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141214193330/http://articles.philly.com/1986-01-28/news/26055009_1_philippines-president-ferdinand-e-marcos-sugar-industry |url-status=dead }}</ref> Sa ilalim ng Martial Law, [[nasyonalisasyon|ginawang pambansa o pag-aari ng pamahalaan]] ni Marcos ang mga pribadong malalaking korporasyon gaya ng [[PLDT]], [[PAL]] (Philippine Airlines), Meralco, Fortune Tobacco, San Miguel Corporation at iba pa na naging mga pag-aari ng pamilyang Marcos.<ref name=marcos3/><ref name="ReferenceA"/><ref name="marcos10"/> Ang mga [[monopolyo]] sa ilang mga mahahalagang industriya ay nilikha ni Marcos at inilagay sa kontrol ng kanyang mga [[crony]] gaya ng industriyang buko sa ilalim nina [[Eduardo Cojuangco, Jr.]] at [[Juan Ponce Enrile]], industriya ng tobacco sa ilalim ni [[Lucio Tan]],<ref>http://www.converge.org.nz/watchdog/98/11.htm</ref> industriya ng saging sa ilalim ni [[Antonio Floirendo]], industriya ng asukal sa ilalim ni [[Roberto Benedicto]] at pagmamanupaktura sa ilalim nina [[Herminio Disini]] at [[Ricardo Silverio]].<ref>{{cite web|url=http://www.hartford-hwp.com/archives/54a/064.html |title=Jovito R. Salonga, Some highlights |publisher=Hartford-hwp.com |accessdate=20 Oktubre 2008}}</ref> Ang pagtatag ni Marcos ng mga [[monopolyo]] ang malalang nagpalumpo sa ekonomiya ng Pilipinas.<ref name=marcos21/> Ang mga magsasaka ng asukal at buko ay napilitan lamang magbenta ng kanilang mga produkto sa mga monopolyong itinatag ni Marcos sa mas mababang presyo kesa sa presyong pandaigdigan. Ang mga opiser ng militar ay inilagay ni Marcos sa lupon ng mga korporasyon at inutos niyang kontrolin ng militar ang lahat ng mga pampublikong utilidad at media.<ref name=marcos8/> Pagkatapos ideklara ni Marcos ang Martial law noong 1972, siya ay nangakong magpapatupad mga repormang agrarian. Gayunpaman, ang mga reporma ng lupain na ito ay malaking nagsilbi upang pahinain ang mga kalaban sa lupain ni Marcos at hindi paliitin ang kawalang pantay sa mga lugar rural.<ref>{{cite book|author=Kang, David C.|title=Crony capitalism: corruption and development in South Korea and the Philippines|publisher=Cambridge University Press|year=2002|isbn=978-0-521-00408-4|page=28|url=http://books.google.com/books?id=im465FAopWMC&pg=PA28}}</ref><ref>{{cite book|author=Sidel, John Thayel|title=Capital, coercion, and crime: bossism in the maPhilippines|publisher=Stanford University Press|year=1999|isbn=978-0-8047-3746-3|page=21|url=http://books.google.com/books?id=0it4S_WGapIC&pg=PA21}}</ref> ===Kahirapan at hindi pantay na sahod=== Ang [[kawalang trabaho]] sa bansa ay lumobo mula 6.30% noong 1972 hanggang 12.55% noong 1985. Ang kawalang pantay sa sahod noong Martial law ay lumago dahil ang pinakamahirap na 60 porsiyento ng bansa ay kumukuha lamang ng 22.5 porsiyento ng sahod ng bansa noong 1980 na mababa mula sa 25 porsiyento noong 1970 samantalang ang pinakamayamang 10 porsiyento ng populasyon ay kumukuha ng mas malaking bahagi ng sahod ng bansa na 41.7 porsiyento noong 1980 na tumaas mula 37.1 porsiyento noong 1970. Ang mga trend na ito ay kasabay ng mga akusasyon ng [[Kroniyismo|cronyismo]] sa administrasyong Marcos dahil ang administrasyon ay nahaharap sa mga tanong ng pagpapabor sa ilang mga kompanya na malapit kay Marcos.<ref>http://www.nytimes.com/1993/09/09/opinion/burying-ferdinand-marcos.html</ref> Ayon sa Family Income and Expenditure Survey na isinagawa 1965 hanggang 1985, ang insidensiya ng kahirapan sa Pilipinas ay tumaas mula 41 porsiyento noong 1965 hanggang 58.9 porsiyento noong 1985.<ref>http://news.google.com/newspapers?nid=2209&dat=19920705&id=kZhKAAAAIBAJ&sjid=PJQMAAAAIBAJ&pg=5042,855367</ref> Ito ay maituturo sa mas mas mababang real na mga sahod pang-agrikultura at mas mababang mga sahod para sa wala at may kasanayang mga manggagawa. Ang real na mga sahod pang-agrikultura ay bumagsak ng mga 25 porsiyento mula sa kanilang 1961 lebel samantalang ang mga real na sahod para sa mga wala at may kasanayang trabahador ay nabawasan ng mga 1/3 ng kanilang 1962 lebel. ==Mga paglilitis laban sa pamilya Marcos== Noong 1995, ang mga 10,000 Pilipino ay nanalo sa isang U.S. class-action lawsuit na inihain laban sa estado ni Marcos. Sila ay ginawaran ng kabayaran sa pinsala na $1.96 bilyong dolyar ng Federal District Court of Honolulu, Hawaii para sa mga paglabag sa karapatang pantao noong Martial Law.<ref>http://articles.latimes.com/1999/feb/28/local/me-12505</ref> Ang mga kaso ay inihain ng mga biktima o mga nabubuhay nilang mga kamag-anak sa pagpapahirap, pagpatay at mga paglaho ng mga ito.<ref>{{cite book|author=Brysk, Alison|title=Human rights and private wrongs: constructing global civil society|publisher=Psychology Press|year=2005|isbn=978-0-415-94477-9|page=82|url=http://books.google.com/books?id=p955OKtyCbIC&pg=PA82}}</ref><ref>{{cite news |url=http://news.scotsman.com/ViewArticle.aspx?articleid=2809885 |title=No hero's resting place as Imelda Marcos finds site for husband's grave |author=Hrvoje Hranjski |work=The Scotsman |location=UK |date=12 Setyembre 2006 |accessdate=19 Nobyembre 2007}}</ref> Kabilang sa mga nanalo ang mga pamilya ng mga biktimang sina [[Liliosa Hilao]] na ginahasa at pinahirapan at pinatay ng militar dahil sa pagbatikos sa administrasyong Marcos at ng estudyanteng si [[Archimedes Trajano]] na pinahirapan at pinatay ng militar sa ilalim ni [[Fabian Ver]] dahil lang sa pagtatanong kay [[Imee Marcos]] sa isang bukas na forum noong 1977.<ref>{{Cite web |url=http://www.melonwater.com/malia/trajano.htm |title=Archive copy |access-date=2013-04-21 |archive-date=2012-07-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120727022526/http://www.melonwater.com/malia/trajano.htm |url-status=dead }}</ref><ref>http://www1.umn.edu/humanrts/research/Philippines/Trajano%20v%20Marcos,%20%20978%20F%202d%20493.pdf</ref> Sa pag-apela ni [[Imelda Marcos]] sa hatol ng hukuman, pinagtibay ng [[United States Court of Appeals for the Ninth Circuit]] ang hatol laban kay Marcos at pabor sa mga biktima ni Marcos. Dahil wala pang nakukuhang pondo upang ipagkaloob sa mga biktima ang hatol, ito ay ipinagkaloob ng hukuman mula sa mga pondo ng pamilya Marcos sa mga Swiss bank accounts sa pamamagitan ng mga sangay sa California ng mga Swiss bank.<ref name=marcos8/> Kalaunang pumasok ang mga biktima ni Marcos sa isang kasunduang kompromiso sa pamilya Marcos para sa 150 milyong dolyar na settlement.<ref name=marcos8/> Noong 1995, sina PCGG chairman Gunigundo at abogado ng [[SELDA]] (Samahan ng mga Ex-Detainees Laban sa Detensiyon at Aresto) na si Robert Swift ay lumagda sa isang memorandum of agreement para sa isang kompromiso sa administrasyong [[Fidel Ramos]] na tatanggap ng 100 milyong dolyar kapalit ng pagbawi ng class action na posibleng nagkakaloob sa pamilya Marcos ng imunidad mula sa mga hinaharap na demanda laban sa kanila. Ang kasunduang ito ay kinundena ng [[SELDA]] bilang ilegal at imoral na nagtulak kay Ramos na huwag nang lagdaan ang kasunduan.<ref name=marcos8/> Noong Marso 1997, pinagtibay ng [[Kataas-taasang Hukuman ng Estados Unidos]] ang desisyon ng Court of Appeals laban kay Marcos at pabor sa mga biktima ni Marcos.<ref name=marcos8/> Inilalagay ng mga grupong Human rights ang bilang ng mga biktima ng [[ekstrahudisyal na pagpatay]] sa ilalim ng martial law ni Marcos sa 1500 katao. Ayon as ''Karapatan'', ang mga rekord ay nagpapakitang ang 759 katao ay hindi boluntaryong naglaho (ang kanilang mga katawan ay hindi kailanman natagpuan). Ayon sa historyan ng militar na si Alfred McCoy may 3,257 ekstrahudisyal na pagpatay, 35,000 biktima ng mga pagpapahirap at 70,000 mga nabilanggo noong mga panahon ng pamumuno ni Marcos.<ref>{{cite web|url=http://www.hartford-hwp.com/archives/54a/062.html |title=Alfred McCoy, Dark Legacy: Human rights under the Marcos regime |publisher=Hartford-hwp.com |accessdate=20 Oktubre 2008}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.bulatlat.com/news/6-32/6-32-power.htm |title=Marcos Kin, Allies Still within Corridors of Power |work=Bulatalat |author=Alexander Martin Remollino |date=17 Setyembre 2006 |accessdate=19 Nobyembre 2007 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303225616/http://www.bulatlat.com/news/6-32/6-32-power.htm |url-status=dead }}</ref> ==Mga nabawing kayamanan ng pamilya Marcos== Noong 2003, idineklara ng Korte Suprema ng Pilipinas na ang anumang kayamanan ni Ferdinand Marcos na labis sa kanyang kabuuang legal na kinita na $304,000 bilang Pangulo ng Pilipinas mula 1965 hanggang 1986 ay ipagpapalagay na ''kayamanang nakuha mula sa masama''.<ref name=marcos27/> Nagawang mabawi ng [[Presidential Commission on Good Government]] (PCGG) na itinatag noong 1986 ang 164 bilyong piso ($US 4 bilyong dolyar) na kinuha ni Marcos kabilang ang mga alahas gaya ng isang 150-carat ruby at isang diamanteng tiara, mga daang milyong mga dolyar na itinago sa mga Swiss bank account at mga prime real estate.<ref name=bbc>http://www.bbc.co.uk/news/world-asia-21022457</ref><ref>http://topics.nytimes.com/top/reference/timestopics/people/m/imelda_r_marcos/index.html</ref><ref>[http://billionaires.forbes.com/article/0dwR4KoaiK929?q=Ferdinand+Marcos%2C+Jr.+%28politician%29 "Philippine court orders Imelda Marcos to return $280,000 seized from food agency"]{{Dead link|date=Mayo 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ''Washington Post''</ref> Noong 2003, ibinalik ng pamahalaan ng [[Switzerland]] sa pamahalaan ng Pilipinas<ref>{{cite book|editors=Larmour, Peter & Wolanin, Nick|title=Corruption and anti-corruption|publisher=Asia-Pacific Press|year=2001|isbn=978-0-7315-3660-3|pages=99–110|url=http://books.google.com/books?id=NhIfiWyK9gEC&pg=PA99}}</ref> ang US$684 milyon (o 8 bilyong piso) ng kayamanan ni Marcos na nakatago sa mga Swiss account.<ref name=marcos18>{{Cite web |url=http://www.baselgovernance.org/fileadmin/docs/publications/books/Capacity_Building_in_Asset_Recovery.pdf |title=Archive copy |access-date=2013-03-10 |archive-date=2012-09-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120905023554/http://www.baselgovernance.org/fileadmin/docs/publications/books/Capacity_Building_in_Asset_Recovery.pdf |url-status=dead }}</ref><ref name=marcos4/><ref>https://archive.today/20130423135151/www.dfa.gov.ph/index.php/component/content/article/194-27th-anniv-of-the-edsa-people-power-revolution/7527-philippine-swiss-cooperation-in-illicit-assets-recovery-highlights-commemoration-of-edsa-revolution-in-switzerland</ref> Ang salaping ito ay ibabayad sa mga biktima ni Marcos noong martial law.<ref>http://www.taipeitimes.com/News/world/archives/2013/02/26/2003555766</ref> Noong 1968, ginamit ni Ferdinand at Imelda ang mga alias na William Saunders at Jane Ryan upang buksan ang kanilang unang Swiss bank account sa Zurich, Switzerland, na may balanseng $950,000 noong Marso 1968 nang ang sahod ni Marcos bilang Pangulo ng Pilipinas ay $5,600 lamang.<ref>http://articles.latimes.com/1986-10-02/news/mn-3934_1_imelda-marcos</ref> Noong Pebrero 2014, nabawi ng pamahalaan ng Pilipinas ang higit 29 milyong dolyar o mga ₱1.3 bilyon mula sa mga natitirang salapi ni Ferdinand Marcos na nakatago sa mga mga Swiss account sa Singapore.<ref name=marcos27>http://www.theguardian.com/world/2014/feb/12/philippines-seizes-marcos-accounts</ref> Hinahanap pa ng pamahalaan ng Pilipinas ang mga 150 painting ng mga tanyag na maestro at pintor na nalikom ng pamilya Marcos na naglaho pagkatapos mapatalsik ang pamilya Marcos sa Pilipinas noong Pebrero 1986. Noong Enero 2014, ang dating sekretarya ni Imelda Marcos na si [[Vilma Bautista]] ay hinatulan ng dalawa hanggang anim na taong pagkakabilanggo sa [[New York]] dahil sa pakikipagsabwatan sa pagbebenta ng painting ni [[Claude Monet]] na Le Bassin aux Nymphéas sa London gallery sa halagang $28 milyon.<ref>http://www.nytimes.com/2014/01/14/nyregion/aide-to-imelda-marcos-is-sentenced-in-sale-of-masterpieces.html</ref> Ang painting ay naglaho mula sa konsulado ng Pilipinas sa Manhattan, New York City pagkatapos mapatalsik ang mga Marcos noong 1986.<ref>{{Cite web |url=http://star.worldbank.org/corruption-cases/node/20307 |title=Archive copy |access-date=2014-02-19 |archive-date=2014-11-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141107185809/http://star.worldbank.org/corruption-cases/node/20307 |url-status=dead }}</ref> ===Mga inaangking pinagmulan ng hindi maipaliwanag na kayamanan ni Marcos=== ====Teoriyang Ginto ni Yamashita==== Noong 1992, inangkin ni [[Imelda Marcos]] na ang kayamanan ni Ferdinand Marcos ay mula sa [[Ginto ni Yamashita]]<ref>http://news.google.com/newspapers?nid=1243&dat=19920203&id=LVYPAAAAIBAJ&sjid=j4YDAAAAIBAJ&pg=4782,3870408</ref> ngunit ito ay hindi pinaniniwalaan ng mga imbestigador. Ayon sa imbestigador na si Minoru Fukumitsu na naglingkod sa staff ni Heneral [[Douglas MacArthur]], nagsagawa siya ng lubusang imbestigasyon sa [[ginto ni Yamashita]] ngunit walang siyang nahanap na ebidensiyang ito ay umiral.<ref name=yamashita>http://news.google.com/newspapers?nid=1370&dat=19880304&id=9pgVAAAAIBAJ&sjid=SQsEAAAAIBAJ&pg=4367,177026</ref><ref>http://news.google.com/newspapers?id=BrM0AAAAIBAJ&sjid=YiEGAAAAIBAJ&pg=6976,1298919</ref> Inembistagahan ni Fukumitsu ang mga 200 Hapones na opiser at mga lalakeng naglingkod sa ilalim ni [[Tomoyuki Yamashita]].<ref name=yamashita/> Pinaniniwalaan ng ilan na inimbento ''lang'' ni Marcos ang kuwento na nakamit nito ang [[ginto ni Yamashita]] upang itago ang pagnanakaw nito sa mga reserbang ginto ng [[Bangko Sentral ng Pilipinas]]. Ayon sa pamahalaan ng Pilipinas, ang 800,000 troy ounce ng reserbang ginto ng Bangko Sentral ng Pilipinas ay ninakaw o nilihis ni Marcos para sa pansariling paggamit.<ref name=marcos7/> ====Teoriya ng pagiging mangangalakal ng ginto ni Marcos==== Noong 2006, inangkin naman ni Imelda na ang kayamanan ng kanyang asawa ay mula sa pagiging gold trader nito at inangking nagkamit ito ng 7,500 tonelada ng ginto noong mga 1950.<ref>http://www.nytimes.com/2006/03/21/international/asia/21marcos.html?_r=0</ref> Gayunpaman, walang record ang [[BIR]] na ang pamilya Marcos ay nagdeklara o nagbayad ng buwis sa mga inangking ari-ariang ito. Ayon naman kay Imelda noong 1998, nalikom ni Ferdinand Marcos bilang gold trader ang 1,000 toneladang ginto habang isang "gerilya" noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig at nakalikom ng 4,000 toneladang ginto noong mga 1970. Inangkin ni Imelda na bumili si Ferdinand ng ginto sa halagang 17 dolyar kada ounce at ipinagbili ito ng 31 dolyar kada ounce.<ref name=marcos9>http://cpcabrisbane.org/Kasama/1999/V13n2/Imelda1.htm</ref> Ang pag-aangking ito ni Imelda ay kinutya ng mga eksperto ng ginto sa Pilipinas at ibang bansa. Ayon sa mga eksperto ng ginto, ang 4,000 tonelada ng ginto ay kumakatawan sa output ng ginto ng [[Timog Aprika]] sa loob ng 10 taon at sa Pilipinas sa loob ng 100 taon. Ayon sa Gobernador ng [[Bangko Sentral ng Pilipinas]] na si [[Gabriel C. Singson]] hinggil sa pag-aangkin ni Imelda, "''Magiging katatawanan lamang tayo ng buong mundo''".<ref name=marcos9/> ====Teoriyang konspirasiya ng ginto ng pamilya Tallano na ibinigay kay Marcos==== Ayon sa isang kumakalat na propaganidstikong pekeng kwento sa internet, si Marcos ay yumaman dahil sa pagbibigay serbisyo bilang abugado sa isang Pamilyang nagngangalang Tallano ('''Talliano gold hoax conspiracy theory''') na isang pamilya na nag-angkin diumano ng 640,000 metrikong toneladang ginto sa isang pantasiyang kahariang Maharlika. Ayon pa sa nagsanga sangang kuwento, ang bawat Pilipinong boboto kay [[Bongbong Marcos]] ay tatanggap ng mga gintong ito ngunit sinabi mismo ni Bongbong na wala siyang alam na ginto at ito ay hindi totoo. ==Mga pananaw kay Ferdinand Marcos== ===Pahayag ng Punong Ministro na si Lee Kuan-Yew tungkol kay Ferdinand Marcos=== Aypn sa Punong Ministro na si [[Lee Kuan Yew]] na kasabayang namuno ni Ferdinand Marcos mula 1959 hanging 1990 na gumawa sa [[Singapore]] mula sa isang mahirap na bansa tungo sa isang mayamang bansa: {{cquote|The difference lies in the culture of the Filipino people. It is a soft, forgiving culture. Only in the Philippines could a leader like Ferdinand Marcos, who pillaged his country for over twenty years, still be considered for a hero's burial Ang Kaibahan ng [[Singapore]] sa kultura ng [[Pilipinas]]. Ito ay malambot, mapagpatawad na kultura. Tanging sa Pilipinas lang na katulad ni Ferinand Marcos na nagnakaw sa kanyang bansa sa higit 20 taon ay bibigyan ng libing ng bayani.}} ===Guiness Book of World Records=== Si Ferdinand Marcos ay itinala sa [[Guiness Book of World Records]] na: "Pinakamalaking Pagnanakaw ng isang Gobyerno". ===Transparency International=== Si Ferdinand Marcos ang Ikalawa sa Talaan ng Transparency International na Pinakamagnanakaw na Pinuno sa buong mundo, ikalawa kay [[Suharto]] ng [[Indonesia]].<ref>https://www.theguardian.com/world/2004/mar/26/indonesia.philippines</ref> ===Primitivo Mijares=== Ang naglahong dating propagdandista at dating loyalista ni Marcos na si [[Primitivo Mijares]] ay sumulat ng aklat na [[The Conjugal Dictatorship of Ferdinand and Imelda Marcos]] noong 1976 na naglalaman at nagsisiwalat sa [[korupsiyon]] ng mag-asawang Marcos. ==Mga panlabas na kawing== * [https://iskomunidad.upd.edu.ph/index.php/Marcos_Regime_Research The Marcos Regime Research (MRR) program] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230623153032/https://iskomunidad.upd.edu.ph/index.php/Marcos_Regime_Research |date=2023-06-23 }} ng Third World Studies Center ng Unibersidad ng Pilipinas * [https://martiallawmuseum.ph/ The Martial Law Memorial Museum] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190102002125/https://martiallawmuseum.ph/ |date=2019-01-02 }} * [http://martiallaw.ph/ Digital Museum of Martial Law in the Philippines] * [http://www.bantayog.org/ Bantayog ng mga Bayani] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180716061934/http://www.bantayog.org/ |date=2018-07-16 }} - Honoring the Martyrs and Heroes of the struggle against dictatorship in the Philippines * [https://www.martiallawchroniclesproject.com/ The Martial Law Chronicles Project] * [https://thefreedommemorial.ph/ The Philippine Martial Law Human Rights Violations Victims' Memorial Commmision Freedom Memorial website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220327041523/https://thefreedommemorial.ph/ |date=2022-03-27 }} *[http://www.bibliotecapleyades.net/sociopolitica/secretgoldtreaty/chron_appendix7.htm BELIEVE IT OR NOT: THE FACTS, THE BACKGROUND AND PROCESS OF THE GREATEST LOOT IN HISTORY Marcos Chronology Report] *[http://www.icij.org/offshore/ferdinand-marcos-daughter-tied-offshore-trust-caribbean Ferdinand Marcos’ Daughter Tied to Offshore Trust in Caribbean, 3 Abril 2013] *[http://www.icij.org/offshore/philippine-government-probe-marcos-daughters-offshore-trust Philippine Government to Probe Marcos Daughter’s Offshore Trust, 4 Abril 2013] ==Tingnan din== *[[2022 Swiss leaks]] *[[Panama papers]] ==Mga pananda== {{notelist}} ==Mga sanggunian== {{Reflist|2}} {{start box}} {{succession box | before= Pedro A. Albano | title= Kinatawan, Ikalawang distrito ng Ilocos Norte | years= 1949–1959 | after= Simeon M. Valdez }} {{succession box | before= [[Eulogio Rodriguez]] | title= [[Senado ng Pilipinas|Pangulo ng Senado ng Pilipinas]] | years= 1963–1965 | after= [[Arturo Tolentino]] }} {{succession box | before= [[Diosdado Macapagal]] | title= [[Pangulo ng Pilipinas]] | years= 1965–1986 | after= [[Corazon Aquino]] }} {{succession box | before= Ibinalik <br/> <small>Posisyon ay huling hinawakan ni [[Pedro Paterno]]</small> | title= [[Punong Ministro ng Pilipinas]] | years= 12 Hunyo 1978&nbsp;– 30 Hunyo 1981 | after= [[Cesar Virata]] }} {{end box}} {{Mga Pangulo ng Pilipinas}} {{Pangulo ng Senado ng Pilipinas}} {{BD|1917|1989|Marcos, Ferdinand}} {{DEFAULTSORT:Marcos, Ferdinand}} [[Kategorya:Mga Pilipinong liping-Hapon]] [[Kategorya:Mga Pilipinong liping-Intsik]] [[Kategorya:Mga pangulo ng Pilipinas]] [[Kategorya:Mga Ilokano]] [[Kategorya:Mga Kristiyano]] [[Kategorya:Ferdinand Marcos]] 78zh9a8gjutawabx9m95tkrsye2wljs Corazon Aquino 0 1143 2220064 2167220 2026-08-11T06:16:40Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220064 wikitext text/x-wiki {{Infobox President |name = Corazon C. Aquino |image = Corazon Aquino of the Philippines (cropped).jpg |order = Ika-11 [[Pangulo ng Pilipinas]] <br />''Ikalawang Pangulo ng Ika-apat na Republika'' <br />''Unang Pangulo ng Ikalimang Republika'' |term_start = 25 Pebrero 1986 |term_end = 30 Hunyo 1992 |vicepresident = [[Salvador Laurel|Salvador H. Laurel]] |primeminister = [[Salvador Laurel|Salvador H. Laurel]]<ref>Ang tungkuling ito ay pinawalang-bisa sang-ayon sa Presidential Proclamation No. 3 noong 25 Marso 1986.</ref> |predecessor = [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos]] |successor = [[Fidel V. Ramos]] |birth_date = {{Birth date|1933|1|25|mf=y}} |birth_place = [[Paniqui, Tarlac]], [[Pilipinas]] |death_date = {{death date and age|2009|8|1|1933|1|25|mf=y}}| death_place = [[Makati]] |party = [[United Nationalists Democratic Organizations]] (UNIDO)/Lakas ng Bayan (LABAN)/[[Liberal Party|Liberal]] |occupation = [[Inang Bahay]], [[Politiko]] |spouse = [[Benigno Aquino, Jr.]]† |module = {{Listen|pos=center|embed=yes|filename=President Corazon Aquino's Inaugural Speech Audio.ogg|title=Boses ni Corazon Aquino|type=speech|description=Talumpati ng pagka-inagurasyon <br /> (Narekord noong 1986)}} }} Si '''María Corazón Sumulong Cojuangco-Aquino''' (ipinanganak bilang '''María Corazón Sumulong Cojuangco''') (25 Enero 1933&nbsp;– 1 Agosto 2009<ref>{{cite news |url=http://newsinfo.inquirer.net/breakingnews/nation/view/20090801-218235/Cory-Aquino-dies |title=Cory Aquino dies |last=Ager |first=Maila |publisher=Inquirer.NET |date=2009-08-01 |accessdate=2009-08-01 }}</ref>) na lalong mas kilala sa palayaw na '''Cory''' ay ang ikalabing-isang [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] ng [[Pilipinas|Republika ng Pilipinas]] at kauna-unahang babaeng naluklok sa nasabing pwesto (25 Pebrero 1986&nbsp;– 30 Hunyo 1992). Tinagurian siyang '''Ina ng Demokrasya''' dahil sa pagsuporta niya sa pagpapanumbalik ng demokrasya sa Pilipinas. Ipinanganak siya sa [[Tarlac]] nina [[Jose Cojuangco Sr.]] at [[Demetria Sumulong]]. Nakapag-aral siya sa [[Estados Unidos]] at nakapagtapos nang may digri sa [[Wikang Pranses]]. Siya ay kabiyak ni [[Benigno "Ninoy" Aquino, Jr.]] , ang pinaslang na lider ng oposisyon noong panahon ni dating Pangulo na si [[Ferdinand E. Marcos]]. Nailuklok siya sa pamamagitan ng isang mapayapang rebolusyon ([[Unang Rebolusyon sa EDSA]]) noong 25 Pebrero 1986 at ibinalik niya ang [[demokrasya]] sa bansa. Siya ay ina ng artistang si [[Kris Aquino]] at ng dating Pangulo ng Pilipinas na si [[Benigno Simeon Aquino III|Benigno Aquino III]]. [[Ang Pagpanaw at Parangal kay Corazon Aquino|Pumanaw]] siya noong 1 Agosto 2009 at inlibing noong 5 Agosto. ==Talambuhay== Si María Corazón "Cory" Sumulong Cojuangco ay ipinanganak noong 25 Enero 1933 sa [[Paniqui, Tarlac]] at ang ikaapat na anak nina José Cojuangco, Sr. at Demetria Sumulong. Ang kanyang mga kapatid ay sina Pedro, Josephine, Teresita, Jose, Jr., at Maria Paz. Ang kanyang ama ay isang kilalang negosyante sa Tarlac, at politiko, at apo sa tuhod ni Melecio Cojuangco na kasapi ng [[Kongreso ng Malolos]]. Ang kanyang ina ay mula sa maimpluwensiyang politikang pamilyang Sumulong ng Rizal. Ang isang kasapi ng kanilang angkang si Juan Sumulong ay tumakbo laban kay [[Manuel L. Quezon]] noong 1941. Si Aquino ay nagtapos sa St. Scholastica's College sa Manila sa kanyang elemetaryang edukasyon at lumipat sa Assumption Convent sa unang taon ng mataas na paaralan. Ipinagpatuloy niya ang kanyang kolehiyo dito. Siya ay tumungo sa Mount Saint Vincent sa New York City kung saan nagmajor sa [[Matematika]] at [[Wikang Pranses]]. Siya ay nagboluntero para sa pangangampanya ni United States Republican presidential candidate Thomas Dewey laban sa Pangulo ng Estados Unidos [[Harry S. Truman]] noong 1948 halalang Pagkapangulo. Pagkatapos ng kolehiyo ay bumalik sa Pilipinas upang mag-aral ng Batas sa [[Far Eastern University]] na pag-aari ng mga in-law ng kanyang kapatid na si Josephine Reyes. Siya ay nag-aral ng isang taon. Pinakasalan niya si Sen. [[Benigno S. Aquino, Jr.|Ninoy Aquino]] na anak ng dating Ispiker na si [[Benigno Aquino, Jr.|Benigno S. Aquino, Jr.]]. Sila ay nagkaroon ng limang anak: María Elena (ipinanganak noong 18 Agosto 1955), Aurora Corazón (ipinanganak noong 27 Disyembre 1957), [[Benigno Aquino III|Benigno Simeon III]] (ipinanganak noong 8 Pebrero 1960), Victoria Elisa (ipinanganak noong 27 Oktubre 1961) at [[Kris Aquino|Kristina Bernadette]] (ipinanganak noong 14 Pebrero 1971). Ang kanyang asawang si [[Benigno S. Aquino, Jr.|Ninoy Aquino]] ay kasapi ng Partido Liberal at naging pinakabatang gobernador sa bansa at kalaunang pinakabatang senador sa [[Senado ng Pilipinas]] noong 1967. Si Corazon ay nanatiling isang may-bahay sa buong karera sa politika ng kanyang asawa. Si Ninoy ay naging isang nangungunang kritiko ni Pangulong [[Ferdinand Marcos]]. Si Ninoy ay pinaniniwalang malakas na kandidato laban kay Marcos sa halalan ng pagkapangulo noong 1973. Dahil ipinagbabawal sa Saligang batas ng Pilipinas ang ikatlong termino para kay Marcos, nagdeklara ng [[Martial Law]] sa Marcos noong 21 Setyembre 1972 at binuwag ang Saligang Batas ng 1935 na nagpatagal sa kanyang pagluklok sa pagkapangulo. Dahil sa Martial Law, si Ninoy ang isa sa mga bumabatikos na ipinabilanggo ni Marcos at hinatulan ng kamatayan. Noong 1978, nagpasyang tumakbo si Ninoy sa 1978 halalan ng Batasang Pambansa. Noong 1980, dahil sa pamamagitan ni Pangulong [[Jimmy Carter]] ng Estados Unidos, pinayagan ni Marcos si Ninoy na tumungo sa Estados Unidos kung saan siya nagpagamot para sa kanyang karamdaman sa puso habang nasa bilangguan. Ang pamilya Aquino ay tumira sa [[Boston]]. Noong 21 Agosto 1983, nagpasya si Ninoy na bumalik sa Pilipinas nang hindi kasama ang kanyang pamilya. ===Pagpaslang sa kanyang asawang si Ninoy sa paliparan=== [[Talaksan:Shot Dead on Arrival.JPG|thumb|300px|Pagpatay kay Ninoy Aquino]] Ang pagpaslang kay [[Ninoy Aquino]] noong 1983 ang kalaunang naging katalista na humantong sa pagpapatalsik kay Marcos. Ang partidong oposisyon ay sumisi kay Marcos ngunit ang iba ay sumisi sa militar at kay Imelda. Noong 21 Agosto 1983 pagkatapos ng isang tatlong taong pagkakatapon sa [[Estados Unidos]], si Ninoy ay pinaslang habang bumababa sa isang pangkalakalan ''(commercial)'' na paglipad sa [[Ninoy Aquino International Airport|Manila International Airport]] na kalaunang pinangalanang [[Ninoy Aquino International Airport]] bilang pagpaparangal kay Ninoy.<ref>{{Citation |editor-surname=Javate-De Dios |editor-first=Aurora et al. |title=Dictatorship and Revolution: Roots of People's Power |publisher=Conspectus Foundation Incorporated |publication-date=1988 |isbn=9919108018{{Please check ISBN|reason=Check digit (8) does not correspond to calculated figure.}}{{Please check ISBN|reason=does not match hyphenation rules and is probably invalid}} |page=132}}.</ref> Ang kanyang asasinasyon ay nagpagulat at nagpagalit sa maraming mga Pilipino na nawalan ng pagtitiwala sa administrasyon ni Marcos. Ang pangyayaring ito ay karagdagan pang humantong sa mga pagsusupetsa sa pamahalaan na nagtulak sa hindi pakikipagtulungan ng mga Pilipino na kalaunang humantong sa isang buong [[sibil na hindi pagsunod]].<ref>{{Citation |last=Schock |first=Kurt |authorlink= |author2= |editor= |others= |title=Unarmed Insurrections: People Power Movements in Nondemocracies |origyear= |url= |format= |accessdate= |edition= |series= |date= |year=2005 |publisher= University of Minnesota Press|location= |language= |isbn=0-8166-4192-7 |oclc= |doi= |id= |pages=56 |chapter=People Power Unleashed: South Africa and the Philippines |quote= }}</ref> Ito ay nagpauga sa pamahalaan ni Marcos na lumalala na sa panahong ito dahil sa papalalang sakit ni Marcos. Ang asasinasyon ni Ninoy Aquino ay nagsanhi sa ekonomiya ng Pilipinas na lalong lumala at ang pamahalaan ng Pilipinas ay lalong lumubog sa pagkakautang. Sa wakas ng 1983, ang bansa ay naging [[bangkarote]], ang piso ay dumanas ng [[debaluasyon]] ng 21% at ang ekonomiya ng Pilipinas ay umurong ng 6.8% noong 1984 at muling umurong ng 3.8% noong 1985. <ref name=edsa>{{cite web | url = http://www.ualberta.ca/~vmitchel/fw9.html | title = Lakas Ng Bayan: The People's Power/EDSA Revolution 1986 | accessdate = 2007-12-10 | publisher = [[University of Alberta]], [[Canada]] | archive-date = 2016-04-19 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160419033555/http://www.ualberta.ca/~vmitchel/fw9.html | url-status = dead }}</ref> Noong 1984, si Marcos ay humirang ng isang komisyon na pinangunahan ni Chief Justice [[Enrique Fernando]] upang maglunsad ng isang imbestigasyon sa pagpatay kay Ninoy. Si Kardinal Sin ay inanyahan na sumali sa komisyon na ito ngunit tumanggi at naghayag ng kanyang mga pagdududa sa bersiyon ng militar na si [[Rolando Galman]] ang pumaslang at ang komisyong ito ay gumuho. Sumunod na hinirang ni Marcos ang kanyang kaibigan at retiradong hukom na si Corazon Agrava upang mamuno sa isang may limang kasaping komisyon upang mag-imbestiga sa asasinasyon. Ang komisyong ito ay naglabas ng isang malaki at maliit na mga ulat noong Oktubre 1984. Ang parehong mga ulat ay umaayon na ang asasinasyon ni Ninoy ay isang pakikipagsabwatang militar. Gayunpaman, ang mga parehong mga ulat ay hindi umayon sa mga aktuwal na tao o mga bilang ng nasasangkot dito. Ang maliit na ulat ay nagpapawalang-sala kay General [[Fabian Ver]] at nagpangalan lamang ng pitong mga kasangkot. Ang malaking ulat ay nagpangalan ng 26 kasangkot kabilang si Gen. Ver. Ang malaking ulat ay humantong sa mga pagkakaso sa mga pinangalanang kasabwat. Ang [[paglilitis]] ng mga ito ay nagsimula noong 22 Pebrero 1985 ngunit naging maliwanag na pinili ng tagapaglitis na hindi pansinin ang mga natuklasan ng komisyon ni Agrava at nagpapatuloy ayon sa kuwento ng militar. Dahil dito, may papalaking mga protesta at pagtawag sa pagbibitiw ni Marcos. Noong 2 Disyembre 1985, ang lahat ng mga nasakdal kabilang si Ver ay napawalang sala sa pagpatay kay Ninoy.<ref name=edsa/> Noong 1990, hinatulan ng Korte Suprema ng Pilipinas ang isang heneral at 15 pang mga sundalo sa pagpatay kay Ninoy at hinatulan ng habang buhay na pagkabilanggo. Ang mga ito ay kabilang sa mga 1000 sundalong nagbigay seguridad kay Ninoy sa kanyang pagdating sa bansa.<ref>http://www.nytimes.com/1990/09/29/world/16-sentenced-to-life-for-killing-aquino.html</ref>. ===Snap election=== Noong mga 1984, ang malapit na personal na kaalyado ni Marcos na si Pangulong [[Ronald Reagan]] ng Estados Unidos ay nagsimulang maglayo ng kanyang sarili sa rehimeng Marcos na kanyang malakas na sinuportahan gayundin ng mga nakaraang pangulo ng Estados Unidos kahit pa pagkatapos ideklara ni Marcos ang [[martial law]]. Ang tulong na mga milyong milyong dolyar ng Estados Unidos ang sumuporta sa pamumuno ni Marcos sa paglipas ng mga taon.<ref>{{cite news|last=Pace|first=Eric|title=Autocrat With a Regal Manner, Marcos Ruled for 2 Decades|url=http://select.nytimes.com/gst/abstract.html?res=FA0715FE3A5E0C7A8EDDA00894D1484D81|accessdate=24 Enero 2011|newspaper=The New York Times|date=29 Setyembre 1989}}</ref> Sa mukha ng papalalang kawalang kasiyahan ng mga mamamayang Pilipino at dahil sa pagpipilit ng kaalyadong Estados Unidos, pinatawag ni Marcos ang isang [[Snap election]] noong 3 Nobyembre 1985 na may natitira pang higit sa isang taon sa kanyang termino. Ang snap election ay tinawag para sa 17 Enero 1986 at pagkatapos ay nilipat sa 7 Pebrero 1986. Pinili ni Marcos si [[Arturo Tolentino]] na kasamang tatakbo sa ilalim ng partidong [[Kilusang Bagong Lipunan]] (KBL) samantalang ang biyuda ni Ninoy na si Corazon Aquino ay naghayag ng kanyang pagtakbo sa pagkapangulo noong 3 Disyembre 1985 kasama ni [[Salvador Laurel]] sa ilalim ng partidong United Opposition (UNIDO) na sinuportahan ng oposisyon ni Marcos.<ref>{{cite book|author=Pollard, Vincent Kelly|title=Globalization, democratization and Asian leadership: power sharing, foreign policy and society in the Philippines and Japan|publisher=Ashgate Publishing|year=2004|isbn=978-0-7546-1539-2|page=50|url=http://books.google.com/books?id=L37RZlzA530C&pg=PA50}}</ref><ref>{{cite book|author=Parnell, Philip C.|chapter=Criminalizing Colonialism: Democracy Meets Law in Manila|editors=Parnell, Philip C. & Kane, Stephanie C.|title=Crime's power: anthropologists and the ethnography of crime|publisher=Palgrave-Macmillan|year=2003|isbn=978-1-4039-6179-2|page=214|url=http://books.google.com/books?id=j2hpz4_fob4C&pg=PA214}}</ref> Sa snap election na idinaos noong 7 Pebrero 1986, ang mga insidente ng pandaraya, pagbili ng mga boto, pananakot at karahasan ay iniulat gayundin ang pakikialam sa mga election return. Ang Commission on Elections (COMELEC) tally board ay nagpapakita na si Marcos ang nangunguna samantalang ang National Citizen's Movement for the Free Elections (NAMFREL) ay nagpapakitang si Corazon Aquino ang nangunguna sa isang komportableng margin. Idenaklara ng opisyal na canvasser na COMELEC si Ferdinand Marcos na nanalo sa halalan. Sa huling tally ng COMELEC, si Marcos ay nagkamit ng 10,807,197 boto laban sa 9,291,761 boto ni Aquino. Gayunpaman, sa final tally ng [[National Movement for Free Elections]] (NAMFREL), si Aquino ay nagkamit ng 7,835,070 boto laban sa 7,053,068 ni Marcos.<ref>{{Citation |title=[[A Force More Powerful|A force more powerful]]: a century of nonviolent conflict |author1=Peter Ackerman |author2=Jack DuVall |publisher=Macmillan |year=2001 |isbn=978-0-312-24050-9 |page=[http://books.google.com.ph/books?id=OVtKS9DCN0kC&pg=PA384 384] |url=http://books.google.com/?id=OVtKS9DCN0kC |authorlink1=Peter Ackerman |authorlink2=Jack DuVall }};<br /> ^ {{Citation |author=Isabelo T. Crisostomo |title=Cory--profile of a president |publisher=Branden Books |year=1987 |isbn=978-0-8283-1913-3 |page=[http://books.google.com/books?id=iW_ddLowBYkC&pg=PA193 193] |url=http://books.google.com/?id=iW_ddLowBYkC }} (showing a reproduction of NAMFREL's announcement of the results).</ref> Ang mga 29 mangggawa ng komputer ay lumayas sa tabulation center na nagpoprotesta sa pakikiaalam sa mga resulta ng halalan na pumapabor kay Marcos. Ang oposisyonistang dating Gobernador na si [[Evelio Javier]] ng [[Antique]] ay pinaslang sa harap ng kapitolyo ng lalawigan kung saan idinadaos ang pagka-canvass ng mga boto. Ang mga pangunahing suspek ang mga sariling bantay ng isang lokal na pinuno ng [[Kilusang Bagong Lipunan]]. Ang Catholic Bishops' Conference of the Philippines (CBCP) ay naglabas ng isang pahayag na kumokondena sa halalan bilang pandaraya. Ang Senado ng [[Estados Unidos]] ay nagpasa rin ng isang resolusyon na kumokondena sa halalan. Ang Pangulo ng Estados Unidos na si Ronald Reagan ay naglabas ng pahayag na tumatawag sa mga ulat ng pandaraya na "nakakabagabag".<ref>{{cite news | url = http://findarticles.com/p/articles/mi_m1079/is_v86/ai_4188363 | title = PRESIDENT'S STATEMENT, FEB. 11, 1986 | accessdate = 2007-12-03 | publisher = US Department of State Bulletin, April, 1986 | year = 1986 | archive-date = 2007-12-10 | archive-url = https://web.archive.org/web/20071210030629/http://findarticles.com/p/articles/mi_m1079/is_v86/ai_4188363/print | url-status = dead }}</ref> Bilang tugon sa mga protesta, inihayag ng COMELEC na si Marcos ay nanalo ng 53 porsiyento ng mga boto laban kay Aquino. Ito ay sinalungat ng NAMFREL na si Aquino ay nanalo ng 52 porsiyento ng mga boto laban kay Marcos.<ref>{{Citation |last=Schock |first=Kurt |last2= |first2= |publication-date= |title=Unarmed Insurrections: People Power Movements in Nondemocracies |publication-place= |publisher= U of Minnesota Press|isbn= 978-0-8166-4193-2|page=77 |url=http://books.google.com/?id=RRVk5qJpOH8C&pg=PA77&dq=Cory+Aquino+1986+inauguration |accessdate= 2007-12-03 |year=2005}}.</ref> Noong Pebrero 15, si Marcos ang inihayag ng COMELEC at Batasang Pambansa bilang nanalo sa gitna ng kontrobersiya. Ang lahat ng mga 50 oposisyong kasapi ng Parliamento ay lumayas sa pagpoprotesta. Tumangging tanggapin ng maraming Pilipino ang resulta ng halalan na naghahayag na si Aquino ang tunay na nanalo. Ang parehong "mga nanalo" sa pagkapangulo na sina Aquino at Marcos ay nanumpa bilang mga pangulo sa dalawang magkaibang mga lugar. Si Aquino ay tumawag ng mga strike at pagboboykot ng mga mamamayang Pilipino laban sa mga negosyo at media na pag-aari ng mga crony ni Marcos. Dahil dito, ang mga bangko, korporasyon at mga media ng mga crony ni Marcos ay matinding tinamaan at ang kanilang mga bahagi sa stock market ay bumagsak. ===Himagsikang People power=== Dahil sa mga iregularidad sa halalan, ang [[Reform the Armed Forces Movement]] ay naglunsad ng isang pagtatangkang [[coup d'etat]] laban kay Marcos. Ang simulang plano ay salakayin ang [[Malacanang Palace]] at dakpin si Marcos. Ang ibang mga unit ng military ay mamamahala sa mga stratehikong pasilidad gaya ng [[NAIA]], mga baseng militar, mga himpilan ng radyo at telebisyon, ang GHQAFP sa [[Kampo Aguinaldo]], at mga highway junctions upang limitahan ang mga kontra-opensibo ng mga loyalistang hukbo ni Marcos. Si Lt. Col. [[Gregorio Honasan]] ang mangunguna sa pangkat na sasalakay sa Malacanang Palace. Gayunpaman, nang malaman ni Marcos ang tungkol pagbabalak na ito, kanyang inutos ang pagdakip sa mga pinuno nito<ref>{{Citation |last=West |first=Lois A. |last2= |first2= |publication-date=1997 |title=Militant Labor in the Philippines |publication-place= |publisher=Temple University Press |isbn=1-56639-491-0 |pages=19–20 |url=http://books.google.com/?id=KcaOhzm8gAQC&pg=PA20&dq=Philippine+People+power+revolution |accessdate= 2007-12-03 |year=1997}}.</ref> at itinanghal sa lokal at internasyonal na press ang ilan sa mga nadakip na mga nagtatangkang magpatalsik kay Marcos na sina Maj. [[Saulito Aromin]] and Maj. [[Edgardo Doromal]].<ref>[http://aromin.xanga.com/ An Account of February Revolution]</ref><ref>[http://www.stuartxchange.org/DayOne.html Day One (EDSA: The Original People Power Revolution)]</ref> Dahil sa banta ng kanilang nalalapit na pagkakabilanggo, nagpasya sina Enrile at mga kapwa nagbabalak laban kay Marcos na humingi ng tulong kay AFP Vice Chief of Staff Lt. Gen [[Fidel Ramos]] na hepe rin ng Philippine Constabulary (ngayong Philippine National Police). Si Ramos ay pumayag na magbitiw sa kanyang posisyon at suportahan ang mga nagbabalak laban kay Marcos. Noong mga 6:30 pm noong 22 Pebrero 1986, sina Enrile at Ramos ay nagdaos ng isang pagpupulong ng press sa Kampo Aguinaldo kung saan nila inihayag ang kanilang pagbibitiw sa kanilang mga posisyon sa Gabinete ni Marcos at pag-urong ng kanilang suporta sa pamahalaan ni Marcos. Mismong si Marcos ay kalaunang nagsagawa ng mga pagpupulong ng balita na tumatawag kina Enrile at Ramos na sumuko na humihikayat sa kanilang "itigil ang kaestupiduhang ito".<ref name="peoplepower_eyewitness">{{Citation |last=Paul Sagmayao |first=Mercado |authorlink= |author2=Francisco S. Tatad |title=People Power: The Philippine Revolution of 1986: An Eyewitness History |publisher=The James B. Reuter, S.J., Foundation |year=1986 |location=[[Manila]], [[Philippines]] |pages= |url= |isbn= 0-9639420-7-8{{Please check ISBN|reason=Check digit (8) does not correspond to calculated figure.}}}}</ref> Sa isang mensaheng isinahimpapawid sa Radio Veritas noong mga alas 9&nbsp;ng gabi, hinimok ni Kardinal Sin ang mga Pilipino na tulungan ang mga pinunong rebelde sa pamamagitan ng pagpunta sa seksiyon ng [[EDSA]] sa pagitan ng [[Kampo Crame]] at [[Kampo Aguinaldo|Aguinaldo]] at pagbibigay ng suportang emosyonal, mga pagkain at iba pang mga suplay. Maraming mga tao, pari at madre ang tumungo sa EDSA.<ref name="peoplepower_eyewitness" /><ref name="McCargo">{{Citation |last=McCargo |first=Duncan |last2= |first2= |publication-date=2003 |title=Media and Politics in Pacific Asia |publication-place= |publisher=Routledge |isbn=0-415-23375-5 |page=20 |url=http://books.google.com/?id=CuGJ575iLLAC&pg=PA20&dq=Radio+Veritas+1986+Philippine+revolution |accessdate= 2007-12-03 |year=2003}}.</ref> Sa kasagsagan ng rebolusyong People Power, inihayag ni [[Juan Ponce Enrile]] na ang pananambang sa kanya ay pineke upang magkaroon ng dahilan si Marcos sa pagpapataw ng martial law.<ref>Impossible Dream, Sandra Burton</ref> Sa bukang-liwayway ng linggo, ang mga hukbo ng pamahalaan ni Marcos ay dumating upang patumbahin ang pangunahing transmitter ng Radio Veritas na pumutol sa pagsasahimpapawid sa mga taong nasa probinsiya. Ang himpilan ay nilipat sa isang standby transmitter na may isang limitadong saklaw ng pagsasahimpapawid.<ref name="McCargo"/> Ang himpilan ay pinuntirya ni Marcos dahil ito ay naging mahalagang kasangkapan ng pakikipagtalastasan para sa pagsuporta ng mga mamamayan sa mga rebelde na nagbibigay alam sa kanila sa mga pagkilos ng hukbo ni Marcos at paghahatid ng mga mensahe para sa pagkain, gamot, at mga suplay.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Ang mga tao ay patuloy paring tumungo sa EDSA hanggang sa lumobo sa mga daan-daang libong hindi armadong mga sibilyan. Ang mood sa mga lansangan ay aktuwal na masaya na marami ay nagdadala ng kanilang mga buong pamilya. Ang mga mang-aawit ay nag-aliw sa mga tao, ang mga pari at madre ay nanguna sa mga prayer vigil at mga tao ay nagtayo ng mga barikada at makeshift na mga bag ng buhangin, mga puno, at mga sasakyan sa ilang mga lugar sa kahabaan ng EDSA. Saanman, ang mga tao ay nakikinig sa Radio Veritas sa kanilang mga radyo. Ang ilang mga pangkat ay umaawit ng ''[[Bayan Ko]]''<ref>{{Citation |last=Taylor |first=Robert H. |last2= |first2= |publication-date=2002 |title=The Idea of Freedom in Asia and Africa |publication-place= |publisher=Stanford University Press |isbn=0-8047-4514-5 |page=210 |url=http://books.google.com/?id=RfbSlkGP8TEC&pg=PA210&dq=Bayan+Ko+in+1986+Philippine+revolution |accessdate= 2007-12-03 |year=2002}}.</ref> na mula pa 1980 ay naging makabayang antema ng oposisyon. Kadalasang ipinapakita ng mga tao ang tandang LABAN<ref>{{Citation |last=Crisostomo |first=Isabelo T. |last2= |first2= |publication-date=1987 |title=Cory, Profile of a President: The Historic Rise to Power of Corazon. |publication-place= |publisher=Branden Books |isbn=0-8283-1913-8 |page=217 |url=http://books.google.com/?id=iW_ddLowBYkC&pg=PA217&dq=LABAN+signs+during+EDSA+I |accessdate= 2007-12-03 |year=1987}}.</ref> na may nabuong "L" sa kanilang hinlalaki at hintuturo. Pagkatapos ng tanghalian noong Pebrero 23, nagpasya sina Ramos at Enrile na palakasin ang kanilang mga posisyon. Tumawid si Enrile sa EDSA mula [[Kampo Aguinaldo]] hanggang [[Kampo Crame]] sa gitna ng mga paghihiyawan ng mga tao.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Sa gitnang katanghalian, ang Radio Veritas ay naghatid ng mga ulat ng pagmamasa ng mga Marine malapit sa mga kampo sa silangan at mga tangkeng LVT-5 na papalapit mula hilaga at silangan. Ang isang kontinhente ng mga Marin na may mga tangke at mga armoradong van na pinangunahan ni Brigadier General [[Artemio Tadiar]] ay pinahinto sa kahabaan ng [[Ortigas Avenue]] mga 2&nbsp;km mula sa mga kampo ng mga sampung mga libong mga tao.<ref>{{Citation |last=Lizano |first=Lolita |last2= |first2= |publication-date=1988 |title=Flower in a Gun Barrel: The Untold Story of the Edsa Revolution |publication-place= |publisher= L.R. Lizano|isbn= |page= |url=http://books.google.com/?id=Bm0yAAAAIAAJ&dq=EDSA+Revolution&q=EDSA+Revolution |accessdate= 2007-12-02 |year=1988}}.</ref> Ang mga madreng humahawak ng mga rosaryo ay lumuhod sa harapan ng mga tangke at ang mga babae ay naghawak-hawak upang harangin ang mga hukbo.<ref>{{Citation |last=Merkl |first=Peter H. |last2= |first2= |publication-date=2005 |title=The Rift Between America And Old Europe: the distracted eagle |publication-place= |publisher=Routledge |isbn=0-415-35985-6 |page=144 |url=http://books.google.com/?id=WavpuvE2HA4C&pg=PA144&dq=EDSA+Revolution |accessdate= 2007-12-02 |year=2005}}.</ref> Hiniling ni Tadiar sa mga tao na padaanin sila ngunit hindi gumalaw ang mga tao. Sa huli, ang mga hukbo ni Marcos ay umurong nang walang pagpapaputok ng baril na nangyari.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Sa gabi, ang standby transmitter ng Radio Veritas ay nabigo. Sa sandaling pagkatapos ng hating gabi, nagawa ng mga staff na pumunta sa isa pang himpilan upang simulan ang pagsasahimpapawid mula sa isang lihim na lokasyon sa ilalim ng pangalang [[DZRJ-AM|"Radyo Bandido"]]. Sa bukang-liwayway ng Lunes, 24 Pebrero 1986, ang unang mga malalang pagsagupa sa mga hukbo ng pamahalaan ay nangyari. Ang mga marine na nagmamartsa mula sa Libis sa silangan ay naghagis ng mga tear gas sa mga demonstrador na mabilis na kumalat. Ang ilang mga marine ay pumasok naman at humawak sa silangang panig ng Kampo Aguinaldo.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Kalauna, ang mga helicopter ng ika-15 Strike Wing ng [[Philippine Air Force]] na pinangunahan ni Col. Antonio Sotelo ay inutusan mula sa Sangley Point, Cavite na tumungo sa Kampo Crame.<ref name="Crisostomo">{{Citation |last=Crisostomo |first=Isabelo T. |last2= |first2= |publication-date=1987 |title=Cory, Profile of a President: The Historic Rise to Power of Corazon. |publication-place= |publisher= Branden Books|isbn= 978-0-8283-1913-3|page=226 |url=http://books.google.com/?id=iW_ddLowBYkC&pg=PA226&dq=Col.+Antonio+Sotelo+to+camp+crame |accessdate= 2007-12-03 |date=1987-04-01}}.</ref> Sa lihim, ang squadron ay dumipekto at sa halip na pagsalakay sa Kampo Crame ay lumapag rito na may mga naghahiyawang mga tao at yumayakap sa mga piloto at mga crew nito. Ang isang helicopter na [[Bell 214]] na piniloto ni Mahjor Major Deo Cruz ng ika-25 Helicopter Wing at mga [[Sikorsky S-76]] gunship na piniloto ni Colonel Charles Hotchkiss ng ika-20 Air Commando Squadron ay mas maagang sumali sa mga rebelde sa himpapawid. Ang presensiya ng mga helicopter ay nagpalakas sa morale nina Ramos at Enrile na patuloy na humihikayat sa kanilang mga kapwa sundalo na sumali sa kilusan.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Sa katanghalian, si Corazon Aquino ay dumating sa base kung saan sina Enrile, Ramos, at mga RAM officer at mga tao ay naghihintay.<ref name="Crisostomo"/> Sa mga parehong oras, nakatanggap si June Keithley ng mga ulat na nilisan ni Marcos ang Malacanang Palace at isinahimpapawid ito sa mga tao sa EDSA. Ang mga tao ay nagdiwang at kahit sina Ramos at Enrile ay lumabas mula sa Crame upang harapin ang mga tao. Gayunpaman, ang pagdiriwang ay panandalian dahil kalaunang lumabas si Marcos sa telebisyong kinokontrol ng pamahalaan na [[DWGT-TV|Channel 4]],<ref>{{Citation |last=Maramba |first=Asuncion David |last2= |first2= |publication-date=1987 |title=On the Scene: The Philippine Press Coverage of the 1986 Revolution |publication-place= |publisher=Solar publishing Corp. |isbn= 978-971-17-0628-9|page=27 |url=http://books.google.com/?id=2QAeAAAAMAAJ&dq=Channel+9+tower+in+1986+revolution&q=Channel+4 |accessdate= 2007-12-03 |year=1987}}.</ref> na nagdedeklarang hindi siya magbibitiw sa pagkapangulo. Pinagpalagay na ang maling ulat ay isang kalkuladong pagkilos laban kay Marcos upang humikayat ng masa maraming mga depeksiyon.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Sa pagsasahimpapawid na ito, ang Channel 4 ay biglaang naglaho sa himpapawid. Binihag isang kontinhente ng mga rebelde sa ilalim ni Col. Mariano Santiago ang himpilian. Ang Channel 4 ay naibalik sa ere sa katanghalian na naghahayg si Orly Punzalan na ang "Channel 4 ay muling nasa himpapawid upang paglingkuran ang mga tao". Sa mga panahong ito, ang mga tao sa EDSA ay lumobo na sa higit sa isang milyon.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Ang pagsasahimpapawid na ito ang itinuturing na pagbabalik ng ABS-CBN sa ere dahil ito ang unang beses na ang mga dating empleyado ay nasa loob ng complex nito pagkatapos ng 14 taong pagsasara nito ni Marcos noong martial law. Sa huling katanghalian, ang mga helicopter ng rebelde ay sumalakay sa [[Villamor Airbase]] na nagwawasak sa mga ari-ariang panghimpapawid ng pangulo. Ang isa pang helicopter ay tumungo sa Malacanang Palace na nagpatama ng isang rocket at nagsanhi ng maliit na pinsala. Kalaunan, ang karamihan ng mga opiser na nagtapos sa [[Philippine Military Academy]] (PMA) ay dumipekto sa pamahalaan ni Marcos. Ang karamihan ng mga Sandatahang Hukbo ay lumipat na sa kabilang panig.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> === '''Pagkamatay ng kanyang asawa.''' === Sa pagkamatay ng kanyang asawang si Benigno Aquino Jr. Hindi man lang niya ito pinaimbestigahan kahit pa siya ay naging pangulo katulad ng kanyang anak nas si Benigno Aquino III. ===Dalawang inagurasyon ng pangulo=== [[File:Corazon Aquino inauguration.jpg|thumb|Nanumpa si Corazon Aquino bilang Pangulo ng Pilipinas sa Club Filipino, San Juan noong 25 Pebrero 1986|right|200px]] Noong umaga ng Martes, Pebrero 25, bandang ikapito ng umaga, nagkaroon ng sagupaan sa pagitan ng mga loyalista at mga rebeldeng sundalo. May mga sniper na bumabaril sa mga rebeldeng sundalo. Subalit patuloy na sinugod ng mga rebeldeng sundalo ang estasyon ng Channel 9, na nasa hindi kalayuan ng Channel 4. Maya-maya lamang ay nanumpa si Corazon Aquino bilang bagong pangulo ng Pilipinas sa isang seremonya sa Club Filipino sa Greenhills, isang kilometro mula sa Kampo Crame. Pinasumpa si Aquino ni Senior Associate Justice Claudio Teehankee, at pinasumpa naman si Laurel bilang Pangalawang Pangulo ni Justice Abad Santos. Hawak ni Aurora Aquino, nanay ni Ninoy Aquino, ang bibliang ginamit sa panunumpa ni Aquino. Kasama sa seremonya si Ramos, na na-promote bilang Heneral, si Enrile at ang iba pang mga politiko. Nasa labas ang maraming mga taga-suporta ni Aquino, na karamihan ay naka-dilaw bilang pagpapakita ng kanilang suporta. Matapos ang panunumpa ni Aquino ay kumanta sila ng Bayan Ko. Samantala, nanumpa naman si Marcos sa Malacanang Palace. Nandoon ang ilan sa kanyang mga taga-suporta na sumisigaw ng "Marcos! Marcos! Marcos pa rin!" Ang panunumpa ay ginawa ni Marcos sa balkonahe ng palasyo ng Malacanang na isinahimpapawid ng IBC-13 at GMA-7.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> Walang mga inanyayahang mga dayuhang dignitaryo ang dumalo sa seremonyang ito sa kadahilang pangseguridad. Ang mag-asawang Marcos ay lumabas sa balkonahe sa harap ng mga 3000 loyalistang KBL na nagsisigawan kina Marcos na "Dakpin ang mga Ahas!".<ref name="Ellison">{{Citation |last=Ellison |first=Katherine |last2= |first2= |publication-date=2005 |title=Imelda: Steel Butterfly of the Philippines |publication-place= |publisher=iUniverse |isbn=0-595-34922-6 |page=244 |url=http://books.google.com/?id=Dfl53AtDM0oC&pg=RA1-PA244&dq=Dahil+Sa+sang+by+Imelda+Marcos |accessdate= 2007-12-03 |year=2005}}.</ref> Pagkatapos ng panunumpa ay mabilis na umalis ang mag-asawa sa labas ng Palasyong Malacanang. Naputol ang pagbrodkast nito noong kubkubin ng mga rebeldeng sundalo ang mga nalalabing mga estasyon. Marami ding mga demonstrador ang nagmasa sa mga barikada sa kahabaan ng [[Mendiola]], hindi kalayuan mula sa Malakanyang, ngunit hinarang sila doon ng mga loyalistang mga sundalo. Maraming mga demonstrador ang nagalit, ngunit inawat sila ng mga pari na nakiusap na huwag maging marahas.<ref name="peoplepower_eyewitness" /> ===Paglisan ng pamilya Marcos sa Pilipinas=== Noong alas-tres ng hapon ng Lunes ([[Eastern Time Zone|EST]]), kinausap ni Marcos ang Senador ng Estados Unidos na si [[Paul Laxalt]], para humingi ng payo mula sa White House.<ref name="Ellison"/> Pinayuhan siya ni Laxalt ng "cut and cut cleanly", na siyang kinalungkot ni Marcos. Bandang hapon, kinausap ni Marcos si Enrile para sa kanyang ligtas na paglisan kasama ang kanyang pamilya at mga malalapit na kaalyado gaya ni General Ver. Sa hating gabi, dinala ng U.S. Airforce HH-3E Rescue [[helicopter]] ang pamilya ni Marcos sa Clark Airbase Pampanga mga 83 kilometrong hilaga ng Maynila bago sumakay sa mga eroplanong [[US Air Force]] [[DC9|DC-9 Medivac]] at [[C-141 Starlifter|C-141B]] patungo sa Andersen Air Force Base sa [[Guam]], at papunta naman sa Hickam Air Force Base sa [[Hawaii]] kung saan dumating si Marcos noong 26 Pebrero 1986.<ref name="peoplepower_eyewitness"/> Marami ang nagbunyi sa paglisan ni Marcos. Napasok na rin ng mga demonstrador ang Palasyo ng Malakanyang, na matagal na ipinagkait sa mga ordinaryong mamamayan sa nakaraang dekada. Maliban sa mga naganap na nakawan, marami din ang nagsilibot sa loob ng isang pook kung saan binago ang kasaysayan ng bansa. Maging ang buong mundo ay nagsaya. Ayon kay Bob Simon, isang tagapagbalita ng CBS na isang estasyon sa Amerika, ang nagsabi "We Americans like to think we taught the Filipinos democracy; well, tonight they are teaching the world." ("Gusto naming mga Amerikano na isipin na kami ang nagturo sa Pilipinas ng demokrasya, ngunit ngayong gabi tinuturuan nila ang buong mundo.") ==Bilang Pangulo== ===Ekonomiya=== Sa pagluklok ni Corazon Aquino bilang pangulo, agad niyang tinugunan ang utang pandayuhang 28 bilyong dolyar na nalikom ng nakaraang pangulong si [[Ferdinand Marcos]] na masamang dumungis sa katayuang internasyonal na kredito ng Pilipinas. Binayaran ng administrasyong Aquino ang 4 bilyong dolyar ng 28 bilyong utang ng Pilipinas sa dayuhan ngunit humiram rin ang administrasyong Aquino ng 9 bilyon na nagpataas ng utang ng Pilipinas ng 5 bilyong dolyar. Sa ilalim ng pamumuno ni Aquino mula 1986 hanggang 1992, ang aberaheng paglago ng [[GDP]] ay 3.4 porsiyento.<ref name=gdp>http://www.gmanetwork.com/news/story/211655/economy/ing-phl-economy-may-average-5-3-from-2010-2016</ref> Noong 1989, ang administrasyong Aquino ay pinautang ng [[IMF]] ng 1.3 bilyong dolyar sa kondisyong ang liberasyon ng ekonomiya ay ipagpapatuloy nito at pagsasapribado ng mga pribadong industriyang [[nasyonalisasyon|ginawang pag-aari ng pamahalaan]] ni Marcos. Ang ekonomiya ay lumago ng 3.4 porsiyento sa kanyang unang taon sa opisina ngunit ang pagtatangkang coup noong 1989 ay nagsanhi ng pagtigil ng paglago nito. Ang paglago ng ekonomiya ay may aberaheng paglago na 3.4 porsiyento sa buong anim na taon ng pamumuno ni Aquino. Ang mga 50 porsiyento ng populasyon ay nasa sa ilalim ng linya ng kahirapan na sinasabing pagbuti mula 1985 nang ang halos 60 porsiyento ay nasa ilalim ng kahirapan.<ref name=aquino>http://news.google.com/newspapers?nid=2209&dat=19920705&id=kZhKAAAAIBAJ&sjid=PJQMAAAAIBAJ&pg=5042,855367</ref> Hindi rin nalutas ang pagiging hindi pantay ng sahod ng mamamayan. Sa huling taon ni Aquino, ang [[implasyon]] ay nasa 17 porsiyento at ang [[kawalang trabaho]] ay 10 porsiyento. Sinikap ni Aquino na kalasin ang mga cartel, mga [[monopolyo]] at mga [[oligopolyo]] ng mga industriya na itinatag ng mga crony ni Marcos lalo na sa mga industriyang buko at asukal.<ref name=aquino/> Noong 1986, nangako si Aquino ng isang reporma sa lupain. Bago ng pagluklok ni Aquino, ang halos 20 porsiyento ng populasyon ay nagmamay-ari ng 80 porsiyento ng lupain.<ref name=aquino/> Noong 1988 ay nilagdaan ni Aquino ang ''[[Comprehensive Agrarian Reform Program]]'' na ipinasa ng [[Kongreso ng Pilipinas]] na pinanaigan ng mga kasaping mambabatas nitong nagmamayari ng mga lupain.<ref name=aquino/> Ang batas ay nagbabahagi ng mga lupain sa mga manggagawang magsasaka mula sa mga may ari ng lupain na babayaran ng pamahalaan ngunit pumapayag rin sa mga may ari ng lupain na magpanatili ng hindi higit sa 5 hektarya ng kanilang lupain. Sinasabing ang batas na ito ay kumikiling sa mga may ari ng lupain gaya ng opsiyong pagbabahagi ng stock na pumapayag sa mga may ari ng lupain na makaiwas sa pagbebenta ng kanilang lupain at sa halip ay magbabahagi ng stock sa kanilang mga manggagawa sa loob ng 30 taon. Ito ay nag-iwan pa rin sa mga may ari ng mga malalaking pribadong lupain at kanilang mga pamilya na may kontrol ng kanilang lupain. Ang [[Hacienda Luisita]] na isang 4,435-hektaryang lupain na pagmamayari ng pamilya ni Corazon Aquino sa Tarlac ay hindi ipinamahagi sa mga manggagawa nito ngunit namahagi lamang ng stock sa mga manggawa nito. Marami ring mga may ari ng lupain ay sumunggab sa pagkakataon na ipagbili ang mga hindi kanais nais nilang lupain sa pamahalaan sa labis na mataas na halaga. Inangkin ng mga administrador ni Aquino na nailipat nila ang halos isang milyong hektarya ng lupain mula 1988 hanggang 1992 ngunit ang kalahati nito ay mula sa hindi produktibong lupain at kaunti ng 2 porsiyento nito ang inaatas. Nabigo ang pamahalaan ni Aquino na makaakit ng [[pamumuhanang pandayuhan]] sa panahon ng pagsulong ng mga nito sa [[Timog Silangang Asya]].<ref name=aquino/> Ang mga karatig na bansa ay lumago mula sa mga pamumuhanang ito samantalang ang Pilipinas ay nanatiling matamlay. Sinasabing ang Pilipinas ay nalampasan ng mga [[pamumuhunang pandayuhan]] dahil sa kawalang katiyakan ng politika sa Pilipinas gayundin sa mga naglilimitang mga regulasyon ng pamahalaan ng Pilipinas hinggil sa pamumuhunang pandayuhan.<ref name=aquino/> Sa ilalim ni Aquino, ang mga sistema ng korupsiyon ng nakaraang administrasyon ni [[Ferdinand Marcos]] ay hindi rin nasugpo at ang [[cronyismo]], [[padrino]] at paboritismo ay nananatiling nasa lugar.<ref name=aquino/> ==Sakit at kamatayan== [[Talaksan:Cory aquino wiki.JPG|thumb|200px|Libingan ni Cory sa tabi ng kanyang asawang si Ninoy.]] Noong 24 Marso 2008, napabalita na mayroong kanser sa kolon (''cancer sa colon''), isang sakit sa [[bituka]], ang dating pangulo. Siya ay namatay noong 1 Agosto 2009 sa Makati Medical Center sa Makati dahil sa sakit na ito sa edad na 76.<ref name=CBS>[http://www.cbsnews.com/stories/2008/03/24/world/main3961612.shtml Philippines Icon Corazon Aquino Has Cancer, Former President And Ouster Of Marcos Dictatorship, 75, Reportedly Has Colon Cancer, Manila, Philippines, 23 Marso 2008, The Associated Pressm, CBS.news.com], nakuha noong 25 Marso 2008</ref><ref name=MT>[http://www.manilatimes.net/national/2008/mar/25/yehey/top_stories/20080325top1.html Samonte, Angelo S., Anthony A. Vargas, Sammy Martin and AFP. ''Cory Aquino battling colon cancer&nbsp;–Kris'', ''Bishops, political leaders extend prayers, support'', Top Stories, ManilaTimes.net, 27 Marso 2008] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080325143811/http://www.manilatimes.net/national/2008/mar/25/yehey/top_stories/20080325top1.html |date=25 Marso 2008 }}, nakuha noong 25 Marso 2008</ref> == Tingnan din == *[[Ang Pagpanaw at Parangal kay Corazon Aquino]] == Mga sanggunian == {{Reflist|2}} == Mga panlabas na kawing == *[http://www.op.gov.ph/museum/pres_aquino.asp Malacañang Museum: Corazon C. Aquino (sa Ingles)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090123063406/http://www.op.gov.ph/museum/pres_aquino.asp |date=2009-01-23 }} {{start box}} {{succession box | before= [[Ferdinand Marcos]] | title= [[Pangulo ng Pilipinas]] | years= 1986–1992 | after= [[Fidel V. Ramos]] }} {{end box}} {{Noynoy Aquino}} {{Mga Pangulo ng Pilipinas}} {{BD|1933|2009|Aquino, Corazon}} [[Kategorya:Mga Pilipinong liping-Intsik|Aquino, Corazon]] [[Kategorya:Mga Tagalog|Aguinaldo, Emilio]] [[Kategorya:Mga pangulo ng Pilipinas|Aquino, Corazon]] [[Kategorya:Mga Kristiyano]] 5rnluxdab8nwntt9fw3zr4t87cpb8vi Ilocos Norte 0 1218 2220007 2216005 2026-08-10T15:00:01Z ~2026-44002-34 165130 update info 2026 at inayos 2220007 wikitext text/x-wiki {{Infobox Philippine province 2 |infoboxtitle = Lalawigan ng Ilocos Norte |sealfile = Ph_seal_ilocos_norte.png |region = [[Ilocos]] (Rehiyon I) |capital = [[Lungsod ng Laoag]] |founded = — |pop2000 = 514241 |pop2000rank = ika-48 pinakamalaki |popden2000 = 151 |popden2000rank = ika-27 pinakamababa |areakm2 = 3399.3 |arearank = ika-27 pinakamaliit |hucities = 0 |componentcities = 2 |municipalities = 21 |barangays = 558 |districts = 2 |area code = 77 |languages = [[Wikang Iloko|Ilokano]], [[Wikang Ingles|Ingles]] |governor = Imee Marcos (kasalukuyan) |locatormapfile = Ph_locator_map_ilocos_norte.png }} Ang '''Ilocos Norte''' ([[Wikang Filipino|Filipino]]: ''Hilagang Ilocos'', Ilokano: Amianan nga Ilocos) ay isang [[Lalawigan ng Pilipinas|lalawigan]] ng [[Pilipinas]] na matatagpuan sa rehiyon ng [[Ilocos]] sa [[Luzon]]. Ang kabisera nito ay ang [[Lungsod ng Laoag]] at nakaharap ang lalawigan ng Ilocos Norte sa [[Dagat Luzón]] sa kanluran at sa [[Kipot ng Luzon]] sa hilaga. Matatagpuan ito sa hilagang-kanlurang bahagi ng pulo ng Luzon at ang hangganan nito sa silangan ay ang mga lalawigan ng [[Cagayan]] at [[Apayao]], at sa timog ay ang mga lalawigan ng [[Abra]] at [[Ilocos Sur]]. ==Clima== *dahil malapit sa timog ng Taiwan ang clima dito ay Tropiko Habagat or tropical monsoon * Ang hilaga ng Luzon meron kakaibang clima bukod sa bahagi ng Pilipinas meron ito *tagtuyot o dry season mula sa November Hanggang May *tag ulan mula sa June hanggang October *taglamig Amihan season November Hanggang March kalahati *taunan average ng temperatura 19 hanggang 32 or higit pa Kilala ang lalawigan bilang pook kapanganakan ng dating Pangulong [[Ferdinand Marcos|Ferdinand E. Marcos]]. Kilala rin ang lalawigan bilang isang lalawigan panturismo sa hilaga, kung saan matatagpuan ang [[Fort Ilocandia]], isang magarang hotel at ''resort'' na tanyag sa mga banyaga. ==Relihiyon== Bagaman karamihian ng mga mamamayan ng Pilipinas ay tagasunod ng [[Romano Katoliko]], ang karamihan sa lalawigan ay naniniwala sa [[Simbahang Aglipay]], na itinatag ng taal ng [[Batac, Ilocos Norte|Batac]] na si [[Gregorio Aglipay]]. Matatagpuan ang ilang mga tanyag na simbahang Katoliko sa lalawigan ng Ilocos Norte: * Simbahan ng [[Paoay]] Church ([[St. Augustine]] Church) - Napabiliang sa [[UNESCO]] [[World Heritage Site]] noong 1993. * [[St. William's Cathedral]] sa [[Laoag City|Laoag]] - Tanyag dahil sa Lumulubog na Tore ng Kampana * [[St. Monica Parish Church]] sa [[Sarrat, Ilocos Norte|Sarrat]] - Itinalang pinakamalaking simbahan sa rehiyon ng [[Ilokos]]. * Simbahang ng [[Bacarra]] - nasira nang lumindol noong 17 Agosto 1983 ,<ref name=phivolcs>{{cite web |url=http://earthquake.phivolcs.dost.gov.ph/update_SOEPD/Earthquake/1983LaoagEQ/index-laoag.html |title=Laoag Earthquake - 17 Agosto 1983 |publisher=Phivolcs |year=1983 |accessdate=2011-01-02 |archive-date=2011-08-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110815100819/http://earthquake.phivolcs.dost.gov.ph/update_SOEPD/Earthquake/1983LaoagEQ/index-laoag.html |url-status=dead }}</ref> inayos at binuksang muli noong 1984. Sa Ilocos Norte matatagpuan ang Dambana ng Aglipay, kung saan inilibing ang kataastaasang pinuno ng simbahan. == Heograpiya == === Pampolitika === [[File:Ph fil ilocos norte.png|thumb|350px|Mapang pampolitika ng Ilocos Norte]] Nahahati ang lalawigan ng Ilocos Norte sa 558 mga [[barangay]], 21 [[mga bayan ng Pilipinas|bayan]], at 2 [[mga lungsod ng Pilipinas|lungsod]]. ==== Lungsod ==== * [[Lungsod ng Laoag]] * [[Batac, Ilocos Norte|Lungsod ng Batac]] ==== Mga Bayan ==== * [[Adams, Ilocos Norte]] * [[Bacarra, Ilocos Norte]] * [[Badoc, Ilocos Norte]] * [[Bangui, Ilocos Norte]] * [[Banna, Ilocos Norte]] (Espiritu) * [[Burgos, Ilocos Norte]] * [[Carasi, Ilocos Norte]] * [[Currimao, Ilocos Norte]] * [[Dingras, Ilocos Norte]] * [[Dumalneg, Ilocos Norte]] * [[Marcos, Ilocos Norte]] * [[Nueva Era, Ilocos Norte]] * [[Pagudpud, Ilocos Norte]] * [[Paoay, Ilocos Norte]] * [[Pasuquin, Ilocos Norte]] * [[Piddig, Ilocos Norte]] * [[Pinili, Ilocos Norte]] * [[San Nicolas, Ilocos Norte]] * [[Sarrat, Ilocos Norte]] * [[Solsona, Ilocos Norte]] * [[Vintar, Ilocos Norte]] ==Mga Sanggunian== {{reflist|2}} == Kawing Panlabas == * [http://www.ilocosnorte.gov.ph Ilocos Norte] * https://web.archive.org/web/20011116235137/http://www.geocities.com/lppsec/pp/ilocosnor.htm * [http://bacarra89ers.org/ilocosnorte Ilocos Norte in Images] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080512151703/http://www.bacarra89ers.org/ilocosnorte/ |date=2008-05-12 }} {{Ilocos Norte}} {{Ilocos}} {{Philippines political divisions}} [[Kategorya:Mga lalawigan ng Pilipinas]] j1mo7mkdj77iiuhzb00ip0rj4zyrriv 1905 0 4870 2220019 2213777 2026-08-10T21:59:37Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220019 wikitext text/x-wiki {{year nav|{{PAGENAME}}}} Ang '''1905''' ([[Pamilang na Romano|MCMV]]) ay isang karaniwang taon na nagsimula sa Linggo sa [[kalendaryong Gregoryano]] at isang karaniwang taon na nagsimula sa Sabado sa [[kalendaryong Juliyano]]. Ito ang ika-1905 taon ng [[Karaniwang Panahon (kalendaryong Gregoryano)|Karaniwang Panahon]] (''Common Era'' o CE) at ''[[Anno Domini]]'' (AD), ang ika-905 taon ng ika-2 milenyo, ang ika-5 taon ng ika-20 dantaon, at ang ika-6 na taon ng [[dekada 1900]]. Sa pagsisimula ng 1905, ang kalendaryong Gregoryano ay 13 araw na mas maaga kaysa sa kalendaryong Juliyano, na nanatiling ginagamit sa ilang lugar hanggang 1923. Sa pagsisimula ng ikalawang taon ng malawakang Digmaang Ruso-Hapones, mahigit 100,000 katao ang namatay sa pinakamalalaking labanan sa daigdig noong panahong iyon. Ang kaguluhang dulot ng digmaan ay humantong sa [[Rebolusyong Ruso]] ng 1905 laban kay [[Nicolas II ng Rusya]] (bilang paggunita rito, pinamagatan ni Dmitri Shostakovich ang kaniyang ''Ika-11 Simponiya'' na ''Ang Taong 1905'') at sa pagsisimula ng rebolusyon sa Kaharian ng Polonya. Samantala, nagpatuloy ang pagpapalawak ng [[Canada|Kanada]] at [[Estados Unidos]] sa kanluran sa pamamagitan ng pagkakatatag ng mga lalawigan ng [[Alberta]] at [[Saskatchewan]] at ng pagkakatatag ng [[Las Vegas]]. Noong 1905 rin, inilathala ni [[Albert Einstein]], na noon ay naninirahan sa [[Bern]], ang kaniyang apat na ''Annus Mirabilis'' na papel sa ''Annalen der Physik'' ([[Leipzig]]) noong Marso 18, Mayo 11, Hunyo 30, at Setyembre 27, na naglatag ng mga pundasyon ng mahigit isang dantaong pag-aaral sa [[teoretikal na pisika]]. == Kaganapan == * [[Enero 15]] ** Isang sunod-sunod na tatlong [[sunami]] na may taas na 41 metro (135 talampakan) ang pumatay sa 61 katao sa [[Noruwega]], matapos gumuho ang malaking tipak ng bato mula sa Bundok Ramnefjell at bumagsak sa Lawa ng Lovatnet.<ref>{{Cite web |title=Loen Rockfalls in lake Lovatnet |url=https://www.fjords.com/en/rock-avalanches/rock-avalanches-loen/ |access-date=2026-06-28 |website=FJORDS.COM – THE FJORDS OF WESTERN NORWAY |language=en-GB}}</ref> ** Nagkaroon ng halalan sa buong [[Pilipinas]] para sa pagkagobernador maliban sa [[Kabite]] at [[Isabela (lalawigan)|Isabela]].<ref>{{Cite web |date=Marso 23, 1901 |title=HISTORICAL DEVELOPMENT OF THE PROVINCE OF ISABELA |url=https://provinceofisabela.ph/images/2018/History_of_Isabela/1-History%20of%20Isabela.pdf |access-date=2026-06-28 |website=provinceofisabela.ph |archive-date=2026-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260305145541/https://provinceofisabela.ph/images/2018/History_of_Isabela/1-History%20of%20Isabela.pdf |url-status=dead }}</ref> * [[Pebrero 23]] &#x2013; Itinatag ang Rotary International sa [[Chicago]], sa Estados Unidos.<ref>{{Cite web |title=Our History |url=https://www.rotary.org/en/about-rotary/history |access-date=2026-06-28 |website=www.rotary.org |language=en}}</ref> * [[Marso 20]] &#x2013; Ang titulong [[Punong Ministro ng Reyno Unido|Punong Ministro ng]] [[Punong Ministro ng Reyno Unido|Reyno Unido]] ay opisyal na kinilala ni Edward VII sa pamamagitan ng isang maharlikang kautusan (''royal warrant'').<ref>{{cite web |title=Edward VII |url=http://www.oxforddnb.com.elib.tcd.ie/view/article/32975?docPos=1 |work=Oxford Dictionary of National Biography |publisher=Oxford University Press |language=en}} {{ODNBsub}}</ref> * [[Abril 2]] &#x2013; Binuksan sa trapiko ng riles ang Lagusang Simplon na tumatawid sa [[Alpes|Kabundukang Alpes]].<ref name="Apr05">''The American Monthly Review of Reviews'' (Mayo 1905) pp. 537-539 (sa Ingles)</ref> * [[Mayo 30]] &#x2013; Hiniling ni Katsura Tarō, ang [[Punong Ministro ng Hapon]], kay [[Theodore Roosevelt]], [[Pangulo ng Estados Unidos]], na mamagitan sa mga usapang pangkapayapaan upang wakasan ang Digmaang Ruso-Hapon.<ref>Ian Nish, ''Japanese Foreign Policy 1869-1942: Kasumigaseki to Miyakezaka'' (Taylor & Francis, 2013) (sa Ingles)</ref> * [[Hunyo 7]] &#x2013; Idineklara ng Storting, ang parlamento ng [[Noruwega]], ang pagbuwag sa unyon sa pagitan ng Noruwega at [[Suwesya]], na nagbigay sa Noruwega ng ganap na kasarinlan.<ref name="Jun05">{{Cite book |last=Shaw |first=Albert |url=https://books.google.com/books?id=jUsfTWbdik4C&q=%22monthly+Review+of+Reviews%22+1905 |title=The American Monthly Review of Reviews |date=1905 |publisher=Review of Reviews. |language=en}}</ref> * [[Hulyo 15]] – Ipinakilala sa [[Pransiya]] ang tanyag na kathang-isip na tauhang si Arsène Lupin, ang maginoong magnanakaw.<ref>{{Cite book |last=Leblanc |first=Maurice Marie Émile |url=https://www.google.com/search?q=%22Ars%C3%A8ne+Lupin%22+-wikipedia |title=The Arrest of Arsene Lupin |edition=binago |language=english}}</ref> * [[Agosto 23]] &#x2013; Matapos ang isang panahon ng katahimikan kasunod ng nakamamatay na paglanap ng kolera sa Pilipinas, lumitaw ang mga pinaghihinalaang kaso sa [[Maynila]], na nagpanatili sa Lupon ng Kalusugan ng Pamahalaang Insular sa mataas na antas ng pagbabantay.<ref>{{Cite journal |last=Heiser |first=Victor G. |date=1907-03-09 |title=THE OUTBREAK OF CHOLERA IN THE PHILIPPINES IN 1905.THE METHODS USED IN COMBATING IT, WITH STATISTICS TO JAN. 1, 1906. |url=http://jama.jamanetwork.com/article.aspx?doi=10.1001/jama.1907.25220360014001d |journal=JAMA: The Journal of the American Medical Association |language=en |volume=XLVIII |issue=10 |pages=856 |doi=10.1001/jama.1907.25220360014001d |issn=0098-7484}}</ref> * [[Talaksan:Rajamuda Datu Ali.jpg|thumb|[[Datu Ali]]]][[Setyembre 18]] &#x2013; Nagbitiw si Arsenio Cruz Herrera sa kaniyang tungkulin bilang unang Alkalde ng Maynila matapos ang paulit-ulit na hindi pagkakasundo kay [[Luke E. Wright|Luke Wright]], ang [[Mga Gobernador-Heneral ng Pilipinas|Gobernador-Heneral ng Estados Unidos sa Pilipinas]]. Mahigit apat na taon nang nanungkulan si Cruz, mula nang likhain ang posisyon noong 1901 upang bigyan ang mga Pilipino ng pamamahala sa kabisera ng Kapuluang Pilipinas. Humalili sa kaniya si Felix Roxas.<ref>Cristina Evangelista Torres, ''The Americanization of Manila, 1898-1921'' (University of the Philippines Press, 2010) p.53 (sa Ingles)</ref> * [[Oktubre 22]] &#x2013; Naganap ang Labanan sa Ilog Malalag sa Pilipinas sa pagitan ng mga hukbong Amerikano at mga rebeldeng Moro ng [[Sultanato ng Maguindanao]]. Labindalawang [[Moro]] ang napatay, kabilang ang kanilang kumander na si [[Datu Ali]], samantalang isang sundalong Amerikano ang nasawi, at 43 Morong bihag ng digmaan ang nabihag.<ref>"Troops Kill Moro Chief— Ali, His Son, and Ten Followers Slain in Fight— Forty-three Prisoners", ''The New York Times'', Oktubre 29, 1905, p.1 (sa Ingles)</ref><ref>"Troops Kill Moro Chief— Ali, His Son, and Ten Followers Slain in Fight— Forty-three Prisoners", ''The New York Times'', Oktubre 29, 1905, p.1 (sa Ingles)</ref> * [[Nobyembre 21]] &#x2013; Unang nailathala ang makabagong papel ni [[Albert Einstein]] tungkol sa pagkakatumbas ng [[masa]] at [[enerhiya]] (na inilalarawan ng ekwasyong [[E=mc2|E = mc²]]), na may pamagat na ''"Ist die Trägheit eines Körpers von seinem Energieinhalt abhängig?"'' ("Nakabatay ba ang [[Inertia|Inersiya]] ng Isang Katawan sa Nilalaman Nito na Enerhiya?"), sa [[Alemanya|Aleman]] na pahayagang [[pang-agham]] na ''Annalen der Physik''.<ref>David Bodanis, ''E=mc2: A Biography of the World's Most Famous Equation'' (Bloomsbury Publishing, 2009) (sa Ingles)</ref> * [[Disyembre 23]] - Idinaos sa Tampere, [[Pinlandiya]], ang Kumperensiya ng Tampere, kung saan unang nagkita sina [[Vladimir Lenin]] at [[Joseph Stalin]].<ref>{{cite book |last=Kramolnikov |first=G. |url=https://helda.helsinki.fi/handle/10138/153710 |title=Bolshevikkien toiminta Suomessa ja Viaporin kapina |publisher=Valtion kustannusliike Kirja |year=1931 |location=Leningrad |pages=103–113 |language=fi |chapter=Bolshevikkien konferenssi Tampereella v. 1905 |access-date=Oktubre 15, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190605043145/https://helda.helsinki.fi/handle/10138/153710 |archive-date=Hunyo 5, 2019 |url-status=live}}</ref> ==Kapanganakan== * [[Talaksan:Alfredo Montelibano Sr.jpg|thumb|[[Alfredo Montelibano]]]][[Aldo Fabrizi]] * [[Alfredo Montelibano]] * [[Raymond Aron]] * [[Beatrice Lennie]] * [[Clara Bow]] * [[Viktor Frankl]] * [[Mary Elizabeth Frye]] * [[Marcel Lefebvre]] * [[Reyna Genepil]] * [[Jean-Paul Sartre]] * [[Sue Jean Covacevich]] == Kamatayan == * [[Rudolf Albert von Kölliker]] * [[Jules Verne]] == Mga sanggunian == {{reflist}} [[Kategorya:Taon]] [[Kategorya:1905]] cmewcpv4k1hkvl01s8idsfl88dyp9bf Colombia 0 6914 2220086 2086598 2026-08-11T11:57:23Z Martin Macha 2111 107561 /* */ 2220086 wikitext text/x-wiki {{Infobox country | coordinates = {{Coord|4|35|N|74|4|W|type:city}} | conventional_long_name = Republika ng Colombia | native_name = {{native name|es|República de Colombia}} | image_flag = Flag of Colombia.svg | image_coat = Coat of arms of Colombia.svg | common_name = Colombia | motto = {{lang|es|Libertad y Orden}}<br/>"Kalayaan at Kaayusan" | anthem = {{lang|es|[[Himno Nacional de la República de Colombia]]}}<br/>"Pambansang Awit ng Republika ng Colombia"{{parabr}}{{center|[[File:United States Navy Band - ¡Oh, gloria inmarcesible!.ogg]]}}</div> | image_map = COL orthographic (San Andrés and Providencia special).svg | capital = [[Bogotá]] | demonym = [[#Demograpiya|Colombiano]] | government_type = Unitary [[Presidential system|presidential republic]] | leader_title1 = [[Pangulo ng Colombia|Pangulo]] | leader_name1 = [[Abelardo de la Espriella]] | leader_title2 = [[Pangalawang Pangulo ng President ng Colombia|Pangalawang Pangulo]] | leader_name2 = [[José Manuel Restrepo]] | legislature = [[Congress of Colombia|Congress]] | upper_house = [[Senate of Colombia|Senate]] | lower_house = [[Chamber of Representatives of Colombia|Chamber of Representatives]] | sovereignty_type = [[Kasarinlan]] mula sa {{flagicon|Spain}} [[Espanya]] | established_event1 = [[Colombian Declaration of Independence|Declared]] | established_date1 = 20 July 1810 | established_event2 = Recognized | established_date2 = 7 August 1819 | established_event3 = Last unitarisation | established_date3 = 1886 | established_event4 = Secession of [[Panama]] | established_date4 = 1903 | established_event5 = {{nowrap|[[Colombian Constitution of 1991|Current Constitution]]}} | established_date5 = 4 July 1991 | area_km2 = 1,141,748 | area_rank = 25th | area_sq_mi = 440,831 <!--Do not remove per [[Wikipedia:Manual of Style/Dates and numbers]]--> | percent_water = 2.1 (as of 2015) | population_estimate = {{IncreaseNeutral}} 49,336,454 | population_estimate_year = 2023 | population_estimate_rank = 29th | population_density_km2 = 42.23 | population_density_rank = 173rd | population_density_sq_mi = 105.7 | GDP_PPP = {{increase}} $1.016 trilyon | GDP_PPP_year = 2023 | GDP_PPP_rank = ika-32 | GDP_PPP_per_capita = {{increase}} $19,482 | GDP_PPP_per_capita_rank = ika-82 | GDP_nominal = {{increase}} $363.835 bilyon | GDP_nominal_year = 2023 | GDP_nominal_rank = ika-46 | GDP_nominal_per_capita = {{increase}} $6,975 | GDP_nominal_per_capita_rank = 97th | Gini = 54.2 <!--number only--> | Gini_year = 2020 | Gini_change = increase <!--increase/decrease/steady--> | HDI = 0.752 <!--number only--> | HDI_year = 2021 | HDI_change = increase | HDI_rank = ika-88 | currency = [[Colombian peso]] | currency_code = COP | time_zone = [[Time in Colombia|COT]] | utc_offset = −5{{ref label|iboxb|b|}} | utc_offset_DST = | time_zone_DST = | date_format = dd-mm-yyyy ([[Common Era|CE]]) | drives_on = right | calling_code = [[Telephone numbers in Colombia|+57]] | cctld = [[.co]] | today = }} Ang '''Colombia,''' opisyal na '''Republika ng Colombia''', ay isang bansa sa hilaga-kanluran ng [[Timog Amerika]] na may rehiyong insular sa Hilagang Amerika—malapit sa baybaying Karibe ng [[Nicaragua]]—pati na rin sa [[Karagatang Pasipiko]]. Napapaligiran ito ng [[Dagat Karibe]] sa hilaga at hilagang-kanluran, [[Venezuela]] at [[Brazil]] sa silangan, [[Ecuador]] at [[Peru]] sa timog, at [[Panama]] at Karagatang Pasipiko sa kanluran. Nahahati ang Colombia sa 32 departamento at ang Distritong Kapital ng [[Bogotá]], ang pinakamalaking lungsod sa bansa. ==Etimolohiya== Ang pangalang "Colombia" ay hinango sa apelyido ni [[Christopher Columbus]] ({{lang-it|Cristoforo Colombo}}, {{lang-es|Cristóbal Colón}}). Naisip ito ng rebolusyonaryong Venezuelano na si [[Francisco de Miranda]] bilang pagtukoy sa kabuuan ng Bagong Daigdig, lalo na sa mga pumailalim sa pamumuno ng mga Kastila at Portuges.<ref name="LABLAA5">{{cite web|author=Carlos Restrepo Piedrahita|url=http://www.lablaa.org/blaavirtual/revistas/credencial/febrero1992/febrero2.htm|title=El nombre "Colombia", El único país que lleva el nombre del Descubrimiento|work=Revista Credencial|date=February 1992|accessdate=29 February 2008|language=Spanish|archive-date=5 Enero 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080105031144/http://www.lablaa.org/blaavirtual/revistas/credencial/febrero1992/febrero2.htm|url-status=dead}}</ref> ==Mga paghahating pang-administratibo== {{main|Mga departamento ng Colombia|Mga munisipalidad ng Colombia}} {| class="wikitable" style="font-size:95%" ! !Departamento !Kabisera ! !Departamento !Kabisera |- |1 |'''{{Flagicon image|Flag of Amazonas (Colombia).svg}}''' [[Amazonas (Colombia)|'''Amazonas''']] |[[Leticia, Amazonas|Leticia]] |18 |'''{{Flagicon image|Flag of La Guajira.svg}}''' '''[[Kagawaran ng La Guajira|La Guajira]]''' |Riohacha |- |2 |'''{{Flagicon image|Flag of Antioquia Department.svg}} [[Departamento ng Antioquia|Antioquia]]''' |Medellín |19 |'''{{Flagicon image|Flag of Magdalena.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Magdalena|Magdalena]]''' |Santa Marta |- |3 |'''{{Flagicon image|Flag of Arauca.svg}} [[Kagawaran ng Arauca|Arauca]]''' |Arauca |20 |'''{{Flagicon image|Flag of Meta.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Meta|Meta]]''' |Villavicencio |- |4 |'''{{Flagicon image|Flag of Atlántico.svg}} [[Kagawaran ng Atlántico|Atlántico]]''' |Barranquilla |21 |'''{{Flagicon image|Flag of Nariño.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Nariño|Nariño]]''' |Pasto |- |5 |'''{{Flagicon image|Flag of Bolívar (Colombia).svg}} [[Kagawaran ng Bolívar|Bolívar]]''' |Barranquilla |22 |'''{{Flagicon image|Flag of Norte de Santander.svg}}''' '''[[Norte de Santander]]''' |Cúcuta |- |6 |'''{{Flagicon image|Flag of Boyacá Department.svg}} [[Kagawaran ng Boyacá|Boyacá]]''' |Tunja |23 |'''{{Flagicon image|Flag of Putumayo.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Putumayo|Putumayo]]''' |Mocoa |- |7 |'''{{Flagicon image|Flag of Caldas.svg}}''' [[Kagawaran ng Caldas|'''Caldas''']] |Manizales |24 |'''{{Flagicon image|Flag of Quindío.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Quindío|Quindío]]''' |Armenia |- |8 |'''{{Flagicon image|Flag of Caquetá.svg}}''' '''[[Caquetá]]''' |Florencia |25 |'''{{Flagicon image|Flag of Risaralda.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Risaralda|Risaralda]]''' |Pereira |- |9 |'''{{Flagicon image|Flag of Casanare.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Casanare|Casanare]]''' |Yopal |26 |'''{{Flagicon image|Flag of San Andrés y Providencia.svg}}''' '''[[Archipelago of San Andrés, Providencia and Santa Catalina|San Andrés at Providencia]]''' |San Andrés |- |10 |'''{{Flagicon image|Flag of Cauca.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Cauca|Cauca]]''' |Popayán |27 |'''{{Flagicon image|Flag of Santander Department.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Santander|Santander]]''' |Bucaramanga |- |11 |'''{{Flagicon image|Flag of Cesar.svg}}''' '''[[Cesar]]''' |Valledupar |28 |'''{{Flagicon image|Flag of Sucre (Colombia).svg}}''' '''[[Kagawaran ng Sucre|Sucre]]''' |Sincelejo |- |12 |'''{{Flagicon image|Flag of Chocó.svg}}''' '''[[Chocó]]''' |Quibdó |29 |'''{{Flagicon image|Flag of Tolima.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Tolima|Tolima]]''' |Ibagué |- |13 |'''{{Flagicon image|Flag of Córdoba.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Córdoba|Córdoba]]''' |Montería |30 |'''{{Flagicon image|Flag of Valle del Cauca.svg}}''' '''[[Valle del Cauca]]''' |Cali |- |14 |'''{{Flagicon image|Flag of Cundinamarca.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Cundinamarca|Cundinamarca]]''' |Bogotá |31 |'''{{Flagicon image|Flag of Vaupés.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Vaupés|Vaupés]]''' |Mitú |- |15 |'''{{Flagicon image|Flag of Guainía.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Guainía|Guainía]]''' |Inírida |32 |'''{{Flagicon image|Flag of Vichada.svg}}''' '''[[Vichada]]''' |Puerto Carreño |- |16 |'''{{Flagicon image|Flag of Guaviare.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Guaviare|Guaviare]]''' |San José del Guaviare |33 |'''{{Flagicon image|Flag of Bogotá.svg}}''' '''[[Bogotá]]''' |[[Bogotá]] |- |17 |'''{{Flagicon image|Flag of Huila.svg}}''' '''[[Kagawaran ng Huila|Huila]]''' |Neiva | colspan="3" | |} ==Tingnan din== *[[Talaan ng mga lungsod sa Colombia]] ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Mga Kagawaran ng Kolombiya}} {{South_America}} {{Latinunion}} [[Kategorya:Colombia| ]] [[Kategorya:Mga bansa sa Timog Amerika]] [[Kategorya:Mga dating kolonya ng Espanya]] bgm03n0ofbk6r5cn4bgzr5en9u82un1 Usapang tagagamit:Bluemask 3 7516 2220017 2210457 2026-08-10T18:54:24Z MediaWiki message delivery 49557 /* Pagpapabatid ng salinwika: Event:Open Heritage-Wikidata Contest */ bagong seksiyon 2220017 wikitext text/x-wiki {{Tagagamit:Maskbot/config |maxarchivesize = 50K |counter = 3 |algo = old(30d) |archive = Usapang tagagamit:Bluemask/Archive %(counter)d }} {{archives}} {{english|User talk:Bluemask}} == tanggalin == di po pwede tanggalin yung "Tagagamit:Ekswayzi"? == kailangan ko lang ang pahina == kailangan ko lang po ipakita ang artikulo para sa isang proyekto namin. Pinapangako kong maisasalin itong artikulo pagkatapos ng aming proyekto. == persiyano Wikipedia == hello ...i'm miyembro ng persiyano Wikipedia.ako magkulang sa sabihin ng isang bagay.persiyano Wikipedia na ngayon ay +50 sanaysay.hindi +20.pasalamatan ka pagayon marami 14:48, 21 Marso 2009 (UTC) == Paanyaya == Ang College of Science Debate and Drama Society ng Pamantasan ng Santo Tomas ay magkakaroon ng isang talk o seminar tungkol sa wikipedia bilang bahagi ng mga kaganapan sa Buwan ng Wika. Kaugnay dito, iniimbitahan ka namin upang maging isa sa mga magbabahagi ng iyong kaalaman sa mundo ng Wiki... Maaari lamang na makipag-ugnayan kayo sa akin sa imeyl na ejikieru_03@yahoo.com... Inaasahan namin ang iyong malugod na pagtugon. Salamat po. 16:46, 25 Mayo 2009 (UTC) ni 122.55.144.249 == Kawing pang-''Wikisource'' == Paki-ayos naman ang kawing na pangsanggunian mula sa ''Wikisource'' para sa artikulong [[Paring Damian]]. Salamat. - 17:24, 18 Oktubre 2009 (UTC) ni AnakngAraw == Check request for [[Şalom]]. == Could you check the article [[Şalom]]. There is already an article about Şalom, a Jewish weekly newspaper in Turkey, in Tagalog, but could you check it, and if necessary translate it from the other Wikipedia language sites, if you have the time and patience to do so. The reason is that the newspaper Şalom is written (alas one page only) in a highly endangered language called Ladino or Judeo-Spanish, the Spanish of the 15th century. Perhaps this might gain your interest and sympathy. Thank you. 18:32, 10 Nobyembre 2009 (UTC) ni 88.224.43.111 == Expand at Renaming == Paki-Expand po ang Wikipedia:Wikiproyekto Pilipinas kasi luma na ito, At saka palitan mo na ang username ko para maging Supergabbyshoe. Salamat! - Gabby (usapan) 10:09, 16 Enero 2010 (PST) 07:28, 26 Enero 2010 (UTC) ni Gabbyshoe == Talaan ng Planetang Minor == Kuya, kailangan ko po ng iyong tulong tungkol sa pagpapalawig ng mga panibagong artikulo na tungkol sa [[Talaan ng planetang minor]]. Alam ko po na malaki ang maitutulong nito sa Tagalog Wikipedia kung ipagpapatuloy ito. Salamat. -- [[User:Shirou15|Shirou15]] [[User talk:Shirou15|Usapan]] 13:58, 22 Hunyo 2010 (UTC) ni Shirou15 == [[Tagagamit:125.60.240.233]] == Magandang araw! Nais ko pong hilingin sa inyo kung maari po maharang (block) ang tagagamit na ito dahil patuloy pa rin siyang nagdadagdag ng di totoong impormasyon lalo na sa mga ginagawa niyang suleras ng talaan ng mga manlalaro ng PBA. Dati na pong naharang ang tagagamit na ito dahil sa cross-wiki abuse at simula ng mag-expire ang pagharang sa kanya, patuloy pa rin siya sa kanyang ginagawa na para bang walang nangyari. Ang pagharang sa tagagamit na ito ay [http://toolserver.org/~luxo/contributions/contributions.php?user=125.60.240.233&blocks=true patuloy pa rin ipinapatupad sa ibang mga wiki]. Salamat po. -[[Tagagamit:WayKurat|WayKurat]] 14:03, 15 Abril 2011 (UTC) :Magandang araw po. Muli na namang nagpapasok ng di totoong impormasyon ang tagagamit na ito matapos ang kanyang pagharang. Hinihiling ko po na maharang siyang muli sa mas matagal na panahon. Tignan ang mga sumusunod na kawing ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Suleras:San_Miguel_Beermen_roster&diff=prev&oldid=828986 1], [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Suleras:Powerade_Tigers_roster&diff=prev&oldid=828988 2], [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Suleras:Talk_%27N_Text_Tropang_Texters_roster&diff=prev&oldid=828990 3], [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Suleras:Air21_Express_roster&diff=prev&oldid=828991 4]) para sa mga ebidensya. Salamat po. -[[Tagagamit:WayKurat|WayKurat]] 11:43, 25 Abril 2011 (UTC) ::Muli na naman bumalik ang tagagamit na ito para manggulo dito sa tl.wiki pagkatapos ng pagharang sa kanya. Tulad ng dati, nagpapasok na naman siya ng di totoong impormasiyon sa mga pahina ng mga koponan ng PBA. Binabago niya ang "coaching staff" na seksyon at nilalagay na lang niya ang kung sino-sinong personalidad. Hinihiling ko po na maharang muli ang tagagamit na ito. Salamat po. -[[Tagagamit:WayKurat|WayKurat]] 11:51, 21 Hunyo 2011 (UTC) ==[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at Manga|WikiProyekto ng Anime at Manga]]== {| class="messagebox standard-talk" |- | [[Image:Wikipe-tan head.png|60px]] | <center>Magandang araw po. Inaanyayahan ikaw na sumali sa [[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga|WikiProyekto ng Anime at Manga]]. Ikinalulukod po namin na ikaw ay sumali doon. Kung may katanungan ka, pumunta lamang po sa aking [[Usapang Tagagamit:Shirou15|usapan]] o sa [[Usapang Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga|usapan ng proyekto]]. Maraming salamat po. --[[Tagagamit:Shirou15|Shirou15]] 11:47, 17 Abril 2011 (UTC)</center> |- |} == Duplicate articles == [[Actinomycetales]] and [[Actinobacteria]] seem to be duplicate articles, i.e. exactly the same. You would do interwiki bots a great favor if you would delete one of them, thank you. Drop a message to [[:commons:user_talk:Snaevar]] if you have any questions.--[[Tagagamit:Snaevar-bot|Snaevar-bot]] 17:44, 18 Mayo 2011 (UTC) :'''False Positive'''. Replied to bot owner's commons talk page. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] 00:09, 19 Mayo 2011 (UTC) == Kahilingang maharang (block) ang mga sumusunod na tagagamit == Magandang araw. Nais ko pong hilingin sa inyo kung maaari pong maharang ang mga tagagamit na nakatala sa kadahilanang gumagawa lamang ang mga ito ng pampersonal na pahina dito sa tl.wiki. *[[Special:Contributions/Noipilip|Noipilip]] *[[Special:Contributions/Onanuka|Onanuka]] *[[Special:Contributions/Tiilamkadnap|Tiilamkadnap]] Nais ko po ring bigyang diin na mukhang isang tao lamang ang gumagamit ng mga naturang akawnt. Napansin ko po na pare-pareho lamang ang mga ginagawa at binabagong pahina at lahat sila ay gumawa ng pahina tungkol sa isang "Jezrell Olarte" (ang isang akawnt pa nga ay nagkarga ng kanyang dalawang larawan dito [http://tl.wikipedia.org/wiki/Talaksan:Jezrellmolarte.jpg 1], [http://tl.wikipedia.org/wiki/Talaksan:Jezrellolarte.jpg 2]). Hinihiling ko po ang inyong mabilis na aksyon ukol rito. Salamat po. -[[Tagagamit:WayKurat|WayKurat]] 13:34, 29 Hunyo 2011 (UTC) == Nomination process == Dear Bluemask, your colleague Sky Harbor referred to you (<span class=plainlinks>[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_tagagamit:Sky_Harbor&oldid=864722#Girlfriendspromotor here])</span> for help regarding sysop privileges on this project. Could you advise me and my Dutch colleagues ([[User:MoiraMoira|MoiraMoira]] and [[User:Trijnstel|Trijnstel]]) about the nomination process? Thanks in advance, [[Tagagamit:Mathonius|Mathonius]] 05:40, 5 Hulyo 2011 (UTC) == [[Tagagamit:125.60.240.233]] == Muli na naman bumalik ang tagagamit na ito para manggulo dito sa tl.wiki pagkatapos ng pagharang sa kanya. Tulad ng dati, nagpapasok na naman siya ng di totoong impormasiyon sa mga pahina ng mga koponan ng PBA. Binabago niya ang "coaching staff" na seksyon at nilalagay na lang niya ang kung sino-sinong personalidad (Ginawa niyang coach ng Air21 si Norman Black at si Bal David naman ang nilista niyang coach para sa Petron). Hinihiling ko po na maharang muli ang tagagamit na ito. Pa-alala lang po na hanggang ngayon ay nakablock pa rin siya sa en.wiki. Salamat po. [[Tagagamit:WayKurat|WayKurat]] 13:04, 6 Hulyo 2011 (UTC) :Batay sa aking pagpapatrolya sa kamakailang pagbabago, hinarang ko po siya nang tatlong buwan (dahil hinarang na ito dati nang dalawang buwan). Kung bumalik at nanggulo, maaari itong pahabain. Gayunpaman, pakitiyak na ang IP ay hindi ''proxy''. Salamat. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] <sup>([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])</sup> 23:17, 6 Hulyo 2011 (UTC) == [[Natatangi:Mga_ambag/210.5.121.190|210.5.121.190]] == Dear Bluemask, could you please look into the edits of [[Natatangi:Mga_ambag/210.5.121.190|210.5.121.190]]? He or she created two articles ([[Grew Fernandez]] and [[Erasto salvador]]), which were nominated for speedy deletion. The IP keeps removing the <nowiki>{{delete}}</nowiki> template and started tagging [[Tagagamit:Mathonius|my user page]] for deletion. I don't know if there's a central page on this project to report such cases of vandalism, so I notify you as one of the active sysops instead. I hope you don't mind. Best regards, [[Tagagamit:Mathonius|Mathonius]] 18:08, 27 Agosto 2011 (UTC) :I deleted the articles already. Will monitor this user in the next few hours or so. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] 09:32, 28 Agosto 2011 (UTC) ::Thanks a lot! [[Tagagamit:Mathonius|Mathonius]] 15:44, 28 Agosto 2011 (UTC) ==Estruktura== :''nilipat sa [[Usapang_Wikipedia:Kapihan#istraktura_.2F_estruktura|WP:KAPIHAN#istraktura / estruktura]] upang makasali ang pamayanan sa usapan.'' --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] 08:06, 24 Nobyembre 2011 (UTC) == Unang Pahina: Napiling Artikulo == Pakitingnan nga kasi biglaang nawawala ang nilalaman o katawan ng Napiling Artikulo. Sinubukan ko na itong ayusin pero bumabalik pa rin sa pagkawala ng nilalaman. At pati na yung kahon ng Alam Ba Ninyo? Dahil nawala na yung kulay dilaw sa loob ng kahon ng pamagat na Alam Ba Ninyo? sa Unang Pahina. - Salamat. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 03:12, 4 Disyembre 2011 (UTC) == Username rename request: White Cat -> とある白い猫 == I'd like to request a username rename per SUL. --<small> [[User:White Cat|Cat]]</small> <sup>[[User talk:White Cat|chi?]]</sup> 12:20, 19 Pebrero 2012 (UTC) :{{done}} --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] 00:33, 20 Pebrero 2012 (UTC) == Unang Pahina at Kapihan == Magandang araw po. Hinihiling ko lamang po na idagdag niyo po yung Interwiki sa Unang Pahina. At, nabago ko na po yung font sa Kapihan, Tahoma na po iyon. Salamat po! --<span style="font-family:Comic Sans MS;font-size:100%;color:Black;text-shadow: 0.2em 0.2em 0.2em grey">[[User:Masahiro Naoi|Masahiro Naoi]]</span> <sup>('''[[User talk:Masahiro Naoi|Usapan]]''')</sup> 08:34, 2 Hunyo 2012 (UTC) == Shazam == Hello po, sana po hindi niyo muna inalis yung article ko tungkol kay Shazam. Proyekto po kasi namin iyon kung saan ikukumpara namin ang pagsasalinwika ng makina (tulad ng Google translate na aking ginamit) sa manual na pagsasalinwika. [[Natatangi:Mga ambag/49.144.243.38|49.144.243.38]] 11:39, 18 Hunyo 2012 (UTC)Pandaeyes05 Hindi po siya binura. Nilipat lang po. Makikita pa rin sa [[Tagagamit:Pandaeyes05/Shazam]]. Hindi kasi hinahayaan dito sa Tagalog Wikipedia na manalagi sa ''main page'' ang isang artikulo kung hindi pa tapos ang ''translation''. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 11:42, 18 Hunyo 2012 (UTC) Sige po. Maraming salamat! [[Natatangi:Mga ambag/49.144.243.38|49.144.243.38]] 12:45, 18 Hunyo 2012 (UTC)Pandaeyes05 == Si Chito == Hello.pwede po ba na ilipat ko muna ang artikulo ni chito miranda sa dati (o gawin ko itong muli). proyekto po namin ito sa isang kurso at kailangang kailangan ko ito.bukas po ng hapon ay maaari niyo na pong ilipat itong muli.ito po ay sinaling-wika ko gamit ang 'google translate'. pasensya na po at salamat. <small>—Ang komentong ito ay idinagdag ni [[User:Jeanny07 lasch|Jeanny07 lasch]] ([[User talk:Jeanny07 lasch|usapan]] • [[Special:Contributions/Jeanny07 lasch|kontribusyon]]) {{#if: 12:05, 18 Hunyo 2012‎|noong 12:05, 18 Hunyo 2012‎ }}.</small> :Nasa [[Tagagamit:Jeanny07 lasch/Chito Miranda]] naman ang artikulo. Hindi kasi hinahayaan dito sa Tagalog Wikipedia na manatili sa ''main space'' ang mga artikulong hindi pa tapos ang pagsasalin. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 12:19, 18 Hunyo 2012 (UTC) == Hi! Si Strawberry cookies po.. == Kung maaari po sana hindi muna ilipat ang artikulo tungkol kay Christopher Nolan. Para po kasi ito sa isang homework namin kung saan kailangan naming isalin ang buong artikulo sa Tagalog gamit ang isang computer translator. Ibubura ko rin po ito sa susunod na linggo. Salamat po! [[Tagagamit:Strawberry cookies|Strawberry cookies]] ([[Usapang tagagamit:Strawberry cookies|makipag-usap]]) 08:29, 19 Hunyo 2012 (UTC)Strawberry cookies == Protection of Manuel Roxas == Hello Bluemask, could you give the page [[Manuel Roxas]] a protection as it seems to be target of many anonymous users and new accounts since yesterday. Maybe a semi protection for like a week would be good, because it would give less work for the other users and admins here. Regards, --[[Tagagamit:Wiki13|Wiki13]] ([[Usapang tagagamit:Wiki13|makipag-usap]]) 12:42, 24 Hunyo 2012 (UTC) == Unang Pahina == Kailangang isapanahon mo uli ang Unang Pahina dahil sa pagbabagong nabanggit sa Kapihan. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([[Usapang tagagamit:AnakngAraw|makipag-usap]]) 04:14, 3 Hulyo 2012 (UTC) ==Suleras:Navbox== Magandang araw po Bluemask. Nais ko lamang po ipabago ang [[Suleras:Navbox]] dahil may ilang bahagi ito na hindi tumutugma sa Ingles na suleras [[:en:Template:Navbox|Template:Navbox]]. Napansin ko lamang po na kapag nabago ang suleras na ito, maaring magbago ang kalagayan ng suleras na ito na nakadepende sa suleras na ito, hal. [[Suleras:Tokyo transit]] ([http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Suleras:Tokyo_transit&oldid=1050257 Una ko po itong pagbabago at hindi ko pa po ito naaayos]). Salamat po!!!! --<span style="border:1px solid black;padding:1px;">[[User:Masahiro Naoi|<font style="color:blue;background:yellow;"><b>雅博</b></font><font style="color:red;background:lightgreen;"><b>直井</b></font>]]</span><sup>('''[[User talk:Masahiro Naoi|会話]]''')</sup> 01:35, 15 Hulyo 2012 (UTC) :Sa wakas, naayos din. Tingnan mo sa [[:Suleras:Tokyo transit/test]]. Pakimarkahan na lang ng <nowiki>{{delete}}</nowiki> kung OK na. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 07:42, 17 Hulyo 2012 (UTC) ::Maraming salamat po sa madaling pagtugon niyo po sa problema. Mabuhay ka kuya! --<span style="border:1px solid black;padding:1px;">[[User:Masahiro Naoi|<font style="color:blue;background:yellow;"><b>雅博</b></font><font style="color:red;background:lightgreen;"><b>直井</b></font>]]</span><sup>('''[[User talk:Masahiro Naoi|会話]]''')</sup> 11:06, 17 Hulyo 2012 (UTC) == AvocatoBot == Hello. I'm sorry if this is not the right place to request it, but I request renaming my following accounts: * محمد الجداوي → Avocato * GedawyBot → AvocatoBot * Confirmation link: [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk%3A%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%88%D9%8A&diff=3902291&oldid=3488161] * Reason: Privacy reasons '''Please''', delete all my userpages and talk pages of these accounts before renaming and I will create them later .Thanks in advance.--[[User:محمد الجداوي|M.Gedawy]] 00:31, 16 Hulyo 2012 (UTC) == [[meta:Global sysops|Global sysops]] == (Sorry, I don't understand Tagalog) It would be great if [[m:Global sysops|global sysops]] were allowed to work on the Tagalog Wikipedia. I do not understand Tagalog, so would you mind proposing this to your community?--[[User:Jasper Deng|Jasper Deng]] ([[User talk:Jasper Deng|talk]]|[[:m:User talk:Jasper Deng|meta]]) 03:29, 2 Setyembre 2012 (UTC) == [[Suleras:Otheruses4]] == Maaari bang paki-ayos ang suleras na ito. Hindi ko mapahilis ang mga titik sa ibang lugar. Salamat. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([[Usapang tagagamit:AnakngAraw|makipag-usap]]) 01:10, 9 Setyembre 2012 (UTC) == Spam == All [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Paghahanap_ng_kawing&limit=500&offset=0&target=http%3A%2F%2Fwww.t-macs.com%2Fkiso%2Flocal%2F Spam] exactly 1383, but too many to remove by hand...--[[Tagagamit:Lam-ang|Lam-ang]] ([[Usapang tagagamit:Lam-ang|makipag-usap]]) 21:58, 9 Setyembre 2012 (UTC) :Since I am busy in the office at the moment, I just let my bot account (using AWB) do the removal of links on autopilot. It will probably finish sometime this afternoon. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 03:00, 10 Setyembre 2012 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Landing Page and Banner messages == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Fundraising 2012/Translation/Landing Page and Banner messages]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FLanding+Page+and+Banner+messages&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:53, 20 Setyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Jimmy Appeal == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Fundraising 2012/Translation/Jimmy Appeal]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FJimmy+Appeal&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-10-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr">https://meta.wikimedia.org/wiki/Fundraising_2011/Jimmy_Letter_002/en Last years translation/El año pasado, traducción/العام الماضي ترجمة/Прошлогодний перевод This letter is a new translation request, but re-uses large parts of the 2011 Jimmy Appeal, with slight modifications in the second version. If the 2011 Jimmy Letter has been translated into your language, you can probably re-use much of it for this translation. :-)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 18:44, 27 Setyembre 2012 (UTC)</div> == [[Hominidae]] == Kailangang ayusin ang suleras sa artikulong ito. Paki naman. Salamat. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([[Usapang tagagamit:AnakngAraw|makipag-usap]]) 01:00, 30 Setyembre 2012 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: FDC portal/Proposals/CentralNotice2012 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:FDC portal/Proposals/CentralNotice2012|FDC portal/Proposals/CentralNotice2012]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-FDC+portal%2FProposals%2FCentralNotice2012&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-10-15. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This banner will invite logged-in editors on all projects to participate in the current public review phase about funding requests by 12 organizations, regarding more than 10 million US dollars of donation money. (Questions about the translation notification system can be asked at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ], and you can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:07, 14 Oktubre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/AdrianneW Appeal == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/AdrianneW Appeal|Fundraising 2012/Translation/AdrianneW Appeal]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FAdrianneW+Appeal&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-10-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:10, 23 Oktubre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Landing Page and Banner messages == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Landing Page and Banner messages|Fundraising 2012/Translation/Landing Page and Banner messages]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FLanding+Page+and+Banner+messages&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-10-26. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Update: New facts banners ___URGENT___</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:59, 24 Oktubre 2012 (UTC)</div> == [[Padron:Automatic taxobox]] == Paki-ayos naman ang [[Padron:Automatic taxobox]] dahil hindi magamit na walang suliranin sa pahina ng artikulo. Salamat. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([[Usapang tagagamit:AnakngAraw|makipag-usap]]) 02:00, 28 Oktubre 2012 (UTC) == Infobox ng [[Espanya]] == Pakisalin naman sa kaukol na Infobox ang makikitang "[notes 1]". Hindi ko makita kung saan ito nakalagay. Salamat. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([[Usapang tagagamit:AnakngAraw|makipag-usap]]) 12:54, 28 Oktubre 2012 (UTC) == Yamanashi == Maaari bang mailipat mo sa pamamagitan ng awtomatikong paraan ang mga kategorya at artikulo na mula sa o mayroong baybay na "Yamanasyi" papunta sa "Yamanashi". Katulad ng [[:Kategorya:Mga lungsod ng Prepekturang Yamanasyi]]. Salamat. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([[Usapang tagagamit:AnakngAraw|makipag-usap]]) 14:06, 28 Oktubre 2012 (UTC) == [[Inhinyeriyang pang-agrikultura]] == Pakiayos naman ang bahagi ng sanggunian na mayroong suliranin. Salamat. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([[Usapang tagagamit:AnakngAraw|makipag-usap]]) 00:12, 1 Nobyembre 2012 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, September 2012 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, September 2012|Wikimedia Highlights, September 2012]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+September+2012&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated on the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from September. You are receiving this message because you signed up to the translation notification system. Questions about this system can be asked at [http://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ], and you can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 11:34, 1 Nobyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Landing Page and Banner messages == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Landing Page and Banner messages|Fundraising 2012/Translation/Landing Page and Banner messages]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FLanding+Page+and+Banner+messages&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-11-21. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:57, 14 Nobyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Thank you letter == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Thank you letter|Fundraising 2012/Translation/Thank you letter]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FThank+you+letter&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-11-21. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 14:41, 15 Nobyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)|Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FImpact+Of+Wikipedia+Video+%28subtitles%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr">http://commons.wikimedia.org/wiki/File:The_Impact_Of_Wikipedia.webm If you have any questions, post: https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Fundraising_2012/Translation</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 18:13, 27 Nobyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, October 2012 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, October 2012|Wikimedia Highlights, October 2012]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+October+2012&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated on the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from October. You are receiving this message because you signed up to the translation notification system. Questions about this system can be asked at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ], and you can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:45, 1 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, October 2012 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, October 2012|Wikimedia Highlights, October 2012]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+October+2012&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated on the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from October. You are receiving this message because you signed up to the translation notification system. Questions about this system can be asked at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ], and you can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:48, 4 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)|Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FImpact+Of+Wikipedia+Video+%28subtitles%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr">http://commons.wikimedia.org/wiki/File:The_Impact_Of_Wikipedia.webm If you have any questions, post: https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Fundraising_2012/Translation</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:53, 4 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, October 2012 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, October 2012|Wikimedia Highlights, October 2012]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+October+2012&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated on the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from October. You are receiving this message because you signed up to the translation notification system. Questions about this system can be asked at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ], and you can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:52, 4 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)|Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FImpact+Of+Wikipedia+Video+%28subtitles%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr">http://commons.wikimedia.org/wiki/File:The_Impact_Of_Wikipedia.webm If you have any questions, post: https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Fundraising_2012/Translation</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 18:15, 4 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)|Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FImpact+Of+Wikipedia+Video+%28subtitles%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr">http://commons.wikimedia.org/wiki/File:The_Impact_Of_Wikipedia.webm If you have any questions, post: https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Fundraising_2012/Translation</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 21:15, 4 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions)|Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FPoongothai+video+%28captions%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:01, 5 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions)|Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FPoongothai+video+%28captions%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 06:38, 5 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions)|Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FPoongothai+video+%28captions%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:14, 6 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, November 2012 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, November 2012|Wikimedia Highlights, November 2012]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+November+2012&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, Identi.ca and project village pumps. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:45, 12 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Orabile Mudongo video (captions) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Orabile Mudongo video (captions)|Fundraising 2012/Translation/Orabile Mudongo video (captions)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FOrabile+Mudongo+video+%28captions%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 11:44, 13 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Erlan Vega video (captions) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Erlan Vega video (captions)|Fundraising 2012/Translation/Erlan Vega video (captions)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FErlan+Vega+video+%28captions%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Editor video captions</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:06, 14 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Adrianne Wadewitz video (captions) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Adrianne Wadewitz video (captions)|Fundraising 2012/Translation/Adrianne Wadewitz video (captions)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FAdrianne+Wadewitz+video+%28captions%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-24. <div lang="en" class="mw-content-ltr">http://commons.wikimedia.org/wiki/File:The_Impact_of_Wikipedia_Adrianne_Wadewitz.webm Video link for reference</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 15:18, 18 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Howard Morland video (captions) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Howard Morland video (captions)|Fundraising 2012/Translation/Howard Morland video (captions)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FHoward+Morland+video+%28captions%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-24. <div lang="en" class="mw-content-ltr">http://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=File%3AThe_Impact_of_Wikipedia_Howard_Morland.webm Video link for reference</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:04, 19 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/WEB documentary clip (captions) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/WEB documentary clip (captions)|Fundraising 2012/Translation/WEB documentary clip (captions)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FWEB+documentary+clip+%28captions%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-26. <div lang="en" class="mw-content-ltr">http://commons.wikimedia.org/wiki/File:WEB_Clip.webm</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:58, 20 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Guidelines on potential conflicts of interest == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Guidelines on potential conflicts of interest|Guidelines on potential conflicts of interest]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Guidelines+on+potential+conflicts+of+interest&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-01-08. <div lang="en" class="mw-content-ltr">We are asking for community consultation on five proposed guidelines relating to potential conflicts of interest when people ask for resources belonging to the Wikimedia movement. We are hoping to get as much international involvement here as possible. Your assistance in translating this for your communities would be much appreciated! The [[Legal and Community Advocacy]] Team</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:20, 21 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Dumisani Ndubane video (captions) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Dumisani Ndubane video (captions)|Fundraising 2012/Translation/Dumisani Ndubane video (captions)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FDumisani+Ndubane+video+%28captions%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-26. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:20, 21 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Suleras na nasa [[Hukbong Katihan ng Pilipinas]] == Paki ayos naman ang suleras na pang-Multiple issues dahil mayroong hindi pa naisasaling mga salitang may halong Ingles. Hindi ko mahanap kung saan maitatama ang "articleng". Salamat. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([[Usapang tagagamit:AnakngAraw|makipag-usap]]) 02:37, 22 Enero 2013 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, December 2012 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, December 2012|Wikimedia Highlights, December 2012]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+December+2012&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, Identi.ca and project village pumps. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:05, 29 Enero 2013 (UTC)</div> == Hot Cat == Paano ko magagamit ang Hot Cat para sa tl na wiki? - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([[Usapang tagagamit:AnakngAraw|makipag-usap]]) 19:10, 3 Pebrero 2013 (UTC) :Idinagdag ko na bilang gadget. Hanapin sa iyong preferences sa ilalim ng gadgets. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 02:14, 4 Pebrero 2013 (UTC) ::Salamat. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([[Usapang tagagamit:AnakngAraw|makipag-usap]]) 02:44, 4 Pebrero 2013 (UTC) ==Request== Hi, I'm from Malay Wikipedia, I wish you to create about communes of France and start from here [[Communes ng Ain]] and communes of France have more than 36,000 articles. It may help this Wikipedias to get 100,000 articles. Cheers!--[[Tagagamit:Aplikasi|Aplikasi]] ([[Usapang tagagamit:Aplikasi|makipag-usap]]) 15:51, 8 Pebrero 2013 (UTC) :Hi, Aplikasi. My name is Sky Harbor, and along with Bluemask, I am one of the bureaucrats of the Tagalog Wikipedia. Please be advised that the generation of one-line stubs (as what you're proposing with French communes) is a very controversial issue on the Tagalog Wikipedia, and does nothing to improve this encyclopedia's quality. At the same time, I am afraid that given our relative lack of editors, no one will come to update these articles, and they will end up staying as stubs ("permastubs"), which will severely affect the quality of the Tagalog Wikipedia. We're still dealing with the aftereffects of previous efforts by local editors to up article counts in this manner, and I hope you take the potential ramifications of what you're doing into consideration. Thanks. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] <sup>([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])</sup> 23:57, 8 Pebrero 2013 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Blog/Drafts/Wikipeidia Education Program: Walaa post == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Blog/Drafts/Wikipeidia Education Program: Walaa post|Wikimedia Blog/Drafts/Wikipeidia Education Program: Walaa post]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Blog%2FDrafts%2FWikipeidia+Education+Program%3A+Walaa+post&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">This is the text for a blog post that will be published (together with the translation) at https://blog.wikimedia.org/ . If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:03, 13 Pebrero 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Blog/Drafts/Wikipeidia Education Program: Walaa post == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Blog/Drafts/Wikipeidia Education Program: Walaa post|Wikimedia Blog/Drafts/Wikipeidia Education Program: Walaa post]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Blog%2FDrafts%2FWikipeidia+Education+Program%3A+Walaa+post&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">This is the text for a blog post that will be published (together with the translation) at https://blog.wikimedia.org/ . If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:39, 13 Pebrero 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, January 2013 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, January 2013|Wikimedia Highlights, January 2013]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+January+2013&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, Identi.ca and project village pumps. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:43, 18 Pebrero 2013 (UTC)</div> == [[d:|Wikidata]] == Pakidagdag naman ang tampok na ito sa Tagalog Wiki. Salamat. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([[Usapang tagagamit:AnakngAraw|makipag-usap]]) 21:07, 18 Pebrero 2013 (UTC) :Ayon sa Wikidata, susunod na ring idadagdag ang interwiki na mula sa Wikidata sa iba pang Wikipedia sa mga susunod na linggo.[http://www.wikidata.org/wiki/Wikidata:Introduction#Timeline_of_deployment_on_Wikidata] --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 05:50, 19 Pebrero 2013 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Template:OurProjects == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Template:OurProjects|Template:OurProjects]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AOurProjects&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-03-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:26, 20 Pebrero 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: FDC portal/CentralNotice2013-1 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:FDC portal/CentralNotice2013-1|FDC portal/CentralNotice2013-1]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-FDC+portal%2FCentralNotice2013-1&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This banner will invite logged-in editors on all projects to participate in the current public review phase about funding requests by 4 Wikimedia organizations. Around 2.6 million US dollars of donation money are available in this FDC round. (Questions about the translation notification system can be asked at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ], and you can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:45, 5 Marso 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Thank you letter == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Thank you letter|Fundraising 2012/Translation/Thank you letter]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FThank+you+letter&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-03-30. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The thank you letter has been had minor formatting changes and some changes to the text however the work is only minor and shouldn't :) Thank you again</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:27, 14 Marso 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Thank you letter == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Thank you letter|Fundraising 2012/Translation/Thank you letter]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FThank+you+letter&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-03-28. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Minor update to this translation with some changes in formatting. Should be fairly minor changes needed. Thanks guys :)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:32, 14 Marso 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, February 2013 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, February 2013|Wikimedia Highlights, February 2013]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+February+2013&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, Identi.ca and project village pumps. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:26, 14 Marso 2013 (UTC)</div> == Translation request for Ido Wikipedia == Could you please translate this into Tagalo and Ilokano? Welcome to the Ido Wikipedia. Ido was first known as reformed Esperanto and was created in 1907 after seven years of deliberation by a committee of professors and linguists. You may notice that Ido looks somewhat like Esperanto, but with a number of differences including a complete lack of diacritical marks, the use of the letter 'q', along with many of the words themselves. If you are studying Ido and want to write for our Wikipedia, feel free! There are people here to correct your Ido should you make a mistake. Just use the {{revizo}} tag whenever you think your article could use some grammatical revision. The main site for the Ido language is located here, Ido publications are located here, and the English Wikipedia article on Ido is located here. A complete list of sites in Ido on the internet is located here. Lastly, the main reasons for choosing Ido over the more well-known Esperanto are summed up in this article. Thanks for your help. --[[Tagagamit:Chabi1|Chabi1]] ([[Usapang tagagamit:Chabi1|makipag-usap]]) 08:16, 27 Marso 2013 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: FDC portal/CentralNotice2013-2 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:FDC portal/CentralNotice2013-2|FDC portal/CentralNotice2013-2]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-FDC+portal%2FCentralNotice2013-2&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">These banners are for a "last call" inviting logged-in editors on all projects to participate in the current public review phase (until March 31) about funding requests by 4 Wikimedia organizations, for around 1.3 million US dollars of donation money. (Questions about the translation notification system can be asked at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ], and you can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:45, 27 Marso 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Turning off outdated skins == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Turning off outdated skins|Turning off outdated skins]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Turning+off+outdated+skins&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-04-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please translate to help inform non-English-language users about some important changes that will affect some users across all of our wikis. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:16, 28 Marso 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Free knowledge based on Creative Commons licenses == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Free knowledge based on Creative Commons licenses|Free knowledge based on Creative Commons licenses]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Free+knowledge+based+on+Creative+Commons+licenses&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hello, please translate this very important brochure to explain the free content nature of Wikimedia projects. You can take your time to translate it, but your translation can have a long-term impact.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:21, 10 Abril 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, March 2013 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, March 2013|Wikimedia Highlights, March 2013]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+March+2013&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please help non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, Identi.ca and project village pumps. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:46, 12 Abril 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections 2013 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Foundation elections 2013|Wikimedia Foundation elections 2013]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections+2013&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-04-26. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please translate to help inform non-English-language users about the important upcoming Wikimedia Foundation elections, including those for the [https://meta.wikimedia.org/wiki/Board Board of Trustees ] and the [https://meta.wikimedia.org/wiki/FDC Funds Dissemination Committee ]. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 20:33, 18 Abril 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Requests for comment/Activity levels of advanced administrative rights holders/Global message == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Requests for comment/Activity levels of advanced administrative rights holders/Global message|Requests for comment/Activity levels of advanced administrative rights holders/Global message]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Requests+for+comment%2FActivity+levels+of+advanced+administrative+rights+holders%2FGlobal+message&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-04-23. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Using [[Global message delivery]], this message will be sent to all Wikimedia community discussion pages.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:55, 21 Abril 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Single User Login finalisation announcement/Personal announcement == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Single User Login finalisation announcement/Personal announcement|Single User Login finalisation announcement/Personal announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Single+User+Login+finalisation+announcement%2FPersonal+announcement&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-05-13. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:23, 1 Mayo 2013 (UTC)</div> == [[m:Special:MyLanguage/Single User Login finalisation announcement|Forced user renames coming soon for SUL]] == <div class="mw-content-ltr"> Hi, sorry for writing in English. I'm writing to ask you, as a bureaucrat of this wiki, to [//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Single+User+Login+finalisation+announcement%2FPersonal+announcement&filter=&action=page translate and review the notification] that will be sent to all users, also on this wiki, who will be forced to change their user name on May 27 and will probably need your help with renames. You may also want to help with the pages [[m:Rename practices]] and [[m:Global rename policy]]. Thank you, [[m:User:Nemo_bis|Nemo]] 17:16, 3 Mayo 2013 (UTC) </div> <!-- EdwardsBot 0441 --> == [[m:Special:MyLanguage/Single User Login finalisation announcement|Forced user renames coming soon for SUL]] == <div class="mw-content-ltr"> Hi, sorry for writing in English. I'm writing to ask you, as a bureaucrat of this wiki, to [//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Single+User+Login+finalisation+announcement%2FPersonal+announcement&filter=&action=page translate and review the notification] that will be sent to all users, also on this wiki, who will be forced to change their user name on May 27 and will probably need your help with renames. You may also want to help with the pages [[m:Rename practices]] and [[m:Global rename policy]]. Thank you, [[m:User:Nemo_bis|Nemo]] 17:16, 3 Mayo 2013 (UTC) </div> <!-- EdwardsBot 0441 --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, April 2013 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, April 2013|Wikimedia Highlights, April 2013]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+April+2013&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please help non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, Identi.ca and project village pumps. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 23:47, 25 Mayo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections 2013/Voter e-mail == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Foundation elections 2013/Voter e-mail|Wikimedia Foundation elections 2013/Voter e-mail]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections+2013%2FVoter+e-mail&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-06-03. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:07, 28 Mayo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: User:SamoaBot/Wikidata Summary/translate == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:User:SamoaBot/Wikidata Summary/translate|User:SamoaBot/Wikidata Summary/translate]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-User%3ASamoaBot%2FWikidata+Summary%2Ftranslate&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">It is a new and improved version of [[User:Addbot/Wikidata Summary]], featuring full support for "plural" directives and a new "$user" variable. We are working on enabling these summaries for all "new-generation" interwiki bots.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:56, 28 Mayo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections 2013/Translation/SecurePoll == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Foundation elections 2013/Translation/SecurePoll|Wikimedia Foundation elections 2013/Translation/SecurePoll]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections+2013%2FTranslation%2FSecurePoll&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-06-06. <div lang="en" class="mw-content-ltr">We could greatly use your help doing some quick translations for the SecurePoll (voting) interface that will be used for this years [[m:Wikimedia Foundation elections 2013|Board and FDC elections]]. The translation consists of a short, 2 sentence, intro for the vote and 3 short 'titles' saying which vote or question they will be on. The page also lists the candidates for each election which do '''not''' need to be translated but can be transliterated if that makes sense for your language/script. Thank you! If you have any questions please feel free to ask on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation elections 2013|Elections talk page]].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:28, 3 Hunyo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections 2013/Translation/SecurePoll == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Foundation elections 2013/Translation/SecurePoll|Wikimedia Foundation elections 2013/Translation/SecurePoll]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections+2013%2FTranslation%2FSecurePoll&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-06-06. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please accept my apologies for the second notification. Because of the importance of the election and 2 new sentences that need to be translated we decided it was worth it to message everyone again. Please double check to make sure everything in your language is translated! If you can please also translate the Central Notice banners that will alert people that the election has started (and when results are ready). So that we do not have to send out another notice you can find those translations: [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=Centralnotice-tgroup-Election2013_voting_starts&amp;language=en&amp;filter=%21translated&amp;action=translate Here (for the voting banner)] [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=Centralnotice-tgroup-Election2013_winners&amp;language=en&amp;filter=%21translated&amp;action=translate Here (for the results banner)]</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:06, 6 Hunyo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Announcement Universal Language Selector == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Announcement Universal Language Selector|Announcement Universal Language Selector]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Announcement+Universal+Language+Selector&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-06-11. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 21:37, 7 Hunyo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, May 2013 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, May 2013|Wikimedia Highlights, May 2013]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+May+2013&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, Identi.ca and project village pumps. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 18:36, 13 Hunyo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: PRISM == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:PRISM|PRISM]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-PRISM&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-06-18. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hi translators, the Wikimedia Foundation legal team has just published this page, asking the Wikimedia community to comment on whether they should take any action with regards to the recently uncovered PRISM surveillance scandal. I'll greatly appreciate your involvement &amp; contributions to have this page translated into as many languages as possible as well as popularised as widely as possible — please let your communities know about this so we can make the most use of this consultation period.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 15:21, 15 Hunyo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Admin activity review/2013/Notice to communities == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Admin activity review/2013/Notice to communities|Admin activity review/2013/Notice to communities]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Admin+activity+review%2F2013%2FNotice+to+communities&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-07-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This text will be used to inform communities which will be affected by the new global [[:m:Admin activity review|Admin activity review]] process which is carried out by stewards. You can also translate the page about the review itself. In order to ensure the global community understands what is happening, your translations will be very helpful.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 01:54, 16 Hulyo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Admin activity review/2013/Notice to communities == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Admin activity review/2013/Notice to communities|Admin activity review/2013/Notice to communities]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Admin+activity+review%2F2013%2FNotice+to+communities&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-07-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This text will be used to inform communities which will be affected by the new global [[:m:Admin activity review|Admin activity review]] process which is carried out by stewards. You can also translate the page about the review itself. In order to ensure the global community understands what is happening, your translations will be very helpful.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 01:56, 16 Hulyo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, June 2013 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, June 2013|Wikimedia Highlights, June 2013]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+June+2013&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:44, 19 Hulyo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Admin activity review/2013/Notice to inactive right holders == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Admin activity review/2013/Notice to inactive right holders|Admin activity review/2013/Notice to inactive right holders]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Admin+activity+review%2F2013%2FNotice+to+inactive+right+holders&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-08-10. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:44, 4 Agosto 2013 (UTC)</div> == The Fox and the Hound == Could you improve [[The Fox and the Hound]] to make it look good like [[Beauty and the Beast (1991 na pelikula)]]? Articles like this could look much better like for example [[Bambi]] looks much better in ilo than here. Same with [[The Rescuers]].[[Natatangi:Mga ambag/172.243.2.244|172.243.2.244]] 04:43, 8 Agosto 2013 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, July 2013 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, July 2013|Wikimedia Highlights, July 2013]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+July+2013&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:30, 31 Agosto 2013 (UTC)</div> == Maling baybay ng proteksyon == Pakitama naman ang baybay ng proteksyon na nasa kawing na ito: [https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Unang_Pahina&action=edit ]. Salamat. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([[Usapang tagagamit:AnakngAraw|makipag-usap]]) 00:45, 20 Oktubre 2013 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Grants:Index/Eligibility requirements == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Grants:Index/Eligibility requirements|Grants:Index/Eligibility requirements]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Grants%3AIndex%2FEligibility+requirements&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Dear translators, I have updated the Eligibility Requirements page for the Project and Event Grants program, and re-organized the information to be more readable, as well as easier to translate. Your help in bringing this information to different language communities has tremendous value: many people are timid about grants, and having to digest all this relatively-formal information in English makes it even more scary. Your translations can help more Wikimedians apply for funding, and thereby enable more awesome work to take place around the world. Thank you for your valuable efforts! Asaf Bartov, Grantmaking team, WMF</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:01, 2 Disyembre 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Grants:Index/Eligibility requirements == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Grants:Index/Eligibility requirements|Grants:Index/Eligibility requirements]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Grants%3AIndex%2FEligibility+requirements&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Dear translators, I have updated the Eligibility Requirements page for the Project and Event Grants program, and re-organized the information to be more readable, as well as easier to translate. Your help in bringing this information to different language communities has tremendous value: many people are timid about grants, and having to digest all this relatively-formal information in English makes it even more scary. Your translations can help more Wikimedians apply for funding, and thereby enable more awesome work to take place around the world. Thank you for your valuable efforts! Asaf Bartov, Grantmaking team, WMF</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:03, 2 Disyembre 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, November 2013 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, November 2013|Wikimedia Highlights, November 2013]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+November+2013&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:37, 12 Disyembre 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising/Translation/Thank you email 20131202 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising/Translation/Thank you email 20131202|Fundraising/Translation/Thank you email 20131202]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising%2FTranslation%2FThank+you+email+20131202&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2014-01-02. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Thank you for your help translating this 'Thank you letter' from the Wikimedia Foundation's Executive Director Sue Gardner into your language. If you have any questions, please post them on my talk page https://meta.wikimedia.org/wiki/User_talk:Jrobell </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:34, 12 Disyembre 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Privacy policy == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Privacy policy|Privacy policy]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Privacy+policy&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The discussion phase about the draft for the Wikimedia Foundation's new privacy policy is ending on January 15. Your help is welcome in translating the current version of the draft, which is expected to be close to the final version. This will also enable more community members to contribute comments before the discussion phase ends. The main text of the privacy policy is contained in the following pages, please click "Translate" on each of them: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Privacy_policy Privacy policy] / [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Privacy_policy-summary Summary] / [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:Mylanguage/Privacy_policy/what_policy_doesn%27t_cover What the policy doesn't cover] / [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Privacy_policy-Definitions Definitions] Please also consider translating the FAQ and other supplementary material, which can be found (along with the main text) here: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:Translate/agg-Privacy_policy_2014_draft ]</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:44, 8 Enero 2014 (UTC)</div> == I-update ng [[MediaWiki:Revertpage]] == Mangyaring i-update ang mga bagong tampok at maaari mong baguhin sa: ''([[w:Help:Reverting|Inalis]] ang binago ni [[User:Example|Example]] ([[User talk:Example|usapan]]) sa huling bersyon ni [[User:Waykurat|WayKurat]]) Sa [[MediaWiki: Revertpage]]. [[Tagagamit:Blaster0425|&#91;&#91;Tagagamit:Blaster0425&#124;blaster&#93;&#93;&#91;&#91;Usapang tagagamit:Blaster0425&#124;usap!&#93;&#93;]] ([[Usapang tagagamit:Blaster0425|makipag-usap]]) 07:07, 12 Enero 2014 (UTC) :Magandang araw sa iyo, Blaster0425. Ibinura ko ang lokal na pahina nito dahil isinasagawa na sa [http://translatewiki.net Translatewiki.net] ang pagsasalin ng ''interface'' sa Tagalog; dapat makikita mo na ang pamantayang tekstong dapat lilitaw sa isang karaniwang bersiyon ng MediaWiki. Maraming salamat po. --[[User:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>Sky Harbor</b></font>]] <sup>([[User talk:Sky Harbor|<font color="#0066ff" ><b>usapan</b></font>]])</sup> 07:11, 12 Enero 2014 (UTC) ::{{ping|Blaster0425}} maganda ang mungkahi. Pansamantalang nilagay ko sa lokal na wiki. ::{{ping|Sky Harbor}} burahin lang ang nasa lokal na wiki kung lumabas na sa transtewiki ang mga bagong rebisyon. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 07:19, 12 Enero 2014 (UTC) ==bot== Bluemask, pakibago ang premiso → premisa sa lahat ng artikulo. Salamat.[[Tagagamit:Atn20112222|Atn20112222]] ([[Usapang tagagamit:Atn20112222|makipag-usap]]) 14:48, 6 Pebrero 2014 (UTC) :{{ping|Atn20112222}} {{done}} Halimbawa: [https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Silohismo&diff=1400129&oldid=1399917] --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 16:53, 7 Pebrero 2014 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Data retention guidelines == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Data retention guidelines|Data retention guidelines]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Data+retention+guidelines&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The discussion phase about the draft for the Wikimedia Foundation's new data retention guidelines is ending on February 14. Your help is welcome in translating the current version of the draft, which is expected to be close to the final version. This will also enable more community members to contribute comments before the discussion phase ends. Please click "Translate" on both of these pages: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Data_retention_guidelines/Introduction Introduction explaining the discussion phase] / [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Data_retention_guidelines Main text of the guidelines]</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:18, 10 Pebrero 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Blog/Drafts/Board Service == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Blog/Drafts/Board Service|Wikimedia Blog/Drafts/Board Service]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Blog%2FDrafts%2FBoard+Service&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This is the second in a series of blogs posts by the Wikimedia Foundation Board of Trustees, explaining the work of the Board Governance Committee. It is planned to be published at https://blog.wikimedia.org/ on Friday, February 28. Translations are also still welcome for the first post in the series, titled "Introduction to the Wikimedia Foundation Board of Trustees", where Vice Chair Phoebe Ayers explains the Board, its mandate, and its work within the community. It will hopefully remain a useful reference for a long time to come. It can be translated at [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Blog%2FDrafts%2FIntroduction+to+the+Wikimedia+Foundation+Board+of+Trustees ]. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:35, 26 Pebrero 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, January 2014 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, January 2014|Wikimedia Highlights, January 2014]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+January+2014&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from January. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. Translations are also still welcome for the recently published December Highlights, at [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Highlights%2C+December+2013 ]. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here]. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 09:20, 1 Marso 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Grants:APG/Proposals/2012-2013 round2/Staff summary/Progress report form/Q2 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Grants:APG/Proposals/2012-2013 round2/Staff summary/Progress report form/Q2|Grants:APG/Proposals/2012-2013 round2/Staff summary/Progress report form/Q2]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Grants%3AAPG%2FProposals%2F2012-2013+round2%2FStaff+summary%2FProgress+report+form%2FQ2&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This report is written by FDC Staff and is intended for the FDC, FDC grantees, and the larger movement. It includes a summary table of financial information from this past quarter, and summaries of each entity’s progress report in this past quarter.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:37, 12 Marso 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Blog/Drafts/Heartbleed == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Blog/Drafts/Heartbleed|Wikimedia Blog/Drafts/Heartbleed]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Blog%2FDrafts%2FHeartbleed&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">This is the text of a just published [https://blog.wikimedia.org/2014/04/10/wikimedias-response-to-the-heartbleed-security-vulnerability/ blog post] summarizing the actions taken to protect users of Wikimedia sites against the recently discovered "Heartbleed" security vulnerability. (The post explains that users will need to re-login the next time they use their accounts and suggests to change passwords as a standard precautionary measure, but it is currently not intended to enforce a password change for all users.) Completed translations will be added to the blog post.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:18, 10 Abril 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, March 2014 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, March 2014|Wikimedia Highlights, March 2014]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+March+2014&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from the month of March. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, Identi.ca and project village pumps. Help is also still welcoming in translating the previous issue of the Wikimedia Highlights which was published last week, at [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Highlights%2C+February+2014&amp;action=page&amp;filter= ]. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ]. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:09, 1 Mayo 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, April 2014 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, April 2014|Wikimedia Highlights, April 2014]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+April+2014&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:55, 26 Mayo 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising/Translation/Thank you email 20140606 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising/Translation/Thank you email 20140606|Fundraising/Translation/Thank you email 20140606]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising%2FTranslation%2FThank+you+email+20140606&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2014-06-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please help us translate our Thank You email that is sent to our donors on behalf of the Wikimedia Foundation's new executive director Lila Tretikov. We would highly appreciate your help on this in order to make sure the letter is available for our donors to read in their native language. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:56, 6 Hunyo 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Grants:APG/Funds Dissemination Committee/Advisory Group/Recommendations/2014 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Grants:APG/Funds Dissemination Committee/Advisory Group/Recommendations/2014|Grants:APG/Funds Dissemination Committee/Advisory Group/Recommendations/2014]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Grants%3AAPG%2FFunds+Dissemination+Committee%2FAdvisory+Group%2FRecommendations%2F2014&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 09:00, 11 Hunyo 2014 (UTC)</div> == Doubt == Could you please tell me if this [http://fil.wikipilipinas.org/index.php/Unang_Pahina wiki] is written in Filipino or in Tagalog? Thanks for your help. --[[Tagagamit:Chabi1|Chabi1]] ([[Usapang tagagamit:Chabi1|makipag-usap]]) 14:40, 19 Hunyo 2014 (UTC) :{{ping|Chabi1}} WikiFilipino is a project of [[:en:WikiPilipinas|WikiPilipinas]] and they claim that it is written in [[:en:Filipino language|Filipino]]. There are still talks of Tagalog and Filipino being separate languages or 2 dialects of the same language. I am not a linguist so I can't say for certain if an article is written in Tagalog or in Filipino. But the encyclopedic articles are written in a formal language (the language used in academic context, some articles are copied from Tagalog Wikipedia) and the non-encyclopedic articles are written in an informal language (the language used in mass media). --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 14:56, 19 Hunyo 2014 (UTC) :: Thank you very much for your answer. Do you know about any Filipino, Tagalog-Filipino or English-Filipino dictionary on the Internet? --[[Tagagamit:Chabi1|Chabi1]] ([[Usapang tagagamit:Chabi1|makipag-usap]]) 15:02, 19 Hunyo 2014 (UTC) ::: {{ping|Chabi1}} Check this article [[WP:SALIN#Mula_sa_internet]] for a list. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 15:05, 19 Hunyo 2014 (UTC) : Thanks for your help. --[[Tagagamit:Chabi1|Chabi1]] ([[Usapang tagagamit:Chabi1|makipag-usap]]) 15:13, 19 Hunyo 2014 (UTC) :: Hi again! Do you know where I can find the up diksiyonaryong filipino on the Internet? --[[Tagagamit:Chabi1|Chabi1]] ([[Usapang tagagamit:Chabi1|makipag-usap]]) 07:49, 21 Hunyo 2014 (UTC) ::: {{ping|Chabi1}} The ''UP Diksiyonaryong Filipino'' is a print publication and as far as I know is not available for digital download legally. ::: But the paperback edition can be purchased on Anvil.[http://www.anvilpublishing.com/shop/up-diksiyonaryong-filipino-softcover/] --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 04:02, 22 Hunyo 2014 (UTC) : Are you the same user of [http://fil.wikipilipinas.org/index.php/Tagagamit:Bluemask this] account? --[[Tagagamit:Chabi1|Chabi1]] ([[Usapang tagagamit:Chabi1|makipag-usap]]) 15:54, 21 Hunyo 2014 (UTC) :: I just reserved the username there so that it can't be used by anyone else. I am not a contributor there. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 04:02, 22 Hunyo 2014 (UTC) I am sorry to be bothering you again but, could you please tell me if [http://www.buscoenlaces.es/kaibigankastila/tvk.html this], [https://translate.google.com/?hl=ca#auto/en/Mga%20Lagusan this], [http://www.buscoenlaces.es/kaibigankastila/ggrtgl1.html this] and [http://www.gmanetwork.com/news/ulatfilipino this] is written in Filipino or Tagalog? --[[Tagagamit:Chabi1|Chabi1]] ([[Usapang tagagamit:Chabi1|makipag-usap]]) 18:08, 26 Hunyo 2014 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, May 2014 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, May 2014|Wikimedia Highlights, May 2014]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+May+2014&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from May. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:39, 1 Hulyo 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Mailing lists/List info == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Mailing lists/List info]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Mailing+lists%2FList+info&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">We are re-designing our mailing list information pages and we would very much appreciate if you could please translate a few short phrases so that non-English speakers are able to easily sign up to our [https://meta.wikimedia.org/wiki/Mailing_lists Mailing lists]. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:09, 19 Agosto 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Letter to Wikimedia Foundation: Superprotect and Media Viewer == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Letter to Wikimedia Foundation: Superprotect and Media Viewer]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Letter+to+Wikimedia+Foundation%3A+Superprotect+and+Media+Viewer&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Not an "official" request, of course, but some other users would be grateful if you could translate this summary of their thinking. Translating something is certainly something useful to do if you're not sure how to contribute to these days' discussions. :-) --[[User:Nemo_bis|Nemo]]</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 06:59, 22 Agosto 2014 (UTC)</div> == An important message about renaming users == <div class="mw-content-ltr"> Dear Bluemask, ''My aplogies for writing in English. Please translate or have this translated for you if it will help.'' I am cross-posting this message to many places to make sure everyone who is a Wikimedia Foundation project bureaucrat receives a copy. If you are a bureaucrat on more than one wiki, you will receive this message on each wiki where you are a bureaucrat. As you may have seen, work to perform the Wikimedia cluster-wide [[mw:SUL finalisation|single-user login finalisation]] (SUL finalisation) is taking place. This may potentially effect your work as a local bureaucrat, so please read this message carefully. Why is this happening? As currently stated at [[m:Global rename policy|the global rename policy]], a global account is a name linked to a single user across all Wikimedia wikis, with local accounts unified into a global collection. Previously, the only way to rename a unified user was to individually rename every local account. This was an extremely difficult and time-consuming task, both for stewards and for the users who had to initiate discussions with local bureaucrats (who perform local renames to date) on every wiki with available bureaucrats. The process took a very long time, since it's difficult to coordinate crosswiki renames among the projects and bureaucrats involved in individual projects. The SUL finalisation will be taking place in stages, and one of the first stages will be to turn off Special:RenameUser locally. This needs to be done as soon as possible, on advice and input from Stewards and engineers for the project, so that no more accounts that are unified globally are broken by a local rename to usurp the global account name. Once this is done, the process of global name unification can begin. The date that has been chosen to turn off local renaming and shift over to entirely global renaming is 15 September 2014, or three weeks time from now. In place of local renames is a new tool, hosted on Meta, that allows for global renames on all wikis where the name is not registered will be deployed. Your help is greatly needed during this process and going forward in the future if, as a bureaucrat, renaming users is something that you do or have an interest in participating in. The Wikimedia Stewards have set up, and are in charge of, a new community usergroup on Meta in order to share knowledge and work together on renaming accounts globally, called [[m:Global renamers|Global renamers]]. Stewards are in the process of creating documentation to help global renamers to get used to and learn more about global accounts and tools and Meta in general as well as the application format. As transparency is a valuable thing in our movement, the Stewards would like to have at least a brief public application period. If you are an experienced renamer as a local bureaucrat, the process of becoming a part of this group could take as little as 24 hours to complete. You, as a bureaucrat, should be able to apply for the global renamer right on Meta by the [[m:SRGP|requests for global permissions]] page on 1 September, a week from now. In the meantime please update your local page where users request renames to reflect this move to global renaming, and if there is a rename request and the user has edited more than one wiki with the name, please send them to [[:m:SRUC|the request page for a global rename]]. Stewards greatly appreciate the trust local communities have in you and want to make this transition as easy as possible so that the two groups can start working together to ensure everyone has a unique login identity across Wikimedia projects. Completing this project will allow for long-desired universal tools like a global watchlist, global notifications and many, many more features to make work easier. If you have any questions, comments or concerns about the SUL finalisation, read over the [[m:SUL|Help:Unified login]] page on Meta and leave a note on the talk page there, or on the talk page for [[m:Talk:Global renamers|global renamers]]. You can also contact me on [[m:User talk:Keegan (WMF)|my talk page on meta]] if you would like. I'm working as a bridge between Wikimedia Foundation Engineering and Product Development, Wikimedia Stewards, and you to assure that SUL finalisation goes as smoothly as possible; this is a community-driven process and I encourage you to work with the Stewards for our communities. Thank you for your time. -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] [[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]] 18:24, 25 Agosto 2014 (UTC) <small>--This message was sent using [[m:MassMessage|MassMessage]]. Was there an error? [[m:Talk:MassMessage|Report it!]]</small> </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/MassMessage/Crats&oldid=9637985 --> == Categories == Bakit lumilitaw sa ngayon ang mga "Kategorya:" bilang "Categories:" - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([[Usapang tagagamit:AnakngAraw|makipag-usap]]) 23:16, 31 Agosto 2014 (UTC) :{{ping|AnakngAraw}} Saang pahina ito lumabas? --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 07:49, 1 Setyembre 2014 (UTC) ::Katulad ng nasa ibaba ng usapang tagagamit mo na [https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_tagagamit:Bluemask&action=edit&section=120 ito], kung saan ako sumagot ngayon. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] ([[Usapang tagagamit:AnakngAraw|makipag-usap]]) 14:10, 1 Setyembre 2014 (UTC) :::{{ping|AnakngAraw}} Batay sa mga testing ko, lumalabas lamang ang "Categories" kung walang kategorya ang pahina. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 14:34, 1 Setyembre 2014 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Single User Login finalisation announcement/RenameUser announcement == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Single User Login finalisation announcement/RenameUser announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Single+User+Login+finalisation+announcement%2FRenameUser+announcement&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2014-09-08. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Translators, I (Keegan) am sending a message on behalf of Stewards and WMF engineering to inform communities about local renaming being turned off in the middle of September as usernames start moving global. Please translate this message so I can deliver it in a proper, localized form. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:59, 3 Setyembre 2014 (UTC)</div> == {{int:right-upload}}, [[commons:Special:MyLanguage/Commons:Upload Wizard|{{int:uploadwizard}}]]? == [[Image:Commons-logo.svg|right|100px|alt=Wikimedia Commons logo]] Hello! Sorry for writing in English. As you're an administrator here, please check the message I left on [[MediaWiki talk:Licenses]] and the village pump. Thanks, [[m:User:Nemo_bis|Nemo]] 19:22, 18 Setyembre 2014 (UTC) <!-- Message sent by User:Nemo bis@metawiki using the list at http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Nemo_bis/Unused_local_uploads&oldid=9923284 --> == {{int:right-upload}}, [[commons:Special:MyLanguage/Commons:Upload Wizard|{{int:uploadwizard}}]]? == [[Image:Commons-logo.svg|right|100px|alt=Wikimedia Commons logo]] Hello! Sorry for writing in English. As you're an administrator here, please check the message I left on [[MediaWiki talk:Licenses]] and the village pump. Thanks, [[m:User:Nemo_bis|Nemo]] 19:22, 18 Setyembre 2014 (UTC) <!-- Message sent by User:Nemo bis@metawiki using the list at http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Nemo_bis/Unused_local_uploads&oldid=9923284 --> == Pagpapabatid ng salinwika: File metadata cleanup drive/How to fix metadata == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[File metadata cleanup drive/How to fix metadata]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-File+metadata+cleanup+drive%2FHow+to+fix+metadata&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">There is a new initiative to [[File metadata cleanup drive|clean up file information pages]] across Wikimedia wikis. In order to reach out to the communities in their native language, we would like to ask for your help to translate a few pages. In addition to the one linked above, there are two short pages: * [[File metadata cleanup drive]] ([https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-File+metadata+cleanup+drive direct translation link]) * [[Template:File metadata cleanup header]] ([https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AFile+metadata+cleanup+header direct translation link]) We have done our best to prepare the pages to minimize the work for translators, and if you notice anything else we could do to make translation easier, please do let us know. [[User:Guillaume (WMF)|Guillaume]] is also happy to answer any questions you might have while translating the documents.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:27, 20 Oktubre 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Global AbuseFilter/2014 announcement == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Global AbuseFilter/2014 announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Global+AbuseFilter%2F2014+announcement&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">[[Special:Mylanguage/Global AbuseFilter|Global AbuseFilters]] were recently enabled on many Wikimedia projects. As we'd like to notify the affected wikis about it, we've created a page for announcing this: [[Special:MyLanguage/Global AbuseFilter/2014 announcement|Global AbuseFilter/2014 announcement]]. We'd like to make the [[Global AbuseFilter/2014 announcement|announcement]] accessible to as many users as possible and therefore would like to ask for your help in translating the announcement. In order to reach out to the communities in their native language, we would like to ask for your help in translating the following mass message which will be sent to the affected wikis as well: *[[Global AbuseFilter/2014 announcement (condensed)]] ([//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Global+AbuseFilter%2F2014+announcement+%28condensed%29 translate]) The message will be sent in about three days time from now (on 13 November) so if you are planning on translating the message, please make sure that [[Global AbuseFilter/2014 announcement (condensed)]] is translated before the deadline.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:12, 10 Nobyembre 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Grants:APG/Funds Dissemination Committee/Advisory Group/Recommendations/2014/ED Response == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Grants:APG/Funds Dissemination Committee/Advisory Group/Recommendations/2014/ED Response]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Grants%3AAPG%2FFunds+Dissemination+Committee%2FAdvisory+Group%2FRecommendations%2F2014%2FED+Response&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:05, 20 Nobyembre 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Grants:APG/FDC portal/FDC recommendations/2014-2015 round1 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Grants:APG/FDC portal/FDC recommendations/2014-2015 round1]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Grants%3AAPG%2FFDC+portal%2FFDC+recommendations%2F2014-2015+round1&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:00, 21 Nobyembre 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, October 2014 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, October 2014]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+October+2014&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from October. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:55, 2 Disyembre 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Single User Login finalisation announcement == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Single User Login finalisation announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Single+User+Login+finalisation+announcement&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 5 January 2015. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Single-user login finalization will finally take place in April 2015. There are some small changes to the text in this page to say this as well as mentioning local renaming is no longer possible. Please help update the translation to this page before accounts that are going to be affected are notified. Also updated with a very small change that needs translated is this page: &lt; https://meta.wikimedia.org/wiki/Single_User_Login_finalisation_announcement/Personal_announcement >. This text will be sent or linked to every account that will be affected, please help make sure it is ready to be sent out in your language(s).</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:04, 8 Disyembre 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Admin activity review/2014/Notice to communities == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Admin activity review/2014/Notice to communities]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Admin+activity+review%2F2014%2FNotice+to+communities&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 23:10, 21 Disyembre 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Admin activity review/2014/Notice to inactive right holders == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Admin activity review/2014/Notice to inactive right holders]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Admin+activity+review%2F2014%2FNotice+to+inactive+right+holders&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:36, 24 Disyembre 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Stewards/Elections 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Stewards/Elections 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Stewards%2FElections+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">I apologize for the delay, but the 2015 Steward election banners are now available for translation. They consist of two banners with a few short phrases: *Banner displayed to sysops regarding nominations ('''[//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=Centralnotice-tgroup-stewnoms direct translation link]''') *Banner displayed to users regarding voting ('''[//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=Centralnotice-tgroup-stewvote direct translation link]''') If you have any questions or require any assistance, feel free to ask on [[Talk:Stewards/Elections 2015]] or drop by <span dir="ltr" id=wikimedia-stewards-elections>[[irc:wikimedia-stewards-elections|<span style="font-family: monospace,Courier; white-space: nowrap;">#wikimedia-stewards-elections</span>]]<sup><span class="plainlinks">[http://webchat.freenode.net/?channels=#wikimedia-stewards-elections <span style="color: green;">connect</span>]</span></sup></span> channel on the freenode IRC network.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:35, 11 Enero 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, December 2014 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, December 2014]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+December+2014&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from December, covering Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here]</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 23:58, 31 Enero 2015 (UTC)</div> == Request delete == Please delete these pages [[Tagagamit:Lam-ang/vector.css]], [[Tagagamit:Lam-ang/vector.js]] and [[Tagagamit:Lam-ang]]. I'll be using [[mw:Help:Extension:GlobalCssJs|GlobalCssJs]] and [[mw:Help:Extension:GlobalUserPage|GlobalUserPage]] instead. Thanks. --[[Tagagamit:Lam-ang|Lam-ang]] ([[Usapang tagagamit:Lam-ang|makipag-usap]]) 16:35, 17 Pebrero 2015 (UTC) :{{ping|Lam-ang}} tapos na. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 07:28, 18 Pebrero 2015 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, January 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, January 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+January+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from January, covering Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here]</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 21:33, 28 Pebrero 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Oversight policy == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Oversight policy]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Oversight+policy&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">[[Oversight policy]], an important global policy page, was recently migrated to the Translate extension system along with other updates to the page. You are invited to participate in the translation of this page and and a few other related pages. *[[Oversight policy]] ([//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Oversight+policy&amp;action=page '''direct translation link''']) *[[Oversight policy/Requests for oversight]] ([//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Oversight+policy%2FRequests+for+oversight&amp;action=page '''direct translation link''']) *[[Template:Oversight info]] ([//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AOversight+info&amp;action=page '''direct translation link''']) *[[Template:Local oversight]] ([//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3ALocal+oversight&amp;action=page '''direct translation link'''])</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:31, 7 Marso 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: User:Keegan (WMF)/Quicktranslate == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[User:Keegan (WMF)/Quicktranslate]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-User%3AKeegan+%28WMF%29%2FQuicktranslate&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2015-03-19. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hello, A very important sentence to the message that is being sent to users that may be renamed due to single-user login finalization has been added. Please take a moment to translate this one sentence, it's very important.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:23, 19 Marso 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: User:Keegan (WMF)/Rename confusion message == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[User:Keegan (WMF)/Rename confusion message]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-User%3AKeegan+%28WMF%29%2FRename+confusion+message&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2015-03-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr">During the messaging to 2.8 million accounts begin affected by [[Single User Login finalisation announcement|SUL finalization]], about 10,000 accounts across the wikis, mainly Commons, were incorrectly notified about their account needing to be renamed. This message is for those accounts, and it needs to be delivered as soon as possible.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:18, 27 Marso 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, February 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, February 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+February+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from last month, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:07, 28 Marso 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Single User Login finalisation announcement/Post-rename notice == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Single User Login finalisation announcement/Post-rename notice]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Single+User+Login+finalisation+announcement%2FPost-rename+notice&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2015-04-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This is a short message for accounts that will be renamed next week as part of [[Single User Login finalisation announcement|single-user login finalisation]]. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:36, 7 Abril 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Single User Login finalisation announcement == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Single User Login finalisation announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Single+User+Login+finalisation+announcement&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2015-04-16. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please check new and updated paragraphs, in particular make sure that the correct daye for the finalisation (15th April 2015 and following days) is mentioned, as in English source.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:26, 15 Abril 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections/Board elections/2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Foundation elections/Board elections/2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2FBoard+elections%2F2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2015-04-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">As we draw very close to launching the call for candidates for the 2015 Wikimedia Foundation Elections I'd like to ask you to take some time to translate the main pages for each election as well as the first Banner. The linked page is for the Board election specific page but you an find all of them on [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;language=en&amp;group=agg-2015_Wikimedia_Elections&amp;filter=%21translated&amp;action=translate this translation group] and you can find the banner [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=Centralnotice-tgroup-Election2015_Submission&amp;filter= at this link]. Please let us know on the [[Talk:Wikimedia_Foundation_elections_2015/Translation|Translation talk page]] if you have any issues.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 11:21, 17 Abril 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections/Board elections/2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Foundation elections/Board elections/2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2FBoard+elections%2F2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2015-04-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">As we draw very close to launching the call for candidates for the 2015 Wikimedia Foundation Elections I'd like to ask you to take some time to translate the main pages for each election as well as the first Banner. The linked page is for the Board election specific page but you an find all of them on [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;language=en&amp;group=agg-2015_Wikimedia_Elections&amp;filter=%21translated&amp;action=translate this translation group] and you can find the banner [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=Centralnotice-tgroup-Election2015_Submission&amp;filter= at this link]. Please let us know on the [[Talk:Wikimedia_Foundation_elections_2015/Translation|Translation talk page]] if you have any issues.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 11:52, 17 Abril 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, March 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, March 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+March+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from March, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:04, 4 Mayo 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, April 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, April 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+April+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from April 2015, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 21:58, 13 Mayo 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, May 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, May 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+May+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from May, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:12, 11 Hunyo 2015 (UTC)</div> == Block: 78.187.139.130 == Mukhang ginagamit lang ang IP address na po iyan para sa vandalism. Pakiusap, i-block niyo po ang IP address na po iyon. Salamat (I think that IP address is a vandalism-only account. Please block that IP address. Thanks.) [[Natatangi:Mga ambag/124.6.181.214|124.6.181.214]] 11:56, 26 Hunyo 2015 (UTC) ==IEG Proposals== Hi Bluemask. I have submitted two proposals namely '''[[meta:Grants:IEG/Wikipedia Takes Rinconada|Wikipedia Takes Rinconada]]''' and '''[[meta:Grants:IEG/Run for Free Knowledge|Run for Free Knowledge]]'''. For your comments and endorsement. Thank you very much. --[[Tagagamit:Filipinayzd|Filipinayzd]] ([[Usapang tagagamit:Filipinayzd|makipag-usap]]) 10:28, 27 Hulyo 2015 (UTC) == Edit request == Bluemask can you review and complete this [[Usapang MediaWiki:Gadgets-definition#Edit request|edit request]]. Thanks in advance. --[[Tagagamit:Lam-ang|Lam-ang]] ([[Usapang tagagamit:Lam-ang|makipag-usap]]) 14:33, 18 Agosto 2015 (UTC) == Another round of edit request == Kindly please complete the folowing [[:Kategorya:Wikipedia protected edit requests|edit request]], part of the checklist [[Module talk:Coordinates|here]]. Thanks--[[Tagagamit:Lam-ang|Lam-ang]] ([[Usapang tagagamit:Lam-ang|makipag-usap]]) 23:38, 20 Agosto 2015 (UTC) :{{done}} --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 08:03, 21 Agosto 2015 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, October 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, October 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+October+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from October, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:32, 13 Nobyembre 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikipedia 15/Knowledge is joy == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikipedia 15/Knowledge is joy]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikipedia+15%2FKnowledge+is+joy&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">For [[Wikipedia 15]], we'd like these three words translated into as many languages as possible!! Thank you all!!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:35, 20 Nobyembre 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Grants:APG/FDC portal/FDC recommendations/2015-2016 round1 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Grants:APG/FDC portal/FDC recommendations/2015-2016 round1]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Grants%3AAPG%2FFDC+portal%2FFDC+recommendations%2F2015-2016+round1&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 01:16, 24 Nobyembre 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, November 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, November 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+November+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from November, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 20:22, 11 Disyembre 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Requests for comment/Password policy for users with certain advanced permissions/massmessage == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Requests for comment/Password policy for users with certain advanced permissions/massmessage]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Requests+for+comment%2FPassword+policy+for+users+with+certain+advanced+permissions%2Fmassmessage&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 11:42, 13 Disyembre 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: 2015 Community Wishlist Survey == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[2015 Community Wishlist Survey]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-2015+Community+Wishlist+Survey&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:05, 21 Disyembre 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Blog/Drafts/Android app is a Google Play Best App of 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Blog/Drafts/Android app is a Google Play Best App of 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Blog%2FDrafts%2FAndroid+app+is+a+Google+Play+Best+App+of+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Google has named the Wikipedia Android app a "Best App of 2015," featuring the app in the Google Play Stores of Russia, India, Mexico, Japan, and Indonesia. We have published a blog post about this accomplishment and would appreciate help with translations. Thank you in advance for any help you can provide! Either way, let's celebrate. :-)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 21:41, 21 Disyembre 2015 (UTC)</div> == Abuse filter == Kumusta Bluemask, marunong ka ba gumamit ng ''abuse filter''? Puwede ka ba gumawa ng mga ''abuse filter'' para labanan ang bandalismo? Wala pa tayong lokal na ''abuse filter'', kaya ''vulnerable'' tayo sa bandalismo. Salamat, [[Tagagamit:Pokéfan95|Pokéfan95]] ([[Usapang tagagamit:Pokéfan95|makipag-usap]]) 13:33, 2 Enero 2016 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Template:StrategyButton2016/editintro/Communities == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Template:StrategyButton2016/editintro/Communities]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AStrategyButton2016%2Feditintro%2FCommunities&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2016-01-18. <div lang="en" class="mw-content-ltr">- This is the part of a series of community consultation pages. The WMF Community Advocacy team has put together a list at https://meta.wikimedia.org/wiki/2016_Strategy/Translations. We're hoping to launch the consultation on January 18th. Realizing getting all translations in place before the launch of the consultation may not be possible (and that people will likely help with translations after the launch), I'd be really grateful for any assistance especially that you can give in translating the templates at that Meta page link, like this one. It'll probably be harder for casual translators to help out with those! - Text should be stable at this point. I've just made what I hope will be the last modification to those pages! - Thank you for all you do, and I hope you will not only assist in translation (if you are able) but also take part in the consultation. Your input will be very welcome. - Questions or concerns? Please let me know at mdennis@wikimedia.org. Thanks! Maggie </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:07, 12 Enero 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, December 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, December 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+December+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from December, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:52, 25 Enero 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Admin activity review/Notice to communities == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Admin activity review/Notice to communities]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Admin+activity+review%2FNotice+to+communities&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">* The 2015 [[admin activity review]] process is starting. We need your cooperation to translate missing message, but also to proofread and correct already existing messages. Understanding of messages that we're going to be sent in the next weeks are very important. Thank you very much for your help.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 15:58, 8 Pebrero 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Admin activity review/Notice to inactive right holders == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Admin activity review/Notice to inactive right holders]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Admin+activity+review%2FNotice+to+inactive+right+holders&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The 2015 [[admin activity review]] process is starting. We need your cooperation to translate missing message, but also to proofread and correct already existing messages. Understanding of messages that are going to be sent in the next weeks are very important. Thank you very much for your help.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:00, 8 Pebrero 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, January 2016 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, January 2016]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+January+2016&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from January, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:47, 22 Pebrero 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: User:CKoerner (WMF)/Work/Completion Suggester inital rollout == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[User:CKoerner (WMF)/Work/Completion Suggester inital rollout]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-User%3ACKoerner+%28WMF%29%2FWork%2FCompletion+Suggester+inital+rollout&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2016-03-07. <div lang="en" class="mw-content-ltr">If you have time this weekend, please help translate this page to inform communities about improvement to search.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:55, 4 Marso 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikipedia == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikipedia]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikipedia&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:14, 12 Marso 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, February 2016 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, February 2016]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+February+2016&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from February, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:21, 18 Marso 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Tech/Server switch 2016 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Tech/Server switch 2016]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FServer+switch+2016&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2016-04-07. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please help translate this message about planned maintenance for the servers. Editors and other contributors will not be able to save their changes or upload images for about 30 minutes on both Tuesday, 19 April and Thursday, 21 April. This will affect ALL the WMF wikis, not just Wikipedia. I will send this message to hundreds of wikis before this event, and I hope that your languages will be included.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 18:34, 23 Marso 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Interface editors == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Interface editors]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Interface+editors&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:47, 29 Marso 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, March 2016 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, March 2016]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+March+2016&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from March, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:21, 13 Abril 2016 (UTC)</div> == Participate in the Ibero-American Culture Challenge! == Hi! [[:m:Iberocoop|Iberocoop]] has launched a translating contest to improve the content in other Wikipedia related to Ibero-American Culture. We would love to have you on board :) Please find the contest here: https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Translating_Ibero_-_America/Participants_2016 Hugs!--[[User:Anna Torres (WMAR)|Anna Torres (WMAR)]] ([[User talk:Anna Torres (WMAR)|talk]]) 15:06, 9 May 2016 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, April 2016 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, April 2016]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+April+2016&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from April, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 20:46, 17 Mayo 2016 (UTC)</div> == Nikolai Noskov and Philipp Kirkorov == Halo sayang Bluemask! Saya sedikit tahu tagalog dan membuat Anda memesan: Anda dapat membuat Filipino (Tagalog) artikel bahasa Anda tentang musisi rock Nikolai Noskov dan raja bisnis pertunjukan Philip Kirkorov? Jika Anda melakukan artikel ini, saya akan sangat berterima kasih! Terima kasih! --[[Natatangi:Mga ambag/217.66.156.111|217.66.156.111]] 15:18, 19 Agosto 2016 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Usurpation requested == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Usurpation requested|Template:Usurpation requested]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AUsurpation+requested&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:27, 5 Setyembre 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Usurpation requested == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Usurpation requested|Template:Usurpation requested]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AUsurpation+requested&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:29, 5 Setyembre 2016 (UTC)</div> == Invitation from Wikipedia Asian Month == Hi Bluemask! I'm Addis Wang, one of the organizers of [[m:Wikipedia Asian Month|Wikipedia Asian Month]]. I would like to invite you help organizing the event this year on TlWp. We will use Central Notice in Tagalog so it could be a good chance to attract more people join Tagalog Wikipedia. [[m:User_talk:AddisWang|Let me know]] what do you think, so I will put you on the organizer list that you can receive the updates.--[[Tagagamit:AddisWang|AddisWang]] ([[Usapang tagagamit:AddisWang|makipag-usap]]) 18:22, 26 Oktubre 2016 (UTC) == Bear Brand == Please, likha mo ako ng pahinang Nestlé Bear Brand para hindi na ma bura ni WayKurat? [[Tagagamit:Cyrus noto3at bulaga|ɔyʀɥs ɴotoʒɑt bulɑɡɑ]] ([[Usapang tagagamit:Cyrus noto3at bulaga|Pwede mo ba ako usapan?]]) 11:33, 19 Nobyembre 2016 (Philippine Standard Time) == Isang pagaayos para sa [[Bear Brand]] == May kulang pa po ang mga nilalaman sa [[Nestlé Bear Brand]], dagdagan mo pa para maraming nilalaman? [[Tagagamit:Cyrus noto3at bulaga|cyɾʋs]] [[Usapang tagagamit:Cyrus noto3at bulaga|ɴɵtɵ<sub>3</sub>at]] [[Natatangi:Mga_ambag/Cyrus_noto3at_bulaga|<sup>BULAGA!!!</sup>]] 11:53, 8 Enero 2016 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Admin activity review/Notice to inactive right holders == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Admin activity review/Notice to inactive right holders|Admin activity review/Notice to inactive right holders]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Admin+activity+review%2FNotice+to+inactive+right+holders&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Apologies if you receive this message duplicated.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:51, 28 Pebrero 2017 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Strategy/Wikimedia movement/2017/Toolkit/Discussion Coordinator Role == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Strategy/Wikimedia movement/2017/Toolkit/Discussion Coordinator Role|Strategy/Wikimedia movement/2017/Toolkit/Discussion Coordinator Role]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Strategy%2FWikimedia+movement%2F2017%2FToolkit%2FDiscussion+Coordinator+Role&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 23:33, 9 Marso 2017 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Strategy/Wikimedia movement/2017/Process/Briefing == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Strategy/Wikimedia movement/2017/Process/Briefing|Strategy/Wikimedia movement/2017/Process/Briefing]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Strategy%2FWikimedia+movement%2F2017%2FProcess%2FBriefing&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:19, 10 Marso 2017 (UTC)</div> ==Please delete a hoax article [[Astro Liecharlie]]== Sorry to leave message in english because i can't speak Tagalog. [[User:Bagas Chrisara]] from indonesian wikipedia, said that the article about [[Astro Liecharlie]] ([[:zh:李和星|李和星]]) is proved to be false and '''hoax''' (see [[:zh-yue:Talk:李和星|here]] and [[:ms:Perbincangan:Astro Liecharlie|here]]). This article had deleted in indonesian, english, chinese, korean and many other wiki project (for more information, see the revision history of [[:d:Q27923765]]). Because it's a hoax, it should be deleted. so, i hope the admins here delete it. regards.--[[Natatangi:Mga ambag/112.5.234.57|112.5.234.57]] 10:49, 7 Abril 2017 (UTC) == Ang iyong Bot == Sinabi sa akin ni [[Tagagamit:Lsj|Lsj]] sa [[Wikipediang Sebwano]] na ang iyong bot ay pwedeng ipadagdag ng artikulo sa Tagalog Wikipedia para sa pagpaparami ng mga artikulo at makaabot sa 100,000 mga artikulo. --[[User:Cyrus noto3at bulaga|<font color="green">cyɾʋs ɴɵtɵɜat bʉɭagɑ!!!</font>]] ([[User talk:Cyrus noto3at bulaga|<font color="blue">Usapan</font>]] | [[Special:Contributions/Cyrus_noto3at_bulaga|<font color="red">Mga Ambag</font>]]) 02:45, 24 Abril 2017 (UTC) == Isang bot == Magandang araw. Napansin ko sa mga artikulo natin ng mga lungsod at bayan sa Pilipinas na outdated na ang mga gobernador, punong-lungsod at iba pang estadistika. Mayroon bang isang ''bot'' na awtomatikong mauupdate ang mga detalyeng ito? Mukha kasing matrabaho kung lahat ng mga impormasyong ito ay uulitin mo ulit baguhin kada tatlong taon. Salamat! --<span style="border:1px solid black;padding:1px;">[[User:Masahiro Naoi|<font style="color:blue;background:yellow;"><b>雅博</b></font><font style="color:red;background:lightgreen;"><b>直井</b></font>]]</span><sup>('''[[User talk:Masahiro Naoi|会話]]''')</sup> 02:52, 30 Abril 2017 (UTC) :Ina-update ko pa yung impormasyon ng mga lalawigan, lungsod, at bayan sa Wikidata. Kung tapos na, kukunin na lang natin doon ang ilalagay sa mga infobox gamit ng templates. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 06:01, 2 Mayo 2017 (UTC) == 70,000 artikulo sa Wikipediang Tagalog == Mag-palit na ng logo ng [[Wikipediang Tagalog]] para sa selebrasyon ng ika-70,000 artikulo ng Tagalog Wikipedia sa [https://en.wikipedia.org/wiki/Tagalog_Wikipedia pahina ng Wikipediang Tagalog sa Wikipediang Inggles]. --[[User:Cyrus noto3at bulaga|<font color="green">cyɾʋs ɴɵtɵɜat bʉɭagɑ!!!</font>]] ([[User talk:Cyrus noto3at bulaga|<font color="blue">Usapan</font>]] | [[Special:Contributions/Cyrus_noto3at_bulaga|<font color="red">Mga Ambag</font>]]) 09:14, 28 Mayo 2017 (UTC) == Pagwawasto ng namaling interwiki links dahil sa pagmamadali == Magandang hapon po! Humihiling po ako na iwasto nyo po sa [[:wikidata:Q322777|Q322777]] ang [[Talaan ng mga lungsod sa Hilagang Korea]], at sa [[:wikidata:Q498821|Q498821]] ang [[Talaan ng mga lungsod sa Timog Korea]]. Nagkamali po ako sa paglilink dahil sa aking pagmamadali. Ang dapat sana'y link sa Q322777 para sa NoKor ay napunta po sa Q498821 (na para sa SoKor). At dahil gumagamit po ako ng [[en:Internet.org|FreeBasics]], hindi ko po maisawasto ang mga interwiki link. Sana maisawasto nyo po yung links sa lalong madaling panahon. Salamat po! [[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 09:29, 2 Hunyo 2017 (UTC) :{{ping|JWilz12345}} {{done}} --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 09:36, 2 Hunyo 2017 (UTC) == Mabilisang pagbura == Magandang hapon! Humihiling po ako na burahin nyo yung mga sumusunod na userspace pages ko: [[Tagagamit:JWilz12345/burador/Talaan ng mga pinakamataas na gusali sa Lungsod ng New York]] at [[Tagagamit:JWilz12345/Mga ambag ko]]. Ang una'y dahil sobrang teknikal ang aspeto, at hindi ko po kakayanin na isalin ang lahat ng paksa na ito. Ang pangalawa ay dahil isa lang itong sobrang pahina (surplus page) na magdadagdag lamang ng kalat sa aking userspace. Salamat po! [[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 07:00, 3 Hunyo 2017 (UTC) == Paglikha o pagiimport ng [[Padron:Infobox bridge]] == Magandang araw Bluemask! Kung mararapatin po ng iyong sked, pakilikha o pakiimport po ng [[Padron:Infobox bridge]] (mula sa [[en:Template:Infobox bridge]], upang magkaroon na po ng infobox ang [[Biyadukto ng Candaba]]. salamat![[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 05:35, 17 Hunyo 2017 (UTC) :{{ping|JWilz12345}} Meron na ngunit luma ang laman (taong 2009 pa). I-upgrade ko na lang sa weekend. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 04:48, 20 Hulyo 2017 (UTC) == Pagbubura at paglilipat == Magandang araw! Humihiling po ako na burahin ang pahinang karga na [[Talaan ng mga lungsod sa Israel]] upang mailipat ang pahinang [[Mga lungsod sa Israel]] sa tugma at istandard na pamagat na '''Talaan ng mga lungsod sa Israel'''. Salamat![[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 04:32, 19 Hulyo 2017 (UTC) :{{ping|JWilz12345}} {{done}} --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 04:39, 20 Hulyo 2017 (UTC) == Pagaangkat ng ilang padron/modulo == Hi Bluemask! Humihiling po ako na i-import nyo po ang [[:en:Module:Road data/parser]] (bilang [[Module:Road data/parser]]), [[:en:Module:Road data/browse]] (bilang [[Module:Road data/browse]]), [[:en:Module:Infobox road/color]] (bilang [[Module:Infobox road/color]]), at mga kaugnay nitong padron/modulo upang magiging maayos po ang pagbabago ng mga infoboxes ng mga PHL road articles d2 sa tlwiki. Salamat! [[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 10:21, 14 Agosto 2017 (UTC) == Pakibura upang mailipat == Magandang araw po! Pakibura ang pahinang [[Al Khor]] upang mailipat ko po ang [[Al Khawr]] sa nasabing pamagat (pagkat pareho lang po ang kapwang paksa, ngunit mas-nananaig ang [[Al Khawr]] dahil ito yung nakalink sa Wikidata). Salamat![[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 04:28, 2 Setyembre 2017 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, naayos ko na. [[Al Khor]] para sa munisipalidad, [[Al Khor (lungsod)]] para sa lungsod. Naayos na rin ang link sa Wikidata. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 08:41, 2 Setyembre 2017 (UTC) == Pagbura upang mailipat == Magandang gabi po Bluemask! Pakibura nyo po ang [[Noveleta]] (redirect page) upang mailipat ko po (o nyo po, kung mararapatin ng iyong sked) ang [[Noveleta, Kabite]] sa [[Noveleta]] (bilang alinsunod sa enwiki article nito at sapagkat wala na pong ibang paksa ang may ganitong pangalan). Gayundin po sa [[General Mariano Alvarez]] (pakibura po ito upang mailipat ang [[General Mariano Alvarez, Kabite]] sa pamagat na ito, alinsunod na rin po sa enwiki. Salamat![[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 10:13, 7 Setyembre 2017 (UTC) :{{ping|JWilz12345}}, ayan puwede mo na ilipat. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 14:40, 7 Setyembre 2017 (UTC) ::@[[Tagagamit:Bluemask|Bluemask]]: pakibura po ang redirect page na [[Sagada]], upang mailipat ko po ang [[Sagada, Lalawigang Bulubundukin]] sa nasabing pamagat. Ang paglipat po ay alinsunod sa enwiki artikulo nito. Salamat! [[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 04:07, 16 Setyembre 2017 (UTC) :::{{ping|JWilz12345}}, pasensiya na, medyo bisi lang. Puwede mo na ilipat. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 12:55, 18 Setyembre 2017 (UTC) ::::{{ping|Bluemask}} Magandang gabi Bluemask! Pasensya na po kung maiabala kita, dahil hindi ko po mai-"overwrite" ang [[Miagao]] upang mailipat ko ang [[Miagao, Iloilo]] sa [[Miagao]] (alinsunod po sa enwiki). Kung mararapatin po ng iyong sked, pakibura po ang [[Miagao]] upang mailipat ko po. Salamat![[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 13:54, 23 Setyembre 2017 (UTC) :::::{{ping|JWilz12345}}, puwede mo na ilipat. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 05:05, 25 Setyembre 2017 (UTC) == Pagbura upang makalipat == Magandang gabi po! Pakibura ang pahinang karga na [[Angono]] upang mailipat ko po ang [[Angono, Rizal]] sanasabing pamagat. Sapagkat wala na pong ibang paksa ang may ganitong pangalan), at saka isa naman itong first class, urban municipality na marahil ay kilala na maraming mga Pilipino. Salamat! [[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 11:16, 2 Oktubre 2017 (UTC) :Gayundin po ang pahinang karga na [[Kawit]] (upang mailipat ko po ang [[Kawit, Cavite]] sa nasabing pamagat). Salamat, at pasensya na po muli kung busy kayo.[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 12:59, 2 Oktubre 2017 (UTC) ::{{ping|JWilz12345}}, puwede mo na ilipat. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 04:25, 3 Oktubre 2017 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Meta:Babylon/Translators newsletter == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Meta:Babylon/Translators newsletter|Meta:Babylon/Translators newsletter]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Meta%3ABabylon%2FTranslators+newsletter&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">This page explains a new service: to keep translators posted about messages that need a particular effort, we have created a new newsletter. that newsletter is distributed on wiki as a notification and does not requires an email to subscribe. This message is both to kindly suggest you to translate the page explaining that new process, and also to invote you to subscribe to that newsletter. :)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 18:14, 21 Nobyembre 2017 (UTC)</div> == Burahin: [[Helvetica]] bilang redirect == Magandang gabi Bluemask! :) Pakibura po ang redirect page na [[Helvetica]] upang mailipat ko po ang [[Helvetica (ponte)]] sa nasabing pamagat. Salamat![[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 10:32, 24 Nobyembre 2017 (UTC) :{{ping|JWilz12345}} puwede na. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 06:35, 25 Nobyembre 2017 (UTC) == Palipat ng kategorya == Palipat ng kategorya mula sa [[:Kategorya:Mga Swedish]] hanggang sa [[:Kategorya:Mga Suweko]]. Salamat! --[[User:Cyrus noto3at bulaga|<font color="green" face="Segoe Script">Cyrus noto3at bulaga</font>]] <sup>[[User talk:Cyrus noto3at bulaga|<font color="blue" face="Freestyle Script, Segoe Script">Usap tayo</font>]]</sup> 09:53, 2 Hunyo 2018 (UTC) == Paglikha at pagbura == Magandang araw Bluemask! Pakibura po ang [[Tagagamit:JWilz12345/Lansangang Jose P. Laurel]] dahil natapos ko na po ang pagsalin nito (nasa artikulong [[Lansangang Jose P. Laurel]] na ito). Gayundin, pakilikha po ang [[Padron:Infobox road small]] (mula sa [[:en:Template:Infobox road small]]) upang magamit po sa nasabinh artikulo (at sa iba pa pong artikulong panlansangang bayan sa hinaharap). Salamat po! :-) [[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 05:43, 3 Hunyo 2018 (UTC) *{{ping|JWilz12345}} nalikha na! Ngunit isalin mo ito. --[[User:Cyrus noto3at bulaga|<font color="green" face="Segoe Script">Cyrus noto3at bulaga</font>]] <sup>[[User talk:Cyrus noto3at bulaga|<font color="blue" face="Freestyle Script, Segoe Script">Usap tayo</font>]]</sup> 09:33, 3 Hunyo 2018 (UTC) == Pinoy Big Brother: Otso == Magandang araw po Bluemask, sa aking nalikhang artikulo [[Pinoy Big Brother: Otso]] ito ba ay kasalukuyang naka-upate na kumpara sa [[Wikipedia|Wikipediang Ingles]], Online gusto ko pa sa nang mapa-lawig ang artikulong sa pagkat ito ay current o kasalukyan sa pag babago.[[Tagagamit:Ivan P. Clarin|Ivan P. Clarin]] ([[Usapang tagagamit:Ivan P. Clarin|makipag-usap]]) 03:51, 12 Nobyembre 2018 (UTC) Ito ay kasalukuyan kong binabago, sa bawat araw, aktibo po ba ang ibang tagagamit sa [[Wikipediang Tagalog]]. sa pagkat ito ay kasalukuyang maka-stock.[[Tagagamit:Ivan P. Clarin|Ivan P. Clarin]] ([[Usapang tagagamit:Ivan P. Clarin|makipag-usap]]) 03:55, 12 Nobyembre 2018 (UTC) == [[Padron:Taxobox/core]] == Yan din gagawin ko eh! :) Kaso nga lang mukhang hindi parin maayos. Tingnan mo yung [[Sayote]] halimbawa --[[Tagagamit:TemTem|TemTem]] ([[Usapang tagagamit:TemTem|makipag-usap]]) 09:48, 21 Enero 2019 (UTC) == Paglilipat ng [[Estasyong Magallanes ng MRT]] sa paksang [[Estasyong Magallanes]] == Magandang Araw! Nais ko sanang hingin ang iyong tulong upang mailipat ang [[Estasyong Magallanes ng MRT]] sa paksang [[Estasyong Magallanes]] na may laman na redirect sa kasalukuyan. Ito ay alinsunod sa pagbabago sa Ingles na bersyon dulot ng kasunduan na ayusin ang mga pangalan ng mga estasyong ng tren ng Kalakhang Maynila sa kadahilanan nadin ng pagpapalawig nito. Salamat! [[Tagagamit:Korean Rail Fan|Korean Rail Fan]] ([[Usapang tagagamit:Korean Rail Fan|makipag-usap]]) 05:37, 10 Abril 2019 (UTC) :{{ping|Korean Rail Fan}} {{done}} --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 06:37, 10 Abril 2019 (UTC) ::Maraming Salamat! [[Tagagamit:Korean Rail Fan|Korean Rail Fan]] ([[Usapang tagagamit:Korean Rail Fan|makipag-usap]]) 09:04, 10 Abril 2019 (UTC) == Paglikha ng Padron:ILL == Magandang hapon, {{ping|Bluemask}}! Kung may ''spare time'' po kayo, pakilikha ang [[Padron:ILL]]. Salamat! :-) [[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 07:45, 25 Abril 2019 (UTC) == Pagbubura ng aking burador == Magandang Gabi po maari niyo po itong burahin ang dalawa kong burador dahil wala na akong balak ilikha ang artikulong sa mga sumusunod: *[[Tagagamit:AJP426/Estasyong Baguio ng Benguet Auto Line]] *[[Tagagamit:AJP426/Benguet Auto Line]] [[Tagagamit:AJP426|AJP426]] ([[Usapang tagagamit:AJP426|makipag-usap]]) 14:11, 30 Abril 2019 (UTC) :{{ping|AJP426}} {{done}} --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 07:39, 1 Mayo 2019 (UTC) == Paglikha ng mga location maps == Magandang araw Bluemask! Pakilikha po ng mga datos na magpapalitaw ng mga location maps para sa isinaling-wika na mga artikulo ko po ng mga lugar sa [[Chad]] (hal. [[Sarh]]), [[Demokratikong Republika ng Congo]] (hal. [[Kananga]]), [[Angola]] (hal. [[Benguela]]) at [[Uzbekistan]] (hal.[[Bekobod]]). Salamat po! [[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]] ([[Usapang tagagamit:JWilz12345|makipag-usap]]) 09:52, 14 Mayo 2019 (UTC) == Request == Greetings Bluemask, can you create these three system messages here: [[:en:MediaWiki:Scribunto-doc-page-does-not-exist]], [[:en:MediaWiki:Scribunto-doc-page-header]] and [[:en:MediaWiki:Scribunto-doc-page-show]] these will allow the use of template {{tl|documentation}} as the default documentation subpage of modules and also can you install [[:en:MediaWiki:Gadget-switcher.js|switcher gadget]] (and translate line 36 of the js code) this will enable the switcher code of [[Module:Location map]]. Thanks.--[[Tagagamit:Lam-ang|Lam-ang]] ([[Usapang tagagamit:Lam-ang|makipag-usap]]) 14:59, 29 Mayo 2019 (UTC) :{{ping|Lam-ang}} Done creating doc page related pages but I can't create the switcher gadget. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 15:52, 29 Mayo 2019 (UTC) ::Thanks, to edit CSS/JS/JSON pages you'll need to grant yourself [[:meta:Interface administrators|inteface admin rights]] just make sure you have [[:meta:Help:Two-factor authentication|two-factor authentication]] enabled. --[[Tagagamit:Lam-ang|Lam-ang]] ([[Usapang tagagamit:Lam-ang|makipag-usap]]) 16:04, 29 Mayo 2019 (UTC) == [[Republika ng Nagorno-Karabah]] == Hi [[Republika ng Nagorno-Karabah]] offical name is [[Republika ng Artsakh]]. please mvoe the article to the offical and cuurent name.[[Tagagamit:Modern Sciences|Modern Sciences]] ([[Usapang tagagamit:Modern Sciences|makipag-usap]]) 23:38, 27 Hulyo 2019 (UTC) :{{ping|Modern Sciences}} {{done}} --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 03:19, 29 Hulyo 2019 (UTC) == Protection == Hi. Consider semi-protecting [[Omar al-Bashir]] due to ongoing vandalism. Thanks. -- [[Tagagamit:Tegel|Tegel]] ([[Usapang tagagamit:Tegel|makipag-usap]]) 10:10, 31 Hulyo 2019 (UTC) == Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 14:33, 6 Setyembre 2019 (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19352606 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.''' Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 15:09, 20 Setyembre 2019 (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19395159 --> ==Nais ka naming pakinggan== Hi {{SUBJECTPAGENAME}}, Nagpasimuno ang pangkat Wika ng [[:mw:Content translation/Boost|bagong inisyatibo]] upang palawakin ang paggamit ng pagsasalin para tulungan ang Wikipediang Tagalog at iba pa sa paglalago. Mahalga sa amin ang iyong katugunan dahil nakagawa ka ng maraming salinwika gamit ang [[:mw:Content translation|Kagamitang Pangsasalinwika]]. [[Usapang_Wikipedia:Kapihan#Pagpapabuti_ng_suporta_sa_pagsasalin_para_sa_Wikipediang_Tagalog|Pakisali sa usapan sa iyong lokal na pahinang pamayanan]] o sa project talk page sa at mediawiki.org, at ibigay ang iyong mga palagay. Salamat! Sa ngalan ng pangkat Wika, --[[Tagagamit:Elitre (WMF)|Elitre (WMF)]] ([[Usapang tagagamit:Elitre (WMF)|makipag-usap]]) 09:03, 28 Setyembre 2019 (UTC) == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, There are only a few weeks left to take the Community Insights Survey! We are 30% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! With this poll, the Wikimedia Foundation gathers feedback on how well we support your work on wiki. It only takes 15-25 minutes to complete, and it has a direct impact on the support we provide. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 19:01, 3 Oktubre 2019 (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19433228 --> == Please block the user == {{user|Fart}} Please the block the user for vandalism only account. Thanks! - [[Natatangi:Mga ambag/49.144.77.2|49.144.77.2]] 00:35, 27 Oktubre 2019 (UTC) == Vandal == [https://tl.wikipedia.org/wiki/Natatangi:Mga_ambag/120.29.77.26] is a vandal. [[Tagagamit:Sk4mp|Sk4mp]] ([[Usapang tagagamit:Sk4mp|makipag-usap]]) 00:01, 7 Pebrero 2020 (UTC) == Tungkol sa Lua == Maganda araw po {{u|Bluemask}}! Nais ko lamang po sana magtanong ukol sa paggamit ng Lua dito sa Wikipediang Tagalog. Kasalukuyan ko pong sinasalin ang [[:en:Severe acute respiratory syndrome coronavirus 2|SARS-CoV-2]] mula sa Wikipediang Ingles at napansin ko po ang pagloloko ng mga padron na gumagamit ng Lua. Muhkang ''outdated'' na po ang ibang padron at yung mga module naman po ay hindi nagana ng tama. Ano po ba ang dapat kong gawin? --<span style="font-size:12pt;font-family:Tw Cen MT;color:black">[[Tagagamit:HueMan1|hueman1]] [[Usapan:HueMan1|<small>(talk)</small>]]</span> 03:24, 22 Pebrero 2020 (UTC) == Padron:Infobox Finnish municipality == Magandang araw User:Bluemask! Palikha po ng bersiyong tlwiki ng [[Padron:Infobox Finnish municipality]], hango sa [[:en:Template:Infobox Finnish municipality]]. Salamat po! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 00:40, 18 Marso 2020 (UTC) == Padron:Further == Magandang araw bluemask! Paayos po ng [[Padron:Further]] dahil hindi gumagana ang ''link function'' nito. Dati ayos naman ang ''link function'' nito pero maaaring may nag-''edit'' na kaya nawala ang link function na ito. Tulad ng nangyari po sa [[Ilebo#Mga daambakal]]. Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 03:42, 28 Marso 2020 (UTC) :Gayundin po ang [[Module:Redirect hatnote]] (batay sa [[:en:Module:Redirect hatnote]]) para ma-''improve'' ang [[Padron:Redirect]]. Gaya ng nangyari sa [[Ambos Camarines]] na di maipakita po ang link na [[Camarines Sur]] sa hatnote na iyon (nasa anyong {{tlx|Redirect|Camarines|mga kasalukuyang lalawigan|Camarines Norte|at|Camarines Sur}}) Salamat po muli! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 06:48, 28 Marso 2020 (UTC) ::{{ping|JWilz12345}} {{done}} --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 10:33, 28 Marso 2020 (UTC) == Translation request == Hello. Can you translate and upload the article [[:en:Telecommunications in Azerbaijan]] in Tagalog Wikipedia over an extended period? Yours sincerely, [[Tagagamit:Karalainza|Karalainza]] ([[Usapang tagagamit:Karalainza|makipag-usap]]) 20:46, 30 Abril 2020 (UTC) == [[Natatangi:Mga_ambag/111.125.119.6]] == Hello, please check the contribs in title and take action if necessary, thanks. --[[Tagagamit:Hamish|Hamish]] ([[Usapang tagagamit:Hamish|makipag-usap]]) 05:06, 21 Mayo 2020 (UTC) == Pang-aabuso ng usapang tagagamit ni 111.125.119.6 == *[[Natatangi:Mga_ambag/111.125.119.6]] *[https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_tagagamit:111.125.119.6&curid=297314&action=history kasaysayan ng pahina] ''Repoke talk page access'' please - [[Natatangi:Mga ambag/49.144.137.105|49.144.137.105]] 03:09, 31 Mayo 2020 (UTC) == Padron:About == Magandang gabi po! Pakibago ang dalawang mga parte ng {{tl|About}}, na may (disambiguation). Pakibago po sa (paglilinaw). Salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 11:28, 4 Hunyo 2020 (UTC) :{{ping|JWilz12345}} in-update ko na. kung may pahina pang iba ang lumalabas, ipaalam mo sa akin para ma-trace ko. --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 01:35, 5 Hunyo 2020 (UTC) :::Salamat po Bluemask sa pagsasapanahon! Gayunpaman, may napansin po akong mga kaunting problema sa padron na ito: sa [[Maynila]] ang lumitaw po ay "''This artikulo is about lungsod ng Maynila. Para sa kalakhang pook o kabahagian, tingnan [[Kalakhang Maynila]]. Para sa makalumang lungsod, tingnan [[Intramuros]]. Para sa ibang gamit sa salita, tingnan [[Maynila (paglilinaw)]].''" Sa pahinang [[Kawit]] naman po, "''This artikulo is about bayan sa lalawigan ng Kabite. Para sa asawa ni faraon Mentuhotep II, tingnan [[Kawit (reyna)]].''" ang lumilitaw po. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 04:23, 5 Hunyo 2020 (UTC) == Padron:For == Magandang umaga po! Pakiayos (o isapanahon) po ang [[Padron:For]], sapagkat may parteng hindi Tagalog pagkagamit ko ito sa artikulong [[Bulusan]]. salamat po! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 02:06, 8 Hunyo 2020 (UTC) :Palikha rin po ang [[Padron:CatAutoTOC]] (batay sa [[:en:Template:CatAutoTOC]]). Salamat po muli <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 03:32, 8 Hunyo 2020 (UTC) == Padron:OSM relation == Magamdang araw po! Palikha po ang padrong {{tl|OSM relation}} batay po sa [[:en:Template:OSM relation]]. maraming salamat po! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 04:09, 9 Hunyo 2020 (UTC) == Help letter == Hello, pwede po ba magpatulong sa article page na Gabrielle Calizo - Quimpo. Ipapa move ko sana sa Wikidata para masearch na sya sa Google. Di pa rin ksi sya lumalabas sa Google. Salamat [[Tagagamit:Baby Aline Vargas Alfonso|Baby Aline Vargas Alfonso]] ([[Usapang tagagamit:Baby Aline Vargas Alfonso|makipag-usap]]) 06:09, 11 Hunyo 2020 (UTC) == Hinihiling na mga padron == Magandang araw po muli! Palikha po ang {{tl|In_title}} batay sa [[:en:Template:In_title]]. salamat po! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 01:49, 10 Hunyo 2020 (UTC) :Palikha din po ng {{tl|France metadata Wikidata}} at {{tl|SS}} batay sa [[:en:Template:France metadata Wikidata]] at [[:en:Template:SS]]. salamat po! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 09:42, 10 Hunyo 2020 (UTC) ::Isa pa pong bagong kahilingan: {{tl|Srt}} hango sa [[:en:Template:Self-reference tool]]. salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 08:23, 17 Hunyo 2020 (UTC) :::Karagdagang hinihiling na mga padron: {{tl|Internet Archive author}} at {{tl|Librivox author}}. salamat po! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 14:11, 17 Hunyo 2020 (UTC) ::::Karagdagan (bunga ng paglikha ng disamb page na [[Pura]]) - {{tl|Intitle}}. Salamt po <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 01:17, 18 Hunyo 2020 (UTC) ::::::Karagdagan po: {{tl|Search link}} (bunga ng paglikha ko po ng [[San Lorenzo]]). Salamat po! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 09:28, 18 Hunyo 2020 (UTC) Magandang hapon po! Palikha po ng mga padrong {{tl|DNB-Portal}} at {{tl|Curlie}} (bunga ng paglikha po ng saling artikulo na [[San Nicolas]]). Salamat po! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 10:16, 20 Hunyo 2020 (UTC) :{{ping|JWilz12345}} {{done}} --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 03:38, 22 Hunyo 2020 (UTC) == ‎Buburahin ng tagagamit == {{pagelinks|Tagagamit:Wacky Wars}} ‎burahin ng tagagamit please? - [[Natatangi:Mga ambag/49.144.142.208|49.144.142.208]] 02:01, 3 Hulyo 2020 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: VisualEditor/Newsletter/2020/July == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:VisualEditor/Newsletter/2020/July|VisualEditor/Newsletter/2020/July]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-VisualEditor%2FNewsletter%2F2020%2FJuly&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay the end of this week. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 20:26, 6 Hulyo 2020 (UTC) <!-- Message sent by User:Whatamidoing (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Trust and Safety/Case Review Committee/Charter == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Trust and Safety/Case Review Committee/Charter|Trust and Safety/Case Review Committee/Charter]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Trust+and+Safety%2FCase+Review+Committee%2FCharter&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:33, 8 Hulyo 2020 (UTC) <!-- Message sent by User:Samuele2002@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Paglikha ng padron == Magamdang araw po! Palikha po ang [[Module:Location map/data/Japan]] (batay sa [[:en:Module:Location map/data/Japan]]) upang i-standardize ang mga artikulong Hapones (hal. mga lungsod nito kagaya ng [[Hachinohe]] at [[Ōdate]]) na gumagamit ng infobox map - para mai-align ang padron nito sa enwiki (binura na po katumbas ng [[Padron:Location map Japan]] - [[:en:Template:Location map Japan]] - sa enwiki). Salamat po! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 02:26, 22 Hulyo 2020 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Tech/News/2020/32 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Tech/News/2020/32|Tech/News/2020/32]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FNews%2F2020%2F32&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:26, 31 Hulyo 2020 (UTC) <!-- Message sent by User:Path slopu@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Tech/Server switch 2020 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Tech/Server switch 2020|Tech/Server switch 2020]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FServer+switch+2020&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:02, 15 Agosto 2020 (UTC) <!-- Message sent by User:Path slopu@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Paglikha ng Padron:Cite ODNB == Magandang araw po! Palikha po ang {{tl|Cite ODNB}}, batay po sa [[:en:Template:Cite ODNB]]. salamat! <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#FF8C00; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga kontrib.'']])</span> 05:15, 31 Agosto 2020 (UTC) == Patungkol sa Padron:Documentation subpage == Kamusta po,{{ping|Bluemask}}! Inayos ko po yung pagsalin ng [[Padron:Documentation subpage]], kaso naka-lock po yung mismong pahina. Ipo-propose ko po sana yung halimbawa sa baba (bahagi lang po yan ng code). Mas simple po siyang basahin kaysa sa kasalukuyang bersyon. Sana po, pumasa po itong ''updated'' na salin para sa padrong ito. Paumanhin po kung sa maling lugar ko po ito pinaskil. Salamat po! [[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] ([[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|makipag-usap]]) 09:35, 23 Setyembre 2020 (UTC) <pre> {{#ifeq: {{{doc-notice|ipakita}}}|ipakita|<div class="messagebox" id="template_doc_page_viewed_directly" style="padding-left:1ex;">'''[[:en:Wikipedia:Template documentation|Dokumentasyon]] ito ng {{{1|[[{{SUBJECTSPACE}}:{{BASEPAGENAME}}]]}}}'''<br> <small>(tingnan ang pahinang iyon para sa mismong {{ #if: {{SUBJECTSPACE}} | {{lc:{{SUBJECTSPACE}}}} | article }})</small>.<br /> Naglalaman ito ng impormasyong patungkol sa paggamit nito, [[:en:Wikipedia:Kaurian|mga kategorya]], at iba pang nilalaman na hindi bahagi ng orihinal na {{ #if: {{SUBJECTSPACE}} |{{lc:{{SUBJECTSPACE}}}} pahina|artikulo}}. </div>}}{{#if: {{{inhibit|}}}|<!-- skip -->|[[Category:Dokumentasyon ng {{ #if: {{SUBJECTSPACE}} | {{SUBJECTSPACE}} | Artikulo }}<noinclude>| </noinclude>]]}}<includeonly> |<!-- if not on a /doc subpage, do nothing --> }} </pre> :{{ping|GinawaSaHapon}} {{done}} --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|makipag-usap]]) 08:23, 24 Setyembre 2020 (UTC) ::{{ping|Bluemask}} Sobra po yata ng <code>| }}</code>? [[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] ([[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|makipag-usap]]) 10:54, 24 Setyembre 2020 (UTC) == We sent you an e-mail == Hello {{PAGENAME}}, Really sorry for the inconvenience. This is a gentle note to request that you check your email. We sent you a message titled "The Community Insights survey is coming!". If you have questions, email surveys@wikimedia.org. You can [[:m:Special:Diff/20479077|see my explanation here]]. [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|makipag-usap]]) 18:54, 25 Setyembre 2020 (UTC) <!-- Message sent by User:Samuel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Samuel_(WMF)/Community_Insights_survey/other-languages&oldid=20479295 --> == Patulong po sa [[Module:Episode list]] == Mabuhay po uli,{{ping|Bluemask}}! Gusto ko po sanang i-update ang [[Padron:Episode List]] para umakma sa Episode list ng enwiki. Since po ginamit na po nila yung [[Module:Episode list]], kinopya ko po ito. Matanong ko lang po, bakit di po yata gumagana yung naturang module? Duda po akong may problema po ito sa mga kinakailangan na module nito - sinubukan ko po lahat yon i-update (kasama po doon yung [[Module:Lang]], patawad po sa problemang naidulot ko po, hindi ko po nai-revert agad yung mga pagbabago). Tinitingnan ko po yung [[Module:Table empty cell]] - baka nandoon po yung problema. Di lang masyado akong bihasa sa Lua - marunong po akong mag-program, pero wala po yang wikang yan sa mga alam ko. Baka rin po may mga naka-localize na function para lang sa tlwiki? Tinanggal na bahagi ng code? Hindi ko po kasi makuha kung anong problema bakit ayaw gumana. ng module e. Pansamantala ko muna pong ginagamit yung nakaraang bersyon ng padron, na may konting dagdag (karamihan, aesthetic). Patuloy ko pa rin itong aayusin. Muli po, pasensiya na kung may aberya po akong nagawa. [[Tagagamit:GinawaSaHapon|GinawaSaHapon]] ([[Usapang tagagamit:GinawaSaHapon|makipag-usap]]) 04:13, 29 Setyembre 2020 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia CH == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia CH|Wikimedia CH]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+CH&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:43, 17 Disyembre 2020 (UTC) <!-- Message sent by User:Eihel@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Patulong == Dati po meron Talaan ng mga panauhin ba yun noon sa Taas ng main page ng Tagalog, saan ba iyon makikita o maeedit.. aayusin ko lang yung sa Bicol Wikipedia --<span style="font-family:'century gothic';background:black;border-radius:2em 0;">&nbsp;&nbsp;[[User:ShiminUfesoj|<span style="color:#008BE3">ShiminUfesoj</span>]][[User_talk:ShiminUfesoj#top|<span style="color:#006400">sync</span>]]&nbsp;&nbsp;</span> 07:11, 19 Disyembre 2020 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Project wiki representatives == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Project wiki representatives|Project wiki representatives]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Project+wiki+representatives&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-02-14. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The five year old strategy process has resulted in recommendations. After Global Conversations the number one priority is to establish an Interim Global Council, who will draft a Movement Charter, which will lead to the formation of a Global Council. Please help in translating the concise page "Project wiki representatives" which asks contributor to select for each project wiki a representative, who will help in implementing the first strategic priority.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:09, 6 Pebrero 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:Ad Huikeshoven@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == [[m:talk:spam blacklist#Camella Manors Spam Websites]] == Hi. If you think that the article and the domains used are in scope, then you may wish to comment on the request for blacklist of the domains listed at meta. There is very good evidence from commons and enWP of abuse through conflict of interest editing and likely paid editing, and I can see evidence at enWP of what looks like sockpuppetry. Thank for that consideration. [[Tagagamit:Billinghurst|Billinghurst]] ([[Usapang tagagamit:Billinghurst|makipag-usap]]) 06:41, 27 Pebrero 2021 (UTC) == Charlotte's Web 2: Wilbur's Great Adventure == WayKurat protected this page after it was vandalized. But can it be improved? It needs a better translation and more content. Can you make it better like you did on Vista Land? [[Tagagamit:I like peace and quiet|I like peace and quiet]] ([[Usapang tagagamit:I like peace and quiet|makipag-usap]]) 21:42, 27 Pebrero 2021 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: VisualEditor/Newsletter/2021/June == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:VisualEditor/Newsletter/2021/June|VisualEditor/Newsletter/2021/June]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-VisualEditor%2FNewsletter%2F2021%2FJune&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-06-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This short newsletter is good news about posting comments on wiki. You can try out the "Discussion tools" in the Beta Features here at Meta-Wiki, too: [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures]]. Thank you! </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:16, 16 Hunyo 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:Whatamidoing (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:InternetArchiveBot header == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:InternetArchiveBot header|Template:InternetArchiveBot header]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AInternetArchiveBot+header&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">The InternetArchiveBot team has come up with a new header for its documentation and user pages designed to make important links as easy to find as possible. We use this header on the bot's global user page, and we have it set up to show the labels in your interface language, meaning that the labels will appear in Russian on Russian Wikipedia (unless you override the interface language). In order for this feature to work, we need translations of those labels. There are only six labels: * About the Bot * Report Problem * Contact Us * Documentation * Configure * Disable Bot If you know how to say those things in another language, you can help! And your work will make it easier for non-English speakers to use InternetArchiveBot. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:20, 29 Hunyo 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:Harej@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: InternetArchiveBot/Problem == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:InternetArchiveBot/Problem|InternetArchiveBot/Problem]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-InternetArchiveBot%2FProblem&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Thank you to everyone who translated "Template:InternetArchiveBot header". The template is now available in 64 languages (including variants)! Now when people visit the bot's user page on those language wikis, they will be greeted with navigation options in their language. (We have since added one more link to the header – "Translate" – translations are appreciated!) This page I am requesting translations for is the "report problem" page for InternetArchiveBot, directing the user to different places depending on the kind of problem they are having. There are a total of 17 terms to translate, consisting of short phrases and sentences. This page is directly linked from the header on InternetArchiveBot's global user page, so your work will likely be seen.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 23:14, 12 Hulyo 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:Harej@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections/2021/Voting == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2021/Voting|Wikimedia Foundation elections/2021/Voting]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2021%2FVoting&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:21, 2 Agosto 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:KCVelaga (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Hack4OpenGLAM == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Hack4OpenGLAM|Hack4OpenGLAM]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Hack4OpenGLAM&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-09-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Welcome to translate the messages of the Hack4OpenGLAM hackathon, taking place at the Creative Commons Summit 20–24 September! Your work is appreciated!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:25, 10 Agosto 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:Susannaanas@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wiki Loves Children == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wiki Loves Children|Wiki Loves Children]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wiki+Loves+Children&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:39, 10 Agosto 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:MdsShakil@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Hack4OpenGLAM/Messages == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Hack4OpenGLAM/Messages|Hack4OpenGLAM/Messages]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Hack4OpenGLAM%2FMessages&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-09-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This is an additional set of messages for Hack4OpenGLAM: instructions (the contents of the newsletter) and latest tweets that can be used in several languages. Thank you for your work, it has already been amazing!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:20, 10 Agosto 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:Susannaanas@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections/2021/2021-09-07/2021 Election Results/Short == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2021/2021-09-07/2021 Election Results/Short|Wikimedia Foundation elections/2021/2021-09-07/2021 Election Results/Short]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2021%2F2021-09-07%2F2021+Election+Results%2FShort&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-09-07. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This short text (125 words) is meant to announce the results of the board elections on September, 7 to as much communities and volunteers as possible on such short notice in their native tongue. Please help us to make that happen! </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:03, 6 Setyembre 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Movement Charter/Drafting Committee/Set Up Process == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Movement Charter/Drafting Committee/Set Up Process|Movement Charter/Drafting Committee/Set Up Process]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Movement+Charter%2FDrafting+Committee%2FSet+Up+Process&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-09-17. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The Movement Charter Drafting Committee election is coming soon. We have just put out a page to inform as many communities on the election. This requires many translations as we want to reach out to as many people as possible in their respective language. So we ask kindly for your support. Any questions? Please contact [[User:DBarthel (WMF)]]. Thanks for your help!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:08, 13 Setyembre 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Lingua Libre == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Lingua Libre|Lingua Libre]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Lingua+Libre&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-11-30. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:33, 18 Setyembre 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:WikiLucas00@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Movement Charter/Drafting Committee/Election translation == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Movement Charter/Drafting Committee/Election translation|Movement Charter/Drafting Committee/Election translation]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Movement+Charter%2FDrafting+Committee%2FElection+translation&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-10-08. <div lang="en" class="mw-content-ltr">2 sentences, 21 words! Movement Charter Drafting Committee Elections are coming. Translating the voting tool SecurePoll in as many native tongues is crucial for this. But: there are two sentences we need to be translated for this. Please support the effort to make this a global experience. Thank you for helping out!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 14:03, 6 Oktubre 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Movement Charter/Drafting Committee/MCDC Voter Email short 12-10-2021 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Movement Charter/Drafting Committee/MCDC Voter Email short 12-10-2021|Movement Charter/Drafting Committee/MCDC Voter Email short 12-10-2021]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Movement+Charter%2FDrafting+Committee%2FMCDC+Voter+Email+short+12-10-2021&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-10-11. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The Movement Charter Drafting Committee Election starts next Monday. We would like to send eligible voters an email, letting them know that now is the time to vote. Of course this should happen in the respective language of the voter. It is only 195 words, a few minutes of work with a great impact! Any language is highly appreciated, we appreciate your help a lot. Thank you and have a great weekend! :)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:49, 8 Oktubre 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Grants:MSIG/Announcements/2021/Global message == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Grants:MSIG/Announcements/2021/Global message|Grants:MSIG/Announcements/2021/Global message]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Grants%3AMSIG%2FAnnouncements%2F2021%2FGlobal+message&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-10-26. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hi everbody! The [[Movement Strategy and Governance|Movement Strategy and Governance team]] is announcing a Movement Strategy Implementation Grants program to the communities. We want to reach out to as many communities as possible, calling out volunteers globally. Please support us and help translating the announcement in all the languages you speak, '''it is only 50 words'''. We will send it out as a mass message later. Beyond this: if you would like to, please check out the program and spread the word. We would appreciate your help in sharing this news in social media channels of your community. We are grateful for all your support, you are awesome!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 14:24, 21 Oktubre 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Movement Charter/Drafting Committee/Elections/Results/Announcement == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Movement Charter/Drafting Committee/Elections/Results/Announcement|Movement Charter/Drafting Committee/Elections/Results/Announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Movement+Charter%2FDrafting+Committee%2FElections%2FResults%2FAnnouncement&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-10-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The announcement of the members of the Movement Charter Drafting Committee is coming close. We would like to announce the results in as many languages as possible and kindly ask for your support. It is '''less than 100 words''', we would appreciate your help a lot and it is just a few minutes. Thank you for your continuous support! </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:31, 29 Oktubre 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> ===Maaaring bang pakibura ang mga ito=== Magandang araw Bluemask. Maaari bang pakibura ang pagbabagong ito dahil aksidente kong naipasok ang link na ito na isang aklat na may copyright. Salamat. https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Aklat_ng_Pahayag&oldid=1906499 [[Tagagamit:Atn20112222|Atn20112222]] ([[Usapang tagagamit:Atn20112222|kausapin]]) 15:04, 11 Nobyembre 2021 (UTC) == How we will see unregistered users == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin=content/> Hi! You get this message because you are an admin on a Wikimedia wiki. When someone edits a Wikimedia wiki without being logged in today, we show their IP address. As you may already know, we will not be able to do this in the future. This is a decision by the Wikimedia Foundation Legal department, because norms and regulations for privacy online have changed. Instead of the IP we will show a masked identity. You as an admin '''will still be able to access the IP'''. There will also be a new user right for those who need to see the full IPs of unregistered users to fight vandalism, harassment and spam without being admins. Patrollers will also see part of the IP even without this user right. We are also working on [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Improving tools|better tools]] to help. If you have not seen it before, you can [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|read more on Meta]]. If you want to make sure you don’t miss technical changes on the Wikimedia wikis, you can [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|subscribe]] to [[m:Tech/News|the weekly technical newsletter]]. We have [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation#IP Masking Implementation Approaches (FAQ)|two suggested ways]] this identity could work. '''We would appreciate your feedback''' on which way you think would work best for you and your wiki, now and in the future. You can [[m:Talk:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|let us know on the talk page]]. You can write in your language. The suggestions were posted in October and we will decide after 17 January. Thank you. /[[m:User:Johan (WMF)|Johan (WMF)]]<section end=content/> </div> 18:20, 4 Enero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Target_lists/Admins2022(8)&oldid=22532697 --> == How we will see unregistered users == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin=content/> Hi! You get this message because you are an admin on a Wikimedia wiki. When someone edits a Wikimedia wiki without being logged in today, we show their IP address. As you may already know, we will not be able to do this in the future. This is a decision by the Wikimedia Foundation Legal department, because norms and regulations for privacy online have changed. Instead of the IP we will show a masked identity. You as an admin '''will still be able to access the IP'''. There will also be a new user right for those who need to see the full IPs of unregistered users to fight vandalism, harassment and spam without being admins. Patrollers will also see part of the IP even without this user right. We are also working on [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Improving tools|better tools]] to help. If you have not seen it before, you can [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|read more on Meta]]. If you want to make sure you don’t miss technical changes on the Wikimedia wikis, you can [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|subscribe]] to [[m:Tech/News|the weekly technical newsletter]]. We have [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation#IP Masking Implementation Approaches (FAQ)|two suggested ways]] this identity could work. '''We would appreciate your feedback''' on which way you think would work best for you and your wiki, now and in the future. You can [[m:Talk:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|let us know on the talk page]]. You can write in your language. The suggestions were posted in October and we will decide after 17 January. Thank you. /[[m:User:Johan (WMF)|Johan (WMF)]]<section end=content/> </div> 18:24, 4 Enero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Target_lists/Admins2022(8)&oldid=22532697 --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Board of Trustees/Call for feedback: Board of Trustees elections == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Board of Trustees/Call for feedback: Board of Trustees elections|Wikimedia Foundation Board of Trustees/Call for feedback: Board of Trustees elections]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Board+of+Trustees%2FCall+for+feedback%3A+Board+of+Trustees+elections&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2022-01-10. <div lang="en" class="mw-content-ltr">''This year four seats of the WMF Board of Trustees are to be newly filled and there will be a Call for Feedback about the Board of Trustees selection processes from 10 January to 7 February 2022.'' ''The [[Movement Strategy and Governance]] team is supporting this Call for Feedback. For widest outreach across the Wikiverse we kindly ask you to support this by helping us out with additional translations.'' '''Postscriptum: During the last year many of you have helped us a lot to reach out to many different communities by translating in dozens of languages. We are utterly grateful for this - thanks to all of you for your ongoing support! You are the best!''' </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:24, 7 Enero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Board of Trustees/Call for feedback: Board of Trustees elections/Call for Feedback about the Board of Trustees elections is now open/Short == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Board of Trustees/Call for feedback: Board of Trustees elections/Call for Feedback about the Board of Trustees elections is now open/Short|Wikimedia Foundation Board of Trustees/Call for feedback: Board of Trustees elections/Call for Feedback about the Board of Trustees elections is now open/Short]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Board+of+Trustees%2FCall+for+feedback%3A+Board+of+Trustees+elections%2FCall+for+Feedback+about+the+Board+of+Trustees+elections+is+now+open%2FShort&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2022-01-13. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hi all, the [[Movement Strategy and Governance]] team is asking you for your help. We want to invite communities globally to a Call for Feedback about the Board of Trustees selection processes from 10 January to 7 February 2022. We want to send out a message next Friday to all communities in as many languages as possible. It is '''only 130 words'''! Your help is very much appreciated! Thank you for your time!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 21:02, 11 Enero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Education/News/Contents == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Education/News/Contents|Template:Education/News/Contents]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AEducation%2FNews%2FContents&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:47, 22 Enero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Education/News/Drafts == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Education/News/Drafts|Template:Education/News/Drafts]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AEducation%2FNews%2FDrafts&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 09:00, 22 Enero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Education/Newsletter/January 2022/Headlines == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Education/Newsletter/January 2022/Headlines|Education/Newsletter/January 2022/Headlines]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Education%2FNewsletter%2FJanuary+2022%2FHeadlines&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2022-01-24. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:26, 22 Enero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Education/Newsletter/January 2022 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Education/Newsletter/January 2022|Education/Newsletter/January 2022]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Education%2FNewsletter%2FJanuary+2022&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:29, 22 Enero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Leadership Development Task Force/Call for Feedback Announcement == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Leadership Development Task Force/Call for Feedback Announcement|Leadership Development Task Force/Call for Feedback Announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Leadership+Development+Task+Force%2FCall+for+Feedback+Announcement&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2022-02-07. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Good day to you from [[Movement Strategy and Governance]]! The coming weeks see a Call for Feedback concerning the creation of a movementwide [[Leadership_Development_Task_Force]]. We are announcing it by a short message of '''only 60 words''' to be distributed globally on Tuesday. Global distribution asks for native language support, so we kindly ask for your help to have as many translations as possible available. It should be a few minutes of work only. Thank you very much for your help, [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 10:13, 4 Pebrero 2022 (UTC)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:13, 4 Pebrero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: ContribuLing 2022 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:ContribuLing 2022|ContribuLing 2022]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-ContribuLing+2022&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:04, 12 Pebrero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:WikiLucas00@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Enforcement guidelines == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Enforcement guidelines|Universal Code of Conduct/Enforcement guidelines]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FEnforcement+guidelines&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 15:18, 22 Pebrero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:Ericliu1912@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Ukraine's Cultural Diplomacy Month == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Ukraine's Cultural Diplomacy Month|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Ukraine%27s+Cultural+Diplomacy+Month&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 01:50, 2 Marso 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:Juan90264@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Enforcement guidelines/Voting/Translations == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Enforcement guidelines/Voting/Translations|Universal Code of Conduct/Enforcement guidelines/Voting/Translations]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FEnforcement+guidelines%2FVoting%2FTranslations&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2022-03-06. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Next Monday the ratification for the UCoC Enforcement Guidelines starts, an important step concerning an important document. We would like to invite people from all the global communities to take part in this process. To make the voting available in as many native languages as possible, we would appreciate your help in translations! '''This is 189 words only''', just a few minutes of simple work and it is an important contribution to strengthen your community's voice. Thank you very much for your help, [[User:DBarthel (WMF)|DBarthel (WMF)]] </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:51, 4 Marso 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: ContribuLing 2022/Program == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:ContribuLing 2022/Program|ContribuLing 2022/Program]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-ContribuLing+2022%2FProgram&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2022-03-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 15:49, 26 Marso 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:WikiLucas00@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Usapan ng Carboniferous == Pakitingnan na lamang po ang [[Usapan:Carboniferous]] para sa inyong opinyon ukol sa paksa na aking sinimulan noon pa. Salamat po, [[Tagagamit:Caehlla2357|Caehlla2357]] ([[Usapang tagagamit:Caehlla2357|kausapin]]) 05:18, 20 Abril 2022 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: GLAM School/Questions == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:GLAM School/Questions|GLAM School/Questions]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-GLAM+School%2FQuestions&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2022-12-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr">GLAM School is a project by AvoinGLAM to chart out, uncover, and support practices that help GLAM professionals, GLAM-Wiki volunteers, Open GLAM advocates and others to be more empowered to contribute to Wikimedia and other open projects. In 2022 we are conducting surveys, chats, and interviews across organizations and networks involved in providing Open Access to cultural heritage. This page lists the questions that are used in the survey and the interviews.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:52, 26 Abril 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:Susannaanas@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: GLAM School/Questions == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:GLAM School/Questions|GLAM School/Questions]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-GLAM+School%2FQuestions&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2022-12-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Thank you for the wonderful work you are doing! I have made a couple of small modifications to the existing text and added one new section. I hope you would be willing to have a look at those. Thank you again! Cheers, Susanna</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:06, 29 Abril 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:Susannaanas@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: GLAM School == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:GLAM School|GLAM School]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-GLAM+School&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2022-12-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The GLAM School main page is ready for translation. I hope the syntax still remained correct after I changed the page a lot. Thank you for your amazing help!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 18:19, 4 Mayo 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:Susannaanas@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections/2022/Announcement/Board voter email == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2022/Announcement/Board voter email|Wikimedia Foundation elections/2022/Announcement/Board voter email]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2022%2FAnnouncement%2FBoard+voter+email&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hi all! The community vote of this year's Board Elections are close. As always voter mails will be sent out. To invite as many community members as possible in their native tongue your help is very much appreciated. While there are already plenty of translations we would appreciate you to check for languages still missing and to contribute translations for these. The mails are short, just a bit about two times '''200 words''', a few minutes of work. Your support is very important as it helps communities to learn about the election and to cast their vote. Best, Denis Barthel (WMF) (Movement Strategy and Governance)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:51, 9 Agosto 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement|Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FRevised+enforcement+guidelines%2FAnnouncement&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">"Dear translator, we are looking for translations on this announcement to go as an invite for Asia-Pacific Wikimedia communities involvement in the ongoing consultation. Please let me know if you have any further questions. Thanks! On behalf of the UCoC Project Team, [[User:RamzyM (WMF)|Ramzy Muliawan]]"</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:17, 9 Setyembre 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement/Consultation Close == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement/Consultation Close|Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement/Consultation Close]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FRevised+enforcement+guidelines%2FAnnouncement%2FConsultation+Close&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:17, 13 Oktubre 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Tests == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Tests|Tests]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tests&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">= This is a test message, please ignore = = ଏହା ଏକ ପରୀକ୍ଷା ସନ୍ଦେଶ, ଦୟାକରି ଅଣଦେଖା କରନ୍ତୁ = </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:38, 13 Enero 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:APatro (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Tests == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Tests|Tests]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tests&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">= This is a test message, please ignore = = ଏହା ଏକ ପରୀକ୍ଷା ସନ୍ଦେଶ, ଦୟାକରି ଅଣଦେଖା କରନ୍ତୁ = </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:45, 13 Enero 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:APatro (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: ContribuLing 2023 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:ContribuLing 2023|ContribuLing 2023]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-ContribuLing+2023&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2023-02-28. <div lang="en" class="mw-content-ltr">ContribuLing is a Wikimedia event focusing on collaborative tools and minority languages. Please consider translating the page and - why not - proposing a presentation or a workshop! Thank you very much, on behalf of the organizing committee</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:18, 2 Pebrero 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:WikiLucas00@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/LandingCNTranslate == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/LandingCNTranslate|Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/LandingCNTranslate]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2F2023+ToU+updates%2FLandingCNTranslate&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2023-02-22. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Wikimedia Foundation Legal Department is starting a feedback cycle to discuss updating the Wikimedia Terms of Use on February, 21. We would like to hear from communities all over the world. Your help in translating a banner is very much appreciated. It is just 19 words in two sentences. Due to technical reasons the link above leads to a landing page. To translate the banner directly, please click https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=Centralnotice-tgroup-wmftou2023&amp;language=abc Thank you for your help! </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 20:09, 20 Pebrero 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: $1 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:$1|$1]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-%241&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hello translators. Please help us with this group page.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:41, 22 Marso 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:DNdubane (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimédiens du Burkina Faso == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimédiens du Burkina Faso|Wikimédiens du Burkina Faso]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikim%C3%A9diens+du+Burkina+Faso&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please help us translating this page</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:44, 22 Marso 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:DNdubane (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimédiens du Burkina Faso == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimédiens du Burkina Faso|Wikimédiens du Burkina Faso]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikim%C3%A9diens+du+Burkina+Faso&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please help translate this page</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:50, 22 Marso 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:DNdubane (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: WWC2023/Scholarship == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:WWC2023/Scholarship|WWC2023/Scholarship]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-WWC2023%2FScholarship&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2023-10-22. <div lang="en" class="mw-content-ltr">this page is available for translating, you can start working on it</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 21:40, 26 Hunyo 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Sandra Hanbo@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections committee/Nominatons/2023/Announcement - new members == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections committee/Nominatons/2023/Announcement - new members|Wikimedia Foundation elections committee/Nominatons/2023/Announcement - new members]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections+committee%2FNominatons%2F2023%2FAnnouncement+-+new+members&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">We are hoping to send this message globally using MassMessage once the Board made official announcement, which will be linked later. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:15, 27 Hunyo 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Category:Moved to Wikimedia Foundation Governance Wiki == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Category:Moved to Wikimedia Foundation Governance Wiki|Category:Moved to Wikimedia Foundation Governance Wiki]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Category%3AMoved+to+Wikimedia+Foundation+Governance+Wiki&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Many WMF policies have been moved to foundation wiki and their local counterparts are blanked and redirected. This category should be created to keep everything together.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:12, 29 Hunyo 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Need your input on a policy impacting gadgets and UserJS == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Dear interface administrator, This is Samuel from the Security team and I hope my message finds you well. There is an [[m:Talk:Third-party resources policy|ongoing discussion]] on a proposed policy governing the use of external resources in gadgets and UserJS. The proposed [[m:Special:MyLanguage/Third-party resources policy|Third-party resources policy]] aims at making the UserJS and Gadgets landscape a bit safer by encouraging best practices around external resources. After an initial non-public conversation with a small number of interface admins and staff, we've launched a much larger, public consultation to get a wider pool of feedback for improving the policy proposal. Based on the ideas received so far, the proposed policy now includes some of the risks related to user scripts and gadgets loading third-party resources, best practices for gadgets and UserJS developers, and exemptions requirements such as code transparency and inspectability. As an interface administrator, your feedback and suggestions are warmly welcome until July 17, 2023 on the [[m:Talk:Third-party resources policy|policy talk page]]. Have a great day!</div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Samuel (WMF)|Samuel (WMF)]], on behalf of the Foundation's Security team</bdi> 12:08, 10 Hulyo 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Samuel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Samuel_(WMF)/IAdmins_MassMessage_list_2&oldid=25272792 --> ==Asking Your Help to Find A Collaborator== I am a non-Filipino American. I have been editing the English-language Wikipedia for more than a decade. My wife is iGaddang, and I created the '''Gaddang people''' <ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Gaddang_people</ref> page on ''en.wikipedia''. I was motivated by finding ''mis-information'' on the net (suggesting that Gaddang were descendents of interstellar travellers and other unbelievable stuff) was being quoted widely and by reputable organizations. I have been awarded a Barnstar for my decade of work on that article, and would be very pleased if you read it. I am now hoping to undertake a translation to Filipino; and am guessing the ''tl.wikipedia'' would be the most useful version. I am hoping to find a collaborator to remedy several issues: * My Tagalog is very poor (my wife speaks Gaddang with family and Ilokano with kababayan, so I get most of my Tagalog from ABS-CBN dramas). * I have had help building translations, but am unsure of colloquial usages and differences between Tagalog and Filipino. * I hope to make greater use of Filipino sources, but lack the background. * I tested some translated material in tl.wiki sandbox and find some features I use may not work in the same fashion as on en.wiki. If you could help recommend individuals I might work with, it would help me (and contribute to the tl.wiki). One or more people with both colloquial English '''and''' Filipino, familiar with markup, and the academic background to understand and improve the article would be desirable. Alternatively, you may share my plea with individuals in whom you have confidence. Selamat po! [[Tagagamit:Ethnic laundry|Ethnic laundry]] ([[Usapang tagagamit:Ethnic laundry|kausapin]]) 23:42, 20 Hulyo 2023 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update|Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2F2023+ToU+updates%2FProposed+update&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Massive changes to the pages. Would require a review to keep information updated as per the English version.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:45, 23 Hulyo 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Movement Charter == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Movement Charter|Movement Charter]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Movement+Charter&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Requires an update/review.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 06:34, 27 Hulyo 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Trust and Safety == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Trust and Safety|Trust and Safety]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Trust+and+Safety&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Would require a review and update on existing policy</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 14:54, 27 Hulyo 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Movement Charter/Navbox == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Movement Charter/Navbox|Template:Movement Charter/Navbox]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AMovement+Charter%2FNavbox&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Navigational template for Movement Charter, assist to translate to your language.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:51, 29 Hulyo 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Basic information == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Basic information|Template:Basic information]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3ABasic+information&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Navigational template about the Wikimedia world and its relevant polices.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:37, 29 Hulyo 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update|Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2F2023+ToU+updates%2FProposed+update&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Severely outdated page. Kindly assist to update.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 11:50, 2 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Bot policy == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Bot policy|Bot policy]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Bot+policy&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Global policy, requires a check &amp; minor updates is needed.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 09:13, 6 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: $1 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:$1|$1]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-%241&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Assist to translate welcome template</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 14:49, 6 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Blocked user == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Blocked user|Blocked user]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Blocked+user&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Information page about blocked users, please check and translate into your language. Thanks.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:40, 7 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Movement Charter/Community Consultation == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Movement Charter/Community Consultation|Movement Charter/Community Consultation]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Movement+Charter%2FCommunity+Consultation&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Severely outdated. Requires review and translation.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:18, 10 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Interwiki map header == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Interwiki map header|Template:Interwiki map header]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AInterwiki+map+header&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:15, 16 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Billinghurst@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:MovedToFoundationGovWiki == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:MovedToFoundationGovWiki|Template:MovedToFoundationGovWiki]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AMovedToFoundationGovWiki&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Template used to indicate content that is moved to foundation wiki and translations should be made there instead.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:46, 19 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Universal Code of Conduct/Navbox == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Universal Code of Conduct/Navbox|Template:Universal Code of Conduct/Navbox]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AUniversal+Code+of+Conduct%2FNavbox&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Navigational template that requires translation to your language.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:48, 19 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Movement Charter/Content/Preamble == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Movement Charter/Content/Preamble|Movement Charter/Content/Preamble]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Movement+Charter%2FContent%2FPreamble&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Content changed. Please assist to translate.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:08, 20 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:FormerAffiliate == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:FormerAffiliate|Template:FormerAffiliate]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AFormerAffiliate&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Template indicating former affiliates. Please assist to translate into your language.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:00, 26 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Disambiguation == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Disambiguation|Template:Disambiguation]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3ADisambiguation&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Widely used disambiguation template. Please assist to translate into your language.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:52, 1 Setyembre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Blocked user == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Blocked user|Blocked user]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Blocked+user&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Contains outdated content. Please assist to translate to your language.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:37, 2 Setyembre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Bot == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Bot|Bot]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Bot&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Kindly check for outdated translation and update it accordingly.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:48, 2 Setyembre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wiktionary == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wiktionary|Wiktionary]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wiktionary&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Kindly check for outdated translation and update it accordingly.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:48, 2 Setyembre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikiquote == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikiquote|Wikiquote]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikiquote&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Kindly assist to check and translate the page. Also, proceed to [https://translatewiki.net/ translatewiki] to translate the remaining interface languages for [[Template:Int]] used on this page.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:52, 7 Setyembre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Communications == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Communications|Template:Communications]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3ACommunications&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Important nav template for [[Wikimedia Foundation Communications Department]]. Kindly assist to translate.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 09:19, 9 Setyembre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Help:Unified login == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Help:Unified login|Help:Unified login]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Help%3AUnified+login&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Contains multiple outdated translation units. Please assist to check and translate them.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 15:16, 10 Setyembre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/2023-09 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/2023-09|IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/2023-09]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-IP+Editing%3A+Privacy+Enhancement+and+Abuse+Mitigation%2FUpdates%2F2023-09&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">I have made the image translatable because there is a Japanese version of the image at [[:File:MediaWiki Temporary accounts page history mockup 2023-09 ja.gif]]. You can use the image that you think is best for your language. It is possible that one short sentence will be added to this message, but no other changes are expected. This message will be sent to most wikis next week.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 21:39, 15 Setyembre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Whatamidoing (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Founding principles == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Founding principles|Founding principles]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Founding+principles&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Contains outdated text. Kindly assist to translate.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:31, 18 Setyembre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: WikiWomenCamp 2023 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:WikiWomenCamp 2023|WikiWomenCamp 2023]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-WikiWomenCamp+2023&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2023-10-19. <div lang="en" class="mw-content-ltr">It is an information page about the upcoming WikiWomenCamp.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 11:14, 6 Oktubre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Asaf (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Legal department/Committee appointments/Announcement/Short == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Legal department/Committee appointments/Announcement/Short|Wikimedia Foundation Legal department/Committee appointments/Announcement/Short]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2FCommittee+appointments%2FAnnouncement%2FShort&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">:Hello everyone, ::Today I ask for your help translating 105 words. ::Although the message seeks an English speaker, we hope to reach a wider audience through translations. :Thank you for your time and ongoing translation efforts. :[[User:Xeno (WMF)|Xeno (WMF)]] 16:59, 7 Oktubre 2023 (UTC)''</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:59, 7 Oktubre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Xeno (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - short == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - short|Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - short]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2024%2FAnnouncement%2FRules+package+review+-+short&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 06:21, 16 Oktubre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - closing == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - closing|Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - closing]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2024%2FAnnouncement%2FRules+package+review+-+closing&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 01:06, 25 Oktubre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Food from Bulakan == [[Talaksan:Delicacies_foods_meals_Bulakan_09.jpg|thumb|"Delicacies foods meals Bulakan"]] [[File:Delicacies foods meals Bulakan 11.jpg|thumb|"Delicacies foods meals Bulakan 11"]] Hello, Bluemask. I want to know what food this is. A non-English name would be good. The description says "Sweet EsCakes" and "Delicacies foods meals Bulakan". It has been categorized as an ice cream cake, but it does not look like ice cream to me. I am here with a guess that the description refers to [[Bulakan, Bulacan]], and the hope that someone familiar with the food from that area might recognize it. If there's a good place to ask my question, please let me know. [[Tagagamit:WhatamIdoing|WhatamIdoing]] ([[Usapang tagagamit:WhatamIdoing|kausapin]]) 19:18, 14 Nobyembre 2023 (UTC) :{{ping|Jojit fb}} Are you familiar with these? --[[Tagagamit:Bluemask|bluemask]] ([[Usapang tagagamit:Bluemask|kausapin]]) 02:30, 15 Nobyembre 2023 (UTC) ::''Not familiar.'' {{ping|LknFenix}} ''Since you have been writing food articles, can you identify the food in the pictures provided? Thanks.'' --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 04:11, 15 Nobyembre 2023 (UTC) :::Hi @[[Tagagamit:WhatamIdoing|WhatamIdoing]] @[[Tagagamit:Jojit fb|Jojit fb]], it seems that Sweet EsCakes refers to the name of a dessert shop. Upon checking their product line on Facebook, the first image ("Bulakan 09") looks like their [https://www.facebook.com/photo/?fbid=3299338307053003&set=a.3299347123718788 mango graham ice cream cake]. As for the second image ("Bulakan 11"), I'm not as sure, but it looks like a mashed up yema cake. --[[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]] ([[Usapang tagagamit:LknFenix|kausapin]]) 15:23, 15 Nobyembre 2023 (UTC) ::::Thank you so much, @[[Tagagamit:LknFenix|LknFenix]], @[[Tagagamit:Jojit fb|Jojit fb]], and Bluemask. 🍨 I really appreciate your help. [[Tagagamit:WhatamIdoing|WhatamIdoing]] ([[Usapang tagagamit:WhatamIdoing|kausapin]]) 20:23, 15 Nobyembre 2023 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Meta:Policies and guidelines == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Meta:Policies and guidelines|Meta:Policies and guidelines]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Meta%3APolicies+and+guidelines&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Index of policies and guidelines, useful to be translated into different languages for users.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:45, 13 Enero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Ombuds commission == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Ombuds commission|Ombuds commission]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Ombuds+commission&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:50, 21 Enero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia committees == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia committees|Wikimedia committees]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+committees&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 11:14, 21 Enero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Threats of harm == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Threats of harm|Threats of harm]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Threats+of+harm&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:20, 4 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikidata == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikidata|Wikidata]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikidata&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:43, 11 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Staff group == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Staff group|Staff group]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Staff+group&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:08, 11 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: User groups == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:User groups|User groups]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-User+groups&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:31, 11 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Help:Two-factor authentication == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Help:Two-factor authentication|Help:Two-factor authentication]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Help%3ATwo-factor+authentication&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:49, 12 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Meta:Babylon == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Meta:Babylon|Meta:Babylon]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Meta%3ABabylon&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:51, 18 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Global interface editors == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Global interface editors|Global interface editors]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Global+interface+editors&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Global group has been renamed, please update the translations accordingly.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:50, 19 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Help:Signature == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Help:Signature|Help:Signature]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Help%3ASignature&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:21, 21 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Amical Wikimedia == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Amical Wikimedia|Amical Wikimedia]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Amical+Wikimedia&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 06:28, 23 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikidata/Development == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikidata/Development|Wikidata/Development]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikidata%2FDevelopment&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:50, 27 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Global bans == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Global bans|Global bans]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Global+bans&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:40, 29 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/Legal == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/Legal|IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/Legal]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-IP+Editing%3A+Privacy+Enhancement+and+Abuse+Mitigation%2FUpdates%2FLegal&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:48, 2 Marso 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikivoyage == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikivoyage|Wikivoyage]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikivoyage&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:27, 5 Marso 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation|Wikimedia Foundation]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:53, 7 Marso 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Small Wiki Monitoring Team == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Small Wiki Monitoring Team|Small Wiki Monitoring Team]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Small+Wiki+Monitoring+Team&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:51, 16 Marso 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Steward election status == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Steward election status|Template:Steward election status]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3ASteward+election+status&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:02, 18 Marso 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Kaganer@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Steward election status == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Steward election status|Template:Steward election status]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3ASteward+election+status&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Outdated text which may mislead users, please assist to update at your earliest convenience.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:52, 19 Marso 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Grants:Knowledge Sharing/Connect/Team == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Grants:Knowledge Sharing/Connect/Team|Grants:Knowledge Sharing/Connect/Team]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Grants%3AKnowledge+Sharing%2FConnect%2FTeam&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2024-03-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This is not urgent, but the Let's Connect Working Group team and I (Program Lead) would love if the entire page was translated. Please message letsconnect@wikimedi.org or Cassie Casares ccasares@wikimedia.org if you have any questions or concerns. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:40, 19 Marso 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:CCasares (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Board of Trustees == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Board of Trustees|Wikimedia Foundation Board of Trustees]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Board+of+Trustees&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:44, 23 Marso 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Special global permissions/Seealso == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Special global permissions/Seealso|Template:Special global permissions/Seealso]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3ASpecial+global+permissions%2FSeealso&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:23, 1 Abril 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Movement Charter/Content/One-page draft == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Movement Charter/Content/One-page draft|Movement Charter/Content/One-page draft]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Movement+Charter%2FContent%2FOne-page+draft&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2024-04-07. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 15:46, 2 Abril 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Board of Trustees == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Board of Trustees|Wikimedia Foundation Board of Trustees]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Board+of+Trustees&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This page contains outdated information. Please assist in updating the page to prevent confusion.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:47, 19 Abril 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising/Translation == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Fundraising/Translation|Fundraising/Translation]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising%2FTranslation&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 14:11, 25 Abril 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Tinatanggal [[Tagagamit:MaccWiki]], [[Tagagamit:Clipred]], [[Tagagamit:SeanJ 2007]] at [[Usapang tagagamit:SeanJ 2007]] == Kamusta, Sir @[[Tagagamit:Bluemask|Bluemask]], mangyaring tanggalin ang mga pahina sa pag-redirect [[Tagagamit:MaccWiki]], [[Tagagamit:Clipred]], [[Tagagamit:SeanJ 2007]] at [[Usapang tagagamit:SeanJ 2007]] kasi Mga putol na karga. Maraming salamat. [[Natatangi:Mga ambag/2001:448A:1021:28B1:149B:1245:A570:FB33|2001:448A:1021:28B1:149B:1245:A570:FB33]] 03:25, 29 Mayo 2024 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Movement Charter == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Movement Charter|Movement Charter]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Movement+Charter&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:31, 12 Hunyo 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia LGBT+/Portal == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia LGBT+/Portal|Wikimedia LGBT+/Portal]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+LGBT%2B%2FPortal&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:03, 30 Hunyo 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections/2024/Voter eligibility guidelines == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2024/Voter eligibility guidelines|Wikimedia Foundation elections/2024/Voter eligibility guidelines]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2024%2FVoter+eligibility+guidelines&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:43, 2 Hulyo 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Strategy == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Strategy|Strategy]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Strategy&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 14:27, 7 Hulyo 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:MrBenjo@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Meta:Shortcut == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Meta:Shortcut|Meta:Shortcut]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Meta%3AShortcut&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 15:31, 7 Hulyo 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:MrBenjo@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia and Libraries User Group == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia and Libraries User Group|Wikimedia and Libraries User Group]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+and+Libraries+User+Group&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:04, 7 Hulyo 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:MrBenjo@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia and Libraries User Group/Mission and goals == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia and Libraries User Group/Mission and goals|Wikimedia and Libraries User Group/Mission and goals]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+and+Libraries+User+Group%2FMission+and+goals&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 09:20, 8 Hulyo 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:MrBenjo@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wiki Loves Women/SheSaid/SheSaid 2024 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wiki Loves Women/SheSaid/SheSaid 2024|Wiki Loves Women/SheSaid/SheSaid 2024]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wiki+Loves+Women%2FSheSaid%2FSheSaid+2024&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 09:56, 8 Hulyo 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:MrBenjo@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: WMDE Technical Wishes/Sub-referencing == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|WMDE Technical Wishes/Sub-referencing]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-WMDE+Technical+Wishes%2FSub-referencing&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The sub-referencing feature is planned to be implemented until the end of 2024 on various wikis. Therefore, it would be great to have information about the feature ready in multiple languages.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 20:35, 8 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:MrBenjo@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: User:Johannes Richter (WMDE)/Sub-referencing == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:User:Johannes Richter (WMDE)/Sub-referencing|User:Johannes Richter (WMDE)/Sub-referencing]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-User%3AJohannes+Richter+%28WMDE%29%2FSub-referencing&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2024-08-19. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Dear translators, Wikimedia Deutschland is currently developing a new feature for referencing ([[WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-references]]). Development will still take a while, but we'll send an announcement to the global communities soon, in order to let them know in advance and ask for feedback. Thanks for helping us translate this mass message!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:01, 9 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Johannnes89@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Meta:What Meta is not == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Meta:What Meta is not|Meta:What Meta is not]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Meta%3AWhat+Meta+is+not&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Meta-Wiki guideline page</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 14:03, 15 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:MrBenjo@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Meta:Administrators/Removal (inactivity) == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Meta:Administrators/Removal (inactivity)|Meta:Administrators/Removal (inactivity)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Meta%3AAdministrators%2FRemoval+%28inactivity%29&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 06:37, 18 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Blue button == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Blue button|Template:Blue button]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3ABlue+button&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:12, 18 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:User groups == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:User groups|Template:User groups]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AUser+groups&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 11:59, 18 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Guideline == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Guideline|Template:Guideline]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AGuideline&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 01:32, 19 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Keeping events safe == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Keeping events safe|Keeping events safe]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Keeping+events+safe&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:18, 19 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety|Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation%2FLegal%2FCommunity+Resilience+and+Sustainability%2FTrust+and+Safety&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:39, 19 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Argentina == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Argentina|Wikimedia Argentina]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Argentina&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:09, 20 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Amical Wikimedia == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Amical Wikimedia|Amical Wikimedia]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Amical+Wikimedia&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:59, 22 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Ombuds commission == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Ombuds commission|Ombuds commission]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Ombuds+commission&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:28, 23 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: WikiGap == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:WikiGap|WikiGap]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-WikiGap&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 06:26, 23 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Steward requests/Global/block-header == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Steward requests/Global/block-header|Steward requests/Global/block-header]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Steward+requests%2FGlobal%2Fblock-header&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Contains information on how to appeal global blocks.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:49, 25 Setyembre 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Changing username == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Changing username|Changing username]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Changing+username&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 10:49, 27 Oktubre 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wiktionary == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wiktionary|Wiktionary]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wiktionary&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 11:52, 13 Disyembre 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Ombuds commission/2019/CU Global Procedure on information disclosure == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Ombuds commission/2019/CU Global Procedure on information disclosure|Ombuds commission/2019/CU Global Procedure on information disclosure]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Ombuds+commission%2F2019%2FCU+Global+Procedure+on+information+disclosure&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 12:29, 22 Disyembre 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:MdsShakil@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Deoband Community Wikimedia/News == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Deoband Community Wikimedia/News|Deoband Community Wikimedia/News]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Deoband+Community+Wikimedia%2FNews&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 17:33, 27 Disyembre 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Aafi (DCW)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Policy-cross-project == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Policy-cross-project|Template:Policy-cross-project]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3APolicy-cross-project&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 09:11, 30 Disyembre 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Annual Plan/2024-2025/Product & Technology OKRs == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Annual Plan/2024-2025/Product & Technology OKRs|Wikimedia Foundation Annual Plan/2024-2025/Product & Technology OKRs]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Annual+Plan%2F2024-2025%2FProduct+%26+Technology+OKRs&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 08:07, 26 Enero 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Help:Unified login == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Help:Unified login|Help:Unified login]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Help%3AUnified+login&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 06:04, 23 Marso 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Help:Two-factor authentication == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Help:Two-factor authentication|Help:Two-factor authentication]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Help%3ATwo-factor+authentication&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 23:50, 3 Abril 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Tech/News == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Tech/News|Tech/News]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FNews&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 01:30, 13 Abril 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information|Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FAnnual+review%2F2025%2FVoter+information&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2025-04-25. <div lang="en" class="mw-content-ltr">--- Hello, and thank you for the work you do. '''[https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=Centralnotice-tgroup-UCoC_AR_2025_cookie&amp;filter=%21translated&amp;action=translate We request you also translate these two sentences.]''' There are more details below. There is an ongoing community vote - the voter information is in the page linked for translation above. We would appreciate your help to [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=Centralnotice-tgroup-UCoC_AR_2025_cookie&amp;filter=%21translated&amp;action=translate translate the two sentence CentralNotice banner], as a priority. If you can also translate the voter information page, I know the folks working on this - including the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) group - would be highly appreciative. ~ In cooperation with the U4C</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 15:30, 23 Abril 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Xeno (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: User:Keegan (WMF)/EGCharter closing == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:User:Keegan (WMF)/EGCharter closing|User:Keegan (WMF)/EGCharter closing]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-User%3AKeegan+%28WMF%29%2FEGCharter+closing&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2025-04-29. <div lang="en" class="mw-content-ltr">If you have some time to translate this message that will be sent to the communities prior to the close of the vote, it would be of great benefit.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 03:18, 26 Abril 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Articles in Baybayin script on other Tagalog projects == Hello, recently a few articles were created in some other Tagalog projects like Tagalog Wiktionary and Tagalog Wikibooks that were written in Baybayin script. Some cross-wiki patrollers noticed them and requested them to be deleted thinking that the language is different from the project language because the project interface is fully in Latin script and the article was in a different script from it. So the question is that should these articles be deleted because the script written on these articles doesn't match the script used for Tagalog in the interface? As those Tagalog projects lack an active editing community and administrators, I am leaving this message to you since you would know more and can possibly comment on this as an admin of another Tagalog project. Thanks, --[[Tagagamit:Svartava|Svartava]] ([[Usapang tagagamit:Svartava|kausapin]]) 14:03, 14 Mayo 2025 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Call for candidates == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Call for candidates|Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Call for candidates]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FCoordinating+Committee%2FElection%2F2025%2FCall+for+candidates&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2025-05-15. <div lang="en" class="mw-content-ltr">I'm sorry for the short notice, details for the election came together at the last minute.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 18:53, 14 Mayo 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FCoordinating+Committee%2FElection%2F2025&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This is the information page of 2025 U4C election. Please help with translation; your contributions will be greatly appreciated.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 15:09, 19 Mayo 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Hide on Rosé@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Maaari mo ba akong tulungan nang kaunti? == Kumusta Bluemask, natapos ko na ang pagproseso ng draft ng pahina ng artist na si Andrea Benetti https://tl.wikipedia.org/wiki/Tagagamit:PamelaBertaccini/burador Maaari mo bang suriin kung maayos ang lahat at kung kinakailangan, itama ang ilang pagkakamali na makikita mo? Maraming salamat. --[[Tagagamit:PamelaBertaccini|<span style="font-family: 'Futura LT Pro Light', Futura, sans-serif; text-shadow: 1px 1px 2px #a5a5a5; font-size:108%; color:#01b30e">'''Pamela Bertaccini'''</span>]] 06:55, 13 Hunyo 2025 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Incident Reporting System == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Incident Reporting System|Incident Reporting System]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Incident+Reporting+System&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 03:53, 2 Agosto 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Affiliate recognition pause notice 2025 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Affiliate recognition pause notice 2025|Template:Affiliate recognition pause notice 2025]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AAffiliate+recognition+pause+notice+2025&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 15:33, 30 Agosto 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Meta:Deletion policy == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Meta:Deletion policy|Meta:Deletion policy]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Meta%3ADeletion+policy&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 07:07, 15 Setyembre 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation website == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation website|Wikimedia Foundation website]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+website&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 05:46, 29 Setyembre 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:AffCom == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:AffCom|Template:AffCom]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AAffCom&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 04:55, 30 Oktubre 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Cat main == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Cat main|Template:Cat main]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3ACat+main&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 06:11, 6 Nobyembre 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Translation request == Hello, Bluemask. Can you translate and upload the article about the prominent Turkish economist [[Dani Rodrik]] in Ilokano Wikipedia? Yours sincerely, [[Tagagamit:Kurcke|Kurcke]] ([[Usapang tagagamit:Kurcke|kausapin]]) 13:45, 8 Mayo 2026 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Help:Two-factor authentication == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Help:Two-factor authentication|Help:Two-factor authentication]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Help%3ATwo-factor+authentication&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 03:09, 6 Disyembre 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Talaksan:Ph pres arroyo.jpg == [[Talaksan:Information.svg|30px|left]] Nakatala ang isang midyang ikinarga mo rito sa Tagalog Wikipedia, [[:Talaksan:Ph pres arroyo.jpg]], sa [[Wikipedia:Mga larawan at midyang buburahin/Talaksan:Ph pres arroyo.jpg]]. Mangyaring pumunta sa nabanggit na talakayan upang malaman kung bakit ito nakatala. Huwag mag-atubiling ilabas ang iyong saloobin o magkomento hinggil sa mungkahi. Salamat po. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 23:42, 9 Disyembre 2025 (UTC) == Talaksan:Piusxiib.jpg == [[Talaksan:Information.svg|30px|left]] Nakatala ang midyang ikinarga mo rito sa Wikipediang Tagalog sa [[Wikipedia:Mga larawan at midyang buburahin/Talaksan:Piusxiib.jpg]]. Mangyaring pumunta sa nabanggit na talakayan upang malaman kung bakit ito nakatala. Huwag mag-atubiling ilabas ang iyong saloobin o magkomento hinggil sa mungkahi. Salamat po. <span style="color:#4169e1; font-family:Footlight MT">[[Tagagamit:JWilz12345|JWilz12345]]</span> <span style="color:#202734; font-family:Palatino">([[Usapang tagagamit:JWilz12345|''Kausapin'']]|[[Natatangi:Mga ambag/JWilz12345|''Mga ambag ko'']])</span> 03:43, 10 Disyembre 2025 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Annual review/Messages/Review open == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Annual review/Messages/Review open|Universal Code of Conduct/Annual review/Messages/Review open]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FAnnual+review%2FMessages%2FReview+open&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2026-01-19. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This message will be sent to all the wikis to inform communities about their chance to participate in proposing changes to the Universal Code of Conduct. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 22:30, 14 Enero 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wiki Loves Ramadan 2026/List of Articles/Culture/1 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wiki Loves Ramadan 2026/List of Articles/Culture/1|Wiki Loves Ramadan 2026/List of Articles/Culture/1]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wiki+Loves+Ramadan+2026%2FList+of+Articles%2FCulture%2F1&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2026-02-28. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hello! We have a new page for translation: Wiki Loves Ramadan 2026/List of Articles/Culture/1. Thank you!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 11:02, 15 Pebrero 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Julius 12345@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Global username policy == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Global username policy|Global username policy]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Global+username+policy&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2026-12-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hello! We have a new page for translation: Global username policy. Thank you very much!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 14:25, 15 Pebrero 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Julius 12345@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Event:Queer Women in Arts == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Event:Queer Women in Arts|Event:Queer Women in Arts]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Event%3AQueer+Women+in+Arts&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2026-02-28. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hello! We have a new page for translation: Event:Queer Women in Arts. Thanks!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 19:11, 18 Pebrero 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Julius 12345@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Help == Hello, I recently created [[Pagpatay ng lahi sa Gaza|this]] article. Can you help me improve it? You said I know English. [[Tagagamit:جودت|جودت]] ([[Usapang tagagamit:جودت|kausapin]]) 17:12, 22 Pebrero 2026 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Mission == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Mission|Mission]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Mission&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 02:14, 28 Pebrero 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Joseph Glasco Artist Page == Magandang araw po. Ako si BlarneyHK, isang bagong tagagamit ng tl.wikipedia. Nais ko pong lumikha ng isang artikulo tungkol kay Joseph Glasco (1925–1996), isang kilalang Amerikanong pintor na bahagi ng Fifteen Americans na eksibisyon ng Museum of Modern Art noong 1952. Mayroon na akong kumpletong artikulo na handa na, ngunit hinaharang ako ng abuse filter dahil bago pa lamang ang aking account. Maaari po bang tulungan ninyo akong mai-publish ang artikulong ito, o bigyan ako ng pahintulot na lumikha ng bagong pahina? Maraming salamat po. BlarneyHK [[Tagagamit:BlarneyHK|BlarneyHK]] ([[Usapang tagagamit:BlarneyHK|kausapin]]) 08:07, 11 Marso 2026 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Event:Wikipedia & Education User Group Showcase/March 2026 == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Event:Wikipedia & Education User Group Showcase/March 2026|Event:Wikipedia & Education User Group Showcase/March 2026]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Event%3AWikipedia+%26+Education+User+Group+Showcase%2FMarch+2026&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2026-03-21. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hi translators, The EduWiki Hub is seeking your support to help translate the Meta page for the EduWiki Knowledge Showcase (March 2026) into Portuguese, Spanish, French, Hindi, and Arabic The event will take place on 24 March 2026, and translations will help make it accessible to more communities. Thank you for your support. Kind regards, Barakat, for the EduWiki Hub.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 12:56, 17 Marso 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:BAdegboye (EdWH)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:11, 28 Abril 2026 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30472482 --> == Pagpapabatid ng salinwika: User:Keegan (WMF)/U4C eligible voter == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:User:Keegan (WMF)/U4C eligible voter|User:Keegan (WMF)/U4C eligible voter]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-User%3AKeegan+%28WMF%29%2FU4C+eligible+voter&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2026-05-19. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 00:28, 15 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2026/Vote now == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2026/Vote now|Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2026/Vote now]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FCoordinating+Committee%2FElection%2F2026%2FVote+now&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2026-05-26. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 21:17, 20 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Global locks == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Global locks|Global locks]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Global+locks&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 01:45, 7 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Event:Open Heritage-Wikidata Contest == Kumusta Bluemask, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Event:Open Heritage-Wikidata Contest|Event:Open Heritage-Wikidata Contest]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Event%3AOpen+Heritage-Wikidata+Contest&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2026-08-15. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hello, We are looking forward to translating this page. We highly appreciate your support Best</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 18:54, 10 Agosto 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:SanBonne@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> qfpg9dxdus63wewz1uttk9hmyicmz35 Moskeng Ginto 0 18517 2220063 2216853 2026-08-11T06:08:35Z ~2026-44272-88 165159 /* */ bleh 2220063 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious building |image=Manila Golden Mosque (Quiapo, Manila; 2015-07-16) 02.jpg |caption=Ang Moskeng Ginto noong 2015 |building_name=Masjid Al-Dahab<br>''Moskeng Ginto'' |location=[[Maynila]], [[Pilipinas]] |geo={{coord|14|35|44.5|N|120|59|6.5|E|region:PH_type:landmark|display=inline,title}} |religious_affiliation=[[Islam]] |website= |architect= |architecture_type=Moske |architecture_style= |year_completed=1976 |construction_cost= |capacity=22000 |dome_quantity=1 |dome_height_outer= |dome_dia_outer= |minaret_quantity=1 |minaret_height= }} Ang '''Masjid na Ginto''' o '''Mokseng tite'''([[Wikang Arabo|Arabo]]: '''Masjid Al-Dahab'''; [[Wikang Malayo|Bahasa Melayu]]: '''Masjid Emas''') ay ang malaking masjid/[[moske]] na nasa [[Quiapo]], [[Maynila]], [[Pilipinas]]. Pinangalang Moskeng Ginto ang moskeng ito dahil sa simboryo nitong nakapinta sa ginto. Sa pamamahala ng dating Unang Ginang ng Pilipinas na si [[Imelda Marcos]], naitayo ang moskeng ito noong 1976 para sa pagdalaw ng Pangulo ng [[Libya]] na si [[Muammar al-Gaddafi]], bagamat nakansela ang kanyang pagdalaw. Ginagamit ito ng mga [[Muslim]] na pamayanan sa Maynila, at puno sa panahon ng mga panalangin ng [[Jumuah]] tuwing Biyernes. ==Ugnay panlabas== {{commons category|Manila Golden Mosque}} *[http://www.pinoytravelblog.com/travel-destinations/201/golden-mosque-globo-de-oro-str-quiapo-manila Golden Mosque, Globo de Oro str., Quiapo, Manila - Pinoy Travel Blog] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070224122629/http://www.pinoytravelblog.com/travel-destinations/201/golden-mosque-globo-de-oro-str-quiapo-manila |date=2007-02-24 }} [[Kaurian:Mga moske]] [[Kategorya:Mga gusali at estruktura sa Maynila]] [[Kategorya:Arkitekturang Islamiko]] {{stub}} o46zwvaknxqphavufv7ktc5fo357xh4 Ebolusyon 0 20049 2220079 2217251 2026-08-11T09:45:05Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220079 wikitext text/x-wiki {{multiple issues| {{MOS|date=Mayo 2024}} {{cleanup|date=Mayo 2024|reason=Kailangan ayusin ang pagkakasulat at balarila. Kailangan din isalin ang mga banyagang salita.}} }} {{Evolutionary biology}} Ang '''Kasunlaran''', '''pag-unlad''', o '''ebolusyon''' ay ang pagbabago sa mga [[pagmamana ng mga katangian|namamanang katangian]] ng mga [[populasyon|tipon]] ng organismo sa loob ng mga sunod-sunod na henerasyon sa paglipas ng mahabang panahon. Ang '''kasunlaran''' ang paliwanag na tinatanggap sa [[agham]] ng paglitaw ng mga magkakaiba ngunit magkakaugnay na mga anyo ng buhay sa mundo.<ref>{{cite journal | url = http://nihrecord.od.nih.gov/newsletters/2006/07_28_2006/story03.htm | last = Delgado | first = Cynthia | title = Finding evolution in medicine | journal = NIH Record | volume = 58 | issue = 15 | accessdate = 2007-10-22 | date = 2006-07-28 | format = hmtl | ref = harv | archive-date = 2008-11-22 | archive-url = https://web.archive.org/web/20081122022815/http://nihrecord.od.nih.gov/newsletters/2006/07_28_2006/story03.htm | url-status = dead }}</ref><ref name="dover_pg83">[[Wikisource:Kitzmiller v. Dover Area School District/4:Whether ID Is Science#Page 83 of 139|Ruling, Kitzmiller v. Dover page 83]]</ref> Ang sentral na ideya ng kasunlarang biyolohikal ay ang lahat ng mga anyo ng buhay sa mundo ay nagsasalo ng isang pinagmulang [[karaniwang ninuno]]. Ito ay nangangahulugang ang mga organismo mula sa mga tao, ibon, mga [[balyena]] at hanggang sa mga halaman ay mga magkakamag-anak. Ang karaniwang ninuno na ito ay nagsanga o naghiwalay sa iba't ibang mga [[species]](espesye) sa pangyayaring tinatawag na [[speciation]]. Sa paglipas ng mahabang panahon, ang kasunlaran ay lumikha at kasalukuyan pa ring lumilikha ng mga pagbabago at mga iba't ibang espesye sanhi ng mga pagbabagong pangkasunlaran na [[natural na seleksiyon]], [[mutasyon]], [[daloy ng gene]], at [[genetic drift]].<ref>{{cite web |url=http://evolution.berkeley.edu/evosite/evo101/VSpeciation.shtml |title=Speciation |access-date=2013-06-20 |archive-date=2014-06-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140606045646/http://evolution.berkeley.edu/evosite/evo101/VSpeciation.shtml |url-status=dead }}</ref> Si [[Charles Darwin]] ang unang bumuo ng argumentong siyentipiko para sa teoriya ng kasunlaran sa pamamagitan ng [[natural na seleksiyon]].<ref name="Lewontin70">{{cite journal |last1 = Lewontin |first1 = R. C. |title = The units of selection |journal = Annual Review of Ecology and Systematics |year = 1970 |volume = 1 |pages = 1–18 |jstor = 2096764 |doi = 10.1146/annurev.es.01.110170.000245 }}</ref><ref name="On The Origin of Species">{{cite book |last1 = Darwin |first1 = Charles |title = On The Origin of Species |chapter = XIV |year = 1859 |page = 503 |url = http://en.wikisource.org/wiki/On_the_Origin_of_Species_(1859)/Chapter_XIV |isbn = 0-8014-1319-2 }}</ref> Ang kasunlaran sa pamamagitan ng natural na seleksiyon ay hinahango mula sa tatlong mga katotohanan tungkol sa mga populasyon: # ang mas maraming supling ng organismo ay malilikha kesa sa posibleng makapagpatuloy na mabuhay, # may pagkakaiba iba sa mga katangian sa pagitan ng mga indibidwal sa isang populasyon. Ang ilan sa mga pagkakaibang ito ay maaaring gumawa sa isang organismo na mas mahusay na makapagpapatuloy at makapagpaparami kesa sa ibang organismo na walang katangian nito sa isang partikular na kapaligiran # ang mga iba ibang katangiang ito ay namamana. Dahil dito, kapag ang mga kasapi ng isang populasyon ay namatay, ang mga ito ay pinapalitan ng mga supling o inapo na mas mahusay na nakaangkop na makapagpatuloy at makapagparami sa kapaligirang pinangyarihan ng natural na seleksiyon. Ang [[natural na seleksiyon]] ang tanging alam na sanhi ng [[pag-aangkop]](''adaptation'') ngunit hindi ang tanging sanhi ng kasunlaran. Ang iba pang mga hindi-pag-aangkop na sanhi ng kasunlarn ay kinabibilangan ng [[mutasyon]] at [[genetic drift]].<ref name="Kimura M 1991 367–86">{{cite journal |author = Kimura M |title = The neutral theory of molecular evolution: a review of recent evidence |url = http://www.jstage.jst.go.jp/article/jjg/66/4/66_367/_article |journal = Jpn. J. Genet. |volume = 66 |issue = 4 |pages = 367–86 |year = 1991 |pmid = 1954033 |doi = 10.1266/jjg.66.367 |ref = harv |access-date = 2012-09-27 |archive-date = 2008-12-11 |archive-url = https://web.archive.org/web/20081211132302/http://www.jstage.jst.go.jp/article/jjg/66/4/66_367/_article |url-status = dead }}</ref> Ang buhay sa [[daigdig]] ay [[abiohenesis|nagsimula]] at pagkatapos ay nagsunlad mula sa [[huling pangkalahatang ninuno|pangkalahatang karaniwang ninuno]] sa tinatayang 3.7 bilyong mga taon ang nakalilipas. Ang paulit ulit na [[espesiasyon]] at [[anahenesis|diberhensiya]] ng buhay ay maaaring mahango mula sa magkasalong mga hanay ng mga katangiang [[biokemika]]l at [[morpolohiya|morpolohikal]] o sa pamamagitan ng pinagsasaluhang mga sekwensiya ng [[DNA]]. Ang mga katangiang [[homolohiya (biolohiya)|homolohosong]] ito at mga sekwensiya ng [[DNA]] ay mas magkatulad sa mga espesyeng nagsasalo ng isang mas kamakailang karaniwang ninuno at maaaring gamitin upang magsagawa ng [[pilohenetika|rekonstruksiyon]] ng [[puno ng buhay (biolohiya)|mga kasaysayang ebolusyonaryo]] gamit ang parehong mga umiiral na espesye at ang [[fossil record]].<ref name="Cracraft05">{{cite book | editor1-last=Cracraft | editor1-first=J. | editor2-last=Donoghue | editor2-first=M. J. |title = Assembling the tree of life |publisher = Oxford University Press |year = 2005 |page = |isbn = 0-19-517234-5 |url = http://books.google.ca/books?id=6lXTP0YU6_kC&printsec=frontcover&dq=Assembling+the+tree+of+life#v=onepage&q&f=false | pages=576}}</ref> Isinasaad din sa teoriyang ito na ang [[huling karaniwang ninuno ng tao at chimpanzee|isang espesye ng mga Aprikanong Ape]] ang pinagsasaluhang ninuno ng mga [[tao]], [[chimpanzee]] at [[bonobo]].<ref name="pmid9847414">{{cite journal |author=Arnason U, Gullberg A, Janke A |title=Molecular timing of primate divergences as estimated by two nonprimate calibration points |journal=J. Mol. Evol. |volume=47 |issue=6 |pages=718–27 |year=1998 |month=December |pmid=9847414 |doi= 10.1007/PL00006431|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-molecular-evolution_1998-12_47_6/page/718}}</ref> Sa simula nang ika-20 siglo, ang [[henetika]] [[modernong ebolusyonaryong sintesis|ay isinama]] sa teoriyang ebolusyon ni Darwin sa pamamagitan ng [[natural na seleksiyon]] sa pamamagitan ng displinang [[henetikang populasyon]]. Ang ebolusyon ay sinusuportahan ng mga ebidensiya at mga obserbasyon sa mga larangan ng [[biyolohiya]] na [[biyolohiyang molekular]], [[henetika]] gayundin sa [[paleontolohiya]], [[antropolohiya]] at iba pa.<ref>{{Cite web |title=IAP Statement on the Teaching of Evolution |url=http://www.interacademies.net/10878/13901.aspx |access-date=2011-11-04 |archive-date=2011-07-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110717190031/http://www.interacademies.net/10878/13901.aspx |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.paleosoc.org/evolutioncomplete.htm |title=The Paleontological Society Position Statement: Evolution |access-date=2013-06-19 |archive-date=2013-05-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130513045709/http://paleosoc.org/evolutioncomplete.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.nabt.org/websites/institution/?p=92 |title=National Association of Biology Teachers Position Statement on Teaching Evolution |access-date=2013-06-19 |archive-date=2015-09-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150916020337/http://www.nabt.org/websites/institution/?p=92 |url-status=dead }}</ref> Ang kasunlaran ay nilalapat sa iba't ibang mga larangan ng agham kabilang ang [[henetika]], [[neurosiyensiya]], [[ekonomika]], [[bioimpormatika]], [[medisina]], [[agrikultura]], [[agham pangkompyuter]], [[sikolohiya]], [[antropolohiya]] at iba pa. == Charles Darwin == Ang mungkahing ang isang uri ng hayop ay maaaring magmula sa isang hayop ng iba pang uri ay bumabalik sa unang mga pilosopong Griyego gaya nina [[Anaximander]] at [[Empedocles]].<ref name="Kirk1">{{cite book |last1 = Kirk |first1 = Geoffrey |last2 = Raven |first2 = John |last3 = Schofield |first3 = John |title = The Presocratic Philosophers: A Critical History with a Selection of Texts |edition=3rd |publisher = The University of Chicago Press |location = Chicago |year = 1984a |isbn = 0-521-27455-9 |pages=100–142}}</ref><ref name="Kirk2">{{cite book |last1 = Kirk |first1 = Geoffrey |last2 = Raven |first2 = John |last3 = Schofield |first3 = John |title = The Presocratic Philosophers: A Critical History with a Selection of Texts |edition=3rd |publisher = The University of Chicago Press |location = Chicago |year = 1984b |isbn = 0-521-27455-9 |pages=280–321}}</ref> Salungat sa mga pananaw na [[materyalismo|materyalistikong]] ito, naunawaan ni [[Aristoteles]] na ang lahat ng mga natural na bagay hindi lamang ng mga nabubuhay na bagay bilang hindi perpektong mga [[aktuwalidad|aktuwalisasyon]] ng iba't ibang uri ng mga nakatakdang natural na posibilidad na kilala bilang [[teoriya ng mga anyo]], [[idealismo|mga ideya]] at "species".<ref name="Torrey37">{{cite journal | last1 = Torrey | first1 = Harry Beal | last2 = Felin | first2 = Frances | title = Was Aristotle an evolutionist? | url = https://archive.org/details/sim_quarterly-review-of-biology_1937-03_12_1/page/1 | journal = The Quarterly Review of Biology | year = 1937 | month = March | volume = 12 | issue = 1 | pages = 1–18 | jstor = 2808399 | doi = 10.1086/394520 }}</ref><ref name="Hull67">{{cite journal | last1=Hull | first1=D. L. | year=1967 | title=The metaphysics of evolution | journal=The British Journal for the History of Science | volume=3 | issue=4 | pages=309–337 | jstor=4024958 | doi=10.1017/S0007087400002892}}</ref> Ito ay bahagi ng pagkaunawang [[teleohikal]] ni Aristoteles na ang lahat ng mga bagay ay may nilalayong papel na ginagamitan sa isang kaayusang kosmiko ng [[diyos]]. Ang manunula at pilosopong Romano na si [[Lucretius]] ay nagmungkahi ng posibilidad ng mga pagbabagong pagkakasunlad ng mga organismo.<ref name=Carus2011>Carus TL (2011) ''De Rerum Natura''. New York, NY: Nabu Press.</ref> Ang mga iba ibang uri ng ideyang ito ay naging pamantayang pagkaunawa sa mga [[Gitnang Panahon]] at isinama sa pag-aaral ng mga [[Kristiyano]] ngunit hindi hiningi ni Aristoteles na ang lahat ng mga tunay na uri ng hayop ay tumutugon ng isa-sa-isa na may eksaktong mga anyong [[metapisikal]] at spesipikong nagbigay ng mga halimbawa kung paanong ang mga bagong uri ng mga nabubuhay na bagay ay umiiral.<ref>Mason, ''A History of the Sciences'' pp 43–44</ref> Noong ika-17 siglo, ang pakikitungo ni Aristoteles ay itinakwil ng bagong ''[[pamamaraang siyentipiko]]'' ng modernong agham at naghanap ng mga paliwanag ng natural na phenomena sa mga termino ng mga batas ng kalikasan na pareho para sa lahat ng mga nakikitang bagay at hindi nangangailangang magpalagay ng anumang itinakdang mga kategoryal natural o anumang mga kaayusang kosmiko ng diyos. Gayunpaman, ang pakikitungong ito ay mabagal na maitatag sa mga agham biolohiko at naging huling matibay na posisyon ng konsepto ng mga nakatakdang uring natural. Ginamit ni [[Johan Ray]] ang isa sa nakaraang mas pangkalahatang termino para sa mga nakatakdang uring natural na "species" upang ilapat sa mga uring hayop at halaman ngunit hindi tulad ni Aristoteles, kanyang striktong tinukoy ang bawat uri ng mga nabubuhay na bagay bilang espesye at nagmungkahing ang bawat espesye ay maaaring mailarawan ng mga katangian na nagpaparami sa sarili nito sa bawat henerasyon.<ref>Mayr ''Growth of biological thought'' p256; original was Ray, ''History of Plants''. 1686, trans E. Silk.</ref> Ang mga espesyeng ito ay inangking dinisenyo ng [[Diyos]] ngunit nagpapakita ng mga pagkakaiba na sanhi ng mga lokal na kondisyon. Nakita rin ng biolohikong klasipikasyon na ipinakilala ni [[Carolus Linnaeus]] noong 1735 ang espesye bilang nakatakda ayon sa mga plano ng diyos.<ref>{{cite web|url=http://www.ucmp.berkeley.edu/history/linnaeus.html|title=Carl Linnaeus - berkeley.edu|accessdate=11 Pebrero 2012}}</ref> [[Talaksan:Charles Darwin aged 51.jpg|220px|thumb|Noong 1842, isinulat ni [[Charles Darwin]] ang unang guhit ng naging ''[[On the Origin of Species]]''.<ref name="Darwin09">{{cite book |last1 = Darwin |first1 = F. |title = The foundations of the origin of species, a sketch written in 1942 by Charles Darwin |year = 1909 |publisher = Cambridge University Press |page = 53 |url = http://darwin-online.org.uk/pdf/1909_Foundations_F1555.pdf |access-date = 2012-09-27 |archive-date = 2012-05-16 |archive-url = https://web.archive.org/web/20120516200017/http://darwin-online.org.uk/pdf/1909_Foundations_F1555.pdf |url-status = dead }}</ref>]] Ang mga ibang naturalista sa panahong ito ay nagpalagay ng pagbabagong pangkasunlad ng espesye sa paglipas ng panahon ayon sa mga natural na batas. Isinulat ni [[Maupertius]] noong 1751 ang mga natural na pagbabago na nagyayari sa reproduksiyon at nagtitipon sa loob ng maraming mga henerasyon upang lumikha ng bagong espesye.<ref>Bowler, Peter J. 2003. ''Evolution: the history of an idea''. Berkeley, CA. p73–75</ref> Iminungkahi ni [[Georges-Louis Leclerc, Comte de Buffon|Buffon]] ang espesye ay maaaring mag-[[dehenerasyon|dehenera]] sa iba't ibang mga organismo at iminungkahi ni [[Erasmus Darwin]] na ang lahat ng may mainit na dugong mga hayop ay nagmula sa isang mikro-organismo o ("filament").<ref>{{cite web|url=http://www.ucmp.berkeley.edu/history/Edarwin.html|title=Erasmus Darwin - berkeley.edu|accessdate=11 Pebrero 2012}}</ref> Ang unang buong umunlad na skema ng kasunlaran ang teoriyang [[transmutasyon]] ni [[Lamarck]] noong 1809 <ref name=Lamarck1809>Lamarck (1809) Philosophie Zoologique</ref> na nakakita ng kusang loob na paglikha ng patuloy na paglilikha ng mga simpleng anyo ng buhay na umunlad sa may mas malaking pagiging komplikado na kahilera ng mga lipi na may likas na kagawiang pagpapatuloy at sa isang lokal na lebel, ang mga liping ito ay umangkop sa kapaligiran sa pamamagitan ng pagmamana ng mga pagbabago na sanhi ng paggamit o hindi paggamit sa mga magulang.<ref name="Margulis91" /><ref name="Gould02">{{cite book | last = Gould | first = S.J. | authorlink = Stephen Jay Gould | title = [[The Structure of Evolutionary Theory]] | publisher = Belknap Press ([[Harvard University Press]]) | location = Cambridge | year = 2002 | isbn = 978-0-674-00613-3 | ref = harv }}</ref> (Ang huling proseso ay kalaunang tinawag na [[Lamarckismo]]).<ref name="Margulis91">{{cite book | last1 = Margulis | first1 = Lynn | last2 = Fester | first2 = René | title = Symbiosis as a source of evolutionary innovation: Speciation and morphogenesis | publisher = The MIT Press | year = 1991 | page = 470 | isbn = 0-262-13269-9 | url = http://books.google.ca/books?id=3sKzeiHUIUQC&pg=PA162&dq=inauthor:%22Lynn+Margulis%22+lamarck#v=onepage&q=inauthor%3A%22Lynn%20Margulis%22%20lamarck&f=false }}</ref><ref name="ImaginaryLamarck">{{cite book |last = Ghiselin |first = Michael T. |authorlink = Michael Ghiselin|publication-date = September/Oktubre 1994 |contribution = Nonsense in schoolbooks: 'The Imaginary Lamarck'|contribution-url =http://www.textbookleague.org/54marck.htm |title = The Textbook Letter |publisher = The Textbook League |url = http://www.textbookleague.org/ |accessdate = 23 Enero 2008 }}</ref><ref>{{cite book |last = Magner |first = Lois N. |title = A History of the Life Sciences |edition = Third |publisher = [[Marcel Dekker]], [[CRC Press]] |year = 2002 |isbn = 978-0-203-91100-6 |url = http://books.google.com/?id=YKJ6gVYbrGwC&printsec=frontcover#v=onepage&q }}</ref><ref name="Jablonka07">{{cite journal |last1 = Jablonka |first1 = E. |last2 = Lamb |first2 = M. J. |year = 2007 |title = Précis of evolution in four dimensions |journal = Behavioural and Brain Sciences |volume = 30 |pages = 353–392 |doi = 10.1017/S0140525X07002221 |url = http://journals.cambridge.org/download.php?file=%2FBBS%2FBBS30_04%2FS0140525X07002361a.pdf&code=eb63ecba4b606e8e388169c5ae3c5095 |issue = 4 |access-date = 2012-09-27 |archive-date = 2013-05-27 |archive-url = https://web.archive.org/web/20130527003141/http://journals.cambridge.org/download.php?file=%2FBBS%2FBBS30_04%2FS0140525X07002361a.pdf&code=eb63ecba4b606e8e388169c5ae3c5095 |url-status = dead }}</ref> Ang mga ideyang ito ay kindonena ng establisyimentong mga naturalista bilang haka haka na walang mga suportang [[empirikal]]. Sa partikular, iginiit ni [[Georges Cuvier]] na ang espesye ay hindi magkaugnay at nakatakda na ang mga pagkakatulad nito ay nagpapakita ng disenyo ng diyos para sa mga pangangailangang pang-tungkulin. Samantala, ang mga ideya ni Raye ng isang mabuting disenyo ay pinaunlad ni [[William Paley]] sa isang [[natural na teolohiya]] na nagmungkahi ng mga komplikadong pag-aangkop bilang ebidensiya ng disenyo ng diyos at ito ay hinanggan ni Charles Darwin.<ref name="Darwin91">{{cite book | editor1-last=Burkhardt | editor1-first=F. | editor2-last=Smith | editor2-first=S. |year = 1991 |title = The correspondence of Charles Darwin |volume = 7 |pages = 1858–1859 |publisher = Cambridge University Press |place = Cambridge }}</ref><ref name="Sulloway09">{{cite journal |last1 = Sulloway |first1 = F. J. |year = 2009 |title = Why Darwin rejected intelligent design |url = https://archive.org/details/journal-of-biosciences_2009-06_34_2/page/173 |journal = Journal of Biosciences |volume = 34 |issue = 2 |pages = 173–183 |doi = 10.1007/s12038-009-0020-8 |pmid = 19550032 }}</ref><ref name="Dawkins90">{{cite book |last1 = Dawkins |first1 = R. |title = Blind Watchmaker |url = https://archive.org/details/blindwatchmaker0000dawk_v6p3 |year = 1990 |publisher = Penguin Books |isbn = 0-14-014481-1 |page = 368 }}</ref> Ang mahalagang pagkalas mula sa konsepto ng nakatakdang espesye sa biolohiya ay nagsimula sa teoriya ng kasunlaran sa pamamagitan ng [[natural na seleksiyon]] na pinormula ni [[Charles Darwin]]. Ito ay sa isang bahaging naimpluwensiyahan ng ''[[An Essay on the Principle of Population]]'' ni [[Thomas Robert Malthus]]. Isinaad ni Darwin na ang paglago ng populasyon ay tutungo sa isang "pakikibaka para sa pag-iral" kung saan ang mga mapapaburang bariasyon ay mananaig habang ang iba ay mapapahamak. Sa bawat henerasyon, maraming mga supling ay nabibigong makapagpatuloy sa edad ng reproduksiyon dahil sa mga limitadong mapagkukunan. Ito ay maaaring magpaliwanag sa dibersidad ng mga hayop at halaman mula sa isang karaniwang ninuno sa pamamagitan ng paggawa ng mga natural na batas na gumagawa ng pareho para sa lahat ng mga uri ng bagay.<ref name="Sober09">{{cite journal |last1 = Sober |first1 = E. |year = 2009 |title = Did Darwin write the origin backwards? |journal = Proceedings of the National Academy of Sciences |volume = 106 |issue = S1 |pages = 10048–10055 |doi = 10.1073/pnas.0901109106 |url = http://www.pnas.org/content/106/suppl.1/10048.full.pdf+html |bibcode = 2009PNAS..10610048S |access-date = 2012-09-27 |archive-date = 2012-11-24 |archive-url = https://web.archive.org/web/20121124020127/http://www.pnas.org/content/106/suppl.1/10048.full.pdf+html |url-status = dead }}</ref><ref>Mayr, Ernst (2001) ''What evolution is''. Weidenfeld & Nicolson, London. p165</ref><ref>{{cite book |author = Bowler, Peter J. |title = Evolution: the history of an idea |url = https://archive.org/details/evolutionhistory0000bowl_n7y8 |publisher = University of California Press |location = Berkeley |year = 2003 |pages = [https://archive.org/details/evolutionhistory0000bowl_n7y8/page/145 145]–146 |isbn = 0-520-23693-9 |oclc = |doi = }} page 147"</ref><ref>{{cite journal |doi = 10.1086/282646 |author = Sokal RR, Crovello TJ |title = The biological species concept: A critical evaluation |journal = The American Naturalist |volume = 104 |issue = 936 |pages = 127–153 |year = 1970 |pmid = |url = http://hymenoptera.tamu.edu/courses/ento601/pdf/Sokal_Crovello_1970.pdf |format = PDF |jstor = 2459191 |access-date = 2012-09-27 |archive-date = 2011-07-15 |archive-url = https://web.archive.org/web/20110715111243/http://hymenoptera.tamu.edu/courses/ento601/pdf/Sokal_Crovello_1970.pdf |url-status = dead }}</ref> Pinapaunlad ni Darwin ang kanyang teoriya ng [[natural na seleksiyon]] mula 1838 hanggang sa pinadalhan siya ni [[Alfred Russel Wallace]] ng isang kaparehong teoriya noong 1858. Parehong ipinrisinta nina Darwin at Wallace ang kanilang mga magkahiwalay na papel sa [[Linnean Society of London]].<ref>{{cite journal | last1 = Darwin | first1 = Charles | last2 = Wallace | first2 = Alfred | url = http://darwin-online.org.uk/content/frameset?itemID=F350&viewtype=text&pageseq=1 | title = On the Tendency of Species to form Varieties and on the Perpetuation of Varieties and Species by Natural Means of Selection | journal = Journal of the Proceedings of the Linnean Society of London. Zoology | volume = 3 | issue = 2 | year = 1858 | month = August | pages = 45–62 | accessdate = 13 Mayo 2007 | doi = 10.1111/j.1096-3642.1858.tb02500.x | ref = harv }}</ref> [[Talaksan:Huxley - Mans Place in Nature.jpg|thumb|400px|Si [[Thomas Henry Huxley]] ay gumamit ng mga ilustrasyon upang ipakita na ang mga [[tao]] at [[ape]] ay may parehong pundamental na mga istraktura ng kalansay.<ref>{{harvnb|Bowler|2003|p=208}}</ref>]] Sa huli nang 1859, ang paglilimbag ng [[On the Origin of Species]](''Tungkol sa Pinagmulan ng Espesye'') ay detalyadong nagpaliwanag ng [[natural na seleksiyon]] at sa isang paraan ay tumungo sa isang papataas na malawak na pagtanggap sa [[Darwinismo|ebolusyong Darwinian]]. Inilapat ni [[Thomas Henry Huxley]] ang mga ideya ni Darwin sa mga tao gamit ang [[paleontolohiya]] at [[anatomiyang paghahambing]] upang magbigay ng malakas na ebidensiya na ang mga tao at [[ape]] ay nagsasalo ng isang karaniwang ninuno. Ang ilan ay nabalisa dito dahil ito ay nagpapahiwatig na ang mga tao ay walang espesyal na lugar sa [[uniberso]].<ref>{{cite web |url = http://www.britannica.com/EBchecked/topic/277746/T-H-Huxley |title = Encyclopædia Britannica Online |publisher = Britannica.com |date = |accessdate = 11 Enero 2012 }}</ref> Noong mga 1920 at 1930, ang isang [[modernong ebolusyonaryong sintesis]] ay nag-ugnay ng [[natural na seleksiyon]], teoriya ng [[mutasyon]] at [[pagmamanang Mendelian]] sa isang pinag-isang teoriya na pangkalahatang lumalapat sa anumang sangay ng [[biolohiya]]. Nagawang maipaliwanag ng modernong sintesis ang mga paternong napagmasdan sa buong mga espesye sa mga populasyon sa pamamagitan ng mga [[transisyonal na fossil]] sa [[paleontolohiya]] at kahit sa mga komplikadong mekanismong [[selula]]r sa [[biolohiyang pag-unlad]].<ref name="Gould02" /><ref>{{cite book |last = Bowler |first = Peter J. |authorlink = Peter J. Bowler |year = 1989 |title = The Mendelian Revolution: The Emergence of Hereditarian Concepts in Modern Science and Society |url = https://archive.org/details/mendelianrevolut0000bowl |publisher = Johns Hopkins University Press |location = Baltimore |isbn = 978-0-8018-3888-0 }}</ref> Ang publikasyon ng istraktura ng [[DNA]] nina [[James D. Watson|James Watson]] at [[Francis Crick]] noong 1953 ay nagpakita ng isang basehang pisikal para sa pagmamana.<ref name="Watson53">{{cite journal |last1 = Watson |first1 = J. D. |last2 = Crick |first2 = F. H. C. |title = Molecular structure of nucleic acids: A structure for deoxyribose nucleic acid |journal = Nature |volume = 171 |pages = 737–738 |doi = 10.1038/171737a0 |url = http://profiles.nlm.nih.gov/SC/B/B/Y/W/_/scbbyw.pdf |bibcode = 1953Natur.171..737W |issue = 4356 |pmid = 13054692 |year = 1953 }}</ref> Napabuti rin ng [[biolohiyang molekular]] ang ating pagkaunawa sa relasyon sa pagitan ng [[henotipo]] at [[penotipo]]. Ang mga pagsulong ay nagawa sa sistematikang [[pilohenetika|pilohenetiko]] na nagmamapa ng transisiyon ng mga katangian sa isang maihahambing at masusubok na balangkas sa pamamagitan ng publikasyon at paggamit ng [[punong pilohenetiko|mga punong ebolusyonaryo]].<ref name="Hennig99">{{cite book |last1 = Hennig |first1 = W. |last2 = Lieberman |first2 = B. S. |title = Phylogenetic systematics |page = 280 |publisher = University of Illinois Press |edition = New edition (Mar 1, 1999) |isbn = 0-252-06814-9 |year = 1999 |url = http://books.google.ca/books?id=xsi6QcQPJGkC&printsec=frontcover&dq=phylogenetic+systematics#v=onepage&q&f=false }}</ref><ref name="Wiley11">{{cite book |title = Phylogenetics: Theory and practice of phylogenetic systematics |url = https://archive.org/details/isbn_9780470905968 |year = 2011 |edition = 2nd |publisher = Wiley-Blackwell |page = [https://archive.org/details/isbn_9780470905968/page/390 390] |doi = 10.1002/9781118017883.fmatter }}</ref> Noong 1973, isinulat ng biologong ebolusyonaryo na si [[Theodosius Dobzhansky]] na "nothing in biology makes sense except in the light of evolution"(wala sa biolohiya ang may saysay malibang sa liwanag ng ebolusyon) dahil ito ay nagbigay liwanag sa mga relasyon ng unang tila hindi magkakaugnay na mga katotohanan sa natural na kasaysayan sa isang magkaayon na nagpapaliwanag na katawan ng kaalaman na naglalarawan at humuhula ng maraming mga mapagmamasdang katotohanan tungkol sa buhay sa planetang ito.<ref name="Dobzhansky73">{{cite journal |last1 = Dobzhansky |first1 = T. |year = 1973 |title = Nothing in biology makes sense except in the light of evolution |journal = The American Biology Teacher |volume = 35 |issue = 3 |pages = 125–129 |url = http://img.signaly.cz/upload/1/0/9a462eb6be1ed7828f57a184cde3c0/Dobzhansky.pdf |doi = 10.2307/4444260 |access-date = 2012-09-27 |archive-date = 2018-10-04 |archive-url = https://web.archive.org/web/20181004065506/http://img.signaly.cz/upload/1/0/9a462eb6be1ed7828f57a184cde3c0/Dobzhansky.pdf |url-status = dead }}</ref> Simula nito, ang modernong ebolusyonaryong sintesis ay karagdagan pang pinalawig upang ipaliwanag ang mga phenomenang biolohiko sa buo at nagsasamang iskala ng hierarkang biolohiko mula sa mga gene hanggang sa espesye. Ang pagpapalawig na ito ay tinawag na "[[Evolutionary developmental biology|eco-evo-devo]]".<ref name=Kutschera>{{cite journal |author = Kutschera U, Niklas K |title = The modern theory of biological evolution: an expanded synthesis |journal = Naturwissenschaften |volume = 91 |issue = 6 |pages = 255–76 |year = 2004 |pmid = 15241603 |doi = 10.1007/s00114-004-0515-y |ref = harv |bibcode = 2004NW.....91..255K }}</ref><ref name=Kutschera/><ref name="Cracraft04">{{cite book |editor1-last = Cracraft |editor1-first = J. |editor2-last = Bybee |editor2-first = R. W. |title = Evolutionary science and society: Educating a new generation |year = 2004 |place = Chicago, IL |series = Revised Proceedings of the BSCS, AIBS Symposium |url = http://www.bscs.org/curriculumdevelopment/highschool/evolution/pdf.html |access-date = 2012-09-27 |archive-date = 2011-07-20 |archive-url = https://web.archive.org/web/20110720001405/http://www.bscs.org/curriculumdevelopment/highschool/evolution/pdf.html |url-status = dead }}</ref><ref name="Avise10">{{cite journal |last1 = Avise |first1 = J. C. |last2 = Ayala |first2 = F. J. |title = In the Light of Evolution IV. The Human Condition (introduction) |year = 2010 |journal = Proceedings of the National Academy of Sciences USA |volume = 107 |issue = S2 |pages = 8897–8901 |url = http://faculty.sites.uci.edu/johncavise/files/2011/03/311-intro-to-ILE-IV.pdf |doi = 10.1073/pnas.100321410 }}</ref> == Pagmamana == [[Talaksan:ADN static.png|thumb|upright|Istruktura ng [[DNA]]]] Ang ebolusyon sa mga organismo ay nangyayari sa pamamagitan ng mga pagbabago sa mga katangiang mamamana. Halimbawa, sa mga tao, ang [[kulay ng mata]] ay isang namamanang katangian at ang isang indibidwal ay makapagmamana ng katangiang kulay kayumangging mata mula sa isa nitong magulang.<ref>{{cite journal |author = Sturm RA, Frudakis TN |title = Eye colour: portals into pigmentation genes and ancestry |url = https://archive.org/details/sim_trends-in-genetics_2004-08_20_8/page/n5 |journal = Trends Genet. |volume = 20 |issue = 8 |pages = 327–32 |year = 2004 |pmid = 15262401 |doi = 10.1016/j.tig.2004.06.010 |ref = harv }}</ref> Ang mga namamanang mga katangian ay kinokontrol ng mga [[gene]] at ang kumpletong hanay ng mga gene sa loob ng isang organismo ay tinatawag na [[genotype]] nito.<ref name=Pearson_2006>{{cite journal |author = Pearson H |title = Genetics: what is a gene? |url = https://archive.org/details/sim_nature-uk_2006-05-25_441_7092/page/398 |journal = Nature |volume = 441 |issue = 7092 |pages = 398–401 |year = 2006 |pmid = 16724031 |doi = 10.1038/441398a |ref = harv |bibcode = 2006Natur.441..398P }}</ref> Ang kumpletong hanay ng mga mapagmamasdang mga katangian na bumubuo ng istruktura at pag-aasal ng isang organismo ay tinatawag na [[phenotype]] nito. Ang mga katangiang ito ay nagmumula mula sa interaksiyon ng genotype nito sa kapaligiran.<ref>{{cite journal |author = Visscher PM, Hill WG, Wray NR |title = Heritability in the genomics era—concepts and misconceptions |journal = Nat. Rev. Genet. |volume = 9 |issue = 4 |pages = 255–66 |year = 2008 |pmid = 18319743 |doi = 10.1038/nrg2322 |ref = harv }}</ref> Dahil dito, maraming mga aspeto ng phenotype ay hindi namamana. Halimbawa, ang balat na [[sun tanning|na-suntan]] ay nagmumula sa interaksiyon sa pagitan ng genotype ng isang tao at sa sikat ng araw at kaya ang mga suntan ay hindi naipapasa sa mga anak ng mga tao. Gayunpaman, ang ilang mga tao ay mas madaling magka-tan dahil sa mga pagkakaiba ng kanilang genotype, halimbawa may mga taong may namamanang katangian na [[albinismo]] na hindi nag-tatan at napakasensitibo sa [[paso ng araw]].<ref>{{cite journal |author = Oetting WS, Brilliant MH, King RA |title = The clinical spectrum of albinism in humans |journal = Molecular medicine today |volume = 2 |issue = 8 |pages = 330–5 |year = 1996 |pmid = 8796918 |doi = 10.1016/1357-4310(96)81798-9 |ref = harv }}</ref> Ang mga mamamanang katangian ay naipapasa mula sa isang henerasyon tungo sa isa pang henerasyon sa pamamagitan ng [[DNA]] na molekulang nagkokodigo ng impormasyong henetiko. Bago naghahati ang isang selula, ang DNA ay kinokopya upang ang bawat nagreresultang mga dalawang selula ay magmamana ng sekwensiyang DNA. Ang mga bahagi ng molekulang DNA na tumutukoy sa unit na pangtungkulin ay tinatawag na mga gene. Ang mga magkakaibang gene ay may iba ibang mga sekwensiya ng mga base. Sa loob ng mga selula, ang mga mahahabang strand ng DNA ay bumubuo ng kondensadong mga istrukturang tinatawag na mga [[kromosoma]]. Ang spesipikong lokasyon ng sekwensiyang DNA sa loob ng isang kromosoma ay kilala bilang [[locus]]. Kung ang sekwensiyang DNA sa isang locus ay iba iba sa pagitan ng mga indibidwal, ang mga iba ibang anyo ng sekwensiyang ito ay tinatawag na mga [[allele]]. Ang mga sekwensiyang DNA ay mababago sa pamamagitan ng mga [[mutasyon]] na lumilikha ng mga bagong allele. Kung isang mutasyon ay nangyayari sa loob ng isang gene, ang bagong allele ay makakaapekto sa katangian na kinokontrol ng gene na nagbabago ng phenotype ng organismo.<ref name=Futuyma>{{cite book |last = Futuyma |first = Douglas J. |authorlink = Douglas J. Futuyma |year = 2005 |title = Evolution |url = https://archive.org/details/evolution0000futu |publisher = Sinauer Associates, Inc |location = Sunderland, Massachusetts |isbn = 0-87893-187-2 }}</ref> Ang karamihan ng mga katangian ay mas masalimuot at kinokontrol ng mga maraming nag-uugnayan mga gene.<ref>{{cite journal |author = Phillips PC |title = Epistasis—the essential role of gene interactions in the structure and evolution of genetic systems |journal = Nat. Rev. Genet. |volume = 9 |issue = 11 |pages = 855–67 |year = 2008 |pmid = 18852697 |doi = 10.1038/nrg2452 |pmc = 2689140 |ref = harv }}</ref><ref name=Lin>{{cite journal |author = Wu R, Lin M |title = Functional mapping&nbsp;– how to map and study the genetic architecture of dynamic complex traits |journal = Nat. Rev. Genet. |volume = 7 |issue = 3 |pages = 229–37 |year = 2006 |pmid = 16485021 |doi = 10.1038/nrg1804 |ref = harv }}</ref> Nakumpirma ng mga kamakailang pag-aaral ang mga mahahalagang mga halimbawa ng mga mamamanang mga pagbabago na hindi maipapaliwanag ng mga pagbabago sa sekwensiya ng mga nucleotide sa DNA. Ang mga ito ay tinatawag na mga sistemang pagmamanang epihenetiko.<ref name="Jablonk09">{{cite journal |last1 = Jablonka |first1 = E. |last2 = Raz |first2 = G. |title = Transgenerational epigenetic inheritance: Prevalence, mechanisms and implications for the study of heredity and evolution |journal = The Quarterly Review of Biology |volume = 84 |issue = 2 |pages = 131–176 |year = 2009 |url = http://compgen.unc.edu/wiki/images/d/df/JablonkaQtrRevBio2009.pdf |pmid = 19606595 |doi = 10.1086/598822 |access-date = 2013-06-16 |archive-date = 2011-07-15 |archive-url = https://web.archive.org/web/20110715111243/http://compgen.unc.edu/wiki/images/d/df/JablonkaQtrRevBio2009.pdf |url-status = dead }}</ref> == Bariasyon == [[Talaksan:Portulaca grandiflora mutant1.jpg|thumb|right|Ang isang [[mutasyon]] ay nagsanhi sa [[moss rose]] na ito na lumikha ng mga bulaklak na may magkaibang mga kulay.]] Ang lahat ng nabubuhay na organismo ay nagpapakita ng bariasyon o pagkakaiba sa loob ng isang populasyon at sa pagitan ng mga populasyon. Ang bariasyong henetiko ay mahalaga dahil nagbibigay ito ng materyal na henetiko para sa [[natural na seleksiyon]]. Ang pagkakaibang henetiko ay matutukoy sa iba't ibang mga lebel. Posibleng matukoy ang pagkakaibang henetiko mula sa mga pagmamasid ng mga pagkakaiba sa [[phenotype]] gayundin sa pagsisiyasat ng mga pagkakaiba sa lebel ng mga ensaym at gayundin sa pagkakaiba sa pagkakaayos ng mga base ng mga nucleotide sa mga [[gene]]. Inilalarawan ng [[modern evolutionary synthesis]] ang ebolusyon bilang ang pagbabago sa paglipas ng panahon ng bariasyong henetikong ito. Ang prekwensiya ng isang partikular na [[allele]] ay magiging higit kumulang na nananaig nang relatibo sa ibang mga anyo ng gene na ito. Ang bariasyon ay naglalaho kapag ang isang allele ay umaabot sa punto ng [[fixation (population genetics)|fixation]]&nbsp;— kapag ito ay naglalaho mula sa populasyon o pumapalit nang buo sa allele ng ninuno nito.<ref name=Amos>{{cite journal |author = Harwood AJ |title = Factors affecting levels of genetic diversity in natural populations |journal = Philos. Trans. R. Soc. Lond., B, Biol. Sci. |volume = 353 |issue = 1366 |pages = 177–86 |year = 1998 |pmid = 9533122 |pmc = 1692205 |doi = 10.1098/rstb.1998.0200 |last2 = Harwood |first2 = J |ref = harv }}</ref> Ang [[natural na seleksiyon]] ay nagsasanhi lamang ng ebolusyon kapag may sapat na bariasyon o pagkakaibang henetiko sa isang populasyon. Ang ''[[prinsipyong Hardy-Weinberg]]'' ay nagbibigay ng solusyon sa kung paanong ang bariasyon ay napapanatili sa isang populasyon sa [[pagmamanang Mendelian]]. Ang mga prekwensiya ng mga [[allele]] ay nananatiling hindi nagbabago sa kawalan ng natural na seleksiyon, mutasyon, migrasyon at genetic drift.<ref name="Ewens W.J. 2004">{{cite book |author = Ewens W.J. |year = 2004 |title = Mathematical Population Genetics (2nd Edition) |url = https://archive.org/details/mathematicalpopu0000ewen_u3t1 |publisher = Springer-Verlag, New York |isbn = 0-387-20191-2 }}</ref> Ang mga pagkakaibang henetiko sa loob ng populasyon ay sanhi ng mga sumusunod: ang [[mutasyon]] na mga pagbabago sa [[DNA]], ang pagdaloy ng gene na anumang pagkilos ng mga gene mula sa isang populasyon sa isa pang populasyon at ang [[reproduksiyong seksuwal]] na makakalikha ng bagong kombinasyon ng gene mula sa mga magulang sa isang populasyon. === Mutasyon === [[Talaksan:Gene-duplication.png|thumb|right|[[Duplikasyon ng gene]]]] Ang mga henetikong bariasyon ay napapadami sa pamamagitan ng [[mutasyon]]. Ang mga mutasyon ang mga pagbabago sa sekwensiya ng DNA ng [[genome]] ng isang selula. Kapag nangyari ang mga mutasyon, ito ay maaaring walang epekto, magbago ng produkto ng gene o magpigil sa gene na gumana. Ang karamihan sa mga pagbabago sa [[DNA]] ay nagdudulot ng panganib ngunit ang ilan sa mga ito ay neutral o isang kapakinabangan sa isang organismo. Ang mutasyon ay maaaring mangyari sanhi ng mga pagkakamali kung ang [[meiosis]] ay lumilikha ng mga [[selulang gamete]]([[ovum|itlog]] at [[sperm]]) gayundin ng [[radiasyon]] o ng ilang mga kemikal ngunit ang mga mutasyon ay minsan nangyayari ng random. Ang ilang pangunahing uri ng mga mutasyon sa DNA ay: [[Pagbura (henetika)|Henetikong pagbura]] kung saan ang isa o maraming mga base ng [[DNA]] ay nabura, [[Pagpasok (henetika)|Henetikong pagpasok]] kung saan ang isa o maraming mga base ng DNA ay nadagdag, [[Paghalili (henetika)|Henetikong paghalili]] kung saan ang isa o maraming mga base ng DNA ay humalili(substituted) para sa ibang mga base sa sekwensiya, [[Duplikasyon ng gene]] kung saan ang buong [[gene]] ay kinopya. Ang duplikasyon ay may malaking papel na ginampanan sa ebolusyon. Ito ay nagpapakilala ng karagdagang mga kopya ng [[gene]] sa isang [[genome]]. Ang karagdagang(extra) mga kopya ng gene ang pangunahing pinagmumulan ng hilaw na bagay(raw material) para ang mga bagong gene ay mag-ebolb. Ito ay mahalaga dahil ang karamihan sa mga bagong gene ay nag-ebolb sa loob ng mga pamilya ng gene mula sa naunang umiiral na mga gene na may pinagsaluhang mga ninuno. Halimbawa, ang [[mata]] ng isang tao ay gumagamit ng apat na [[gene]] upang lumikha ng mga estruktura na nakakadama ng liwanag. Ang tatlo ay para sa pagtingin ng kulay(color vision) at ang isa ay para sa paningin na pang-gabi(night vision). Ang lahat ng apat na gene na ito ay nagmula sa isang sinaunang gene. Ang mga bagong gene ay maaaring malikha mula sa isang ancestral o sinaunang gene kapag ang duplikadong kopya ay nag-mutate at nagkamit ng panibagong silbi o tungkulin. Ang prosesong ito ay mas madali pag ang gene ay na-duplicate dahil ito ay nagdadagdag ng pagdami nito sa sistema. Ang isang gene sa pares ay maaaring magkamit ng panibagong silbi o tungkulin samantalang ang ibang mga kopya ay patuloy na nagsasagawa ng orihinal nitong tungkulin. Kahit ang ibang mga uri ng mutasyon ay maaaring kabuuang makalikha ng panibagong mga gene mula sa mga nakaraang noncoding na DNA. Ang henerasyon ng mga bagong gene ay maaari ring sumangkot sa mga maliit na bahagi ng ilang mga gene na dinuduplicate at sa mga pragmentong ito ay naghahalong muli upang bumuo ng mga bagong kombinasyon na may mga bagong mga tungkulin. Kung ang mga gene ay nabuo mula sa paghahalo ng mga naunang umiiral na mga bahagi, ang domains ay umaasal bilang mga module na may simpleng independyenteng tungkulin na maaaring pagsaluhin upang lumikha ng mga bagong kombinasyon na may bago at komplikadong mga tungkulin. Bilang karagdagan sa pagiging pangunahing pinagmulan ng bariasyon, ang mutasyon ay maaari ring magsilbing mekanismo ng kasunlaran kung may mga iba't ibang [[probabilidad]] sa molecular level para ang iba't ibang mga mutasyon ay mangyari. Ang prosesong ito ay tinatawag na "pagkiling na mutasyon". Halimbawa, kung ang dalawang [[genotype]] na ang isa sa mga ito ay may [[nukleyotida]] na G at ang isa ay may nucleotide na A sa parehong posisyon at may parehong fitness(kaangkupan) ngunit ang mutasyon mulsa sa G patungo sa A ay kadalasang nangyayari kesa sa mutasyon mula sa A patungo sa G, ang mga genotype na may A ay magagawing mag-ebolb. Ang iba't ibang insertion laban sa deletion na mga mutation bias sa iba't ibang [[taksa]] ay maaring magdulot ng kasunlaran ng iba't ibang mga sukat ng genome. Ang developmental o mutational biases ay napagmasdan din sa [[ebolusyong morpolohikal]]. Halimbawa, ayon sa phenotype-first teoriya ng kasunlaran, ang mga mutasyon ay kalaunang magdudulot ng henetikong asimilasyon o pagsasama ng mga katangian(trait) na sa nakaraan ay hinimok ng kapaligiran. Ang mga epekto ng mutation bias ay ipinapatong sa ibang mga proseso. Kung ang seleksiyon ay papabor sa isa sa dalawang mga mutasyon ngunit walang karagdagang benepisyo sa pagkakaroon ng dalawang mutasyong ito, ang mutasyon nangyayari ng madalas ang siyang malamang na matatakda(fixed) sa isang populasyon. Ang mga mutasyon na nagdudulot ng paglaho ng silbi o tungkulin ng isang gene ay mas karaniwang kesa sa mga mutasyong bumubuo ng bago at buong may silbing gene. Ang karamihan sa mga mutasyon ng paglaho ng tungkulin ay umaapekto sa kasunlaran. Halimbawa, ang mga pigment(kulay) ay hindi na magagamit ng mga hayop na nakatira sa mga kweba at karaniwang naglalaho. Ang uring ito ng paglaho ng tungkulin ay nangyayari dahil sa mutation bias at/o ang tungkulin ay magastos. Ang pagkawala ng kakayang sporulation(proseso ng paglikha ng spore) sa isang [[bacteria]] sa isang kasunlaran sa laboratoryo ay lumilitaw na sanhi ng mutation bias kesa sa natural selection laban sa gastos ng pagpapanatili ng kakayahang ito. Kung walang seleksiyon para sa paglaho ng tungkulin, ang bilis kung saan ang paglaho ay nag-eebolb ay mas lalong dumidepende sa rate(bilis) ng mutasyon kesa sa epektibong sukat ng populasyon na nagpapakitang ito ay mas itinutulak ng mutation bias kesa sa genetic drift. === Reproduksiyong seksuwal at rekombinasyon === Sa mga organismong [[aseksuwal]], ang lahat ng mga gene ay namamana lamang sa isang magulang dahil hindi ito makapaghahalo ng mga gene ng ibang mga organismo tuwing [[reproduksiyong aseksuwal]]. Taliwas dito, ang supling ng mga organismo sa [[reproduksiyong seksuwal]] ay naglalaman ng mga paghahalo ng mga [[kromosoma]] ng kanilang mga magulang. Sa isang nauugnay na prosesong tinatawag na homologosong rekombinasyon, ang mga organismong seksuwal ay nagpapalit ng DNA sa pagitan ng dalawang magkatugmang mga kromosoma. Ang rekombinasyon ay hindi nagbabago ng mga prekwensiya ng allele ngunit sa halip ay nagbabago kung aling mga allele ang nauugnay sa bawat isa na lumilikha ng supling na may mga bagong paghahalo ng mga allele. === Daloy ng gene === Ang daloy ng [[gene]] ang pagpapalitan ng mga gene sa pagitan ng mga populasyon gayundin pagitan ng mga espesye. Ang presensiya o kawalan ng daloy ng gene ay pundamental na nagpapabago ng kurso ng kasunralan. Dahil sa kompleksidad ng mga organismo, anumang dalawang kumpletong magkahiwalay na populasyon ay kalaunang mag-eebolb ng mga inkompatibilidad na henetiko sa pamamagitan ng mga neutral na proseso gaya ng sa modelong Bateson-Dobzhansky-Muller kahit pa ang parehong mga populasyon ay mananatiling magkatulad sa kanilang pag-aangkop sa kapaligiran. Kung ang pagkakaibang henetiko sa pagitan ng mga populasyon ay nabuo, ang daloy ng gene sa pagitan ng mga populasyon ay maaaring magpakilala ng mga katangian o allele na hindi mapapakinabangan sa lokal na populasyon at ito ay maaaring magdulot sa organismo sa loob ng mga populasyong ito na mag ebolb ng mga mekanismo na pipigil sa pagtatalik ng mga magkakalayo sa henetikong mga organismo(o mga organismong malayo ang pagkakatulad ng gene) na kalaunan ay magreresulta sa paglitaw ng mga bagong [[species]]. Ang paglipat ng gene sa pagitan ng mga species ay kinabibilangan ng mga pagbuo ng mga organismong [[hybrid]] at [[horizontal gene transfer]]. Ang [[Horizontal gene transfer]] ang paglilipat ng materyal na henetiko mula sa isa organismo tungo sa isa pa na hindi nito supling. Ito ay karaniwan sa mga [[bakterya]].<ref>{{cite journal |author = Boucher Y, Douady CJ, Papke RT, Walsh DA, Boudreau ME, Nesbo CL, Case RJ, Doolittle WF |title = Lateral gene transfer and the origins of prokaryotic groups |doi = 10.1146/annurev.genet.37.050503.084247 |journal = Annu Rev Genet |volume = 37 |issue = 1 |pages = 283–328 |year = 2003 |pmid = 14616063 |ref = harv }}</ref> Sa [[medisina]], ito ay nag-aambag sa pagkalat ng [[hindi pagtalab ng antibiyotiko]] o resistansiya gaya nang kapag ang bakterya ay nagkakamit ng resistansiyang mga gene na mabilis nitong maililipat sa ibang species.<ref name=GeneticEvolution>{{cite journal |author = Walsh T |title = Combinatorial genetic evolution of multiresistance |journal = Curr. Opin. Microbiol. |volume = 9 |issue = 5 |pages = 476–82 |year = 2006 |pmid = 16942901 |doi = 10.1016/j.mib.2006.08.009 |ref = harv }}</ref> Ang Horizontal gene transfer mula sa bakterya tungo sa mga [[eukaryote]] gaya yeast ''[[Saccharomyces cerevisiae]]'' at adzuki bean beetle ''Callosobruchus chinensis'' ay nangyari.<ref>{{cite journal |author = Kondo N, Nikoh N, Ijichi N, Shimada M, Fukatsu T |title = Genome fragment of Wolbachia endosymbiont transferred to X chromosome of host insect |journal = Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. |volume = 99 |issue = 22 |pages = 14280–5 |year = 2002 |pmid = 12386340 |doi = 10.1073/pnas.222228199 |pmc = 137875 |ref = harv |bibcode = 2002PNAS...9914280K }}</ref><ref>{{cite journal |author = Sprague G |title = Genetic exchange between kingdoms |journal = Curr. Opin. Genet. Dev. |volume = 1 |issue = 4 |pages = 530–3 |year = 1991 |pmid = 1822285 |doi = 10.1016/S0959-437X(05)80203-5 |ref = harv }}</ref> Ang isang mas malaking iskalang paglipat ng mga gene ang mga eukaryotikong [[Bdelloidea|bdelloid rotifers]] na nakatanggap ng isang saklaw ng mga gene mula sa bakterya, fungi at mga halaman.<ref>{{cite journal |author = Gladyshev EA, Meselson M, Arkhipova IR |title = Massive horizontal gene transfer in bdelloid rotifers |journal = Science |volume = 320 |issue = 5880 |pages = 1210–3 |year = 2008 |pmid = 18511688 |doi = 10.1126/science.1156407 |ref = harv |bibcode = 2008Sci...320.1210G }}</ref> Ang mga [[Virus]] ay nagdadala rin ng DNA sa pagitan ng mga organismo na pumapayag sa paglilipat ng mga gene sa ibayong mga [[dominyo]].<ref>{{cite journal |author = Baldo A, McClure M |title = Evolution and horizontal transfer of dUTPase-encoding genes in viruses and their hosts |journal = J. Virol. |volume = 73 |issue = 9 |pages = 7710–21 |date = 1 Setyembre 1999 |pmid = 10438861 |pmc = 104298 |ref = harv }}</ref> Ang mga malaking iskalang paglipat ng gene ay nangyari rin sa pagitan ng mga ninuno ng mga selulang eukaryotiko at bakterya noong pagkakamit ng mga [[chloroplast]] at mga [[Mitochondrion|mitochondria]]. Posibleng ang mga mismong eukaryote ay nagmula mula sa mga horizontal gene transfer sa pagitan ng bakterya at [[archaea]].<ref>{{cite journal |author = River, M. C. and Lake, J. A. |title = The ring of life provides evidence for a genome fusion origin of eukaryotes |journal = Nature |volume = 431 |issue = 9 |pages = 152–5 |year = 2004 |pmid = 15356622 |doi = 10.1038/nature02848 |ref = harv |bibcode = 2004Natur.431..152R }}</ref> == Mga mekanismo ng ebolusyon == === Natural na seleksiyon === [[Talaksan:Lichte en zwarte versie berkenspanner.jpg|thumb|Ang Morpha ''typica'' at morpha ''carbonaria'' na mga [[Morph (zoology)|morph]] ng [[peppered moth]] na nakahimlay sa parehong puno. Ang ''typica'' na may kulay maliwanag(sa ilalim ng sugat ng bark) ay mahirap makita sa punong ito kesa sa ''carbonaria''(kulay madilim) at kaya ay nakakapagtago sa predator nito gaya ng mga [[Great Tit]]. Ito ay gumagawa sa mga ''typica'' na patuloy na mabuhay at makapagparami ng mga supling na kulay maliwanag.]] Ang [[natural na seleksiyon]] ang proseso kung saan ang organismong may kanais nais na katangian ay mas malamang na dumami. Sa paggawa nito, ipinapasa ng mga ito ang mga katangiang ito sa susunod na henerasyon. Sa paglipas ng panahon, ito ay gumagawa sa mga organismo na umangkop sa kapaligiran nito. Ang dahilan nito ay ang dami ng [[gene]] para sa mga kanais nais na katangian ay dumadami sa populasyon. Ito ay kadalasang tinatawag na mekanismong "ebidente sa sarili" dahil ito ay kinakailangang sumunod sa tatlong mga simpleng katotohanan: # Ang mamamanang bariasyon ay umiiral sa loob ng mga populasyon ng mga organismo # Ang mga organismo ay lumilikha ng mas maraming mga supling kesa sa makapagpapatuloy # Ang mga supling na ito ay nag-iiba sa kakayahan ng mga ito na makapagpatuloy at makagparami. Ang sentral na konsepto ng natural na seleksiyon ang [[pagiging akma]] ng organismo.<ref name=Orr>{{cite journal |author = Orr HA |title = Fitness and its role in evolutionary genetics |journal = Nat. Rev. Genet. |volume = 10 |issue = 8 |pages = 531–9 |year = 2009 |pmid = 19546856 |doi = 10.1038/nrg2603 |pmc = 2753274 |ref = harv }}</ref> Ang pagiging akma ay nasusukat ng kakayahan ng organismo na makapagpatuloy at makapagparami na tumutukoy sa sukat ng kontribusyong henetiko nito sa susunod na henerasyon.<ref name=Orr/> Gayunpaman, ang pagiging akma ay hindi katumbas ng kabuuang bilang ng supling nito. Bagkus, ang pagiging akma ay tinutukoy ng proporsiyon ng mga kalaunang henerasyon na nagdadala ng mga [[gene]] ng organismo.<ref name=Haldane>{{cite journal |author = Haldane J |title = The theory of natural selection today |url = https://archive.org/details/sim_nature-uk_1959-03-14_183_4663/page/710 |journal = Nature |volume = 183 |issue = 4663 |pages = 710–3 |year = 1959 |pmid = 13644170 |doi = 10.1038/183710a0 |ref = harv |bibcode = 1959Natur.183..710H }}</ref> Halimbawa, kung ang organismo ay mahusay na makapagpapatuloy ngunit ang supling nito ay labis na maliit at mahina upang makapagpatuloy, ang organismong ito ay makagagawa ng kaunting kontribusyon sa mga hinaharap na henerasyon ay mayroong isang mababang pagiging akma.<ref name=Orr/> Kung ang allele ay nagpapataas ng pagiging akma nang higit sa ibang mga allele ng gene na ito, sa bawat henerasyon, ang allele na ito ay magiging mas karaniwan sa loob ng populasyon. Ang mga katangiang ito ay sinasabing "pinili para". Kapag ang mas mababang pagiging hindi akma ay sinanhi ng pagkakaroon ng kaunting mapapakinabangan o nakapipinsala na nagreresulta sa allele na ito na maging bihira, ito ay sinasabing "pinili laban".<ref name="Lande">{{cite journal |author = Lande R, Arnold SJ |year = 1983 |title = The measurement of selection on correlated characters |url = https://archive.org/details/sim_evolution_1983-11_37_6/page/1210 |journal = Evolution |volume = 37 |pages = 1210–26 |doi = 10.2307/2408842 |issue = 6 |ref = harv |jstor = 2408842 }}</ref> Ang pagiging akma ng isang allele ay hindi isang nakatakdang katangian. Kapag ang kapaligiran ay nagbabago, ang mga nakaraang neutral o nakapipinsalang mga katangian ay maaaring maging mapapakinabangan at ang nakaraang mga mapapakinabangang mga katangian ay maaaring maging mapanganib.<ref name="Futuyma" /> Gayunpaman, kahit pa ang direksiyon ng pagpili ay bumaliktad sa paraang ito, ang mga katangiang nawala sa nakaraan ay maaaring hindi na muling mag-ebolb sa isang katulad na anyo([[batas ni Dollo]]).<ref>{{cite journal |doi = 10.1111/j.1558-5646.2008.00505.x |pmid = 18764918 |volume = 62 |issue = 11 |pages = 2727–2741 |last = Goldberg |first = Emma E |title = On phylogenetic tests of irreversible evolution |url = https://archive.org/details/sim_evolution_2008-11_62_11/page/n15 |journal = Evolution |year = 2008 |last2 = Igić |first2 = B |ref = harv }}</ref><ref>{{cite journal |doi = 10.1016/j.tree.2008.06.013 |pmid = 18814933 |volume = 23 |issue = 11 |pages = 602–609 |last = Collin |first = Rachel |title = Reversing opinions on Dollo's Law |journal = Trends in Ecology & Evolution |year = 2008 |last2 = Miglietta |first2 = MP |ref = harv }}</ref> [[File:Selection Types Chart.png|thumb|left|Isang chart na nagpapakita ng tatlong mga uri ng seleksiyon o pagpili. 1. [[Disruptibong seleksiyon]] 2. [[Nagpapatatag na seleksiyon]] 3. [[Direksiyonal na seleksiyon]]]] Ang natural na seleksiyon sa loob ng isang populasyon para sa isang katangian na maaring iba iba sa ibayo ng isang saklaw ng mga halaga gaya ng taas ay mauuri sa tatlong mga magkakaibang uri. Ang una ang [[direksiyonal na seleksiyon]] na isang paglipat sa halagang aberahe ng isang katangian sa paglipas ng panahon, halimbawa, ang mga organismo na unti unting nagiging mas matangkad.<ref>{{cite journal |author = Hoekstra H, Hoekstra J, Berrigan D, Vignieri S, Hoang A, Hill C, Beerli P, Kingsolver J |title = Strength and tempo of directional selection in the wild |journal = Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. |volume = 98 |issue = 16 |pages = 9157–60 |year = 2001 |pmid = 11470913 |pmc = 55389 |doi = 10.1073/pnas.161281098 |ref = harv |bibcode = 2001PNAS...98.9157H }}</ref> Ang ikalawa, ang [[disruptibong seleksiyon]] na pagpili ng mga sukdulang katangiang halaga at kadalasang nagreresulta sa [[distribusyong bimodal|dalawang magkaibang mga halaga]] na maging mas karaniwan na may pagili laban sa halagang aberahe. Ito ay kapag ang mga organismong maliit o matangkad ay may kapakinabangan ngunit hindi ang mga may taas na midyum. Ang huli ang [[nagpapatatag na seleksiyon]] na may pagpili laban sa mga sukdulang halagang katangian sa parehong mga dulo na nagsasanhi ng pagbabawas ng isang [[variance]] sa palibot ng halagang aberahe at kaunting pagkakaiba.<ref name=Hurst>{{cite journal |author = Hurst LD |title = Fundamental concepts in genetics: genetics and the understanding of selection |journal = Nat. Rev. Genet. |volume = 10 |issue = 2 |pages = 83–93 |year = 2009 |pmid = 19119264 |doi = 10.1038/nrg2506 |ref = harv }}</ref> <ref>{{cite journal |author = Felsenstein |title = Excursions along the Interface between Disruptive and Stabilizing Selection |url = https://archive.org/details/sim_genetics_1979-11_93_3/page/773 |journal = Genetics |volume = 93 |issue = 3 |pages = 773–95 |date = 1 Nobyembre 1979 |pmid = 17248980 |pmc = 1214112 |ref = harv }}</ref> Ito ay halimbawang magsasanhi sa mga organismo na unti unting maging lahat na may parehong taas. Ang isang espesyal na kaso ng natural na seleksiyon ang [[seksuwal na seleksiyon]] na pagpili para sa anumang katangiang nagpapataas ng tagumpay sa pakikipagtalik sa pamamagitan ng pagpapataas ng pagiging kaakit-akit ng isang organismo sa mga potensiyal na mga makakatalik nito.<ref>{{cite journal |author = Andersson M, Simmons L |title = Sexual selection and mate choice |journal = Trends Ecol. Evol. (Amst.) |volume = 21 |issue = 6 |pages = 296–302 |year = 2006 |pmid = 16769428 |doi = 10.1016/j.tree.2006.03.015 |ref = harv }}</ref> Ang mga katangiang nagebolb sa pamamagitan ng seksuwal na seleksiyon ay partikular na prominente sa mga lalake sa ilang mga species ng hayop sa kabila ng mga katangiang gaya ng mga mahirap na mga antler, mga pagtawag ng pagtatalik o mga maningning na mga kulay na nakakaakit ng mga maninila na nagpapaliit ng pagpapatuloy ng mga indbidwal na lalake.<ref>{{cite journal |author = Kokko H, Brooks R, McNamara J, Houston A |title = The sexual selection continuum |pmc = 1691039 |journal = Proc. Biol. Sci. |volume = 269 |issue = 1498 |pages = 1331–40 |year = 2002 |pmid = 12079655 |doi = 10.1098/rspb.2002.2020 |ref = harv }}</ref> Ang hindi kapakinabangang ito sa pagpapatuloy ay nababalanse ng mga tagumpay sa pagpaparami ng mga lalake na nagpapakita ng [[prinsipyong kapansanan|mahirap na dayain]] na mga napapiling seksuwal na katangian.<ref>{{cite journal |author = Hunt J, Brooks R, Jennions M, Smith M, Bentsen C, Bussière L |title = High-quality male field crickets invest heavily in sexual display but die young |url = https://archive.org/details/sim_nature-uk_december-23-30-2004_432_7020/page/1024 |journal = Nature |volume = 432 |issue = 7020 |pages = 1024–7 |year = 2004 |pmid = 15616562 |doi = 10.1038/nature03084 |ref = harv |bibcode = 2004Natur.432.1024H }}</ref> Ang henetikong bariasyon sa loob ng isang populasyon ng mga organismo ay maaaring magdulot sa ilang mga indibidwal na makapagpatuloy o mas matagumpay na makapagparami kesa sa iba. Ang natural seleksiyon ay kumikilos sa mga [[phenotype]] o mga mapagmamasdang mga katangian ng isang organismo ngunit ang henetiko o namamanang basehan ng anumang phenotype na nagbibigay ng kalamangang reproduktibo ay mas magiging karaniwan sa isang populasyon. Sa paglipas ng panahon, ang prosesong ito ay magreresulta ng pagiging angkop sa kapaligiran na gumagawa sa mga populasyong ito na espesyal para sa mga partikular na kapaligirang ekolohikal at kalaunan ay maaaring magresulta ng paglitaw ng mga bagong espesye. Sa ibang salita, ang natural na seleksiyon ay isang mahalagang proseso(ngunit hindi lamang ang proseso) kung saan ang ebolusyon ay nangyayari sa loob ng isang populasyon ng mga organismo. Bilang kabaligtaran, ang [[artipisyal na seleksiyon]] ang prosesong isinasagawa ng tao upang ipagpatuloy ang mga kanais nais na katangian ng isang organismo samantalang ang [[natural na seleksiyon]] ay isinasagawa ng kalikasan sa paglipas ng mahabang panahon. Ang natural na seleksiyon ay maaaring umasal sa iba't ibang mga lebel ng organisasyon gaya ng mga [[gene]], [[selula]], mga indibidwal na organismo at espesye.<ref name="Okasha07">{{cite book |last1 = Okasha |first1 = S. |year = 2007 |title = Evolution and the Levels of Selection |url = https://archive.org/details/evolutionlevelso0000okas |publisher = Oxford University Press |isbn = 0-19-926797-9 }}</ref><ref name=Gould>{{cite journal |author = Gould SJ |title = Gulliver's further travels: the necessity and difficulty of a hierarchical theory of selection |journal = Philos. Trans. R. Soc. Lond., B, Biol. Sci. |volume = 353 |issue = 1366 |pages = 307–14 |year = 1998 |pmid = 9533127 |pmc = 1692213 |doi = 10.1098/rstb.1998.0211 |ref = harv }}</ref><ref name=Mayr1997>{{cite journal |author = Mayr E |title = The objects of selection |doi = 10.1073/pnas.94.6.2091 |journal = Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. |volume = 94 |issue = 6 |pages = 2091–4 |year = 1997 |pmid = 9122151 |pmc = 33654 |ref = harv |bibcode = 1997PNAS...94.2091M }}</ref> Ang seleksiyon ay maaaring umasal sa maraming mga lebel ng sabay sabay.<ref>{{cite journal |author = Maynard Smith J |title = The units of selection |journal = Novartis Found. Symp. |volume = 213 |pages = 203–11; discussion 211–7 |year = 1998 |pmid = 9653725 |ref = harv }}</ref> Ang isang halimbawa ng seleksiyon na nangyayari sa ilalim ng lebel ng indibidwal ang mga gene na tinatawag na mga [[transposon]] na maaaring mag-replika at kumalat sa buong [[genome]].<ref>{{cite journal |author = Hickey DA |title = Evolutionary dynamics of transposable elements in prokaryotes and eukaryotes |url = https://archive.org/details/sim_genetica_1992_86_1-3/page/269 |journal = Genetica |volume = 86 |issue = 1–3 |pages = 269–74 |year = 1992 |pmid = 1334911 |doi = 10.1007/BF00133725 |ref = harv }}</ref> === Genetic drift === Ang [[genetic drift]] ang pagbabago sa prekwensiya ng anyo ng isang [[gene]] ([[allele]]) sa isang populasyon na sanhi ng random(nangyayari na lamang) na mga pagsasampol. Ang mga allele sa supling ang mga sampol ng mga magulang at ang tsansa o kapalaran ay may papel sa pagtukoy kung ang isang inidibidwal ay makakapagpatuloy o makakagpaparami. Ang prekwensiya ng allele ng populasyon ang praksiyon ng mga kopya ng gene na nagsasalo ng partikular na anyo. Ang genetic drift ay maaaring magsanhi ng kumpletong paglaho ng mga variant ng gene at sa gayon ay magbabawas ng bariasyong henetiko. Halimbawa, sa isang henerasyon, ang dalawang kayumangging [[beetle]] ay nagkataong nagkaroon ng apat na supling na nabuhay upang magparami. Ang ilang mga berdeng beetle ay namatay nang ang mga ito ay maapakan ng isang tao at hindi nagkaroon ng supling. Ang susunod na henerasyon ay mag-aangkin ng mas marami ng kayumangging beetle kesa sa nakaraang henerasyon ngunit ito ay nangyari dahil sa kapalaran. Ang mga pagbabagong ito sa bawat henerasyon ay tinatawag na genetic drift. Kung ang mga selektibong pwersa ay hindi umiiral o mahina, ang prekwensiya ng allele ay tumatakbo ng pataas o pababa ng random. Ang paglipat na ito ay humihinto kung ang isang allele ay kalauang naging pirme na maaaring resulta ng paglaho sa populasyon o kabuuang pagpapalit ng mga ibang allele. Sa gayon, ang henetikong pagtakbo ay maaaring magtanggal ng ilang mga allele mula sa populasyon sanhi ng kapalaran lamang. Kahit sa kawalan ng mga selektibong pwersa, ang henetikong pagtakbo ay maaaring magsanhi ng dalawang magkahiwalay na mga populasyon na nagmula sa parehong strakturang henetiko upang tumakbo ng magkahiwalay sa dalawang magkaibang populasyon na may magkaibang hanay ng mga allele. === Henetikong pagsakay === Ang rekombinasyon ng gene ay pumapayag sa mga allele sa parehong hibla ng [[DNA]] na humiwalay. Gayunpaman, ang bilis ng rekombinasyon ay mababa o mga dalawang pangyayari kada [[kromosoma]] sa bawat henerasyon. Ang nagiging resulta ay ang mga gene na magkalapit sa kromosoma ay maaaring hindi palaging malilipat ng magkalayo sa bawat isa at ang mga gene na magkakalapit ay maaring mamana ng sabay na isang penomenon na tinatawag na linkage. Ang pagtungong ito ay masusukat sa pamamagitan ng paghahanap kung gaanon ang dalawang allele ay sabay na nangyayari kumpara sa mga ekspektasyon na tinatawag na linkage disequilibrium nito. Ito ay maaaring mahalaga kung ang isang allele sa isang partikular na haplotype ay malakas na mapakikinabangan. Ang natural na seleksiyon ay maaaring magpatakbo ng pinipiling paglilinis na magsasanhi rin sa ibang mga allele sa haplotype na maging mas karaniwan sa populasyon. Ang epektong ito tinatawag na genetic hitchhiking o genetic draft. Ang genetic draft na sanhi ng katotohanang ang ilang mga neutral na gene ay magkakaugnay na henetiko sa iba na nasa ilalim ng pagpipili ay maaaring sa isang bahagi mabihag ng angkop na epektibong sukat ng populasyon. == Mga kinalalabasan == Ang ebolusyon ay nakakaimpluwensiya sa bawat aspeto ng anyo at pag-aasal ng mga organismo. Ang pinakakilala ang spesipikong [[pag-aangkop]] na pang-pag-aasal at mga pisikal na na resulta ng [[natural na seleksiyon]]. Ang mga pag-aangkop na ito ay nagpapataas ng pagiging angkop sa pamamagitan ng pagtulong ng mga gawain gaya ng paghahanap ng pagkain, pag-iwas sa mga maninila o sa pag-akit ng mga makakatalik. Ang mga organismo ay maaari ring tumugon sa seleksiyon sa pamamagitan ng [[pakikipagtulungan (ebolusyon)|pakikipagtulungan]] sa bawat isa na karaniwan ay sa pamamagitan ng pagtulong sa mga kamag-anak nito o sa pakikilahok sa parehong mapakikinabangang [[symbiosis]]. Sa mas matagal, ang ebolusyon ay lumilikha ng bagong espesye sa pamamagitan ng paghahati ng mga populasyon ng ninuno ng organismo sa mga bagong pangkat na hindi maaari o hindi makakapagtalik. Ang mga kinalalabasan ng ebolusyong ito ay minsang hinahati sa [[makroebolusyon]] na ebolusyong nangyayari sa o sa itaas ng lebel ng species gaya ng [[ekstinksiyon]] at [[espesiasyon]] at ang [[mikroebolusyon]] na tumutukoy sa mas maliliit na mga pagbabagong ebolusyon sa loob ng isang species o populasyon.<ref name=ScottEC>{{cite journal |author = Scott EC, Matzke NJ |title = Biological design in science classrooms |volume = 104 |journal = Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. |issue = suppl_1 |pages = 8669–76 |year = 2007 |pmid = 17494747 |pmc = 1876445 |doi = 10.1073/pnas.0701505104 |ref = harv |bibcode = 2007PNAS..104.8669S }}</ref> Sa pangkalahatan, ang makroebolusyon ay itinuturing na kinalalabasan ng mahahabang panahon ng mikroebolusyon.<ref>{{cite journal |author = Hendry AP, Kinnison MT |title = An introduction to microevolution: rate, pattern, process |journal = Genetica |volume = 112–113 |pages = 1–8 |year = 2001 |pmid = 11838760 |doi = 10.1023/A:1013368628607 |ref = harv }}</ref> Kaya ang distinksiyon sa pagitan ng mikroebolusyon at makroebolusyon ay isang pundamental. Ang pagkakaiba ay simpleng ang panahong nasasangkot.<ref>{{cite journal |author = Leroi AM |title = The scale independence of evolution |journal = Evol. Dev. |volume = 2 |issue = 2 |pages = 67–77 |year = 2000 |pmid = 11258392 |doi = 10.1046/j.1525-142x.2000.00044.x |ref = harv }}</ref> Gayunpaman, sa makroebolusyon, ang mga katangian ng buong espesye ay maaaring mahalaga. Halimbawa, ang isang malaking halaga ng bariasyon sa mga indibidwal ay pumapayag sa espesye na mabilis na makaangkop sa mga bagong habitat na nagpapabawas sa tsansa na maging ekstinto ito samantalang ang isang malawakang saklaw na heograpiko ay nagpapataas ng tsansa ng [[espesiasyon]] na gumagawang malamang na ang bahagi ng populasyon ay nagiging hiwalay. Sa kahulugang ito, ang [[makroebolusyon]] at [[mikroebolusyon]] ay maaaring kasangkutan ng seleksiyon sa iba't ibang mga lebel na ang mikroebolusyon ay umaasal sa mga gene at organismo laban sa mga prosesong makroebolusyonaryo gaya ng [[seleksiyon ng espesye]] na umaasal sa buong espesye at umaapekto sa mga rate nito ng [[espesiasyon]] at [[ekstinsiyon]]. {{sfn|Gould|2002|pp=657–658}}<ref>{{cite journal |author = Gould SJ |title = Tempo and mode in the macroevolutionary reconstruction of Darwinism |journal = Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. |volume = 91 |issue = 15 |pages = 6764–71 |year = 1994 |pmid = 8041695 |pmc = 44281 |doi = 10.1073/pnas.91.15.6764 |ref = harv |bibcode = 1994PNAS...91.6764G }}</ref><ref name=Jablonski2000>{{cite journal |author = Jablonski, D. |year = 2000 |title = Micro- and macroevolution: scale and hierarchy in evolutionary biology and paleobiology |journal = Paleobiology |volume = 26 |issue = sp4 |pages = 15–52 |doi = 10.1666/0094-8373(2000)26[15:MAMSAH]2.0.CO;2 |ref = harv }}</ref> Ang isang karaniwang maling paniniwala ay ang ebolusyon ay may mga layunin o mga pangmatagalang plano. Gayunpaman, sa katotohanan, ang ebolusyon ay walang pangmatagalang layunin at hindi nangangailangang lumikha ng mas malaking kompleksidad.<ref name=sciam>Michael J. Dougherty. [http://www.sciam.com/article.cfm?id=is-the-human-race-evolvin Is the human race evolving or devolving?] ''[[Scientific American]]'' 20 Hulyo 1998.</ref><ref>[[TalkOrigins Archive]] response to [[Creationist]] claims&nbsp;– [http://www.talkorigins.org/indexcc/CB/CB932.html Claim CB932: Evolution of degenerate forms]</ref> Bagaman ang mga [[ebolusyon ng pagiging komplikado|komplikadong espesye]] ay nag-ebolb, ang mga ito ay pangalawang epekto ng kabuuang bilang ng mga organismo na dumadami at ang mga simpleng anyo ng buhay ay karaniwan pa rin sa biospero.<ref name=Carroll>{{cite journal |author = Carroll SB |title = Chance and necessity: the evolution of morphological complexity and diversity |url = https://archive.org/details/sim_nature-uk_2001-02-22_409_6823/page/1101 |journal = Nature |volume = 409 |issue = 6823 |pages = 1102–9 |year = 2001 |pmid = 11234024 |doi = 10.1038/35059227 |ref = harv }}</ref> Halimbawa, ang labis na karamihan ng mga espesye ay mikroskopikong [[prokaryote]] na bumubuo ng mga kalahatan ng [[biomasa]] ng daigdig kabilang ng maliliit na sukat ng mga ito<ref>{{cite journal |author = Whitman W, Coleman D, Wiebe W |title = Prokaryotes: the unseen majority |doi = 10.1073/pnas.95.12.6578 |journal = Proc Natl Acad Sci U S A |volume = 95 |issue = 12 |pages = 6578–83 |year = 1998 |pmid = 9618454 |pmc = 33863 |ref = harv |bibcode = 1998PNAS...95.6578W }}</ref> at bumubuo sa malawak na karamihan ng mga biodibersidad sa daigdig.<ref name=Schloss>{{cite journal |author = Schloss P, Handelsman J |title = Status of the microbial census |journal = Microbiol Mol Biol Rev |volume = 68 |issue = 4 |pages = 686–91 |year = 2004 |pmid = 15590780 |pmc = 539005 |doi = 10.1128/MMBR.68.4.686-691.2004 |ref = harv }}</ref> Kaya ang mga simpleng organismo ang nananaig na anyo ng buhay sa daigdig sa buong kasaysayan nito at patuloy na nagiging pangunahing anyo ng buhay hanggang sa kasalukuyan at ang komplikadong buhay ay lumilitaw lamang dahil ito ay [[may kinikilingang sampol|mas mapapansin]].<ref>{{cite journal |author = Nealson K |title = Post-Viking microbiology: new approaches, new data, new insights |url = https://archive.org/details/sim_origins-of-life-and-evolution-of-biospheres_1999-01_29_1/page/73 |journal = Orig Life Evol Biosph |volume = 29 |issue = 1 |pages = 73–93 |year = 1999 |pmid = 11536899 |doi = 10.1023/A:1006515817767 |ref = harv }}</ref> Ang katunayan, ang ebolusyon ng mga mikroorganismo ay partikular na mahalaga sa modernong pagsasaliksik na ebolusyonaryo dahil ang mabilis na pagdami ng mga ito ay pumapayag sa pag-aaral ng [[ebolusyong eksperimental]] at ang obserbasyon ng ebolusyon at pag-aangkop sa nangyayring panahon.<ref name=Buckling>{{cite journal |author = Buckling A, Craig Maclean R, Brockhurst MA, Colegrave N |title = The Beagle in a bottle |url = https://archive.org/details/sim_nature-uk_2009-02-12_457_7231/page/824 |journal = Nature |volume = 457 |issue = 7231 |pages = 824–9 |year = 2009 |pmid = 19212400 |doi = 10.1038/nature07892 |ref = harv |bibcode = 2009Natur.457..824B }}</ref><ref>{{cite journal |author = Elena SF, Lenski RE |title = Evolution experiments with microorganisms: the dynamics and genetic bases of adaptation |journal = Nat. Rev. Genet. |volume = 4 |issue = 6 |pages = 457–69 |year = 2003 |pmid = 12776215 |doi = 10.1038/nrg1088 |ref = harv }}</ref> === Pag-aangkop === Ang pag-aangkop ang proseso na gumagawa sa mga organismo mas angkop sa [[habitat]] ng mga ito.<ref>Mayr, Ernst 1982. ''The growth of biological thought''. Harvard. p483: "Adaptation... could no longer be considered a static condition, a product of a creative past and became instead a continuing dynamic process."</ref><ref>The ''Oxford Dictionary of Science'' defines ''adaptation'' as "Any change in the structure or functioning of an organism that makes it better suited to its environment".</ref> Gayundin, ang terminong pag-aangkop ay maaari ring tumukoy sa katangian na mahalaga sa pagpapatuloy ng isang organismo. Halimbawa nito ang pag-aangkop ng mga ngipin ng [[kabayo]] sa pagdurog ng mga damo. Sa paggamit ng terminong pag-aangkop para sa prosesong ebolusyonaryo at pag-aangkop na katangian para sa produkto(ang bahaging pang-katawan o tungkulin), ang dalawang mga kahulugan ay maitatangi. Ang mga pag-aangkop ay nalilikha ng [[natural na seleksiyon]].<ref>{{cite journal |author = Orr H |title = The genetic theory of adaptation: a brief history |journal = Nat. Rev. Genet. |volume = 6 |issue = 2 |pages = 119–27 |year = 2005 |pmid = 15716908 |doi = 10.1038/nrg1523 |ref = harv }}</ref> Ang mga sumusunod na kahulugan ay mula kay [[Theodosius Dobzhansky]]. # Ang pag-aangkop ang prosesong ebolusyonaryo kung saan ang organismo ay nagiging mas may kakayahan na mamuhay sa habitat o kapaligiran nito.<ref>{{cite book |last1 = Dobzhansky |first1 = T. |last2 = Hecht |first2 = MK |last3 = Steere |first3 = WC |year = 1968 |chapter = On some fundamental concepts of evolutionary biology |title = Evolutionary biology volume 2 |pages = 1–34 |publisher = Appleton-Century-Crofts |location = New York |edition = 1st }}</ref> # Ang pagiging umangkop ang katayuan ng naging angkop kung saan ang isang organismo ay patuloy na nabubuhay at nakakapagparami sa isang ibinigay na hanay ng mga habitat o kapaligiran.<ref>{{cite book |last1 = Dobzhansky |first1 = T. |year = 1970 |title = Genetics of the evolutionary process |publisher = Columbia |location = N.Y. |pages = 4–6, 79–82, 84–87 |isbn = 0-231-02837-7 }}</ref> # Ang umaangkop na katangian ay isang aspeto ng pattern na pang-pag-unlad ng organismo na pumapayag o nagpapalakas sa probabilidad ng organismong ito na makapagpatuloy at makapagparami.<ref>{{cite journal |doi = 10.2307/2406099 |last1 = Dobzhansky |first1 = T. |year = 1956 |title = Genetics of natural populations XXV. Genetic changes in populations of ''Drosophila pseudoobscura'' and ''Drosphila persimilis'' in some locations in California |url = https://archive.org/details/sim_evolution_1956-03_10_1/page/82 |journal = Evolution |volume = 10 |issue = 1 |pages = 82–92 |jstor = 2406099 }}</ref> Ang pag-aangkop ay maaaring magsanhi ng pakinabang sa isang bagong katangian o pagkawala ng katangian ng ninuno nito. Ang halimbawa na napapakita ng parehong mga uri ng pagbabago ang pag-aangkop ng [[bakterya]] sa seleksiyon ng [[antibiotiko]] kung saan ang mga pagbabagong henetiko ay nagsasanhi ng [[resistansiya sa antibiotiko]] sa parehong pagbabago ng pinupuntiryang gamot o sa pagpapataas ng gawain ng mga tagadala na nag-aalis ng gamot sa selula.<ref>{{cite journal |author = Nakajima A, Sugimoto Y, Yoneyama H, Nakae T |title = High-level fluoroquinolone resistance in Pseudomonas aeruginosa due to interplay of the MexAB-OprM efflux pump and the DNA gyrase mutation |journal = Microbiol. Immunol. |volume = 46 |issue = 6 |pages = 391–5 |year = 2002 |pmid = 12153116 |ref = harv }}</ref> Ang ibang mga halimbawa ang bakteryang ''[[Escherichia coli]]'' na nag-ebolb ng kakayahang gumamit ng [[asidong sitriko]] bilang nutriento sa pangmatagalang eksperimento sa laboratoryo,<ref>{{cite journal |author = Blount ZD, Borland CZ, Lenski RE |title = Inaugural Article: Historical contingency and the evolution of a key innovation in an experimental population of Escherichia coli |journal = Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. |volume = 105 |issue = 23 |pages = 7899–906 |year = 2008 |pmid = 18524956 |doi = 10.1073/pnas.0803151105 |pmc = 2430337 |ref = harv |bibcode = 2008PNAS..105.7899B }}</ref> ang ''[[Flavobacterium]]'' na nag-ebolb ng [[ensima]] na pumapayag sa bakteryang ito na makakapagdigest ng ilang mga byproduct ng manupakturang [[nylon 6]],<ref>{{cite journal |author = Okada H, Negoro S, Kimura H, Nakamura S |title = Evolutionary adaptation of plasmid-encoded enzymes for degrading nylon oligomers |url = https://archive.org/details/sim_nature-uk_1983-11-10_306_5939/page/n136 |journal = Nature |volume = 306 |issue = 5939 |pages = 203–6 |year = 1983 |pmid = 6646204 |doi = 10.1038/306203a0 |ref = harv |bibcode = 1983Natur.306..203O }}</ref><ref>{{cite journal |author = Ohno S |title = Birth of a unique enzyme from an alternative reading frame of the preexisted, internally repetitious coding sequence |journal = Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. |volume = 81 |issue = 8 |pages = 2421–5 |year = 1984 |pmid = 6585807 |pmc = 345072 |doi = 10.1073/pnas.81.8.2421 |ref = harv |bibcode = 1984PNAS...81.2421O }}</ref> at ang bakterya sa lupa na ''[[Sphingobium]]'' na nag-ebolb ng isan gbuong bagong [[landas na metaboliko]] na sumisira sa sintetikong [[pestisidyo]]ng [[pentachlorophenol]].<ref>{{cite journal |author = Copley SD |title = Evolution of a metabolic pathway for degradation of a toxic xenobiotic: the patchwork approach |url = https://archive.org/details/sim_trends-in-biochemical-sciences_2000-06_25_6/page/261 |journal = Trends Biochem. Sci. |volume = 25 |issue = 6 |pages = 261–5 |year = 2000 |pmid = 10838562 |doi = 10.1016/S0968-0004(00)01562-0 |ref = harv }}</ref><ref>{{cite journal |author = Crawford RL, Jung CM, Strap JL |title = The recent evolution of pentachlorophenol (PCP)-4-monooxygenase (PcpB) and associated pathways for bacterial degradation of PCP |journal = Biodegradation |volume = 18 |issue = 5 |pages = 525–39 |year = 2007 |pmid = 17123025 |doi = 10.1007/s10532-006-9090-6 |ref = harv }}</ref> [[Talaksan:Whale skeleton.png|350px|thumb|Ang isang kalansay ng [[balyenang baleen]], ang ''a'' at ''b'' ang mga butong flipper na umangkop mula sa harapang mga buto ng hita samantalang ang ''c'' ay nagpapakita ng mga [[bestihiyal]] na buto ng likurang hita na nagpapakita ng pag-aangkop mula sa lupain tungo sa dagat.<ref name="transformation445">{{cite journal |author = Bejder L, Hall BK |title = Limbs in whales and limblessness in other vertebrates: mechanisms of evolutionary and developmental transformation and loss |journal = Evol. Dev. |volume = 4 |issue = 6 |pages = 445–58 |year = 2002 |pmid = 12492145 |doi = 10.1046/j.1525-142X.2002.02033.x |ref = harv }}</ref>]] Ang pag-aangkop ay nangyayri sa pamamagitan ng unti unting pagbabago ng mga umiiral na istruktura. Dahil dito, ang mga istruktura na may parehong panloob na organisasyon ay maaaring may iba't ibang mga tungkulin sa mga nauugnay na organismo. Ito ang resulta ng isang istrukturang pang-ninuno na inangkop sa tungkulin sa iba't ibang mga paraan. Halimbawa, ang mga buto sa loob ng pakpak ng mga [[paniki]] ay labis na katulad ng mga paa ng [[daga]] at mga kamay ng mga [[primado]] sanhi ng pinagmulan ng lahat ng istrukturang ito mula sa isang karaniwang ninunong [[mamalya]].<ref>{{cite journal |doi = 10.1554/05-233.1 |pmid = 16526515 |volume = 59 |issue = 12 |pages = 2691–704 |last = Young |first = Nathan M. |title = Serial homology and the evolution of mammalian limb covariation structure |journal = Evolution |accessdate = 24 Setyembre 2009 |year = 2005 |url = http://www.bioone.org/doi/abs/10.1554/05-233.1 |last2 = Hallgrímsson |first2 = B |ref = harv }}</ref> Gayunpaman, dahil ang lahat ng mga buhay na organismo ay magkakaugnay sa isang paraan,<ref name=Penny1999>{{cite journal |author = Penny D, Poole A |title = The nature of the last universal common ancestor |journal = Curr. Opin. Genet. Dev. |volume = 9 |issue = 6 |pages = 672–77 |year = 1999 |pmid = 10607605 |doi = 10.1016/S0959-437X(99)00020-9 |ref = harv }}</ref> kahit ang mga organo na lumilitaw na may kaunting pagkakatulad sa istuktura gaya ng [[arthropoda]], [[pusit]] at mga mata ng [[bertebrata]] ay maaaring nakasalalay sa isang karaniwang hanay ng mga gene na homolohoso na kumokontrol sa pagtitipon at tungkulin nito. Ito ay tinatawag na [[malalim na homolohiya]].<ref>{{cite journal |doi = 10.1017/S1464793102006097 |pmid = 14558591 |volume = 78 |issue = 3 |pages = 409–433 |last = Hall |first = Brian K |title = Descent with modification: the unity underlying homology and homoplasy as seen through an analysis of development and evolution |url = https://archive.org/details/sim_biological-reviews_2003-08_78_3/page/409 |journal = Biological Reviews of the Cambridge Philosophical Society |year = 2003 |ref = harv }}</ref><ref>{{cite journal |doi = 10.1038/nature07891 |pmid = 19212399 |volume = 457 |issue = 7231 |pages = 818–823 |last = Shubin |first = Neil |title = Deep homology and the origins of evolutionary novelty |url = https://archive.org/details/sim_nature-uk_2009-02-12_457_7231/page/818 |journal = Nature |year = 2009 |last2 = Tabin |first2 = C |last3 = Carroll |first3 = S |ref = harv |bibcode = 2009Natur.457..818S }}</ref> Sa ebolusyon, ang ilang mga istruktura ay maaaring mawalan ng orihinal na tungkulin nito at maging [[bestihiyalidad|istrukturang bestihiyal]].<ref name=Fong>{{cite journal |author = Fong D, Kane T, Culver D |title = Vestigialization and Loss of Nonfunctional Characters |journal = Ann. Rev. Ecol. Syst. |volume = 26 |issue = 4 |pages = 249–68 |year = 1995 |doi = 10.1146/annurev.es.26.110195.001341 |ref = harv |pmid = }}</ref> Ang gayong mga istruktura ay may kaunti o walang tungkulin sa kasalukuyang espesye ngunit may maliwanag na tungkulin sa ninuno nito o ibang mga kaugnay na espesye. Ang mga halimbawa ay kinabibilangan ng mga [[pseudogene]],<ref>{{cite journal |author = Zhang Z, Gerstein M |title = Large-scale analysis of pseudogenes in the human genome |journal = Curr. Opin. Genet. Dev. |volume = 14 |issue = 4 |pages = 328–35 |year = 2004 |pmid = 15261647 |doi = 10.1016/j.gde.2004.06.003 |ref = harv }}</ref> ang hindi gumaganang mga labi ng mga mata sa naninirahan sa kwebang bulag na isda,<ref>{{cite journal |author = Jeffery WR |title = Adaptive evolution of eye degeneration in the Mexican blind cavefish |doi = 10.1093/jhered/esi028 |journal = J. Hered. |volume = 96 |issue = 3 |pages = 185–96 |year = 2005 |pmid = 15653557 |ref = harv }}</ref> mga pakpak sa mga hindi makalipad na ibon gaya ng [[ostrich]] at [[emu]],<ref>{{cite journal |author = Maxwell EE, Larsson HC |title = Osteology and myology of the wing of the Emu (Dromaius novaehollandiae) and its bearing on the evolution of vestigial structures |journal = J. Morphol. |volume = 268 |issue = 5 |pages = 423–41 |year = 2007 |pmid = 17390336 |doi = 10.1002/jmor.10527 |ref = harv }}</ref> at ang pag-iral ng mga butong balakang sa mga balyena at ahas.<ref name="transformation445" /> Ang mga halimbawa ng [[bestihiyalidad|istrukturang bestihiyal]] sa mga tao ang [[wisdom teeth]],<ref>{{cite journal |author = Silvestri AR, Singh I |title = The unresolved problem of the third molar: would people be better off without it? |url = http://jada.ada.org/cgi/content/full/134/4/450 |journal = Journal of the American Dental Association (1939) |volume = 134 |issue = 4 |pages = 450–5 |year = 2003 |pmid = 12733778 |doi = |ref = harv |access-date = 2012-09-27 |archive-date = 2014-08-23 |archive-url = https://web.archive.org/web/20140823063158/http://jada.ada.org/content/134/4/450.full |url-status = dead }}</ref> ang [[coccyx]],<ref name=Fong/> ang [[vermiform appendix]],<ref name=Fong/> at iba pang mga pang-pag-aasal na mga [[bestihiyalidad|bestihiyal]] gaya ng mga [[goose bump]](pagtayo ng balahibo)<ref>{{cite book |last = Coyne |first = Jerry A. |authorlink = Jerry A. Coyne |title = Why Evolution is True |url = https://archive.org/details/whyevolutionistr0000coyn_o0w9 |publisher = Penguin Group |year = 2009 |isbn = 978-0-670-02053-9 |page = [https://archive.org/details/whyevolutionistr0000coyn_o0w9/page/62 62] }}</ref><ref>Darwin, Charles. (1872) ''[[The Expression of the Emotions in Man and Animals]]'' John Murray, London.</ref> at mga [[primitibong repleks]].<ref>{{cite book |title = Psychology |url = https://archive.org/details/psychology0000gray |edition = fifth |author = Peter Gray |year = 2007 |page = [https://archive.org/details/psychology0000gray/page/66 66] |publisher = Worth Publishers |isbn = 0-7167-0617-2 }}</ref><ref>{{cite book |title = Why Evolution Is True |url = https://archive.org/details/whyevolutionistr0000coyn_o0w9 |last = Coyne |first = Jerry A. |year = 2009 |pages = [https://archive.org/details/whyevolutionistr0000coyn_o0w9/page/84 85]–86 |publisher = Penguin Group |isbn = 978-0-670-02053-9 }}</ref><ref>{{cite book |title = Archetype: A Natural History of the Self |author = Anthony Stevens |year = 1982 |page = 87 |publisher = Routledge & Kegan Paul |isbn = 0-7100-0980-1 }}</ref> Gayunpaman, ang maraming mga katangian na lumilitaw sa mga simpleng pag-aangkop ay katunayang mga [[eksaptasyon]] na mga istrakturang orihinal na inangkop para sa isang tungkulin ngunit sabay na naging magagamit para sa ibang tungkulin sa proseso. {{sfn|Gould|2002|pp=1235–1236}} Ang isang halimbawa ang butiking Aprikano na ''[[Holaspis guentheri]]'' na nagpaunlad ng labis na patag ng ulo para sa pagtatago sa mga siwang gaya ng makikita sa pagtingin sa mga malalapit na kamag-anak nito. Gayunpaman, sa espesyeng ito, ang ulo ay naging labis na patag na nakatutulong dito sa paglipat mula sa puno sa puno na isang eksaptasyon. {{sfn|Gould|2002|pp=1235–1236}} Sa loob ng mga [[selula]], ang [[makinang molekular]] gaya ng bakteryal na [[flagella]]<ref>{{cite journal |doi = 10.1038/nrmicro1493 |pmid = 16953248 |volume = 4 |issue = 10 |pages = 784–790 |last = Pallen |first = Mark J. |title = From The Origin of Species to the origin of bacterial flagella |journal = Nat Rev Micro |accessdate = 18 Setyembre 2009 |date = 2006-10 |url = http://home.planet.nl/~gkorthof/pdf/Pallen_Matzke.pdf |last2 = Matzke |first2 = NJ |ref = harv }}</ref> at [[translocase ng panloob na membrano|makineryang nagsasaayos ng protina]] <ref>{{cite journal |doi = 10.1073/pnas.0908264106 |pmid = 19717453 |volume = 106 |issue = 37 |pages = 15791–15795 |last = Clements |first = Abigail |title = The reducible complexity of a mitochondrial molecular machine |journal = Proceedings of the National Academy of Sciences |year = 2009 |last2 = Bursac |first2 = D |last3 = Gatsos |first3 = X |last4 = Perry |first4 = AJ |last5 = Civciristov |first5 = S |last6 = Celik |first6 = N |last7 = Likic |first7 = VA |last8 = Poggio |first8 = S |last9 = Jacobs-Wagner |first9 = C |pmc = 2747197 |ref = harv |bibcode = 2009PNAS..10615791C }}</ref> ay nag-ebolb sa pagkalap ng mga ensaym mula sa [[glycolosis]] at [[metabolismong xenobiotic]] upang magsilbing mga protinang istruktura na tinatawag na mga [[crystallin]] sa loob ng mga lente ng mga mata ng organismo.<ref>{{cite journal |author = Piatigorsky J, Kantorow M, Gopal-Srivastava R, Tomarev SI |title = Recruitment of enzymes and stress proteins as lens crystallins |journal = EXS |volume = 71 |pages = 241–50 |year = 1994 |pmid = 8032155 |ref = harv }}</ref><ref>{{cite journal |author = Wistow G |title = Lens crystallins: gene recruitment and evolutionary dynamism |url = https://archive.org/details/sim_trends-in-biochemical-sciences_1993-08_18_8/page/301 |journal = Trends Biochem. Sci. |volume = 18 |issue = 8 |pages = 301–6 |year = 1993 |pmid = 8236445 |doi = 10.1016/0968-0004(93)90041-K |ref = harv }}</ref> Ang isang mahalagang halimbawa ng [[ekolohiya]] ay ng [[kompetetibong eksklusyon]] na walang mga dalawang espesye na maaaring sumakop sa parehong niche sa parehong kapaligiran sa loob ng mahabang panahon.<ref>{{cite journal |author = Hardin G |authorlink = Garrett Hardin |title = The competitive exclusion principle |url = https://archive.org/details/sim_science_1960-04-29_131_3409/page/n18 |journal = Science |volume = 131 |issue = 3409 |pages = 1292–7 |year = 1960 |pmid = 14399717 |doi = 10.1126/science.131.3409.1292 |ref = harv |bibcode = 1960Sci...131.1292H }}</ref> Dahil dito, ang natural na seleksiyon ay magagawing pumilit sa espesye na umangkop sa ibang mga niche na ekolohikal. Ito ay maaaring mangahulugan na halimbawa, ang dalawang espesye ng isdang [[cichlid]] ay umangkop na mamuhay sa magkaibang habitat na magpapaliit ng kompetisyon para sa pagkain sa pagitan ng mga ito.<ref>{{cite journal |author = Kocher TD |title = Adaptive evolution and explosive speciation: the cichlid fish model |journal = Nat. Rev. Genet. |volume = 5 |issue = 4 |pages = 288–98 |year = 2004 |pmid = 15131652 |doi = 10.1038/nrg1316 |url = http://hcgs.unh.edu/staff/kocher/pdfs/Kocher2004.pdf |ref = harv |access-date = 2012-09-27 |archive-date = 2011-07-20 |archive-url = https://web.archive.org/web/20110720092925/http://hcgs.unh.edu/staff/kocher/pdfs/Kocher2004.pdf |url-status = dead }}</ref> === Kapwa ebolusyon === [[Talaksan:Thamnophis sirtalis sirtalis Wooster.jpg|thumb|Ang [[Common Garter Snake]] (''Thamnophis sirtalis sirtalis'') na nag-ebolb ng resistansiya o pagiging hindi tinatalaban sa [[tetrodoxin]] sa sinisilang ampibyan nito.]] Ang mga interaksiyon sa pagitan ng mga organismo ay maaaring lumikha ng tunggalian at pakikipagtulungan. Kapag ang interaksiyon ay sa pagitan ng mga pares ng espesye, gaya ng isang [[patoheno]] at isang [[hosto (biolohiya)|hosto]], o isang isang [[maninila]](predator) at [[sinisila]](prey), ang mga espesyeng ito ay maaaring magpaunlad ng mga hanay ng mga pag-aangkop. Dito, ang ebolusyon ng isang espesye ay nagsasanhi ng mga pag-aangkop sa unang espesye. Ang siklong ito ng seleksiyon at tugon ay tinatawag na [[kapwa-ebolusyon]].<ref>{{cite journal |author = Wade MJ |title = The co-evolutionary genetics of ecological communities |journal = Nat. Rev. Genet. |volume = 8 |issue = 3 |pages = 185–95 |year = 2007 |pmid = 17279094 |doi = 10.1038/nrg2031 |ref = harv }}</ref> Ang isang halimbawa ang produksiyon ng [[tetradoxin]] sa [[may magaspang na balat na newt]] at ang ebolusyon ng resistansiya sa maninila nito na [[Common Garter Snake|common garter snake]]. Sa pares na maninila-sinisilang ito, ang [[ebolusyonasyonaryong takbuhan sa armas]] ay lumikha ng mga matataas na lebel ng lason sa newt at tumutugong matataas na mga lebel ng resistansiya sa lason sa ahas.<ref>{{cite journal |author = Geffeney S, Brodie ED, Ruben PC, Brodie ED |title = Mechanisms of adaptation in a predator-prey arms race: TTX-resistant sodium channels |url = https://archive.org/details/sim_science_2002-08-23_297_5585/page/1336 |journal = Science |volume = 297 |issue = 5585 |pages = 1336–9 |year = 2002 |pmid = 12193784 |doi = 10.1126/science.1074310 |ref = harv |bibcode = 2002Sci...297.1336G }}<br />*{{cite journal |author = Brodie ED, Ridenhour BJ, Brodie ED |title = The evolutionary response of predators to dangerous prey: hotspots and coldspots in the geographic mosaic of coevolution between garter snakes and newts |url = https://archive.org/details/sim_evolution_2002-10_56_10/page/2067 |journal = Evolution |volume = 56 |issue = 10 |pages = 2067–82 |year = 2002 |pmid = 12449493 |ref = harv }}<br />*{{cite news |url = http://www.nytimes.com/2009/12/22/science/22creature.html?hpw |title = Remarkable Creatures&nbsp;– Clues to Toxins in Deadly Delicacies of the Animal Kingdom |publisher = New York Times |author = Sean B. Carroll |date = 21 Disyembre 2009 }}</ref> === Pakikipagtulungan === Hindi lahat ng kapwa nag-ebolb na mga interaksiyon sa pagitan ng espesye ay kinasasangkutan ng alitan.<ref>{{cite journal |author = Sachs J |title = Cooperation within and among species |journal = J. Evol. Biol. |volume = 19 |issue = 5 |pages = 1415–8; discussion 1426–36 |year = 2006 |pmid = 16910971 |doi = 10.1111/j.1420-9101.2006.01152.x |ref = harv }}<br />*{{cite journal |author = Nowak M |title = Five rules for the evolution of cooperation |journal = Science |volume = 314 |issue = 5805 |pages = 1560–3 |year = 2006 |pmid = 17158317 |doi = 10.1126/science.1133755 |ref = harv |bibcode = 2006Sci...314.1560N |pmc=3279745}}</ref> Ang maraming mga kaso ng parehong mga interaksiyong mapapakinabangan ay nag-ebolb. Halimbawa, ang sukdulang pakikipatulungan ay umiiral sa pagitan ng mga halaman at ang [[Mycorrhiza|mycorrhizal fungi]] na lumalago sa mga ugat at tumutulong sa halaman sa pagsisipsip ng mga nutriento mula sa lupa.<ref>{{cite journal |author = Paszkowski U |title = Mutualism and parasitism: the yin and yang of plant symbioses |journal = Curr. Opin. Plant Biol. |volume = 9 |issue = 4 |pages = 364–70 |year = 2006 |pmid = 16713732 |doi = 10.1016/j.pbi.2006.05.008 |ref = harv }}</ref> Ito ay isang [[resiprosidad (ebolusyon)|resiprokal]] na relasyon dahil ang mga halaman ay nagbibigay ng fungi na may mga asukal mula sa photosynthesis. Dito, ang fungi ay aktuwal na lumalago sa loob ng mga selula ng halaman na pumapayag sa mga ito na makipagpalitan ng mga nutriento sa mga hosto nito samantalang nagpapadala ng mga [[tranduksiyong signal]] na sumusupil sa [[sistemang immuno]] ng halaman.<ref>{{cite journal |author = Hause B, Fester T |title = Molecular and cell biology of arbuscular mycorrhizal symbiosis |url = https://archive.org/details/planta_2005-05_221_2/page/184 |journal = Planta |volume = 221 |issue = 2 |pages = 184–96 |year = 2005 |pmid = 15871030 |doi = 10.1007/s00425-004-1436-x |ref = harv }}</ref> Ang mga koalisyon sa pagitan ng mga organismo ng parehong espesye ay nag-ebolb rin. Ang isang sukdulang kaso ang [[eusosyalidad]] na matatagpuan sa mga insektong nakikisalamuha gaya ng mga [[bubuyog]], mga [[anay]] at mga [[langgam]] kung saan ang mga baog na insekto ay nagpapakain at nagbabantay sa maliit na bilang ng mga organismo sa [[koloniya]] na makapagpaparami. Sa kahit mas maliit na iskala, ang mga [[selulang somatiko]] na bumubuo sa katawan ng hayop ay naglilimita sa reproduksiyon ng mga ito upang mapanitili nito ang isang matatag na organismo na sumusumporta naman sa isang maliit na bilang ng mga [[selulang germ]] upang lumikha ng supling. Dito, ang mga selulang somatiko ay tumutugon sa spesipikong mga signal at hindi angkop na nagpaparami at ang hindi nakontrol na paglago nito ay nagsasanhi ng [[kanser]].<ref name=Bertram>{{cite journal |author = Bertram J |title = The molecular biology of cancer |journal = Mol. Aspects Med. |volume = 21 |issue = 6 |pages = 167–223 |year = 2000 |pmid = 11173079 |doi = 10.1016/S0098-2997(00)00007-8 |ref = harv }}</ref> Ang gayong pagkikipagtulungan sa loob ng espesye ay maaaring nag-ebolb sa pamamagitan ng isang proseso ng [[pagpili ng kamag-anak]] kung saan ang organismo ay tumutulong sa pagpapalaki ng supling ng kamag-anak nito.<ref>{{cite journal |author = Reeve HK, Hölldobler B |title = The emergence of a superorganism through intergroup competition |doi = 10.1073/pnas.0703466104 |journal = Proc Natl Acad Sci U S A. |volume = 104 |issue = 23 |pages = 9736–40 |year = 2007 |pmid = 17517608 |pmc = 1887545 |ref = harv |bibcode = 2007PNAS..104.9736R }}</ref> Ang gawaing ito ay napili dahil kung ang pagtulong sa mga indibidwal ay naglalaman ng mga allele na nagtataguyod ng gawaing pagtulong, malamang na ang kamag-anak nito ay naglalaman rin ng mga allele na ito at kaya ang mga allele na ito ay maipapasa.<ref>{{cite journal |author = Axelrod R, Hamilton W |title = The evolution of cooperation |journal = Science |volume = 211 |issue = 4489 |pages = 1390–6 |year = 2005 |pmid = 7466396 |doi = 10.1126/science.7466396 |ref = harv |bibcode = 1981Sci...211.1390A }}</ref> Ang ibang mga proseso na nagtataguyod ng pakikipagtulungan ay kinabibilangan ng [[seleksiyon ng pangkat]] kung saan ang pakikipagtulungan ay nagbibigay ng mga pakinaban sa isang pangkat ng mga organismo.<ref>{{cite journal |author = Wilson EO, Hölldobler B |title = Eusociality: origin and consequences |doi = 10.1073/pnas.0505858102 |journal = Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. |volume = 102 |issue = 38 |pages = 13367–71 |year = 2005 |pmid = 16157878 |pmc = 1224642 |ref = harv |bibcode = 2005PNAS..10213367W }}</ref> === Espesiyasyon === [[Talaksan:Speciation modes edit.svg|left|thumb|350px|Ang apat na mekanismo ng [[espesiasyon]].]] Ang [[espesiasyon]](''speciation'') ang proseso kung saan ang isang ninunong espesye ay [[diberhenteng ebolusyon|nagpapalitaw]] sa dalawa o higit pang mga inapong espesye na iba at natatangi mula sa ninuno nito.<ref name=Gavrilets>{{cite journal |author = Gavrilets S |title = Perspective: models of speciation: what have we learned in 40 years? |url = https://archive.org/details/sim_evolution_2003-10_57_10/page/n1 |journal = Evolution |volume = 57 |issue = 10 |pages = 2197–215 |year = 2003 |pmid = 14628909 |doi = 10.1554/02-727 |ref = harv }}</ref> May maraming mga paraan upang ilarawan ang konsepto ng espesye. Ang pagpipilian ng depinisyon ay nakasalalay sa mga partikularidad ng isinasaalang alang na espesye.<ref name=Queiroz>{{cite journal |author = de Queiroz K |title = Ernst Mayr and the modern concept of species |journal = Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. |volume = 102 |issue = Suppl 1 |pages = 6600–7 |year = 2005 |pmid = 15851674 |pmc = 1131873 |doi = 10.1073/pnas.0502030102 |ref = harv |bibcode = 2005PNAS..102.6600D }}</ref> Halimbawa, ang ilang mga konseptong espesye ay lumalapat ng mas handa tungo sa mga organismong seksuwal na nagpaparami samantalang ang iba ay mahusay na nag-aangkop ng kanilang sarili tungo sa mga organismong [[aseksuwal]]. Sa kabila ng dibersidad ng iba't ibang mga konsepto ng espesye, ang mga iba't ibang konseptong ito ay maaaring ilagay sa isa sa tatlong mga malawak na pakikitungong pilosopikal: pagtatalik, ekolohikal at pilohenetiko.<ref name="Ereshsefsky92">{{cite journal |doi = 10.1086/289701 |last = Ereshefsky |first = M. |title = Eliminative pluralism |url = https://archive.org/details/sim_philosophy-of-science_1992-12_59_4/page/671 |journal = Philosophy of Science |volume = 59 |issue = 4 |pages = 671–690 |year = 1992 |jstor = 188136 }}</ref> Ang biological species concept (BSC) ay isang klasikong halimbawa ng pakikitungong pakikipagtalik. Ito ay inilarawan ni Ernst Mayr noong 1942 at nagsasaad na ang "espesye ay mga pangkat na aktuwal o potensiyal na nakikipagtalik na mga natural na populasyon na reproduktibong nahiwalay mula sa ibang mga pangkat".<ref name="Mayr42">{{cite book |author = Mayr, E. |title = Systematics and the Origin of Species |url = https://archive.org/details/systematicsorigi0000erne |year = 1942 |publisher = Columbia Univ. Press |place = New York |isbn = 978-0-231-05449-2 | page = [https://archive.org/details/systematicsorigi0000erne/page/120 120] }}</ref> Sa kabila ng malawakan at pang-matagalang gamit nito, ang BSC tulad ng iba pa ay hindi walang kontrobersiya. Halimbawa dahil ang mga konseptong ito ay hindi mailalapat sa mga [[prokaryote]]<ref>{{cite journal |author = Fraser C, Alm EJ, Polz MF, Spratt BG, Hanage WP |title = The bacterial species challenge: making sense of genetic and ecological diversity |url = https://archive.org/details/sim_science_2009-02-06_323_5915/page/n68 |journal = Science |volume = 323 |issue = 5915 |pages = 741–6 |year = 2009 |pmid = 19197054 |doi = 10.1126/science.1159388 |ref = harv |bibcode = 2009Sci...323..741F }}</ref> at ito ay tinawag na [[problema ng espesye]].<ref name=Queiroz /> Tinangka ng ilang mga mananaliksik ang isang nagkakaisang monistikong depinisyon ng espesye samantalang ang iba ay gumamit ng isang plurastikong pakikitungo at nagmumungkahing maaaaring may iba't ibang mga paraan na lohikong mapakahulugan ang depinisyon ng espesye.<ref name=Queiroz /><ref name="Ereshsefsky92" /> " Ang [[isolasyong reproduktibo|mga harang sa reproduksiyon]] sa pagitan ng naghihiwalay na mga populasyong seksuwal ay kailangan para sa mga populasyon na [[espesiasyon|maging bagong espesye]]. Ang daloy ng gene ay maaaring magpabagal ng prosesong ito sa pamamagitan ng pagkakalat rin ng bagong mga henetikong variant sa ibang mga populasyon. Depende sa kung gaano kalayo ang dalawang espesye ay nag-iba at humiwalay simula nang [[pinaka-kamakailang karaniwang ninuno]] ng mga ito, maaaring posible pa rin na para sa mga ito na lumikha ng supling gaya ng mga nagtatalik na [[kabayo]] at [[asno]] upang lumikha ng mga [[hybrid]] na [[mule]].<ref>{{cite journal |author = Short RV |title = The contribution of the mule to scientific thought |journal = J. Reprod. Fertil. Suppl. |issue = 23 |pages = 359–64 |year = 1975 |pmid = 1107543 |ref = harv }}</ref> Ang gayong mga [[hybrid (biolohiya)|hybrid]] ay karamihang baog. Sa kasong ito, ang mga malapit na magkakaugnay na mga espesye ay maaaring regular na magtalik ngunit ang mga hybrid ay mapipili ng laban at ang espesye ay mananatiling natatangi. Gayunpaman, ang mga magagawang hybrid ay minsang nabubuo at ang mga espesyeng ito ay maaaring mag-angking ng mga katangian na isang pagitan(intermediate) sa pagitan ng mga magulang na espesye o mag-angkin ng isang buong bagong [[phenotype]].<ref>{{cite journal |author = Gross B, Rieseberg L |title = The ecological genetics of homoploid hybrid speciation |doi = 10.1093/jhered/esi026 |journal = J. Hered. |volume = 96 |issue = 3 |pages = 241–52 |year = 2005 |pmid = 15618301 |pmc = 2517139 |ref = harv }}</ref> Ang kahalagahan ng [[hybridisasyon]] sa paglikha ng [[espesiasyong hybrid|bagong espesye]] ng mga hayop ay hindi maliwanag bagaman ang mga kaso ay nakita sa maraming mga uri ng hayop <ref>{{cite journal |author = Burke JM, Arnold ML |title = Genetics and the fitness of hybrids |journal = Annu. Rev. Genet. |volume = 35 |issue = 1 |pages = 31–52 |year = 2001 |pmid = 11700276 |doi = 10.1146/annurev.genet.35.102401.085719 |ref = harv }}</ref> na ang [[gray na punong palaka]] ang isang partikular na mahusay na napag-aralang halimbawa.<ref>{{cite journal |author = Vrijenhoek RC |title = Polyploid hybrids: multiple origins of a treefrog species |journal = Curr. Biol. |volume = 16 |issue = 7 |year = 2006 |pmid = 16581499 |doi = 10.1016/j.cub.2006.03.005 |ref = harv |pages = R245–7 }}</ref> Ang espesiasyon ay napagmasdan ng maraming mga beses sa ilalim ng kontroladong mga kondisyong laboratoryo at sa kalikasan.<ref>{{cite journal |author = Rice, W.R. |year = 1993 |title = Laboratory experiments on speciation: what have we learned in 40 years |url = https://archive.org/details/sim_evolution_1993-12_47_6/page/1637 |journal = Evolution |volume = 47 |issue = 6 |pages = 1637–1653 |doi = 10.2307/2410209 |author2 = Hostert |ref = harv }}<br />*{{cite journal |author = Jiggins CD, Bridle JR |title = Speciation in the apple maggot fly: a blend of vintages? |journal = Trends Ecol. Evol. (Amst.) |volume = 19 |issue = 3 |pages = 111–4 |year = 2004 |pmid = 16701238 |doi = 10.1016/j.tree.2003.12.008 |ref = harv }}<br />*{{cite web |author = Boxhorn, J |year = 1995 |url = http://www.talkorigins.org/faqs/faq-speciation.html |title = Observed Instances of Speciation |publisher = [[TalkOrigins Archive]] |accessdate = 26 Disyembre 2008 }}<br />*{{cite journal |author = Weinberg JR, Starczak VR, Jorg, D |title = Evidence for Rapid Speciation Following a Founder Event in the Laboratory |url = https://archive.org/details/sim_evolution_1992-08_46_4/page/1214 |journal = Evolution |volume = 46 |issue = 4 |pages = 1214–20 |year = 1992 |doi = 10.2307/2409766 |ref = harv |jstor = 2409766 }}</ref> Sa mga lumikha ng seksuwal na mga organismo, ang espesiasyon ay nagreresulta mula sa reproduktibong paghihiwalay na sinundan ng paghihiwalay sa angkan. May apat na mga mekanismo para sa espesiasyon. Ang pinaka-karaniwan sa mga hayop ang [[espesiasyong allopatriko]] na nangyayari sa mga populasyon na simulang nahiwalay ng heograpiko gaya ng [[pragmentasyon ng habitat]] o [[migrasyon]]. Ang seleksiyon sa ilalim ng mga kondisyong ito ay lumilikha ng napakabilis na mga pagbabago sa hitsura at pag-aasal ng mga organismo.<ref>{{cite journal |year = 2008 |title = Rapid large-scale evolutionary divergence in morphology and performance associated with exploitation of a different dietary resource |url = https://archive.org/details/sim_proceedings-of-the-national-academy-of-sciences-usa_2008-03-25_105_12/page/4792 |journal = Proceedings of the National Academy of Sciences |volume = 105 |issue = 12 |pages = 4792–5 |pmid = 18344323 |doi = 10.1073/pnas.0711998105 |author = Herrel, A.; Huyghe, K.; Vanhooydonck, B.; Backeljau, T.; Breugelmans, K.; Grbac, I.; Van Damme, R.; Irschick, D.J. |pmc = 2290806 |ref = harv |bibcode = 2008PNAS..105.4792H }}</ref><ref name=Losos1997>{{cite journal |year = 1997 |title = Adaptive differentiation following experimental island colonization in Anolis lizards |url = https://archive.org/details/sim_nature-uk_1997-05-01_387_6628/page/70 |journal = Nature |volume = 387 |issue = 6628 |pages = 70–3 |doi = 10.1038/387070a0 |author = Losos, J.B. Warhelt, K.I. Schoener, T.W. |ref = harv |bibcode = 1997Natur.387...70L }}</ref> Habang ang seleksiyon at genetic drift ay umaaasal ng independiyente sa mga populasyong nahiwalay mula sa ibang mga espesye nito, ang paghihiwalay ay maaaring lumikha ng mga organismo na hindi na makakapagparami.<ref>{{cite journal |author = Hoskin CJ, Higgle M, McDonald KR, Moritz C |year = 2005 |title = Reinforcement drives rapid allopatric speciation |url = https://archive.org/details/sim_nature-uk_2005-10-27_437_7063/page/1352 |journal = Nature |pmid = 16251964 |volume = 437 |issue = 7063 |pages = 1353–356 |doi = 10.1038/nature04004 |ref = harv |bibcode = 2005Natur.437.1353H }}</ref> Ang ikalawang mekanismo ng espesiasyon ang [[espesiasyong peripatriko]] na nangyayari kapag ang maliliit na mga populasyon ng organismo ay nahiwalay sa isang bagong kapaligiran. Ito ay iba sa epesiasyong allopatriko dahil ang mga hiwalay na populasyon ay mas maliit sa bilang kesa sa populasyon ng magulang. Dito, ang [[epektong tagapagtatag]] ay nagsasanhi ng mabilisang espesiasyon pagkatapos na ang isang pagtaas sa [[loob na pagtatalik]] ay nagpapataas ng seleksiyon sa mga [[homozygote]] na tumutungo sa mabilis na pagbabagong henetiko.<ref>{{cite journal |author = Templeton AR |title = The theory of speciation via the founder principle |url = http://www.genetics.org/cgi/reprint/94/4/1011 |journal = Genetics |volume = 94 |issue = 4 |pages = 1011–38 |date = 1 Abril 1980 |pmid = 6777243 |pmc = 1214177 |ref = harv |access-date = 28 Septiyembre 2012 |archive-date = 4 Hunyo 2009 |archive-url = https://web.archive.org/web/20090604204506/http://www.genetics.org/cgi/reprint/94/4/1011 |url-status = dead }}</ref> Ang ikatlong mekanismo ng espesiasyon ang [[espesiasyong parapatriko]]. Ito ay katulad ng espesiasyong peripatriko dahil ang isang maliit na populasyon ay pumapasok sa isang bagong habitat ngunit nag-iiba dito dahil walang pisikal na paghihiwalay sa pagitan ng dalawang mga populasyong ito. Bagkus, ang espesiasyon ay nagreresulta mula sa ebolusyon ng mga mekanismo na nagpapaliit ng daloy ng gene sa pagitan ng dalawang populasyon.<ref name=Gavrilets/> Sa pangkalahatan, ito ay nangyayari dahil may isang drastikong pagbabago sa kapaligiran sa loob ng habitat ng mga espesyeng magulang. Ang isang halimbawa ang damong ''[[Anthoxanthum|Anthoxanthum odoratum]]'' na maaaring sumailalim sa parapatrikong espesiasyon bilang tugon sa lokalisadong metal na polusyon mula sa mga mina.<ref>{{cite journal |author = Antonovics J |title = Evolution in closely adjacent plant populations X: long-term persistence of prereproductive isolation at a mine boundary |journal = Heredity |volume = 97 |issue = 1 |pages = 33–7 |year = 2006 |pmid = 16639420 |url = http://www.nature.com/hdy/journal/v97/n1/full/6800835a.html |doi = 10.1038/sj.hdy.6800835 |ref = harv }}</ref> Dito, ang mga halaman ay nag-eebolb na may resistansiya sa mga matataas na lebel ng metal sa lupa. Ang seleksiyon laban sa pagtatalik sa sensitibo sa metal na populasyong magulang ay lumikha ng isang unti unting pagbabago sa panahong ng pagbubulaklak ng hindi tinatablan ng metal na mga halaman na kalaunang lumilikha ng kumpletong reproduktibong isolasyon. Ang seleksiyon laban sa mga hybrid sa pagitan ng dalawang mga populasyon ay maaaring magsanhi ng pagpapalakas na ebolusyon ng mga katangian na nagtataguyod ng pagtatalik sa loob ng isang espesye gayundin ang pagpapalis ng katangian na nangyayari kapag ang dalawang espesye ay naging mas natatangi sa hitsura.<ref>{{cite journal |author = Nosil P, Crespi B, Gries R, Gries G |title = Natural selection and divergence in mate preference during speciation |url = https://archive.org/details/sim_genetica_2007-03_129_3/page/309 |journal = Genetica |volume = 129 |issue = 3 |pages = 309–27 |year = 2007 |pmid = 16900317 |doi = 10.1007/s10709-006-0013-6 |ref = harv }}</ref> [[Talaksan:Darwin's finches.jpeg|frame|Ang pagiging hiwalay sa heograpiya ng [[mga finch ni Darwin]] sa [[Islang Galápagos]] ay lumikha ng higit sa isang dosenang mga bagong espesye.]] Sa ikaapat na mekanismo na [[espesiasyong sympatriko]], ang espesye ay naghihiwalay nang walang isolasyon sa heograpiya o mga pagbabago sa habitat. Ang anyong ito ay bihira dahil kahit ang isang maliit na halaga ng [[daloy ng gene]] ay maaaring mag-alis ng mga pagkakaibang henetiko sa pagitan ng mga bahagi ng isang populasyon.<ref>{{cite journal |author = Savolainen V, Anstett M-C, Lexer C, Hutton I, Clarkson JJ, Norup MV, Powell MP, Springate D, Salamin N, Baker WJr |year = 2006 |title = Sympatric speciation in palms on an oceanic island |url = https://archive.org/details/sim_nature-uk_2006-05-11_441_7090/page/210 |journal = Nature |volume = 441 |pages = 210–3 |pmid = 16467788 |doi = 10.1038/nature04566 |issue = 7090 |ref = harv |bibcode = 2006Natur.441..210S }}<br />*{{cite journal |author = Barluenga M, Stölting KN, Salzburger W, Muschick M, Meyer A |year = 2006 |title = Sympatric speciation in Nicaraguan crater lake cichlid fish |url = https://archive.org/details/sim_nature-uk_2006-02-09_439_7077/page/718 |journal = Nature |volume = 439 |pages = 719–23 |pmid = 16467837 |doi = 10.1038/nature04325 |issue = 7077 |ref = harv |bibcode = 2006Natur.439..719B }}</ref> Sa pangkalahatan, ang espesiasyong sympatriko sa mga hayop ay nangangailangan ng ebolusyon ng parehong [[polimorpismo (biolohiya)|polimorpismo]] at [[nagsasaayos na pagtatalik|hindi random na pagtatalik]] upang pumayag sa reproduksiyong isolasyon na mag-ebolb. G<ref>{{cite journal |author = Gavrilets S |title = The Maynard Smith model of sympatric speciation |journal = J. Theor. Biol. |volume = 239 |issue = 2 |pages = 172–82 |year = 2006 |pmid = 16242727 |doi = 10.1016/j.jtbi.2005.08.041 |ref = harv }}</ref> Ang isang uri ng espesiasyong sympatriko ay kinasasangkutan ng pagtatalik ng magkaibang uri ng dalawang mga magkaugnay na espesye upang lumikha ng bagong espesyeng [[hybrid]]. Ito ay hindi karaniwan sa mga hayop dahil ang mga hybrid na hayop ay karamihang karaniwang baog. Ito ay dahil sa [[meiosis]], ang mga [[kromosomang homolohoso]] mula sa bawat magulang ay mula sa magkaibang espesye at hindi maaaring matagumpay na magpares. Gayunpaman, ito ay mas karaniwan sa mga halaman dahil ang mga halaman ay kadalasang nagdodoble ng kanilang ng mga [[kromosoma]] upang bumuo ng [[polyploidy|mga polyploid]].<ref>{{cite journal |author = Wood TE, Takebayashi N, Barker MS, Mayrose I, Greenspoon PB, Rieseberg LH |title = The frequency of polyploid speciation in vascular plants |journal = Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. |volume = 106 |issue = 33 |pages = 13875–9 |year = 2009 |pmid = 19667210 |doi = 10.1073/pnas.0811575106 |pmc = 2728988 |ref = harv |bibcode = 2009PNAS..10613875W }}</ref> Ito ay pumapayag sa mga kromosoma mula sa bawat magulang na espesye na bumuo ng magkatugmang mga pares sa meiosis dahil ang mga kromosoma ng bawat magulang ay kinatawan na ng isang pares.<ref>{{cite journal |author = Hegarty Mf, Hiscock SJ |title = Genomic clues to the evolutionary success of polyploid plants |journal = Current Biology |volume = 18 |issue = 10 |pages = 435–44 |year = 2008 |pmid = 18492478 |doi = 10.1016/j.cub.2008.03.043 |ref = harv }}</ref> Ang isang halimbawa ng gayong pangyayaring espesiasyon ay kapag ang espesye ng halamang ''[[Arabidopsis thaliana]]'' at ''Arabidopsis arenosa'' na nagtatalik upang bumuo ng bagong espesye na ''Arabidopsis suecica''.<ref>{{cite journal |author = Jakobsson M, Hagenblad J, Tavaré S |title = A unique recent origin of the allotetraploid species Arabidopsis suecica: Evidence from nuclear DNA markers |url = https://archive.org/details/sim_molecular-biology-and-evolution_2006-06_23_6/page/1217 |journal = Mol. Biol. Evol. |volume = 23 |issue = 6 |pages = 1217–31 |year = 2006 |pmid = 16549398 |doi = 10.1093/molbev/msk006 |ref = harv }}</ref> Ito ay nangyari noong mga 20,000 taon ang nakalilipas <ref>{{cite journal |author = Säll T, Jakobsson M, Lind-Halldén C, Halldén C |title = Chloroplast DNA indicates a single origin of the allotetraploid Arabidopsis suecica |url = https://archive.org/details/journal-of-evolutionary-biology_2003-09_16_5/page/1019 |journal = J. Evol. Biol. |volume = 16 |issue = 5 |pages = 1019–29 |year = 2003 |pmid = 14635917 |doi = 10.1046/j.1420-9101.2003.00554.x |ref = harv }}</ref> at ang prosesong espesiasyong ito ay naulit sa laboratoryo na pumapayag sa pag-aaral ng mga mekanismong henetiko na nasasangkot sa prosesong ito.<ref>{{cite journal |author = Bomblies K, Weigel D |title = Arabidopsis-a model genus for speciation |journal = Curr Opin Genet Dev |volume = 17 |issue = 6 |pages = 500–4 |year = 2007 |pmid = 18006296 |doi = 10.1016/j.gde.2007.09.006 |ref = harv }}</ref> Ang katunayan, ang kromosomang dumodoble sa loob ng isang espesye ay maaaring isang karaniwang sanhi ng reproduktibong isolasyon dahil ang kalahati ng dumobleng mga kromosoma ay magiging hindi natugmaan kapag nagtatalik sa mga hindi nadobleng organismo.<ref name=Semon>{{cite journal |author = Sémon M, Wolfe KH |title = Consequences of genome duplication |journal = Curr Opin Genet Dev |volume = 17 |issue = 6 |pages = 505–12 |year = 2007 |pmid = 18006297 |doi = 10.1016/j.gde.2007.09.007 |ref = harv }}</ref> Ang mga pangyayaring espesiasyon ay mahalaga sa teoriya ng [[punctuated equilibrium]] na nagpapaliwanag ng pattern sa fossil rekord ng maiikling mga ebolusyon na pinasukan ng relatibong mahahabang mga yugto ng stasis kung saan ang espesye ay nananatiling relatibong hindi nabago.<ref name=pe1972>Niles Eldredge and Stephen Jay Gould, 1972. [http://www.blackwellpublishing.com/ridley/classictexts/eldredge.asp "Punctuated equilibria: an alternative to phyletic gradualism"] In T.J.M. Schopf, ed., ''Models in Paleobiology''. San Francisco: Freeman Cooper. pp. 82–115. Reprinted in N. Eldredge ''Time frames''. Princeton: Princeton Univ. Press. 1985</ref> Sa teoriyang ito, ang espesiasyon at mabilis na ebolusyon ay magkaugnay at ang [[natural na seleksiyon]] at genetic drift ay umaasal ng pinakamalakas sa mga organismong sumasailalim sa espesiasyon sa mga nobelang habitat o maliliit na mga populasyon. Bilang resulta, ang mga yugto ng stasis sa fossil rekord ay tumutugon sa populasyong pang-magulang at ang mga organismong sumasailalim sa espesiasyon at mabilis na ebolusyon ay natatagpuan sa maliliit na mga populasyon o sa limitado sa heograpikong mga habitat at kaya ay bihirang maingatan sa mga fossil.<ref>{{cite journal |author = Gould SJ |title = Tempo and mode in the macroevolutionary reconstruction of Darwinism |doi = 10.1073/pnas.91.15.6764 |journal = Proc. Natl. Acad. Sci. U.S.A. |volume = 91 |issue = 15 |pages = 6764–71 |year = 1994 |pmid = 8041695 |pmc = 44281 |ref = harv |bibcode = 1994PNAS...91.6764G }}</ref> == Kasaysayang ebolusyonaryo ng mundo == {{PhylomapA|size=320px|align=right|caption=Isang [[Punong pilohenetiko|puno ng ebolusyon]] na nagpapakita ng pagsasanga ng mga modernong species mula sa isang [[karaniwang ninuno]] sa gitna.<ref name=Ciccarelli>{{cite journal |author = Ciccarelli FD, Doerks T, von Mering C, Creevey CJ, Snel B, Bork P |title = Toward automatic reconstruction of a highly resolved tree of life |url = https://archive.org/details/sim_science_2006-03-03_311_5765/page/1282 |journal = Science |volume = 311 |issue = 5765 |pages = 1283–87 |year = 2006 |pmid = 16513982 |doi = 10.1126/science.1123061 |ref = harv |bibcode = 2006Sci...311.1283C }}</ref> Ang tatlong [[dominyo (biyolohiya)|dominyo]] ay may kulay na asul([[bakterya]]), berde([[archaea]]) at pula([[eukaryote]]).}} Ang mga [[Prokaryote]] ay unang lumitaw sa mundo noong mga tinatayang 3–4 bilyong taong nakakaraan.<ref name=Cavalier-Smith>{{cite journal |author = Cavalier-Smith T |title = Cell evolution and Earth history: stasis and revolution |journal = Philos Trans R Soc Lond B Biol Sci |volume = 361 |issue = 1470 |pages = 969–1006 |year = 2006 |pmid = 16754610 |doi = 10.1098/rstb.2006.1842 |pmc = 1578732 |ref = harv }}</ref><ref>{{cite journal |author = Schopf J |title = Fossil evidence of Archaean life |journal = Philos Trans R Soc Lond B Biol Sci |volume = 361 |issue = 1470 |pages = 869–85 |year = 2006 |pmid = 16754604 |doi = 10.1098/rstb.2006.1834 |pmc = 1578735 |ref = harv }}<br />*{{cite journal |author = Altermann W, Kazmierczak J |title = Archean microfossils: a reappraisal of early life on Earth |url = https://archive.org/details/research-in-microbiology_2003-11_154_9/page/611 |journal = Res Microbiol |volume = 154 |issue = 9 |pages = 611–17 |year = 2003 |pmid = 14596897 |doi = 10.1016/j.resmic.2003.08.006 |ref = harv }}</ref> Walang mga pagbabago sa [[morpolohiya]] o organisasyong pang-[[selula]] na nangyari sa mga organismong ito sa mga sumunod na bilyong taon.<ref>{{cite journal |author = Schopf J |title = Disparate rates, differing fates: tempo and mode of evolution changed from the Precambrian to the Phanerozoic |doi = 10.1073/pnas.91.15.6735 |journal = Proc Natl Acad Sci U S A |volume = 91 |issue = 15 |pages = 6735–42 |year = 1994 |pmid = 8041691 |pmc = 44277 |ref = harv |bibcode = 1994PNAS...91.6735S }}</ref> Noong mga 3.5 bilyong taong nakakaraan, ang bakterya at archea ay naghiwalay mula sa isang karaniwang ninuno. Ang bakterya ay nagpaunlad ng primitibong anyo ng photosynthesis na hindi lumilikha ng oksiheno dahil hindi sila gumagamit ng tubig bilang electron donor kundi hydrogen, suflur o iba pang mga molekulang organiko. Noong mga 3 bilyong taong nakakaraan ay lumitaw ang cyanobacteria na gumagamit ng photosynthesis na naglalabas ng itinatapong produktong [[oksiheno]] na [[pangyayaring malaking oksihenasyon|sukdulang nagpabago sa atmospero ng mundo]] noong mga 2.4 bilyong taong nakakaraan at malamang na nagsanhi ng pagunlad ng mga bagong anyo ng buhay sa mundo. Ang mga [[eukaryote]] ay unang lumitaw sa pagitan ng 1.6&nbsp;– 2.7 bilyong taong nakakaraan. Ang sumunod na malaking pagbabago sa istruktura ng selula ay nangyari nang ang [[bakterya]] ay lumamon sa mga selulang eukaryotiko sa isang ugnayang pagtutulungang tinatawag na [[endosymbiont|endosymbiosis]].<ref name = "rgruqh">{{cite journal |author = Poole A, Penny D |title = Evaluating hypotheses for the origin of eukaryotes |journal = BioEssays |volume = 29 |issue = 1 |pages = 74–84 |year = 2007 |pmid = 17187354 |doi = 10.1002/bies.20516 |ref = harv }}</ref><ref name=Dyall>{{cite journal |author = Dyall S, Brown M, Johnson P |title = Ancient invasions: from endosymbionts to organelles |url = https://archive.org/details/sim_science_2004-04-09_304_5668/page/252 |journal = Science |volume = 304 |issue = 5668 |pages = 253–57 |year = 2004 |pmid = 15073369 |doi = 10.1126/science.1094884 |ref = harv |bibcode = 2004Sci...304..253D }}</ref> Pagkatapos nito, ang nilamong bakterya at ang selulang host ay sumailalim sa kapwa-ebolusyon na ang bakterya ay nagebolb tungo sa [[mitochondrion|mitochondria]] o mga [[hydrogenosome]].<ref>{{cite journal |author = Martin W |title = The missing link between hydrogenosomes and mitochondria |url = https://archive.org/details/sim_trends-in-microbiology_2005-10_13_10/page/457 |journal = Trends Microbiol. |volume = 13 |issue = 10 |pages = 457–59 |year = 2005 |pmid = 16109488 |doi = 10.1016/j.tim.2005.08.005 |ref = harv }}</ref> Ang isa pang paglamon ng mga tulad ng [[cyanobacteria]] na organismo ay humantong sa pagkakabuo ng mga [[chloroplast]] sa mga algae at mga halaman.<ref>{{cite journal |author = Lang B, Gray M, Burger G |title = Mitochondrial genome evolution and the origin of eukaryotes |journal = Annu Rev Genet |volume = 33 |issue = 1 |pages = 351–97 |year = 1999 |pmid = 10690412 |doi = 10.1146/annurev.genet.33.1.351 |ref = harv }}<br />*{{cite journal |author = McFadden G |title = Endosymbiosis and evolution of the plant cell |journal = Curr Opin Plant Biol |volume = 2 |issue = 6 |pages = 513–19 |year = 1999 |pmid = 10607659 |doi = 10.1016/S1369-5266(99)00025-4 |ref = harv }}</ref> Ang mga anyo ng buhay na umiiral hanggang noong mga 610 milyong taong nakakaraan ay mga [[uniselular]] na mga eukaryote, mga [[prokaryote]] at [[archaea]]. Pagkatapos nito, ang mga organismong [[multiselular]] ay nagsimulang lumitaw sa mga karagatan sa panahong [[Ediacara biota|Ediacaran]] .<ref name=Cavalier-Smith/><ref>{{cite journal |author = DeLong E, Pace N |title = Environmental diversity of bacteria and archaea |journal = Syst Biol |volume = 50 |issue = 4 |pages = 470–8 |year = 2001 |pmid = 12116647 |doi = 10.1080/106351501750435040 |ref = harv }}</ref> Ang ebolusyong ng pagiging [[multiselular]] ay nangyari sa maraming mga independiyenteng mga pangyayari sa mga organismo gaya ng mga [[sponge]], kayumangging lumot, [[cyanobacteria]], [[slime mold|slime mould]] at [[myxobacteria]].<ref>{{cite journal |author = Kaiser D |title = Building a multicellular organism |journal = Annu. Rev. Genet. |volume = 35 |issue = 1 |pages = 103–23 |year = 2001 |pmid = 11700279 |doi = 10.1146/annurev.genet.35.102401.090145 |ref = harv }}</ref> Pagkatapos ng paglitaw ng mga organismong multiselular, ang isang malaking halaga ng dibersidad ay lumitaw sa isang pangyayaring tinatawag na [[pagsabog na Cambrian]] kung saan ang marami sa mga [[phylum]] ay lumitaw sa fossil record na kalaunang naging [[ekstinto]].<ref name=Valentine>{{cite journal |author = Valentine JW, Jablonski D, Erwin DH |title = Fossils, molecules and embryos: new perspectives on the Cambrian explosion |url = https://journals.biologists.com/dev/article/126/5/851/40578/Fossils-molecules-and-embryos-new-perspectives-on |journal = Development |volume = 126 |issue = 5 |pages = 851–9 |date = 1 Marso 1999 |pmid = 9927587 |ref = harv }}</ref> Ang iba't ibang mga dahilan para sa pangyayaring ito ay iminungkahi gaya ng pagtitipon ng [[oksiheno]] sa atmospero mula sa [[photosynthesis]].<ref>{{cite journal |author = Ohno S |title = The reason for as well as the consequence of the Cambrian explosion in animal evolution |series = 44 |journal = J. Mol. Evol. |volume = 1 |issue = S1 |pages = S23–7 |year = 1997 |pmid = 9071008 |doi = 10.1007/PL00000055 |ref = harv }}<br />*{{cite journal |author = Valentine J, Jablonski D |title = Morphological and developmental macroevolution: a paleontological perspective |url = http://www.ijdb.ehu.es/web/paper.php?doi=14756327 |journal = Int. J. Dev. Biol. |volume = 47 |issue = 7–8 |pages = 517–22 |year = 2003 |pmid = 14756327 |ref = harv }}</ref> Noong mga 500 milyong taong nakakaraan, sinakop ng mga halaman at mga [[fungus]] ang lupain at sinundan ng mga [[arthropod]] at ibang mga hayop.<ref>{{cite journal |author = Waters ER |title = Molecular adaptation and the origin of land plants |url = https://archive.org/details/molecular-phylogenetics-and-evolution_2003-12_29_3/page/456 |journal = Mol. Phylogenet. Evol. |volume = 29 |issue = 3 |pages = 456–63 |year = 2003 |pmid = 14615186 |doi = 10.1016/j.ympev.2003.07.018 |ref = harv }}</ref> Ang mga halamang panglupain ay unang lumitaw sa fossil record noong mga 450 milyong taong nakakaraan. Ang mga [[tetrapod]] ay unang lumitaw sa fossil record noong mga 390 milyong taong nakakaraan na nagebolb mula sa mga isdang Rhipidistia. Ang mga [[Amphibian]] ay unang lumitaw sa fossil record noong mga 364 milyong taong nakakalipas na nagebolb mula sa isda. Ito ay sinundan ng paglitaw ng mga [[amniota]] na nagebolb mula sa mga ampibyan. Ang mga basal amniota ay nagsanga sa mga pangkat na synapsid(mga mammal) at sauropsid(mga reptile). Ang mga therapsid ay lumitaw na nag-ebolb mula sa mga synapsid. Noong mga 310 milyong taong nakakaraan, ang mga [[reptile]] ay unang lumitaw sa fossil record na nagebolb sa mga mukhang reptile na mga [[amphibian]]. Ang mga [[dinosaur]] ay unang lumitaw sa fossil record noong mga 230 milyong taong nakakaraan na nagebolb mula sa mga archosaur. Noong mga 220 milyong taong nakakaraan, ang mga [[mamalya]] ay unang lumitaw sa fossil record na nagebolb mula sa therapsid. Noong mga 150 milyong taong nakakaran, ang mga [[ibon]] ay unang lumitaw sa fossil record na nagebolb mula sa mga dinosaur. Noong mga 130 milyong taong nakakaraan, ang mga halamang namumulaklak ay unang lumitaw sa fossil record na malamang na nakatulong sa kapwa-ebolusyon sa mga insektong nagpopollinate. Noong mga 85-65 milyong taon, ang mga primado ay humilaway mula sa ibang mga [[mamalya]]. Noong mga 65 milyong taong nakakaraan, ang mga hindi-ibong dinosaur ay naging [[ekstinto]] sa fossil record. Noong mga 40 milyong taong nakakaraan, ang primado ay nagsanga sa dalawang pangkat: Strepsirrhini at Haplorrhini (na kinabibilangan ng mga [[bakulaw]]). Noong mga 15 milyong taong nakakaraan, ang mga [[gibbon]] ay humilaway mula sa mga primadong [[bakulaw]] at noong mga 12-15 milyong taong nakakalipas, ang [[Ponginae]](mga orangutan) ay humiwalay mula sa mga [[bakulaw]]. Pagkatapos nito, ang mga gorilya ay humiwalay sa linya na tumutungo sa [[Pan (hayop)|Pan]](chimpanzee at bonobo) at tao noong mga 10 milyong taong nakakalipas at noong mga 6 hanggang 7 milyong taong nakakalipas ang linyang Pan(chimpanzee at bonobo) ay humiwalay sa linya na tumutungo sa tao. Pagkatapos nito, ang chimpanzee at bonobo ay naghiwalay noong kaunti sa 1 milyong taong nakakalipas. Pagkatapos ng paghihiwalay ng mga linyang Pan at tao, ang linyang tumutungo sa tao ay nag-ebolb tungo sa henus na [[Australopithecus]] noong mga 4 milyong taong nakakalipas na posibleng mula sa [[Ardipithecus]]. Noong mga 2 milyong taong nakakalipas, ang Australopithecus ay nag-ebolb tungo sa henus na [[Homo]] na nagpalitaw naman sa iba't ibang mga species gaya ng mga [[neanderthal]] noong mga 400,000 taong nakakaran at mga [[tao]] noong mga 200,000 taong nakakaraan. == Mga ebidensiya ng ebolusyon == === Ebidensiya mula sa paleontolohiya === ==== Mga fossil ==== {{multiple image|direction=vertical|width=250 | image1 =Horseevolution.svg | image2 = Equine evolution.jpg | footer = Ang [[ebolusyon ng kabayo]] na nagpapakita ng rekonstruksiyon ng mga espesyeng fossil na nakuha mula sa magkakasunod na mga [[strata]] ng bato. }} Ang mga [[fossil]] ang mga labi ng mga organismong nabuhay sa nakaraang panahon na naingatan .<ref name=Bowler>Bowler, Peter H. 2003. ''Evolution: the history of an idea''. 3rd ed, University of California Press, p108.</ref> Ang kabuuan ng mga fossil na natuklasan at hindi natuklasan at ang kanilang pagkakalagay sa mga bato at patong na sedimentaryo o [[strata]] ay kilala bilang fossil record. Posibleng malaman kung paanong ang mga partikular na pangkat ng organismo ay nag-ebolb sa pamamagitan ng pagsasaayos ng mga fossil record sa isang kronolohikal na pagkakasunod nito. Ang gayong pagkakasunod ay matutukoy dahil ang mga fossil ay pangunahing matatagpuan sa mga [[batong sedimentaryo]]. Ang batong sedimentaryo ay nabubuo sa pamamagitan ng mga patong ng silt o putik sa ibabaw ng bawat iba pa. Dahil dito, ang nagreresultang bato ay naglalaman ng mga magkakapatong na patong o [[strata]]. Ang mga edad ng bato at mga fossil ay tumpak na mapepetsahan ng mga heologo sa pamamagfitan ng pagsukat ng mga proporsiyon ng mga [[elementong kimikal]] na matatag at [[radyoaktibo]] sa isang ibinigay na patong na tinatawag na [[radiometric dating]]. Ang pinakailalim na strata ay naglalaman ng pinakamatandang bato gayundin ng mga pinakamaagang mga fossil ng organismo samantalang ang pinakaibabaw na strata ay naglalaman ng pinakabatang bato gayundin ng mas kamakailang lumitaw na mga fossil ng organismo.<ref name=mjs>Rudwick M.J.S. 1972. ''The meaning of fossils: episodes in the history of palaeontology''. Chicago University Press.</ref><ref>Whewell, William 1837. ''History of the inductive sciences, from the earliest to the present time''. vol III, Parker, London. Book XVII The palaeotiological sciences. Chapter 1 Descriptive geology, section 2. Early collections and descriptions of fossils, p405.</ref> Natuklasan ng mga siyentipiko na ang mga batong mas matanda ay naglalaman ng mas kaunting mga uri ng mga fossil na may mas simpleng mga istruktura samantalang ang mas batang mga bato ay naglalaman ng mas malaking pagkakaiba iba ng mga fossil na kadalasang nagpapakita ng mas komplikadong mga istruktura.<ref>{{cite book|author=Coyne, Jerry A. |title=Why Evolution is True|url=https://archive.org/details/whyevolutionistr00coyn |publisher=Viking|year=2009 |pages=[https://archive.org/details/whyevolutionistr00coyn/page/26 26]–28|isbn=978-0-670-02053-9}}</ref> Halimbawa, walang fossil ng tao na natagpuan sa bato sa panahong unang lumitaw ang mas simpleng organismo gaya ng mga insekto o [[ampibya]] at sa mga panahon bago nito <ref>The most convincing evidence for the occurrence of evolution is the discovery of extinct organisms in older geological strata... The older the [[strata]] are...the more different the fossil will be from living representatives... that is to be expected if the [[fauna]] and [[flora]] of the earlier strata had gradually evolved into their descendents.|''[[Ernst Mayr]]'', Mayr, Ernst. 2001. What evolution is. Weidenfeld & Nicolson, London. ISBN 0297807413</ref> Ayon kay [[Richard Dawkins]], "kung may isang [[hippopotamus]] o [[kuneho]] na natagpuan sa panahong [[Cambrian]], ito ay kumpletong tatalo sa ebolusyon. Walang ganito ang kailanman natagpuan sa fossil record.<ref>{{Cite web |title=Time Magazine, 15 Agosto 2005, page 32 |url=http://www.time.com/time/archive/preview/0,10987,1090909,00.html |access-date=23 Hunyo 2013 |archive-date=13 Hunyo 2006 |archive-url=https://web.archive.org/web/20060613211455/http://www.time.com/time/archive/preview/0,10987,1090909,00.html |url-status=dead }}</ref> Nakita rin sa fossil rekord ang mga ''[[:Kategorya:Mga fossil na transisyonal|fossil na transisyonal]]'' na mga labi ng fossiladong organismo na nagpapakita ng mga katangian na karaniwan sa parehong mga organismong mas naunang lumitaw sa fossil rekord(ninuno) at sa mga organismong kalaunang lumitaw sa fossil rekord(inapo).<ref name=Herron>{{cite book|last=Herron|first=Scott Freeman, Jon C.|title=Evolutionary analysis|url=https://archive.org/details/evolutionaryanal00free|year=2004|publisher=Pearson Education|location=Upper Saddle River, NJ|isbn=978-0-13-101859-4|page=816|edition=3rd}}</ref> Noong 1859, nang unang ilimbag ang ''[[On the Origin of Species]]'' ni [[Charles Darwin]], ang fossil rekord ay hindi mahusay na alam. Inilarawan ni Darwin ang nakita sa panahong ito na kakulangan sa fossil na transisyonal sa fossil rekord bilang "''ang pinakahalata at pinamatinding pagtutol na mahihimok laban sa teoriya ko''" ngunit kanyang ipinaliwanag ito sa pag-uugnay nito sa sukdulang imperpeksiyon sa rekord na heolohikal.<ref>{{harvnb|Darwin|1859|pp = [http://darwin-online.org.uk/content/frameset?viewtype=text&itemID=F373&pageseq=297 279–280]}}</ref><ref>{{harvnb|Darwin|1859|pp = [http://darwin-online.org.uk/content/frameset?viewtype=text&itemID=F373&pageseq=359 341–343]}}</ref> Ang isa sa mga fossil na ''[[Archaeopteryx]]'' ay natuklasan mga dalawang taon lamang pagkatapos ng publikasyon ng akda ni Darwin noong 1861 at kumakatawan sa isang anyong transisyonal sa pagitan ng mga [[dinosauro]] at [[ibon]]. Mula nito, mas maraming mga [[:Kategorya:Mga fossil na transisyonal|fossil na transisyonal]] ang natuklasan at mayroon na ngayong itinuturing na saganang mga ebidensiya kung paanong ang mga klase ng mga bertebrata ay magkakaugnay at ang karamihan sa mga ito ay sa anyo ng mga fossil na transisyonal.<ref name = "NS2645">{{Cite journal|publisher = [[New Scientist]]|date = 2008-02-27|issue = 2645|pages = 35–40|url = http://www.newscientist.com/article/mg19726451.700-evolution-what-missing-link.html?full=true|title = Evolution: What missing link?|first = D|last = Prothero|ref = harv}}</ref> Sa kabila ng relatibong pagiging bihira ng mga angkop na kondisyon para sa fossilisasyon, ang tinatayang mga 250,000 mga espesyeng fossil ay alam sa kasalukuyan.<ref>[http://facstaff.gpc.edu/~pgore/geology/historical_lab/2010Preservation.pdf Laboratory 11 – Fossil Preservation], by Pamela J. W. Gore, Georgia Perimeter College</ref> Ang bilang ng mga indibidwal na fossil na kinakatawan nito ay malaking iba iba mula espesye hanggang espesye ngunit maraming mga milyong fossil ang nakuha. Halimbawa, ang higit sa tatlong milyong mga fossil mula sa huling [[Panahong Yelo]] ay nakuha mula sa [[La Brea Tar Pits]] sa Los Angeles.<ref>{{cite web |url=http://www.tarpits.org/info/faq/faqfossil.html |title=Frequently Asked Questions |accessdate=2011-02-21 |publisher=The Natural History Museum of Los Angeles County Foundation |archive-date=2011-03-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110311233346/http://www.tarpits.org/info/faq/faqfossil.html |url-status=dead }}</ref> Marami pang mga fossil ang nasa ilalim ng lupa sa iba't iba mga [[pagkakabuo (stratigrapiya)|pagkakabuong heolohiko]] na alam na naglalaman ng isang mataas na densidad ng [[fossil]]. Ito ay pumapayag sa pagtatantiya ng kabuuang nilalamang fossil ng mga pagkakabuong ito. Ang isang halimbawa ang [[Pagkakabuong Beaufort]] sa [[Timog Aprika]] na mayaman sa mga fossil ng bertebrata kabilang ang mga [[therapsida]] na mga anyong transisyonal sa pagitan ng mga [[reptilya]] at [[mamalya]].<ref>{{cite book | title=The Karoo: Ecological Patterns and Processes| url=https://archive.org/details/isbn_9780521554503| author=William Richard John Dean and Suzanne Jane Milton| year=1999| page=[https://archive.org/details/isbn_9780521554503/page/31 31]| publisher=Cambridge University Press| isbn=0-521-55450-0}}</ref> Tinatayang ang pagkakabuong ito ay naglalaman ng mga 800 bilyong fossil ng bertebrata.<ref>{{cite journal| title=Six "Flood" Arguments Creationists Can't Answer| author=Robert J. Schadewald| journal=Creation Evolution Journal| year=1982| volume=3| pages=12–17| url=http://ncseprojects.org/cej/3/3/six-flood-arguments-creationists-cant-answer| access-date=2012-10-06| archive-date=2015-09-19| archive-url=https://web.archive.org/web/20150919190944/http://ncseprojects.org/cej/3/3/six-flood-arguments-creationists-cant-answer| url-status=dead}}</ref> === Ebidensiya mula sa distribusyong heograpikal === [[File:Snider-Pellegrini Wegener fossil map.svg|right|thumb|upright=1.5|Mga pattern ng [[fossil]] sa buong mundo ([[Gondwana]]). ]] Ang lahat ng mga organismo ay umangkop sa kanilang kapiligiran. Ang [[pag-aangkop]] ay paraan ng organismo na makaligtas o mabuhay sa isang kapiligiran, halimbawa ang mga [[polar bear]] sa mga magiginaw na lugar at mga [[Kangaroo rat]] sa mga tuyo at maiinit na lugar. Kung ang bagong [[species]] ay lumilitaw na karaniwan ay sa pakikipaghiwalay sa mga mas matandang species, ito ay nangyayari sa isang lugar sa mundo. Pagkatapos nito, ang mga bagong species ay maaari ng kumalat sa ibang mga lugar at hindi sa ibang mga lugar. Ang [[Australasia]] ay nawalay sa ibang mga kontinente sa loob ng mga milyong taon. Sa pinakapangunahing bahagi ng kontinente na [[Australia]], 83% ng mga [[mammal]], 89% ng mga [[reptile]], 90% ng mga [[isda]] at [[insekto]] at 93% ng mga [[amphibia]]n ay tanging matatagpuan sa mga lugar na ito. Ang mga katutubong mammal nito ay mga [[marsupial]] gaya ng [[kangaroo]], [[bandicoot]] at [[quoll]]. Sa kabaligtaran nito, ang mga marsupial ay hindi matatagpuan sa kasalukuyan sa [[Aprika]] at bumubuo ng maliit na bahagi sa mammalian [[fauna]] sa [[Timog Amerika]] gaya ng [[opossum]], [[shrew opossum]] at [[monito del monte]]. Ang tanging representatibo lamang ng mga primitibong naglalabas ng itlog na [[mammal]] na tinatawag na [[monotreme]] ang [[echidna]] at [[platypus]]. Ang mga ito ay tanging matatagpuan sa Australasia kabilang ang [[Tasmania]] at [[New Guinea]] at [[Kangaroo Island]]. Ang mga monotreme na ito ay lubos na hindi makikita sa ibang panig ng munod. Sa kabaligtaran, ang Australia ay hindi kinakikitaan ng maraming mga grupo ng mga placental na mammal na karaniwang sa ibang mga kontinente (carnivora, artiodactyls, shrews, squirrels, lagomorphs) bagaman ito ay may mga indigenuous na mga paniki at rodent na kalaunang dumating dito. Ayon sa kasaysayang ebolusyonaryo, ang mga placental mammal ay nag-ebolb sa [[Eurasia]]. Ang mga [[marsupial]], [[placental mammal]] at consentitual mammal ay humiwalay mula sa [[monotreme]] noong [[Kretaseyoso|Panahong Kretaseyoso]]. Ang mga marsupial ay nakarating sa Australia sa pamamagitan ng [[Antarctica]] mga 50 milyong taon ang nakakalipas pagkatapos humiwalay ang Australia sa Antarctica. ==== Singsing na espesye==== {{main|Espesyeng singsing}} Sa biolohiya, ang isang singsing na species o ''ring species'' ay isang magkakadugtong na serye na mga magkakapitbahay na populasyon na ang bawat isa ay makapagtatalik at makapagpaparami ngunit may umiiral na hindi bababa sa dalawang mga "dulong" populasyon sa serye na labis na malayong magkaugnay para makapagparami bagaman may isang potensiyal na pagdaloy ng gene sa pagitan ng "magkakaugnay" na species. Ang gayong hindi pwedeng pagpaparami na bagaman magkaugnay ng henetiko na mga dulong populasyon ay maaaring kapwa umiral sa parehong rehiyon at kaya ay nagsasara ng singsing. Ang singsing na species ay nagbibigay ng isang mahalagang ebidensiya sa ebolusyon sa dahilang ito ay nagpapakita kung anong mangyayari sa paglipas ng panahon habang ang mga populasyon ay henetikong nagsasanga o naghihiwalay. Ito ay espesyal dahil ang mga ito ay kumakatawan sa mga nabubuhay na populasyon kung anong normal na nangyayari sa pagitan ng matagal nang namatay na mga populasyong ninuno at mga nabubuhay na populasyon kung saan ang mga pagitan ay naging ekstinto. Ayon kay Richard Dawkins , ang ring species ay "nagpapakita lamang sa atin sa dimensiyong pang-espasyo ng isang bagay na palaging mangyayari sa panahong dimensiyon. Sa pormal, ang isyu ay ang interfertile na kakayahang makapagparami sa iba ay hindi isang ugnayang transitibo. Kung ang A ay makapagpaparami sa B at ang B ay makapagpaparami sa C, hindi sumusunod na ang A ay makapagpaparami sa C at kaya ay hindi naglalarawan ng ugnayang pagkakatumbas. Ang isang singsing na species ay isang species na nagpapakita ng isang kontra-halimbawa sa transitibidad. [[Talaksan:Ring species seagull.svg|thumb|right|Ang mga ''Larus'' gull ay makapagtatalik at makapagpaparami sa isang singsing sa palibot ng arktiko. 1: [[European Herring Gull|''L. argentatus argentatus'']], 2: [[Lesser Black-backed Gull|''L. fuscus'']], 3: [[Heuglin's Gull|''L. heuglini'']], 4: [[Birula's Gull|''L. vegae birulai'']], 5: [[East Siberian Herring Gull|''L. vegae'']], 6: [[American Herring Gull|''L. smithsonianus'']], 7: [[European Herring Gull#Subspecies|''L. argentatus argenteus'']].]] [[Talaksan:PT05 ubt.jpeg|thumb|left|Herring Gull (''Larus argentatus'') (harap) at Lesser Black-backed Gull (''Larus fuscus'') (likuran) in Norway: dalawang mga [[phenotype]] na may maliwanag na mga pagkakaiba]] Ang isang klasikong halimbawa ng isang singsing na species ang sirkumpolar na singsing na species na mga ''[[Larus]]'' gull. Ang saklaw ng mga gull na ito ay bumubuo ng isang singsing sa palibot ng [[Hilagang Polo]] na hindi normal na dinadaanan ng mga gull. Ang [[European Herring Gull]] (''L. argentatus argenteus'') na pangunahing nakatira sa Gran Britanya at Ireland ay pwedeng magparami o bumuo ng supling upang lumikha ng [[hybrid]] sa [[American Herring Gull]] (''L. smithsonianus''), (na nakatira sa Hilagang Amerika) na makapagpaparami rin sa Vega o [[East Siberian Herring Gull]] (''L. vegae'') na kanluraning subspecies na ang [[Birula's Gull]] (''L. vegae birulai'') ay makapagpaparami sa [[Heuglin's gull]] (''L. heuglini'') na makapagpaparami naman sa Siberian [[Lesser Black-backed Gull]] (''L. fuscus''). Ang lahat na apat ng mga ito ay nakatira sa ibayo ng hilaga ng [[Siberia]]. Ang huli ang silanganing kinatawan ng mga T Lesser Black-backed Gull sa hilagang kanlurang Europa kabilang ang Gran Britanya. Ang mga Lesser Black-backed Gull at mga Herring Gull ay sapat na magkaiba na ang mga ito ay hindi normal na makapagpaparami o makakabuo ng supling. Kaya ang pangkat ng mga gull ay bumubuo ng isang continuum maliban kung saan ang dalanwang angkan ay nagtatagpo sa Europa. === Ebidensiya mula sa komparatibong anatomiya === Ang komparatibo o paghahambing ng [[anatomiya]] ng mga pangkat ng mga organismo ay naghahayag ng mga katangian sa istrukura na pundamental na magkatulad. ==== Mga istrukturang magkakatulad ==== [[Talaksan:Evolution pl.png|thumb|400px|Paghahambing ng mga pendactyl limb ng mga hayop na pundamental na magkakatulad.]] Ang basikong istruktura ng lahat ng mga bulaklak ay binubuo ng mga sepal, petal, stigma, style at obaryo ngunit ang mga hugis, kulay, at mga spesipikong istruktura ay iba iba sa bawat species nito. Ang mga insekto ay magkaka-ugnay. Ang mga ito ay nagsasalo ng parehong hitsura ng katawan na kinokontrol ng master regulatory gene. Ang mga ito ay may anim na hita, mga matigas na bahagi sa laban ng katawan o exoskeleton at mga matang binubuo ng maraming magkakahiwalay na lalagyan at iba pa. Ito ay maipapaliwanag ng ebolusyon. Ang lahat ng mga insekto ay inapo(descendant) ng isang grupo ng mga hayop na nabuhay na matagal na panahon na ang nakakalipas. Ang mga insekto ngayon ay meron pa rin ng mga pangunahing bahaging ito ngunit ang mga detalye ay nagbago. Ang mga insekto na nabubuhay ngayon ay iba na sa insekto noong sinaunang panahon dahil sa ebolusyon. Ang ebidensiya sa [[molekular na biolohiya]] ay sumusuporta sa pananaw na ito. Ang [[pentadactyl limb]] ay isang halimbawa ng mga istrukturang homologoso. Ito ay matatagpuan sa lahat ng mga klase ng mga [[tetrapod]] (''i.e.'' mula sa mga [[amphibian]] tungo sa mga [[mammal]]). Ito ay mababakas kahit sa mga [[palikpik]] ng ilang mga [[isdang fossil]] na ninuno ng mga unang amphibian. Ang limb ay isang butong proximal ([[humerus]]), dalawang butong ([[Radius (bone)|radius]] at [[ulna]]), at isang serye ng mga [[carpal]] (mga buto ng [[wrist]]) na sinundan ng limang serye ng mga metacarpal(mga butong [[palm]]) at mga [[phalange]](mga dailiri). Sa buong mga tetrapod, ang pundamental na istruktura ng mga pendactyl limb ay pareho na nagpapaktia ng karaniwang ninuno. Sa paglipas ng ebolusyon, ang mga pundamental na istrukturang ito ay nagbago. Ang mga ito ay nagkaroon ng iba't ibang mga silbi upang umangkop sa iba't ibang mga kapaligiran. Halimbawa, sa mga [[unggoy]], ang mga harapang limb ay mas mahaba upang bumuo ng humahawak na kamay para sa pag-akyat at pagduyan sa mga puno, sa [[baboy]], ang unang daliri ay nawala at ang ikalawa at ikalimang mga daliri ay lumiit. Ang dalawang mga natitirang daliri ay mas mahaba at mas malapad kesa sa iba pa. Ito ay may hoof para suportahan ang katawan. Sa kabayo, ang mga harapang limb ay umangkop para sa suporta at pagtakbo sa pamamagitan ng malaking paghaba ng ikatlong daliri na may hoof. Ang mga mole ay may isang pares ng maiikli na tulad ng spade na mga harapang limb para sa paglulungga, ang mga [[anteater]] ay may mahabang ikatlong daliri para sa gibain ang mga burol ng langgam at mga pugad ng mga anay, sa [[balyena]], ang mga harapang limb ay naging mga [[flipper]] para maglayag at magpanatili ng ekwilbriyum tuwing lumalangoy, sa paniki, ang mga harapang limb ay naging mga pakpak para sa paglipad sa pamamagitan ng pagpapahaba ng apat na daliri samantalang ang tulad ng kalawit na unang daliri ay nananatiling malaya para makabitin sa mga puno. ==== Mga atabismo ==== {{Main|Atavismo}} [[Talaksan:HindlegsOfHumpbackWhale.jpg|thumb|right|150px|Mga likurang hita ng [[balyena]]ng humpback na iniulat noong 1921 ng ]] Ang [[atavismo]] ang kagawian ng isang organismo na bumalik sa anyo ng ninuno nito. Ito ang pagbabalik o muling paglitaw sa organismo ng mga naglahong mga katangian nito.<ref name="talkorigins">{{cite web|url=http://www.talkorigins.org/faqs/comdesc/section2.html#atavisms|title=29+ Evidences for Macroevolution: Part 2|author=TalkOrigins Archive|authorlink=TalkOrigins Archive|accessdate=2006-11-08}}</ref> Ang mga atavismo ay nangyayari sa ilang paraan. Ang isang paraan ay kapag ang mga [[gene]] para sa nakaraang umiiral na mga katangian ay naingatan sa DNA at ang mga ito ay nahayag sa pamamagitan ng isang [[mutasyon]] na nag-alis ng nangingibabaw ng mga gene para sa bagong katangian o ang mga nakaraang katangian ay nangibabaw sa bagong katangian.<ref>Lambert, Katie. (2007-10-29) [http://animals.howstuffworks.com/animal-facts/atavism.htm HowStuffWorks "How Atavisms Work"]. Animals.howstuffworks.com. Retrieved on 2011-12-06.</ref> Ang ilang mga halimbawa nito ang mga [[ahas]] na may likurang hita,<ref name="universe-review.ca" >[http://universe-review.ca/I10-10-snake.jpg JPG image]</ref>, mga [[balyena]]ng may likurang hita<ref>[http://www.edwardtbabinski.us/whales/atavisms.html Evolutionary Atavisms]. Edwardtbabinski.us. Retrieved on 2011-12-06.</ref><ref>{{cite journal|title=A REMARKABLE CASE OF EXTERNAL HIND LIMBS IN A HUMPBACK WHALE|first=Roy Chapman|last=Andrews|date=3 Hunyo 1921|journal=American Museum Novitates|url=http://digitallibrary.amnh.org/dspace/bitstream/2246/4849/1/N0009.pdf|ref=harv|access-date=20 Hunyo 2013|archive-date=13 Hunyo 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070613050024/http://digitallibrary.amnh.org/dspace/bitstream/2246/4849/1/N0009.pdf|url-status=dead}}</ref>, mga ekstrang daliri ng paa ng mga [[ungulate]] na hindi sumasayad sa lupa,<ref>{{Cite journal |title=Skeletal Atavism in a Miniature Horse |journal=Veterinary Radiology & Ultrasound |volume=45 |issue=4 |date=Hulyo 2004 |pages=315–317 |last1=Tyson |first1=Reid |last2=Graham |first2=John P. |last3=Colahan |first3=Patrick T. |last4=Berry |first4=Clifford R. |postscript=<!-- Bot inserted parameter. Either remove it; or change its value to "." for the cite to end in a ".", as necessary. --> |doi=10.1111/j.1740-8261.2004.04060.x |ref=harv}}</ref> mga ngipin ng [[manok]],<ref>{{Cite journal |url=http://www.sciam.com/article.cfm?id=mutant-chicken-grows-alli |title=Mutant Chicken Grows Alligatorlike Teeth |first=David |last=Biello |date=2006-02-22 |journal=[[Scientific American]] |accessdate=2009-03-08 |postscript=<!-- Bot inserted parameter. Either remove it; or change its value to "." for the cite to end in a ".", as necessary. --> |ref=harv}}</ref> muling paglitaw ng [[reproduksiyong seksuwal]] sa ''[[Hieracium pilosella]]'' at [[Crotoniidae]];<ref>{{Cite journal |title=Reevolution of sexuality breaks Dollo's law |first1=Katja |last1=Domes |first2=Roy A. |last2=Norton |first3=Mark |last3=Maraun |first4=Stefan |last4=Scheu |journal=[[PNAS]] |url=http://www.pnas.org/content/104/17/7139 |date=2007-04-24 |volume=104 |issue=17 |pages=7139–7144 |accessdate=2009-04-08 |pmid=17438282 |doi=10.1073/pnas.0700034104 |pmc=1855408 |postscript=<!-- Bot inserted parameter. Either remove it; or change its value to "." for the cite to end in a ".", as necessary. --> |bibcode=2007PNAS..104.7139D |ref=harv |archive-date=2019-04-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190404042127/https://www.pnas.org/content/104/17/7139 |url-status=dead }}</ref> [[buntot sa tao]],<ref name="talkorigins" /> mga ekstrang [[utong]],<ref name="universe-review.ca" /> at malalaking ngiping [[canine tooth|canine]]. .<ref name="universe-review.ca" /> ==== Embriyolohiya ==== Mula ika-18 siglo, alam na ang mga [[embryo]] ng iba't ibang espesye ay pare pareho kesa sa mga matandang organismo ng mga ito. Sa partikular, ang ilang mga bahagi ng embryo ay nagpapakita ng ebolusyonaryong nakaraan. Halimbawa, ang embryo ng [[bertebrata]]ng pang-lupain ay lumilikha ng mga [[gill slit]] tulad ng mga embryo ng isda. Ang mga proto-gill slit ay bahagi ng mas komplikadong sistema ng pagbuo kaya ang mga ito ay nagpatuloy. Ang isa pang halimbawa ang mga ngiping embryonic ng mga [[baleen whale]]. Ang mga ito ay kalaunang nawala. Ang baleen filter ay nabubuo mula sa ibang tissue na tinatawag na keratin. Ang sinaunang [[fossil]] ng baleen whale ay may ngipin gayon din ang baleen. Ang isa pang halimbawa ang [[barnacle]]. Umabot sa napakaraming mga siglo bago natuklasan ng mga historian na ang barnacle ay mga [[crustacea]]. Ang mga matandang barnacle ay sobrang iba sa iba pang mga crustacea ngunit ang larvae(bata) ay labis na katulad ng ibang mga crustacea. ==== Mga istrukturang bestihiyal ==== Ang isang malakas na ebidensiya para sa karaniwang pinagmulan ang mga istrakturang [[bestihiyal]]. Ang mga walang silbing pakpak ng mga hindi lumilipad na [[beetle]] ay nakasara sa ilalim ng pinagsamang mga takip na pakpak. Ito ay maipapaliwanag na ang mga beetle ngayon ay nagmula sa mga sinaunang beetle na may pakpak na gumagana. Ang mga rudimentaryong bahagi ng katawan o mga bahaging mas maliit at mas simple sa katulad na bahagi sa mga sinaunang species ay tinatawag na mga istrakturang [[bestihiyal]]. Ang mga istrakturang ito ay may silbi sa sinaunang espesye ngunit ang mga ito ay wala ng silbi sa kasalukuyan o may bago ng silbi. Ang mga halimbawa nito ang mga pelvic girdle ng mga [[whale]], halteres(likod na pakpak) ng mga langaw, pakpak ng mga hindi lumilipad na ibon gaya ng [[ostrich]] at mga halaman ng ilang [[xerophyte]] gaya ng [[cactus]] at parasitikong mga halaman gaya ng [[dodder]]. Gayunpaman, maaring napalitan na ang kanilang orihinal na silbi ng mga istrakturang [[bestihiyal]] sa isang bagong silbi. Halimbawa ang mga halteres sa langaw ay nakakatulong sa pagbalanse ng mga insektong habang lumilipad at ang mga pakpak ng ostrich ay ginagamit sa mga ritual ng pakikipagtalik at pagpapakitang agresibo. Sa mga tao, ang mga istrakturang [[bestihiyal]] ay kinabibilangan ng [[appendix]] at [[wisdom teeth]]. Ang wisdom teeth ay wala ng silbi sa tao kaya ito ay karaniwang binubunot upang maibsan ang sakit na dulot nito sa isang tao. Ang mga istrakturang bestihiyal na ito ay minsan may seleksiyon laban sa mga ito. Ang mga orihinal na istraktura ay gumagamit ng napalaking pinagkukunan. Kung ang mga ito ay wala ng silbi, ang pagpapaliit ng mga sukat nito ay nagpapaigi ng paggamit nito. Ang ilan sa mga direktang ebidensiya nito ang ilang mga [[crustacean]] ma may mas maliit na mga mata ay tagumpay na nakakapagparami kesa sa mga may malalaking mata. Ito ay dahil ang [[tisyus]] ng [[sistemang nerbiyos]] na hinggil sa pagtingin ay mas naging magagamit para sa ibang mga sensory input. === Henetika === {{PhylomapB|caption=Isang [[punong pilohenetiko]] ng lahat ng mga nabubuhay na bagay batay sa datos ng kanilang [[rRNA]] [[gene]]. Ito ay nagpapakita ng paghihiwalay ng mga tatlong sakop na [[bacterium|bacteria]], [[archaea]], at [[eukaryote]]. Ang mga puno na nilikha gamit ang ibang mga gene ay pangkalahatang pareho bagaman ang mga ito ay maaaring maglagay ng isang mas maagang mga pangkat na sumanga nang napakaiba na pinagpapalagay na dahil sa mabilis na ebolusyon ng [[rRNA]].}} Ang isa pinakamatibay na ebidensiya ng ebolusyon mula sa karaniwang pinagmulan o common descent ang pag-aaral ng mga gene sequences. Ang pagsasaliksik na pagkukumpara ng mga sequence sa pagitan ng [[DNA]] ng iba't ibang mga species ay nagbigay ng sobrang tibay na ebidensiya para sa karaniwang pinagmulan common descent na iminungkahi ni [[Charles Darwin]]. Ito ay makikita sa pamamagitan ng pagmamana ng DNA sa ninuno ng mga inapo(descendant) nitong organismo. Ang mas malapit na magkakaugnay na mga species ay may mas malaking praksiyon ng magkatulad na sequence ng DNA at mayroong magkasalong substitusyon kesa sa mas malayong magkakaugnay na mga species. Ang pinakasimple at pinakamakapangyarihan ay ibinibigay ng rekonstruksiyong [[pilohenetika|pilohenetiko]]. Ang rekonstruksiyong ito kung isasagawa gamit ang mabagal na nag-eebolb na sekwensiyang protina ay maaaring gamitin upang muling likhain ang kasaysayang ebolusyonaryo ng mga modernong organismo at kahit ng mga ekstinto o hindi na umiiral na organismo gaya ng [[mammoth]], [[neandertal]], [[T.rex]] at iba pa. Ipinapakita ng mga muling nilikhang phylogenies ang relasyon na napatunayan sa mga morpolohikal at biokemikal na mga pag-aaral ng mga organismo. Ang pinakadetalyadong mga rekonstruksiyon ay isinagawa sa basehan ng mga mitochondrial genome na pinagsasaluhan ng lahat ng mga organismong [[eukaryote|eukaryotiko]] na mas maikli at mas madaling i-sekwensiya. Ang pinakamalawak na rekonstruksiyon ay isinagawa gamit ang mga sekwensiya ng ilang sinaunang mga protina o gamit ang ribosomal na sekwenisyang [[RNA]]. Ang mga relasyong pilohenetiko ay lumalapat din sa sobrang lawak na uri ng mga walang silbing elementong sekwensiya kabilang ang repeats, [[transposons]], [[pseudogene]], at mutasyon sa nakokodigo ng protinang mga sekwensiya na hindi nagreresulta sa sekwensiyang [[asidong amino]]. Bagamang ang maliit na mga elementong ito ay kalaunang natagpuang nagiingat ng silbi o tungkulin, sa pinagsama, ito ay nagpapakita ng identity na produkto ng common descent(karaniwang pinagmulan) kesa sa karaniwang tungkulin. ==== Unibersal na biokemikal na organisasyon ==== Lahat ng kilalang umiiral na mga organismo ay nakasalig sa isang parehong pundamental o pangunahing mga biokemikal na organisasyon. Ang mga ito ang henetikong impormasyon na nakokodigo sa [[asidong nukleyiko]]([[DNA]], o [[RNA]] para sa mga [[virus]]), naka-transkriba sa [[RNA]], at isinalin sa mga protina(mga polimero ng [[asidong amino]]) sa pamamagitan ng labis na naingatang [[ribosoma]]. Ang kodigong henetiko(ang tablang salin) sa pagitan ng DNA at asidong amino ay pareho sa halos lahat ng mga organismo na ang ibig sabihin ay ang piraso ng DNA sa isang [[bakterya]] ay nagkokodigo para sa parehong asidong amino na nasa tao(human). Ang [[ATP]] ay ginagamit bilang kurensiya ng enerhiya ng lahat ng mga nabubuhay na organismo. Ang isang malalim na pagkaunawa ng biolohiya ng pag-unlad ay nagpapakitang ang karaniwang [[morpolohiya]] ay produkto ng pinagsaluhang elementong henetiko. Halimbawa, ang isang sekwensiya ng DNA na nagkokodigo para sa [[insulin]] sa mga tao ay nagkokodigo rin ng insulin kapag ipinasok sa ibang mga organismo gaya ng mga halaman.<ref>[http://www.businessweek.com/magazine/content/07_33/b4046083.htm From SemBiosys, A New Kind Of Insulin] INSIDE WALL STREET By Gene G. Marcial(AUGUST 13, 2007)</ref> Bagaman ang mga matang tulad ng [[camera]] ay pinaniniwalaang nag-ebolb ng independyente sa maraming mga hiwalay na okasyon, ang mga ito ay nagsasalo ng isang karaniwang hanay ng mga nakakadama ng liwanag na mga protina (opsins) na nagpapakita ng karaniwang pinagmulan ng lahat ng mga may matang organismo. Ang isa pang halimbawa ang planong katawan ng [[bertebrata]] na ang istruktura ay kinokontrol ng pamilyang homeobox (Hox) ng mga [[gene]]. ==== Pagsisekwensiya ng DNA ==== Ang komparison ng sekwensiyang [[DNA]] ay nagbibigay ng kakayahan upang ang mga organismo ay mai-grupo sa pagkakatulad ng sekensiya at ang nagreresultang mga punong pilohenetiko ay tipikal na umaayon sa tradisyonal na [[taksonomiya]] at karaniwang ginagamit upang i-tama o palakasin ang mga klasipikasyong taksonomiko. Ang paghahambing ng sekwensiya ay tinuturing na sukat na sapat na mayaman upang i-tama ang mga maling asumpsiyon sa mga punong pilohenetiko sa mga instansiyang ang ibang mga ebidensiya ay kulang. Halimbawa, ang neutral na sekwensiyang DNA ng tao(human) ay tinatayang 1.2% na [[ebolusyong diberhente|diberhente]] o iba batay sa substitusyon mula sa pinakamalapit ng kamag-anak ng tao na [[chimpanzee]], 1.6% mula sa [[gorilla]], at 6.6% mula sa [[baboon]]. Sa ibang salita, ang [[tao]] at [[chimpanzee]] ay mayroong 98.8% na magkatulad na DNA, kumpara sa tao at gorilla na may 98.4% na magkatulad na DNA at sa pagitan ng tao at baboon na mayroong 93.4 % na magkatulad na DNA.<ref>http://www.livescience.com/1411-monkey-dna-points-common-human-ancestor.html</ref> Kaya ang ebidensiya ng sekwensiyang DNA ay pumapayag sa paghinuha at relasyong henetiko sa pagitan ng tao at ibang mga [[ape]]. Ang sequence ng 16S ribosomal RNA gene na isang mahalagang [[gene]] sa pagko-code ng isang bahagi ng [[ribosoma]] ay ginamit upang hanapin ang malawak ng relasyong phylogenetic sa pagitan ng mga nabubuhay na organismo. Ang analisis na orihinal na ginawa ni Carl Woese ay nagresulta sa sistemang tatlong sakop na naghihinuha para sa dalawang pangmalakihang paghihiwalay sa sinaunang ebolusyon ng buhay. Ang unang paghihiwalay ay nagdulot ng modernong bakterya at ang kalaunang paghihiwalay ay nagdulot ng modernong [[Arkeya]] at [[Eukaryote]]. ==== Mga endogenous retrovirus ==== Ang mga [[Endogenous retrovirus]] (ERV) ang mga labing sekwensiya ng [[genome]] na naiwan mula sa mga sinaunang impeksiyong pang-virus sa isang organismo. Ang mga retrovirus o virogene ay palaging naipapasa sa sumunod na henerasyon ng organismong na nakatanggap ng impeksiyon. Ito ay nag-iiwan sa virogene na maiwan sa genome. Dahil ang pangyayaring ito ay bihira at random, ang paghahanp ng mga magkatulad na mga posisyong kromosomal ng isang virogene sa dalawang magkaibang species ay nagmumungkahi ng karaniwang ninuno.<ref>{{cite web |url=http://www.talkorigins.org/faqs/comdesc/ |title=29+ Evidences for Macroevolution: The Scientific Case for Common Descent |accessdate=2011-03-10 |publisher= Theobald, Douglas }}</ref> === Mga protina === Ang ebidensiyang [[proteome|proteomiko]] ay sumusuporta sa pangkalahatang pinagmulang ninuno ng mga anyo ng buhay. Ang mga mahahalagang protina gaya ng [[ribosome]], [[DNA polymerase]], at [[RNA polymerase]] ay matatagpuan sa lahat ng mga organismo na may parehong mga tungkulin mula sa pinakasinaunang mga bakterya hanggang sa mga pinakamasalimuot na mga hayop. Ang mga mas maunlad na mga organismo ay nag-ebolb ng mga karagdagang mga [[protein subunit]] na malaking umaapketo sa regulasyon ng [[interaksiyong protina-sa-protina]] ng mga mahahalagang protina. Ang [[DNA]], [[RNA]], amino acids, at [[lipid bilayer]] na matatagpuan sa lahat ng mga umiiral na organismo ay sumusuporta sa karaniwang pinagmulang ninuno ng mga ito. Ang pagsisiyasat na pilohenetiko ng mga sekwensiya ng protina ay lumilikha ng mga parehong puno ng mga ugnayan sa pagitan ng lahat ng mga organismo.<ref>[http://phylointelligence.org/combined.html "Converging Evidence for Evolution."] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110727173947/http://phylointelligence.org/combined.html |date=2011-07-27 }} Phylointelligence: Evolution for Everyone. Web. 26 Nov. 2010.</ref> Ang [[chirality (chemistry)|chirality]] ng DNA, RNA, at mga amino acid ay naingatan sa lahat ng mga alam na buhay. Dahil walang kapakinabangang pantungkulin sa kaliwa o kanang panig na molecular chriality, ang pinakasimpleng hipotesis ay ang pagpipili ay ginawang random ng mas maagang mga organismo at ipinasa sa lahat ng mga umiiral na buhay sa pamamagitan ng karaniwang pinagmulang ninuno. Ang karagdagang ebidensiya para sa muling pagbuo ng mga angkang pangninuo ay nagmumula sa [[junk DNA]] gaya ng mga [[pseudogene]] na mga "patay" na [[gene]] na patuloy na nagtitipon ng mga [[mutasyon]].<ref>{{cite journal |author=Petrov DA, Hartl DL |title=Pseudogene evolution and natural selection for a compact genome |journal=J Hered. |volume=91 |issue=3 |pages=221–7 |year=2000 |pmid=10833048 |doi=10.1093/jhered/91.3.221 |ref=harv}}</ref> ==== Mga pseudogene ==== {{main|Pseudogene}} Ang mga [[pseudogene]] o [[noncoding DNA|hindi nagkokodigong DNA]] ang mga karagdagang [[DNA]] sa genome na hindi nata-transkriba tungo sa [[RNA]] upang magsynthesize ng mga [[protina]]. Ang ilan sa mga hindi nagkokodigong DNA na ito ay maaaring may ilang mga silbi ngunit ang karamihan sa mga ito ay walang silbi at tinatawag na "basurang DNA". Ito ay isang halimbawa, ng isang [[vestige]] dahil ang parereplika ng mga gene na ito ay gumagamit ng enerhiya na gumagawa ritong pagsasayang sa maraming mga kaso. Ang mga basurang DNA ay bumubuo ng 98% ng [[genome]] ng tao samantalang ang may silbing DNA ay bumubuo lamang ng 2% ng genome ng tao.<ref name=junkdna>http://www.livescience.com/31939-junk-dna-mystery-solved.html</ref> Ang isang pseudogene ay malilikha kapag ang isang nagkokodigong gene ay nagtitipon ng mga [[mutasyon]] na nagpipigil ritong matranskriba na gumagawa ritong walang silbi. Ngunit dahil hindi ito natatranskriba, ito ay walang epekto sa organismo.<ref name=junkdna/> Ang mga pinagsasaluhang mga sekwensiya ng mga hindi gumaganang DNA ay isang pangunahing ebidensiya para sa karaniwang ninuno sa pagitan ng mga organismo.<ref name=TO-FAQ>[http://www.talkorigins.org/faqs/molgen/ "Plagiarized Errors and Molecular Genetics"], [[talkorigins]], by Edward E. Max, M.D., Ph.D.</ref> === Artipisyal na seleksiyon === [[Talaksan:Maize-teosinte.jpg| thumb | right |100px | kanan: isang ligaw na halamang [[teosinte]] na ninuno ng modernong mais, kanan: modernong mais na [[domestikasyon|dinomestika]] mula sa teosinte, gitna: [[hybrid]] ng mais-teosinte]] {{main|Artipisyal na seleksiyon}} Tinalakay ni Darwin ang [[artipisyal na seleksiyon]] bilang isang modelo ng [[natural na seleksiyon]] noong 1859 sa unang edisyon ng kanyang aklat na [[On the Origin of Species]]: {{cquote|Bagaman mabagal ang proseso ng seleksiyon, kung ang mahinang tao ay makakagawa ng higit sa kanyang kapangyarihan ng artipisyal na seleksiyon, wala akong nakikitang limitasyon sa halaga ng pagbabago...na maaaring likhain sa mahabang kurso ng panahon sa pamamagitan ng kapangyarihan ng kalikasan ng seleksiyon.}} Si [[Charles Darwin]] ay nabuhay sa panahon na ang [[pagsasaka ng hayop]] at mga [[domestikasyon|domestikadong pananim]] ay napakahalaga. Sa [[artipisyal na seleksiyon]], pinagtatalik o pinaparami ng mga magsasaka ang dalawang hayop o halaman na may espesyal o kanais nais na mga katangian at iniiwasang paramihin ang mga hayop o halaman na may hindi magandang katangian. Ito ay nakita sa pagsasakang agrikultural noong ika-18 hanggang ika-19 siglo at ang artipisyal na pagpipili ng magtatalik na mga hayop o halaman ay bahagi nito. Walang tunay na pagkakaiba sa prosesong [[gene|henetiko]] na pinagsasaligan ng artipisyal at natural na seleksiyon. Ang pagkakaibang praktikal ang rate o bilis ng ebolusyon sa [[artipisyal na seleksiyon]] na kahit papaano ay dalawang order ng magnitudo(o 100 beses) na mas mabilis kesa sa rate na [[natural na seleksiyon|makikita sa kalikasan]]. === Ebidensiya mula sa mga napagmasdang pagbabago sa pamamagitan ng natural na seleksiyon === ==== Bakterya ==== ===== Bakteryang hindi tinatalaban ng antibiyotiko ===== Ang mga pagbabago ay mabilis na mangyayari sa mas maliit at simpleng mga organismo. Halimbawa, ang ilan sa mga [[bakterya]] na nagsasanhi ng sakit ay hindi na mapapatay gamit ang ilang mga [[antibiyotiko]]. Ang mga medisinang ito ay ginagamit pa lamang sa loob ng 89 taon at sa simula ay sobrang epektibo laban sa mga bakteryang ito. Ang mga bakterya ay nag-ebolb upang ang mga ito ay hindi na talaban ng mga antibiyotiko. Gayunpaman, ang mga antibiyotiko ay nakakapatay pa rin ng karamihan sa mga bakterya maliban sa mga bakteryang nagkamit ng resistansiya. ===== E.coli ===== Napagmasdan ni [[Richard Lenski]] na ang ilang mga strain ng ''[[E. coli]]'' ay nag-ebolb ng masalimuot na bagong kakayahan na mag-metabolisa ng [[citrate]] pagkatapos ng mga sampung mga libong henerasyon.<ref name="newscientist">{{cite web|last=Le Page|first=Michael|title=NS:bacteria make major evolutionary shift in the lab|url=http://www.newscientist.com/channel/life/dn14094-bacteria-make-major-evolutionary-shift-in-the-lab.htm|date=16 Abril 2008|publisher=New Scientist|accessdate=9 Hulyo 2012}}</ref> Ang bagong katangiang ito ay hindi umiiral sa lahat ng iba pang mag anyo ng E. Coli kabilang sa simulang strain na ginamit rito.<ref name=Lenski>{{cite journal|last=Blount|first=Z. D.|author2=Borland, C. Z.; Lenski, R. E.|title=Inaugural Article: Historical contingency and the evolution of a key innovation in an experimental population of Escherichia coli|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences|date=4|year=2008|month=June|volume=105|issue=23|pages=7899–7906|doi=10.1073/pnas.0803151105|url=http://www.pnas.org/content/105/23/7899|accessdate=9 Hulyo 2012|pmid=18524956|pmc=2430337|ref=harv}}</ref> ===== Bakteryang kumakain ng nylon ===== Ang [[bakteryang kumakain ng nylon]] ay isang strain ng ''[[Flavobacterium]]'' na makakapagdigest ng ilang mga byproduct ng manupakturang [[nylon 6]]. Ang nga substansiyang ito ay hindi alam na umiral bago ang imbensiyon ng [[nylon]] noong 1935. Ang karagdagang pag-aaral ay naghayag na ang mga tatlong [[ensima]] na ginagamit ng bakteriya upang idigest ang mga byproduct ng nylon ay malaking iba mula sa ibang mga ensima na nililikha ng ibang mga strain na ''Flavobacterium'' o iba pang mga bakterya. Ang mga ensima na ito ay hindi epektibo sa mga anumang materyal maliban sa mga byproduct ng ginawa ng tao na nylon.<ref>{{cite journal | author = Kinoshita, S. | author2 = Kageyama, S., Iba, K., Yamada, Y. and Okada, H. |title=Utilization of a cyclic dimer and linear oligomers of e-aminocaproic acid by Achromobacter guttatus |journal=Agricultural & Biological Chemistry |volume=39 |issue=6 |pages=1219−23 |year=1975 |issn=0002-1369 |doi=10.1271/bbb1961.39.1219}}</ref> Napagmasdan rin ng mga siyentipiko sa laboratoryo ang pag-eebolb ng parehong kakayahang ito na makapagdigest ng mga byproduct ng nylon sa ''[[Pseudomonas aeruginosa]]'' na inilagay sa isang kapaligiran na walang mga ibang mapagkukunan ng nutriyento. Ang strain na ''P. aeruginosa'' ay hindi gumamit ng parehong mga ensima na ginagamit ng strain na ''[[Flavobacterium]]''.<ref>{{cite journal |author=Prijambada ID, Negoro S, Yomo T, Urabe I |title=Emergence of nylon oligomer degradation enzymes in Pseudomonas aeruginosa PAO through experimental evolution |journal=Appl. Environ. Microbiol. |volume=61 |issue=5 |pages=2020–2 |year=1995 |month=May |pmid=7646041 |pmc=167468 |url=http://aem.asm.org/cgi/pmidlookup?view=long&pmid=7646041 }}{{Dead link|date=Mayo 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Nagawa rin ng ibang mga siyentipiko na mailipat ang kakayahang lumikha ng mga ensima na nagdidigest ng nylon mula sa strain ''Flavobacterium'' papunta sa strain ng bakteryang ''[[E. coli]]'' sa pamamagitan ng paglilipat ng [[plasmid]].<ref>{{cite journal |author=Negoro S, Taniguchi T, Kanaoka M, Kimura H, Okada H |title=Plasmid-determined enzymatic degradation of nylon oligomers |journal=J. Bacteriol. |volume=155 |issue=1 |pages=22–31 |year=1983 |month=July |pmid=6305910 |pmc=217646 |url=http://jb.asm.org/cgi/pmidlookup?view=long&pmid=6305910}}</ref> Ayon sa mga siyentipiko, ang kakayahang ito na magsynthesize ng [[nylonase]] ay pinakamalamang na umunlad bilang isang hakbang na [[mutasyon]] na nakapagpatuloy dahil sa napabuting pag-aangkop ng bakterya na nag-angkin ng mutasyon na ito.<ref>{{cite journal |author=Thwaites WM |title=New Proteins Without God's Help |journal=Creation Evolution Journal |volume=5 |issue=2 |pages=1–3 |date=Summer 1985 |publisher=National Center for Science Education (NCSE) |url=http://ncse.com/cej/5/2/new-proteins-without-gods-help |ref=harv}}</ref><ref>[http://www.nmsr.org/nylon.htm Evolution and Information: The Nylon Bug]. Nmsr.org. Retrieved on 2011-12-06.</ref><ref>[http://www.msnbc.msn.com/id/9452500/page/2/ Why scientists dismiss 'intelligent design'], Ker Than, [[MSNBC]], Sept. 23, 2005</ref><ref>Miller, Kenneth R. [[Only a Theory|''Only a Theory: Evolution and the Battle for America's Soul'']] (2008) pp. 80–82</ref> ==== Lamok ==== Lumitaw ang pagiging hindi tinatalaban ng [[DDT]] sa iba't ibang mga uri ng mga lamok na [[Anopheles mosquitoes]].<ref>http://www.malariajournal.com/content/8/1/299</ref> ==== Kuneho ==== Lumitaw ang pagiging hindi tinatalaban ng [[myxomatosis]] sa mga populasyon ng [[kuneho]] sa Australia.<ref>http://www.publish.csiro.au/paper/ZO9900697.htm</ref> ==== Beetle ==== Ang mga [[Colorado beetle]] ay kilala sa kakayahann nitong hindi talaban ng mga pesticide. Sa loob ng 50 taon, ito ay naging hindi tinatalaban ng 52 [[kompuwestong kimikal]] na ginagamit sa mga insecticide kabilang ang [[cyanide]]. Ang natural na seleksiyon na ito ay pinabilis ng mga artipisyal na kondisyon. Gayunpaman, ang ilang populasyon ng beetle ay tinatalaban sa bawat kemikal na ito. Ang mga populasyon ay naging hindi tinatalaban lamang sa kemikal na ginagamit sa kapaligiran ng mga ito.<ref>Alyokhin, A., M. Baker, D. Mota-Sanchez, G. Dively, and E. Grafius. 2008. Colorado potato beetle resistance to insecticides. American Journal of Potato Research 85: 395–413.</ref> ==== Langaw ==== Naipakita ng mga pag-aaral sa Estados Unidos, na ang mga langaw pamprutas na namemeste ng mga orange grove ay nagiging hindi tinatalaban ng [[malathion]] na pesticide na ginagamit upang patayin sila.<ref>Doris Stanley (Enero 1996), [https://web.archive.org/web/20071229112827/http://findarticles.com/p/articles/mi_m3741/is_n1_v44/ai_18019289 Natural product outdoes malathion - alternative pest control strategy]. Retrieved on 15 Setyembre 2007.</ref> ==== Diamondback moth ==== Sa [[Hawaii]], [[Japan]] at [[Tennessee]], ang [[diamondback moth]] ay nagebolb ng hindi pagiging tinatalaban sa ''[[Bacillus thuringiensis]]'' na ginagamit na biolohikal na pesticide pagkatapos ng mga tatlong taon na gamitin ito.<ref>Daly H, Doyen JT, and Purcell AH III (1998), Introduction to insect biology and diversity, 2nd edition. Oxford University Press. New York, New York. Chapter 14, Pages 279-300.</ref> ==== Daga ==== Sa [[Inglatera]], ang mga daga sa ilang lugar ay nag-ebolb ng pagiging hindi tinatalaban ng [[lason para sa daga]] na nagawa nilang kainin ng kasing rami ng limang beses sa normal na daga nang hindi namamatay.<ref>http://www.pbs.org/wgbh/evolution/library/10/1/l_101_02.html</ref> ==== Amaranthus palmeri ==== Sa katimugang Estados Unidos, ang weed na [[Amaranthus palmeri]] na humahadlang sa produksiyon ng [[bulak]] ay nag-ebolb ng malawakang resistansiya sa herbicide na [[glyphosate]].<ref>{{Cite web |title=Andrew Leonard, "Monsanto's bane: The evil pigweed", &#91;&#91;Salon.com&#93;&#93;, Aug. 27, 2008. |url=http://www.salon.com/tech/htww/2008/08/27/monsantos_bane/index.html |access-date=2013-06-23 |archive-date=2008-09-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080910020017/http://www.salon.com/tech/htww/2008/08/27/monsantos_bane/index.html |url-status=dead }}</ref> ==== Tomcod ==== Pagkatapos nang pagtatapon ng [[General Electric]] ng mga [[polychlorinated biphenyls]] (PCB) sa [[Hudson River]] mula 1947 hanggang 1976, ang mga [[Microgadus tomcod|tomcod]] na nakatira sa ilog na ito ay natagpuang nag-ebolb ng hindi pagtalab sa mga epektong nakakalason ng kimikal na ito.<ref name="Welsh">{{cite web| last = Welsh| first = Jennifer | title = Fish Evolved to Survive GE Toxins in Hudson River| publisher = [[LiveScience]]| date = 17 Pebrero 2011 | url = http://www.livescience.com/12897-fish-evolved-survive-ge-toxins-hudson-110218.html | accessdate =2011-02-19 }}</ref> Sa simula, ang populasyon ng tomcod ay nawasak ngunit nakaahon. Natukoy ng mga siyentipiko ang [[mutasyon]] na nagkaloob ng kakayahang ito nang paging hindi tinatalaban. Ang anyong mutasyon ay umiiral sa 99&nbsp;ng mga nabubuhay na tomcod sa ilog na ito kumpara sa mas kaunti sa 10 porsiyento ng mga tomcod mula sa ibang mga katubigan.<ref name="Welsh"/> ==== Peppered moth ==== Ang isang klasikong halimbawa ng [[pag-aangkop]] bilang tugon sa pamamagitan ng [[natural na seleksiyon]] ang kaso ng peppered moth. Bago ang [[rebolusyong industriyal]], sa [[Inglatera]], ang mga [[peppered moth]] na makikita dito ay karamihang may kulay na maliwanag na gray na may kaunting mga itim na batik. Dahil dito, nagawa ng mga kulay maliwanag na moth na makapagtago sa mga lichen at bark ng puno na kulay maliwanag rin at makapagtago sa mga predator nitong [[ibon]]. Ang prekwensiya ng mga itim na [[allele]] ng moth sa panahong ito ay 0.01%. Noong mga maagang dekada ng rebolusyong industriyal sa Inglatera, ang countryside sa pagitan ng [[London]] at [[Manchester]] ay natakpan ng itim na [[soot]] mula sa mga pabrikang nagsusunog ng [[coal]]. Marami sa mga lichen na kulay maliwanag ay namatay mula sa mga emisyong [[sulfur dioxide|sulphur dioxide]] at ang mga puno ay natakpan ng itim na soot. Ito ay humantong sa pagtaas ng pagkain ng mga ibon sa mga moth na ''kulay maliwanag'' dahil sa hindi na nito kayang makapagtago sa mga itim na puno. Sa kabilang dako, ang mga itim na moth ay nakapagtago([[camouflage]]) sa mga itim na puno. Sa simula, bagaman ang karamihan ng mga moth na kulay maliwanag ay patuloy na nakakapagparami, ang karamihan sa kanila ay hindi nakaligtas samantalang ang mga moth na kulay itim ay patuloy na dumadami. Sa paglipas ng maraming mga henerasyon, ang prekwensiya ng [[allele]] ay unti unting lumilipat tungo sa ''kulay itim'' na nakakaligtas at nakakapagparami. Sa gitna ng ika-19 siglo, ang bilang ng mga moth na kulay itim ay tumaas at noong 1895, ang persentahe ng mga moth na kulay itim sa populasyon ng Manchester peppered moth ay iniulat na 98% na isang dramatikong pagbabago ng mga halos 1000% mula sa orihinal na prekwensiya.<ref name="miller">Miller, Ken (1999). ''[http://www.millerandlevine.com/km/evol/Moths/moths.html The Peppered Moth: An Update]''</ref> Ang nag-ebolb na pagiging kulay itim sa populasyon ng mga peppered moth noong [[industriyalisasyon]] ay nakilala bilang ''industrial [[melanism]]''. Gamit ang genetic analysis, iniulat noong 2011 na natukoy ng mga siyentipiko ang isang [[mutasyon]] sa isang ninuno na humantong paglitaw at pag-aangkop ng mga itim na moth noong mga 1840.<ref>http://www.nature.com/news/2011/110414/full/news.2011.238.html</ref><ref>http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21493823</ref> ==== Radiotrophic fungus ==== Ang [[Radiotrophic fungi]] ang [[fungi]] na gumagamit ng pigment na [[melanin]] upang ikomberte ang [[radyasyong gamma]] tungo sa enerhiyang kimikal para sa paglago.<ref name="sciencenews.org">[http://www.sciencenews.org/articles/20070526/fob5.asp Science News, Dark Power: Pigment seems to put radiation to good use], Week of 26 Mayo 2007; Vol. 171, No. 21, p. 325 by Davide Castelvecchi</ref><ref>{{cite journal |title = Ionizing Radiation Changes the Electronic Properties of Melanin and Enhances the Growth of Melanized Fungi |author = Dadachova E, Bryan RA, Huang X, Moadel T, Schweitzer AD, Aisen P, Nosanchuk JD, Casadevall A. |year = 2007 |journal = PLoS ONE |volume = 2 |pages = e457 |pmid = 17520016 |url = http://www.plosone.org/article/fetchArticle.action?articleURI=info%3Adoi%2F10.1371%2Fjournal.pone.0000457 |doi =10.1371/journal.pone.0000457 |issue = 5 |pmc = 1866175 |editor1-last = Rutherford |editor1-first = Julian|bibcode = 2007PLoSO...2..457D |ref = harv }}</ref> Ito ay unang natuklasan noong 2007 bilang mga itim na [[mold]] na lumalago sa loob at palibot ng [[Chernobyl Nuclear Power Plant]].<ref name="sciencenews.org"/> Ang pagsasaliksik sa [[Albert Einstein College of Medicine]] ay nagpapakitang ang tatlong naglalaman ng melanin na fungi na ''[[Cladosporium sphaerospermum]]'', ''[[Wangiella dermatitidis]]'', at ''[[Cryptococcus neoformans]]'' ay tumaas sa [[biomassa]] at mas mabilis na nagtipon ng [[acetate]] sa kapiligiran na ang lebel ng [[radyasyon]] ay 500 beses na mas mataas kesa sa isang normal na kapaligiran. ==== Ibon ==== Ayon sa isang ulat noong Marso 2013, ang mga Cliff swallows (Petrochelidon pyrrhonota) ay nag-ebolb ng mas maikling mga pakpak upang makaligtas sa mga sasakyan sa lansangan.<ref>http://www.newscientist.com/article/dn23288-birds-evolve-shorter-wings-to-survive-on-roads.html#.UcEFS-cqYwQ</ref> ==== Tao ==== Ang [[natural na seleksiyon]] ay nangyayari sa mga kasalukuyang modernong populasyon ng tao.<ref>{{Cite web |url=http://www.time.com/time/health/article/0,8599,1931757,00.html |title=Darwin Lives! Modern Humans Are Still Evolving |access-date=2013-06-19 |archive-date=2013-06-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130617124416/http://www.time.com/time/health/article/0,8599,1931757,00.html |url-status=dead }}</ref> Halimbawa, ang populasyon na nanganganib sa malalang sakit na [[kuru (disease)|kuru]] ay may malaking sobrang representasyon ng anyo ng immune na [[prion protein]] gene G127V kesa sa hindi mga immune na allele. Ang prekwensiya ng [[mutasyon]] na ito ay sanhi ng survival ng mga taong immune.<ref>{{Cite news|last=Medical Research Council (UK)|title=Brain Disease 'Resistance Gene' evolves in Papua New Guinea community; could offer insights Into CJD|newspaper=Science Daily (online)|location=Science News|date=21 Nobyembre 2009|url=http://www.sciencedaily.com/releases/2009/11/091120091959.htm|accessdate=2009-11-22|archiveurl=https://www.webcitation.org/5uQpeiOxE?url=http://www.sciencedaily.com/releases/2009/11/091120091959.htm|archivedate=2010-11-22|deadurl=no|url-status=live}}</ref><ref name="MeadWhitfield2009">{{cite journal|last1=Mead|first1=Simon|last2=Whitfield|first2=Jerome|last3=Poulter|first3=Mark|last4=Shah|first4=Paresh|last5=Uphill|first5=James|last6=Campbell|first6=Tracy|last7=Al-Dujaily|first7=Huda|last8=Hummerich|first8=Holger|last9=Beck|first9=Jon|last10=Mein|first10=Charles A.|last11=Verzilli|first11=Claudio|last12=Whittaker|first12=John|last13=Alpers|first13=Michael P.|last14=Collinge|first14=John|title=A Novel Protective Prion Protein Variant that Colocalizes with Kuru Exposure|url=https://archive.org/details/sim_new-england-journal-of-medicine_2009-11-19_361_21/page/2056|journal=New England Journal of Medicine|volume=361|issue=21|year=2009|pages=2056–2065|issn=0028-4793|doi=10.1056/NEJMoa0809716}}</ref> Ang ibang mga direksiyong pang-ebolusyon sa ibang mga populasyon ng tao ay kinabibilangan ng paghaba ng panahong reproduktibo, pagbawas sa mga lebel ng cholesterol, blood glucose at blood pressure.<ref name="ByarsEwbank2009">{{cite journal|last1=Byars|first1=S. G.|last2=Ewbank|first2=D.|last3=Govindaraju|first3=D. R.|last4=Stearns|first4=S. C.|title=Natural selection in a contemporary human population|journal=Proceedings of the National Academy of Sciences|volume=107|issue=suppl_1|year=2009|pages=1787–1792|issn=0027-8424|doi=10.1073/pnas.0906199106}}</ref> Ang [[Lactose intolerance]] ang kawalang kakayahan sa isang tao na i-[[metabolismo|metabolisa]] ang [[lactose]] dahil sa kawalan ng kailangang ensima na [[lactase]] sa [[sistemang dihestibo]] nito. Ang normal na kondisyon sa mga mammal ay ang isang bata ng species nito na makaranas ng nabawasang produksiyon ng [[lactase]] sa dulo ng panahong [[weaning]]. Sa mga tao, ang produksiyon ng lactase ay bumabagsak ng mga 90% sa tuwing unang apat na taon ng buhay nito bagaman ang eksaktong pagbagsak sa paglipas ng panahon ay iba iba.<ref name=soy>[https://web.archive.org/web/20071215230655/http://www.soynutrition.com/SoyHealth/SoyLactoseIntolerance.aspx Soy and Lactose Intolerance] Wayback: Soy Nutrition</ref> Ang ilang mga populasyon ng tao ay nag-aangkin ng [[mutasyon]] sa [[kromosoma 2]] na nag-aalis ng pagtigil ng produksiyon ng lactase na gumagawa sa mga taong ito na patuloy na makainom ng hilaw na gatas at iba pang mga permentadong mga produktong gatas sa kanilang buong buhay. Ito ay isang kamakailang pag-aangkop na ebolusyonaryo sa ilang populasyon ng tao na nangyari ng independiyente sa parehong hilagang Europa at silangang Aprika sa mga populasyong may pamumuhay sa kasaysayan ng pagpapastol ng mga hayop.<ref name="autogenerated1">{{cite web |url=http://genome.wellcome.ac.uk/doc_WTX038968.html |author=Coles Harriet |title=The lactase gene in Africa: Do you take milk? |publisher=The Human Genome, Wellcome Trust |date=2007-01-20 |accessdate=2008-07-18 |archive-date=2008-09-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080929134018/http://genome.wellcome.ac.uk/doc_WTX038968.html |url-status=dead }}</ref> === Ebidensiya mula sa mga napagmasdang paglitaw ng bagong species === Ang [[speciation]] ang proseso ng ebolusyon ng paglitaw ng mga bagong species. Ang speciation ay maaaring mangyari na mula sa iba't ibang mga sanhi at inuuri sa mga iba't ibang anyo nito (e.g. allopatric, sympatric, polyploidization, etc.). Napagmasdan ng mga siyentipiko ang maraming mga halimbawa ng speciation sa laboratoryo at sa kalikasan. ==== Blackcap ==== Ang species ng ibon na ''[[Blackcap|Sylvia atricapilla]]'' na mas kilala bilang mga Blackcap ay nakatira sa [[Alemanya]] at lumilipad patimog-kanluran sa [[Espanya]] samantalang ang isang maliit na pangkat nito ay lumilipad pahilagang-kanluran sa [[Gran Britanya]] tuwing taglamig. Natagpuan ni Gregor Rolshausen mula sa [[University of Freiburg]] na ang paghihiwalay sa [[gene]] ng dalawang mga populasyon ng parehong species ay umuunlad na. Ang mga pagkakaiba ay natagpuang lumitaw sa loob ng mga 30 henerasyon. Sa pagsisikwensiya ng [[DNA]], ang mga indibidwal ay matutukoy sa kinabibilangang pangkat ng species na ito na may akurasyang 85%. Ayon kay Stuart Bearhop ng [[University of Exeter]], ang mga ibon na lumilipad tuwing taglamig sa Inglatera ay nakikipagtalik lamang sa mga sarili nito at sa mga lumilipad tuwing taglamig sa Mediterranean.<ref>{{cite journal | year = 2005 | title = Assortative mating as a mechanism for rapid evolution of a migratory divide | url = https://archive.org/details/sim_science_2005-10-21_310_5747/page/502 | journal = Science | volume = 310 | issue = 5747| pages = 502–504 | doi = 10.1126/science.1115661 | pmid = 16239479 | last1 = Bearhop | first1 = S. | last2 = Fiedler | first2 = W | last3 = Furness | first3 = RW | last4 = Votier | first4 = SC | last5 = Waldron | first5 = S | last6 = Newton | first6 = J | last7 = Bowen | first7 = GJ | last8 = Berthold | first8 = P | last9 = Farnsworth | first9 = K |bibcode = 2005Sci...310..502B | ref = harv }} [http://www.sciencemag.org/cgi/content/full/sci;310/5747/502/DC1 Supporting Online Material]</ref><ref>{{cite web |url=http://scienceblogs.com/notrocketscience/2009/12/british_birdfeeders_split_blackcaps_into_two_genetically_dis.php |title=British birdfeeders split blackcaps into two genetically distinct groups : Not Exactly Rocket Science |author=Ed Yong |date=3 Disyembre 2009 |publisher=[[ScienceBlogs]] |accessdate=2010-05-21 |archive-date=2010-06-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100608112332/http://scienceblogs.com/notrocketscience/2009/12/british_birdfeeders_split_blackcaps_into_two_genetically_dis.php |url-status=dead }}</ref> ==== ''Drosophila melanogaster'' ==== [[Talaksan:Drosophila speciation experiment.svg|thumb|200px|right|Eksperimentong Drosophila melanogaster]] Ang pina-dokumentadong bagong espesye ay nagmula sa mga eksperimentong laboratoryo noong mga 1980. Ipinagtalik nina William Rice at G.W. Salt ang mga langaw pamprutas na [[Drosophila melanogaster]] gamit ang [[maze]] na may tatlong iba't ibang mapagpipilian gaya ng liwanag/dilim at basa/tuyo. Ang bawat henerasyon ay inilagay sa maze at ang mga grupo ng langaw na lumabas sa dalawa sa walong labasan ay inihiwalay upang makipagtalik sa kanilang mga respektibong grupo. Pagkatapos ng tatlumput-limang henerasyon, ang dalawang mga grupo at ang mga supling nito ay inihiwalay sa pakikipagtalik dahil sa kanilang malakas na preperensiya ng habitat o kapaligiran. Ang mga ito ay nakipagtalik lamang sa mga kapaligiran na kanilang gusto at hindi nakipagtalik sa mga langaw na iba ang kapaligiran na gusto.<ref>{{cite journal | title=The Evolution of Reproductive Isolation as a Correlated Character Under Sympatric Conditions: Experimental Evidence| author=William R. Rice, George W. Salt| journal=Evolution, Society for the Study of Evolution| year=1990| volume=44 | ref=harv}}</ref><ref>{{cite web |url= http://www.lifesci.ucsb.edu/eemb/faculty/rice/publications/pdf/25.pdf |title=he Evolution of Reproductive Isolation as a Correlated Character Under Sympatric Conditions: Experimental Evidence |accessdate=2010-05-23 |publisher= William R. Rice, George W. Salt}}</ref><ref>{{cite web |url= http://www.talkorigins.org/faqs/faq-speciation.html |title= Observed Instances of Speciation, 5.3.5 Sympatric Speciation in Drosophila melanogaster |accessdate=2010-05-23 |publisher= Joseph Boxhorn }}</ref> Naipakita rin ni Diane Dodd na ang paghihilaway reproduktibo ay mabubuo mula sa preperensiya ng pakikipagtalik sa langaw na Drosophila pseudoobscura pagkatapos lamang ng walong mga henerasyon gamit ang iba't ibang uri ng pagkain, starch at maltose. ==== Langaw na Hawthorn ==== Ang langaw na hawthorn na ''[[Rhagoletis pomonella]]'' na kilala rin bilang maggot fly ay sumasailalim sa isang [[sympatric speciation]].<ref>{{cite journal |author=Feder JL, Roethele JB, Filchak K, Niedbalski J, Romero-Severson J |title=Evidence for inversion polymorphism related to sympatric host race formation in the apple maggot fly, Rhagoletis pomonella |journal=Genetics |volume=163 |issue=3 |pages=939–53 |date=1 Marso 2003|pmid=12663534 |pmc=1462491 |ref=harv }}</ref> Ang mga magkakaibang populasyon ng langaw na hawthorn ay kumakain ng mga iba't ibang prutas. Ang isang natatanging populasyon ay lumitaw sa Hilagang Amerika noong ika-19 siglo pagkatapos na ang [[mansanas]] na hindi isang katutubong species sa Hilagang Amerika ay ipinakilala rito. Ang mga populasyon ng langaw na kumakain lamang ng mga mansanas ay hindi kumakain ng kinakain sa kasaysyan ng species na ito na mga [[Crataegus|hawthorn]]. Ang kasalukuyang populasyon naman na kumakain ng hawthorn ay hindi kumakain ng mga mansanas. Ang ilang ebidensiya ng pagkakaiba sa dalawang populasyon ng species na ito ang pagkakaiba sa 6 sa 13 na [[allozyme]] loci, ang mga langaw na hawthorn ay mas huling tumatanda sa panahon, mas matagal na tumatanda kesa sa mga langaw na kumakain ng mansanas at may kaunting ebidensiya ng pagtatalik sa pagitan ng dalawang populasyong ito.<ref>{{cite journal |author=Berlocher SH, Bush GL |title=An electrophoretic analysis of Rhagoletis (Diptera: Tephritidae) phylogeny |journal=Systematic Zoology |volume=31 |issue= 2|pages=136–55 |year=1982 |doi=10.2307/2413033 |jstor=2413033 |ref=harv}}<br /> {{cite journal |author=Berlocher SH, Feder JL |title=Sympatric speciation in phytophagous insects: moving beyond controversy? |url=https://archive.org/details/sim_annual-review-of-entomology_2002_47/page/773 |journal=Annu Rev Entomol. |volume=47 |pages=773–815 |year=2002 |pmid=11729091 |doi=10.1146/annurev.ento.47.091201.145312 |ref=harv }}<br /> {{cite journal |author=Bush GL |title=Sympatric host race formation and speciation in frugivorous flies of the genus Rhagoletis (Diptera: Tephritidae) |url=https://archive.org/details/sim_evolution_1969-06_23_2/page/237 |journal=Evolution |volume=23 |issue= 2|pages=237–51 |year=1969 |doi=10.2307/2406788 |jstor=2406788 |ref=harv}}<br /> {{cite journal |author=Prokopy RJ, Diehl SR, Cooley SS |title=Behavioral evidence for host races in Rhagoletis pomonella flies |jstor=4218647 |journal=[[Oecologia]] |volume=76 |issue=1 |pages=138–47 |year=1988 |url=http://www.springerlink.com/content/p1716r36n2164855/?p=d8018d5a59294c2984f253b7152445b7&pi=20 |doi=10.1007/BF00379612 |ref=harv |access-date=2013-06-19 |archive-date=2020-04-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200410162914/http://www.springerlink.com/content/p1716r36n2164855/?p=d8018d5a59294c2984f253b7152445b7&pi=20 |url-status=dead }}<br /> {{cite journal |author=Feder JL, Roethele JB, Wlazlo B, Berlocher SH |title=Selective maintenance of allozyme differences among sympatric host races of the apple maggot fly |journal=Proc Natl Acad Sci USA. |volume=94 |issue=21 |pages=11417–21 |year=1997 |pmid=11038585 |pmc=23485 |doi=10.1073/pnas.94.21.11417|bibcode = 1997PNAS...9411417F |ref=harv }}</ref> ==== Lamok na London Underground ==== Ang [[lamok na London Underground]] ay isang species ng lamok sa henus na ''[[Culex]]'' na matatagpuan sa [[London Underground]]. Ito ay nagebolb mula sa species sa overground na ''Culex pipiens''. Bagaman ang lamok na ito ay unang natuklasan sa sistemang London Underground, ito ay natagpuan sa mga sistemang underground sa buong mundo. Ito ay nagmumungkahing ito ay umangkop sa mga sistemang underground na gawa ng tao simula sa huling siglo mula sa local na above-ground na ''Culex pipiens'',<ref name="Times"/>. Gayunpaman, may mas kamakailang ebidensiya na ito ay uring katimugang lamok na nauugnay sa Culex pipiens na umangkop sa mainit na mga lugar na underground ng mga hilagaang siyudad.<ref name="Fonseca"/> Ang species na ito ay may napakaibang mga pag-aasal,<ref name="Burdick">{{cite journal |url=http://findarticles.com/p/articles/mi_m1134/is_1_110/ai_70770157 |title=Insect From the Underground&nbsp;— London, England Underground home to different species of mosquitos |journal=[[Natural History (magazine)|Natural History]] |year=2001 |author=Alan Burdick |ref=harv |access-date=2013-06-19 |archive-date=2004-11-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20041110194241/http://www.findarticles.com/p/articles/mi_m1134/is_1_110/ai_70770157 |url-status=dead }}</ref> labis na mahirap na makatalik,<ref name="Times">{{cite news |url=http://www.gene.ch/gentech/1998/Jul-Sep/msg00188.html |publisher=The Times |date=1998-08-26 |title=London underground source of new insect forms |access-date=2013-06-19 |archive-date=2016-10-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161026192922/http://www.gene.ch/gentech/1998/Jul-Sep/msg00188.html |url-status=dead }}</ref> at may ibang prekwensiya ng allele na umaayon sagenetic drift noong [[founder event]].<ref>{{cite journal |author=Byrne K, Nichols RA |title=Culex pipiens in London Underground tunnels: differentiation between surface and subterranean populations |url=https://archive.org/details/sim_heredity_1999-01_82_1/page/7 |journal=Heredity |volume=82 |issue=1 |pages=7–15 |year=1999 |pmid=10200079 |doi=10.1038/sj.hdy.6884120 |ref=harv}}</ref> Ang lamok na ''Culex pipiens molestus'' ay nagtatalik at nagpaparami sa buong taon, hindi pwede sa malalamig na lugar at kumakagat ng mga daga, mga tao. Ito ay taliwas sa species na above ground na ''Culex pipiens'' na pwede sa malalamig na lugar, nag hihibernate sa taglamig at kumakagat lamang ng mga ibon. Kapag ang dalawang uri ay pinagtalik, ang mga itlog ay hindi makakabuo ng supling na nagmumungkahin may paghihiwalay na reproduktibo.<ref name="Times"/><ref name="Burdick"/> Ang henetikong mga datos ay nagpapakitang ang molestus na lamok na London Underground ay may isang karaniwang ninuno sa halip na ang populasyon sa bawat estasyon ay nauugnay sa pinakamalapit na populasyong above-ground population (i.e. anyong ''pipiens'' ). Ang malawakang mga magkahiwalay na populasyong ito ay natatangi ng napakaliit na mga pagkakaibang henetiko na nagmumungkahing ang anyong molestus ay nabuo: ang isang pagkakaibang [[mtDNA]] na pinagsasaluhan sa mga populasyong underground sa 10 siyudad ng Rusya<ref>{{cite journal|author=Vinogradova EB and Shaikevich EV |title=Morphometric, physiological and molecular characteristics of underground populations of the urban mosquito Culex pipiens Linnaeus f. molestus Forskål (Diptera: Culicidae) from several areas of Russia|url=http://e-m-b.org/sites/e-m-b.org/files/European_Mosquito_Bulletin_Publications811/EMB22/EMB22_04.pdf |journal=European Mosquito Bulletin|volume= 22|year=2007|pages=17–24|ref=harv}}</ref> at isang pagkakaibang [[Microsatellite (genetics)|microsatellite]] sa mga populasyon sa Europe, Japan, Australia, middle East at Atlantic islands.<ref name = "Fonseca">{{cite journal |title=Emerging vectors in the Culex pipiens complex |journal=Science |volume=303 |issue=5663 |pages=1535–8 |year=2004 |pmid=15001783 |doi=10.1126/science.1094247 |url=http://www.mosquitocatalog.org/files/pdfs/wr380.pdf |last1=Fonseca |first1=D. M. |last2=Keyghobadi |first2=N |last3=Malcolm |first3=CA |last4=Mehmet |first4=C |last5=Schaffner |first5=F |last6=Mogi |first6=M |last7=Fleischer |first7=RC |last8=Wilkerson |first8=RC |bibcode=2004Sci...303.1535F |ref=harv |access-date=2013-06-19 |archive-date=2011-07-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110723204249/http://www.mosquitocatalog.org/files/pdfs/wr380.pdf |url-status=dead }}</ref> ==== Dagang pambahay na Madeira ==== Ang mga dagang madeira ang species ng daga na nagmula sa dagang pambahay(''Mus musculus''). Ito ay sumailalim sa speciation pagkatapos ng kolonisasyon ng islang [[Madeira]] noong mga 1400. Ang mga anim na natatanging species ay umiiral na sanhi ng mga translokasyong Robertsonian na pagsasanib ng mga magkakaibang ibang bilang mga kromosoma.<ref>{{cite journal|doi=10.1038/35003116|year=2000|last1=Britton-Davidian|first1=Janice|last2=Catalan|first2=Josette|last3=Da Graça Ramalhinho|first3=Maria|last4=Ganem|first4=Guila|last5=Auffray|first5=Jean-Christophe|last6=Capela|first6=Ruben|last7=Biscoito|first7=Manuel|last8=Searle|first8=Jeremy B.|last9=Da Luz Mathias|first9=Maria|journal=Nature|volume=403|issue=6766|page=158|pmid=10646592|title=Rapid chromosomal evolution in island mice|url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_2000-01-13_403_6766/page/n63|bibcode = 2000Natur.403..158B|ref=harv }}</ref> Ang mga populasyon ng dagang Madeira ay mayroong kromosoma sa pagitan ng 22 at 30 bagaman ang kanilang ninuno na unang dumating sa isla ay may 40 kromosoma. Ang bawat pangkat ay mayroon ng sarili nitong species. Ito ay nangyari sa loob lamang ng mga 500 taon sa pagitan ng 1,500 hanggang 2,000 henerasyon. Sa karagdagan, ang malaking pagkakaiba ng mga kromosoma ay tanging nag-ebolb mula sa isolasyong heograpiko sa halip na pag-aangkop sa iba't ibang mga kapaligiran. Wala sa mga dagang ito ay mga [[hybrid]] ng anuman sa anim na pangkat ng daga.<ref>http://www.genomenewsnetwork.org/articles/04_00/island_mice.shtml</ref> ==== Mga ''Molly'' ==== Ang Shortfin Molly (''[[Poecilia|Poecilia mexicana]]'') ay isang maliit na isda na nakatira sa mga [[Lechuguilla Cave|kwebang sulfur]] ng [[Mehiko]]. Natagpuan ng maraming taon ng pag-aaral ng species na ito na ang dalawang mga natatanging populasyon ng mga molly, na may loob na madilim at maliwanag na tubig pang-ibabaw ay nagiging magkahiwalay na [[gene|henetiko]].<ref>Tobler, Micheal (2009). Does a predatory insect contribute to the divergence between cave- and surface-adapted fish populations? Biology Letters {{doi|10.1098/rsbl.2009.0272}}</ref> Ang mga populasyon ay walang hadlang sa pagitan ng dalawa ngunit natagpuan ng mga siyentipiko na ang mga molly ay hinuhuli ng isang malaking bug na pantubig na (''[[Belostomatidae|Belostoma spp]]''). Tinipon ni Tobler ang bug at parehong mga uri ng molly at inilagay ang mga ito sa malalaking mga bote at muling inilagay sa kweba. Pagkatapos ng isang araw, natagpua nna sa liwanag, ang umangkop sa kwebang isa ay dumanas ng pinakapinsala na apat kada limang mga sugat na pagtusok mula sa mga bug. Sa kadiliman, ang sitwasyon ay kabaligtaran. Ang mga pandama ng molly ay makakadetekta ng banta ng bug sa kabilang sariling habitat ngunit hindi sa iba pa. Ang paglipat mula sa isang habitat tungo sa iba pa ay malaking nagpapataas ng panganib ng kamatayan ng mga ito. Pinaplano ni Tobler ang mga karagdagang eksperimento ngunit naniniwala siyang ito ay isang magandang halimbaw ng paglitaw ng isang bagong species.<ref>{{cite web |url= http://scienceblogs.com/notrocketscience/2009/05/giant_insect_splits_cavefish_into_distinct_populations.php |title= Giant insect splits cavefish into distinct populations |accessdate= 2010-05-22 |publisher= Ed Yong |archive-date= 2010-02-01 |archive-url= https://web.archive.org/web/20100201061035/http://scienceblogs.com/notrocketscience/2009/05/giant_insect_splits_cavefish_into_distinct_populations.php |url-status= dead }}</ref> ==== Osong polar ==== Ang isang spesipikong halimbawa ng malakihang iskalang ebolusyon ang [[osong polar]] (''Ursus maritimus''). Ito ay nauugnay sa [[brown bear]] (''Ursus arctos''). Ang dalawang ito ay makakapagtalik at makakalikha pa rin ng supling na [[Grizzly–polar bear hybrid]].<ref>[http://www.scienceray.com/Biology/Zoology/Adaptive-Traits-of-the-Polar-Bear-Ursus-Maritimus.207777 Adaptive Traits of the Polar Bear (Ursus Maritimus)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110810000309/http://scienceray.com/biology/zoology/adaptive-traits-of-the-polar-bear-ursus-maritimus/ |date=2011-08-10 }}. Scienceray.com (2008-08-13). Retrieved on 2011-12-06.</ref> Bagaman malapit na magkaugnay, ang polar bear ay nagkamit ng malalaking mga pagkakaiba mula sa brown bear. Ang mga pagkakaibang ito ay pumayag sa polar bear na makaligtas sa mga kondisyon na hindi magagawa ng mga brown bear. Kabilang dito ang kakayahang makalangoy ng 60 na milya sa mga ma-yelong katubigan, manatiling mainit sa mga kapaligirang maginaw na [[Arktiko]], mahabang leeg na gumagawang madali na panatilihin ang kanilang ulo sa ibabaw ng tubig samantalang lumalangoy, labis na malalaking mga may web na mga paa na nagsisilbing mga paddle kapag lumalanngoy, ang nag-ebolb na maliliit na papillae, ang tulad ng vauole na mga suction cup sa talampakan ng kanilang mga paa na gumagawa sa kanilang hindi madulas sa yelo, kanilang paa na natatakpan ng labis na matting upang ingatan ang mga ito sa masidhing lamig at magbigay traksiyon, ang kanilang mas maliliit na mga tenga ay nagbabawas ng pagkawala ng init, ang kanilang mga talukap ng mata na nagsisilbing mga sunglass, ang mga akomodasyon para sa kanilang diyetang karne, isang malaking tiyan upang payagan ang oportunistikong pagkain at kakayahan na [[mag-ayuno]] hanggang 9 na buwan habang nireresiklo ang kanilang urea.<ref>[http://www.polarbearsinternational.org/bear-facts/polar-bear-evolution/ Polar Bear Evolution] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110810000926/http://www.polarbearsinternational.org/polar-bears/bear-essentials-polar-style/adaptation/evolution |date=2011-08-10 }}. Polarbearsinternational.org (2011-12-01). Retrieved on 2011-12-06.</ref><ref>{{Cite web |title=Ron Rayborne Accepts Hovind's Challenge |url=http://www.kent-hovind.com/250K/ron.htm |access-date=2013-06-20 |archive-date=2011-08-20 |archive-url=https://www.webcitation.org/6158s8XO5?url=http://www.kent-hovind.com/250K/ron.htm |url-status=dead }}</ref> ==== Hibridisasyon ==== {{main|Hybrid}} Ang mga bagong species ay nalilikha sa pamamagitan ng [[domestikasyon]] ng mga hayop. Halimbawa, ang mga [[domestikasyon|domestikadong tupa]](''ovis aries'') ay nilikha sa pamamagitan ng [[hybridisasyon]] at hindi na pwede pang magkaanak sa pakikipagtalik sa isang species ng tupa na ''Ovis orientalis'' na pinagmulan nito. Ang mga [[domestikadong baka]] ay maaaring ituring na parehong espesye ng ilang mga uri wild ox, gaur, yak, etc., dahil ang mga ito ay maaaring magkaanak sa pakikipagtalik sa mga ito. Ang ''[[Raphanobrassica]]'' ay kinabibilangan ng lahat ng mga [[intergeneric hybrid]] sa pagitan ng henera na ''[[Raphanus]]'' (labanos) and ''[[Brassica]]'' (repolyo, etc.).<ref>[[Georgii Karpechenko|Karpechenko, G.D.]], Polyploid hybrids of ''Raphanus sativus'' X ''Brassica oleracea'' L., Bull. Appl. Bot. 17:305–408 (1927).</ref><ref>Terasawa, Y. Crossing between ''Brassico-raphanus'' and ''B. chinensis'' and ''Raphanus sativus''. Japanese Journal of Genetics. 8(4): 229–230 (1933).</ref> Ang ''Raphanobrassica'' ay isang [[allopolyploid]] sa pagitan ng [[labanos]] (''Raphanus sativus'') at [[repolyo]] (''Brassica oleracea''). Ang mga halaman ng angkang ito ay kilala bilang mga radiocole. Ang ibang mga anyo ng ''Raphanobrassica'' ay alam din. Ang Raparadish na isang allopolyploid hybrid sa pagitan ng ''Raphanus sativus'' at ''Brassica rapa'' ay pinapalago bilang isang pananim na fodder. Ang "Raphanofortii" ang allopolyploid hybrid sa pagitan ng ''[[Brassica tournefortii]]'' at ''[[Raphanus caudatus]]''. Ang mga [[salsify]] ay isang halimbawa ng napagmasdang [[hybrid speciation]]. Noong ika-20 siglo, ipinakilala ng mga tao ang tatlong species ng goatsbeard sa Hilagang Amerika. Ang mga species na ito na western salsify (''Tragopogon dubius''), meadow salsify (''Tragopogon pratensis''), at [[Tragopogon porrifolius|oyster plant]] (''Tragopogon porrifolius'') ay mga karaniwang weed na ngayon sa mga urban wasteland. Noong mga 1950, natagpuan ng mga botanista ang dalawang mga bagong species sa mga rehiyon ng [[Idaho]] at [[Washington (estado)|Washington]] na sabay na pinaglalaguan ng ng tatlong species. Ang isang bagong species na ''[[Tragopogon miscellus]]'' ay isang [[tetraploid]] hybrid ng ''T. dubius'' at ''T. pratensis''. Ang isa pang bagong species na ''[[Tragopogon mirus]]'' ay isa ring allopolyploid ngunit ang mga ninuno nito ang ''T. dubius'' at ''T. porrifolius''. Ang mga bagong species na ito ay karaniwang tinatawag na "mga Ownbey hybrid" na ipinangalan sa botanistang unang naglarawan nito. Ang populasyong''T. mirus'' ay pangunahing lumalago sa pamamagitan ng reproduksiyon ng sarili nitong mga kasapi ngunit ang karagdagang mga episodyo ng [[hybrid]]ization ay patuloy na nagdadagdag ng populasyong ''T. mirus''.<ref>{{cite book | title= Life, the science of biology | url= https://archive.org/details/lifescienceofbio0007unse | edition=7| author= William Kirkwood Purves, David E. Sadava, Gordon H. Orians, and H. Craig Heller| year=2006| page=[https://archive.org/details/lifescienceofbio0007unse/page/487 487]| publisher=Sinaur Associates, Inc.| isbn=0-7167-9856-5}}</ref> Ang ''T. dubius'' at ''T. pratensis'' ay nagtalik sa [[Europa]] ngunit hindi nagawang makabuo ng supling. Natagpuan ng isang pag-aaral noong Marso 2011 na nang ipakilala ang mga dalawang halamang ito sa Hilagang Amerika noong mga 1920, ang mga ito ay nagtalik at dumoble ang bilang ng mga kromosoma sa kanilang hybrid ''Tragopogon miscellus'' na pumapayag ng isang rest ng kanilang mga gene na pumayag naman sa mas malaking bariasyong henetiko. Ayon kay Propesor Doug Soltis ng [[University of Florida]], "aming nahuli ang ebolusyon sa akto...ang mga bago at iba ibang mga pattern ng ekspresyon ng gene ay pumapayag sa mga bagong species na mabilis na umangkop sa mga bagong kapaligiran".<ref>{{cite news| url=http://www.eurekalert.org/pub_releases/2011-03/uof-urf031611.php| title=UF researcher: Flowering plant study 'catches evolution in the act'| author=Pam Soltis| publisher=EurekAlert, American Association for the Advancement of Science| date=2011-03-17| accessdate=2011-03-28| archive-date=2018-01-25| archive-url=https://web.archive.org/web/20180125020339/https://www.eurekalert.org/pub_releases/2011-03/uof-urf031611.php| url-status=dead}}</ref><ref>{{cite journal | title=Transcriptomic Shock Generates Evolutionary Novelty in a Newly Formed, Natural Allopolyploid Plant| journal=Current Biology| year=2011| volume=21| pages=551–6| doi=10.1016/j.cub.2011.02.016| pmid=21419627 | issue=7 | last1=Buggs | first1=Richard J.A. | last2=Zhang | first2=Linjing | last3=Miles | first3=Nicholas | last4=Tate | first4=Jennifer A. | last5=Gao | first5=Lu | last6=Wei | first6=Wu | last7=Schnable | first7=Patrick S. | last8=Barbazuk | first8=W. Brad | last9=Soltis | first9=Pamela S. | ref=harv}}</ref> Ang napagmasdang pangyayaring ito sa pamamagitan ng [[hybrid]]ization ay karagdagang nagpasulong ng ebidensiya ng karaniwang pinagmulan ng mga organismo. Ang mga [[hybrid]]ization na ito ay artipisyal na isinasagawa sa mga laboratoryo mula 2004 hanggang sa kasaulukuyan. == Mga maling paniniwala tungkol sa ebolusyon == * Ang ebolusyon ay hindi totoo dahil ito ay isa lamang [[teoriya]]. Sagot: Ang miskonsepsiyong ito ay nagmula sa hindi siyentipikong kahulugan ng salitang "teoriya". Para sa mga pang-araw araw na gamit ng salitang teoriya, ito ay nagpapahiwatig ng mga bagay na "walang ebidensiya". Ang isa pang nagpapakomplikado dito ang kilalang miskonsepsiyon na kung ang isang [[teoriya]] ay may sapat na ebidensiya, ito ay nagiging batas na nagpapahiwatig na ang mga teoriyang siyentipiko ay mas mababa sa mga [[batas ng agham]]. Dapat maunawaan na ang teoriya ay may ibang kahulugan sa agham dahil sa agham ang mga teoriya ang pinakamahalagang lebel ng pang-unawa at hindi lamang mga "paghula"(guess). Sa wastong paglalarawan, ang teoriyang siyentipiko ay tumutukoy sa mga paliwanag ng mga penomena na mahigpit na nasubok samantalang ang mga batas ay paglalarawang pangkalahatan ng mga penonomena. Kabilang sa mga siyentipikong teoriya na may matibay na mga ebidensiya at nakapasa sa mga eksperimentong siyentipiko ang [[Pangkalahatang relatibidad|Teoriyang Pangkalatang Relatibidad]] ni [[Einstein]] at [[Mekaniks na Kwantum|Teoriyang Mekaniks na Kwantum]] na dalawang pundamental na saligan ng [[pisika]]. * Ang mga tao ay hindi nag-ebolb mula sa mga [[unggoy]] dahil ang mga unggoy ay umiiral pa rin. Sagot: Isang maling paniniwala na ang tao ay nag-ebolb mula sa mga kasalukuyang nabubuhay na [[unggoy]]. Inaangkin ng mga ''hindi naniniwala'' sa ebolusyon na kung ang tao ay nag-ebolb mula sa mga unggoy, dapat ang lahat ng unggoy ay naging tao na. Ang ebolusyon ay isang proseso ng pagsasanga kung saan ang isang species ay maaaring magpalitaw sa dalawa o higit pang mga species.<ref name=abc>http://www.abc.net.au/science/articles/2011/10/04/3331957.htm</ref> Ang tao ay nagmula sa isang karaniwang ninuno na ninuno rin ng ibang mga ''[[dakilang bakulaw]]''<ref>http://www.livescience.com/7929-human-evolution-closest-living-relatives-chimps.html</ref> at ang pinakamalapit na nabubuhay na kamag-anak ng mga tao ang ''[[dakilang bakulaw]]'' na [[chimpanzee]] na nagsasalo ng ''karaniwang ninuno'' sa tao na nabuhay noong mga 5-8 milyong taong nakakaraan.<ref>http://www.pbs.org/wgbh/evolution/library/faq/cat02.html</ref> Ang mga organismong ''[[primado]]'' ay nag-ebolb mula sa mga ''[[mamalya]]'' noong mga 65 milyong taong nakakaraan. Ang mga sinaunang primado ay nag-ebolb at naghiwalay tungo sa mga pangkat na [[Haplorhini]] at [[Strepsirrhini]] noong mga 63 milyong taong nakakaraan. Noong mga 58 milyong taong nakakaraan, ang mga tarsier ay humiwalay mula sa mga ibang [[Haplorhini]]. Ang natitirang Haplorhini na [[Simian]] ay naghiwalay sa mga pangkat na [[Catarrhini]] at [[Platyrrhini]]. Ang linyang Platyrrihni([[Bagong Daigdig na unggoy]]) ay humiwalay mula sa linyang [[Catarrhini]]([[bakulaw]] at mga [[Lumang Daigdig na unggoy]]) noong mga 40 milyong taong nakakaraan. Pagkatapos nito, ang Catarrhini ay naghiwalay sa mga pangkat na [[bakulaw]] at [[Lumang Daigdig na unggoy]] noong mga 25-30 milyong taong nakakaraan batay sa mga [[orasang molekular]].<ref>http://www.nature.com/news/fossils-indicate-common-ancestor-for-two-primate-groups-1.12997</ref> Ang linyang [[bakulaw]] ay naghiwalay sa [[gibbon]] at [[dakilang bakulaw]] noong mga 15-20 milyong taong nakakaraan. Ang Ponginae(mga orangutan) ay humiwalay mula sa [[dakilang bakulaw]] noong mga 12 milyong taong nakakaraan. Ang mga gorilya ay humiwalay mula sa mga [[dakilang bakulaw]] na linyang tumutungo sa [[Pan (hayop)|Pan]](chimpanzee at bonobo) at tao noong mga 10 milyong taong nakakaraan. Ang tao at chimpanzee ay naghiwalay noong 5-8 milyong taong nakakaraan. Ang linyang [[Pan (hayop)|Pan]] ay naghiwalay sa [[chimpanzee]] at [[bonobo]] noong 1 milyong taong nakakaraan. Ang linyang tumutungo sa tao ay nagpalitaw sa genus na [[australopithecus]] noong mga 4 milyong taong nakakaraan na kalaunan namang nagebolb sa genus na [[Homo]] noong 2 milyong nakakaraan na kalaunan namang nag-ebolb sa species na [[homo sapiens]] o tao noong mga 200,000 taong nakakaraan. Ang pinakamatandang natuklasang mga fossil ng mga ''[[homo sapiens]]'' ang mga [[labing Omo]] na may edad na 195,000 (±5,000) taong gulang.<ref>{{cite journal|date=17 Pebrero 2005|title=Fossil Reanalysis Pushes Back Origin of Homo sapiens|journal=[[Scientific American]]|url=http://www.scientificamerican.com/article.cfm?id=fossil-reanalysis-pushes}}</ref><ref>{{cite journal|last=McDougall|first=Ian|author2=Brown, Francis H.; Fleagle, John G.|title=Stratigraphic placement and age of modern humans from Kibish, Ethiopia|url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_2005-02-17_433_7027/page/733|journal=Nature|date=17 Pebrero 2005|volume=433|issue=7027|pages=733–736|doi=10.1038/nature03258|pmid=15716951}}</ref> * Ang natural na seleksiyon ay kinasasangkutan ng mga organismong nagtatangka o nagsisikap na makaangkop sa kanilang kapaligiran. Sagot: Ang [[natural na seleksiyon]] ay humahantong sa pag-aangkop ng species sa paglipas ng panahon ngunit hindi kinasasangkutan ng pagtatangka, pagsisikap o pagnanais ng organismo. Ang natural na seleksiyon ay nagreresulta mula sa bariasyon o pagkakaiba-ibang henetiko sa isang populasyon. Ang bariasyong ito ay nalilika ng random na [[mutasyon]] na isang prosesong hindi naaapektuhan sa pagsisikap ng isang oragnismo. Ang isang indibidwal ay maaaring may [[gene]] para sa katangiang sapat na mabuti upang makapagpatuloy at makapagparami o wala nito. Halimbawa, ang bakterya ay hindi nagebolb ng resistansiya o hindi pagtalab ng antibiyotiko dahil tinangka nila. Sa halip, ang resistansiya ay nag-ebolb dahil sa random na mutasyon na gumawa sa ilang mga indibidwal na bakterya na hindi talaban ng antibiyotiko at makapagparami at sa gayon makapag-iwan ng mga supling na hindi rin tinatalaban ng antibiyotiko.<ref>http://evolution.berkeley.edu/evolibrary/misconceptions_faq.php#a2</ref> * Ang ebolusyon ay palaging nagsasanhi sa mga organismo na maging mas mabuti. Sagot: Ang natural na seleksiyon ay nagreresulta sa bumuting mga kakayahan ng organismo na makaangkop at makapagparami. Gayunpaman, hindi ito nangangahulugang pagsulong. Ang natural na seleksiyon ay hindi lumilikha ng mga organismo na perpektong umangkop sa kanilang kapaligiran. Ito ay kadalasang pumapayag sa pagpapatuloy ng mga indibidwal na may isang saklaw ng mga katangian na sapat na mabuti upang makapagpatuloy. Sa isang hindi nagbabagong kapaligiran, ang natural na seleksiyon ay nagpapanatili sa isang organismo na hindi nagbabago. May iba ring mga mekanismo ng ebolusyon na hindi nagsasanhi ng pagbabagong pag-aangkop ng organismo. Ang mutasyon, migrasyon, at genetic drift ay maaaring magsanhi sa mga populasyon na mag-ebolb sa mga paraang mapanganib o mas hindi angkop sa kapaligiran. Halimbawa, ang populasyong [[Afrikaner]] ay may hindi karaniwang mataas na prekwensiya ng [[gene]] na responsable sa [[sakit ni Huntington]] dahil ang bersiyon ng gene ay lumipat sa mataas na prekwensiya habang ang populasyon ay lumalago mula sa isang simulang maliit na populasyon.<ref>http://evolution.berkeley.edu/evolibrary/misconceptions_faq.php#a3</ref> * Ang ebolusyon ay lumalabag sa ikalawang batas ng termodinamika. Sagot:Ang pag-aangkin na ang ebolusyon ay lumalabag sa batas ng [[termodinamika]] ay batay sa maling pagkaunawa ng [[ikalawang batas ng termodinamika]] na nagsasaad na ang anumang hiwalay na sistema ay magpapataas ng kabuuang entropiya nito sa paglipas na panahon. Ang isang hiwalay na sistema ay inilalarawan na sistemang walang anumang input ng labas na enerhiya. Ang batas na ito ay lumalapat sa [[uniberso]] dahil isa itong hiwalay na sistema. Gayunpaman, dahil sa ang daigdig ay hindi isang hiwalay na sistema, ang kaayusan sa daigdig ay maaaring mangyari at magpalitaw ng mga komplikadong organismo hangga't may input ng enerhiya gaya ng liwanag ng araw. Ang proseso ng natural na seleksiyon na responsable sa gayong lokal na pagtaas ng kaayusan ay maaaring mahango ng matematikal mula sa ekspresyon ng ekwasyon ng ikalawang batas para sa magkaugnay na hindi-ekwilibrium na mga bukas na sistema.<ref>{{Cite journal|doi=10.1098/rspa.2008.0178 |title=Natural selection for least action |author=Kaila, V. R. and Annila, A.|journal=Proceedings of the Royal Society A |date=8 Nobyembre 2008 |volume=464 |issue=2099 |pages=3055–3070|bibcode = 2008RSPSA.464.3055K }}</ref> * Ang mga komplikadong anyo ng buhay ay biglaang lumitaw sa pagsabog na Cambrian. Sagot: Ang tinatawag na pagsabog na Cambrian ang tila biglaang paglitaw ng mga maraming mga phyla ng hayop noong mga 543 milyong taon ang nakakalipas. Ang kasalukuyang ebidensiya ay nagpapakitang ang "pagsabog" ay nangyari sa loob ng mga 20 milyong taon hanggang 40 milyong taon. Ayon sa mga siyentipiko, ang pagsabog na Cambrian ay hindi pinagmulan ng komplikadong buhay sa mundo. Ang ebidensiya ng buhay [[multiselular]] ay lumitaw sa pagkakabuong Doushantuo sa Tsina noong bago ang Cambrian noong mga 590 hanggang 560 milyong taong nakakalipas. Ang mga iba ibang mga fossil ay lumitaw bago ang 555 milyong taong nakakalipas.<ref>{{Cite web |url=http://talkorigins.org/indexcc/CC/CC300.html |title=Archive copy |access-date=2013-06-24 |archive-date=2013-08-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130807224131/http://www.talkorigins.org/indexcc/CC/CC300.html |url-status=dead }}</ref> Ayon sa mga kritiko, mali na angkining ang lahat ng mga phyla ng mga hayop ay lumitaw sa Cambrian. Ang molekular na ebidensiya ay nagpapakitang ang hindi bababa sa mga anim na phyla ng hayop ay lumitaw bago ang panahong Cambrian. Ang mga plano ng katawan ng hayop na lumitaw sa Cambrian ay hindi rin kinabibilangan ng mga modernong pangkat ng mga hayop gaya ng mga [[starfish]], mga talangka, mga insekto, mga isda, mga butiki at mga [[mammal]] na kalaunang lumitaw sa fossil record. Ang mga anyo ng hayop na lumitaw sa "pagsabog na Cambrian" ay mas primitibo kesa sa mga kalaunang lumitaw na hayop na ito at ang karamihan sa mga hayop sa Cambrian ay may malalambot na katawan. Ang mga hayop na lumitaw sa Cambrian ay kinabilangan rin ng mga ilang transisyonal na fossil kabilang ang Hallucigenia at Anomalocaris. * Ang Piltdown Man at Nebraska Man ay mga pandaraya ng ebolusyon. Sagot: Noong 1912, itinanghal nina [[Charles Dawson]] at [[Arthur Smith Woodward]] ang buto ng panga at isang bungo na kanilang inangking 500,000 taong gulang. Gayunpaman, hindi lahat ng mga siyentipiko ay tumanggap sa pagiging tunay ng mga butong ito. Pagkatapos ng 40 taon, ito ay napatunayang pineke. Bagaman ang [[Nebraska man]] ay hindi isang sinadyang pandaraya, ang orihinal na pag-uuri ay napatunayang mali. Inaangkin ng mga anti-ebolusyonista na ang pagiging pandaraya ng [[Piltdown man]] ay nagpapamali sa kabuuan ng ebolusyon. Gayunpaman, ang Piltdown man ay hindi kailanmang ginamit na ebidensiya para sa ebolusyon at ang isang pandaraya ay hindi rin nagpapataob sa mga aktuwal na ebidensiya na umiiral at hindi pandaraya. Ang Piltdown man ay nagsisilbi ngayong isang mahusay na halimbawa ng mga katangiang pagtutuwid sa sarili ng agham. == Mga pananaw panrelihiyon == === Pagtanggap sa ebolusyon === {{bar box |title=Mga pagkakaiba sa mga relihiyon tungkol sa tanong ng Ebolusyon sa Estados Unidos<br />Ang persentahe ng mga relihiyoso na umaayon na ang ebolusyon ang pinakamahusay na paliwanag ng pinagmulan ng tao sa mundo |caption=Kabuuang persentahe ng populasyon ng Estados Unidos:48%<br />Sanggunian: [[Pew Forum]]<ref>[http://pewforum.org/Science-and-Bioethics/Religious-Differences-on-the-Question-of-Evolution.aspx Religious Groups: Opinions of Evolution] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130730045010/http://www.pewforum.org/Science-and-Bioethics/Religious-Differences-on-the-Question-of-Evolution.aspx |date=2013-07-30 }}, [[Pew Forum]] (Isinagawa noong 2007, inilabas noong 2008)</ref> |float=center |bars= {{bar pixel|[[Budismo|Budista]]|silver|405||81%}} {{bar pixel|[[Hindu]]|black|400||80%}} {{bar pixel|[[Hudaismo|Hudyo]]|silver|385||77%}} {{bar pixel|Walang kinabibilangang denominasyon|black|360||72%}} {{bar pixel|[[Simbahang Katoliko Romano|Romano Katoliko]]|silver|290||58%}} {{bar pixel|[[Silangang Ortodokso|Ortodokso]]|black|270||54%}} {{bar pixel|Nananaig na Protestantismo|silver|255||51%}} {{bar pixel|[[Islam|Muslim]]|black|225||45%}} {{bar pixel|Hist. na Itim na Protestante|silver|190||38%}} {{bar pixel|Ebanghelikal na Protestante|black|120||24%}} {{bar pixel|[[Mormon]]|silver|110||22%}} {{bar pixel|[[Mga Saksi ni Jehova]]|black|40||8%}} }} May mga [[relihiyon]] na naniniwalang ang ebolusyon ay ''hindi'' sumasalungat sa kanilang pananampalataya. Ang pananaw na ito ay karaniwang tinatawag na mga [[theistic evolution]]. Halimbawa, ang mga 12 na nagsakdal laban sa pagtuturo ng [[kreasyonismo]] sa Estados Unidos sa kaso ng korte na ''[[McLean v. Arkansas]]'' ay binubuo ng mga klero at [[mangangaral]] na kumakatawan sa mga pangkat na Methodist, Episcopal, African Methodist Episcopal, Katoliko, Southern Baptist, Reform Jewish, at Presbyterian.<ref>[http://www.encyclopediaofarkansas.net/encyclopedia/entry-detail.aspx?entryID=2243 McLean v Arkansas, Encyclopedia of Arkansas]</ref><ref>[http://ncse.com/media/voices/religion ''Defending the teaching of evolution in public education, Statements from Religious Organizations'']</ref> Ang [[Arsobispo ng Canterbury]], Dr. [[Rowan Williams]], ay naglabas ng mga pahayag na sumusuporta sa ebolusyon noong 2006.<ref>[http://www.theregister.co.uk/2006/03/21/archbishop_backs_evolution/ ''Archbishop of Canterbury backs evolution: Well, he is a Primate,'' Chris Williams, The Register, Tuesday 21 Marso 2006]</ref> Natagpuan ni Molleen Matsumura ng [[National Center for Science Education]] na sa mga Amerikano sa 12 pinakamalalaking mga denominasyong Kristiayno, ang hindi bababa sa 77% ay kabilang sa mga denominasyong sumusuporta sa pagtuturo ng ebolusyon.<ref>{{harvnb|Matsumura|1998|p=9}} notes that, "''Table 1 demonstrates that Americans in the 12 largest Christian denominations, 89.6% belong to churches that support evolution education! Indeed, many of the statements in ''Voices'' insist quite strongly that evolution must be included in science education and "creation science" must be excluded. Even if we subtract the [[Southern Baptist Convention]], which has changed its view of evolution since [[McLean v Arkansas]] and might take a different position now, the percentage those in denominations supporting evolution is still a substantial 77%. Furthermore, many other Christian and non-Christian denominations, including the [[United Church of Christ]] and the National Sikh Center, have shown some degree of support for evolution education (as defined by inclusion in 'Voices' or the "Joint Statement").''" Matsumura produced her table from a June, 1998 article titled ''Believers: Dynamic Dozen'' put out by Religion News Services which in turn cites the ''1998 Yearbook of American and Canadian Churches''. Matsurmura's calculations include the [[Southern Baptist Convention|SBC]] based on a brief they filed in [[McLean v. Arkansas]], where the SBC took a position it has since changed, according to Matsurmura. See also {{harvnb|NCSE|2002}}.</ref> Ang mga pangkat na ito ay kinabibilangan ng [[Simbahang Katoliko Romano]], Protestantism, kabilang [[United Methodist Church]], [[National Baptist Convention, USA, Inc.|National Baptist Convention, USA]], [[Evangelical Lutheran Church in America]], [[Presbyterian Church (USA)]], [[National Baptist Convention of America]], [[African Methodist Episcopal Church]], the [[Episcopal Church in the United States of America|Episcopal Church]], at iba pa.<ref>[http://www.emporia.edu/biosci/schrock/docs/Eagle-25.pdf ''Christianity, Evolution Not in Conflict'', John Richard Schrock, Wichita Eagle 17 Mayo 2005 page 17A] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110927061932/http://www.emporia.edu/biosci/schrock/docs/Eagle-25.pdf |date=2011-09-27 }}<!-- This editorial mischaracterizes the Matsurmura|1998 article--></ref><ref>{{harvnb|Matsumura|1998|p=9}}</ref> Ang isang bilang na mas malapit sa mga 71% ay itinanghal ng pagsisiyasat nina Walter B. Murfin at David F. Beck.<ref>[http://www.cesame-nm.org/index.php?name=Sections&req=viewarticle&artid=43&page=4 ''The Bible: Is it a True and Accurate Account of Creation? (Part 2): The Position of Major Christian Denominations on Creation and Inerrancy''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071015234023/http://www.cesame-nm.org/index.php?name=Sections&req=viewarticle&artid=43&page=4 |date=2007-10-15 }}, Walter B. Murfin, David F. Beck, 13 Abril 1998, hosted on [http://www.cesame-nm.org/index.php Coalition for Excellence in Science and Math Education] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071015233002/http://www.cesame-nm.org/index.php |date=2007-10-15 }} website</ref> Ang [[Simbahang Katoliko Romano]] ay tumatanggap rin sa ebolusyon.<ref name="Alberta">{{cite web|url = http://www.lastseminary.com/genesis-modern-science/Evolutionary%20Creation.pdf|title = Evolutionary Creation|quote = Evolutionary creation best describes the official position of the Roman Catholic Church, though it is often referred to in this tradition as 'theistic evolution.'|publisher = [[University of Alberta]]|accessdate = 2007-10-18|archive-date = 2012-01-04|archive-url = https://web.archive.org/web/20120104203221/http://www.lastseminary.com/genesis-modern-science/Evolutionary%20Creation.pdf|url-status = dead}}</ref><ref> {{quote|[Theistic evolutionism] is the official position of the Catholic church. In 1996, Pope John Paul VI reiterated the Catholic TE position, according to which God created, evolution occurred, human beings may indeed have been descended from more primitive forms, and the Hand of God was required for the production of the human soul", |[[Eugenie Scott]], Director of the US [[National Center for Science Education]]}}</ref> Ang Kilusang [[Ahmadiyya]] ay tumatanggap sa ebolusyon at aktibo itong itinataguyod. Isinaad ni [[Mirza Tahir Ahmad]], ang ikaapat na [[Khalifatul Masih|kalipa]] ng kilusang [[Ahmadiyya]] na ang ebolusyon ay nangyari ngunit sa pamamagitan lamang ng diyos na nagpangyari nito. Hindi sila naniniwala na si [[Adan at Eba|Adan]] ang unang tao sa mundo ngunit isa lamang propeta na tumanggap ng pahayag ng diyos sa mundo. Ang pundamental na bahagi ng mga katuruan ni [[`Abdul-Bahá]] tungkol sa ebolusyon ang paniniwal ana ang lahat ng mga buhay ay nagmula sa parehong pinagmulan.<ref>{{harvnb|Effendi|1912|p=350}}</ref><ref>{{harvnb|`Abdu'l-Bahá|1912|pp= 51–52}}</ref> Ang mga [[Hindu]] ay naniniwala sa konsepto ng ebolusyon ng buhay sa mundo.<ref>[http://www.msu.edu/~hernan94] Dave Hernandez - Michigan State University</ref> Ang mga konsepto ng [[Dashavatara]] na mga iba ibang [[inkarnasyon]] ng diyos mula sa mga simpleng organismo at patuloy na nagiging mas komplikado gayundin ang araw at gabi ni [[Braham]] ay pangkalahatang nakikita bilang mga instansiya ng pagtanggap ng Hinduismo sa ebolusyon. Kabilang din sa mga siyentipikong relihiyoso na naniniwala sa ebolusyon si [[Francis Collins]] na dating direktor ng [[Human Genome Project]].<ref>http://discovermagazine.com/2007/feb/interview-francis-collins</ref> === Pagtutol sa ebolusyon === {{main|Kreasyonismo|Argumento mula sa palpak na disenyo|Intelihenteng disenyo|Mito ng paglikha|Unang tao}} Ayon sa ilang mga [[teista]] partikular ang mga pundamentalista o literal na naniniwala sa [[Bibliya]], ang tao ay hindi nag-ebolb dahil ayon sa kanilang interpretasyon ng [[Bibliya]], ang unang taong si [[Adan at Eba|Adan]] ay literal na nilikha ng [[diyos]] mula sa alikabok ng lupa. Para sa mga pundamentalista, ang pananaw ng agham na ang modernong tao ay nagebolb mula sa sinaunang ninuno(common ancestor) na ninuno rin ng mga [[ape]] gaya ng [[chimpanzee]], [[gorilla]] at iba pa ay pagsasalungat o pagmamali sa kanilang interpretasyon na ang tao ay espesyal na nilikha ng diyos. Ayon sa mga siyentipiko, ang paniniwalang ang tao ay nagmula sa [[unang tao|isang babae at lalake]] na tinawag na [[Adan at Eba]] ay sinasalungat ng mga ebidensiyang [[henetiko]]. Imposibleng ang tao ay nagmula sa dalawang tao lamang dahil ayon sa ebidensiyang henetiko, ang mga modernong tao ay nagmula sa isang pangkat ng hindi bababa sa 10,000 mga ninuno o indibidwal.<ref name=npr/> Imposibleng ang mga tao sa kasalukuyan ay magmula lamang sa dalawa lamang tao dahil ito ay mangangailangan ng imposibleng sobrang taas na rate ng [[mutasyon]] upang mangyari ang mga bariasyon sa mga kasalukuyang tao.<ref name="npr">{{cite news |title=Evangelicals Question The Existence Of Adam And Eve |author=Barbara Bradley Hagerty |newspaper=[[All Things Considered]] |date=9 Agosto 2011 |url=http://www.npr.org/2011/08/09/138957812/evangelicals-question-the-existence-of-adam-and-eve}} [http://www.npr.org/2011/08/09/138957812/evangelicals-question-the-existence-of-adam-and-eve Transcript]</ref> ==Mga sanggunian== {{reflist|2}} == Mga kawing na panlabas == * [http://evolution.berkeley.edu/ Understanding Evolution] * [http://www.talkorigins.org/ Talk Origins] {{Biology nav}} [[Kategorya:Mga teoriyang pambiyolohiya]] [[Kategorya:Biyolohiyang ebolutiba]] cykqv1pvqk6zla4r2y6dvuaoqh04j9d Talaan ng mga palabas ng ABS-CBN 0 21930 2220083 2213679 2026-08-11T11:33:44Z Philsacor 164689 2220083 wikitext text/x-wiki {{For|talaan ng mga spoof ng programa|Talaan ng mga spoof ng ABS-CBN News and Current Affairs programs}} Ang [[ABS-CBN (himpilang pantelebisyon)|ABS-CBN]] ay nagsasahimpapawid ng mga sari-saring palabas sa kanilang mga digital terrestrial networks at cable channels. Ito ay kinabibilangan ng mga lokal na [[drama]], mga [[anime]] at [[cartoons]] na isinalin sa [[Wikang Tagalog|Tagalog]], mga pang-aliw, mga palaro, paligsahan at realidad na palabas, mga balita at dokumentaryo, mga pangtalakayan at komedya, mga pangkaalaman, edukasyon, sining at uri ng pamumuhay. Ito ang ilan sa mga palabas na umere sa telebisyon sa '''[[ABS-CBN (himpilang pantelebisyon)|ABS-CBN]]'''. == Mga orihinal na palabas == ===Balita=== *''4 na Sulok ng Daigdig'' {{small|(1967–1972)}} *''ABS-CBN Breaking News'' {{small|(2000–2005)}} *''[[ABS-CBN Headlines]]'' {{small|(2000–2003)}} *''[[ABS-CBN Insider]]'' {{small|(2003–2006)}} *''[[ABS-CBN International Report]]'' {{small|(1986–1990)}} *''[[ABS-CBN News Advisory]]'' {{small|(1986–2005)}} *''Alas Singko Y Medya'' {{small|(1995–2002)}} *''Alas Singko Y Medya Weekend'' {{small|(1999–2002)}} *''Balita Alas Singko ng Umaga'' {{small|(2000–2002)}} *''Balita Atbp.'' {{small|(2001)}} *''[[Balita Ngayon]]'' {{small|(1967–1972, 1986–1987)}} * ''[[Bandila]]'' {{small|(2006–2020)}} *''Gising Pilipinas'' (2008–2012) *''[[Global News (programang seljami mustafi 🥰 pantelebisyon sa Pilipinas)|Global News]]'' (1998–2003) *''Good Morning, Philippines'' (1986) *''[[Junior Patrol]]'' (1990–1992) *''Kabayan'' (2010, 2020) * ''Kape't Salita'' {{small|(2018–2020)}} *''Magandang Umaga'' (1986–1988) *''Magandang Umaga, Bayan'' (2002–2005) *''Magandang Umaga, Bayan Weekend'' (2002–2004) *''[[Magandang Umaga, Pilipinas]]'' {{small|(2005–2007)}} *''[[Magandang Umaga Po]]'' {{small|(1988–1994)}} *''[[Nescafé|Nescafé Morning News]]'' {{small|(1987–1989)}} * ''[[News Patrol]]'' {{small|(2005–2020)}} *''[[Newsbreak (programang pantelebisyon)|Newsbreak]]'' {{small|(1967–1972)}} *''[[Pulso: Aksyon Balita]]'' {{small|(1999–2000)}} *''[[The Weekend News (programang pantelebisyon sa Pilipinas)|The Weekend News]]'' {{small|(1995–2005)}} *''[[Todo Balita]]'' {{small|(2008–2010)}} * ''[[TV Patrol]]'' {{small|(1987–2020)}} *''TV Patrol Linggo'' {{small|(2004–2010)}} *''TV Patrol Sabado'' {{small|(2004–2010)}} * ''TV Patrol Weekend'' {{small|(2010–2020)}} *''TV Patrol World'' {{small|(2004–2010)}} * ''[[Umagang Kay Ganda]]'' {{small|(2007–2020)}} *''[[The World Tonight (programang pantelebisyon sa Pilipinas)|The World Tonight]]'' {{small|(1966–1972, 1986–1999; Weekend Edition, 1987–1995)}} ===Drama=== *''[[El Cuerpo del Deseo]]'' (2005-2006) *''[[Pasión de Amor]]'' (2015-2016) *''[[Pasión de Gavilanes]]'' (2003-2022) {{main|Talaan ng mga serye ng ABS-CBN}} ;Antolohiya * ''Bantay Bata, The Series'' (2000) * ''[[Bayani (seryeng pantelebisyon)|Bayani]]'' {{small|(1995–2001)}} * ''Bedtime Stories'' (1988) *''[[Calvento Files]]'' (1995–1998) *''[[Coney Reyes on Camera]]'' (1989–1998) *''Discovery Drama Theater'' (1988–1991) *''[[Family Rosary Crusade (programang pantelebisyon)|Family Theater]]'' (1960-1972) *''[[Flames (programang pantelebisyon)|Flames]]'' (1996–2002) *''[[Give Love on Christmas]]'' (2014–2015) *''[[I Am KC]]'' (2008) * ''[[Ipaglaban Mo!]]'' {{small|(1992–2020)}} *''Japayuki'' (1992–1993) *''[[Judy Ann Drama Special]]'' (1999–2001) *''Kabalikat, Loren Legarda'' (2001–2002) *''[[Kapag May Katwiran, Ipaglaban Mo!]]'' (1992–1999) *''Katapat, Mayor Fred Lim'' (1998–2001) *''[[Kris Aquino|Kris]]'' (1989–1990) *''[[Love Spell]]'' (2006–2008) * ''[[Maalaala Mo Kaya]]'' {{small|(1991–2020)}} *''[[The Maricel Drama Special]]'' (1992–1997) *''[[Maricel Regal Drama Special]]'' (1987–1992) *''Mga Kasaysayan Sa Likod Ng TV Patrol'' (1989) *''Mga Lihim ng Ermita'' (1992–1993) *''Mr. Cupido'' (1992–1995) *''[[Nagmamahal, Kapamilya]]'' (2006–2007) *''Nagmamahal Pa Rin Sa Iyo'' (1999) *''Napakasakit, Kuya Eddie'' (1986–1988) *''Nora'' (1992–1993) *''Oro Mismo'' *''Pangarap at Tagumpay, Mga Kuwento Sa Likod ng Wowowee'' (2006) *''Regal Drama Presents'' (1986–1989) *''[[Sa Sandaling Kailangan Mo Ako]]'' (1998–1999) *''Sandara's Romance'' (2004–2005) *''Seiko TV Presents'' (1989–1990) *''[[Star Drama Presents]]'' (1993–2001) *''[[Star Magic Presents]]'' (2006–2008) *''Star Studio Presents'' (2000–2003) *''Stop Child Abuse'' *''Tanging Yaman, The Series'' (2002–2003) *''Tara Tena'' (2003–2004) *''Weekend Love'' (2004) *''[[Your Song (programang pantelebisyon)|Your Song]]:'' (2006–2011) ;Pantasya *''[[Agimat: Ang Mga Alamat ni Ramon Revilla]]'' (2009–2011) *''[[Hiwaga sa Bahay na Bato]]'' (1963) *''[[Hiwaga ng Kambat]]'' (2019) *''[[Komiks (seryeng pantelebisyon)|Komiks]]'' (2006–2007) *''[[Komiks Presents: Kapitan Boom|Kapitan Boom]]'' (2008) *''[[Komiks Presents: Varga|Varga]]'' (2008) *''[[Komiks Presents: Tiny Tony|Tiny Tony]]'' (2008) *''[[Komiks Presents: Dragonna|Dragonna]]'' (2008–2009) *''[[Komiks Presents: Flash Bomba|Flash Bomba]]'' (2009) *''Mga Bayani sa Kalawakan'' (1962–1963) *''[[Nasaan Ka Maruja?]]'' (2009) *''[[Nginiig]]'' (2004–2006) *''[[!Oka Tokat]]'' (1997–2002) *''[[Oka Tokat (seryeng pantelebisyon ng 2012)|Oka2kat]]'' (2012) *''Pangitain'' (1963) *''Pinoy Fantasy'' (1988–1989) *''[[Super Inggo 1.5: Ang Bagong Bangis]]'' (2007) *''[[Volta (seryeng pantelebisyon)|Volta]]'' (2008) *''[[Wansapanataym]]'' (1997–2005, 2006–2007, 2010–2019) *''[[WansapanaSummer]]'' (2013–2015) ===Barayti=== *''Afternoon Delight'' (1988–1989) *''Always, Snooky'' (1987–1988) *''American School Night'' * ''[[ASAP (programang pantelebisyon)|ASAP]]'' {{small|(1995–2020)}} * ''[[ASAP Fanatic]]'' (2004–2006) *''Bigay-Hilig'' (1966–1968) *''[[Caltex|Caltex Star Caravan]]'' *''Chelsea Dancetime'' *''Dance-2-Nite'' (1987–1988) *''[[Eat Bulaga!]]'' (1989–1995) *''The Eddie and Nova Plus'' (1969–1972) *''The Eddie Ilarde Show'' (1959–1962) *''Esep Esep!'' (1999) *''Everyday Holiday'' (1968–1970) *''The Gloria-Luis Show'' *''Gwapings Live!'' (1992) *''[[Happy Yipee Yehey!]]'' (2011–2012) *''[[In da Loop]]'' (2012) *''In TUX icating'' (1986) * ''[[It's Showtime (programang pantelebisyon)|It's Showtime]]'' {{small|(2009–2020)}} *''Kalatog Pinggan'' (1987–1988) *''Keep on Dancing'' (1998–2001) *''Lots of Catch'' (1986) *''Loveli-Ness'' (1987–1988) *''[[M.R.S. (Most Requested Show)]]'' (2005) *''Magandang Tanghali'' (1965–1968) *''Magpasikat'' (2010) *''Martin and Pops Twogether'' (1987–1988) *''[[MTB (programang pantelebisyon)|MTB]]'' (1998–2005) *''[[Music Uplate Live]]'' (2010–2011) *''Na-Kuh Eh, Eto nAPO Sila!'' (1987) *''The Nestor and Nida Show'' (1964–1972) *''Nestle Special'' (1986-1987) *''The New Silver Swan Sunday Show'' *''Nine-Teeners'' (1986–1987) *''On With The Show'' (1970–1972) *''Oras ng Ligaya'' (1965–1971) *''Pangarap na Bituin'' (1991) *''[[Pilipinas Win Na Win]]'' (2010) *''Pista ng Bayan'' (1953) *''Pista ng Caltex'' (1953) *''[[Ryan Ryan Musikahan]]'' (1988–1995) *''[[Sa Linggo nAPO Sila]]'' (1989–1995) *''Sabado Live!'' (1998–1999) *''[['Sang Linggo nAPO Sila]]'' (1995–1998) *''[[Sarah G. Live]]'' (2012–2013) *''[[Sharon (talk show)|Sharon]]'' (1998–2004, 2006–2010) *''Small Brothers'' (1990–1991) *''[[The Sharon Cuneta Show]]'' (1988–1997) *''The Sharon Cuneta Specials'' (2011) *''Stop, Look, & Listen'' (1968–1972) *''[[Student Canteen]]'' (1958–1965) *''Sunday Sweet Sunday'' (1966–1969) *''Teen Pan Alley'' (1988) *''Tonight with Dick and Carmi'' (1988–1991) *''Tonight with Merce'' (1987) *''Triple Treat'' (1986–1987) *''Twelve O’ Clock on High'' (1972) *''[[Wowowee]]'' (2005–2010) *''Your Evening with Pilita'' (1964–1972) *''Zsa Zsa'' (1987–1988) ===Komedya=== *''[[Aalog-Alog]]'' (2006–2007) *''[[Abangan Ang Susunod Na Kabanata]]'' (1991–1997) *''Ang Bagong Buhay Artista'' (1972) *''Ang Mahiwagang Daigdig ni Doray'' (1965–1970) *''[[Ang Tanging Ina]]'' (2003–2005) *''[[Ang TV]]'' (1992–1997) *''Ang TV 2'' (2001) *''[[Arriba, Arriba!]]'' (2000–2003) *''[[Attagirl (seryeng pantelebisyon)|Attagirl]]'' (2001–2002) *''Banana Nite'' (2013–2015) *''Banana Split'' (2008–2011) *''Banana Split Daily Servings'' (2009–2011) *''Banana Split Laffternoon Delight'' (2011) *''Banana Split Extra Scoop'' (2011–2015) * ''[[Banana Sundae]]'' {{small|(2008–2020)}} *''Barrio Balimbing'' (1987–1988) *''[[Bida si Mister, Bida si Misis]]'' (2002–2005) *''Bigay-Hilig'' (1969–1972) *''[[Bora (seryeng pantelebisyon)|Bora: Sons of the Beach]]'' (2005–2006) *''Budoy'' (1989) *''Buhay Artista'' (1965–1972) *''Cafeteria Aroma'' (1969–1972) *''[[Chika Chika Chicks]]'' (1987–1991) *''Da Body en da Guard'' (2001) *''Da Pilya en da Pilot'' (2001–2002) *''Darigold Jamboree'' (1958–1964) * ''[[Dok Ricky, Pedia]]'' {{small|(2017–2020)}} *''Ellas A.D.'' (1989–1990) *''[[Eto Na Ang Susunod Na Kabanata]]'' (2001) *''Executive Champoy'' (1992) *''[[George and Cecil]]'' (2009–2010) *''[[Goin' Bananas (seryeng pantelebisyon)|Goin' Bananas]]'' (1987–1991) *''[[Goin' Bulilit]]'' (2005–2019) *''[[Gudtaym]]'' (2006) *''Home Along Da Airport'' (2003–2005) *''[[Home Along Da Riles]]'' (1992–2003) * ''[[Home Sweetie Home]]'' {{small|(2014–2020)}} *''It Bulingit'' (1990–1991) *''John en Shirley'' (2006–2007) *''Ka-Pete Na! Totally Outrageous Behavior'' (2007–2008) *''[[Kaya ni Mister, Kaya ni Misis]]'' (1997–2001) *''Klasmeyts'' (2001–2003) *''[[Laugh Out Loud (programang pantelebisyon)|Laugh Out Loud]]'' (2010–2011) *''Let's Go Crazy with Jack & Joey'' (1986–1989) *''Luv Ko si Kris'' (1990–1992) *''[[Luv U]]'' (2012–2016) *''[[M3: Malay Mo Ma-develop]]'' (2010) *''Mana'' (1991–1993) *''Mana-Mana'' (1993) *''Mary D' Potter'' (2001–2002) *''Mga Kwento ni Lola'' (1987) *''[[Milyonaryong Mini (seryeng pantelebisyon ng 2006)|Milyonaryong Mini]]'' (2006) *''Mommy Ko, Daddy Ko!'' (1986–1987) *''My Family Three'' (1970) *''[[My Juan and Only]]'' (2005–2006) *''[[OK Fine, 'To Ang Gusto Nyo!]]'' (2004–2006) *''OK Fine, Oh Yes!'' (2006) *''[[OK Fine, 'To Ang Gusto Nyo!]]'' (2002–2004) *''[[Okay Ka Fairy Ko]]'' (1989–1995) *''[[Oki Doki Doc]]'' (1993–2000) *''Onli In Da Pilipins'' (1997–1998) *''[[Palibhasa Lalake]]'' (1987–1998) *''Parak'' (1986–1987) *''[[Parekoy]]'' (2009) *''[[Pilipinas Got More Talent]]'' (2010) *''[[Pwedeng Pwede]]'' (1999–2001) *''[[Quizon Avenue]]'' (2005–2006) *''[[Richard Loves Lucy]]: Sweetie Pie, Honey Pie'' (1998–2001) *''Sine Sine'' (1988) *''Small Brothers'' (1990–1991) *''Spice Boys'' (1997) *''[[Super Laff-In]]'' (1969–1972, 1996–1999) *''Tang-Tarang-Tang'' (1966-1972) *''[[Tarajing Potpot]]'' (1999–2000) *''Tayo’y Mag-Hapi-Hapi'' (1969–1972) *''[[That's My Doc]]'' (2007–2008) *''[[Toda Max]]'' (2011–2013) *''VidJoking'' (2005) *''Wala Kang Paki'' (1990) *''Wanbol High'' (1987) *''[[Whattamen]]'' (2001–2004) *''[[Yes, Yes Show!]]'' (2004–2006) ===Palaro=== *''[[1 vs. 100 (game show sa Pilipinas)|1 vs. 100]]'' (2007–2008) *''ABS-CBN & Unilever: Pamilyong Papremyo sa Pamilya'' (1999) *''[[Bet on Your Baby seljami]]'' (2013–2014, 2014–2015, 2017) *''[[Celebrity Playtime]]'' (2015–2016) *''[[Family Feud (game show sa Pilipinas)|Family Feud]]'' (2016–2017) *''[[Family Kuarta o Kahon]]'' (1962–1972) *''[[Pilipinas, Game Ka Na Ba?|Game Ka Na Ba?]]'' (2001–2009) *''[[Game ng Bayan]]'' (2016) *''Game Na Game'' (1988) *''[[Game Na Game Na!]]'' (1994–1996) *''[[Games Uplate Live]]'' (2006–2009) *''[[Kapamilya, Deal or No Deal]]'' (2006–2009, 2012–2013, 2015–2016) *''Kapamilya Games Uplate'' (2006–2007) *''[[Minute to Win It (game show sa Pilipinas)|Minute to Win It]]'' (2013–2019) *''[[Panahon Ko 'to!: Ang Game Show ng Buhay Ko]]'' (2010) *''PBB: What's The Word That's The Word'' (2005–2006) *''[[Pinoy Bingo Night]]'' (2009) *''[[The Price Is Right (game show sa Pilipinas)|The Price is Right]]'' (2011) *''Ready, Get Set, Go!'' (1991–1997) *''[[The Singing Bee (game show sa Pilipinas)|The Singing Bee]]'' (2008–2010, 2013–2015) *''Smart Amazing Dreams'' (2002–2003) *''[[Twist and Shout (game show sa Pilipinas)|Twist and Shout]]'' (2010) *''[[Wheel of Fortune (game show sa Pilipinas)|Wheel of Fortune]]'' (2008) ===Realidad=== *''Be Bench / The Model Search'' (2007) *''[[The Biggest Loser Pinoy Edition]]'' (2011, 2014) *''[[Born Diva]]'' (2004–2005) *''Close Up to Fame, The Search for the Next Close Up Couple'' (2005-2006) *''[[Dance Kids]]'' (2015–2016) *''Del Monte Got2BFit Challenge'' (2008) *''[[Gaby's Xtraordinary Files]]'' (2008) *''Hamon sa Kampeon'' *''[[I Can Do That (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|I Can Do That]]'' (2017) * ''[[I Can See Your Voice (game show sa Pilipinas)|I Can See Your Voice]]'' {{small|(2017)}} *''[[I Dare You (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|I Dare You]]'' (2011, 2013) *''[[I Do (seryeng pantelebisyon)|I Do]]'' (2014) *''[[I Love OPM]]'' (2016) *''[[Idol Philippines]]'' (2019) *''[[Junior MasterChef Pinoy Edition]]'' (2011–2012) *''Kakasa Ka Ba?'' (2002) *''Kamao: Matirang Matibay'' (2005) *''Kaya Mo Ba 'To?'' (2004–2005) *''The Kids' Choice'' (2018) *''[[Little Big Shots (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|Little Big Shots]]'' (2017) *''[[Little Big Star]]'' (2005–2007) *''[[Little Big Superstar]]'' (2007) *''[https://en.m.wikipedia.org/wiki/Master_Chef#International_versions Master Chef Pinoy Edition]"(2012–2013) *''[[Melason]]'' (2010) *''[[Palmolive Shining Circle Of 10 Batch 2008]]'' (2008) *''[[Pilipinas Got More Talent]]'' (2010) *''[[Pilipinas Got Talent]]'' (2010–2018) *''[[Pinoy Big Brother]]'' (2005–2019) *''[[Pinoy Boyband Superstar]]'' (2016) *''[[Pinoy Dream Academy]]'' (2006–2008) *''[[Pinoy Fear Factor]]'' (2008–2009) *''[[Pinoy Mano Mano: Celebrity Boxing Challenge]]'' (2007) *''Pirated CD, Celebrity Disguise'' (2004) *''[[I-Shine Talent Camp|Promil Pre-School I Shine Talent Camp TV]]'' (2012–2014) *''[[Qpids]]'' (2005) *''Real Pinoy Fighter'' (2006–2007) *''Sapul Kayo D'yan!'' (2001–2002) *''The Search for the Next White Castle Girl'' (2007) *''[[Search for the Star in a Million]]'' (2005–2006) *''[[Star Circle Quest]]'' (2004–2011) *''Star Hunt: The Grand Audition Show'' (2018) *''[[Star In A Million]]'' (Season 1, 2003–2004) (Season 2, 2004) *''[[Star Power (programang pantelebisyon)|Star Power: The Next Female Pop Superstar]]'' (2010–2011) *''[[StarDance]]'' (2005) *''Talents Unlimited'' (1987–1988) *''[[Tawag ng Tanghalan]]'' (1953–1972, 1987–1988) *''To The Max'' (2004) *''Trip Kita, The Search for the Next Colgate Endorser'' (2004) *''[[U Can Dance]]'' (2006–2007) *''Victim'' (2003–2005) *''[[The Voice Kids (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|The Voice Kids]]'' (2014–2019) *''[[The Voice of the Philippines]]'' (2013–2015) *''[[The Voice Teens (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|The Voice Teens]]'' (2017–2020) *''[[We Love OPM]]'' (2016) *''[[World of Dance Philippines]]'' (2019) *''[[The X Factor Philippines]]'' (2012) *''[[Your Face Sounds Familiar (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|Your Face Sounds Familiar]]'' (2015–2018) ===Usapan=== *''[[Aquino & Abunda Tonight]]'' (2014–2015) *''The Baby O' Brien Show'' (1963–1972) *''Bar None'' (1986) *''[[Boy & Kris]]'' (2007–2009) *''Buhay Artista'' (1965–1972) *''[[The Buzz (talk show)|The Buzz]]'' (1999–2015) *''Cafe Bravo'' (1989–1990) *''Cinemascoop'' (1988) *''[[Cristy Per Minute]]'' (1995–1999) *''Dina'' (1988–1989) *''[[Dong Puno Live]]'' (1995–2000, 2003–2005) *''Dong Puno Tonight'' (2003–2004) *''[[EK Channel]]'' (2004–2005) *''[[Entertainment Konek]]'' (2005–2006) *''[[Entertainment Live]]'' (2007–2012) *''[[Gandang Gabi, Vice!]]'' (2011–2020) *''[[Good Morning, Kris]]'' (2004) *''[[Homeboy (talk show)|Homeboy]]'' (2005–2007) *''Julie'' (1997–2001) *''Kris & Tell'' (2001) *''[[Kris TV]]'' (2011–2016) *''Mag-Usap Tayo, Bayan'' * ''[[Magandang Buhay]]'' {{small|(2016–2020)}} *''[[Martin After Dark]]'' (1993–1998) *''[[Martin Late at Night]]'' (2013) *''[[Martin Late at Nite]]'' (1998–2003) *''[[Mel & Jay]]'' (1989–1996) *''Misis of the 80's'' (1987–1988) *''Monday Night with Edu'' (1987) *''Morning Girls'' (2002–2003) *''[[Morning Girls with Kris and Korina]]'' (2003–2004) *''[[Morning Star (talk show sa Pilipinas)|Morning Star]]'' (2004–2005) *''Morning Treats'' (1988–1989) *''Not So Late Night With Edu'' (1987–1989) *''[[Oh No! It's Johnny!]]'' (1987–2000) *''[[Ruffa & Ai]]'' (2009) *''Rumors: Facts and Humors'' (1987–1988) *''[[S2: Showbiz Sabado]]'' (2003) *''[[Sharon (talk show)|Sharon]]'' (1998–2004, 2006–2010) *''[[Showbiz Inside Report]]'' (2012–2013) *''[[Showbiz Lingo]]'' (1992–1997) *''Showbiz Lingo Plus'' (1997–1999) *''Showbiz na Showbiz'' (1986–1987) *''Showbiz Number 1'' (2004–2005) *''[[Simply KC]]'' (2010) *''Sine Sine'' (1988) *''[[SNN: Showbiz News Ngayon]]'' (2009–2011) *''[[Talk TV (talk show sa Pilipinas)|Talk TV]]'' (2001–2002) *''Teysi'' (2003–2004) *''[[Teysi ng Tahanan]]'' (1991–1997) *''[[Today with Kris Aquino]]'' (1996–2001) * ''[[Tonight with Boy Abunda]]'' {{small|(2015–2020)}} *''[[Y Speak Live|Y-Speak]]'' (2004–2005) ===Balitang magasin=== * ''3-in-1'' {{small|(2015)}} * ''[[Assignment (programang pantelebisyon)|Assignment]]'' {{small|(1995–2001)}} * ''[[Balitang K]]'' {{small|(1996–2001)}} * ''Balitang Kris'' {{small|(2001)}} * ''Bistado'' {{small|(2012–2015)}} * ''Demandahan'' {{small|(2012–2013)}} * ''Engkwentro'' {{small|(2012–2013)}} * ''[[F! (programang pantelebisyon sa Pilipinas)|F!]]'' {{small|(1999–2006)}} * ''[[Failon Ngayon]]'' {{small|(2009–2020)}} * ''[[G Diaries]]'' {{small|(2017–2020)}} * ''Hiwaga'' {{small|(2012–2014)}} * ''[[Kuha Mo!]]'' {{small|(2019–2020)}} * ''[[Pinoy True Stories|Local Legends]]'' {{small|(2019–2020)}} * ''[[Magandang Gabi, Bayan]]'' {{small|(1988–2005)}} * ''[[Mga Kwento ni Marc Logan]]'' {{small|(2014–2017)}} * ''Mission Possible'' {{small|(2015–2020)}} * ''Mutya ng Masa'' {{small|(2013–2015)}} * ''My Puhunan'' {{small|(2013–2020)}} * ''#NoFilter'' {{small|(2019–2020)}} * ''[[Rated K]]'' {{small|(2004–2020)}} * ''ReailTV'' {{small|(2015)}} * ''Red Alert'' {{small|(2014–2019)}} * ''[[Pareng Partners]]'' {{small|(2018–2019)}} * ''[[PEP (People, Events and Places) Talk]]'' {{small|(1986–1990)}} * ''Saklolo'' {{small|(2012–2013)}} * ''[[Sports Unlimited]]'' {{small|(2015–2020)}} * ''[[Tatak Pilipino]]'' {{small|(1990–1995)}} * ''TNT: Tapatan ni Tunying'' {{small|(2013–2019)}} ===Dokumentaryo=== * ''[[The Correspondents (TV show)|The Correspondents]]'' {{small|(1998–2010)}} * ''[[Patrol ng Pilipino]]'' {{small|(2010–2013)}} * ''Pipol'' {{small|(1999–2006)}} * ''[[Probe (Philippine TV program)|Probe]]'' {{small|(1987–1988; 2005–2009)}} * ''Probe Profiles'' {{small|(2009–2010)}} * ''S.I.M. Scandals, Intrigues, Mysteries'' {{small|(2001)}} * ''[[S.O.C.O.: Scene of the Crime Operatives]]'' {{small|(2005–2020)}} * ''[[Trip na Trip]]'' {{small|(2006–2011)}} * ''[[XXX: Exklusibong, Explosibong, Exposé]]'' {{small|(2006–2013)}} ===Ugnayang publiko=== *''ABS-CBN News and Current Affairs Special Report'' (2011) *''ABS-CBN Special News Report'' (1990) *''[[Ako Ang Simula]]'' (2011–2013) *''Bahay Kalinga'' (1988–1991) *''Bantay Bata, The Series'' (2000) *''Barangay Dos'' (2000–2001) *''Bayan Ko, Sagot Ko'' (1994–1996) * ''[[The Bottomline with Boy Abunda]]'' {{small|(2009–2020)}} *''Business and Leisure'' (1991–1998) *''Business and Pleasure'' (1986–1987) *''Cafe Bravo'' (1989–1990) *''Chicken, Pork, Atbp.'' (2002–2003) *''Citiline'' (1994–1998) *''[[Compañero y Compañera]]'' (1997–1998) *''[[Damayan]] '' (1969–1972) *''[[Dong Puno Live]]'' (1995–2000, 2003–2005) *''Dong Puno Tonight'' (2003–2004) *''E.T.C.'' (2002–2003) *''Earthlink'' (1996–1997) *''Good Morning! Philippines'' (1986) *''Gus Abelgas: Nag-Uulat'' (2002–2003) *''Gym Team'' (1992–1998) *''Harapan'' (2008) *''[[Hoy Gising!]]'' (1992–2001) *''[[Hoy Gising! Kapamilya]]'' (2004–2005) *''Impact with Max Soliven'' (1971–1972; 2004) *''[[The Inside Story (programang pantelebisyon sa Pilipinas)|The Inside Story]]'' (1990–1998) *''Isyu'' (2002–2003) *''Isyu 101'' (2000–2002) *''Kabalikat, Loren Legarda'' (2001) *''Kabuhayan Muna'' (1987) *''Kalye, Mga Kwento ng Lansangan'' (2008–2009) *''Katapat, Fred Lim'' (1998–2001) *''Kontrapelo'' (2000–2001) *''[[Kontrobersyal]]'' (2003–2006) *''[[Krusada]]'' (2010–2013) *''[[Kulilits]]'' (2009–2010) *''Loren'' (1998–2001) *''Lukso ng Dugo'' (2004) *''Malacañang This Week'' (1987) *''Manila, Manila'' (1988–1989) *''Mga Kasaysayan sa Likod ng TV Patrol'' (1989) *''MIB: Mga Imbestigador ng Bayan'' (1999) *''Mission X'' (2001–2003) *''Morning Info Specials'' (1987–1989) *''Mukha'' (2014–2015) *''[[Nagmamahal, Kapamilya]]'' (2006–2007) *''Noypi! Ikaw Ba 'To?'' (2006–2008) *''Off the Record'' (2001–2003) *''Options'' (1991–1993) *''Overseas Unlimited'' (1986) *''Payong Kapatid'' (2005–2006) *''Pinoy Exposèd'' (2000–2001) *''Private I'' (2003–2005) *''Sapul Kayo Diyan!'' (2001–2002) *''Simpleng Hiling'' (2003–2004) *''Special Assignment'' (2002–2004) *''[[Storyline (programang pantelebisyon)|Storyline]]'' (2010–2013) *''True Crime'' (2001–2002) *''Two for the Road'' (1967–1972) *''Verum EST: Totoo Ba Ito?'' (2001) *''Willingly Yours'' (2002–2003) ===Relihiyoso=== *''[[The 700 Club]] Asia'' (2002–2006) *''[[Ang Iglesia ni Cristo]]'' (1986-2005) *''Bukang Liwayway'' (1986–1994) *''[[Cathedral of Praise]] with David Sumrall'' (1986–1992) *''[[Family Rosary Crusade (programang pantelebisyon)|Family Rosary Crusade]]'' (1987–2003) *''Hour of Truth'' (1991–2000) * ''The Healing Eucharist'' {{small|(2006–2020)}} *''Jesus I Trust in You!: The 3:00 pm Pray Habit'' (1986–2002) * ''Kapamilya Daily Mass'' {{small|(2020)}} * ''Kape't Pandasal'' {{small|(2004–2020)}} * ''Panalangin Sa Ikatlo Ng Hapon'' {{small|(2002-2020)}} *''Powerline'' (1996–2002) *''Sunday TV Mass'' (1986-2006) ===Pelikula at natatanging presentasyon=== *''ABS-CBN Presents'' *''Action Cinema Presents'' *''Action Sunday'' *''Allied Film Cinema'' * ''Ang Hari: FPJ Da King'' {{small|(2018–2020)}} *''Cine Fiesta'' *''Cine Filipino'' *''Cinema... Cinema... Cinema'' *''[[Fernando Poe, Jr.|Cinema FPJ: Da King On ABS-CBN]]'' (2007–2010) *''Cinemagica'' *''Cinerama 2'' *''Chinese Movies'' *''Daboy on ABS-CBN'' (2009) *''English Movies'' *''Evening Night Specials'' *''Fiesta Filipino'' *''[[Fernando Poe, Jr.|FPJ Action Cinema]]'' *''[[Fernando Poe, Jr.|FPJ: Da King on ABS-CBN]]'' (2013–2014) *''Friday Night Shockers'' *''International Film Classics'' * ''Kapamilya Blockbusters'' {{small|(2010–2020)}}{{efn|name=Tagalog-Dub|Naka-dub ang programa sa [[wikang Tagalog]]}} *''Kapamilya Blockbusters: Sabado Thriller'' (2017–2018) *''Kapamilya Cinema'' *''Kapamilya Kiddie Blockbusters'' *''Kapamilya Mega Blockbusters'' (2015–2018) *''Kapamilya Weekend Specials '' (2015–2016) *''KB Family Weekend'' {{small|(2017-2020)}} *''Kung-Fu Fight Night'' *''Mega Sine'' *''Mga Bituin ng Kahapon'' *''Million Dollar Movies'' *''Morning Movie Madness'' * ''Movie Central Presents'' {{small|(2020)}} *''Pinoy Movie Hits'' *''Regal Presents'' *''Sabado Movie Greats'' *''Sabado Movie Specials'' *''Sabado Specials: Shake, Rattle and Roll'' (2013–2014) *''Saturday Afternoon Blockbusters'' *''Sine 2'' *''Sine Natin Ito!'' (2013–2016) *''Sine Parade'' *''Sine Sa Dos'' *''Star Blockbusters'' *''Star Cinema Originals'' (2013) *''Star Cinema Presents'' *''Summer Kapamilya Blockbusters'' (2015) *''Sunday Family Cinema'' * ''Sunday's Best'' {{small|(2006–2020)}} *''Super Kapamilya Blockbusters'' (2019–2020) *''Super Tagalog Movies'' *''Super Tagalog Theater'' *''Tagalog Movie Greats'' *''Theatre Royale'' *''Thursday Afternoon Movie'' *''Viva Blockbusters'' *''Weekend Movie Spectaculars'' ===Impormatibo=== *''[[At Home Ka Dito]]'' (2004–2007) *''At Home with Nora'' (1966–1972) *''Busog Lusog'' (2008–2009) *''Citiline'' (1994–1998) *''Cooking Atbp'' (1989–1990) *''Cooking It Up with Nora'' (1989–1992) *''Cooking With the Dazas'' (1992–1995) *''Del Monte Kitchenomics'' (1989–1995) *''Del Monte Quick 'n Easy Presents: Annebisyosa Sa Kusina!'' (2013) *''[[F! (programang pantelebisyon sa Pilipinas)|F!]]'' (1999–2003) *''Feel at Home'' (2000–2004) * ''[[Hiraya Manawari]]'' {{small|(1995–2004)}} *''Knorr Kitchenhood Diaries'' (2013) * ''[[Knowledge Power]]'' {{small|(1998–2004)}} * ''[[Kumikitang Kabuhayan]]'' {{small|(2003-2005)}} * ''[[Makuha Ka sa Tikim]]'' {{small|(2005-2006)}} * ''[[Matanglawin (programang pantelebisyon)|Matanglawin]]'' {{small|(2008–2020)}} * ''MathDali'' {{small|(2020)}} * ''[[Perfect Moments]]'' {{small|(2005)}} * ''[[Salamat Dok]]'' {{small|(2004–2020)}} * ''San Miguel Purefoods: Kwentong Kusina, Kwentong Buhay'' {{small|(2013)}} * ''Sarap TV'' {{small|(1998–2002)}} * ''[[Sine'skwela]]'' {{small|(1994-2008)}} * ''[[Swak na Swak]]'' {{small|(2006–2020)}} * ''Urban Zone'' {{small|(2006–2012)}} * ''[[Usapang Business]]'' {{small|(1996–1999)}} * ''[[Wonder Mom]]'' {{small|(2008–2009)}} ===Nakatuon sa mga bata=== *''[[ATBP: Awit, Titik at Bilang na Pambata]]'' (1994–1998) *''[[Art Jam]]'' (2004–2006) *''[[Basta Sports]]'' (2006) *''[[Batibot]]'' (1991–1994) *''Chikiting Patrol'' (1988–1990) *''Children's Hour'' (1986–1988) *''Detek Kids'' (2003–2004) *''Eh Kasi Bata!'' (1991–1994) *''[[Epol/Apple]]'' (1999–2004) *''For Kids Only'' (1994–2000) *''I Got It!'' (2010–2012) *''It Bulingit'' (1990–1991) *''[[Jollitown]]'' (2011–2012) *''[[Kabataan Xpress]]'' (2006–2007) *''[[Kulilits]]'' (2009–2010) *''MathDali'' (2016–2018) *''[[Math-Tinik]]'' (1997-2004) *''Oyayi'' (2016–2017) *''Pahina'' (2000–2001) *''Salam'' (2006–2007; re-aired on Holy Week 2008) *''Silip; Sining sa Lipunan'' (2004) *''Sirit'' (2007) *''Star Smile Factory'' (1987–1992) *''TV Kinderland'' (1964–1972) *''Why Not?'' (2011–2013; re-aired 2015–2017) *''Yan ang Bata'' (1993–1995) *''Yes To Christmas'' (2006–2007) ===Nakatuon sa mga kabataan=== *''9 Teeners'' (1966-1969) *''D'Sensations'' (1970-1972) *''[[Berks (seryeng pantelebisyon)|Berks]]'' (2002–2004) *''[[Buttercup (seryeng pantelebisyon)|Buttercup]]'' (2003–2004) *''Cyberkada'' (1998–2000) *''[[Flames (seryeng pantelebisyon)|Flames]]'' (1996–2002) *''[[G-mik]]'' (1999–2002) *''[[Gimik]]'' (1996–1999) *''[[Gokada Go!]]'' (2007) *''[[Good Vibes (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|Good Vibes]]'' (2011) *''[[Growing Up (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas ng 2011)|Growing Up]]'' (2011–2012) *''K2BU'' (2002) *''[[Kaybol: Ang Bagong TV]]'' (1997–1999) *''[[Let's Go (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|Let's Go]]'' (2006–2007) *''One Cubed'' (2001–2005) *''[[SCQ Reload]]'' (2004–2005) *''Seasons of Love'' (2004–2005) *''[[Shoutout!]]'' (2010–2011) *''[[Abt Ur Luv]]'' (2006–2008) *''[[Astigs|Star Magic Presents: Astigs]]'' (2008) *''[[Tabing Ilog]]'' (1999–2003) === Mga Anime at Tokusatsu=== *''[[The Adventures of Tom Sawyer (1980 TV series)|Adventures of Tom Sawyer]]'' (1997; re-aired 2008, 2014–2015) *''[[Air Gear]]'' (2007) *''[[Akazukin Chacha]]'' (1999) *''[[Gakuen Alice|Alice Academy]]'' (2007) *''[[The Legend of Snow White|Ang Alamat ni Snow White]]'' *''[[Nadia: The Secret of Blue Water|Ang Mahiwagang Kuwintas]]'' *''[[Les Misérables: Shōjo Cosette|Ang Pangarap ni Cosette: Les Misérables]]'' (2009) *''[[Angie Girl]]'' (2000; re-aired 2003, 2008) *''Animazing Tales'' (2012–2013; re-aired 2014 and 2017, as a Holy Week special from Maundy Thursday to Black Saturday) *''[[Angelic Layer]]'' (2005) *''[[Anne of Green Gables (1979 TV series)|Anne of Green Gables]]'' (1998) *''[[Astro Boy (2003 TV series)|Astro Boy]]'' (2003–2004) *''[[B't X]]'' (1997–1998) *''[[Beet the Vandel Buster]]'' (2006–2007) *''[[Beyblade (manga)|Beyblade]]'' (2002–2003) *''[[Bikkuriman|Bikkuriman 2000]]'' *''[[Choudenshi Bioman|Bioman]]'' (1987–1988) *''[[Blue Blink]]'' (1999) *''[[Blue Dragon (TV series)|Blue Dragon]]'' (2009–2013) *''[[Bubu Chacha]]'' (2002) *''[[Buso Renkin|Busou Renkin]]'' (2010) *''[[Capeta]]'' (2007) *''[[Cardcaptor Sakura]]'' (2001–2003) *''[[Crush Gear Turbo]]'' (2003) *''Crush Gear Nitro'' (2006) *''[[Little Lord Fauntleroy (TV series)|Cedie, Ang Munting Prinsipe]]'' (1992; re-aired 2003, 2007, 2015) *''[[Wakakusa no Charlotte|Charlotte]]'' (1998) *''[[The Story of Cinderella|Cinderella]]'' (1999, re-aired 2008) *''[[Chūka Ichiban!|Cooking Master Boy]]'' (2003; re-aired 2007) *''[[Chōdenji Robo Combattler V|Combattler V]]'' *''[[Cro (TV series)|CRO]]'' *''[[Ai no Gakko Cuore Monogatari|Cuore]]'' *''[[Cyborg 009]]'' (2004) *''[[D.I.C.E.]]'' (2006) *''[[Tōshō Daimos|Daimos]]'' (1987–1989) *''[[Dear Boys]]'' (2004) * *''[[Digimon Adventure 02]]'' (2001–2002) *''[[Digimon Adventure (1999 TV series)|Digimon Adventure]]s'' (2000–2001) *''[[Digimon Frontier]]'' (2003–2004) *''[[Digimon Data Squad|Digimon Savers]]'' *''[[Digimon Tamers]]'' (2002–2003) *''[[Digimon Fusion|Digimon Xros Wars]]'' (2014) *''[[Dinosaur King]]'' (2012) *''[[Dragon Quest|Dragon Warrior]]'' (2002–2004) *''[[My Patrasche|Dog of Flanders: My Patrasche]]'' (1992–1993; re-aired 2015) *''[[Duel Masters]]'' (2004) *''[[El-Hazard|El Hazard The Mysterious World (The Wonderers)]]'' (2001) *''[[Eureka Seven]]'' (2007) *''[[Eyeshield 21]]'' (2007–2011) *''[[Fantastic Children]]'' (2008) *''[[Final Fantasy: Unlimited]]'' (2003) *''[[Fruits Basket]]'' (2004) *''[[Science Ninja Team Gatchaman|G-Force]]'' *''[[Zatch Bell!|Gash Bell!]]'' (2012) *''[[Gate Keepers]]'' (2005) *''[[Georgie!|Georgie]]'' (1998; re-aired 2011–2012) *''[[GetBackers]]'' (2004–2005) *''[[Gin Tama]]'' (2010–2013) *''[[Mobile Suit Gundam SEED|Gundam Seed]]'' (2004–2006) *''[[Mobile Suit Gundam SEED Destiny|Gundam Seed Destiny]]'' (2007) *''[[Haikyu!!]]'' (2015)<ref>{{cite web|url=https://www.animepilipinas.com/2015/04/01/haikyuu-premieres-on-abs-cbn-this-april/|title=Haikyuu!! premieres on ABS-CBN this April|publisher=Anime Pilipinas|date=April 1, 2015|access-date=August 23, 2023|archive-date=April 17, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150417061836/https://www.animepilipinas.com/2015/04/01/haikyuu-premieres-on-abs-cbn-this-april/}}</ref> *''Hamos, The Green Chariot'' (2001) *''[[Boys Over Flowers|Hana Yori Dango]]'' (1999–2000; re-aired 2010) *''[[Heavy Gear]]'' (2002–2003) *''[[Heidi, Girl of the Alps|Heidi]]'' (1997) *''[[Heroman]]'' (2012) *''[[Kare Kano|His and Her Circumstances]]'' (2005) *''[[Reborn!|Hitman Reborn!]]'' (2009–2011) *''[[Huckleberry no Bōken|Huck Finn]]'' *''[[Inuyasha]]'' (2002) *''[[Inazuma Eleven (TV series)|Inazuma Eleven (season 1)]]'' (2011–2012; re-aired 2013) *''[[Soar High! Isami|Isami]]'' (1999) *''[[The Bush Baby|Jackie]]'' (1999) *''[[Tokusou Robo Janperson|Janperson]]'' (1995-1998) *''[[Jeanie with the Light Brown Hair (anime)|Jenny]]'' (2002) *''[[Gokudo the Adventurer|Jester, the Adventurer]]'' (2000) *''[[Mermaid Melody Pichi Pichi Pitch]]'' (2003-2004) *''[[Mermaid Melody Pichi Pichi Pitch Pure]]'' (2004) *''[[My Daddy Long Legs|Judie Abott]]'' (2002; re-aired 2007) *''Kerokerokeroppi'' *''[[Kiba (TV series)|Kiba]]'' (2009) *''[[Kiteretsu Daihyakka|Kiteretsu]]'' (1989–1991) *''[[Dinosaur Corps Koseidon|Koseidon]]'' (1991–1998) *''[[Kuroko's Basketball]]'' (2013–2014) **''[[Kuroko's Basketball (season 1)|Season 1]]'' (2013)<ref name="animazing13">{{cite web|url=http://zenhonbuph.net/2013/04/triple-treat-anime-experience-in-abs-cbns-new-team-animazing/|title=TRIPLE TREAT ANIME EXPERIENCE IN ABS-CBN’S NEW “TEAM ANIMAZING”|publisher=ZEN Otaku Honbu|date=April 23, 2013|access-date=August 23, 2023|archive-date=August 12, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140812152008/http://zenhonbuph.net/2013/04/triple-treat-anime-experience-in-abs-cbns-new-team-animazing/}}</ref> **''[[Kuroko's Basketball (season 2)|Season 2]]'' (2014)<ref name="animazing14">{{cite web|url=https://www.animepilipinas.com/2014/06/18/latest-seasons-of-naruto-shippuden-kurokos-basketball-to-premiere-on-abs-cbn-on-june-30/|title=Latest Seasons of Naruto Shippuden, Kuroko’s Basketball to premiere on ABS-CBN on June 30|publisher=Anime Pilipinas|date=June 18, 2014|access-date=August 23, 2023|archive-date=July 29, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140729234558/https://www.animepilipinas.com/2014/06/18/latest-seasons-of-naruto-shippuden-kurokos-basketball-to-premiere-on-abs-cbn-on-june-30/}}</ref> *''[[Lady!!|Lady Lady]]'' (2003–2004) *''[[Video Warrior Laserion|Laserion]]'' (1987) *''[[The Law of Ueki|Law of Ueki]]'' (2007) *''[[Little Women (1981 TV series)|Little Women]]'' *''[[Little Women II: Jo's Boys|Little Women II]]'' *''[[Lost Universe]]'' (1999) *''[[Nebula Mask Machineman|Machineman]]'' (1987–1991) *''[[Miracle Girls|Magic Girls]]'' *''[[Magic Knight Rayearth]]'' (1996–1997) *''[[Fireman (TV series)|Magmaman]]'' (1990–1992) *''[[MÄR|MÄR: Marchen Awakens Romance]]'' (2009) *''[[Marcelino Pan y Vino (TV series)|Marcelino Pan y Vino]]'' (1999, re-aired 2014) *''[[Kamen Rider Agito|Masked Rider Agito]]'' (2003–2004) *''[[Kamen Rider Kuuga|Masked Rider Kuuga]]'' (2002–2003) *''[[Kamen Rider Ryuki|Masked Rider Ryuki]]'' (2004–2005) *''[[Hikari Sentai Maskman|Maskman]]'' (1990-1991) *''[[Master of Epic|Master of Epic: The Animation Age]]'' (2010) *''[[Marvel Anime]]'' **''[[Iron Man (anime)|Iron Man]]'' (2011; re-aired 2013) **''[[X-Men (anime)|X-Men]]'' (1995–1998; re-aired 2013–2014) **''[[Blade Anime|Blade]]'' (2013–2014) **''[[Wolverine (anime)|Wolverine]]'' (2014) *''[[Mechander Robo]]'' (1987–1988) *''[[Beyblade: Metal Fusion|Metal Fight Beyblade]]'' (2010–2014) *''[[Romeo's Blue Skies|Mga Munting Pangarap ni Romeo]]'' (1997) *''Mighty Morphin Power Rangers'' (1995–1997) *''[[Mirmo!|Mirmo Zibang!]]'' (2006) *''[[My Hero Academia|''My Hero Academia'' (season 1)]]'' (2019)<ref>{{cite web|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2019-03-25/my-hero-academia-anime-airs-in-philippines-abs-cbn-on-april-7/.144991|title=My Hero Academia Anime Airs in Philippines' ABS-CBN on April 7|publisher=Anime News Network|date=March 25, 2019|access-date=August 23, 2023|archive-date=July 5, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220705121848/https://www.animenewsnetwork.com/news/2019-03-25/my-hero-academia-anime-airs-in-philippines-abs-cbn-on-april-7/.144991}}</ref> *''[[Nadia: The Secret of Blue Water]]'' *''[[Naruto]]'' (2003–2008) *''[[Naruto Shippūden]]'' (2008–2016) **''Season 1'' (2008) **''Season 2'' (2009) **''Season 3'' (2010) **''Season 4'' (2012) **''Season 5'' (2013)<ref name="animazing13"></ref> **''Season 6'' (2014)<ref name="animazing14"></ref> **''Season 7'' (2015) **''Season 8'' (2016)<ref>{{cite web|url=https://www.animepilipinas.com/2016/03/27/naruto-shippudens-eight-season-set-premiere-abs-cbn-monday/|title=Naruto Shippuden’s eight season set to premiere on ABS-CBN this Monday|publisher=Anime Pilipinas|date=March 27, 2016|access-date=August 23, 2023|archive-date=Agosto 22, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230822233020/https://www.animepilipinas.com/2016/03/27/naruto-shippudens-eight-season-set-premiere-abs-cbn-monday/|url-status=dead}}</ref> *''[[Neon Genesis Evangelion]]'' (1999–2000) *''[[Nintama Rantarō|Ninja Boy Rantaro]]'' *''[[Nura: Rise of the Yokai Clan]]'' (2012) *''[[One-Punch Man]]'' (2019)<ref>{{cite web|url=https://www.animepilipinas.com/2018/12/22/abs-cbn-air-one-punch-man-this-january/|title=ABS-CBN set to air One Punch Man this January|publisher=Anime Pilipinas|date=December 22, 2018|access-date=August 23, 2023|archive-date=December 22, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181222030015/https://www.animepilipinas.com/2018/12/22/abs-cbn-air-one-punch-man-this-january/}}</ref> *''[[Paul's Miraculous Adventure|Paul in Fantasy Land]]'' (1999) *''[[Peter Pan: The Animated Series|Peter Pan]]'' *''[[The Story of Pollyanna, Girl of Love|Pollyanna]]'' (1996) *''[[Princess Resurrection]]'' (2010) *''[[Princess Sarah]]'' (1993; re-aired 2002, 2007, 2014) *''[[Project ARMS|Project Arms]]'' (2003) *''[[Ragnarok the Animation]]'' (2004–2005) *''[[Rave Master|Rave]]'' (2003) *''[[Nobody's Boy: Remi|Remi: Nobody's Boy]]'' (1994) *''[[Remi, Nobody's Girl]]'' (1999; re-aired 2004, 2007–2008, 2015) *''[[Robin Hood (1990 TV series)|Robin Hood]]'' (1998) *''[[Saber Marionette J]]'' (1998–1999) *''[[Sailor Moon]]'' (2012) *''[[Sailor Moon R]]'' (2013) *''[[Sakura Wars]]'' (2002) *''[[Rurouni Kenshin|Samurai X]]'' (1999–2000; re-aired 2002) *''[[School Rumble]]'' (2007–2008) *''[[Sgt. Frog|Sgt. Keroro (season 1)]]'' (2007) *''[[Sorcerer Hunters]]'' (1998–1999) *''[[Space Sheriff Shaider|Shaider]]'' (1989–1991) *''[[Space Sheriff Gavan|Sky Ranger Gavan]]'' (1987–1989) *''[[Anime Himitsu no Hanazono|Si Mary at Ang Lihim na Hardin]]'' (1996) *''[[Soul Eater (manga)|Soul Eater]]'' (2010) *''Soul Hunter'' (2001) *''[[Street Fighter (TV series)|Street Fighter]]'' *''[[Street Fighter II V]]'' (2000) *''[[Superbook]]'' *''[[Super Doll Licca-chan|Super Doll Licca]]'' (2000) *''[[Gals!|Super Gals]]'' (2003) *''[[Super Inggo at ang Super Tropa]]'' (2009–2010; re-aired 2010) *''[[Superbook|Superbook Classic]]'' (2014–2015) *''[[The Swiss Family Robinson: Flone of the Mysterious Island|Swiss Family Robinson]]'' (2000) *''[[Tenchi Universe|Tenchi-Muyo]]'' (1998–1999) *''[[The Flying House (TV series)|The Flying House]]'' (2015; re-aired 2016, as a Holy Week special on Good Friday) *''[[Slayers|The Slayers]]'' (1997) *''The Slayers Revolution'' (1997–1998; re-aired 2012) *''[[The Three Musketeers Anime|The Three Musketeers]]'' (1997) *''[[Ginga Sengoku Gun'yūden Rai|Thunder Jet]]'' (1997) *''[[Tico of the Seven Seas|Tico and Friends]]'' (1997) *''[[Tokyo Underground]]'' (2004) *''[[Transformers]]'' (2009) *''[[Transformers: Cybertron]]'' (2007) *''[[Trapp Family Story|Trapp Family Singers]]'' (1993) *''[[UFO Baby]]'' (2002–2008) *''[[Ultraman]]'' (1987-1988) *''[[Ultraman Ace]]'' (1989–1990) *''[[Ultraman Gaia]]'' (2001–2002) *''[[Ultraman Max]]'' (2009) *''[[Ultraman Mebius]]'' (2013–2014) *''[[Ultraman X]]'' *''[[Ultraman Orb]]'' *''[[Choudenji Machine Voltes V|Voltes V]]'' (1987–1989) *''[[Voltron (TV series)|Voltron]]'' *''[[Wedding Peach]]'' (2000) *''[[Winx Club]]'' (2006-2009) *''[[Yaiba]]'' (1999–2000) *''[[Yakitate!! Japan]]'' (2006; re-aired 2013) *''[[Yu-Gi-Oh! 5D's|Yu-Gi-Oh! 5D's (season 1)]]'' (2012; re-aired 2014, incomplete re-run) *''[[Yu-Gi-Oh! Duel Monsters]]'' (2003; re-aired 2014, incomplete re-run for only two weeks) *''[[Yu-Gi-Oh! GX|Yu-Gi-Oh! GX (season 1)]]'' (2006) *''[[Yu-Gi-Oh! Zexal|Yu-Gi-Oh! Zexal (season 1)]]'' (2013) *''[[Zenki]]'' (1997) *''[[Zoids: Genesis]]'' (2008–2009) *''[[Kaiketsu Zorro|Zorro]]'' (1997) ===Iba pa=== *''Asia Business News'' (1994–1995) *''Chinese Variety Show'' *''Cinema... Cinema... Cinema'' (1999–2006) *''Cinemascoop'' *''Classified Ads On Television'' (1988–1992) *''Gillette World Sport Special'' (1989–1994) *''Home Video Guide'' *''Mother Nature Presents'' *''Movie Greats'' (1991–1996) *''Movieparade'' (1986–1991) *''Myx sa Dos'' (2002–2003) * ''[[O Shopping]]'' {{small|(2013–2020)}} *''The Quantum Channel'' (1996–1999) *''Saturday Shopping with Mr. and Ms.'' *''Star Music Video'' (1995–2002) *''Value Vision'' (1994–1996) *''Video Hit Parade'' (1986–1992) *''Video Hot Tracks'' (1986–1994) *''Video Snack Preview'' ==Tingnan din== * [[Jeepney TV]] * [[ABS-CBN]] * [[ABS-CBN (himpilang pantelebisyon)]] *[[Tala ng mga palabas sa telebisyon sa Pilipinas]] ==Mga pananda== {{noteslist}} ==Mga panlabas na link== *[https://ent.abs-cbn.com/ ''ABS-CBN''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191019044634/https://ent.abs-cbn.com/ |date=2019-10-19 }} — Opisyal na pahina ng ABS-CBN Entertainment *[https://www.facebook.com/ABSCBNnetwork ''ABS-CBN''] — Opisyal na pahina ng ABS-CBN sa [[Facebook]] *[https://www.youtube.com/abs-cbnentertainment ''ABS-CBN Entertainment''] — Opisyal na pahina ng ABS-CBN Entertainment sa [[YouTube]] [[Kategorya:ABS-CBN]] [[Kategorya:Telebisyon]] r6fyauu89911tb6ux2amm1xj21zhvgc 2220084 2220083 2026-08-11T11:38:09Z Philsacor 164689 2220084 wikitext text/x-wiki {{For|talaan ng mga spoof ng programa|Talaan ng mga spoof ng ABS-CBN News and Current Affairs programs}} Ang [[ABS-CBN (himpilang pantelebisyon)|ABS-CBN]] ay nagsasahimpapawid ng mga sari-saring palabas sa kanilang mga digital terrestrial networks at cable channels. Ito ay kinabibilangan ng mga lokal na [[drama]], mga [[anime]] at [[cartoons]] na isinalin sa [[Wikang Tagalog|Tagalog]], mga pang-aliw, mga palaro, paligsahan at realidad na palabas, mga balita at dokumentaryo, mga pangtalakayan at komedya, mga pangkaalaman, edukasyon, sining at uri ng pamumuhay. Ito ang ilan sa mga palabas na umere sa telebisyon sa '''[[ABS-CBN (himpilang pantelebisyon)|ABS-CBN]]'''. == Mga orihinal na palabas == ===Balita=== *''4 na Sulok ng Daigdig'' {{small|(1967–1972)}} *''ABS-CBN Breaking News'' {{small|(2000–2005)}} *''[[ABS-CBN Headlines]]'' {{small|(2000–2003)}} *''[[ABS-CBN Insider]]'' {{small|(2003–2006)}} *''[[ABS-CBN International Report]]'' {{small|(1986–1990)}} *''[[ABS-CBN News Advisory]]'' {{small|(1986–2005)}} *''Alas Singko Y Medya'' {{small|(1995–2002)}} *''Alas Singko Y Medya Weekend'' {{small|(1999–2002)}} *''Balita Alas Singko ng Umaga'' {{small|(2000–2002)}} *''Balita Atbp.'' {{small|(2001)}} *''[[Balita Ngayon]]'' {{small|(1967–1972, 1986–1987)}} * ''[[Bandila]]'' {{small|(2006–2020)}} *''Gising Pilipinas'' (2008–2012) *''[[Global News (programang pantelebisyon sa Pilipinas)|Global News]]'' (1998–2003) *''Good Morning, Philippines'' (1986) *''[[Junior Patrol]]'' (1990–1992) *''Kabayan'' (2010, 2020) * ''Kape't Salita'' {{small|(2018–2020)}} *''Magandang Umaga'' (1986–1988) *''Magandang Umaga, Bayan'' (2002–2005) *''Magandang Umaga, Bayan Weekend'' (2002–2004) *''[[Magandang Umaga, Pilipinas]]'' {{small|(2005–2007)}} *''[[Magandang Umaga Po]]'' {{small|(1988–1994)}} *''[[Nescafé|Nescafé Morning News]]'' {{small|(1987–1989)}} * ''[[News Patrol]]'' {{small|(2005–2020)}} *''[[Newsbreak (programang pantelebisyon)|Newsbreak]]'' {{small|(1967–1972)}} *''[[Pulso: Aksyon Balita]]'' {{small|(1999–2000)}} *''[[The Weekend News (programang pantelebisyon sa Pilipinas)|The Weekend News]]'' {{small|(1995–2005)}} *''[[Todo Balita]]'' {{small|(2008–2010)}} * ''[[TV Patrol]]'' {{small|(1987–2020)}} *''TV Patrol Linggo'' {{small|(2004–2010)}} *''TV Patrol Sabado'' {{small|(2004–2010)}} * ''TV Patrol Weekend'' {{small|(2010–2020)}} *''TV Patrol World'' {{small|(2004–2010)}} * ''[[Umagang Kay Ganda]]'' {{small|(2007–2020)}} *''[[The World Tonight (programang pantelebisyon sa Pilipinas)|The World Tonight]]'' {{small|(1966–1972, 1986–1999; Weekend Edition, 1987–1995)}} ===Drama=== *''[[El Cuerpo del Deseo]]'' (2005-2006) *''[[Pasión de Amor]]'' (2015-2016) *''[[Pasión de Gavilanes]]'' (2003-2022) {{main|Talaan ng mga serye ng ABS-CBN}} ;Antolohiya * ''Bantay Bata, The Series'' (2000) * ''[[Bayani (seryeng pantelebisyon)|Bayani]]'' {{small|(1995–2001)}} * ''Bedtime Stories'' (1988) *''[[Calvento Files]]'' (1995–1998) *''[[Coney Reyes on Camera]]'' (1989–1998) *''Discovery Drama Theater'' (1988–1991) *''[[Family Rosary Crusade (programang pantelebisyon)|Family Theater]]'' (1960-1972) *''[[Flames (programang pantelebisyon)|Flames]]'' (1996–2002) *''[[Give Love on Christmas]]'' (2014–2015) *''[[I Am KC]]'' (2008) * ''[[Ipaglaban Mo!]]'' {{small|(1992–2020)}} *''Japayuki'' (1992–1993) *''[[Judy Ann Drama Special]]'' (1999–2001) *''Kabalikat, Loren Legarda'' (2001–2002) *''[[Kapag May Katwiran, Ipaglaban Mo!]]'' (1992–1999) *''Katapat, Mayor Fred Lim'' (1998–2001) *''[[Kris Aquino|Kris]]'' (1989–1990) *''[[Love Spell]]'' (2006–2008) * ''[[Maalaala Mo Kaya]]'' {{small|(1991–2020)}} *''[[The Maricel Drama Special]]'' (1992–1997) *''[[Maricel Regal Drama Special]]'' (1987–1992) *''Mga Kasaysayan Sa Likod Ng TV Patrol'' (1989) *''Mga Lihim ng Ermita'' (1992–1993) *''Mr. Cupido'' (1992–1995) *''[[Nagmamahal, Kapamilya]]'' (2006–2007) *''Nagmamahal Pa Rin Sa Iyo'' (1999) *''Napakasakit, Kuya Eddie'' (1986–1988) *''Nora'' (1992–1993) *''Oro Mismo'' *''Pangarap at Tagumpay, Mga Kuwento Sa Likod ng Wowowee'' (2006) *''Regal Drama Presents'' (1986–1989) *''[[Sa Sandaling Kailangan Mo Ako]]'' (1998–1999) *''Sandara's Romance'' (2004–2005) *''Seiko TV Presents'' (1989–1990) *''[[Star Drama Presents]]'' (1993–2001) *''[[Star Magic Presents]]'' (2006–2008) *''Star Studio Presents'' (2000–2003) *''Stop Child Abuse'' *''Tanging Yaman, The Series'' (2002–2003) *''Tara Tena'' (2003–2004) *''Weekend Love'' (2004) *''[[Your Song (programang pantelebisyon)|Your Song]]:'' (2006–2011) ;Pantasya *''[[Agimat: Ang Mga Alamat ni Ramon Revilla]]'' (2009–2011) *''[[Hiwaga sa Bahay na Bato]]'' (1963) *''[[Hiwaga ng Kambat]]'' (2019) *''[[Komiks (seryeng pantelebisyon)|Komiks]]'' (2006–2007) *''[[Komiks Presents: Kapitan Boom|Kapitan Boom]]'' (2008) *''[[Komiks Presents: Varga|Varga]]'' (2008) *''[[Komiks Presents: Tiny Tony|Tiny Tony]]'' (2008) *''[[Komiks Presents: Dragonna|Dragonna]]'' (2008–2009) *''[[Komiks Presents: Flash Bomba|Flash Bomba]]'' (2009) *''Mga Bayani sa Kalawakan'' (1962–1963) *''[[Nasaan Ka Maruja?]]'' (2009) *''[[Nginiig]]'' (2004–2006) *''[[!Oka Tokat]]'' (1997–2002) *''[[Oka Tokat (seryeng pantelebisyon ng 2012)|Oka2kat]]'' (2012) *''Pangitain'' (1963) *''Pinoy Fantasy'' (1988–1989) *''[[Super Inggo 1.5: Ang Bagong Bangis]]'' (2007) *''[[Volta (seryeng pantelebisyon)|Volta]]'' (2008) *''[[Wansapanataym]]'' (1997–2005, 2006–2007, 2010–2019) *''[[WansapanaSummer]]'' (2013–2015) ===Barayti=== *''Afternoon Delight'' (1988–1989) *''Always, Snooky'' (1987–1988) *''American School Night'' * ''[[ASAP (programang pantelebisyon)|ASAP]]'' {{small|(1995–2020)}} * ''[[ASAP Fanatic]]'' (2004–2006) *''Bigay-Hilig'' (1966–1968) *''[[Caltex|Caltex Star Caravan]]'' *''Chelsea Dancetime'' *''Dance-2-Nite'' (1987–1988) *''[[Eat Bulaga!]]'' (1989–1995) *''The Eddie and Nova Plus'' (1969–1972) *''The Eddie Ilarde Show'' (1959–1962) *''Esep Esep!'' (1999) *''Everyday Holiday'' (1968–1970) *''The Gloria-Luis Show'' *''Gwapings Live!'' (1992) *''[[Happy Yipee Yehey!]]'' (2011–2012) *''[[In da Loop]]'' (2012) *''In TUX icating'' (1986) * ''[[It's Showtime (programang pantelebisyon)|It's Showtime]]'' {{small|(2009–2020)}} *''Kalatog Pinggan'' (1987–1988) *''Keep on Dancing'' (1998–2001) *''Lots of Catch'' (1986) *''Loveli-Ness'' (1987–1988) *''[[M.R.S. (Most Requested Show)]]'' (2005) *''Magandang Tanghali'' (1965–1968) *''Magpasikat'' (2010) *''Martin and Pops Twogether'' (1987–1988) *''[[MTB (programang pantelebisyon)|MTB]]'' (1998–2005) *''[[Music Uplate Live]]'' (2010–2011) *''Na-Kuh Eh, Eto nAPO Sila!'' (1987) *''The Nestor and Nida Show'' (1964–1972) *''Nestle Special'' (1986-1987) *''The New Silver Swan Sunday Show'' *''Nine-Teeners'' (1986–1987) *''On With The Show'' (1970–1972) *''Oras ng Ligaya'' (1965–1971) *''Pangarap na Bituin'' (1991) *''[[Pilipinas Win Na Win]]'' (2010) *''Pista ng Bayan'' (1953) *''Pista ng Caltex'' (1953) *''[[Ryan Ryan Musikahan]]'' (1988–1995) *''[[Sa Linggo nAPO Sila]]'' (1989–1995) *''Sabado Live!'' (1998–1999) *''[['Sang Linggo nAPO Sila]]'' (1995–1998) *''[[Sarah G. Live]]'' (2012–2013) *''[[Sharon (talk show)|Sharon]]'' (1998–2004, 2006–2010) *''Small Brothers'' (1990–1991) *''[[The Sharon Cuneta Show]]'' (1988–1997) *''The Sharon Cuneta Specials'' (2011) *''Stop, Look, & Listen'' (1968–1972) *''[[Student Canteen]]'' (1958–1965) *''Sunday Sweet Sunday'' (1966–1969) *''Teen Pan Alley'' (1988) *''Tonight with Dick and Carmi'' (1988–1991) *''Tonight with Merce'' (1987) *''Triple Treat'' (1986–1987) *''Twelve O’ Clock on High'' (1972) *''[[Wowowee]]'' (2005–2010) *''Your Evening with Pilita'' (1964–1972) *''Zsa Zsa'' (1987–1988) ===Komedya=== *''[[Aalog-Alog]]'' (2006–2007) *''[[Abangan Ang Susunod Na Kabanata]]'' (1991–1997) *''Ang Bagong Buhay Artista'' (1972) *''Ang Mahiwagang Daigdig ni Doray'' (1965–1970) *''[[Ang Tanging Ina]]'' (2003–2005) *''[[Ang TV]]'' (1992–1997) *''Ang TV 2'' (2001) *''[[Arriba, Arriba!]]'' (2000–2003) *''[[Attagirl (seryeng pantelebisyon)|Attagirl]]'' (2001–2002) *''Banana Nite'' (2013–2015) *''Banana Split'' (2008–2011) *''Banana Split Daily Servings'' (2009–2011) *''Banana Split Laffternoon Delight'' (2011) *''Banana Split Extra Scoop'' (2011–2015) * ''[[Banana Sundae]]'' {{small|(2008–2020)}} *''Barrio Balimbing'' (1987–1988) *''[[Bida si Mister, Bida si Misis]]'' (2002–2005) *''Bigay-Hilig'' (1969–1972) *''[[Bora (seryeng pantelebisyon)|Bora: Sons of the Beach]]'' (2005–2006) *''Budoy'' (1989) *''Buhay Artista'' (1965–1972) *''Cafeteria Aroma'' (1969–1972) *''[[Chika Chika Chicks]]'' (1987–1991) *''Da Body en da Guard'' (2001) *''Da Pilya en da Pilot'' (2001–2002) *''Darigold Jamboree'' (1958–1964) * ''[[Dok Ricky, Pedia]]'' {{small|(2017–2020)}} *''Ellas A.D.'' (1989–1990) *''[[Eto Na Ang Susunod Na Kabanata]]'' (2001) *''Executive Champoy'' (1992) *''[[George and Cecil]]'' (2009–2010) *''[[Goin' Bananas (seryeng pantelebisyon)|Goin' Bananas]]'' (1987–1991) *''[[Goin' Bulilit]]'' (2005–2019) *''[[Gudtaym]]'' (2006) *''Home Along Da Airport'' (2003–2005) *''[[Home Along Da Riles]]'' (1992–2003) * ''[[Home Sweetie Home]]'' {{small|(2014–2020)}} *''It Bulingit'' (1990–1991) *''John en Shirley'' (2006–2007) *''Ka-Pete Na! Totally Outrageous Behavior'' (2007–2008) *''[[Kaya ni Mister, Kaya ni Misis]]'' (1997–2001) *''Klasmeyts'' (2001–2003) *''[[Laugh Out Loud (programang pantelebisyon)|Laugh Out Loud]]'' (2010–2011) *''Let's Go Crazy with Jack & Joey'' (1986–1989) *''Luv Ko si Kris'' (1990–1992) *''[[Luv U]]'' (2012–2016) *''[[M3: Malay Mo Ma-develop]]'' (2010) *''Mana'' (1991–1993) *''Mana-Mana'' (1993) *''Mary D' Potter'' (2001–2002) *''Mga Kwento ni Lola'' (1987) *''[[Milyonaryong Mini (seryeng pantelebisyon ng 2006)|Milyonaryong Mini]]'' (2006) *''Mommy Ko, Daddy Ko!'' (1986–1987) *''My Family Three'' (1970) *''[[My Juan and Only]]'' (2005–2006) *''[[OK Fine, 'To Ang Gusto Nyo!]]'' (2004–2006) *''OK Fine, Oh Yes!'' (2006) *''[[OK Fine, 'To Ang Gusto Nyo!]]'' (2002–2004) *''[[Okay Ka Fairy Ko]]'' (1989–1995) *''[[Oki Doki Doc]]'' (1993–2000) *''Onli In Da Pilipins'' (1997–1998) *''[[Palibhasa Lalake]]'' (1987–1998) *''Parak'' (1986–1987) *''[[Parekoy]]'' (2009) *''[[Pilipinas Got More Talent]]'' (2010) *''[[Pwedeng Pwede]]'' (1999–2001) *''[[Quizon Avenue]]'' (2005–2006) *''[[Richard Loves Lucy]]: Sweetie Pie, Honey Pie'' (1998–2001) *''Sine Sine'' (1988) *''Small Brothers'' (1990–1991) *''Spice Boys'' (1997) *''[[Super Laff-In]]'' (1969–1972, 1996–1999) *''Tang-Tarang-Tang'' (1966-1972) *''[[Tarajing Potpot]]'' (1999–2000) *''Tayo’y Mag-Hapi-Hapi'' (1969–1972) *''[[That's My Doc]]'' (2007–2008) *''[[Toda Max]]'' (2011–2013) *''VidJoking'' (2005) *''Wala Kang Paki'' (1990) *''Wanbol High'' (1987) *''[[Whattamen]]'' (2001–2004) *''[[Yes, Yes Show!]]'' (2004–2006) ===Palaro=== *''[[1 vs. 100 (game show sa Pilipinas)|1 vs. 100]]'' (2007–2008) *''ABS-CBN & Unilever: Pamilyong Papremyo sa Pamilya'' (1999) *''[[Bet on Your Baby seljami]]'' (2013–2014, 2014–2015, 2017) *''[[Celebrity Playtime]]'' (2015–2016) *''[[Family Feud (game show sa Pilipinas)|Family Feud]]'' (2016–2017) *''[[Family Kuarta o Kahon]]'' (1962–1972) *''[[Pilipinas, Game Ka Na Ba?|Game Ka Na Ba?]]'' (2001–2009) *''[[Game ng Bayan]]'' (2016) *''Game Na Game'' (1988) *''[[Game Na Game Na!]]'' (1994–1996) *''[[Games Uplate Live]]'' (2006–2009) *''[[Kapamilya, Deal or No Deal]]'' (2006–2009, 2012–2013, 2015–2016) *''Kapamilya Games Uplate'' (2006–2007) *''[[Minute to Win It (game show sa Pilipinas)|Minute to Win It]]'' (2013–2019) *''[[Panahon Ko 'to!: Ang Game Show ng Buhay Ko]]'' (2010) *''PBB: What's The Word That's The Word'' (2005–2006) *''[[Pinoy Bingo Night]]'' (2009) *''[[The Price Is Right (game show sa Pilipinas)|The Price is Right]]'' (2011) *''Ready, Get Set, Go!'' (1991–1997) *''[[The Singing Bee (game show sa Pilipinas)|The Singing Bee]]'' (2008–2010, 2013–2015) *''Smart Amazing Dreams'' (2002–2003) *''[[Twist and Shout (game show sa Pilipinas)|Twist and Shout]]'' (2010) *''[[Wheel of Fortune (game show sa Pilipinas)|Wheel of Fortune]]'' (2008) ===Realidad=== *''Be Bench / The Model Search'' (2007) *''[[The Biggest Loser Pinoy Edition]]'' (2011, 2014) *''[[Born Diva]]'' (2004–2005) *''Close Up to Fame, The Search for the Next Close Up Couple'' (2005-2006) *''[[Dance Kids]]'' (2015–2016) *''Del Monte Got2BFit Challenge'' (2008) *''[[Gaby's Xtraordinary Files]]'' (2008) *''Hamon sa Kampeon'' *''[[I Can Do That (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|I Can Do That]]'' (2017) * ''[[I Can See Your Voice (game show sa Pilipinas)|I Can See Your Voice]]'' {{small|(2017)}} *''[[I Dare You (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|I Dare You]]'' (2011, 2013) *''[[I Do (seryeng pantelebisyon)|I Do]]'' (2014) *''[[I Love OPM]]'' (2016) *''[[Idol Philippines]]'' (2019) *''[[Junior MasterChef Pinoy Edition]]'' (2011–2012) *''Kakasa Ka Ba?'' (2002) *''Kamao: Matirang Matibay'' (2005) *''Kaya Mo Ba 'To?'' (2004–2005) *''The Kids' Choice'' (2018) *''[[Little Big Shots (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|Little Big Shots]]'' (2017) *''[[Little Big Star]]'' (2005–2007) *''[[Little Big Superstar]]'' (2007) *''[https://en.m.wikipedia.org/wiki/Master_Chef#International_versions Master Chef Pinoy Edition]"(2012–2013) *''[[Melason]]'' (2010) *''[[Palmolive Shining Circle Of 10 Batch 2008]]'' (2008) *''[[Pilipinas Got More Talent]]'' (2010) *''[[Pilipinas Got Talent]]'' (2010–2018) *''[[Pinoy Big Brother]]'' (2005–2019) *''[[Pinoy Boyband Superstar]]'' (2016) *''[[Pinoy Dream Academy]]'' (2006–2008) *''[[Pinoy Fear Factor]]'' (2008–2009) *''[[Pinoy Mano Mano: Celebrity Boxing Challenge]]'' (2007) *''Pirated CD, Celebrity Disguise'' (2004) *''[[I-Shine Talent Camp|Promil Pre-School I Shine Talent Camp TV]]'' (2012–2014) *''[[Qpids]]'' (2005) *''Real Pinoy Fighter'' (2006–2007) *''Sapul Kayo D'yan!'' (2001–2002) *''The Search for the Next White Castle Girl'' (2007) *''[[Search for the Star in a Million]]'' (2005–2006) *''[[Star Circle Quest]]'' (2004–2011) *''Star Hunt: The Grand Audition Show'' (2018) *''[[Star In A Million]]'' (Season 1, 2003–2004) (Season 2, 2004) *''[[Star Power (programang pantelebisyon)|Star Power: The Next Female Pop Superstar]]'' (2010–2011) *''[[StarDance]]'' (2005) *''Talents Unlimited'' (1987–1988) *''[[Tawag ng Tanghalan]]'' (1953–1972, 1987–1988) *''To The Max'' (2004) *''Trip Kita, The Search for the Next Colgate Endorser'' (2004) *''[[U Can Dance]]'' (2006–2007) *''Victim'' (2003–2005) *''[[The Voice Kids (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|The Voice Kids]]'' (2014–2019) *''[[The Voice of the Philippines]]'' (2013–2015) *''[[The Voice Teens (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|The Voice Teens]]'' (2017–2020) *''[[We Love OPM]]'' (2016) *''[[World of Dance Philippines]]'' (2019) *''[[The X Factor Philippines]]'' (2012) *''[[Your Face Sounds Familiar (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|Your Face Sounds Familiar]]'' (2015–2018) ===Usapan=== *''[[Aquino & Abunda Tonight]]'' (2014–2015) *''The Baby O' Brien Show'' (1963–1972) *''Bar None'' (1986) *''[[Boy & Kris]]'' (2007–2009) *''Buhay Artista'' (1965–1972) *''[[The Buzz (talk show)|The Buzz]]'' (1999–2015) *''Cafe Bravo'' (1989–1990) *''Cinemascoop'' (1988) *''[[Cristy Per Minute]]'' (1995–1999) *''Dina'' (1988–1989) *''[[Dong Puno Live]]'' (1995–2000, 2003–2005) *''Dong Puno Tonight'' (2003–2004) *''[[EK Channel]]'' (2004–2005) *''[[Entertainment Konek]]'' (2005–2006) *''[[Entertainment Live]]'' (2007–2012) *''[[Gandang Gabi, Vice!]]'' (2011–2020) *''[[Good Morning, Kris]]'' (2004) *''[[Homeboy (talk show)|Homeboy]]'' (2005–2007) *''Julie'' (1997–2001) *''Kris & Tell'' (2001) *''[[Kris TV]]'' (2011–2016) *''Mag-Usap Tayo, Bayan'' * ''[[Magandang Buhay]]'' {{small|(2016–2020)}} *''[[Martin After Dark]]'' (1993–1998) *''[[Martin Late at Night]]'' (2013) *''[[Martin Late at Nite]]'' (1998–2003) *''[[Mel & Jay]]'' (1989–1996) *''Misis of the 80's'' (1987–1988) *''Monday Night with Edu'' (1987) *''Morning Girls'' (2002–2003) *''[[Morning Girls with Kris and Korina]]'' (2003–2004) *''[[Morning Star (talk show sa Pilipinas)|Morning Star]]'' (2004–2005) *''Morning Treats'' (1988–1989) *''Not So Late Night With Edu'' (1987–1989) *''[[Oh No! It's Johnny!]]'' (1987–2000) *''[[Ruffa & Ai]]'' (2009) *''Rumors: Facts and Humors'' (1987–1988) *''[[S2: Showbiz Sabado]]'' (2003) *''[[Sharon (talk show)|Sharon]]'' (1998–2004, 2006–2010) *''[[Showbiz Inside Report]]'' (2012–2013) *''[[Showbiz Lingo]]'' (1992–1997) *''Showbiz Lingo Plus'' (1997–1999) *''Showbiz na Showbiz'' (1986–1987) *''Showbiz Number 1'' (2004–2005) *''[[Simply KC]]'' (2010) *''Sine Sine'' (1988) *''[[SNN: Showbiz News Ngayon]]'' (2009–2011) *''[[Talk TV (talk show sa Pilipinas)|Talk TV]]'' (2001–2002) *''Teysi'' (2003–2004) *''[[Teysi ng Tahanan]]'' (1991–1997) *''[[Today with Kris Aquino]]'' (1996–2001) * ''[[Tonight with Boy Abunda]]'' {{small|(2015–2020)}} *''[[Y Speak Live|Y-Speak]]'' (2004–2005) ===Balitang magasin=== * ''3-in-1'' {{small|(2015)}} * ''[[Assignment (programang pantelebisyon)|Assignment]]'' {{small|(1995–2001)}} * ''[[Balitang K]]'' {{small|(1996–2001)}} * ''Balitang Kris'' {{small|(2001)}} * ''Bistado'' {{small|(2012–2015)}} * ''Demandahan'' {{small|(2012–2013)}} * ''Engkwentro'' {{small|(2012–2013)}} * ''[[F! (programang pantelebisyon sa Pilipinas)|F!]]'' {{small|(1999–2006)}} * ''[[Failon Ngayon]]'' {{small|(2009–2020)}} * ''[[G Diaries]]'' {{small|(2017–2020)}} * ''Hiwaga'' {{small|(2012–2014)}} * ''[[Kuha Mo!]]'' {{small|(2019–2020)}} * ''[[Pinoy True Stories|Local Legends]]'' {{small|(2019–2020)}} * ''[[Magandang Gabi, Bayan]]'' {{small|(1988–2005)}} * ''[[Mga Kwento ni Marc Logan]]'' {{small|(2014–2017)}} * ''Mission Possible'' {{small|(2015–2020)}} * ''Mutya ng Masa'' {{small|(2013–2015)}} * ''My Puhunan'' {{small|(2013–2020)}} * ''#NoFilter'' {{small|(2019–2020)}} * ''[[Rated K]]'' {{small|(2004–2020)}} * ''ReailTV'' {{small|(2015)}} * ''Red Alert'' {{small|(2014–2019)}} * ''[[Pareng Partners]]'' {{small|(2018–2019)}} * ''[[PEP (People, Events and Places) Talk]]'' {{small|(1986–1990)}} * ''Saklolo'' {{small|(2012–2013)}} * ''[[Sports Unlimited]]'' {{small|(2015–2020)}} * ''[[Tatak Pilipino]]'' {{small|(1990–1995)}} * ''TNT: Tapatan ni Tunying'' {{small|(2013–2019)}} ===Dokumentaryo=== * ''[[The Correspondents (TV show)|The Correspondents]]'' {{small|(1998–2010)}} * ''[[Patrol ng Pilipino]]'' {{small|(2010–2013)}} * ''Pipol'' {{small|(1999–2006)}} * ''[[Probe (Philippine TV program)|Probe]]'' {{small|(1987–1988; 2005–2009)}} * ''Probe Profiles'' {{small|(2009–2010)}} * ''S.I.M. Scandals, Intrigues, Mysteries'' {{small|(2001)}} * ''[[S.O.C.O.: Scene of the Crime Operatives]]'' {{small|(2005–2020)}} * ''[[Trip na Trip]]'' {{small|(2006–2011)}} * ''[[XXX: Exklusibong, Explosibong, Exposé]]'' {{small|(2006–2013)}} ===Ugnayang publiko=== *''ABS-CBN News and Current Affairs Special Report'' (2011) *''ABS-CBN Special News Report'' (1990) *''[[Ako Ang Simula]]'' (2011–2013) *''Bahay Kalinga'' (1988–1991) *''Bantay Bata, The Series'' (2000) *''Barangay Dos'' (2000–2001) *''Bayan Ko, Sagot Ko'' (1994–1996) * ''[[The Bottomline with Boy Abunda]]'' {{small|(2009–2020)}} *''Business and Leisure'' (1991–1998) *''Business and Pleasure'' (1986–1987) *''Cafe Bravo'' (1989–1990) *''Chicken, Pork, Atbp.'' (2002–2003) *''Citiline'' (1994–1998) *''[[Compañero y Compañera]]'' (1997–1998) *''[[Damayan]] '' (1969–1972) *''[[Dong Puno Live]]'' (1995–2000, 2003–2005) *''Dong Puno Tonight'' (2003–2004) *''E.T.C.'' (2002–2003) *''Earthlink'' (1996–1997) *''Good Morning! Philippines'' (1986) *''Gus Abelgas: Nag-Uulat'' (2002–2003) *''Gym Team'' (1992–1998) *''Harapan'' (2008) *''[[Hoy Gising!]]'' (1992–2001) *''[[Hoy Gising! Kapamilya]]'' (2004–2005) *''Impact with Max Soliven'' (1971–1972; 2004) *''[[The Inside Story (programang pantelebisyon sa Pilipinas)|The Inside Story]]'' (1990–1998) *''Isyu'' (2002–2003) *''Isyu 101'' (2000–2002) *''Kabalikat, Loren Legarda'' (2001) *''Kabuhayan Muna'' (1987) *''Kalye, Mga Kwento ng Lansangan'' (2008–2009) *''Katapat, Fred Lim'' (1998–2001) *''Kontrapelo'' (2000–2001) *''[[Kontrobersyal]]'' (2003–2006) *''[[Krusada]]'' (2010–2013) *''[[Kulilits]]'' (2009–2010) *''Loren'' (1998–2001) *''Lukso ng Dugo'' (2004) *''Malacañang This Week'' (1987) *''Manila, Manila'' (1988–1989) *''Mga Kasaysayan sa Likod ng TV Patrol'' (1989) *''MIB: Mga Imbestigador ng Bayan'' (1999) *''Mission X'' (2001–2003) *''Morning Info Specials'' (1987–1989) *''Mukha'' (2014–2015) *''[[Nagmamahal, Kapamilya]]'' (2006–2007) *''Noypi! Ikaw Ba 'To?'' (2006–2008) *''Off the Record'' (2001–2003) *''Options'' (1991–1993) *''Overseas Unlimited'' (1986) *''Payong Kapatid'' (2005–2006) *''Pinoy Exposèd'' (2000–2001) *''Private I'' (2003–2005) *''Sapul Kayo Diyan!'' (2001–2002) *''Simpleng Hiling'' (2003–2004) *''Special Assignment'' (2002–2004) *''[[Storyline (programang pantelebisyon)|Storyline]]'' (2010–2013) *''True Crime'' (2001–2002) *''Two for the Road'' (1967–1972) *''Verum EST: Totoo Ba Ito?'' (2001) *''Willingly Yours'' (2002–2003) ===Relihiyoso=== *''[[The 700 Club]] Asia'' (2002–2006) *''[[Ang Iglesia ni Cristo]]'' (1986-2005) *''Bukang Liwayway'' (1986–1994) *''[[Cathedral of Praise]] with David Sumrall'' (1986–1992) *''[[Family Rosary Crusade (programang pantelebisyon)|Family Rosary Crusade]]'' (1987–2003) *''Hour of Truth'' (1991–2000) * ''The Healing Eucharist'' {{small|(2006–2020)}} *''Jesus I Trust in You!: The 3:00 pm Pray Habit'' (1986–2002) * ''Kapamilya Daily Mass'' {{small|(2020)}} * ''Kape't Pandasal'' {{small|(2004–2020)}} * ''Panalangin Sa Ikatlo Ng Hapon'' {{small|(2002-2020)}} *''Powerline'' (1996–2002) *''Sunday TV Mass'' (1986-2006) ===Pelikula at natatanging presentasyon=== *''ABS-CBN Presents'' *''Action Cinema Presents'' *''Action Sunday'' *''Allied Film Cinema'' * ''Ang Hari: FPJ Da King'' {{small|(2018–2020)}} *''Cine Fiesta'' *''Cine Filipino'' *''Cinema... Cinema... Cinema'' *''[[Fernando Poe, Jr.|Cinema FPJ: Da King On ABS-CBN]]'' (2007–2010) *''Cinemagica'' *''Cinerama 2'' *''Chinese Movies'' *''Daboy on ABS-CBN'' (2009) *''English Movies'' *''Evening Night Specials'' *''Fiesta Filipino'' *''[[Fernando Poe, Jr.|FPJ Action Cinema]]'' *''[[Fernando Poe, Jr.|FPJ: Da King on ABS-CBN]]'' (2013–2014) *''Friday Night Shockers'' *''International Film Classics'' * ''Kapamilya Blockbusters'' {{small|(2010–2020)}}{{efn|name=Tagalog-Dub|Naka-dub ang programa sa [[wikang Tagalog]]}} *''Kapamilya Blockbusters: Sabado Thriller'' (2017–2018) *''Kapamilya Cinema'' *''Kapamilya Kiddie Blockbusters'' *''Kapamilya Mega Blockbusters'' (2015–2018) *''Kapamilya Weekend Specials '' (2015–2016) *''KB Family Weekend'' {{small|(2017-2020)}} *''Kung-Fu Fight Night'' *''Mega Sine'' *''Mga Bituin ng Kahapon'' *''Million Dollar Movies'' *''Morning Movie Madness'' * ''Movie Central Presents'' {{small|(2020)}} *''Pinoy Movie Hits'' *''Regal Presents'' *''Sabado Movie Greats'' *''Sabado Movie Specials'' *''Sabado Specials: Shake, Rattle and Roll'' (2013–2014) *''Saturday Afternoon Blockbusters'' *''Sine 2'' *''Sine Natin Ito!'' (2013–2016) *''Sine Parade'' *''Sine Sa Dos'' *''Star Blockbusters'' *''Star Cinema Originals'' (2013) *''Star Cinema Presents'' *''Summer Kapamilya Blockbusters'' (2015) *''Sunday Family Cinema'' * ''Sunday's Best'' {{small|(2006–2020)}} *''Super Kapamilya Blockbusters'' (2019–2020) *''Super Tagalog Movies'' *''Super Tagalog Theater'' *''Tagalog Movie Greats'' *''Theatre Royale'' *''Thursday Afternoon Movie'' *''Viva Blockbusters'' *''Weekend Movie Spectaculars'' ===Impormatibo=== *''[[At Home Ka Dito]]'' (2004–2007) *''At Home with Nora'' (1966–1972) *''Busog Lusog'' (2008–2009) *''Citiline'' (1994–1998) *''Cooking Atbp'' (1989–1990) *''Cooking It Up with Nora'' (1989–1992) *''Cooking With the Dazas'' (1992–1995) *''Del Monte Kitchenomics'' (1989–1995) *''Del Monte Quick 'n Easy Presents: Annebisyosa Sa Kusina!'' (2013) *''[[F! (programang pantelebisyon sa Pilipinas)|F!]]'' (1999–2003) *''Feel at Home'' (2000–2004) * ''[[Hiraya Manawari]]'' {{small|(1995–2004)}} *''Knorr Kitchenhood Diaries'' (2013) * ''[[Knowledge Power]]'' {{small|(1998–2004)}} * ''[[Kumikitang Kabuhayan]]'' {{small|(2003-2005)}} * ''[[Makuha Ka sa Tikim]]'' {{small|(2005-2006)}} * ''[[Matanglawin (programang pantelebisyon)|Matanglawin]]'' {{small|(2008–2020)}} * ''MathDali'' {{small|(2020)}} * ''[[Perfect Moments]]'' {{small|(2005)}} * ''[[Salamat Dok]]'' {{small|(2004–2020)}} * ''San Miguel Purefoods: Kwentong Kusina, Kwentong Buhay'' {{small|(2013)}} * ''Sarap TV'' {{small|(1998–2002)}} * ''[[Sine'skwela]]'' {{small|(1994-2008)}} * ''[[Swak na Swak]]'' {{small|(2006–2020)}} * ''Urban Zone'' {{small|(2006–2012)}} * ''[[Usapang Business]]'' {{small|(1996–1999)}} * ''[[Wonder Mom]]'' {{small|(2008–2009)}} ===Nakatuon sa mga bata=== *''[[ATBP: Awit, Titik at Bilang na Pambata]]'' (1994–1998) *''[[Art Jam]]'' (2004–2006) *''[[Basta Sports]]'' (2006) *''[[Batibot]]'' (1991–1994) *''Chikiting Patrol'' (1988–1990) *''Children's Hour'' (1986–1988) *''Detek Kids'' (2003–2004) *''Eh Kasi Bata!'' (1991–1994) *''[[Epol/Apple]]'' (1999–2004) *''For Kids Only'' (1994–2000) *''I Got It!'' (2010–2012) *''It Bulingit'' (1990–1991) *''[[Jollitown]]'' (2011–2012) *''[[Kabataan Xpress]]'' (2006–2007) *''[[Kulilits]]'' (2009–2010) *''MathDali'' (2016–2018) *''[[Math-Tinik]]'' (1997-2004) *''Oyayi'' (2016–2017) *''Pahina'' (2000–2001) *''Salam'' (2006–2007; re-aired on Holy Week 2008) *''Silip; Sining sa Lipunan'' (2004) *''Sirit'' (2007) *''Star Smile Factory'' (1987–1992) *''TV Kinderland'' (1964–1972) *''Why Not?'' (2011–2013; re-aired 2015–2017) *''Yan ang Bata'' (1993–1995) *''Yes To Christmas'' (2006–2007) ===Nakatuon sa mga kabataan=== *''9 Teeners'' (1966-1969) *''D'Sensations'' (1970-1972) *''[[Berks (seryeng pantelebisyon)|Berks]]'' (2002–2004) *''[[Buttercup (seryeng pantelebisyon)|Buttercup]]'' (2003–2004) *''Cyberkada'' (1998–2000) *''[[Flames (seryeng pantelebisyon)|Flames]]'' (1996–2002) *''[[G-mik]]'' (1999–2002) *''[[Gimik]]'' (1996–1999) *''[[Gokada Go!]]'' (2007) *''[[Good Vibes (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|Good Vibes]]'' (2011) *''[[Growing Up (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas ng 2011)|Growing Up]]'' (2011–2012) *''K2BU'' (2002) *''[[Kaybol: Ang Bagong TV]]'' (1997–1999) *''[[Let's Go (seryeng pantelebisyon sa Pilipinas)|Let's Go]]'' (2006–2007) *''One Cubed'' (2001–2005) *''[[SCQ Reload]]'' (2004–2005) *''Seasons of Love'' (2004–2005) *''[[Shoutout!]]'' (2010–2011) *''[[Abt Ur Luv]]'' (2006–2008) *''[[Astigs|Star Magic Presents: Astigs]]'' (2008) *''[[Tabing Ilog]]'' (1999–2003) === Mga Anime at Tokusatsu=== *''[[The Adventures of Tom Sawyer (1980 TV series)|Adventures of Tom Sawyer]]'' (1997; re-aired 2008, 2014–2015) *''[[Air Gear]]'' (2007) *''[[Akazukin Chacha]]'' (1999) *''[[Gakuen Alice|Alice Academy]]'' (2007) *''[[The Legend of Snow White|Ang Alamat ni Snow White]]'' *''[[Nadia: The Secret of Blue Water|Ang Mahiwagang Kuwintas]]'' *''[[Les Misérables: Shōjo Cosette|Ang Pangarap ni Cosette: Les Misérables]]'' (2009) *''[[Angie Girl]]'' (2000; re-aired 2003, 2008) *''Animazing Tales'' (2012–2013; re-aired 2014 and 2017, as a Holy Week special from Maundy Thursday to Black Saturday) *''[[Angelic Layer]]'' (2005) *''[[Anne of Green Gables (1979 TV series)|Anne of Green Gables]]'' (1998) *''[[Astro Boy (2003 TV series)|Astro Boy]]'' (2003–2004) *''[[B't X]]'' (1997–1998) *''[[Beet the Vandel Buster]]'' (2006–2007) *''[[Beyblade (manga)|Beyblade]]'' (2002–2003) *''[[Bikkuriman|Bikkuriman 2000]]'' *''[[Choudenshi Bioman|Bioman]]'' (1987–1988) *''[[Blue Blink]]'' (1999) *''[[Blue Dragon (TV series)|Blue Dragon]]'' (2009–2013) *''[[Bubu Chacha]]'' (2002) *''[[Buso Renkin|Busou Renkin]]'' (2010) *''[[Capeta]]'' (2007) *''[[Cardcaptor Sakura]]'' (2001–2003) *''[[Crush Gear Turbo]]'' (2003) *''Crush Gear Nitro'' (2006) *''[[Little Lord Fauntleroy (TV series)|Cedie, Ang Munting Prinsipe]]'' (1992; re-aired 2003, 2007, 2015) *''[[Wakakusa no Charlotte|Charlotte]]'' (1998) *''[[The Story of Cinderella|Cinderella]]'' (1999, re-aired 2008) *''[[Chūka Ichiban!|Cooking Master Boy]]'' (2003; re-aired 2007) *''[[Chōdenji Robo Combattler V|Combattler V]]'' *''[[Cro (TV series)|CRO]]'' *''[[Ai no Gakko Cuore Monogatari|Cuore]]'' *''[[Cyborg 009]]'' (2004) *''[[D.I.C.E.]]'' (2006) *''[[Tōshō Daimos|Daimos]]'' (1987–1989) *''[[Dear Boys]]'' (2004) * *''[[Digimon Adventure 02]]'' (2001–2002) *''[[Digimon Adventure (1999 TV series)|Digimon Adventure]]s'' (2000–2001) *''[[Digimon Frontier]]'' (2003–2004) *''[[Digimon Data Squad|Digimon Savers]]'' *''[[Digimon Tamers]]'' (2002–2003) *''[[Digimon Fusion|Digimon Xros Wars]]'' (2014) *''[[Dinosaur King]]'' (2012) *''[[Dragon Quest|Dragon Warrior]]'' (2002–2004) *''[[My Patrasche|Dog of Flanders: My Patrasche]]'' (1992–1993; re-aired 2015) *''[[Duel Masters]]'' (2004) *''[[El-Hazard|El Hazard The Mysterious World (The Wonderers)]]'' (2001) *''[[Eureka Seven]]'' (2007) *''[[Eyeshield 21]]'' (2007–2011) *''[[Fantastic Children]]'' (2008) *''[[Final Fantasy: Unlimited]]'' (2003) *''[[Fruits Basket]]'' (2004) *''[[Science Ninja Team Gatchaman|G-Force]]'' *''[[Zatch Bell!|Gash Bell!]]'' (2012) *''[[Gate Keepers]]'' (2005) *''[[Georgie!|Georgie]]'' (1998; re-aired 2011–2012) *''[[GetBackers]]'' (2004–2005) *''[[Gin Tama]]'' (2010–2013) *''[[Mobile Suit Gundam SEED|Gundam Seed]]'' (2004–2006) *''[[Mobile Suit Gundam SEED Destiny|Gundam Seed Destiny]]'' (2007) *''[[Haikyu!!]]'' (2015)<ref>{{cite web|url=https://www.animepilipinas.com/2015/04/01/haikyuu-premieres-on-abs-cbn-this-april/|title=Haikyuu!! premieres on ABS-CBN this April|publisher=Anime Pilipinas|date=April 1, 2015|access-date=August 23, 2023|archive-date=April 17, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150417061836/https://www.animepilipinas.com/2015/04/01/haikyuu-premieres-on-abs-cbn-this-april/}}</ref> *''Hamos, The Green Chariot'' (2001) *''[[Boys Over Flowers|Hana Yori Dango]]'' (1999–2000; re-aired 2010) *''[[Heavy Gear]]'' (2002–2003) *''[[Heidi, Girl of the Alps|Heidi]]'' (1997) *''[[Heroman]]'' (2012) *''[[Kare Kano|His and Her Circumstances]]'' (2005) *''[[Reborn!|Hitman Reborn!]]'' (2009–2011) *''[[Huckleberry no Bōken|Huck Finn]]'' *''[[Inuyasha]]'' (2002) *''[[Inazuma Eleven (TV series)|Inazuma Eleven (season 1)]]'' (2011–2012; re-aired 2013) *''[[Soar High! Isami|Isami]]'' (1999) *''[[The Bush Baby|Jackie]]'' (1999) *''[[Tokusou Robo Janperson|Janperson]]'' (1995-1998) *''[[Jeanie with the Light Brown Hair (anime)|Jenny]]'' (2002) *''[[Gokudo the Adventurer|Jester, the Adventurer]]'' (2000) *''[[Mermaid Melody Pichi Pichi Pitch]]'' (2003-2004) *''[[Mermaid Melody Pichi Pichi Pitch Pure]]'' (2004) *''[[My Daddy Long Legs|Judie Abott]]'' (2002; re-aired 2007) *''Kerokerokeroppi'' *''[[Kiba (TV series)|Kiba]]'' (2009) *''[[Kiteretsu Daihyakka|Kiteretsu]]'' (1989–1991) *''[[Dinosaur Corps Koseidon|Koseidon]]'' (1991–1998) *''[[Kuroko's Basketball]]'' (2013–2014) **''[[Kuroko's Basketball (season 1)|Season 1]]'' (2013)<ref name="animazing13">{{cite web|url=http://zenhonbuph.net/2013/04/triple-treat-anime-experience-in-abs-cbns-new-team-animazing/|title=TRIPLE TREAT ANIME EXPERIENCE IN ABS-CBN’S NEW “TEAM ANIMAZING”|publisher=ZEN Otaku Honbu|date=April 23, 2013|access-date=August 23, 2023|archive-date=August 12, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140812152008/http://zenhonbuph.net/2013/04/triple-treat-anime-experience-in-abs-cbns-new-team-animazing/}}</ref> **''[[Kuroko's Basketball (season 2)|Season 2]]'' (2014)<ref name="animazing14">{{cite web|url=https://www.animepilipinas.com/2014/06/18/latest-seasons-of-naruto-shippuden-kurokos-basketball-to-premiere-on-abs-cbn-on-june-30/|title=Latest Seasons of Naruto Shippuden, Kuroko’s Basketball to premiere on ABS-CBN on June 30|publisher=Anime Pilipinas|date=June 18, 2014|access-date=August 23, 2023|archive-date=July 29, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140729234558/https://www.animepilipinas.com/2014/06/18/latest-seasons-of-naruto-shippuden-kurokos-basketball-to-premiere-on-abs-cbn-on-june-30/}}</ref> *''[[Lady!!|Lady Lady]]'' (2003–2004) *''[[Video Warrior Laserion|Laserion]]'' (1987) *''[[The Law of Ueki|Law of Ueki]]'' (2007) *''[[Little Women (1981 TV series)|Little Women]]'' *''[[Little Women II: Jo's Boys|Little Women II]]'' *''[[Lost Universe]]'' (1999) *''[[Nebula Mask Machineman|Machineman]]'' (1987–1991) *''[[Miracle Girls|Magic Girls]]'' *''[[Magic Knight Rayearth]]'' (1996–1997) *''[[Fireman (TV series)|Magmaman]]'' (1990–1992) *''[[MÄR|MÄR: Marchen Awakens Romance]]'' (2009) *''[[Marcelino Pan y Vino (TV series)|Marcelino Pan y Vino]]'' (1999, re-aired 2014) *''[[Kamen Rider Agito|Masked Rider Agito]]'' (2003–2004) *''[[Kamen Rider Kuuga|Masked Rider Kuuga]]'' (2002–2003) *''[[Kamen Rider Ryuki|Masked Rider Ryuki]]'' (2004–2005) *''[[Hikari Sentai Maskman|Maskman]]'' (1990-1991) *''[[Master of Epic|Master of Epic: The Animation Age]]'' (2010) *''[[Marvel Anime]]'' **''[[Iron Man (anime)|Iron Man]]'' (2011; re-aired 2013) **''[[X-Men (anime)|X-Men]]'' (1995–1998; re-aired 2013–2014) **''[[Blade Anime|Blade]]'' (2013–2014) **''[[Wolverine (anime)|Wolverine]]'' (2014) *''[[Mechander Robo]]'' (1987–1988) *''[[Beyblade: Metal Fusion|Metal Fight Beyblade]]'' (2010–2014) *''[[Romeo's Blue Skies|Mga Munting Pangarap ni Romeo]]'' (1997) *''Mighty Morphin Power Rangers'' (1995–1997) *''[[Mirmo!|Mirmo Zibang!]]'' (2006) *''[[My Hero Academia|''My Hero Academia'' (season 1)]]'' (2019)<ref>{{cite web|url=https://www.animenewsnetwork.com/news/2019-03-25/my-hero-academia-anime-airs-in-philippines-abs-cbn-on-april-7/.144991|title=My Hero Academia Anime Airs in Philippines' ABS-CBN on April 7|publisher=Anime News Network|date=March 25, 2019|access-date=August 23, 2023|archive-date=July 5, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220705121848/https://www.animenewsnetwork.com/news/2019-03-25/my-hero-academia-anime-airs-in-philippines-abs-cbn-on-april-7/.144991}}</ref> *''[[Nadia: The Secret of Blue Water]]'' *''[[Naruto]]'' (2003–2008) *''[[Naruto Shippūden]]'' (2008–2016) **''Season 1'' (2008) **''Season 2'' (2009) **''Season 3'' (2010) **''Season 4'' (2012) **''Season 5'' (2013)<ref name="animazing13"></ref> **''Season 6'' (2014)<ref name="animazing14"></ref> **''Season 7'' (2015) **''Season 8'' (2016)<ref>{{cite web|url=https://www.animepilipinas.com/2016/03/27/naruto-shippudens-eight-season-set-premiere-abs-cbn-monday/|title=Naruto Shippuden’s eight season set to premiere on ABS-CBN this Monday|publisher=Anime Pilipinas|date=March 27, 2016|access-date=August 23, 2023|archive-date=Agosto 22, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230822233020/https://www.animepilipinas.com/2016/03/27/naruto-shippudens-eight-season-set-premiere-abs-cbn-monday/|url-status=dead}}</ref> *''[[Neon Genesis Evangelion]]'' (1999–2000) *''[[Nintama Rantarō|Ninja Boy Rantaro]]'' *''[[Nura: Rise of the Yokai Clan]]'' (2012) *''[[One-Punch Man]]'' (2019)<ref>{{cite web|url=https://www.animepilipinas.com/2018/12/22/abs-cbn-air-one-punch-man-this-january/|title=ABS-CBN set to air One Punch Man this January|publisher=Anime Pilipinas|date=December 22, 2018|access-date=August 23, 2023|archive-date=December 22, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181222030015/https://www.animepilipinas.com/2018/12/22/abs-cbn-air-one-punch-man-this-january/}}</ref> *''[[Paul's Miraculous Adventure|Paul in Fantasy Land]]'' (1999) *''[[Peter Pan: The Animated Series|Peter Pan]]'' *''[[The Story of Pollyanna, Girl of Love|Pollyanna]]'' (1996) *''[[Princess Resurrection]]'' (2010) *''[[Princess Sarah]]'' (1993; re-aired 2002, 2007, 2014) *''[[Project ARMS|Project Arms]]'' (2003) *''[[Ragnarok the Animation]]'' (2004–2005) *''[[Rave Master|Rave]]'' (2003) *''[[Nobody's Boy: Remi|Remi: Nobody's Boy]]'' (1994) *''[[Remi, Nobody's Girl]]'' (1999; re-aired 2004, 2007–2008, 2015) *''[[Robin Hood (1990 TV series)|Robin Hood]]'' (1998) *''[[Saber Marionette J]]'' (1998–1999) *''[[Sailor Moon]]'' (2012) *''[[Sailor Moon R]]'' (2013) *''[[Sakura Wars]]'' (2002) *''[[Rurouni Kenshin|Samurai X]]'' (1999–2000; re-aired 2002) *''[[School Rumble]]'' (2007–2008) *''[[Sgt. Frog|Sgt. Keroro (season 1)]]'' (2007) *''[[Sorcerer Hunters]]'' (1998–1999) *''[[Space Sheriff Shaider|Shaider]]'' (1989–1991) *''[[Space Sheriff Gavan|Sky Ranger Gavan]]'' (1987–1989) *''[[Anime Himitsu no Hanazono|Si Mary at Ang Lihim na Hardin]]'' (1996) *''[[Soul Eater (manga)|Soul Eater]]'' (2010) *''Soul Hunter'' (2001) *''[[Street Fighter (TV series)|Street Fighter]]'' *''[[Street Fighter II V]]'' (2000) *''[[Superbook]]'' *''[[Super Doll Licca-chan|Super Doll Licca]]'' (2000) *''[[Gals!|Super Gals]]'' (2003) *''[[Super Inggo at ang Super Tropa]]'' (2009–2010; re-aired 2010) *''[[Superbook|Superbook Classic]]'' (2014–2015) *''[[The Swiss Family Robinson: Flone of the Mysterious Island|Swiss Family Robinson]]'' (2000) *''[[Tenchi Universe|Tenchi-Muyo]]'' (1998–1999) *''[[The Flying House (TV series)|The Flying House]]'' (2015; re-aired 2016, as a Holy Week special on Good Friday) *''[[Slayers|The Slayers]]'' (1997) *''The Slayers Revolution'' (1997–1998; re-aired 2012) *''[[The Three Musketeers Anime|The Three Musketeers]]'' (1997) *''[[Ginga Sengoku Gun'yūden Rai|Thunder Jet]]'' (1997) *''[[Tico of the Seven Seas|Tico and Friends]]'' (1997) *''[[Tokyo Underground]]'' (2004) *''[[Transformers]]'' (2009) *''[[Transformers: Cybertron]]'' (2007) *''[[Trapp Family Story|Trapp Family Singers]]'' (1993) *''[[UFO Baby]]'' (2002–2008) *''[[Ultraman]]'' (1987-1988) *''[[Ultraman Ace]]'' (1989–1990) *''[[Ultraman Gaia]]'' (2001–2002) *''[[Ultraman Max]]'' (2009) *''[[Ultraman Mebius]]'' (2013–2014) *''[[Ultraman X]]'' *''[[Ultraman Orb]]'' *''[[Choudenji Machine Voltes V|Voltes V]]'' (1987–1989) *''[[Voltron (TV series)|Voltron]]'' *''[[Wedding Peach]]'' (2000) *''[[Winx Club]]'' (2006-2009) *''[[Yaiba]]'' (1999–2000) *''[[Yakitate!! Japan]]'' (2006; re-aired 2013) *''[[Yu-Gi-Oh! 5D's|Yu-Gi-Oh! 5D's (season 1)]]'' (2012; re-aired 2014, incomplete re-run) *''[[Yu-Gi-Oh! Duel Monsters]]'' (2003; re-aired 2014, incomplete re-run for only two weeks) *''[[Yu-Gi-Oh! GX|Yu-Gi-Oh! GX (season 1)]]'' (2006) *''[[Yu-Gi-Oh! Zexal|Yu-Gi-Oh! Zexal (season 1)]]'' (2013) *''[[Zenki]]'' (1997) *''[[Zoids: Genesis]]'' (2008–2009) *''[[Kaiketsu Zorro|Zorro]]'' (1997) ===Iba pa=== *''Asia Business News'' (1994–1995) *''Chinese Variety Show'' *''Cinema... Cinema... Cinema'' (1999–2006) *''Cinemascoop'' *''Classified Ads On Television'' (1988–1992) *''Gillette World Sport Special'' (1989–1994) *''Home Video Guide'' *''Mother Nature Presents'' *''Movie Greats'' (1991–1996) *''Movieparade'' (1986–1991) *''Myx sa Dos'' (2002–2003) * ''[[O Shopping]]'' {{small|(2013–2020)}} *''The Quantum Channel'' (1996–1999) *''Saturday Shopping with Mr. and Ms.'' *''Star Music Video'' (1995–2002) *''Value Vision'' (1994–1996) *''Video Hit Parade'' (1986–1992) *''Video Hot Tracks'' (1986–1994) *''Video Snack Preview'' ==Tingnan din== * [[Jeepney TV]] * [[ABS-CBN]] * [[ABS-CBN (himpilang pantelebisyon)]] *[[Tala ng mga palabas sa telebisyon sa Pilipinas]] ==Mga pananda== {{noteslist}} ==Mga panlabas na link== *[https://ent.abs-cbn.com/ ''ABS-CBN''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191019044634/https://ent.abs-cbn.com/ |date=2019-10-19 }} — Opisyal na pahina ng ABS-CBN Entertainment *[https://www.facebook.com/ABSCBNnetwork ''ABS-CBN''] — Opisyal na pahina ng ABS-CBN sa [[Facebook]] *[https://www.youtube.com/abs-cbnentertainment ''ABS-CBN Entertainment''] — Opisyal na pahina ng ABS-CBN Entertainment sa [[YouTube]] [[Kategorya:ABS-CBN]] [[Kategorya:Telebisyon]] 416cj0auol3smmswmemuxx4la4zw7xc Avatar: The Last Airbender 0 25523 2220041 2218478 2026-08-11T02:14:24Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220041 wikitext text/x-wiki {{Infobox television | image = File:Avatar The Last Airbender logo 2012.svg | image_upright = | image_size = | image_alt = | caption = | alt_name = | native_name = | genre = [[Adventure film|Adventure]], [[Pantasya]] | creator = [[Michael Dante DiMartino]], [[Bryan Konietzko]] | based_on = | inspired_by = | developer = | writer = [[Michael Dante DiMartino]]<br />[[Bryan Konietzko]]<br />[[John O'Bryan]]<br />[[Nick Malis]]<br />[[Matthew Hubbard]]<br />[[Aaron Ehasz]]<br />[[Elizabeth Welch Ehasz]]<br />[[Josh Hamilton]]<br />[[Ian Wilcox]]<br />[[Tim Hedrick]] | screenplay = | story = | director = [[Lauren MacMullan]]<br />[[Anthony Lioi]]<br />[[Dave Filoni]]<br />[[Giancarlo Volpe]]<br />[[Ethan Spaulding]]<br />[[Joaquim Dos Santos]] | creative_director = | presenter = | starring = | judges = | voices = [[Zach Tyler Eisen]]<br />[[Mae Whitman]]<br />[[Jack DeSena]]<br />[[Jessie Flower]]<br />[[Dante Basco]]<br />[[Mako (actor)|Mako]]<small> (Season 1–2)</small><br />[[Greg Baldwin]]<small> (Season 3)</small><br />[[Dee Bradley Baker]]<br />[[Grey DeLisle]]<br />[[Olivia Hack]]<br />[[Cricket Leigh]]<br />[[Clancy Brown]]<br />[[Mark Hamill]]<br />[[Jennie Kwan]]<br />[[Jason Isaacs]] | narrated = | theme_music_composer = [[The Track Team]] | open_theme = | end_theme = | composer = [[Jeremy Zuckerman]] | country = [[Estados Unidos]], [[Timog Korea]] | language = Ingles | num_seasons = 3 | num_episodes = 61 | list_episodes = Talaan ng kabanata ng Avatar: The Last Airbender | executive_producer = [[Michael Dante DiMartino]], [[Bryan Konietzko]], [[Aaron Ehasz]] | producer = | news_editor = | location = | cinematography = | animator = | editor = | camera = | runtime = 24 minuto | company = | distributor = | budget = | network = | picture_format = [[NTSC]] ([[480i]]) | audio_format = | first_run = | released = | first_aired = {{start date|2005|2|21}} | last_aired = {{end date|2008|7|19}} | preceded_by = | followed_by = | related = | website = http://www.nick.com/shows/avatar/index.jhtml | website_title = | production_website = | production_website_title = }} Ang '''''Avatar: The Last Airbender''''' (na kilala sa [[Pilipinas]] bilang '''''Avatar: The Legend of Aang''''') ay isang palabas na bilang serye na [[kartun]] sa Nickelodeon. Ito ay ginawa nang magkakasamang sila Michael Dante DiMartino at ang kasama sa paggawa na si Bryan Konietzko. Samantala ang palabas na ito ay nagtapos sa isang pelikula (''Sozin's Comet: The Final Battle'') noong 19 Hulyo 2008 sa [[Nickelodeon]] sa [[Estados Unidos]].<ref>[http://www.nick.com/avatarondvd Sozin's Comet]</ref> Ang serye na ito ay ang naging basihan ng pelikulang ''[[The Last Airbender (pelikula)|The Last Airbender]]''. == Kuwento == === Bago ang pasimula ng Serye === 112 na taon noon bago ang simula ang seryeng ito, si Aang ay nakatira sa isang templo (mga Airbender lang ang nakatira dito). Isang araw, nalaman ni Aang na siya pala ang bagong Avatar (dapat ay sasabihin ng mga monk kay Aang pagdating niya ng 16 taong gulang pero ito napadali dahil nalaman nila ang balak na sa pagsakop ng Fire Nation). Dahil dito ay nagulo ang isipan ni Aang kaya siya'y umalis sa [[Mga Lugar ng Avatar: The Last Airbender|templo]]. Iniwan niya ang Timog-Templo ng Hangin. Si Aang ay naglakbay sa malayong lugar at inabutan siya ng bagyo at ginamit ni Aang ang ''Avatar State'' upang kumuha ng kapangyarihan kaya bumuo sya ng isang malaking "air bubble" sa tagal nagyelo ito at naiwan sila sa loob ni Appa, nabuhay sila dahil sa ''Air Buble'' pero nawalan ng malay si Aang at hindi na sila nakita sa loob ng 100 taon. === Pagbalik ni Aang === Sa pagising niya nalaman niyang kasama na niya sila Katara at Sokka na taga Tribong-Tubig (Water-Tribe) at natuklasan ni Aang na 100 years siyang nawala at kailangan na niyang iligtas ang mundo sa kamay ng mga Fire Nation. Naglakbay sila patungo sa Hilagang Tribong Tubig para matuto mag waterbend. Sa [[Talaan ng kabanata ng Avatar: The Last Airbender|ikalawang season]] ay nakilala nila si Toph, isang bulag na earthbender at siya rin ay ang nagturo kay Aang mag earthbend. Si Zuko, ang dating humuhuli kina Aang ay tumigil na dahil sa kapatid niya na si Azula, na hinanap si Aang sa [[Earth Kingdom|Kaharian ng Bato]]. Si Zuko ay kumampi kina Aang at natuto rin mag firebend si Aang. Sa pagtapos ng serye, natapos ang giyera na pinasimulan ng Fire Nation at bumalik na ang kapayapaan sa mundo nila Aang. [[Talaksan:Aang 002.jpg|thumb|250px|left|Si Aang na kagigising lang sa kabanatang ''[[Talaan ng kabanata ng Avatar: The Last Airbender|Ang Bata sa Tipak ng Yelo]]''.]] == Mga Pangunahing Tauhan == [[Talaksan:Aang 044.jpg|thumb|200px|Si Aang (kanan) at si Momo.]] [[Talaksan:sokka hawky.jpg|thumb|Si Sokka at si Hawky.]] '''[[Aang]]''' ([[Zach Tyler Eisen]] (English)/[[Jenny Bituin]] (Tagalog)) isang masiyahin bata at naghahanap ng adventure ,12 taong gulang na [[bida|protagonist]] (sa totoo 112 na ang idad niya dahil narin sa pagka frozen ng mahabang taon). Sa kasalukuyan, kailangan parin ni Aang na imaster ang lahat na elemento para iligtas ang mundo sa Nation ng Apoy. '''Katara''' ([[Mae Whitman]] (English)/[[Jenny Bituin]] (Tagalog)) 14 taong gulang na kapatid ni Sokka. Kasama ang kanyang kapatid na si Sokka ay nahanap nila si Aang (ang avatar)at para matalo ang Fire Lord. Si Katara ay isang mabait na bata at mabagbigay. '''Sokka''' ([[Jack DeSena]] (English)/[[Christian Velarde]] (Tagalog)) 15 taong gulang na kapatid ni katara, magkasama nilang nahanap ang avatar. Si Sokka ay hindi marunong mag bend ginagamit niya ang kanyang pisikal na lakas sa pagkikipaglaban. Dahil sa kaniang katalinohan, siya ang nag-iisip ng mga idyea para matalo ang mga kaaway. May minamahal na rin si sokka na si Suki at Princess Yue. Siya rin ang naging lider ng invasion ng Fire Nation nang may solar eclipse. '''Toph Bei Fong''' ([[Jessie Flower]] (English)/[[Rona Aguilar]] (Tagalog)) 12 na taong gulang. Siya ay isang bulag na earth bender. Isang mayaman ang pamilya ni Toph pero iniwan niya ito para suma kay Aang. Nakakapag-earthbend siya gamit ang senses niya sa paa, isang sikreto na hindi mapaniwalaan ng tatay niya. '''Zuko''' ([[Dante Basco]] (English)/[[Jose Amado Santiago]] (Tagalog)) 16 taong gulang na dating prinsipe ng Fire Nation, Gustong ibalik ni Zuko ang respeto ng kanyang ama para ibalik ito kailangang makuha niya ang Avatar. Pagkatapos ng eclipse, nagustuhan nalang ni Zuko na sumama kay Aang at tulungan siya (Aang) na matalo si Ozai. Kaya rin niya mag redirect ng kidlat. '''Azula''' ([[Grey DeLisle]]) 14 taong gulang na prinsesa ng Fire Nation. Kapatid niya si Zuko, ang unang anak ni Fire Lord Ozai. Magaling rin siya magsinungaling. Marunong siya mag-bend ng kidlat. '''Iroh''' ([[Mako]] sa kapanahunan 1 and 2 [[Grey Baldins]] onwards) isang retire na heneral, tito ni Zuko. Kaptid ni Iroh si Fire Lord Ozai. Isang malakas na Fire Bender kaya niyang ibend ang kidlat kahit matanda na. === Mga Hayop === '''Appa''' ([[Dee Bradley Baker]]) ang sky bison ni Aang. Si Appa ay isang lumilipad na [[hayop]]. Madalas niya tinutulungan si Aang pag-lalaban sa mga Fire benders at pag-pagbiyahe sa Earth Kingdom, Water Tribe at sa Fire Nation. Wala siyang kakayahang makaintindi ng salita ng tao. '''Momo''' ([[Dee Bradley Baker]]) ang lemur na kaibigan ni Aang. Natagpuan niya ito sa Southern Air Temple. '''Hawky''' ang naging alagang lawin ni Sokka habang nasa Fire Nation. ===Ibang Reuccuring Characters=== '''Long Feng'''(tagalog ay "mahabang sinungaling") Ang naging butas ng Earth Kindom kapital at lungsod na Ba Sing Se para masugod ito at mapabagsak ng Fire Nation. Siya rin ang nagpasimulang gawing sikreto sa Earth King yung giyera kaya mahina ang defensa ng lungsod. '''Ozai'''(Mark Hamill) Ang kasalukuyang hari ng Fire Nation at taga-tuloy ng giyera. Naipakita na rin ang mukha niya sa sa ikatlong-season ng Avatar: The Last Airbender. '''Combustion Man''' ang pinakabagong kalaban nila Aang sa Fire Nation. Siya ay unang nagpakita sa ikatlong-sesyon episode na "The Beach". '''Hakoda''' ang tatay nila Sokka at Katara. == Paglathala == === Telebisyon === Mapapanood ang Avatar: The Last Airbender sa Nickelodeon (Southeast Asia) sa cable channel na '''Nickelodeon Southeast Asia''' sa Channel 45 kapag Sky Cable at Channel 16 kapag Destiny Cable. . Ang unang kapanahunan nito ay ipinalabas sa [[Associated Broadcasting Company|TV5]] sa umaga at hapon noong ABC pa ang pangalan ng kompanyang pangtelebisyong ito. Ngayon ay ipinapalabas ang una at pangalawang kapanahunan nito sa wikang Tagalog sa hapon ng 5:30. Sa [[Estados Unidos]], tapos na ang pagpapalabas sa seryeng ito. === Mga Kabanata === Tignan ang: * [[Talaan ng kabanata ng Avatar: The Last Airbender]] == Katanyagan == Nang unang ipinalabas sa telebisyon ang Avatar: The Last Airbender, nakakuha ito nang mataas na rating na kung saan 1,100,000 na ang mga nanood nito sa [[Estados Unidos]]. Ipinapalabas rin ito sa halos 105 na bansa sa buong mundo. May rating rin ito na 9.2 on TV.com. Ang pelikula na Sozin's Comet kung saan natapos ang serye, ay nagkaroon ng mataas na ratings rin. Ito ang unang tatlong tanyag na palabas sa [[Nickelodeon]]: * Avatar: The Last Airbender 9.2 Rating * [[SpongeBob SquarePants]] 9.0 Rating * [[Fairly OddParents]] 8.9 Rating === Mga Gantimpala === {| class="wikitable" | bgcolor="#75B5F6" | '''Gantimpala''' | bgcolor="#75B5F6" | '''Hinatnan''' |- | colspan="3" bgcolor="#F2D5A6" | '''2005 Pulcinella Awards:'''<ref name = "Pulcinella">{{cite web|url=http://www.animationmagazine.net/article.php?article_id=3902|title=Cartoons on the Bay Picks Winners|date=2005-05-03|author=Ryan Ball|accessdate=2007-12-08|publisher=Animation Insider}}</ref> |- | Pinakamagaling na Palabas na Action/Adventure TV Serye | '''Panalo''' |- | Pinakamagaling na TV Serye | '''Panalo''' |- | colspan="3" bgcolor="#F2D5A6" | '''33rd Annual Annie Awards:'''<ref name="AnnieAward">{{cite web|url=http://annieawards.org/33rdwinners.html|title=Annie Awards: Legacy - 33rd Annual Annie Awards|date=2005-02-09|publisher=International Animated Film Society|accessdate=2008-04-26|archive-date=2012-03-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20120313093735/http://annieawards.org/33rdwinners.html|url-status=dead}}</ref> |- | Pinakamagaling ng TV Anime Produksiyon | Nominado |- | Pinakamagaling na Kuwentong Anime sa TV (Kabanata: ''The Deserter'') | '''Panalo''' |- | Pagsulat ng isang TV Anime Produksiyon (Kabanata: ''The Fortuneteller'') | Nominado |- | colspan="3" bgcolor="#F2D5A6" | '''34th Annual Annie Awards:'''<ref name="AnnieAward2">{{cite web|url=http://annieawards.org/34thwinners.html|title=Annie Awards: Legacy - 34th Annual Annie Awards|date=2006-02-09|publisher=International Animated Film Society|accessdate=2008-04-26|archive-date=2008-05-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20080509064413/http://annieawards.org/34thwinners.html|url-status=dead}}</ref> |- | Animasyon ng Tauhan sa TV Produksiyon (Kabanata: ''The Blind Bandit'') | '''Panalo''' |- | Pag-direkta sa isang Animated TV Produksiyon (Kabanata: ''The Drill'') | '''Panalo''' |- | colspan="3" bgcolor="#F2D5A6" | '''2007 Genesis Awards:''' |- | Tanyag na Pambatang Serye (Kabanata: ''Appa's Lost Days'') | '''Panalo''' |- | colspan="3" bgcolor="#F2D5A6" | '''Primetime Emmy Awards:''' |- | Tanyag ng Anime Programa (Kabanata: ''City of Walls and Secrets'') | Nominado |- | Gantimpalang Individual Achievement (Sang-Jin Kim for Lake Laogai) | '''Panalo''' |- | colspan="3" bgcolor="#F2D5A6" | '''Kid's Choice Awards 2008:''' |- | Paboritong [[Kartun]] Serye<ref name="avatarspiritNickaward">{{cite web|url=http://bumpshack.com/2008/03/29/2008-nickelodeon-kids-choice-awards-winners/|title=2008 Nickelodeon ‘Kids Choice Awards’ Winners|date=2008-03-29|publisher=BumpShack|accessdate=2008-05-07|archive-date=2013-06-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20130614224819/http://bumpshack.com/2008/03/29/2008-nickelodeon-kids-choice-awards-winners/|url-status=dead}}</ref> | '''Panalo''' |- | colspan="3" bgcolor="#F2D5A6" | '''Annecy 2008:''' |- | TV Serye<ref name="annecy">{{cite web|url=http://www.annecy.org/home/index.php?Page_ID=1875&code_categfilm=C8&titre=&realisateur=|title=Annecy 2008 - Official Selection|date=2008|publisher=Annecy 2008|accessdate=2008-05-07|archive-date=2008-11-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20081113092551/http://www.annecy.org/home/index.php?Page_ID=1875&code_categfilm=C8&titre=&realisateur=|url-status=dead}}</ref> | Nomindao |} == Mga sanggunian == {{reflist}} == Panlabas na kawing == * {{imdb title|id = 0417299}} * {{tv.com show|id = 28841}} {{Avatar Characters}} {{Nicktoons}} [[Kategorya:Nicktoons]] [[Kategorya:Avatar: The Last Airbender]] 9ezv1pa2xgmnkuvnikulnqq4q254ccg Babaeng May Pamaypay 0 27424 2220044 2089939 2026-08-11T02:30:19Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220044 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=Disyembre 2013}} [[Talaksan:La dama del abanico, por Diego Velázquez.jpg|right|thumb|250px|''Babaeng May Pamaypay'' ni Diego Velázquez.]] Ang '''''Babaeng May Pamaypay''''' (''The Lady with a Fan''), ca. 1638—1639, langis sa kahoy, 92.8 (taas) x 68.5 (lapad) sentimetro, ay isang orihinal na dibuho ng isang babaeng may nakapatong na itim na binurdang alindong sa ibabaw ng kanyang ulo at may suot na initimang damit, at likha ng kilalang pintor na si [[Diego Velázquez]] ng [[Habsburgo, Espanya]]. Batay sa puwesto nito sa pag-inam ng estilo ni Velázquez, ang larawan ay pinaniniwalaang kinatha sa pagitan ng 1638 at 1639.<ref name=Veliz>[http://findarticles.com/p/articles/mi_m0422/is_1_86/ai_114244252 Veliz, Zahira. Palatandan ng Katauhan ng Babaeng May Pamaypay ni Diego Velázquez: Binibigyang Konsiderasyon ang Damit at Kahawig - Ensayo ng Kritiko, Buletin ng Sining] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20041130163028/http://www.findarticles.com/p/articles/mi_m0422/is_1_86/ai_114244252/print |date=2004-11-30 }}, Marso, 2004 (wika: Ingles), isinangguni noong: 24 Hunyo 2007</ref><ref>Ang Websayt ng [http://www.wallacecollection.org/newsite/public/templates/tmpl_artwork.php?artworkid=713&openmenu=1_27_8 Koleksiyong Wallace]{{Dead link|date=Agosto 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ay mas hindi sigurado, ang petsa ng paglikha ay nasa pangalawang-kalahati ng unang bahagi ng ika-17 siglo.</ref> ==Ang modelo== Isang kabighabighaning larawan ang ''Babaeng May Pamaypay''. Bagaman madaling makilala na kabilang sa mga pamilyang dugong-bughaw ng Espanya ang mga modelo sa ibang mga ipinintang larawan ni Velázquez, ang modelo sa ''Babaeng May Pamaypay'' ay hindi pa rin nakikilala ng may kaseguraduhan; may kakulangan sa mga ebidensiya at dokumentasyon hinggil sa larawan. Ipinapahiwatig ng mga detalye ng kasuotan ng modelo para sa ''Babaeng May Pamaypay'' na maaaring si [[Marie de Rohan]], and dukesa (''duchess'') ng [[Chevreuse, Pransiya]] (1600-1679), dahil sa suot nitong pang-1630 sa [[Pransiya]]. Subalit may isang ebidensiya lamang na nagpapahiwatig na ang babae ay isang Pransesa: isang sulat na may petsang 16 Enero 1638, kung saan isinasaad na minsang iginuhit ni Velázquez ang dukesa ng Chevreuse na noon ay pinalayas mula sa Pransiya at naninirahan sa Espanya, sa ilalim ng proteksiyon ni [[Felipe IV]]. Subalit may ilang bihasa na naniniwalang hindi kahawig ng dukesa ang larawan, at ang kasuotan ng babae sa larawan ay may kasamang ''tapada'', naunang klase ng ''maja'' noong ika-18 siglo.<ref name=Veliz/> ==Pagmamay-ari== Unang naitala ang ''Babaeng May Pamaypay'' bilang kabilang sa koleksiyon ni [[Lucien Bonaparte]] ng unang bahagi ng ika-19 siglo. Pinaniniwalaang nakamit ni Bonaparte ang larawan sa Espanya noong 1801. Sa kadahilanang walang tala ang larawan sa kahit na anong koleksiyon sa Espanya, hindi posible na nakuha niya ang larawan mula sa [[Inglatera]] o sa [[Italya]], kung saan siya naglagi noong panahon ng [[Digmaang Napoleoniko]] (''Napoleonic Wars''). Hindi rin maaari na mula sa Pransiya, kung saan nagkita si Bonaparte at ang duke ng [[Luynes, Pransiya]] na ang ninuno ay ang dukesa ng Chevreuse. Noong 1847, nasa Koleksiyong Hertford na ang larawan, subalit naging pag-aari ni [[Richard Wallace]] (Koleksiyong Wallace, [[London]]), kung saan nananatili ito magpahanggang-ngayon.<ref name=Veliz/> ==''Babaeng May Mantilya''== Isang katulad na larawan, ang ''Babaeng May Mantilya'' (''Lady in a Mantilla''), ang lumabas sa England bago ang taon ng 1753 mula sa imbentaryong isinagawa matapos ang kamatayan ni Ginoong [[Burlington]]. Naka-eksibit ang bersyong ito sa [[Chatsworth]]. Isang tala mula imbentaryo ng pag-aari ng alkalde ng Carpio noong 1689 ang nagpapahiwatig na ang larawang ito ay nasa ''quarta pieza'' (pang-apat na silid) ng bahay ni Carpio, na kung tawagin ay ang ''El Jardin de San Joaquin'' (Ang Hardin ni San Joaquin), at saan nakasabit ito na kasama ang may dalawampung iba pang larawan ng mga lalaki at babae, sampung dibuhong maka-relihiyon, at limang paksang sekular at may kaugnayan sa mitolohiya ng Gresya.<ref name=Veliz/> ==Tingnan din== *[[Jeronima de la Asuncion|Madre Jeronima de la Asuncion]], isa pang modelo ni Velasquez. ==Mga sanggunian== <references/> ==Iba pang sanggunian== *{{cite journal|last=Zirpolo| first=Lilian|year=1994|title=''Madre Jeronima de la Fuente'' at ''Babaeng May Pamaypay'': Pagbabalik-tanaw sa Dalawang Dibuho ni Velázquez |journal=Diyaryo ng Sining na Pambabae|volume=15| issue=1| pages=16-21| doi=10.2307/1358490}} {{DEFAULTSORT:Babaeng May Pamaypay, Ang}} [[Kategorya:Mga dibuho ng 1630]] [[Kategorya:Mga dibuho ni Diego Velázquez]] [[Kategorya:Mga dibuho]] 2v4k8fnoy47jo12zjuifc5f6erikcx7 Kevin Federline 0 27571 2219966 2219964 2026-08-10T11:59:02Z Jojit fb 38 /* Karera */ 2219966 wikitext text/x-wiki {{Infobox person/Wikidata}} Si '''Kevin Earl Federline''' (ipinanganak noong Marso 21, 1978),<ref>{{cite web |title=Kevin Earl Federline, born 3/21/1978 |url=http://www.californiabirthindex.org/birth/kevin_earl_federline_born_1978_13608985 |access-date=Mayo 21, 2014 |publisher=California Birth Index |language=en}}</ref> na kilala rin bilang '''K-Fed''' at '''FedEx''', ay isang Amerikanong mananayaw, aktor, at DJ.<ref name="model">{{cite web |title=Kevin Federline's Latest Gig: Fashion Model |url=http://www.today.com/id/14928334 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160314085241/http://www.today.com/id/14928334 |archive-date=Marso 14, 2016 |access-date=Nobyembre 17, 2019 |publisher=Today.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-06-29 |title=Christina Aguilera, Kevin Federline back Britney Spears: 'She deserves ... freedom' |url=https://www.latimes.com/entertainment-arts/music/story/2021-06-29/britney-spears-conservatorship-christina-aguilera-kevin-federline |access-date=2023-08-28 |website=Los Angeles Times |language=en-US}}</ref> Siya ang dating asawa ng mang-aawit na si [[Britney Spears]], at naging tampok sa publiko ang kanilang alitan hinggil sa kustodiya ng kanilang mga anak matapos ang kanilang [[diborsiyo]].<ref>{{Cite web |title=Britney Spears and Kevin Federline's Relationship Timeline |url=https://people.com/britney-spears-and-kevin-federline-relationship-timeline-8362563 |access-date=2024-11-24 |website=People.com |language=en}}</ref><ref name="amg">Phares, Heather. [{{AllMusic|class=artist|id=p759850|pure_url=yes}} Kevin Federline biography]. Allmusic: 2006 (sa Ingles)</ref> Noong 2006, inilabas ni Federline ang kaniyang unang [[album]] na ''Playing with Fire'', na hindi maganda ang naging pagtanggap ng mga kritiko at itinuring na isa sa pinakamasasamang album na nailabas.<ref>{{Citation |title=Playing With Fire by Kevin Federline |url=https://www.metacritic.com/music/playing-with-fire/kevin-federline |language=en |access-date=2023-01-10}}</ref> Mula noon, lumabas siya sa ilang programa sa telebisyon at pelikula, at nagtrabaho rin bilang DJ. Ang kaniyang ''memoir'' o aklat ng mga gunitana ''You Thought You Knew'' ay inilathala noong Oktubre 21, 2025.<ref name=":4">{{Cite web |last=Blistein |first=Jon |date=2025-08-06 |title=Britney Spears' Ex Kevin Federline Says 'You'll Find Answers' In His New Memoir |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/britney-spears-kevin-federline-memoir-you-thought-you-knew-1235402338/ |access-date=2025-09-13 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref> == Maagang buhay == Ipinanganak si Kevin Earl Federline noong Marso 21, 1978, sa [[Fresno, California|Fresno]], [[California]], kina Mike at Julie (''née'' Story). Ang kaniyang ama ay isang mekaniko ng sasakyan, samantalang ang kaniyang ina ay dating teller sa [[bangko]] at parehong nagmula sa [[Oregon]]. Nagdiborsiyo ang mga magulang ni Federline noong walong taong gulang siya. Pagkatapos nito, lumipat siya sa [[Lungsod ng Carson, Nebada|Lungsod ng Carson]], [[Nevada]], kasama ang kaniyang ina, subalit bumalik sa Fresno noong 11 taong gulang siya nang lumipat sila ng kaniyang kapatid na si Chris sa bahay ng kanilang ama. Noong nasa ika-siyam na baitang, tumigil si Federline sa pag-aaral sa [[mataas na paaralan]]. Kalaunan, nakakuha siya ng sertipiko ng ''General Educational Development'' (GED). Nagtrabaho rin siya bilang tagahatid ng [[pizza]]. == Karera == Noong 1996, lumipat si Federline sa [[Los Angeles]] upang ituloy ang karera sa [[pagsasayaw]] at nagsimulang sumayaw para sa isang di-pangkalakal na organisasyon na tinatawag na Dance Empowerment.<ref name="people">Dinh, Mai; Murphy, Janet, pat. [https://web.archive.org/web/20070505203519/https://people.com/people/kevin_federline/biography Kevin Federline biography (1986–2006)]. People.com (sa Ingles)</ref> Nakatira si Federline sa isang paupahang yunit na may isang [[silid-tulugan]] kasama ang anim na kasamang umuupa.<ref name="people" /> Sa loob ng ilang taon, nagtrabaho si Federline bilang pantulong na mananayaw para kina [[Aaliyah]], [[Michael Jackson]], [[Justin Timberlake]], [[Destiny's Child]], [[Pink (mang-aawit)|Pink]],<ref>{{Cite web |title=Pink on X: By the way that is the one and only Kevin Federline dancing behind me |url=https://twitter.com/Pink/status/1273143132222357508?lang=en |access-date=2023-08-26 |website=Twitter |language=en}}</ref> at LFO.<ref name="amg" /><ref name="people" /><ref name="fire">Erlewine, Stephen Thomas. [{{AllMusic|class=album|id=r868665|pure_url=yes}} "Playing with Fire"]. Allmusic: 2006 (sa Ingles)</ref> Lumabas siya bilang ''Dirt Track Dancer'' sa dalawang episodyo ng ''sitcom'' sa telebisyon na ''Nikki'' (2001–2002), at bilang mananayaw sa ''The Drew Carey Show'' (2001). Nagkaroon din siya ng hindi nabanggit na papel bilang mananayaw na Anghel ni [[Cher]] sa ''sitcom'' na ''Will & Grace'' (2002).<ref name=":0">{{Cite web |title=Kevin Federline {{!}} Actor, Cinematographer, Producer |url=https://www.imdb.com/name/nm1549077/ |access-date=2023-08-26 |website=IMDb |language=en-US}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |date=2018-03-21 |title=25 Things You Never Knew About Britney Spears' Ex Kevin Federline |url=https://www.eonline.com/news/921968/25-things-you-never-knew-about-britney-spears-ex-kevin-federline |access-date=2023-08-26 |website=E! Online|language=en}}</ref> Lumabas din siya bilang mananayaw sa isang patalastas para sa Target, isang kompanya ng mga ''department store'' o tindahang maramihang sangay.<ref name=":12">{{Cite web |date=2018-03-21 |title=25 Things You Never Knew About Britney Spears' Ex Kevin Federline |url=https://www.eonline.com/news/921968/25-things-you-never-knew-about-britney-spears-ex-kevin-federline |access-date=2023-08-26 |website=E! Online |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Kevin Federline - Other works |url=https://www.imdb.com/name/nm1549077/otherworks/ |access-date=2023-11-18 |website=IMDb |language=en-US}}</ref> Lumabas si Federline bilang mananayaw sa ilang bidyong pangmusika, kabilang ang "AM to PM" ni Christina Milian (2001), "Get the Party Started" ni Pink (2001), "You Rock My World" ni Michael Jackson, at "Like I Love You" ni Justin Timberlake (2002). Lumabas din siya bilang mananayaw sa pelikulang dramang sayaw na ''You Got Served'' (2004).<ref name=":0" /> Sinabi ni Federline na madalas ay hindi nabibigyan ng sapat na pagkilala ang mga mananayaw para sa kanilang trabaho. Sinabi niya sa magasing ''People'': "Walang sinumang mas hindi nabibigyan ng pagkilala kaysa sa isang taong sumasayaw." ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Mga artista mula sa Estados Unidos]] [[Kategorya:Mga mang-aawit mula sa Estados Unidos]] {{BD|1978||Federline, Kevin}} gfsoh8vjfi2unxrz22gsba8156iae18 2219967 2219966 2026-08-10T12:00:03Z Jojit fb 38 /* Karera */ 2219967 wikitext text/x-wiki {{Infobox person/Wikidata}} Si '''Kevin Earl Federline''' (ipinanganak noong Marso 21, 1978),<ref>{{cite web |title=Kevin Earl Federline, born 3/21/1978 |url=http://www.californiabirthindex.org/birth/kevin_earl_federline_born_1978_13608985 |access-date=Mayo 21, 2014 |publisher=California Birth Index |language=en}}</ref> na kilala rin bilang '''K-Fed''' at '''FedEx''', ay isang Amerikanong mananayaw, aktor, at DJ.<ref name="model">{{cite web |title=Kevin Federline's Latest Gig: Fashion Model |url=http://www.today.com/id/14928334 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160314085241/http://www.today.com/id/14928334 |archive-date=Marso 14, 2016 |access-date=Nobyembre 17, 2019 |publisher=Today.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-06-29 |title=Christina Aguilera, Kevin Federline back Britney Spears: 'She deserves ... freedom' |url=https://www.latimes.com/entertainment-arts/music/story/2021-06-29/britney-spears-conservatorship-christina-aguilera-kevin-federline |access-date=2023-08-28 |website=Los Angeles Times |language=en-US}}</ref> Siya ang dating asawa ng mang-aawit na si [[Britney Spears]], at naging tampok sa publiko ang kanilang alitan hinggil sa kustodiya ng kanilang mga anak matapos ang kanilang [[diborsiyo]].<ref>{{Cite web |title=Britney Spears and Kevin Federline's Relationship Timeline |url=https://people.com/britney-spears-and-kevin-federline-relationship-timeline-8362563 |access-date=2024-11-24 |website=People.com |language=en}}</ref><ref name="amg">Phares, Heather. [{{AllMusic|class=artist|id=p759850|pure_url=yes}} Kevin Federline biography]. Allmusic: 2006 (sa Ingles)</ref> Noong 2006, inilabas ni Federline ang kaniyang unang [[album]] na ''Playing with Fire'', na hindi maganda ang naging pagtanggap ng mga kritiko at itinuring na isa sa pinakamasasamang album na nailabas.<ref>{{Citation |title=Playing With Fire by Kevin Federline |url=https://www.metacritic.com/music/playing-with-fire/kevin-federline |language=en |access-date=2023-01-10}}</ref> Mula noon, lumabas siya sa ilang programa sa telebisyon at pelikula, at nagtrabaho rin bilang DJ. Ang kaniyang ''memoir'' o aklat ng mga gunitana ''You Thought You Knew'' ay inilathala noong Oktubre 21, 2025.<ref name=":4">{{Cite web |last=Blistein |first=Jon |date=2025-08-06 |title=Britney Spears' Ex Kevin Federline Says 'You'll Find Answers' In His New Memoir |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/britney-spears-kevin-federline-memoir-you-thought-you-knew-1235402338/ |access-date=2025-09-13 |website=Rolling Stone |language=en-US}}</ref> == Maagang buhay == Ipinanganak si Kevin Earl Federline noong Marso 21, 1978, sa [[Fresno, California|Fresno]], [[California]], kina Mike at Julie (''née'' Story). Ang kaniyang ama ay isang mekaniko ng sasakyan, samantalang ang kaniyang ina ay dating teller sa [[bangko]] at parehong nagmula sa [[Oregon]]. Nagdiborsiyo ang mga magulang ni Federline noong walong taong gulang siya. Pagkatapos nito, lumipat siya sa [[Lungsod ng Carson, Nebada|Lungsod ng Carson]], [[Nevada]], kasama ang kaniyang ina, subalit bumalik sa Fresno noong 11 taong gulang siya nang lumipat sila ng kaniyang kapatid na si Chris sa bahay ng kanilang ama. Noong nasa ika-siyam na baitang, tumigil si Federline sa pag-aaral sa [[mataas na paaralan]]. Kalaunan, nakakuha siya ng sertipiko ng ''General Educational Development'' (GED). Nagtrabaho rin siya bilang tagahatid ng [[pizza]]. == Karera == Noong 1996, lumipat si Federline sa [[Los Angeles]] upang ituloy ang karera sa [[pagsasayaw]] at nagsimulang sumayaw para sa isang di-pangkalakal na organisasyon na tinatawag na Dance Empowerment.<ref name="people">Dinh, Mai; Murphy, Janet, pat. [https://web.archive.org/web/20070505203519/https://people.com/people/kevin_federline/biography Kevin Federline biography (1986–2006)]. People.com (sa Ingles)</ref> Nakatira si Federline sa isang paupahang yunit na may isang [[silid-tulugan]] kasama ang anim na kasamang umuupa.<ref name="people" /> Sa loob ng ilang taon, nagtrabaho si Federline bilang pantulong na mananayaw para kina [[Aaliyah]], [[Michael Jackson]], [[Justin Timberlake]], [[Destiny's Child]], [[Pink (mang-aawit)|Pink]],<ref>{{Cite web |title=Pink on X: By the way that is the one and only Kevin Federline dancing behind me |url=https://twitter.com/Pink/status/1273143132222357508?lang=en |access-date=2023-08-26 |website=Twitter |language=en}}</ref> at LFO.<ref name="amg" /><ref name="people" /><ref name="fire">Erlewine, Stephen Thomas. [{{AllMusic|class=album|id=r868665|pure_url=yes}} "Playing with Fire"]. Allmusic: 2006 (sa Ingles)</ref> Lumabas siya bilang ''Dirt Track Dancer'' sa dalawang episodyo ng ''sitcom'' sa telebisyon na ''Nikki'' (2001–2002), at bilang mananayaw sa ''The Drew Carey Show'' (2001). Nagkaroon din siya ng hindi nabanggit na papel bilang mananayaw na Anghel ni [[Cher]] sa ''sitcom'' na ''Will & Grace'' (2002).<ref name=":0">{{Cite web |title=Kevin Federline {{!}} Actor, Cinematographer, Producer |url=https://www.imdb.com/name/nm1549077/ |access-date=2023-08-26 |website=IMDb |language=en-US}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |date=2018-03-21 |title=25 Things You Never Knew About Britney Spears' Ex Kevin Federline |url=https://www.eonline.com/news/921968/25-things-you-never-knew-about-britney-spears-ex-kevin-federline |access-date=2023-08-26 |website=E! Online|language=en}}</ref> Lumabas din siya bilang mananayaw sa isang patalastas para sa Target, isang kompanya ng mga ''department store'' o tindahang maramihang sangay.<ref name=":12">{{Cite web |date=2018-03-21 |title=25 Things You Never Knew About Britney Spears' Ex Kevin Federline |url=https://www.eonline.com/news/921968/25-things-you-never-knew-about-britney-spears-ex-kevin-federline |access-date=2023-08-26 |website=E! Online |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Kevin Federline - Other works |url=https://www.imdb.com/name/nm1549077/otherworks/ |access-date=2023-11-18 |website=IMDb |language=en-US}}</ref> Lumabas si Federline bilang mananayaw sa ilang bidyong pangmusika, kabilang ang "AM to PM" ni Christina Milian (2001), "Get the Party Started" ni Pink (2001), "You Rock My World" ni Michael Jackson, at "Like I Love You" ni Justin Timberlake (2002). Lumabas din siya bilang mananayaw sa pelikulang dramang sayaw na ''You Got Served'' (2004).<ref name=":0" /> Sinabi ni Federline na madalas ay hindi nabibigyan ng sapat na pagkilala ang mga mananayaw para sa kanilang trabaho. Sinabi niya sa magasing ''People'': "Walang sinumang mas hindi nabibigyan ng pagkilala kaysa sa isang taong sumasayaw."<ref name="people" /> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Mga artista mula sa Estados Unidos]] [[Kategorya:Mga mang-aawit mula sa Estados Unidos]] {{BD|1978||Federline, Kevin}} 2kgtkpj8qhpdqrv9orax2lxn8vlfpvu Rochester, New York 0 30844 2219987 1776443 2026-08-10T14:26:09Z Jojit fb 38 ni-redirect na lamang sa kaugnay na artikulo dahil walang sapat na impornasyon sa matagal na panahon 2219987 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[New York]] l97qwcgn2afxz2khqza68r9t436ruf2 Bansa (pampulitika) 0 33203 2220043 2219924 2026-08-11T02:25:02Z GinawaSaHapon 102500 2220043 wikitext text/x-wiki {{About|konseptong pampulitika|konseptong panlipunan|Bansa (panlipunan)}}{{redirect|Country}}{{Other uses|Estado (paglilinaw)}}[[Talaksan:Official_United_Nations_World_Map_-_October_2022.svg|thumb|300x300px|Mapa ng mga politikal na bansa sa mundo noong 2022 ayon sa [[Mga Nagkakaisang Bansa]] (UN). Pawang mga [[Malayang estado|malalayang estado]] ang mga markadong teritoryo sa mapang ito na kabilang sa UN at ganap na kinikilala bilang bansa. May ilang mga teritoryo na ganap na bansa ngunit [[Di kinikilalang bansa|di kinikilala bilang bansa]] tulad ng [[Taiwan]], may ilang teritoryo naman na [[Pinag-aagawang teritoryo|pinag-aagawan]] kagaya ng [[Kashmir]] (pinag-aagawan ng [[India]], [[Pakistan]], at [[Tsina]]) at [[Kanlurang Sahara]] (depende sa pananaw, isang [[Demokratikong Republika ng Arabong Sahrawi|ganap na bansa]] o teritoryo ng [[Maruekos]]).]] '''Bansâ''' o '''estádo''' ang tawag sa isang politikal na entidad o teritoryo nito sa [[mundo]]. Gumaganap ang mga ito bilang isang [[malayang estado]], [[Malayang estado|di-kinikilalang estado]], bahaging bansa (kagaya ng sa [[Reyno Unido]]), o [[dependensiya]].<ref name="Fowler Bunck 1996 pp. 381–404">{{cite journal |last1=Fowler |first1=Michael Ross |last2=Bunck |first2=Julie Marie |year=1996 |title=What constitutes the sovereign state? |trans-title=Anong tinataglay ng isang malayang estado? |journal=Review of International Studies |language=en |publisher=Cambridge University Press |volume=22 |issue=4 |pages=381–404 |doi=10.1017/s0260210500118637 |issn=0260-2105 |s2cid=145809847}}</ref><ref name="academic.oup.com i784">{{cite web |title=Recognition and its Variants |trans-title=Pagkilala at mga pagkakaiba nito |url=https://academic.oup.com/book/43016/chapter-abstract/361359523?redirectedFrom=fulltext |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240302214852/https://academic.oup.com/book/43016/chapter-abstract/361359523?redirectedFrom=fulltext |archive-date=2 March 2024 |access-date= |website=academic.oup.com |language=en}}</ref> Maaaring magtaglay ang isang bansa ng iba't ibang bansa, kilala sa tawag na mga [[estadong multinasyonal]].<ref name="y026">{{cite web |last= |first= |title=Nations, States and Nation-States |trans-title=Mga Bansa, Estado, at Estadong Bansa |url=https://artsci.usu.edu/social-sciences/political-science/international-studies/aggies-go/nation-states |access-date= |website= |publisher=Utah State University |language=en}}</ref> Madalas na hinahati ang mga bansa bilang [[Bansang maunlad|maunlad]] o [[Bansang umuunlad|papaunlad]].<ref name="s222">{{cite journal |last1=Khan |first1=Themrise |last2=Abimbola |first2=Seye |last3=Kyobutungi |first3=Catherine |last4=Pai |first4=Madhukar |year=2022 |title=How we classify countries and people{{emdash}}and why it matters |trans-title=Paano natin inuuri ang mga bansa at tao{{emdash}}at bakit ito mahalaga |journal=BMJ Global Health |language=en |publisher=BMJ |volume=7 |issue=6 |doi=10.1136/bmjgh-2022-009704 |issn=2059-7908 |pmc=9185389 |article-number=e009704}}</ref> Walang tiyak na bilang ng mga bansa sa mundo. Dahil ito sa di-pagkilala ng ilang mga bansa sa mga bansang kasapi ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]] (UN), ngunit kinikilala ng iba sa proseso ng [[diplomatikong pagkilala]]. Madalas na pawang may mga [[pinag-aagawang teritoryo]] ang mga bansang ito o di kaya'y [[Bansang may bahagyang pagkilala|bahagya lamang kinikilala]].<ref name="d243">{{cite web |date=January 22, 2026 |title=How Many Countries Are There in the World in 2026? |trans-title=Ilan ang mga Bansa sa Mundo sa taong 2026? |url=https://www.polgeonow.com/2011/04/how-many-countries-are-there-in-world.html |access-date= |website=Political Geography Now |language=en}}</ref> Bukod sa mga ito, kinokonsidera din ang ilang mga entidad na walang kumikilala bilang isang ganap na bansa.<ref name="Seguin 2011 f032">{{cite web |last=Seguin |first=Denis |date=2011-07-29 |title=What makes a country? |trans-title=Anong tinataglay ng isang bansa? |url=https://www.theglobeandmail.com/news/world/what-makes-a-country/article595868/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240124003740/https://www.theglobeandmail.com/news/world/what-makes-a-country/article595868/ |archive-date=24 January 2024 |access-date= |website=The Globe and Mail |language=en}}</ref> Walang tiyak na kahulugan ang bansa, at nagbabago ito sa paglipas ng panahon. Sinulat ng ''[[The Economist]]'' noong 2010 na "ang kahit anong pagsubok na makahanap ng isang malinaw na kahulugan ng bansa ay mabilis na makakasalubong ng sandamakmak na mga pagbubukod at anomalya".<ref>{{Cite news |date=8 April 2010 |title=In quite a state |language=en |trans-title=Nasa isang estado |newspaper=[[The Economist]] |url=https://www.economist.com/international/2010/04/08/in-quite-a-state |url-status=live |access-date= |archive-url=https://web.archive.org/web/20220824202226/https://www.economist.com/international/2010/04/08/in-quite-a-state |archive-date=24 August 2022 |issn=0013-0613}}</ref> Iba ito sa [[Bansa (panlipunan)|konseptong panlipunan ng isang bansa]], na tumutukoy naman sa pagkakakilanlan ng mga tao na maaaring hindi tumugma sa pampulitikang katumbas nito. == Etimolohiya == Isang [[Aral na hiram|arál na hiram]] ang salitang ''bansa'' mula sa [[Wikang Malayo|wikang Malay]] na ''bangsa'',<ref>{{Cite web |title=bansâ |url=https://kwfdiksiyonaryo.ph/index?query=bansa |access-date=2026-08-05 |website=KWF Diksiyonaryo ng Wikang Filipino |publisher=[[Komisyon sa Wikang Filipino]] |language=en}}</ref> na mula naman sa [[wikang Sanskrit]] na ''vaṃśá'' ("anak, kadugo, pangkat"), mula sa [[protowikang Indo-Iranyano]] *''wanćás'' ("biga, kawayan").<ref>{{Cite book |last=Mayrhofer |first=Manfred |title=Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen |publisher=Carl Winter Universitätsverlag |year=1996 |volume=2 |location=[[Heidelberg]] |pages=485 |language=de |trans-title=Diksiyonaryo ng Etimolohiya ng Lumang Indo-Aryano |chapter=vam̆́śá- |chapter-url=https://archive.org/details/EtymologischesWrterbuchDesAltindoarischenMayrhoferEWA21992/page/n526/mode/2up}}</ref> Una itong ipinakilala ng [[Lingguwistika|lingwistang]] si [[Eusebio T. Daluz]] noong unang bahagi ng ika-20 siglo bilang katumbas ng [[Wikang Kastila|salitang Kastila]] na ''nación'' dahil sa kawalan ng tiyak na katumbas para sa konsepto sa wikang Tagalog noon. Pareho itong tumutukoy sa pampulitika at panlipunang konsepto. Ayon sa ''[[Pambansang Diksiyonaryo]]'' ng [[Unibersidad ng Pilipinas]], tumutukoy ang [[Bansa (panlipunan)|panlipunang kahulugan]] bilang "komunidad ng mga mamamayan na may iisang lahi, kasaysayan, wika, kultura, at pamahalaan" at pampulitikang kahulugan bilang "teritoryo ng komunidad na ito".<ref>{{Cite web |title=bansâ |url=https://diksiyonaryo.ph/search/bansa?page=1 |access-date=2026-08-05 |website=Diksiyonaryo.ph}}</ref> Depende sa kahulugan, sinasalin ito sa [[wikang Ingles]] bilang ''nation'' para sa panlipunang kahulugan at ''country'' o ''state'' para naman sa pampulitikang kahulugan. Nagmula sa wikang Kastila ang salitang ''estado''. Tumutukoy din ito sa isang [[Estado|uri ng subdibisyon]] sa ilang mga bansa, partikular sa mga [[pamahalaang pederal]] tulad ng [[Estados Unidos]], [[Mehiko]], at [[Brasil]]. == Pagkabansa == {{Main|Malayang estado}} [[File:Limited_Recognition_States.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Limited_Recognition_States.svg|thumb|{{legend|#C74355|Mga estadong miyembro ng UN na hindi kinikilala ng isa o higit pang miyembro}}{{legend|#F8CD44|Mga estadong hindi miyembro ng UN na kinikilala ng isa o higit pang miyembro}}{{legend|#246788|Mga estadong hindi miyembro ng UN na kinikilala lamang ng hindi miyembro}}]] Kung tumutukoy sa pampulitikang konsepto, maaaring tumukoy ang bansa sa isang [[malayang estado]], [[Talaan ng mga estadong bahagyang kinikilala|estadong bahagyang kinikilala]], bahaging bansa, o [[dependensiya]].<ref name="Fowler Bunck 1996 pp. 381–404" /><ref name="academic.oup.com i784" /> Malayang estado ang politikal na entidad na may ganap na pangkalahatang kapangyarihan at otoridad sa isang bahagi ng mundo.<ref>{{Cite journal |last=Philpott |first=Daniel |date=1995 |title=Sovereignty: An Introduction and Brief History |journal=Journal of International Affairs |volume=48 |issue=2 |pages=353–368 |issn=0022-197X |jstor=24357595}}</ref> Walang tiyak na bilang ang mga bansa sa mundo dahil may mga estado na hindi [[Diplomatikong pagkilala|kinikilala]] ng lahat, at meron ding mga di-malalayang estado na pawang kinikilala bilang isang bansa.<ref name="Seguin 2011 f032" /> May ilang mga bansa kagaya ng [[Taiwan]] sa Asya, [[Demokratikong Republika ng Arabong Sahrawi|Republikang Sahrawi]] sa Aprika, at [[Kosovo]] sa Europa na may limitadong pagkilala mula sa ibang mga bansa dahil kinikilala ito ng ibang mga bansa bilang bahagi ng isang bansa.<ref name="Kyris 2022 pp. 287–311">{{cite journal |last=Kyris |first=George |date=2022 |title=State recognition and dynamic sovereignty |journal=European Journal of International Relations |volume=28 |issue=2 |pages=287–311 |doi=10.1177/13540661221077441 |issn=1354-0661 |doi-access=free}}</ref><ref name="Allcock Lampe Young 1998 q703">{{cite web |last1=Allcock |first1=John B. |last2=Lampe |first2=John R. |last3=Young |first3=Antonia |date=1998-07-20 |title=History, Map, Flag, Population, Languages, & Capital |url=https://www.britannica.com/place/Kosovo |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20150619045343/https://www.britannica.com/place/Kosovo |archive-date=19 June 2015 |access-date=2024-01-29 |website=Encyclopedia Britannica}}</ref> Halimbawa, opisyal na kinikilala ang Taiwan (opisyal na Republika ng Tsina) bilang bahagi ng [[Tsina]] (opisyal na Republikang Bayan ng Tsina) ng nakakarami ng mga bansa sa mundo bilang pagtalima sa [[Nag-iisang Tsina|patakarang Nag-iisang Tsina]], kahit na gumaganap ito bilang isang malayang estado.<ref>{{Cite web |title=Taiwan: Sovereignty and Participation in International Organizations |url=https://www.fpri.org/article/2011/07/taiwan-sovereignty-and-participation-in-international-organizations/ |access-date=2025-12-22 |website=Foreign Policy Research Institute |language=en-US}}</ref> Ganito rin ang kaso sa Kosovo, na kinikilala ng iba bilang bahagi ng [[Serbiya|Serbia]],<ref>{{Cite web |last=Young |first=Antonia |last2=Allcock |first2=John B. |last3=Lampe |first3=John R. |date=2026-07-28 |title=Kosovo |url=https://www.britannica.com/place/Kosovo |access-date=2026-08-10 |website=www.britannica.com |language=en}}</ref> at Republikang Sahrawi na kinikilala namang bahagi ng [[Maruekos]].<ref>{{Cite web |title=Sahrawi Arab Democratic Republic (SADR) |trans-title=Demokratikong Republika ng Arabong Sahrawi (SADR) |url=https://www.britannica.com/place/Sahrawi-Arab-Democratic-Republic |access-date=2026-08-10 |website=www.britannica.com |language=en}}</ref> Samantala, hindi kinikilala naman bilang bansa ang mga estadong humiwalay kagaya ng [[Transnistria]], na kinikilala bilang bahagi pa rin ng [[Moldabya]].<ref name="h387">{{cite web |date=May 31, 2012 |title=Transnistria profile |url=https://www.bbc.com/news/world-europe-18284837 |access-date=February 23, 2026 |website=BBC News}}</ref> [[File:Dependent_territories.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Dependent_territories.svg|thumb|Mga dependensiya at ang kanilang malayang estado. Tinutukoy ang mga ito gamit ang kanilang kodigong [[ISO 3166-1]]{{Efn|Maliban sa [[Mga Maliliit na Pulong Menor ng Estados Unidos]], na nakakalat sa Pasipiko at Karibe at may iisang kodigo. Matutukoy ang mga ito sa mapa sa pamamagitan ng "UM-" na sinundan ng unang titik ng pangalan ng pulo at isa pang natatanging titik kung kinakailangan.}} o gamit ng bilang.{{Efn|Walang mga kodigong [[ISO 3166-1]] ang mga sumusunod na teritoryo:<br />'''1''': [[Akrotiri at Dhekelia]]<br />'''2''': [[Kapuluang Ashmore at Cartier]]<br />'''3''': [[Kapuluan ng Dagat Coral]]}} Itinuturing na bahagi mismo ng bansa ang mga nakakulay na lugar (tulad ng [[French Guiana|Guyanang Pranses]] sa Timog Amerika na itinuturing na lalawigan ng [[Pransiya]]). Ipinapakita rito ang [[Antartika]] bilang isang [[Kondominyum (pandaigdigang batas)|kondominyum]] imbes ang mga [[Mga inaangking teritoryo sa Antartika|inaangking bahagi]] nito.]] May mga malalayang estado na nagtataglay ng mga bahaging bansa dahil sa unyon. Halimbawa nito ang kaso ng [[Reyno Unido]], na isang unyon ng apat na bansa: [[Inglatera]], [[Eskosya]], [[Gales]], at [[Hilagang Irlanda]]. Ang [[Kaharian ng Dinamarka]] ay nagtataglay ng [[Dinamarka]]. [[Kapuluang Peroe]], at [[Groenlandiya]]. Tinataglay naman ng [[Kaharian ng Olanda]] ang [[Netherlands|Olanda]] at ang mga isla ng [[Aruba]], [[Curacao]], at [[Sint Maarten]] sa [[Karibe]]. Samantala, may mga malalayang estado naman na kinokonsiderang bansa dahil sa pagkakaroon nito ng hiwalay na [[Nagsasariling bahagi ng bansa|nagsasariling pamahalaan]] sa ilalim ng isa pang malayang estado. Kabilang sa mga ito ang mga teritoryo ng [[Nueva Selanda]] sa Pasipiko ([[Kapuluang Cook]], [[Niue]], at [[Tokelau]]), mga teritoryo ng Reyno Unido (kagaya ng [[Kapuluang Falkland]] at [[Britanikong Kapuluang Birhenes|Kapuluang Birhen ng Britanya]]) at mga [[Dependensiya ng Korona]] nito ([[Jersey]], [[Guernsey]], at [[Pulo ng Man|Pulo of Man]]), mga teritoryo ng [[Estados Unidos]] ([[Puerto Rico]], [[Guam]], [[Hilagang Kapuluang Mariana|Hilagang Marianas]], [[Samoang Amerikano|Amerikanong Samoa]], at [[Kapuluang Birhen ng Amerika]]), mga teritoryo ng [[Australia]] ([[Pulo ng Christmas]], [[Pulo ng Norfolk]], at [[Kapuluang Cocos (Keeling)|Kapuluang Cocos]]), [[natatanging rehiyong administratibo]] ng [[Tsina]] ([[Hong Kong]] at [[Macau]]), [[Kapuluan ng Åland|Aland]] ng [[Pinlandiya]], mga teritoryo ng [[Pransiya]] (kagaya ng [[Nueva Caledonia]] at [[Polinesiyang Pranses|Polinesyang Pranses]] sa Pasipiko), at mga teritoryo ng Olanda sa Karibe ([[Bonaire]], [[Sint Eustatius]], at [[Saba (pulo)|Saba]]). === Pandaigdigang pagkilala === {{Main|Sistemang Westphalia}} May mga pagtatalo ukol sa pagkakaroon ng mga estado nang hindi dumedepende sa panlabas na [[Diplomatikong pagkilala|pagkilala]] o kung kinakailangan ang pagkilala upang maituring na estado ang isang entidad.<ref name="Fowler Bunck 1996 pp. 381–404" /><ref name="l212">{{cite journal |author1=HSE University |last2=Bratersky |first2=Maxim |last3=Skriba |first3=Andrei |author4=HSE University |last5=Sapogova |first5=Arina |author6=HSE University |date=November 1, 2021 |title=The Struggle for Recognition or Enhancement of Status: Conditions for the Stability and Development of Unrecognized States Using the Example of Eurasia |trans-title=Ang Pakikibaka para sa Pagkilala o Pagpapaganda sa Katayuan: Mga Kondisyon para sa Katatagan at Pagdebelop sa mga Estadong Di-kinikilala Gamit ang Halimbawa ng Eurasya |url=https://iorj.hse.ru/2021-16-3/518028442.html |journal=International Organisations Research Journal |language=en |volume=16 |issue=3 |pages=203–219 |doi=10.17323/1996-7845-2021-03-09 |access-date=}}</ref><ref name="z544">{{cite journal |last=Grzybowski |first=Janis |date=October 8, 2019 |title=The paradox of state identification: ''de facto'' states, recognition, and the (re-)production of the international |trans-title=Ang kabalintunaan ng pagtukoy sa mga estado: ''de facto'' na mga estado, pagkilala at ang (muling) produksiyon ng pandaigdigan |journal=International Theory |language=en |publisher=Cambridge University Press |volume=11 |issue=3 |pages=241–263 |doi=10.1017/s1752971919000113 |issn=1752-9719 |hdl-access=free |hdl=2013/ULB-DIPOT:oai:dipot.ulb.ac.be:2013/405143}}</ref> Bagamat hindi itinuturing ng [[pandaigdigang batas]] ang "[[soberanya]]" bilang hindi sumasailalim sa isang entidad,<ref name="Lowe 2015 pp. 1–18">{{cite book |last=Lowe |first=Vaughan |title=International Law: A Very Short Introduction |date=2015-11-26 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-923933-7 |page=1–18 |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas: Isang Napakaiksing Panimula |chapter=Nations under law |trans-chapter=Mga bansa sa ilalim ng batas |doi=10.1093/actrade/9780199239337.003.0001}}</ref> walang kahulugan na ginagamit para sa mga miyembro ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]] ukol sa pagkabansa ng isang entidad.<ref name="Seguin 2011 f032" /><ref name="Bedjaoui 1991 p. 47">{{cite book |last=Bedjaoui |first=M. |url=https://books.google.com/books?id=jrTsNTzcY7EC&pg=PA47] |title=International Law: Achievements and Prospects |publisher=Springer Netherlands |year=1991 |isbn=978-92-3-102716-1 |series=Democracy and power |page=47] |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas: Mga Tagumpay at Inaasam |access-date=}}</ref> Karaniwang may dalawang kampo ng pananaw na ginagamit patungkol sa pagkilala sa mga estado: ''deklaratibo'' at ''konstitutibo''.<ref name="Cohen 1961 p. 1127">{{cite journal |last=Cohen |first=Rosalyn |date=1961 |title=The Concept of Statehood in United Nations Practice |trans-title=Ang Konsepto ng Pagkabansa sa Gawain ng Mga Nagkakaisang Bansa |url=https://scholarship.law.upenn.edu/penn_law_review/vol109/iss8/4 |url-status=live |journal=University of Pennsylvania Law Review |language=en |volume=109 |issue=8 |pages=1127–1171 |doi=10.2307/3310588 |jstor=3310588 |url-access=subscription |archive-url=https://web.archive.org/web/20240119201855/https://scholarship.law.upenn.edu/penn_law_review/vol109/iss8/4/ |archive-date=19 January 2024 |access-date= |s2cid=56273534}}</ref><ref name="Kelsen 1941 pp. 605–617">{{cite journal |last=Kelsen |first=Hans |year=1941 |title=Recognition in International Law: Theoretical Observations |trans-title=Pagkilala sa Pandaigdigang Batas: Mga Teoretikal na Obserbasyon |journal=The American Journal of International Law |language=en |publisher=American Society of International Law |volume=35 |issue=4 |pages=605–617 |doi=10.2307/2192561 |issn=0002-9300 |jstor=2192561 |s2cid=147309779}}</ref><ref name="Lauterpacht 1944 pp. 385–458">{{cite journal |last=Lauterpacht |first=H. |year=1944 |title=Recognition of States in International Law |trans-title=Pagkilala sa mga Estado sa Pandaigdigang Batas |journal=The Yale Law Journal |language=en |publisher=The Yale Law Journal Company, Inc. |volume=53 |issue=3 |pages=385–458 |doi=10.2307/792830 |issn=0044-0094 |jstor=792830}}</ref> Inilatag ang deklaratibong pananaw sa [[Kumbensiyon sa Montevideo ng 1933]] para sa "isang estado bilang tao sa pandaigdigang batas sa Artikulo 1:<ref name="Encyclopedia Britannica 1999 f033">{{cite web |date=26 July 1999 |title=States, Sovereignty, Treaties |trans-title=Estado, Soberanya, at Kasunduan |url=https://www.britannica.com/topic/international-law/States-in-international-law |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220430152154/https://www.britannica.com/topic/international-law/States-in-international-law |archive-date=30 April 2022 |access-date= |website=Encyclopedia Britannica |language=en}}</ref> # May permanenteng populasyon # May itinuturing na teritoryo # May pamahalaan # May kakayahan na makipag-ugnayan sa iba pang estado Ipinapahiwatig ng Artikulo 3 ng parehong kumbensiyon na maaaring umiral ang isang malayang estado kahit na walang bansa na kumikilala dito.<ref name="Caspersen Stansfield 2012 p. 55">{{cite book |last1=Caspersen |first1=N. |url=https://books.google.com/books?id=ARtODc4lsdQC&pg=PA55 |title=Unrecognized States in the International System |last2=Stansfield |first2=G. |publisher=Taylor & Francis |year=2012 |isbn=978-1-136-84999-2 |series=Exeter Studies in Ethno Politics |page=55 |language=en |trans-title=Mga Di-kinikilalang Estado sa Pandaigdigang Sistema |access-date=}}</ref> Dahil tanging isang pagpapahayag muli sa [[nakagisnang pandaigdigang batas]] ito, isinakodigo lamang ng Kumbensiyon sa Montevideo ang mga umiiral na'ng legal na pananaw at mga prinsipyo nito,<ref name="D'Aspremont 2019 pp. 139–152">{{cite book |last=D'Aspremont |first=Jean |title=The Global Community Yearbook of International Law and Jurisprudence 2018 |date=2019-08-29 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-007250-6 |pages=139–152 |language=en |trans-title=Ang Pandaigdigang Yearbook ng Pamayanan ng Pandaigdigang Batas at Hurisprudensiya 2018 |chapter=Statehood and Recognition in International Law: A Post-Colonial Invention |trans-chapter=Pagkabansa at Pagkilala sa Pandaigdigang Batas: Isang Poskolonyal na Imbensiyon |doi=10.1093/oso/9780190072506.003.0005}}</ref> kaya di lamang ito malalapat sa mga pumirma sa mga pandaigdigang organisasyon tulad ng UN,<ref name="Seguin 2011 f032" /><ref name="Encyclopedia Britannica 1999 f033" /><ref name="Crawford 2007 p.">{{cite book |last=Crawford |first=James R. |title=The Creation of States in International Law |date=2007-03-15 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-922842-3 |pages=2–11 |language=en |trans-title=Ang Paggawa sa mga Estado sa Pandaigdigang Batas |doi=10.1093/acprof:oso/9780199228423.003.0002}}</ref> kundi sa lahat ng sumasailalim sa pandaigdigang batas.<ref name=":0">{{cite book |last=Castellino |first=Joshua |url=https://books.google.com/books?id=uGMxfj4oedEC&pg=PA77 |title=International Law and Self-Determination: The Interplay of the Politics of Territorial Possession With Formulations of Post-Colonial National Identity |publisher=[[Martinus Nijhoff Publishers]] |year=2000 |isbn=90-411-1409-2 |page=77 |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas at Pansariling Determinasyon: Ang Ugnayan ng Politika ng Pagmamay-ari ng Teritoryo sa mga Pormulasyon ng Poskolonyal na Pambansang Pagkakakilanlan}}</ref> Ganito rin ang opinyon ng [[Pamayanang Pang-ekonomiya ng Europa]] (EEC),<ref name=":0" /> na binanggit muli ng [[Unyong Europeo]] (EU) sa kanilang pangunahing pahayag sa [[Komiteng Badinter]] para sa isyu ng [[Pagkawatak ng Yugoslavia|pagkawatak]] ng [[Yugoslavia]],<ref>{{cite web |title=The Opinions of the Badinter Arbitration Committee: A Second Breath for the Self-Determination of Peoples |trans-title=Ang mga Opinyon ng Komiteng Badinter sa Arbitrasyon: Isang Pangalawang Hinga para sa Pansariling Determinasyon ng mga Tao |url=http://www.ejil.org/journal/Vol3/No1/art12.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20080517085252/http://www.ejil.org/journal/Vol3/No1/art12.html |archive-date=2008-05-17 |access-date= |language=en}}</ref> gayundin sa hukom ng [[Pandaigdigang Korte ng Katarungan]] (ICJ) na si [[James Crawford]].<ref name="Crawford 2007 p." /> Sa kabilang banda naman, ayon naman sa konstitutibong pananaw, maituturing lamang na malayang estado ang isang entidad kung at tangi kung ito ay kinikilala bilang malaya ng isa o higit pang bansa.<ref name="academic.oup.com s696">{{cite web |title=Statehood and Recognition |trans-title=Pagkabansa at Pagkilala |url=https://academic.oup.com/book/3288/chapter-abstract/144288950?redirectedFrom=fulltext |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240126171048/https://academic.oup.com/book/3288/chapter-abstract/144288950?redirectedFrom=fulltext |archive-date=26 January 2024 |access-date= |website=academic.oup.com |language=en}}</ref> Dahil dito, hindi agad magiging bahagi ng pandaigdigang pamayanan o mapasailalim sa mga pandaigdigang batas ang mga kalalayang bansa, at hindi kinakailangan na tumalima ang mga kinikilalang bansa sa pandaigdigang batas kung makikipag-ugnayan sila sa mga ito.<ref name="ctos">{{cite book |last=Hillier |first=Tim |url=https://books.google.com/books?id=Kr0sOuIx8q8C |title=Sourcebook on Public International Law |publisher=Routledge |year=1998 |isbn=978-1-85941-050-9 |pages=201–202 |language=en |trans-title=Sangguniang Aklat sa Pampublikong Pandaigdigang Batas}}</ref> Noong 1912, sinabi ng iskolar ng batas na si [[L. F. L. Oppenheim]] ang sumusunod ukol sa konstitutibong pananaw:<ref>{{cite book |last1=Oppenheim |first1=Lassa |url=https://books.google.com/books?id=vxJ1Jwmyw0EC&pg=PA135 |title=International Law: A Treatise |last2=Roxburgh |first2=Ronald |publisher=The Lawbook Exchange, Ltd. |year=2005 |isbn=978-1-58477-609-3 |page=135 |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas: Isang Tratado}}</ref> {{Blockquote|text=Hindi sinasabi ng Pandaigdigang Batas na hindi umiiral ang isang Estado dahil lamang hindi ito kinikilala [ng ibang estado], ngunit hindi nito pinapansin ito bago ito kilalanin [ng ibang estado]. Sa pamamagitan ng pagkilala lamang at natatangi lamang na nagiging isang Pandaigdigang Tao ang isang Estado at sumasailalim sa Pandaigdigang Batas.{{efn|Orihinal na sipi: {{lang|en|International Law does not say that a State is not in existence as long as it is not recognised, but it takes no notice of it before its recognition. Through recognition only and exclusively a State becomes an International Person and a subject of International Law. }}}}}} Binigyang-kahulugan naman ng [[Organisasyon ng Pagkakaisa ng Aprika]] noong 1976 ang pagkilala sa estado bilang:<ref name="Talmon 1998 p. 186">{{cite book |last=Talmon |first=S. |url=https://books.google.com/books?id=scc8EboiJX8C&pg=PA186 |title=Recognition of Governments in International Law: With Particular Reference to Governments in Exile |publisher=Clarendon Press |year=1998 |isbn=978-0-19-826573-3 |series=Oxford monographs in international law |page=186 |language=en |trans-title=Pagkilala sa mga Pamahalaan sa Pandaigdigang Batas: Partikular na Pagtukoy sa mga Pamahalaan sa Pagpapatapon |access-date=}}</ref> {{Blockquote|text=...na ang pagkilala sa isang malaya at may soberanyang estado ay isang gawaing nakapaloob sa soberanya ng bawat miyembro ng pandaigdigang pamayanan, isang gawain na dapat gawin nang kanya-kanya; kaya naman, nasa pagpapasya ng mga miyembrong estado at bawat kapangyarihan ng [Organisasyon ng Pagkakaisa ng Aprika] kung kikilalanin ba o hindi ang isang kalalayang estado.{{efn|Orihinal na sipi: {{lang|en|...the recognition of an independent and sovereign state is an act of sovereignty pertaining each member of the international community, an act to be taken individually, and it is, therefore, up to member states and each OAU power whether to recognise or not the newly independent state.}}}}}} == Pagkakakilanlan == Gumagamit ang mga bansa ng mga simbolo para sa kani-kanilang pagkakakilanlan. Maaari itong maglaman ng mga bagay na may kinalaman sa kultura, relihiyon, o politika, at makikita sa kanilang mga watawat, eskudo, o selyo. === Pangalan === Marami sa mga bansa sa mundo ang may mahabang pangalan at maikling pangalan. Karaniwang ginagamit ang mahabang pangalan sa mga pormal na konteksto at karaniwan nitong inilalarawan ang kanilang uri ng pamahalaan. Halimbawa ay ''Republika ng Pilipinas'', na tumutukoy sa Pilipinas bilang isang republika. Samantala, ginagamit naman ang maikling pangalan sa mga pangkaraniwang konteksto. Sa pangalang ito pinakakilala ang isang bansa, at karaniwan itong hindi nagbabago sa pagpalit ng pamahalaan, di tulad ng mahabang pangalan.{{Efn|Halimbawa, kilala ang kasalukuyang Republikang Pranses bilang [[Kaharian ng Pransiya]] bago tuluyang binuwag nila ang kanilang monarkiya noong ika-19 na siglo. Gayunpaman, parehong kilala ang mga ito sa maikling pangalan na [[Pransiya]].}} Para sa ilang mga bansa, pawang parehas lamang ang mahaba at maikling pangalan nito.{{Efn|Halimbawa ay ang kaso ng [[Ukranya]], [[Bosnia at Herzegovina]], at ang [[Republika ng Gitnang Aprika]].}} Maaaring mahalaga ang pangalan ng bansa sa diplomasya at kultura. Halimbawa, pinalitan ng [[Hilagang Volta]] ang kanilang pangalan patungo sa kasalukuyang [[Burkina Faso]] noong 1984 bilang pananda ng pagtatapos ng kolonisasyon ng Pransiya sa kanila. Ganito rin ang kaso ng maraming mga bansa sa Aprika bilang bahagi ng dekolonisasyon, tulad ng mga sumusunod: * Hilagang Rodesya{{Arrow}}Zambia pagkalaya nila sa Reyno Unido noong 1964 Sa kabilang banda, maaaring dahil sa isang isyu ang pagpapalit ng pangalan, kagaya ng kaso ng bansang kilala na ngayon bilang Hilagang Masedonya, na opisyal na kinikilala hanggang noong 2019 bilang Masedonya lamang ngunit tinututulan ng kapitbahay nitong Gresya dahil sa kahalintulad na pangalan nito sa kanilang rehiyon na Masedonya, na nasa timog nito. == Tingnan din == * [[Bansa (panlipunan)]] * [[Mikronasyon]] * [[Pagkamakabansa]] * [[Pagkamakabayan]] * [[Talaan ng mga bansa]] * [[Tala ng mga bansa ayon sa GDP (PPP) bawat kapita|Talaan ng mga bansa ayon sa GDP (PPP) bawat kapita]] * [[Talaan ng mga bansa ayon sa kapal ng populasyon]] * [[Talaan ng mga bansa ayon sa populasyon]] * [[Talaan ng mga kabansaan]] == Talababa == {{Notelist}} ==Sanggunian== {{reflist}} == Link sa labas == * [https://web.archive.org/web/20260116040301/https://www.cia.gov/the-world-factbook/ The CIA World Factbook] (sa wikang Ingles) * [http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/ Country Studies] ng [[Aklatan ng Kapulungan ng Estados Unidos]] (sa wikang Ingles) * [http://unstats.un.org/unsd/ United Nations statistics division] (sa wikang Ingles) [[Kategorya:Mga bansa| ]] [[Kategorya:Heograpiyang pantao]] [[Kategorya:Politika]] [[frp:Payis (L)]] dbxhs6c44d05btvu75nf40kv6nmvcjb 2220048 2220043 2026-08-11T03:38:43Z GinawaSaHapon 102500 2220048 wikitext text/x-wiki {{About|konseptong pampulitika|konseptong panlipunan|Bansa (panlipunan)}}{{redirect|Country}}{{Other uses|Estado (paglilinaw)}}[[Talaksan:Official_United_Nations_World_Map_-_October_2022.svg|thumb|300x300px|Mapa ng mga politikal na bansa sa mundo noong 2022 ayon sa [[Mga Nagkakaisang Bansa]] (UN). Pawang mga [[Malayang estado|malalayang estado]] ang mga markadong teritoryo sa mapang ito na kabilang sa UN at ganap na kinikilala bilang bansa. May ilang mga teritoryo na ganap na bansa ngunit [[Di kinikilalang bansa|di kinikilala bilang bansa]] tulad ng [[Taiwan]], may ilang teritoryo naman na [[Pinag-aagawang teritoryo|pinag-aagawan]] kagaya ng [[Kashmir]] (pinag-aagawan ng [[India]], [[Pakistan]], at [[Tsina]]) at [[Kanlurang Sahara]] (depende sa pananaw, isang [[Demokratikong Republika ng Arabong Sahrawi|ganap na bansa]] o teritoryo ng [[Maruekos]]).]] '''Bansâ''' o '''estádo''' ang tawag sa isang politikal na entidad o teritoryo nito sa [[mundo]]. Gumaganap ang mga ito bilang isang [[malayang estado]], [[Malayang estado|di-kinikilalang estado]], bahaging bansa (kagaya ng sa [[Reyno Unido]]), o [[dependensiya]].<ref name="Fowler Bunck 1996 pp. 381–404">{{cite journal |last1=Fowler |first1=Michael Ross |last2=Bunck |first2=Julie Marie |year=1996 |title=What constitutes the sovereign state? |trans-title=Anong tinataglay ng isang malayang estado? |journal=Review of International Studies |language=en |publisher=Cambridge University Press |volume=22 |issue=4 |pages=381–404 |doi=10.1017/s0260210500118637 |issn=0260-2105 |s2cid=145809847}}</ref><ref name="academic.oup.com i784">{{cite web |title=Recognition and its Variants |trans-title=Pagkilala at mga pagkakaiba nito |url=https://academic.oup.com/book/43016/chapter-abstract/361359523?redirectedFrom=fulltext |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240302214852/https://academic.oup.com/book/43016/chapter-abstract/361359523?redirectedFrom=fulltext |archive-date=2 March 2024 |access-date= |website=academic.oup.com |language=en}}</ref> Maaaring magtaglay ang isang bansa ng iba't ibang bansa, kilala sa tawag na mga [[estadong multinasyonal]].<ref name="y026">{{cite web |last= |first= |title=Nations, States and Nation-States |trans-title=Mga Bansa, Estado, at Estadong Bansa |url=https://artsci.usu.edu/social-sciences/political-science/international-studies/aggies-go/nation-states |access-date= |website= |publisher=Utah State University |language=en}}</ref> Madalas na hinahati ang mga bansa bilang [[Bansang maunlad|maunlad]] o [[Bansang umuunlad|papaunlad]].<ref name="s222">{{cite journal |last1=Khan |first1=Themrise |last2=Abimbola |first2=Seye |last3=Kyobutungi |first3=Catherine |last4=Pai |first4=Madhukar |year=2022 |title=How we classify countries and people{{emdash}}and why it matters |trans-title=Paano natin inuuri ang mga bansa at tao{{emdash}}at bakit ito mahalaga |journal=BMJ Global Health |language=en |publisher=BMJ |volume=7 |issue=6 |doi=10.1136/bmjgh-2022-009704 |issn=2059-7908 |pmc=9185389 |article-number=e009704}}</ref> Walang tiyak na bilang ng mga bansa sa mundo. Dahil ito sa di-pagkilala ng ilang mga bansa sa mga bansang kasapi ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]] (UN), ngunit kinikilala ng iba sa proseso ng [[diplomatikong pagkilala]]. Madalas na pawang may mga [[pinag-aagawang teritoryo]] ang mga bansang ito o di kaya'y [[Bansang may bahagyang pagkilala|bahagya lamang kinikilala]].<ref name="d243">{{cite web |date=January 22, 2026 |title=How Many Countries Are There in the World in 2026? |trans-title=Ilan ang mga Bansa sa Mundo sa taong 2026? |url=https://www.polgeonow.com/2011/04/how-many-countries-are-there-in-world.html |access-date= |website=Political Geography Now |language=en}}</ref> Bukod sa mga ito, kinokonsidera din ang ilang mga entidad na walang kumikilala bilang isang ganap na bansa.<ref name="Seguin 2011 f032">{{cite web |last=Seguin |first=Denis |date=2011-07-29 |title=What makes a country? |trans-title=Anong tinataglay ng isang bansa? |url=https://www.theglobeandmail.com/news/world/what-makes-a-country/article595868/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240124003740/https://www.theglobeandmail.com/news/world/what-makes-a-country/article595868/ |archive-date=24 January 2024 |access-date= |website=The Globe and Mail |language=en}}</ref> Walang tiyak na kahulugan ang bansa, at nagbabago ito sa paglipas ng panahon. Sinulat ng ''[[The Economist]]'' noong 2010 na "ang kahit anong pagsubok na makahanap ng isang malinaw na kahulugan ng bansa ay mabilis na makakasalubong ng sandamakmak na mga pagbubukod at anomalya".<ref>{{Cite news |date=8 April 2010 |title=In quite a state |language=en |trans-title=Nasa isang estado |newspaper=[[The Economist]] |url=https://www.economist.com/international/2010/04/08/in-quite-a-state |url-status=live |access-date= |archive-url=https://web.archive.org/web/20220824202226/https://www.economist.com/international/2010/04/08/in-quite-a-state |archive-date=24 August 2022 |issn=0013-0613}}</ref> Iba ito sa [[Bansa (panlipunan)|konseptong panlipunan ng isang bansa]], na tumutukoy naman sa pagkakakilanlan ng mga tao na maaaring hindi tumugma sa pampulitikang katumbas nito. == Etimolohiya == Isang [[Aral na hiram|arál na hiram]] ang salitang ''bansa'' mula sa [[Wikang Malayo|wikang Malay]] na ''bangsa'',<ref>{{Cite web |title=bansâ |url=https://kwfdiksiyonaryo.ph/index?query=bansa |access-date=2026-08-05 |website=KWF Diksiyonaryo ng Wikang Filipino |publisher=[[Komisyon sa Wikang Filipino]] |language=en}}</ref> na mula naman sa [[wikang Sanskrit]] na ''vaṃśá'' ("anak, kadugo, pangkat"), mula sa [[protowikang Indo-Iranyano]] *''wanćás'' ("biga, kawayan").<ref>{{Cite book |last=Mayrhofer |first=Manfred |title=Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen |publisher=Carl Winter Universitätsverlag |year=1996 |volume=2 |location=[[Heidelberg]] |pages=485 |language=de |trans-title=Diksiyonaryo ng Etimolohiya ng Lumang Indo-Aryano |chapter=vam̆́śá- |chapter-url=https://archive.org/details/EtymologischesWrterbuchDesAltindoarischenMayrhoferEWA21992/page/n526/mode/2up}}</ref> Una itong ipinakilala ng [[Lingguwistika|lingwistang]] si [[Eusebio T. Daluz]] noong unang bahagi ng ika-20 siglo bilang katumbas ng [[Wikang Kastila|salitang Kastila]] na ''nación'' dahil sa kawalan ng tiyak na katumbas para sa konsepto sa wikang Tagalog noon. Pareho itong tumutukoy sa pampulitika at panlipunang konsepto. Ayon sa ''[[Pambansang Diksiyonaryo]]'' ng [[Unibersidad ng Pilipinas]], tumutukoy ang [[Bansa (panlipunan)|panlipunang kahulugan]] bilang "komunidad ng mga mamamayan na may iisang lahi, kasaysayan, wika, kultura, at pamahalaan" at pampulitikang kahulugan bilang "teritoryo ng komunidad na ito".<ref>{{Cite web |title=bansâ |url=https://diksiyonaryo.ph/search/bansa?page=1 |access-date=2026-08-05 |website=Diksiyonaryo.ph}}</ref> Depende sa kahulugan, sinasalin ito sa [[wikang Ingles]] bilang ''nation'' para sa panlipunang kahulugan at ''country'' o ''state'' para naman sa pampulitikang kahulugan. Nagmula sa wikang Kastila ang salitang ''estado''. Tumutukoy din ito sa isang [[Estado|uri ng subdibisyon]] sa ilang mga bansa, partikular sa mga [[pamahalaang pederal]] tulad ng [[Estados Unidos]], [[Mehiko]], at [[Brasil]]. == Pagkabansa == {{Main|Malayang estado}} [[File:Limited_Recognition_States.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Limited_Recognition_States.svg|thumb|{{legend|#C74355|Mga estadong miyembro ng UN na hindi kinikilala ng isa o higit pang miyembro}}{{legend|#F8CD44|Mga estadong hindi miyembro ng UN na kinikilala ng isa o higit pang miyembro}}{{legend|#246788|Mga estadong hindi miyembro ng UN na kinikilala lamang ng hindi miyembro}}]] Kung tumutukoy sa pampulitikang konsepto, maaaring tumukoy ang bansa sa isang [[malayang estado]], [[Talaan ng mga estadong bahagyang kinikilala|estadong bahagyang kinikilala]], bahaging bansa, o [[dependensiya]].<ref name="Fowler Bunck 1996 pp. 381–404" /><ref name="academic.oup.com i784" /> Malayang estado ang politikal na entidad na may ganap na pangkalahatang kapangyarihan at otoridad sa isang bahagi ng mundo.<ref>{{Cite journal |last=Philpott |first=Daniel |date=1995 |title=Sovereignty: An Introduction and Brief History |journal=Journal of International Affairs |volume=48 |issue=2 |pages=353–368 |issn=0022-197X |jstor=24357595}}</ref> Walang tiyak na bilang ang mga bansa sa mundo dahil may mga estado na hindi [[Diplomatikong pagkilala|kinikilala]] ng lahat, at meron ding mga di-malalayang estado na pawang kinikilala bilang isang bansa.<ref name="Seguin 2011 f032" /> May ilang mga bansa kagaya ng [[Taiwan]] sa Asya, [[Demokratikong Republika ng Arabong Sahrawi|Republikang Sahrawi]] sa Aprika, at [[Kosovo]] sa Europa na may limitadong pagkilala mula sa ibang mga bansa dahil kinikilala ito ng ibang mga bansa bilang bahagi ng isang bansa.<ref name="Kyris 2022 pp. 287–311">{{cite journal |last=Kyris |first=George |date=2022 |title=State recognition and dynamic sovereignty |journal=European Journal of International Relations |volume=28 |issue=2 |pages=287–311 |doi=10.1177/13540661221077441 |issn=1354-0661 |doi-access=free}}</ref><ref name="Allcock Lampe Young 1998 q703">{{cite web |last1=Allcock |first1=John B. |last2=Lampe |first2=John R. |last3=Young |first3=Antonia |date=1998-07-20 |title=History, Map, Flag, Population, Languages, & Capital |url=https://www.britannica.com/place/Kosovo |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20150619045343/https://www.britannica.com/place/Kosovo |archive-date=19 June 2015 |access-date=2024-01-29 |website=Encyclopedia Britannica}}</ref> Halimbawa, opisyal na kinikilala ang Taiwan (opisyal na Republika ng Tsina) bilang bahagi ng [[Tsina]] (opisyal na Republikang Bayan ng Tsina) ng nakakarami ng mga bansa sa mundo bilang pagtalima sa [[Nag-iisang Tsina|patakarang Nag-iisang Tsina]], kahit na gumaganap ito bilang isang malayang estado.<ref>{{Cite web |title=Taiwan: Sovereignty and Participation in International Organizations |url=https://www.fpri.org/article/2011/07/taiwan-sovereignty-and-participation-in-international-organizations/ |access-date=2025-12-22 |website=Foreign Policy Research Institute |language=en-US}}</ref> Ganito rin ang kaso sa Kosovo, na kinikilala ng iba bilang bahagi ng [[Serbiya|Serbia]],<ref>{{Cite web |last=Young |first=Antonia |last2=Allcock |first2=John B. |last3=Lampe |first3=John R. |date=2026-07-28 |title=Kosovo |url=https://www.britannica.com/place/Kosovo |access-date=2026-08-10 |website=www.britannica.com |language=en}}</ref> at Republikang Sahrawi na kinikilala namang bahagi ng [[Maruekos]].<ref>{{Cite web |title=Sahrawi Arab Democratic Republic (SADR) |trans-title=Demokratikong Republika ng Arabong Sahrawi (SADR) |url=https://www.britannica.com/place/Sahrawi-Arab-Democratic-Republic |access-date=2026-08-10 |website=www.britannica.com |language=en}}</ref> Samantala, hindi kinikilala naman bilang bansa ang mga estadong humiwalay kagaya ng [[Transnistria]], na kinikilala bilang bahagi pa rin ng [[Moldabya]].<ref name="h387">{{cite web |date=May 31, 2012 |title=Transnistria profile |url=https://www.bbc.com/news/world-europe-18284837 |access-date=February 23, 2026 |website=BBC News}}</ref> [[File:Dependent_territories.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Dependent_territories.svg|thumb|Mga dependensiya at ang kanilang malayang estado. Tinutukoy ang mga ito gamit ang kanilang kodigong [[ISO 3166-1]]{{Efn|Maliban sa [[Mga Maliliit na Pulong Menor ng Estados Unidos]], na nakakalat sa Pasipiko at Karibe at may iisang kodigo. Matutukoy ang mga ito sa mapa sa pamamagitan ng "UM-" na sinundan ng unang titik ng pangalan ng pulo at isa pang natatanging titik kung kinakailangan.}} o gamit ng bilang.{{Efn|Walang mga kodigong [[ISO 3166-1]] ang mga sumusunod na teritoryo:<br />'''1''': [[Akrotiri at Dhekelia]]<br />'''2''': [[Kapuluang Ashmore at Cartier]]<br />'''3''': [[Kapuluan ng Dagat Coral]]}} Itinuturing na bahagi mismo ng bansa ang mga nakakulay na lugar (tulad ng [[French Guiana|Guyanang Pranses]] sa Timog Amerika na itinuturing na lalawigan ng [[Pransiya]]). Ipinapakita rito ang [[Antartika]] bilang isang [[Kondominyum (pandaigdigang batas)|kondominyum]] imbes ang mga [[Mga inaangking teritoryo sa Antartika|inaangking bahagi]] nito.]] May mga malalayang estado na nagtataglay ng mga bahaging bansa dahil sa unyon. Halimbawa nito ang kaso ng [[Reyno Unido]], na isang unyon ng apat na bansa: [[Inglatera]], [[Eskosya]], [[Gales]], at [[Hilagang Irlanda]]. Ang [[Kaharian ng Dinamarka]] ay nagtataglay ng [[Dinamarka]]. [[Kapuluang Peroe]], at [[Groenlandiya]]. Tinataglay naman ng [[Kaharian ng Olanda]] ang [[Netherlands|Olanda]] at ang mga isla ng [[Aruba]], [[Curacao]], at [[Sint Maarten]] sa [[Karibe]]. Samantala, may mga malalayang estado naman na kinokonsiderang bansa dahil sa pagkakaroon nito ng hiwalay na [[Nagsasariling bahagi ng bansa|nagsasariling pamahalaan]] sa ilalim ng isa pang malayang estado. Kabilang sa mga ito ang mga teritoryo ng [[Nueva Selanda]] sa Pasipiko ([[Kapuluang Cook]], [[Niue]], at [[Tokelau]]), mga teritoryo ng Reyno Unido (kagaya ng [[Kapuluang Falkland]] at [[Britanikong Kapuluang Birhenes|Kapuluang Birhen ng Britanya]]) at mga [[Dependensiya ng Korona]] nito ([[Jersey]], [[Guernsey]], at [[Pulo ng Man|Pulo of Man]]), mga teritoryo ng [[Estados Unidos]] ([[Puerto Rico]], [[Guam]], [[Hilagang Kapuluang Mariana|Hilagang Marianas]], [[Samoang Amerikano|Amerikanong Samoa]], at [[Kapuluang Birhen ng Amerika]]), mga teritoryo ng [[Australia]] ([[Pulo ng Christmas]], [[Pulo ng Norfolk]], at [[Kapuluang Cocos (Keeling)|Kapuluang Cocos]]), [[natatanging rehiyong administratibo]] ng [[Tsina]] ([[Hong Kong]] at [[Macau]]), [[Kapuluan ng Åland|Aland]] ng [[Pinlandiya]], mga teritoryo ng [[Pransiya]] (kagaya ng [[Nueva Caledonia]] at [[Polinesiyang Pranses|Polinesyang Pranses]] sa Pasipiko), at mga teritoryo ng Olanda sa Karibe ([[Bonaire]], [[Sint Eustatius]], at [[Saba (pulo)|Saba]]). === Pandaigdigang pagkilala === {{Main|Sistemang Westphalia}} May mga pagtatalo ukol sa pagkakaroon ng mga estado nang hindi dumedepende sa panlabas na [[Diplomatikong pagkilala|pagkilala]] o kung kinakailangan ang pagkilala upang maituring na estado ang isang entidad.<ref name="Fowler Bunck 1996 pp. 381–404" /><ref name="l212">{{cite journal |author1=HSE University |last2=Bratersky |first2=Maxim |last3=Skriba |first3=Andrei |author4=HSE University |last5=Sapogova |first5=Arina |author6=HSE University |date=November 1, 2021 |title=The Struggle for Recognition or Enhancement of Status: Conditions for the Stability and Development of Unrecognized States Using the Example of Eurasia |trans-title=Ang Pakikibaka para sa Pagkilala o Pagpapaganda sa Katayuan: Mga Kondisyon para sa Katatagan at Pagdebelop sa mga Estadong Di-kinikilala Gamit ang Halimbawa ng Eurasya |url=https://iorj.hse.ru/2021-16-3/518028442.html |journal=International Organisations Research Journal |language=en |volume=16 |issue=3 |pages=203–219 |doi=10.17323/1996-7845-2021-03-09 |access-date=}}</ref><ref name="z544">{{cite journal |last=Grzybowski |first=Janis |date=October 8, 2019 |title=The paradox of state identification: ''de facto'' states, recognition, and the (re-)production of the international |trans-title=Ang kabalintunaan ng pagtukoy sa mga estado: ''de facto'' na mga estado, pagkilala at ang (muling) produksiyon ng pandaigdigan |journal=International Theory |language=en |publisher=Cambridge University Press |volume=11 |issue=3 |pages=241–263 |doi=10.1017/s1752971919000113 |issn=1752-9719 |hdl-access=free |hdl=2013/ULB-DIPOT:oai:dipot.ulb.ac.be:2013/405143}}</ref> Bagamat hindi itinuturing ng [[pandaigdigang batas]] ang "[[soberanya]]" bilang hindi sumasailalim sa isang entidad,<ref name="Lowe 2015 pp. 1–18">{{cite book |last=Lowe |first=Vaughan |title=International Law: A Very Short Introduction |date=2015-11-26 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-923933-7 |page=1–18 |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas: Isang Napakaiksing Panimula |chapter=Nations under law |trans-chapter=Mga bansa sa ilalim ng batas |doi=10.1093/actrade/9780199239337.003.0001}}</ref> walang kahulugan na ginagamit para sa mga miyembro ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]] ukol sa pagkabansa ng isang entidad.<ref name="Seguin 2011 f032" /><ref name="Bedjaoui 1991 p. 47">{{cite book |last=Bedjaoui |first=M. |url=https://books.google.com/books?id=jrTsNTzcY7EC&pg=PA47] |title=International Law: Achievements and Prospects |publisher=Springer Netherlands |year=1991 |isbn=978-92-3-102716-1 |series=Democracy and power |page=47] |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas: Mga Tagumpay at Inaasam |access-date=}}</ref> Karaniwang may dalawang kampo ng pananaw na ginagamit patungkol sa pagkilala sa mga estado: ''deklaratibo'' at ''konstitutibo''.<ref name="Cohen 1961 p. 1127">{{cite journal |last=Cohen |first=Rosalyn |date=1961 |title=The Concept of Statehood in United Nations Practice |trans-title=Ang Konsepto ng Pagkabansa sa Gawain ng Mga Nagkakaisang Bansa |url=https://scholarship.law.upenn.edu/penn_law_review/vol109/iss8/4 |url-status=live |journal=University of Pennsylvania Law Review |language=en |volume=109 |issue=8 |pages=1127–1171 |doi=10.2307/3310588 |jstor=3310588 |url-access=subscription |archive-url=https://web.archive.org/web/20240119201855/https://scholarship.law.upenn.edu/penn_law_review/vol109/iss8/4/ |archive-date=19 January 2024 |access-date= |s2cid=56273534}}</ref><ref name="Kelsen 1941 pp. 605–617">{{cite journal |last=Kelsen |first=Hans |year=1941 |title=Recognition in International Law: Theoretical Observations |trans-title=Pagkilala sa Pandaigdigang Batas: Mga Teoretikal na Obserbasyon |journal=The American Journal of International Law |language=en |publisher=American Society of International Law |volume=35 |issue=4 |pages=605–617 |doi=10.2307/2192561 |issn=0002-9300 |jstor=2192561 |s2cid=147309779}}</ref><ref name="Lauterpacht 1944 pp. 385–458">{{cite journal |last=Lauterpacht |first=H. |year=1944 |title=Recognition of States in International Law |trans-title=Pagkilala sa mga Estado sa Pandaigdigang Batas |journal=The Yale Law Journal |language=en |publisher=The Yale Law Journal Company, Inc. |volume=53 |issue=3 |pages=385–458 |doi=10.2307/792830 |issn=0044-0094 |jstor=792830}}</ref> Inilatag ang deklaratibong pananaw sa [[Kumbensiyon sa Montevideo ng 1933]] para sa "isang estado bilang tao sa pandaigdigang batas sa Artikulo 1:<ref name="Encyclopedia Britannica 1999 f033">{{cite web |date=26 July 1999 |title=States, Sovereignty, Treaties |trans-title=Estado, Soberanya, at Kasunduan |url=https://www.britannica.com/topic/international-law/States-in-international-law |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220430152154/https://www.britannica.com/topic/international-law/States-in-international-law |archive-date=30 April 2022 |access-date= |website=Encyclopedia Britannica |language=en}}</ref> # May permanenteng populasyon # May itinuturing na teritoryo # May pamahalaan # May kakayahan na makipag-ugnayan sa iba pang estado Ipinapahiwatig ng Artikulo 3 ng parehong kumbensiyon na maaaring umiral ang isang malayang estado kahit na walang bansa na kumikilala dito.<ref name="Caspersen Stansfield 2012 p. 55">{{cite book |last1=Caspersen |first1=N. |url=https://books.google.com/books?id=ARtODc4lsdQC&pg=PA55 |title=Unrecognized States in the International System |last2=Stansfield |first2=G. |publisher=Taylor & Francis |year=2012 |isbn=978-1-136-84999-2 |series=Exeter Studies in Ethno Politics |page=55 |language=en |trans-title=Mga Di-kinikilalang Estado sa Pandaigdigang Sistema |access-date=}}</ref> Dahil tanging isang pagpapahayag muli sa [[nakagisnang pandaigdigang batas]] ito, isinakodigo lamang ng Kumbensiyon sa Montevideo ang mga umiiral na'ng legal na pananaw at mga prinsipyo nito,<ref name="D'Aspremont 2019 pp. 139–152">{{cite book |last=D'Aspremont |first=Jean |title=The Global Community Yearbook of International Law and Jurisprudence 2018 |date=2019-08-29 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-007250-6 |pages=139–152 |language=en |trans-title=Ang Pandaigdigang Yearbook ng Pamayanan ng Pandaigdigang Batas at Hurisprudensiya 2018 |chapter=Statehood and Recognition in International Law: A Post-Colonial Invention |trans-chapter=Pagkabansa at Pagkilala sa Pandaigdigang Batas: Isang Poskolonyal na Imbensiyon |doi=10.1093/oso/9780190072506.003.0005}}</ref> kaya di lamang ito malalapat sa mga pumirma sa mga pandaigdigang organisasyon tulad ng UN,<ref name="Seguin 2011 f032" /><ref name="Encyclopedia Britannica 1999 f033" /><ref name="Crawford 2007 p.">{{cite book |last=Crawford |first=James R. |title=The Creation of States in International Law |date=2007-03-15 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-922842-3 |pages=2–11 |language=en |trans-title=Ang Paggawa sa mga Estado sa Pandaigdigang Batas |doi=10.1093/acprof:oso/9780199228423.003.0002}}</ref> kundi sa lahat ng sumasailalim sa pandaigdigang batas.<ref name=":0">{{cite book |last=Castellino |first=Joshua |url=https://books.google.com/books?id=uGMxfj4oedEC&pg=PA77 |title=International Law and Self-Determination: The Interplay of the Politics of Territorial Possession With Formulations of Post-Colonial National Identity |publisher=[[Martinus Nijhoff Publishers]] |year=2000 |isbn=90-411-1409-2 |page=77 |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas at Pansariling Determinasyon: Ang Ugnayan ng Politika ng Pagmamay-ari ng Teritoryo sa mga Pormulasyon ng Poskolonyal na Pambansang Pagkakakilanlan}}</ref> Ganito rin ang opinyon ng [[Pamayanang Pang-ekonomiya ng Europa]] (EEC),<ref name=":0" /> na binanggit muli ng [[Unyong Europeo]] (EU) sa kanilang pangunahing pahayag sa [[Komiteng Badinter]] para sa isyu ng [[Pagkawatak ng Yugoslavia|pagkawatak]] ng [[Yugoslavia]],<ref>{{cite web |title=The Opinions of the Badinter Arbitration Committee: A Second Breath for the Self-Determination of Peoples |trans-title=Ang mga Opinyon ng Komiteng Badinter sa Arbitrasyon: Isang Pangalawang Hinga para sa Pansariling Determinasyon ng mga Tao |url=http://www.ejil.org/journal/Vol3/No1/art12.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20080517085252/http://www.ejil.org/journal/Vol3/No1/art12.html |archive-date=2008-05-17 |access-date= |language=en}}</ref> gayundin sa hukom ng [[Pandaigdigang Korte ng Katarungan]] (ICJ) na si [[James Crawford]].<ref name="Crawford 2007 p." /> Sa kabilang banda naman, ayon naman sa konstitutibong pananaw, maituturing lamang na malayang estado ang isang entidad kung at tangi kung ito ay kinikilala bilang malaya ng isa o higit pang bansa.<ref name="academic.oup.com s696">{{cite web |title=Statehood and Recognition |trans-title=Pagkabansa at Pagkilala |url=https://academic.oup.com/book/3288/chapter-abstract/144288950?redirectedFrom=fulltext |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240126171048/https://academic.oup.com/book/3288/chapter-abstract/144288950?redirectedFrom=fulltext |archive-date=26 January 2024 |access-date= |website=academic.oup.com |language=en}}</ref> Dahil dito, hindi agad magiging bahagi ng pandaigdigang pamayanan o mapasailalim sa mga pandaigdigang batas ang mga kalalayang bansa, at hindi kinakailangan na tumalima ang mga kinikilalang bansa sa pandaigdigang batas kung makikipag-ugnayan sila sa mga ito.<ref name="ctos">{{cite book |last=Hillier |first=Tim |url=https://books.google.com/books?id=Kr0sOuIx8q8C |title=Sourcebook on Public International Law |publisher=Routledge |year=1998 |isbn=978-1-85941-050-9 |pages=201–202 |language=en |trans-title=Sangguniang Aklat sa Pampublikong Pandaigdigang Batas}}</ref> Noong 1912, sinabi ng iskolar ng batas na si [[L. F. L. Oppenheim]] ang sumusunod ukol sa konstitutibong pananaw:<ref>{{cite book |last1=Oppenheim |first1=Lassa |url=https://books.google.com/books?id=vxJ1Jwmyw0EC&pg=PA135 |title=International Law: A Treatise |last2=Roxburgh |first2=Ronald |publisher=The Lawbook Exchange, Ltd. |year=2005 |isbn=978-1-58477-609-3 |page=135 |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas: Isang Tratado}}</ref> {{Blockquote|text=Hindi sinasabi ng Pandaigdigang Batas na hindi umiiral ang isang Estado dahil lamang hindi ito kinikilala [ng ibang estado], ngunit hindi nito pinapansin ito bago ito kilalanin [ng ibang estado]. Sa pamamagitan ng pagkilala lamang at natatangi lamang na nagiging isang Pandaigdigang Tao ang isang Estado at sumasailalim sa Pandaigdigang Batas.{{efn|Orihinal na sipi: {{lang|en|International Law does not say that a State is not in existence as long as it is not recognised, but it takes no notice of it before its recognition. Through recognition only and exclusively a State becomes an International Person and a subject of International Law. }}}}}} Binigyang-kahulugan naman ng [[Organisasyon ng Pagkakaisa ng Aprika]] noong 1976 ang pagkilala sa estado bilang:<ref name="Talmon 1998 p. 186">{{cite book |last=Talmon |first=S. |url=https://books.google.com/books?id=scc8EboiJX8C&pg=PA186 |title=Recognition of Governments in International Law: With Particular Reference to Governments in Exile |publisher=Clarendon Press |year=1998 |isbn=978-0-19-826573-3 |series=Oxford monographs in international law |page=186 |language=en |trans-title=Pagkilala sa mga Pamahalaan sa Pandaigdigang Batas: Partikular na Pagtukoy sa mga Pamahalaan sa Pagpapatapon |access-date=}}</ref> {{Blockquote|text=...na ang pagkilala sa isang malaya at may soberanyang estado ay isang gawaing nakapaloob sa soberanya ng bawat miyembro ng pandaigdigang pamayanan, isang gawain na dapat gawin nang kanya-kanya; kaya naman, nasa pagpapasya ng mga miyembrong estado at bawat kapangyarihan ng [Organisasyon ng Pagkakaisa ng Aprika] kung kikilalanin ba o hindi ang isang kalalayang estado.{{efn|Orihinal na sipi: {{lang|en|...the recognition of an independent and sovereign state is an act of sovereignty pertaining each member of the international community, an act to be taken individually, and it is, therefore, up to member states and each OAU power whether to recognise or not the newly independent state.}}}}}} == Pagkakakilanlan == Gumagamit ang mga bansa ng mga simbolo para sa kani-kanilang pagkakakilanlan. Maaari itong maglaman ng mga bagay na may kinalaman sa kultura, relihiyon, o politika, at makikita sa kanilang mga watawat, eskudo, o selyo. === Pangalan === Marami sa mga bansa sa mundo ang may mahabang pangalan at maikling pangalan. Karaniwang ginagamit ang mahabang pangalan sa mga pormal na konteksto at karaniwan nitong inilalarawan ang kanilang uri ng pamahalaan. Halimbawa ay ''Republika ng Pilipinas'', na tumutukoy sa Pilipinas bilang isang [[republika]]. Samantala, ginagamit naman ang maikling pangalan sa mga pangkaraniwang konteksto. Sa pangalang ito pinakakilala ang isang bansa, at karaniwan itong hindi nagbabago sa pagpalit ng pamahalaan, di tulad ng mahabang pangalan.{{Efn|Halimbawa, kilala ang kasalukuyang Republikang Pranses bilang [[Kaharian ng Pransiya]] bago tuluyang binuwag nila ang kanilang monarkiya noong ika-19 na siglo. Gayunpaman, parehong kilala ang mga ito sa maikling pangalan na [[Pransiya]].}} Para sa ilang mga bansa, pawang parehas lamang ang mahaba at maikling pangalan nito.{{Efn|Halimbawa ay ang kaso ng [[Ukranya]], [[Bosnia at Herzegovina]], at ang [[Republika ng Gitnang Aprika]].}} Maaaring mahalaga ang pangalan ng bansa sa diplomasya at kultura. May mga bansa na nagpalit ng pangalan bilang hudyat ng pagpapalit ng pamahalaan, o di kaya'y bilang bahagi ng dekolonisasyon. Halimbawa, pinalitan ng Imperyong Estado ng Persia ang kanilang pangalan bilang [[Imperyong Estado ng Iran]] noong 1935 noong panahon ng [[dinastiyang Pahlavi]], na naging [[Islamikong Republika ng Iran]] matapos ng [[Rebolusyong Iranyano|Rebolusyong Islamiko]] noong 1971 na nagpatalsik sa [[Shah]]. Pinalitan naman ng Kaharian ng Siam ang kanilang pangalan noong 1939 patungong [[Taylandiya|Kaharian ng Tailandiya]]. Sa kabilang banda naman, ginamit ng mga kalalayang bansa noong huling bahagi ng ika-20 siglo ang kanilang katutubong pangalan: * [[Hilagang Rodesya]] {{Arrow}} [[Zambia]], mula Reyno Unido noong 1964 * [[Bechuanaland]] {{Arrow}} [[Botswana]], mula Reyno Unido noong 1966 * [[Silangang Pakistan]] {{Arrow}} [[Bangladesh]], mula [[Pakistan]] noong 1975 May mga kaso rin kung saan ang pagpapalit ng pangalan ay naganap ilang taon matapos nilang lumaya. * [[Britanikong Ceylon|Ceylon]] {{Arrow}} [[Sri Lanka]], lumaya sa Reyno Unido noong 1948 ngunit pinalitan ang pangalan noong 1972 * [[Hilagang Volta]] {{Arrow}} [[Burkina Faso]], lumaya sa [[Pransiya]] noong 1960 ngunit pinalitan ang pangalan noong 1984 matapos ng isang [[Kudeta sa Hilagang Volta ng 1983|kudeta]]. * [[Dahomey]] {{Arrow}} [[Benin]], lumaya sa Pransiya noong 1960 ngunit pinalitan ang pangalan noong 1975 * [[Timog Rodesya]] {{Arrow}} [[Zimbabwe]], kumalas sa Reyno Unido sa ilalim ng pamahalaang kontrolado ng mga Puti noong 1965 ngunit pormal na nakalaya noong 1980 sa ilalim ng kasalukuyang pangalan. * Swaziland {{Arrow}} [[Eswatini]] noong 2018, 50 taon matapos nilang lumaya sa Reyno Unido. May ilang kaso rin na bumalik ang pangalan ng bansa sa dati nang magpalit ang kanilang pamahalaan: * Lumaya ang Congo sa Belhika noong 1960 sa naturang pangalan, ngunit pinalitan ito noong 1971 bilang [[Zaire]]. Nanatili itong ganito hanggang noong 1997, nang binalik ito sa Congo, opisyal na [[Demokratikong Republika ng Congo]] upang itangi ito sa kapitbahay nitong [[Republika ng Congo]]. * Lumaya ang Kambodya sa Pransiya bilang [[Kaharian ng Kambodya]] noong 1953, na pinalitan bilang [[Demokratikong Kampuchea|Kampuchea]] noong 1970 sa panunungkulan ni [[Pol Pot]]. Nanatili itong ganito hanggang noong 1989, nang binalik ito sa dati bilang pananda ng pagbabalik muli ng monarkiya. May mga iba naman na mas piniling gamitin ang katutubong pangalan bilang opisyal na pangalan nito sa kahit anong wika. * Pinalitan ng [[Turkiya]] ang kanilang pangalan bilang Turkiye (opisyal na Türkiye) noong 2022 dahil sa mga kadahilanang pangkultura. * Pinalitan ng [[Nauru]] ang kanilang pangalan bilang Naoero noong 2026 upang iakma ito sa ortograpiya ng kanilang wika * Dahil sa mga problemang dulot ng pagsasalin sa pangalan ng kanilang bansa, ginawang opisyal na pangalan ng bansang kilala sa wikang Ingles bilang {{Lang|en|Ivory Coast}} sa pangalang Pranses nito na [[Cote d'Ivoire]] sa kahit anong wika noong 1986, at Sa kabilang banda, maaaring dahil sa isang isyu ang pagpapalit ng pangalan, kagaya ng kaso ng bansang kilala na ngayon bilang [[Hilagang Masedonya]], na opisyal na kinikilala hanggang noong 2019 bilang Masedonya lamang ngunit tinututulan ng kapitbahay nitong [[Gresya]] dahil sa kahalintulad na pangalan nito sa kanilang [[Masedonya, Gresya|rehiyon na Masedonya]], na nasa timog nito. Isa ring isyu ang pagpapalit ng pangalan ng Burma patungong [[Myanmar]] noong 1989 ng pamahalaang militar nila. == Tingnan din == * [[Bansa (panlipunan)]] * [[Mikronasyon]] * [[Pagkamakabansa]] * [[Pagkamakabayan]] * [[Talaan ng mga bansa]] * [[Tala ng mga bansa ayon sa GDP (PPP) bawat kapita|Talaan ng mga bansa ayon sa GDP (PPP) bawat kapita]] * [[Talaan ng mga bansa ayon sa kapal ng populasyon]] * [[Talaan ng mga bansa ayon sa populasyon]] * [[Talaan ng mga kabansaan]] == Talababa == {{Notelist}} ==Sanggunian== {{reflist}} == Link sa labas == * [https://web.archive.org/web/20260116040301/https://www.cia.gov/the-world-factbook/ The CIA World Factbook] (sa wikang Ingles) * [http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/ Country Studies] ng [[Aklatan ng Kapulungan ng Estados Unidos]] (sa wikang Ingles) * [http://unstats.un.org/unsd/ United Nations statistics division] (sa wikang Ingles) [[Kategorya:Mga bansa| ]] [[Kategorya:Heograpiyang pantao]] [[Kategorya:Politika]] [[frp:Payis (L)]] b42lw3ytcwz069idci3zdkkd7lstfeq 2220077 2220048 2026-08-11T09:35:58Z GinawaSaHapon 102500 +refs 2220077 wikitext text/x-wiki {{Cite web |title=Why is Persia called Iran today? The history behind the name change by the Shah |trans-title=Bakit Iran ang tawag na ngayon sa Persia? Ang kasaysayan sa likod ng pagpapalit ng pangalan ng Shah |url=https://www.voxnews.al/english/histori/pse-persia-quhet-sot-iran-historia-pas-ndryshimit-te-emrit-nga-shahu-i111603 |access-date=2026-08-11 |website=Vox News |language=en}}{{redirect|Country}}{{Other uses|Estado (paglilinaw)}}[[Talaksan:Official_United_Nations_World_Map_-_October_2022.svg|thumb|300x300px|Mapa ng mga politikal na bansa sa mundo noong 2022 ayon sa [[Mga Nagkakaisang Bansa]] (UN). Pawang mga [[Malayang estado|malalayang estado]] ang mga markadong teritoryo sa mapang ito na kabilang sa UN at ganap na kinikilala bilang bansa. May ilang mga teritoryo na ganap na bansa ngunit [[Di kinikilalang bansa|di kinikilala bilang bansa]] tulad ng [[Taiwan]], may ilang teritoryo naman na [[Pinag-aagawang teritoryo|pinag-aagawan]] kagaya ng [[Kashmir]] (pinag-aagawan ng [[India]], [[Pakistan]], at [[Tsina]]) at [[Kanlurang Sahara]] (depende sa pananaw, isang [[Demokratikong Republika ng Arabong Sahrawi|ganap na bansa]] o teritoryo ng [[Maruekos]]).]] '''Bansâ''' o '''estádo''' ang tawag sa isang politikal na entidad o teritoryo nito sa [[mundo]]. Gumaganap ang mga ito bilang isang [[malayang estado]], [[Malayang estado|di-kinikilalang estado]], bahaging bansa (kagaya ng sa [[Reyno Unido]]), o [[dependensiya]].<ref name="Fowler Bunck 1996 pp. 381–404">{{cite journal |last1=Fowler |first1=Michael Ross |last2=Bunck |first2=Julie Marie |year=1996 |title=What constitutes the sovereign state? |trans-title=Anong tinataglay ng isang malayang estado? |journal=Review of International Studies |language=en |publisher=Cambridge University Press |volume=22 |issue=4 |pages=381–404 |doi=10.1017/s0260210500118637 |issn=0260-2105 |s2cid=145809847}}</ref><ref name="academic.oup.com i784">{{cite web |title=Recognition and its Variants |trans-title=Pagkilala at mga pagkakaiba nito |url=https://academic.oup.com/book/43016/chapter-abstract/361359523?redirectedFrom=fulltext |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240302214852/https://academic.oup.com/book/43016/chapter-abstract/361359523?redirectedFrom=fulltext |archive-date=2 March 2024 |access-date= |website=academic.oup.com |language=en}}</ref> Maaaring magtaglay ang isang bansa ng iba't ibang bansa, kilala sa tawag na mga [[estadong multinasyonal]].<ref name="y026">{{cite web |last= |first= |title=Nations, States and Nation-States |trans-title=Mga Bansa, Estado, at Estadong Bansa |url=https://artsci.usu.edu/social-sciences/political-science/international-studies/aggies-go/nation-states |access-date= |website= |publisher=Utah State University |language=en}}</ref> Madalas na hinahati ang mga bansa bilang [[Bansang maunlad|maunlad]] o [[Bansang umuunlad|papaunlad]].<ref name="s222">{{cite journal |last1=Khan |first1=Themrise |last2=Abimbola |first2=Seye |last3=Kyobutungi |first3=Catherine |last4=Pai |first4=Madhukar |year=2022 |title=How we classify countries and people{{emdash}}and why it matters |trans-title=Paano natin inuuri ang mga bansa at tao{{emdash}}at bakit ito mahalaga |journal=BMJ Global Health |language=en |publisher=BMJ |volume=7 |issue=6 |doi=10.1136/bmjgh-2022-009704 |issn=2059-7908 |pmc=9185389 |article-number=e009704}}</ref> Walang tiyak na bilang ng mga bansa sa mundo. Dahil ito sa di-pagkilala ng ilang mga bansa sa mga bansang kasapi ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]] (UN), ngunit kinikilala ng iba sa proseso ng [[diplomatikong pagkilala]]. Madalas na pawang may mga [[pinag-aagawang teritoryo]] ang mga bansang ito o di kaya'y [[Bansang may bahagyang pagkilala|bahagya lamang kinikilala]].<ref name="d243">{{cite web |date=January 22, 2026 |title=How Many Countries Are There in the World in 2026? |trans-title=Ilan ang mga Bansa sa Mundo sa taong 2026? |url=https://www.polgeonow.com/2011/04/how-many-countries-are-there-in-world.html |access-date= |website=Political Geography Now |language=en}}</ref> Bukod sa mga ito, kinokonsidera din ang ilang mga entidad na walang kumikilala bilang isang ganap na bansa.<ref name="Seguin 2011 f032">{{cite web |last=Seguin |first=Denis |date=2011-07-29 |title=What makes a country? |trans-title=Anong tinataglay ng isang bansa? |url=https://www.theglobeandmail.com/news/world/what-makes-a-country/article595868/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240124003740/https://www.theglobeandmail.com/news/world/what-makes-a-country/article595868/ |archive-date=24 January 2024 |access-date= |website=The Globe and Mail |language=en}}</ref> Walang tiyak na kahulugan ang bansa, at nagbabago ito sa paglipas ng panahon. Sinulat ng ''[[The Economist]]'' noong 2010 na "ang kahit anong pagsubok na makahanap ng isang malinaw na kahulugan ng bansa ay mabilis na makakasalubong ng sandamakmak na mga pagbubukod at anomalya".<ref>{{Cite news |date=8 April 2010 |title=In quite a state |language=en |trans-title=Nasa isang estado |newspaper=[[The Economist]] |url=https://www.economist.com/international/2010/04/08/in-quite-a-state |url-status=live |access-date= |archive-url=https://web.archive.org/web/20220824202226/https://www.economist.com/international/2010/04/08/in-quite-a-state |archive-date=24 August 2022 |issn=0013-0613}}</ref> Iba ito sa [[Bansa (panlipunan)|konseptong panlipunan ng isang bansa]], na tumutukoy naman sa pagkakakilanlan ng mga tao na maaaring hindi tumugma sa pampulitikang katumbas nito. == Etimolohiya == Isang [[Aral na hiram|arál na hiram]] ang salitang ''bansa'' mula sa [[Wikang Malayo|wikang Malay]] na ''bangsa'',<ref>{{Cite web |title=bansâ |url=https://kwfdiksiyonaryo.ph/index?query=bansa |access-date=2026-08-05 |website=KWF Diksiyonaryo ng Wikang Filipino |publisher=[[Komisyon sa Wikang Filipino]] |language=en}}</ref> na mula naman sa [[wikang Sanskrit]] na ''vaṃśá'' ("anak, kadugo, pangkat"), mula sa [[protowikang Indo-Iranyano]] *''wanćás'' ("biga, kawayan").<ref>{{Cite book |last=Mayrhofer |first=Manfred |title=Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen |publisher=Carl Winter Universitätsverlag |year=1996 |volume=2 |location=[[Heidelberg]] |pages=485 |language=de |trans-title=Diksiyonaryo ng Etimolohiya ng Lumang Indo-Aryano |chapter=vam̆́śá- |chapter-url=https://archive.org/details/EtymologischesWrterbuchDesAltindoarischenMayrhoferEWA21992/page/n526/mode/2up}}</ref> Una itong ipinakilala ng [[Lingguwistika|lingwistang]] si [[Eusebio T. Daluz]] noong unang bahagi ng ika-20 siglo bilang katumbas ng [[Wikang Kastila|salitang Kastila]] na ''nación'' dahil sa kawalan ng tiyak na katumbas para sa konsepto sa wikang Tagalog noon. Pareho itong tumutukoy sa pampulitika at panlipunang konsepto. Ayon sa ''[[Pambansang Diksiyonaryo]]'' ng [[Unibersidad ng Pilipinas]], tumutukoy ang [[Bansa (panlipunan)|panlipunang kahulugan]] bilang "komunidad ng mga mamamayan na may iisang lahi, kasaysayan, wika, kultura, at pamahalaan" at pampulitikang kahulugan bilang "teritoryo ng komunidad na ito".<ref>{{Cite web |title=bansâ |url=https://diksiyonaryo.ph/search/bansa?page=1 |access-date=2026-08-05 |website=Diksiyonaryo.ph}}</ref> Depende sa kahulugan, sinasalin ito sa [[wikang Ingles]] bilang ''nation'' para sa panlipunang kahulugan at ''country'' o ''state'' para naman sa pampulitikang kahulugan. Nagmula sa wikang Kastila ang salitang ''estado''. Tumutukoy din ito sa isang [[Estado|uri ng subdibisyon]] sa ilang mga bansa, partikular sa mga [[pamahalaang pederal]] tulad ng [[Estados Unidos]], [[Mehiko]], at [[Brasil]]. == Pagkabansa == {{Main|Malayang estado}} [[File:Limited_Recognition_States.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Limited_Recognition_States.svg|thumb|{{legend|#C74355|Mga estadong miyembro ng UN na hindi kinikilala ng isa o higit pang miyembro}}{{legend|#F8CD44|Mga estadong hindi miyembro ng UN na kinikilala ng isa o higit pang miyembro}}{{legend|#246788|Mga estadong hindi miyembro ng UN na kinikilala lamang ng hindi miyembro}}]] Kung tumutukoy sa pampulitikang konsepto, maaaring tumukoy ang bansa sa isang [[malayang estado]], [[Talaan ng mga estadong bahagyang kinikilala|estadong bahagyang kinikilala]], bahaging bansa, o [[dependensiya]].<ref name="Fowler Bunck 1996 pp. 381–404" /><ref name="academic.oup.com i784" /> Malayang estado ang politikal na entidad na may ganap na pangkalahatang kapangyarihan at otoridad sa isang bahagi ng mundo.<ref>{{Cite journal |last=Philpott |first=Daniel |date=1995 |title=Sovereignty: An Introduction and Brief History |journal=Journal of International Affairs |volume=48 |issue=2 |pages=353–368 |issn=0022-197X |jstor=24357595}}</ref> Walang tiyak na bilang ang mga bansa sa mundo dahil may mga estado na hindi [[Diplomatikong pagkilala|kinikilala]] ng lahat, at meron ding mga di-malalayang estado na pawang kinikilala bilang isang bansa.<ref name="Seguin 2011 f032" /> May ilang mga bansa kagaya ng [[Taiwan]] sa Asya, [[Demokratikong Republika ng Arabong Sahrawi|Republikang Sahrawi]] sa Aprika, at [[Kosovo]] sa Europa na may limitadong pagkilala mula sa ibang mga bansa dahil kinikilala ito ng ibang mga bansa bilang bahagi ng isang bansa.<ref name="Kyris 2022 pp. 287–311">{{cite journal |last=Kyris |first=George |date=2022 |title=State recognition and dynamic sovereignty |journal=European Journal of International Relations |volume=28 |issue=2 |pages=287–311 |doi=10.1177/13540661221077441 |issn=1354-0661 |doi-access=free}}</ref><ref name="Allcock Lampe Young 1998 q703">{{cite web |last1=Allcock |first1=John B. |last2=Lampe |first2=John R. |last3=Young |first3=Antonia |date=1998-07-20 |title=History, Map, Flag, Population, Languages, & Capital |url=https://www.britannica.com/place/Kosovo |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20150619045343/https://www.britannica.com/place/Kosovo |archive-date=19 June 2015 |access-date=2024-01-29 |website=Encyclopedia Britannica}}</ref> Halimbawa, opisyal na kinikilala ang Taiwan (opisyal na Republika ng Tsina) bilang bahagi ng [[Tsina]] (opisyal na Republikang Bayan ng Tsina) ng nakakarami ng mga bansa sa mundo bilang pagtalima sa [[Nag-iisang Tsina|patakarang Nag-iisang Tsina]], kahit na gumaganap ito bilang isang malayang estado.<ref>{{Cite web |title=Taiwan: Sovereignty and Participation in International Organizations |url=https://www.fpri.org/article/2011/07/taiwan-sovereignty-and-participation-in-international-organizations/ |access-date=2025-12-22 |website=Foreign Policy Research Institute |language=en-US}}</ref> Ganito rin ang kaso sa Kosovo, na kinikilala ng iba bilang bahagi ng [[Serbiya|Serbia]],<ref>{{Cite web |last=Young |first=Antonia |last2=Allcock |first2=John B. |last3=Lampe |first3=John R. |date=2026-07-28 |title=Kosovo |url=https://www.britannica.com/place/Kosovo |access-date=2026-08-10 |website=www.britannica.com |language=en}}</ref> at Republikang Sahrawi na kinikilala namang bahagi ng [[Maruekos]].<ref>{{Cite web |title=Sahrawi Arab Democratic Republic (SADR) |trans-title=Demokratikong Republika ng Arabong Sahrawi (SADR) |url=https://www.britannica.com/place/Sahrawi-Arab-Democratic-Republic |access-date=2026-08-10 |website=www.britannica.com |language=en}}</ref> Samantala, hindi kinikilala naman bilang bansa ang mga estadong humiwalay kagaya ng [[Transnistria]], na kinikilala bilang bahagi pa rin ng [[Moldabya]].<ref name="h387">{{cite web |date=May 31, 2012 |title=Transnistria profile |url=https://www.bbc.com/news/world-europe-18284837 |access-date=February 23, 2026 |website=BBC News}}</ref> [[File:Dependent_territories.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Dependent_territories.svg|thumb|Mga dependensiya at ang kanilang malayang estado. Tinutukoy ang mga ito gamit ang kanilang kodigong [[ISO 3166-1]]{{Efn|Maliban sa [[Mga Maliliit na Pulong Menor ng Estados Unidos]], na nakakalat sa Pasipiko at Karibe at may iisang kodigo. Matutukoy ang mga ito sa mapa sa pamamagitan ng "UM-" na sinundan ng unang titik ng pangalan ng pulo at isa pang natatanging titik kung kinakailangan.}} o gamit ng bilang.{{Efn|Walang mga kodigong [[ISO 3166-1]] ang mga sumusunod na teritoryo:<br />'''1''': [[Akrotiri at Dhekelia]]<br />'''2''': [[Kapuluang Ashmore at Cartier]]<br />'''3''': [[Kapuluan ng Dagat Coral]]}} Itinuturing na bahagi mismo ng bansa ang mga nakakulay na lugar (tulad ng [[French Guiana|Guyanang Pranses]] sa Timog Amerika na itinuturing na lalawigan ng [[Pransiya]]). Ipinapakita rito ang [[Antartika]] bilang isang [[Kondominyum (pandaigdigang batas)|kondominyum]] imbes ang mga [[Mga inaangking teritoryo sa Antartika|inaangking bahagi]] nito.]] May mga malalayang estado na nagtataglay ng mga bahaging bansa dahil sa unyon. Halimbawa nito ang kaso ng [[Reyno Unido]], na isang unyon ng apat na bansa: [[Inglatera]], [[Eskosya]], [[Gales]], at [[Hilagang Irlanda]]. Ang [[Kaharian ng Dinamarka]] ay nagtataglay ng [[Dinamarka]]. [[Kapuluang Peroe]], at [[Groenlandiya]]. Tinataglay naman ng [[Kaharian ng Olanda]] ang [[Netherlands|Olanda]] at ang mga isla ng [[Aruba]], [[Curacao]], at [[Sint Maarten]] sa [[Karibe]]. Samantala, may mga malalayang estado naman na kinokonsiderang bansa dahil sa pagkakaroon nito ng hiwalay na [[Nagsasariling bahagi ng bansa|nagsasariling pamahalaan]] sa ilalim ng isa pang malayang estado. Kabilang sa mga ito ang mga teritoryo ng [[Nueva Selanda]] sa Pasipiko ([[Kapuluang Cook]], [[Niue]], at [[Tokelau]]), mga teritoryo ng Reyno Unido (kagaya ng [[Kapuluang Falkland]] at [[Britanikong Kapuluang Birhenes|Kapuluang Birhen ng Britanya]]) at mga [[Dependensiya ng Korona]] nito ([[Jersey]], [[Guernsey]], at [[Pulo ng Man|Pulo of Man]]), mga teritoryo ng [[Estados Unidos]] ([[Puerto Rico]], [[Guam]], [[Hilagang Kapuluang Mariana|Hilagang Marianas]], [[Samoang Amerikano|Amerikanong Samoa]], at [[Kapuluang Birhen ng Amerika]]), mga teritoryo ng [[Australia]] ([[Pulo ng Christmas]], [[Pulo ng Norfolk]], at [[Kapuluang Cocos (Keeling)|Kapuluang Cocos]]), [[natatanging rehiyong administratibo]] ng [[Tsina]] ([[Hong Kong]] at [[Macau]]), [[Kapuluan ng Åland|Aland]] ng [[Pinlandiya]], mga teritoryo ng [[Pransiya]] (kagaya ng [[Nueva Caledonia]] at [[Polinesiyang Pranses|Polinesyang Pranses]] sa Pasipiko), at mga teritoryo ng Olanda sa Karibe ([[Bonaire]], [[Sint Eustatius]], at [[Saba (pulo)|Saba]]). === Pandaigdigang pagkilala === {{Main|Sistemang Westphalia}} May mga pagtatalo ukol sa pagkakaroon ng mga estado nang hindi dumedepende sa panlabas na [[Diplomatikong pagkilala|pagkilala]] o kung kinakailangan ang pagkilala upang maituring na estado ang isang entidad.<ref name="Fowler Bunck 1996 pp. 381–404" /><ref name="l212">{{cite journal |author1=HSE University |last2=Bratersky |first2=Maxim |last3=Skriba |first3=Andrei |author4=HSE University |last5=Sapogova |first5=Arina |author6=HSE University |date=November 1, 2021 |title=The Struggle for Recognition or Enhancement of Status: Conditions for the Stability and Development of Unrecognized States Using the Example of Eurasia |trans-title=Ang Pakikibaka para sa Pagkilala o Pagpapaganda sa Katayuan: Mga Kondisyon para sa Katatagan at Pagdebelop sa mga Estadong Di-kinikilala Gamit ang Halimbawa ng Eurasya |url=https://iorj.hse.ru/2021-16-3/518028442.html |journal=International Organisations Research Journal |language=en |volume=16 |issue=3 |pages=203–219 |doi=10.17323/1996-7845-2021-03-09 |access-date=}}</ref><ref name="z544">{{cite journal |last=Grzybowski |first=Janis |date=October 8, 2019 |title=The paradox of state identification: ''de facto'' states, recognition, and the (re-)production of the international |trans-title=Ang kabalintunaan ng pagtukoy sa mga estado: ''de facto'' na mga estado, pagkilala at ang (muling) produksiyon ng pandaigdigan |journal=International Theory |language=en |publisher=Cambridge University Press |volume=11 |issue=3 |pages=241–263 |doi=10.1017/s1752971919000113 |issn=1752-9719 |hdl-access=free |hdl=2013/ULB-DIPOT:oai:dipot.ulb.ac.be:2013/405143}}</ref> Bagamat hindi itinuturing ng [[pandaigdigang batas]] ang "[[soberanya]]" bilang hindi sumasailalim sa isang entidad,<ref name="Lowe 2015 pp. 1–18">{{cite book |last=Lowe |first=Vaughan |title=International Law: A Very Short Introduction |date=2015-11-26 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-923933-7 |page=1–18 |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas: Isang Napakaiksing Panimula |chapter=Nations under law |trans-chapter=Mga bansa sa ilalim ng batas |doi=10.1093/actrade/9780199239337.003.0001}}</ref> walang kahulugan na ginagamit para sa mga miyembro ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]] ukol sa pagkabansa ng isang entidad.<ref name="Seguin 2011 f032" /><ref name="Bedjaoui 1991 p. 47">{{cite book |last=Bedjaoui |first=M. |url=https://books.google.com/books?id=jrTsNTzcY7EC&pg=PA47] |title=International Law: Achievements and Prospects |publisher=Springer Netherlands |year=1991 |isbn=978-92-3-102716-1 |series=Democracy and power |page=47] |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas: Mga Tagumpay at Inaasam |access-date=}}</ref> Karaniwang may dalawang kampo ng pananaw na ginagamit patungkol sa pagkilala sa mga estado: ''deklaratibo'' at ''konstitutibo''.<ref name="Cohen 1961 p. 1127">{{cite journal |last=Cohen |first=Rosalyn |date=1961 |title=The Concept of Statehood in United Nations Practice |trans-title=Ang Konsepto ng Pagkabansa sa Gawain ng Mga Nagkakaisang Bansa |url=https://scholarship.law.upenn.edu/penn_law_review/vol109/iss8/4 |url-status=live |journal=University of Pennsylvania Law Review |language=en |volume=109 |issue=8 |pages=1127–1171 |doi=10.2307/3310588 |jstor=3310588 |url-access=subscription |archive-url=https://web.archive.org/web/20240119201855/https://scholarship.law.upenn.edu/penn_law_review/vol109/iss8/4/ |archive-date=19 January 2024 |access-date= |s2cid=56273534}}</ref><ref name="Kelsen 1941 pp. 605–617">{{cite journal |last=Kelsen |first=Hans |year=1941 |title=Recognition in International Law: Theoretical Observations |trans-title=Pagkilala sa Pandaigdigang Batas: Mga Teoretikal na Obserbasyon |journal=The American Journal of International Law |language=en |publisher=American Society of International Law |volume=35 |issue=4 |pages=605–617 |doi=10.2307/2192561 |issn=0002-9300 |jstor=2192561 |s2cid=147309779}}</ref><ref name="Lauterpacht 1944 pp. 385–458">{{cite journal |last=Lauterpacht |first=H. |year=1944 |title=Recognition of States in International Law |trans-title=Pagkilala sa mga Estado sa Pandaigdigang Batas |journal=The Yale Law Journal |language=en |publisher=The Yale Law Journal Company, Inc. |volume=53 |issue=3 |pages=385–458 |doi=10.2307/792830 |issn=0044-0094 |jstor=792830}}</ref> Inilatag ang deklaratibong pananaw sa [[Kumbensiyon sa Montevideo ng 1933]] para sa "isang estado bilang tao sa pandaigdigang batas sa Artikulo 1:<ref name="Encyclopedia Britannica 1999 f033">{{cite web |date=26 July 1999 |title=States, Sovereignty, Treaties |trans-title=Estado, Soberanya, at Kasunduan |url=https://www.britannica.com/topic/international-law/States-in-international-law |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220430152154/https://www.britannica.com/topic/international-law/States-in-international-law |archive-date=30 April 2022 |access-date= |website=Encyclopedia Britannica |language=en}}</ref> # May permanenteng populasyon # May itinuturing na teritoryo # May pamahalaan # May kakayahan na makipag-ugnayan sa iba pang estado Ipinapahiwatig ng Artikulo 3 ng parehong kumbensiyon na maaaring umiral ang isang malayang estado kahit na walang bansa na kumikilala dito.<ref name="Caspersen Stansfield 2012 p. 55">{{cite book |last1=Caspersen |first1=N. |url=https://books.google.com/books?id=ARtODc4lsdQC&pg=PA55 |title=Unrecognized States in the International System |last2=Stansfield |first2=G. |publisher=Taylor & Francis |year=2012 |isbn=978-1-136-84999-2 |series=Exeter Studies in Ethno Politics |page=55 |language=en |trans-title=Mga Di-kinikilalang Estado sa Pandaigdigang Sistema |access-date=}}</ref> Dahil tanging isang pagpapahayag muli sa [[nakagisnang pandaigdigang batas]] ito, isinakodigo lamang ng Kumbensiyon sa Montevideo ang mga umiiral na'ng legal na pananaw at mga prinsipyo nito,<ref name="D'Aspremont 2019 pp. 139–152">{{cite book |last=D'Aspremont |first=Jean |title=The Global Community Yearbook of International Law and Jurisprudence 2018 |date=2019-08-29 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-007250-6 |pages=139–152 |language=en |trans-title=Ang Pandaigdigang Yearbook ng Pamayanan ng Pandaigdigang Batas at Hurisprudensiya 2018 |chapter=Statehood and Recognition in International Law: A Post-Colonial Invention |trans-chapter=Pagkabansa at Pagkilala sa Pandaigdigang Batas: Isang Poskolonyal na Imbensiyon |doi=10.1093/oso/9780190072506.003.0005}}</ref> kaya di lamang ito malalapat sa mga pumirma sa mga pandaigdigang organisasyon tulad ng UN,<ref name="Seguin 2011 f032" /><ref name="Encyclopedia Britannica 1999 f033" /><ref name="Crawford 2007 p.">{{cite book |last=Crawford |first=James R. |title=The Creation of States in International Law |date=2007-03-15 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-922842-3 |pages=2–11 |language=en |trans-title=Ang Paggawa sa mga Estado sa Pandaigdigang Batas |doi=10.1093/acprof:oso/9780199228423.003.0002}}</ref> kundi sa lahat ng sumasailalim sa pandaigdigang batas.<ref name=":0">{{cite book |last=Castellino |first=Joshua |url=https://books.google.com/books?id=uGMxfj4oedEC&pg=PA77 |title=International Law and Self-Determination: The Interplay of the Politics of Territorial Possession With Formulations of Post-Colonial National Identity |publisher=[[Martinus Nijhoff Publishers]] |year=2000 |isbn=90-411-1409-2 |page=77 |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas at Pansariling Determinasyon: Ang Ugnayan ng Politika ng Pagmamay-ari ng Teritoryo sa mga Pormulasyon ng Poskolonyal na Pambansang Pagkakakilanlan}}</ref> Ganito rin ang opinyon ng [[Pamayanang Pang-ekonomiya ng Europa]] (EEC),<ref name=":0" /> na binanggit muli ng [[Unyong Europeo]] (EU) sa kanilang pangunahing pahayag sa [[Komiteng Badinter]] para sa isyu ng [[Pagkawatak ng Yugoslavia|pagkawatak]] ng [[Yugoslavia]],<ref>{{cite web |title=The Opinions of the Badinter Arbitration Committee: A Second Breath for the Self-Determination of Peoples |trans-title=Ang mga Opinyon ng Komiteng Badinter sa Arbitrasyon: Isang Pangalawang Hinga para sa Pansariling Determinasyon ng mga Tao |url=http://www.ejil.org/journal/Vol3/No1/art12.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20080517085252/http://www.ejil.org/journal/Vol3/No1/art12.html |archive-date=2008-05-17 |access-date= |language=en}}</ref> gayundin sa hukom ng [[Pandaigdigang Korte ng Katarungan]] (ICJ) na si [[James Crawford]].<ref name="Crawford 2007 p." /> Sa kabilang banda naman, ayon naman sa konstitutibong pananaw, maituturing lamang na malayang estado ang isang entidad kung at tangi kung ito ay kinikilala bilang malaya ng isa o higit pang bansa.<ref name="academic.oup.com s696">{{cite web |title=Statehood and Recognition |trans-title=Pagkabansa at Pagkilala |url=https://academic.oup.com/book/3288/chapter-abstract/144288950?redirectedFrom=fulltext |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240126171048/https://academic.oup.com/book/3288/chapter-abstract/144288950?redirectedFrom=fulltext |archive-date=26 January 2024 |access-date= |website=academic.oup.com |language=en}}</ref> Dahil dito, hindi agad magiging bahagi ng pandaigdigang pamayanan o mapasailalim sa mga pandaigdigang batas ang mga kalalayang bansa, at hindi kinakailangan na tumalima ang mga kinikilalang bansa sa pandaigdigang batas kung makikipag-ugnayan sila sa mga ito.<ref name="ctos">{{cite book |last=Hillier |first=Tim |url=https://books.google.com/books?id=Kr0sOuIx8q8C |title=Sourcebook on Public International Law |publisher=Routledge |year=1998 |isbn=978-1-85941-050-9 |pages=201–202 |language=en |trans-title=Sangguniang Aklat sa Pampublikong Pandaigdigang Batas}}</ref> Noong 1912, sinabi ng iskolar ng batas na si [[L. F. L. Oppenheim]] ang sumusunod ukol sa konstitutibong pananaw:<ref>{{cite book |last1=Oppenheim |first1=Lassa |url=https://books.google.com/books?id=vxJ1Jwmyw0EC&pg=PA135 |title=International Law: A Treatise |last2=Roxburgh |first2=Ronald |publisher=The Lawbook Exchange, Ltd. |year=2005 |isbn=978-1-58477-609-3 |page=135 |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas: Isang Tratado}}</ref> {{Blockquote|text=Hindi sinasabi ng Pandaigdigang Batas na hindi umiiral ang isang Estado dahil lamang hindi ito kinikilala [ng ibang estado], ngunit hindi nito pinapansin ito bago ito kilalanin [ng ibang estado]. Sa pamamagitan ng pagkilala lamang at natatangi lamang na nagiging isang Pandaigdigang Tao ang isang Estado at sumasailalim sa Pandaigdigang Batas.{{efn|Orihinal na sipi: {{lang|en|International Law does not say that a State is not in existence as long as it is not recognised, but it takes no notice of it before its recognition. Through recognition only and exclusively a State becomes an International Person and a subject of International Law. }}}}}} Binigyang-kahulugan naman ng [[Organisasyon ng Pagkakaisa ng Aprika]] noong 1976 ang pagkilala sa estado bilang:<ref name="Talmon 1998 p. 186">{{cite book |last=Talmon |first=S. |url=https://books.google.com/books?id=scc8EboiJX8C&pg=PA186 |title=Recognition of Governments in International Law: With Particular Reference to Governments in Exile |publisher=Clarendon Press |year=1998 |isbn=978-0-19-826573-3 |series=Oxford monographs in international law |page=186 |language=en |trans-title=Pagkilala sa mga Pamahalaan sa Pandaigdigang Batas: Partikular na Pagtukoy sa mga Pamahalaan sa Pagpapatapon |access-date=}}</ref> {{Blockquote|text=...na ang pagkilala sa isang malaya at may soberanyang estado ay isang gawaing nakapaloob sa soberanya ng bawat miyembro ng pandaigdigang pamayanan, isang gawain na dapat gawin nang kanya-kanya; kaya naman, nasa pagpapasya ng mga miyembrong estado at bawat kapangyarihan ng [Organisasyon ng Pagkakaisa ng Aprika] kung kikilalanin ba o hindi ang isang kalalayang estado.{{efn|Orihinal na sipi: {{lang|en|...the recognition of an independent and sovereign state is an act of sovereignty pertaining each member of the international community, an act to be taken individually, and it is, therefore, up to member states and each OAU power whether to recognise or not the newly independent state.}}}}}} == Pagkakakilanlan == Gumagamit ang mga bansa ng mga simbolo para sa kani-kanilang pagkakakilanlan. Maaari itong maglaman ng mga bagay na may kinalaman sa kultura, relihiyon, o politika, at makikita sa kanilang mga [[watawat]], [[eskudo]], o [[selyo]].<ref name="CIA x692">{{cite web |title=National symbol(s) |trans-title=(Mga) Pambansang simbolo |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/field/national-symbols/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20161108112336/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2230.html |archive-date=8 November 2016 |access-date= |website=CIA |language=en}}</ref> === Pangalan === Marami sa mga bansa sa mundo ang may mahabang pangalan at maikling pangalan. Karaniwang ginagamit ang mahabang pangalan sa mga pormal na konteksto at karaniwan nitong inilalarawan ang kanilang uri ng pamahalaan. Halimbawa ay ''Republika ng Pilipinas'', na tumutukoy sa Pilipinas bilang isang [[republika]]. Samantala, ginagamit naman ang maikling pangalan sa mga pangkaraniwang konteksto. Sa pangalang ito pinakakilala ang isang bansa, at karaniwan itong hindi nagbabago sa pagpalit ng pamahalaan, di tulad ng mahabang pangalan.{{Efn|Halimbawa, kilala ang kasalukuyang Republikang Pranses bilang [[Kaharian ng Pransiya]] bago tuluyang binuwag nila ang kanilang monarkiya noong ika-19 na siglo. Gayunpaman, parehong kilala ang mga ito sa maikling pangalan na [[Pransiya]].}} Para sa ilang mga bansa, pawang parehas lamang ang mahaba at maikling pangalan nito.{{Efn|Halimbawa ay ang kaso ng [[Ukranya]], [[Bosnia at Herzegovina]], at ang [[Republika ng Gitnang Aprika]].}}<ref>{{cite web |title=Countries: Designations and abbreviations to use |trans-title=Mga Bansa: Mga designasyon at daglat na gagamitin |url=https://style-guide.europa.eu/en/content/-/isg/topic?identifier=7.1.1-designations-and-abbreviations |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210104160434/https://publications.europa.eu/code/en/en-370100.htm |archive-date=4 January 2021 |access-date= |language=en}}</ref> Maaaring mahalaga ang pangalan ng bansa sa diplomasya at kultura. May mga bansa na nagpalit ng pangalan bilang hudyat ng pagpapalit ng pamahalaan, o di kaya'y bilang bahagi ng dekolonisasyon. Halimbawa, pinalitan ng Imperyong Estado ng Persia ang kanilang pangalan bilang [[Imperyong Estado ng Iran]] noong 1935 noong panahon ng [[dinastiyang Pahlavi]], na naging [[Islamikong Republika ng Iran]] matapos ng [[Rebolusyong Iranyano|Rebolusyong Islamiko]] noong 1971 na nagpatalsik sa [[Shah]].<ref>{{Cite web |title=Why is Persia called Iran today? The history behind the name change by the Shah |trans-title=Bakit Iran ang tawag na ngayon sa Persia? Ang kasaysayan sa likod ng pagpapalit ng pangalan ng Shah |url=https://www.voxnews.al/english/histori/pse-persia-quhet-sot-iran-historia-pas-ndryshimit-te-emrit-nga-shahu-i111603 |access-date=2026-08-11 |website=Vox News |language=en}}</ref> Pinalitan naman ng Kaharian ng Siam ang kanilang pangalan noong 1939 patungong [[Taylandiya|Kaharian ng Tailandiya]].<ref>{{Cite web |last=Cavendish |first=Richard |date=2014-05-15 |title=Siam Becomes Thailand |trans-title=Naging Tailandiya ang Siam |url=https://www.historytoday.com/archive/months-past/siam-becomes-thailand |access-date=2026-08-11 |website=History Today |language=en}}</ref> Sa kabilang banda naman, ginamit ng mga kalalayang bansa noong huling bahagi ng ika-20 siglo ang kanilang katutubong pangalan: * [[Hilagang Rodesya]] {{Arrow}} [[Zambia]], mula Reyno Unido noong 1964.<ref>{{Cite news |date=1964-10-24 |title=Northern Rhodesia Reborn as Zambia; Britain Ends Rule |language=en-US |trans-title=Naging Zambia ang HIlagang Rodesya; Nagtapos na ang Panunungkulan ng Britanya |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/1964/10/24/archives/northern-rhodesia-reborn-as-zambia-britain-ends-rule.html |url-access=subscription |access-date=2026-08-11 |issn=0362-4331}}</ref> * [[Bechuanaland]] {{Arrow}} [[Botswana]], mula Reyno Unido noong 1966.<ref>{{Cite news |date=2011-04-11 |title=Botswana |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-13041658 |access-date=2026-08-11}}</ref> * [[Silangang Pakistan]] {{Arrow}} [[Bangladesh]], mula [[Pakistan]] noong 1975.<ref>{{Cite web |date=2025-08-24 |title=The Struggle for Bangladesh: From East Pakistan to Independence |trans-title=Ang Pakikibaka para sa Bangladesh: Mula Silangang Pakistan patungong Kalayaan |url=https://polsci.institute/south-asia/struggle-bangladesh-east-pakistan-independence/ |access-date=2026-08-11 |website=PolSci Institute |language=en-US}}</ref> May mga kaso rin kung saan ang pagpapalit ng pangalan ay naganap ilang taon matapos nilang lumaya. * [[Britanikong Ceylon|Ceylon]] {{Arrow}} [[Sri Lanka]], lumaya sa Reyno Unido noong 1948 ngunit pinalitan ang pangalan noong 1972.<ref>{{Cite news |last=Haviland |first=Charles |date=2011-01-01 |title=Sri Lanka erases colonial name, Ceylon |language=en-GB |trans-title=Binura ng Sri Lana ang pangalang kolonyal nitong Ceylon |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-south-asia-12099596 |access-date=2026-08-11}}</ref> * [[Hilagang Volta]] {{Arrow}} [[Burkina Faso]], lumaya sa [[Pransiya]] noong 1960 ngunit pinalitan ang pangalan noong 1984 matapos ng isang [[Kudeta sa Hilagang Volta ng 1983|kudeta]].<ref>{{Cite journal |last=Williamson |first=Bryan |date=2013-01-01 |title=From Upper Volta to Burkina Faso: A Study of the Politics of Reaction and Reform in a Post-Colonial African Nation-state, 1960-1987 |trans-title=Mula Hilagang Volta patungong Burkina Faso: Isang Pag-aaral sa Politika ng Reaksyon at Reporma sa isang Poskolonyal na Estadong Bansa sa Aprika, 1960-1987 |url=https://digitalcommons.usf.edu/etd/4612 |journal=USF Tampa Graduate Theses and Dissertations |language=en}}</ref> * [[Dahomey]] {{Arrow}} [[Benin]], lumaya sa Pransiya noong 1960 ngunit pinalitan ang pangalan noong 1975.<ref>{{Cite web |last=Law |first=Robin |last2=Ronen |first2=Dov |last3=Adotevi |first3=Stanislas Spero |date=2026-08-03 |title=Benin - Decolonization, Independence, Revolution |trans-title=Benin - Dekolonisasyon, Kalayaan, Rebolusyon |url=https://www.britannica.com/place/Benin/Decolonization-independence-and-military-coups |access-date=2026-08-11 |website=www.britannica.com |language=en}}</ref> * [[Timog Rodesya]] {{Arrow}} [[Zimbabwe]], kumalas sa Reyno Unido sa ilalim ng pamahalaang kontrolado ng mga Puti noong 1965 ngunit pormal na nakalaya noong 1980 sa ilalim ng kasalukuyang pangalan.<ref>{{Cite web |last=Sibanda |first=Eliakim |year=2021 |title=The Unilateral Declaration of Independence in Southern Rhodesia (later Zimbabwe) |trans-title=Ang Unilateral na Deklarasyon ng Kalayaan sa Timog Rodesya (kalaunan Zimbabwe) |url=https://www.gilderlehrman.org/history-resources/essays/unilateral-declaration-independence-southern-rhodesia-later-zimbabwe |access-date=2026-08-11 |website=Gilder Lehrman Institute of American History |language=en}}</ref> * Swaziland {{Arrow}} [[Eswatini]] noong 2018, 50 taon matapos nilang lumaya sa Reyno Unido.<ref>{{Cite news |date=2018-04-19 |title=Swaziland king renames country 'the Kingdom of eSwatini' |language=en-GB |trans-title=Pinalitan ng hari ng Swaziland ang pangalan ng bansa bilang 'ang Kaharian ng eSwatini' |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-43821512 |access-date=2026-08-11}}</ref> May ilang kaso rin na bumalik ang pangalan ng bansa sa dati nang magpalit ang kanilang pamahalaan: * Lumaya ang Congo sa Belhika noong 1960 sa naturang pangalan, ngunit pinalitan ito noong 1971 bilang [[Zaire]]. Nanatili itong ganito hanggang noong 1997, nang binalik ito sa Congo, opisyal na [[Demokratikong Republika ng Congo]] upang itangi ito sa kapitbahay nitong [[Republika ng Congo]]. * Lumaya ang Kambodya sa Pransiya bilang [[Kaharian ng Kambodya]] noong 1953, na pinalitan bilang [[Demokratikong Kampuchea|Kampuchea]] noong 1970 sa panunungkulan ni [[Pol Pot]]. Nanatili itong ganito hanggang noong 1989, nang binalik ito sa dati bilang pananda ng pagbabalik muli ng monarkiya. May mga iba naman na mas piniling gamitin ang katutubong pangalan bilang opisyal na pangalan nito sa kahit anong wika. * Pinalitan ng [[Turkiya]] ang kanilang pangalan bilang Turkiye (opisyal na Türkiye) noong 2022 dahil sa mga kadahilanang pangkultura. * Pinalitan ng [[Nauru]] ang kanilang pangalan bilang Naoero noong 2026 upang iakma ito sa ortograpiya ng kanilang wika * Dahil sa mga problemang dulot ng pagsasalin sa pangalan ng kanilang bansa, ginawang opisyal na pangalan ng bansang kilala sa wikang Ingles bilang {{Lang|en|Ivory Coast}} sa pangalang Pranses nito na [[Cote d'Ivoire]] sa kahit anong wika noong 1986, at Sa kabilang banda, maaaring dahil sa isang isyu ang pagpapalit ng pangalan, kagaya ng kaso ng bansang kilala na ngayon bilang [[Hilagang Masedonya]], na opisyal na kinikilala hanggang noong 2019 bilang Masedonya lamang ngunit tinututulan ng kapitbahay nitong [[Gresya]] dahil sa kahalintulad na pangalan nito sa kanilang [[Masedonya, Gresya|rehiyon na Masedonya]], na nasa timog nito. Isa ring isyu ang pagpapalit ng pangalan ng Burma patungong [[Myanmar]] noong 1989 ng pamahalaang militar nila. == Tingnan din == * [[Bansa (panlipunan)]] * [[Mikronasyon]] * [[Pagkamakabansa]] * [[Pagkamakabayan]] * [[Talaan ng mga bansa]] * [[Tala ng mga bansa ayon sa GDP (PPP) bawat kapita|Talaan ng mga bansa ayon sa GDP (PPP) bawat kapita]] * [[Talaan ng mga bansa ayon sa kapal ng populasyon]] * [[Talaan ng mga bansa ayon sa populasyon]] * [[Talaan ng mga kabansaan]] == Talababa == {{Notelist}} ==Sanggunian== {{reflist}} == Link sa labas == * [https://web.archive.org/web/20260116040301/https://www.cia.gov/the-world-factbook/ The CIA World Factbook] (sa wikang Ingles) * [http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/ Country Studies] ng [[Aklatan ng Kapulungan ng Estados Unidos]] (sa wikang Ingles) * [http://unstats.un.org/unsd/ United Nations statistics division] (sa wikang Ingles) [[Kategorya:Mga bansa| ]] [[Kategorya:Heograpiyang pantao]] [[Kategorya:Politika]] [[frp:Payis (L)]] ljizdfilbjyh1glvifnd4tjjstcgbmf 2220078 2220077 2026-08-11T09:38:14Z GinawaSaHapon 102500 2220078 wikitext text/x-wiki {{About|konseptong pampulitika|konseptong panlipunan|Bansa (panlipunan)}}{{redirect|Country}}{{Other uses|Estado (paglilinaw)}}[[Talaksan:Official_United_Nations_World_Map_-_October_2022.svg|thumb|300x300px|Mapa ng mga politikal na bansa sa mundo noong 2022 ayon sa [[Mga Nagkakaisang Bansa]] (UN). Pawang mga [[Malayang estado|malalayang estado]] ang mga markadong teritoryo sa mapang ito na kabilang sa UN at ganap na kinikilala bilang bansa. May ilang mga teritoryo na ganap na bansa ngunit [[Di kinikilalang bansa|di kinikilala bilang bansa]] tulad ng [[Taiwan]], may ilang teritoryo naman na [[Pinag-aagawang teritoryo|pinag-aagawan]] kagaya ng [[Kashmir]] (pinag-aagawan ng [[India]], [[Pakistan]], at [[Tsina]]) at [[Kanlurang Sahara]] (depende sa pananaw, isang [[Demokratikong Republika ng Arabong Sahrawi|ganap na bansa]] o teritoryo ng [[Maruekos]]).]] '''Bansâ''' o '''estádo''' ang tawag sa isang politikal na entidad o teritoryo nito sa [[mundo]]. Gumaganap ang mga ito bilang isang [[malayang estado]], [[Malayang estado|di-kinikilalang estado]], bahaging bansa (kagaya ng sa [[Reyno Unido]]), o [[dependensiya]].<ref name="Fowler Bunck 1996 pp. 381–404">{{cite journal |last1=Fowler |first1=Michael Ross |last2=Bunck |first2=Julie Marie |year=1996 |title=What constitutes the sovereign state? |trans-title=Anong tinataglay ng isang malayang estado? |journal=Review of International Studies |language=en |publisher=Cambridge University Press |volume=22 |issue=4 |pages=381–404 |doi=10.1017/s0260210500118637 |issn=0260-2105 |s2cid=145809847}}</ref><ref name="academic.oup.com i784">{{cite web |title=Recognition and its Variants |trans-title=Pagkilala at mga pagkakaiba nito |url=https://academic.oup.com/book/43016/chapter-abstract/361359523?redirectedFrom=fulltext |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240302214852/https://academic.oup.com/book/43016/chapter-abstract/361359523?redirectedFrom=fulltext |archive-date=2 March 2024 |access-date= |website=academic.oup.com |language=en}}</ref> Maaaring magtaglay ang isang bansa ng iba't ibang bansa, kilala sa tawag na mga [[estadong multinasyonal]].<ref name="y026">{{cite web |last= |first= |title=Nations, States and Nation-States |trans-title=Mga Bansa, Estado, at Estadong Bansa |url=https://artsci.usu.edu/social-sciences/political-science/international-studies/aggies-go/nation-states |access-date= |website= |publisher=Utah State University |language=en}}</ref> Madalas na hinahati ang mga bansa bilang [[Bansang maunlad|maunlad]] o [[Bansang umuunlad|papaunlad]].<ref name="s222">{{cite journal |last1=Khan |first1=Themrise |last2=Abimbola |first2=Seye |last3=Kyobutungi |first3=Catherine |last4=Pai |first4=Madhukar |year=2022 |title=How we classify countries and people{{emdash}}and why it matters |trans-title=Paano natin inuuri ang mga bansa at tao{{emdash}}at bakit ito mahalaga |journal=BMJ Global Health |language=en |publisher=BMJ |volume=7 |issue=6 |doi=10.1136/bmjgh-2022-009704 |issn=2059-7908 |pmc=9185389 |article-number=e009704}}</ref> Walang tiyak na bilang ng mga bansa sa mundo. Dahil ito sa di-pagkilala ng ilang mga bansa sa mga bansang kasapi ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]] (UN), ngunit kinikilala ng iba sa proseso ng [[diplomatikong pagkilala]]. Madalas na pawang may mga [[pinag-aagawang teritoryo]] ang mga bansang ito o di kaya'y [[Bansang may bahagyang pagkilala|bahagya lamang kinikilala]].<ref name="d243">{{cite web |date=January 22, 2026 |title=How Many Countries Are There in the World in 2026? |trans-title=Ilan ang mga Bansa sa Mundo sa taong 2026? |url=https://www.polgeonow.com/2011/04/how-many-countries-are-there-in-world.html |access-date= |website=Political Geography Now |language=en}}</ref> Bukod sa mga ito, kinokonsidera din ang ilang mga entidad na walang kumikilala bilang isang ganap na bansa.<ref name="Seguin 2011 f032">{{cite web |last=Seguin |first=Denis |date=2011-07-29 |title=What makes a country? |trans-title=Anong tinataglay ng isang bansa? |url=https://www.theglobeandmail.com/news/world/what-makes-a-country/article595868/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240124003740/https://www.theglobeandmail.com/news/world/what-makes-a-country/article595868/ |archive-date=24 January 2024 |access-date= |website=The Globe and Mail |language=en}}</ref> Walang tiyak na kahulugan ang bansa, at nagbabago ito sa paglipas ng panahon. Sinulat ng ''[[The Economist]]'' noong 2010 na "ang kahit anong pagsubok na makahanap ng isang malinaw na kahulugan ng bansa ay mabilis na makakasalubong ng sandamakmak na mga pagbubukod at anomalya".<ref>{{Cite news |date=8 April 2010 |title=In quite a state |language=en |trans-title=Nasa isang estado |newspaper=[[The Economist]] |url=https://www.economist.com/international/2010/04/08/in-quite-a-state |url-status=live |access-date= |archive-url=https://web.archive.org/web/20220824202226/https://www.economist.com/international/2010/04/08/in-quite-a-state |archive-date=24 August 2022 |issn=0013-0613}}</ref> Iba ito sa [[Bansa (panlipunan)|konseptong panlipunan ng isang bansa]], na tumutukoy naman sa pagkakakilanlan ng mga tao na maaaring hindi tumugma sa pampulitikang katumbas nito. == Etimolohiya == Isang [[Aral na hiram|arál na hiram]] ang salitang ''bansa'' mula sa [[Wikang Malayo|wikang Malay]] na ''bangsa'',<ref>{{Cite web |title=bansâ |url=https://kwfdiksiyonaryo.ph/index?query=bansa |access-date=2026-08-05 |website=KWF Diksiyonaryo ng Wikang Filipino |publisher=[[Komisyon sa Wikang Filipino]] |language=en}}</ref> na mula naman sa [[wikang Sanskrit]] na ''vaṃśá'' ("anak, kadugo, pangkat"), mula sa [[protowikang Indo-Iranyano]] *''wanćás'' ("biga, kawayan").<ref>{{Cite book |last=Mayrhofer |first=Manfred |title=Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen |publisher=Carl Winter Universitätsverlag |year=1996 |volume=2 |location=[[Heidelberg]] |pages=485 |language=de |trans-title=Diksiyonaryo ng Etimolohiya ng Lumang Indo-Aryano |chapter=vam̆́śá- |chapter-url=https://archive.org/details/EtymologischesWrterbuchDesAltindoarischenMayrhoferEWA21992/page/n526/mode/2up}}</ref> Una itong ipinakilala ng [[Lingguwistika|lingwistang]] si [[Eusebio T. Daluz]] noong unang bahagi ng ika-20 siglo bilang katumbas ng [[Wikang Kastila|salitang Kastila]] na ''nación'' dahil sa kawalan ng tiyak na katumbas para sa konsepto sa wikang Tagalog noon. Pareho itong tumutukoy sa pampulitika at panlipunang konsepto. Ayon sa ''[[Pambansang Diksiyonaryo]]'' ng [[Unibersidad ng Pilipinas]], tumutukoy ang [[Bansa (panlipunan)|panlipunang kahulugan]] bilang "komunidad ng mga mamamayan na may iisang lahi, kasaysayan, wika, kultura, at pamahalaan" at pampulitikang kahulugan bilang "teritoryo ng komunidad na ito".<ref>{{Cite web |title=bansâ |url=https://diksiyonaryo.ph/search/bansa?page=1 |access-date=2026-08-05 |website=Diksiyonaryo.ph}}</ref> Depende sa kahulugan, sinasalin ito sa [[wikang Ingles]] bilang ''nation'' para sa panlipunang kahulugan at ''country'' o ''state'' para naman sa pampulitikang kahulugan. Nagmula sa wikang Kastila ang salitang ''estado''. Tumutukoy din ito sa isang [[Estado|uri ng subdibisyon]] sa ilang mga bansa, partikular sa mga [[pamahalaang pederal]] tulad ng [[Estados Unidos]], [[Mehiko]], at [[Brasil]]. == Pagkabansa == {{Main|Malayang estado}} [[File:Limited_Recognition_States.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Limited_Recognition_States.svg|thumb|{{legend|#C74355|Mga estadong miyembro ng UN na hindi kinikilala ng isa o higit pang miyembro}}{{legend|#F8CD44|Mga estadong hindi miyembro ng UN na kinikilala ng isa o higit pang miyembro}}{{legend|#246788|Mga estadong hindi miyembro ng UN na kinikilala lamang ng hindi miyembro}}]] Kung tumutukoy sa pampulitikang konsepto, maaaring tumukoy ang bansa sa isang [[malayang estado]], [[Talaan ng mga estadong bahagyang kinikilala|estadong bahagyang kinikilala]], bahaging bansa, o [[dependensiya]].<ref name="Fowler Bunck 1996 pp. 381–404" /><ref name="academic.oup.com i784" /> Malayang estado ang politikal na entidad na may ganap na pangkalahatang kapangyarihan at otoridad sa isang bahagi ng mundo.<ref>{{Cite journal |last=Philpott |first=Daniel |date=1995 |title=Sovereignty: An Introduction and Brief History |journal=Journal of International Affairs |volume=48 |issue=2 |pages=353–368 |issn=0022-197X |jstor=24357595}}</ref> Walang tiyak na bilang ang mga bansa sa mundo dahil may mga estado na hindi [[Diplomatikong pagkilala|kinikilala]] ng lahat, at meron ding mga di-malalayang estado na pawang kinikilala bilang isang bansa.<ref name="Seguin 2011 f032" /> May ilang mga bansa kagaya ng [[Taiwan]] sa Asya, [[Demokratikong Republika ng Arabong Sahrawi|Republikang Sahrawi]] sa Aprika, at [[Kosovo]] sa Europa na may limitadong pagkilala mula sa ibang mga bansa dahil kinikilala ito ng ibang mga bansa bilang bahagi ng isang bansa.<ref name="Kyris 2022 pp. 287–311">{{cite journal |last=Kyris |first=George |date=2022 |title=State recognition and dynamic sovereignty |journal=European Journal of International Relations |volume=28 |issue=2 |pages=287–311 |doi=10.1177/13540661221077441 |issn=1354-0661 |doi-access=free}}</ref><ref name="Allcock Lampe Young 1998 q703">{{cite web |last1=Allcock |first1=John B. |last2=Lampe |first2=John R. |last3=Young |first3=Antonia |date=1998-07-20 |title=History, Map, Flag, Population, Languages, & Capital |url=https://www.britannica.com/place/Kosovo |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20150619045343/https://www.britannica.com/place/Kosovo |archive-date=19 June 2015 |access-date=2024-01-29 |website=Encyclopedia Britannica}}</ref> Halimbawa, opisyal na kinikilala ang Taiwan (opisyal na Republika ng Tsina) bilang bahagi ng [[Tsina]] (opisyal na Republikang Bayan ng Tsina) ng nakakarami ng mga bansa sa mundo bilang pagtalima sa [[Nag-iisang Tsina|patakarang Nag-iisang Tsina]], kahit na gumaganap ito bilang isang malayang estado.<ref>{{Cite web |title=Taiwan: Sovereignty and Participation in International Organizations |url=https://www.fpri.org/article/2011/07/taiwan-sovereignty-and-participation-in-international-organizations/ |access-date=2025-12-22 |website=Foreign Policy Research Institute |language=en-US}}</ref> Ganito rin ang kaso sa Kosovo, na kinikilala ng iba bilang bahagi ng [[Serbiya|Serbia]],<ref>{{Cite web |last=Young |first=Antonia |last2=Allcock |first2=John B. |last3=Lampe |first3=John R. |date=2026-07-28 |title=Kosovo |url=https://www.britannica.com/place/Kosovo |access-date=2026-08-10 |website=www.britannica.com |language=en}}</ref> at Republikang Sahrawi na kinikilala namang bahagi ng [[Maruekos]].<ref>{{Cite web |title=Sahrawi Arab Democratic Republic (SADR) |trans-title=Demokratikong Republika ng Arabong Sahrawi (SADR) |url=https://www.britannica.com/place/Sahrawi-Arab-Democratic-Republic |access-date=2026-08-10 |website=www.britannica.com |language=en}}</ref> Samantala, hindi kinikilala naman bilang bansa ang mga estadong humiwalay kagaya ng [[Transnistria]], na kinikilala bilang bahagi pa rin ng [[Moldabya]].<ref name="h387">{{cite web |date=May 31, 2012 |title=Transnistria profile |url=https://www.bbc.com/news/world-europe-18284837 |access-date=February 23, 2026 |website=BBC News}}</ref> [[File:Dependent_territories.svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Dependent_territories.svg|thumb|Mga dependensiya at ang kanilang malayang estado. Tinutukoy ang mga ito gamit ang kanilang kodigong [[ISO 3166-1]]{{Efn|Maliban sa [[Mga Maliliit na Pulong Menor ng Estados Unidos]], na nakakalat sa Pasipiko at Karibe at may iisang kodigo. Matutukoy ang mga ito sa mapa sa pamamagitan ng "UM-" na sinundan ng unang titik ng pangalan ng pulo at isa pang natatanging titik kung kinakailangan.}} o gamit ng bilang.{{Efn|Walang mga kodigong [[ISO 3166-1]] ang mga sumusunod na teritoryo:<br />'''1''': [[Akrotiri at Dhekelia]]<br />'''2''': [[Kapuluang Ashmore at Cartier]]<br />'''3''': [[Kapuluan ng Dagat Coral]]}} Itinuturing na bahagi mismo ng bansa ang mga nakakulay na lugar (tulad ng [[French Guiana|Guyanang Pranses]] sa Timog Amerika na itinuturing na lalawigan ng [[Pransiya]]). Ipinapakita rito ang [[Antartika]] bilang isang [[Kondominyum (pandaigdigang batas)|kondominyum]] imbes ang mga [[Mga inaangking teritoryo sa Antartika|inaangking bahagi]] nito.]] May mga malalayang estado na nagtataglay ng mga bahaging bansa dahil sa unyon. Halimbawa nito ang kaso ng [[Reyno Unido]], na isang unyon ng apat na bansa: [[Inglatera]], [[Eskosya]], [[Gales]], at [[Hilagang Irlanda]]. Ang [[Kaharian ng Dinamarka]] ay nagtataglay ng [[Dinamarka]]. [[Kapuluang Peroe]], at [[Groenlandiya]]. Tinataglay naman ng [[Kaharian ng Olanda]] ang [[Netherlands|Olanda]] at ang mga isla ng [[Aruba]], [[Curacao]], at [[Sint Maarten]] sa [[Karibe]]. Samantala, may mga malalayang estado naman na kinokonsiderang bansa dahil sa pagkakaroon nito ng hiwalay na [[Nagsasariling bahagi ng bansa|nagsasariling pamahalaan]] sa ilalim ng isa pang malayang estado. Kabilang sa mga ito ang mga teritoryo ng [[Nueva Selanda]] sa Pasipiko ([[Kapuluang Cook]], [[Niue]], at [[Tokelau]]), mga teritoryo ng Reyno Unido (kagaya ng [[Kapuluang Falkland]] at [[Britanikong Kapuluang Birhenes|Kapuluang Birhen ng Britanya]]) at mga [[Dependensiya ng Korona]] nito ([[Jersey]], [[Guernsey]], at [[Pulo ng Man|Pulo of Man]]), mga teritoryo ng [[Estados Unidos]] ([[Puerto Rico]], [[Guam]], [[Hilagang Kapuluang Mariana|Hilagang Marianas]], [[Samoang Amerikano|Amerikanong Samoa]], at [[Kapuluang Birhen ng Amerika]]), mga teritoryo ng [[Australia]] ([[Pulo ng Christmas]], [[Pulo ng Norfolk]], at [[Kapuluang Cocos (Keeling)|Kapuluang Cocos]]), [[natatanging rehiyong administratibo]] ng [[Tsina]] ([[Hong Kong]] at [[Macau]]), [[Kapuluan ng Åland|Aland]] ng [[Pinlandiya]], mga teritoryo ng [[Pransiya]] (kagaya ng [[Nueva Caledonia]] at [[Polinesiyang Pranses|Polinesyang Pranses]] sa Pasipiko), at mga teritoryo ng Olanda sa Karibe ([[Bonaire]], [[Sint Eustatius]], at [[Saba (pulo)|Saba]]). === Pandaigdigang pagkilala === {{Main|Sistemang Westphalia}} May mga pagtatalo ukol sa pagkakaroon ng mga estado nang hindi dumedepende sa panlabas na [[Diplomatikong pagkilala|pagkilala]] o kung kinakailangan ang pagkilala upang maituring na estado ang isang entidad.<ref name="Fowler Bunck 1996 pp. 381–404" /><ref name="l212">{{cite journal |author1=HSE University |last2=Bratersky |first2=Maxim |last3=Skriba |first3=Andrei |author4=HSE University |last5=Sapogova |first5=Arina |author6=HSE University |date=November 1, 2021 |title=The Struggle for Recognition or Enhancement of Status: Conditions for the Stability and Development of Unrecognized States Using the Example of Eurasia |trans-title=Ang Pakikibaka para sa Pagkilala o Pagpapaganda sa Katayuan: Mga Kondisyon para sa Katatagan at Pagdebelop sa mga Estadong Di-kinikilala Gamit ang Halimbawa ng Eurasya |url=https://iorj.hse.ru/2021-16-3/518028442.html |journal=International Organisations Research Journal |language=en |volume=16 |issue=3 |pages=203–219 |doi=10.17323/1996-7845-2021-03-09 |access-date=}}</ref><ref name="z544">{{cite journal |last=Grzybowski |first=Janis |date=October 8, 2019 |title=The paradox of state identification: ''de facto'' states, recognition, and the (re-)production of the international |trans-title=Ang kabalintunaan ng pagtukoy sa mga estado: ''de facto'' na mga estado, pagkilala at ang (muling) produksiyon ng pandaigdigan |journal=International Theory |language=en |publisher=Cambridge University Press |volume=11 |issue=3 |pages=241–263 |doi=10.1017/s1752971919000113 |issn=1752-9719 |hdl-access=free |hdl=2013/ULB-DIPOT:oai:dipot.ulb.ac.be:2013/405143}}</ref> Bagamat hindi itinuturing ng [[pandaigdigang batas]] ang "[[soberanya]]" bilang hindi sumasailalim sa isang entidad,<ref name="Lowe 2015 pp. 1–18">{{cite book |last=Lowe |first=Vaughan |title=International Law: A Very Short Introduction |date=2015-11-26 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-923933-7 |page=1–18 |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas: Isang Napakaiksing Panimula |chapter=Nations under law |trans-chapter=Mga bansa sa ilalim ng batas |doi=10.1093/actrade/9780199239337.003.0001}}</ref> walang kahulugan na ginagamit para sa mga miyembro ng [[Mga Nagkakaisang Bansa]] ukol sa pagkabansa ng isang entidad.<ref name="Seguin 2011 f032" /><ref name="Bedjaoui 1991 p. 47">{{cite book |last=Bedjaoui |first=M. |url=https://books.google.com/books?id=jrTsNTzcY7EC&pg=PA47] |title=International Law: Achievements and Prospects |publisher=Springer Netherlands |year=1991 |isbn=978-92-3-102716-1 |series=Democracy and power |page=47] |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas: Mga Tagumpay at Inaasam |access-date=}}</ref> Karaniwang may dalawang kampo ng pananaw na ginagamit patungkol sa pagkilala sa mga estado: ''deklaratibo'' at ''konstitutibo''.<ref name="Cohen 1961 p. 1127">{{cite journal |last=Cohen |first=Rosalyn |date=1961 |title=The Concept of Statehood in United Nations Practice |trans-title=Ang Konsepto ng Pagkabansa sa Gawain ng Mga Nagkakaisang Bansa |url=https://scholarship.law.upenn.edu/penn_law_review/vol109/iss8/4 |url-status=live |journal=University of Pennsylvania Law Review |language=en |volume=109 |issue=8 |pages=1127–1171 |doi=10.2307/3310588 |jstor=3310588 |url-access=subscription |archive-url=https://web.archive.org/web/20240119201855/https://scholarship.law.upenn.edu/penn_law_review/vol109/iss8/4/ |archive-date=19 January 2024 |access-date= |s2cid=56273534}}</ref><ref name="Kelsen 1941 pp. 605–617">{{cite journal |last=Kelsen |first=Hans |year=1941 |title=Recognition in International Law: Theoretical Observations |trans-title=Pagkilala sa Pandaigdigang Batas: Mga Teoretikal na Obserbasyon |journal=The American Journal of International Law |language=en |publisher=American Society of International Law |volume=35 |issue=4 |pages=605–617 |doi=10.2307/2192561 |issn=0002-9300 |jstor=2192561 |s2cid=147309779}}</ref><ref name="Lauterpacht 1944 pp. 385–458">{{cite journal |last=Lauterpacht |first=H. |year=1944 |title=Recognition of States in International Law |trans-title=Pagkilala sa mga Estado sa Pandaigdigang Batas |journal=The Yale Law Journal |language=en |publisher=The Yale Law Journal Company, Inc. |volume=53 |issue=3 |pages=385–458 |doi=10.2307/792830 |issn=0044-0094 |jstor=792830}}</ref> Inilatag ang deklaratibong pananaw sa [[Kumbensiyon sa Montevideo ng 1933]] para sa "isang estado bilang tao sa pandaigdigang batas sa Artikulo 1:<ref name="Encyclopedia Britannica 1999 f033">{{cite web |date=26 July 1999 |title=States, Sovereignty, Treaties |trans-title=Estado, Soberanya, at Kasunduan |url=https://www.britannica.com/topic/international-law/States-in-international-law |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220430152154/https://www.britannica.com/topic/international-law/States-in-international-law |archive-date=30 April 2022 |access-date= |website=Encyclopedia Britannica |language=en}}</ref> # May permanenteng populasyon # May itinuturing na teritoryo # May pamahalaan # May kakayahan na makipag-ugnayan sa iba pang estado Ipinapahiwatig ng Artikulo 3 ng parehong kumbensiyon na maaaring umiral ang isang malayang estado kahit na walang bansa na kumikilala dito.<ref name="Caspersen Stansfield 2012 p. 55">{{cite book |last1=Caspersen |first1=N. |url=https://books.google.com/books?id=ARtODc4lsdQC&pg=PA55 |title=Unrecognized States in the International System |last2=Stansfield |first2=G. |publisher=Taylor & Francis |year=2012 |isbn=978-1-136-84999-2 |series=Exeter Studies in Ethno Politics |page=55 |language=en |trans-title=Mga Di-kinikilalang Estado sa Pandaigdigang Sistema |access-date=}}</ref> Dahil tanging isang pagpapahayag muli sa [[nakagisnang pandaigdigang batas]] ito, isinakodigo lamang ng Kumbensiyon sa Montevideo ang mga umiiral na'ng legal na pananaw at mga prinsipyo nito,<ref name="D'Aspremont 2019 pp. 139–152">{{cite book |last=D'Aspremont |first=Jean |title=The Global Community Yearbook of International Law and Jurisprudence 2018 |date=2019-08-29 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-007250-6 |pages=139–152 |language=en |trans-title=Ang Pandaigdigang Yearbook ng Pamayanan ng Pandaigdigang Batas at Hurisprudensiya 2018 |chapter=Statehood and Recognition in International Law: A Post-Colonial Invention |trans-chapter=Pagkabansa at Pagkilala sa Pandaigdigang Batas: Isang Poskolonyal na Imbensiyon |doi=10.1093/oso/9780190072506.003.0005}}</ref> kaya di lamang ito malalapat sa mga pumirma sa mga pandaigdigang organisasyon tulad ng UN,<ref name="Seguin 2011 f032" /><ref name="Encyclopedia Britannica 1999 f033" /><ref name="Crawford 2007 p.">{{cite book |last=Crawford |first=James R. |title=The Creation of States in International Law |date=2007-03-15 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-922842-3 |pages=2–11 |language=en |trans-title=Ang Paggawa sa mga Estado sa Pandaigdigang Batas |doi=10.1093/acprof:oso/9780199228423.003.0002}}</ref> kundi sa lahat ng sumasailalim sa pandaigdigang batas.<ref name=":0">{{cite book |last=Castellino |first=Joshua |url=https://books.google.com/books?id=uGMxfj4oedEC&pg=PA77 |title=International Law and Self-Determination: The Interplay of the Politics of Territorial Possession With Formulations of Post-Colonial National Identity |publisher=[[Martinus Nijhoff Publishers]] |year=2000 |isbn=90-411-1409-2 |page=77 |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas at Pansariling Determinasyon: Ang Ugnayan ng Politika ng Pagmamay-ari ng Teritoryo sa mga Pormulasyon ng Poskolonyal na Pambansang Pagkakakilanlan}}</ref> Ganito rin ang opinyon ng [[Pamayanang Pang-ekonomiya ng Europa]] (EEC),<ref name=":0" /> na binanggit muli ng [[Unyong Europeo]] (EU) sa kanilang pangunahing pahayag sa [[Komiteng Badinter]] para sa isyu ng [[Pagkawatak ng Yugoslavia|pagkawatak]] ng [[Yugoslavia]],<ref>{{cite web |title=The Opinions of the Badinter Arbitration Committee: A Second Breath for the Self-Determination of Peoples |trans-title=Ang mga Opinyon ng Komiteng Badinter sa Arbitrasyon: Isang Pangalawang Hinga para sa Pansariling Determinasyon ng mga Tao |url=http://www.ejil.org/journal/Vol3/No1/art12.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20080517085252/http://www.ejil.org/journal/Vol3/No1/art12.html |archive-date=2008-05-17 |access-date= |language=en}}</ref> gayundin sa hukom ng [[Pandaigdigang Korte ng Katarungan]] (ICJ) na si [[James Crawford]].<ref name="Crawford 2007 p." /> Sa kabilang banda naman, ayon naman sa konstitutibong pananaw, maituturing lamang na malayang estado ang isang entidad kung at tangi kung ito ay kinikilala bilang malaya ng isa o higit pang bansa.<ref name="academic.oup.com s696">{{cite web |title=Statehood and Recognition |trans-title=Pagkabansa at Pagkilala |url=https://academic.oup.com/book/3288/chapter-abstract/144288950?redirectedFrom=fulltext |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240126171048/https://academic.oup.com/book/3288/chapter-abstract/144288950?redirectedFrom=fulltext |archive-date=26 January 2024 |access-date= |website=academic.oup.com |language=en}}</ref> Dahil dito, hindi agad magiging bahagi ng pandaigdigang pamayanan o mapasailalim sa mga pandaigdigang batas ang mga kalalayang bansa, at hindi kinakailangan na tumalima ang mga kinikilalang bansa sa pandaigdigang batas kung makikipag-ugnayan sila sa mga ito.<ref name="ctos">{{cite book |last=Hillier |first=Tim |url=https://books.google.com/books?id=Kr0sOuIx8q8C |title=Sourcebook on Public International Law |publisher=Routledge |year=1998 |isbn=978-1-85941-050-9 |pages=201–202 |language=en |trans-title=Sangguniang Aklat sa Pampublikong Pandaigdigang Batas}}</ref> Noong 1912, sinabi ng iskolar ng batas na si [[L. F. L. Oppenheim]] ang sumusunod ukol sa konstitutibong pananaw:<ref>{{cite book |last1=Oppenheim |first1=Lassa |url=https://books.google.com/books?id=vxJ1Jwmyw0EC&pg=PA135 |title=International Law: A Treatise |last2=Roxburgh |first2=Ronald |publisher=The Lawbook Exchange, Ltd. |year=2005 |isbn=978-1-58477-609-3 |page=135 |language=en |trans-title=Pandaigdigang Batas: Isang Tratado}}</ref> {{Blockquote|text=Hindi sinasabi ng Pandaigdigang Batas na hindi umiiral ang isang Estado dahil lamang hindi ito kinikilala [ng ibang estado], ngunit hindi nito pinapansin ito bago ito kilalanin [ng ibang estado]. Sa pamamagitan ng pagkilala lamang at natatangi lamang na nagiging isang Pandaigdigang Tao ang isang Estado at sumasailalim sa Pandaigdigang Batas.{{efn|Orihinal na sipi: {{lang|en|International Law does not say that a State is not in existence as long as it is not recognised, but it takes no notice of it before its recognition. Through recognition only and exclusively a State becomes an International Person and a subject of International Law. }}}}}} Binigyang-kahulugan naman ng [[Organisasyon ng Pagkakaisa ng Aprika]] noong 1976 ang pagkilala sa estado bilang:<ref name="Talmon 1998 p. 186">{{cite book |last=Talmon |first=S. |url=https://books.google.com/books?id=scc8EboiJX8C&pg=PA186 |title=Recognition of Governments in International Law: With Particular Reference to Governments in Exile |publisher=Clarendon Press |year=1998 |isbn=978-0-19-826573-3 |series=Oxford monographs in international law |page=186 |language=en |trans-title=Pagkilala sa mga Pamahalaan sa Pandaigdigang Batas: Partikular na Pagtukoy sa mga Pamahalaan sa Pagpapatapon |access-date=}}</ref> {{Blockquote|text=...na ang pagkilala sa isang malaya at may soberanyang estado ay isang gawaing nakapaloob sa soberanya ng bawat miyembro ng pandaigdigang pamayanan, isang gawain na dapat gawin nang kanya-kanya; kaya naman, nasa pagpapasya ng mga miyembrong estado at bawat kapangyarihan ng [Organisasyon ng Pagkakaisa ng Aprika] kung kikilalanin ba o hindi ang isang kalalayang estado.{{efn|Orihinal na sipi: {{lang|en|...the recognition of an independent and sovereign state is an act of sovereignty pertaining each member of the international community, an act to be taken individually, and it is, therefore, up to member states and each OAU power whether to recognise or not the newly independent state.}}}}}} == Pagkakakilanlan == Gumagamit ang mga bansa ng mga simbolo para sa kani-kanilang pagkakakilanlan. Maaari itong maglaman ng mga bagay na may kinalaman sa kultura, relihiyon, o politika, at makikita sa kanilang mga [[watawat]], [[eskudo]], o [[selyo]].<ref name="CIA x692">{{cite web |title=National symbol(s) |trans-title=(Mga) Pambansang simbolo |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/field/national-symbols/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20161108112336/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2230.html |archive-date=8 November 2016 |access-date= |website=CIA |language=en}}</ref> === Pangalan === Marami sa mga bansa sa mundo ang may mahabang pangalan at maikling pangalan. Karaniwang ginagamit ang mahabang pangalan sa mga pormal na konteksto at karaniwan nitong inilalarawan ang kanilang uri ng pamahalaan. Halimbawa ay ''Republika ng Pilipinas'', na tumutukoy sa Pilipinas bilang isang [[republika]]. Samantala, ginagamit naman ang maikling pangalan sa mga pangkaraniwang konteksto. Sa pangalang ito pinakakilala ang isang bansa, at karaniwan itong hindi nagbabago sa pagpalit ng pamahalaan, di tulad ng mahabang pangalan.{{Efn|Halimbawa, kilala ang kasalukuyang Republikang Pranses bilang [[Kaharian ng Pransiya]] bago tuluyang binuwag nila ang kanilang monarkiya noong ika-19 na siglo. Gayunpaman, parehong kilala ang mga ito sa maikling pangalan na [[Pransiya]].}} Para sa ilang mga bansa, pawang parehas lamang ang mahaba at maikling pangalan nito.{{Efn|Halimbawa ay ang kaso ng [[Ukranya]], [[Bosnia at Herzegovina]], at ang [[Republika ng Gitnang Aprika]].}}<ref>{{cite web |title=Countries: Designations and abbreviations to use |trans-title=Mga Bansa: Mga designasyon at daglat na gagamitin |url=https://style-guide.europa.eu/en/content/-/isg/topic?identifier=7.1.1-designations-and-abbreviations |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20210104160434/https://publications.europa.eu/code/en/en-370100.htm |archive-date=4 January 2021 |access-date= |language=en}}</ref> Maaaring mahalaga ang pangalan ng bansa sa diplomasya at kultura. May mga bansa na nagpalit ng pangalan bilang hudyat ng pagpapalit ng pamahalaan, o di kaya'y bilang bahagi ng dekolonisasyon. Halimbawa, pinalitan ng Imperyong Estado ng Persia ang kanilang pangalan bilang [[Imperyong Estado ng Iran]] noong 1935 noong panahon ng [[dinastiyang Pahlavi]], na naging [[Islamikong Republika ng Iran]] matapos ng [[Rebolusyong Iranyano|Rebolusyong Islamiko]] noong 1971 na nagpatalsik sa [[Shah]].<ref>{{Cite web |title=Why is Persia called Iran today? The history behind the name change by the Shah |trans-title=Bakit Iran ang tawag na ngayon sa Persia? Ang kasaysayan sa likod ng pagpapalit ng pangalan ng Shah |url=https://www.voxnews.al/english/histori/pse-persia-quhet-sot-iran-historia-pas-ndryshimit-te-emrit-nga-shahu-i111603 |access-date=2026-08-11 |website=Vox News |language=en}}</ref> Pinalitan naman ng Kaharian ng Siam ang kanilang pangalan noong 1939 patungong [[Taylandiya|Kaharian ng Tailandiya]].<ref>{{Cite web |last=Cavendish |first=Richard |date=2014-05-15 |title=Siam Becomes Thailand |trans-title=Naging Tailandiya ang Siam |url=https://www.historytoday.com/archive/months-past/siam-becomes-thailand |access-date=2026-08-11 |website=History Today |language=en}}</ref> Sa kabilang banda naman, ginamit ng mga kalalayang bansa noong huling bahagi ng ika-20 siglo ang kanilang katutubong pangalan: * [[Hilagang Rodesya]] {{Arrow}} [[Zambia]], mula Reyno Unido noong 1964.<ref>{{Cite news |date=1964-10-24 |title=Northern Rhodesia Reborn as Zambia; Britain Ends Rule |language=en-US |trans-title=Naging Zambia ang HIlagang Rodesya; Nagtapos na ang Panunungkulan ng Britanya |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/1964/10/24/archives/northern-rhodesia-reborn-as-zambia-britain-ends-rule.html |url-access=subscription |access-date=2026-08-11 |issn=0362-4331}}</ref> * [[Bechuanaland]] {{Arrow}} [[Botswana]], mula Reyno Unido noong 1966.<ref>{{Cite news |date=2011-04-11 |title=Botswana |language=en-GB |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-13041658 |access-date=2026-08-11}}</ref> * [[Silangang Pakistan]] {{Arrow}} [[Bangladesh]], mula [[Pakistan]] noong 1975.<ref>{{Cite web |date=2025-08-24 |title=The Struggle for Bangladesh: From East Pakistan to Independence |trans-title=Ang Pakikibaka para sa Bangladesh: Mula Silangang Pakistan patungong Kalayaan |url=https://polsci.institute/south-asia/struggle-bangladesh-east-pakistan-independence/ |access-date=2026-08-11 |website=PolSci Institute |language=en-US}}</ref> May mga kaso rin kung saan ang pagpapalit ng pangalan ay naganap ilang taon matapos nilang lumaya. * [[Britanikong Ceylon|Ceylon]] {{Arrow}} [[Sri Lanka]], lumaya sa Reyno Unido noong 1948 ngunit pinalitan ang pangalan noong 1972.<ref>{{Cite news |last=Haviland |first=Charles |date=2011-01-01 |title=Sri Lanka erases colonial name, Ceylon |language=en-GB |trans-title=Binura ng Sri Lana ang pangalang kolonyal nitong Ceylon |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-south-asia-12099596 |access-date=2026-08-11}}</ref> * [[Hilagang Volta]] {{Arrow}} [[Burkina Faso]], lumaya sa [[Pransiya]] noong 1960 ngunit pinalitan ang pangalan noong 1984 matapos ng isang [[Kudeta sa Hilagang Volta ng 1983|kudeta]].<ref>{{Cite journal |last=Williamson |first=Bryan |date=2013-01-01 |title=From Upper Volta to Burkina Faso: A Study of the Politics of Reaction and Reform in a Post-Colonial African Nation-state, 1960-1987 |trans-title=Mula Hilagang Volta patungong Burkina Faso: Isang Pag-aaral sa Politika ng Reaksyon at Reporma sa isang Poskolonyal na Estadong Bansa sa Aprika, 1960-1987 |url=https://digitalcommons.usf.edu/etd/4612 |journal=USF Tampa Graduate Theses and Dissertations |language=en}}</ref> * [[Dahomey]] {{Arrow}} [[Benin]], lumaya sa Pransiya noong 1960 ngunit pinalitan ang pangalan noong 1975.<ref>{{Cite web |last=Law |first=Robin |last2=Ronen |first2=Dov |last3=Adotevi |first3=Stanislas Spero |date=2026-08-03 |title=Benin - Decolonization, Independence, Revolution |trans-title=Benin - Dekolonisasyon, Kalayaan, Rebolusyon |url=https://www.britannica.com/place/Benin/Decolonization-independence-and-military-coups |access-date=2026-08-11 |website=www.britannica.com |language=en}}</ref> * [[Timog Rodesya]] {{Arrow}} [[Zimbabwe]], kumalas sa Reyno Unido sa ilalim ng pamahalaang kontrolado ng mga Puti noong 1965 ngunit pormal na nakalaya noong 1980 sa ilalim ng kasalukuyang pangalan.<ref>{{Cite web |last=Sibanda |first=Eliakim |year=2021 |title=The Unilateral Declaration of Independence in Southern Rhodesia (later Zimbabwe) |trans-title=Ang Unilateral na Deklarasyon ng Kalayaan sa Timog Rodesya (kalaunan Zimbabwe) |url=https://www.gilderlehrman.org/history-resources/essays/unilateral-declaration-independence-southern-rhodesia-later-zimbabwe |access-date=2026-08-11 |website=Gilder Lehrman Institute of American History |language=en}}</ref> * Swaziland {{Arrow}} [[Eswatini]] noong 2018, 50 taon matapos nilang lumaya sa Reyno Unido.<ref>{{Cite news |date=2018-04-19 |title=Swaziland king renames country 'the Kingdom of eSwatini' |language=en-GB |trans-title=Pinalitan ng hari ng Swaziland ang pangalan ng bansa bilang 'ang Kaharian ng eSwatini' |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-43821512 |access-date=2026-08-11}}</ref> May ilang kaso rin na bumalik ang pangalan ng bansa sa dati nang magpalit ang kanilang pamahalaan: * Lumaya ang Congo sa Belhika noong 1960 sa naturang pangalan, ngunit pinalitan ito noong 1971 bilang [[Zaire]]. Nanatili itong ganito hanggang noong 1997, nang binalik ito sa Congo, opisyal na [[Demokratikong Republika ng Congo]] upang itangi ito sa kapitbahay nitong [[Republika ng Congo]]. * Lumaya ang Kambodya sa Pransiya bilang [[Kaharian ng Kambodya]] noong 1953, na pinalitan bilang [[Demokratikong Kampuchea|Kampuchea]] noong 1970 sa panunungkulan ni [[Pol Pot]]. Nanatili itong ganito hanggang noong 1989, nang binalik ito sa dati bilang pananda ng pagbabalik muli ng monarkiya. May mga iba naman na mas piniling gamitin ang katutubong pangalan bilang opisyal na pangalan nito sa kahit anong wika. * Pinalitan ng [[Turkiya]] ang kanilang pangalan bilang Turkiye (opisyal na Türkiye) noong 2022 dahil sa mga kadahilanang pangkultura. * Pinalitan ng [[Nauru]] ang kanilang pangalan bilang Naoero noong 2026 upang iakma ito sa ortograpiya ng kanilang wika * Dahil sa mga problemang dulot ng pagsasalin sa pangalan ng kanilang bansa, ginawang opisyal na pangalan ng bansang kilala sa wikang Ingles bilang {{Lang|en|Ivory Coast}} sa pangalang Pranses nito na [[Cote d'Ivoire]] sa kahit anong wika noong 1986, at Sa kabilang banda, maaaring dahil sa isang isyu ang pagpapalit ng pangalan, kagaya ng kaso ng bansang kilala na ngayon bilang [[Hilagang Masedonya]], na opisyal na kinikilala hanggang noong 2019 bilang Masedonya lamang ngunit tinututulan ng kapitbahay nitong [[Gresya]] dahil sa kahalintulad na pangalan nito sa kanilang [[Masedonya, Gresya|rehiyon na Masedonya]], na nasa timog nito. Isa ring isyu ang pagpapalit ng pangalan ng Burma patungong [[Myanmar]] noong 1989 ng pamahalaang militar nila. == Tingnan din == * [[Bansa (panlipunan)]] * [[Mikronasyon]] * [[Pagkamakabansa]] * [[Pagkamakabayan]] * [[Talaan ng mga bansa]] * [[Tala ng mga bansa ayon sa GDP (PPP) bawat kapita|Talaan ng mga bansa ayon sa GDP (PPP) bawat kapita]] * [[Talaan ng mga bansa ayon sa kapal ng populasyon]] * [[Talaan ng mga bansa ayon sa populasyon]] * [[Talaan ng mga kabansaan]] == Talababa == {{Notelist}} ==Sanggunian== {{reflist}} == Link sa labas == * [https://web.archive.org/web/20260116040301/https://www.cia.gov/the-world-factbook/ The CIA World Factbook] (sa wikang Ingles) * [http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/ Country Studies] ng [[Aklatan ng Kapulungan ng Estados Unidos]] (sa wikang Ingles) * [http://unstats.un.org/unsd/ United Nations statistics division] (sa wikang Ingles) [[Kategorya:Mga bansa| ]] [[Kategorya:Heograpiyang pantao]] [[Kategorya:Politika]] [[frp:Payis (L)]] je4kilje6pwv4u5vmrejr7odxh6tr01 Imabari, Ehime 0 34249 2219994 1708300 2026-08-10T14:40:03Z Jojit fb 38 ni-redirect na lamang sa kaugnay na artikulo dahil walang sapat na impornasyon sa matagal na panahon 2219994 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Prepektura ng Ehime]] k9sr88faoj2r05q7s0vk1g963v6rlv3 Kyōtanabe, Kyoto 0 34475 2219986 1659781 2026-08-10T14:25:36Z Jojit fb 38 ni-redirect na lamang sa kaugnay na artikulo dahil walang sapat na impornasyon sa matagal na panahon 2219986 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Prepektura ng Kyoto]] gzt0cnw6x4icf6xwqejzdugn68b1eqx Usapang tagagamit:Nickrds09 3 61677 2220016 2210456 2026-08-10T18:54:24Z MediaWiki message delivery 49557 /* Pagpapabatid ng salinwika: Event:Open Heritage-Wikidata Contest */ bagong seksiyon 2220016 wikitext text/x-wiki '''Mabuhay!''' Magandang araw, Nickrds09, at [[Wikipedia:Maligayang_pagdating!|maligayang pagdating]] sa Wikipedia! Salamat sa iyong mga ambag. Sana ay magustuhan mo at manatili ka sa websayt na ito. Ito ay isang talaan ng mga pahina na sa tingin ko ay makatutulong sa iyo: {|align="right" |{{Pamayanan}} |} *[[Wikipedia:Patungkol|Tungkol sa Wikipedia]] *[[Wikipedia:Mga patakaran at panuntunan|Mga patakaran at panuntunan]] *[[Wikipedia:Paano baguhin ang isang pahina|Paano baguhin ang isang pahina]] *[[Wikipedia:Paano magsimula ng pahina|Paano magsimula ng pahina]] *[[Wikipedia:Mga kombensyon sa pagsusulat ng mga artikulo|Mga kombensyon sa pagsusulat ng mga artikulo]] *[[Wikipedia:Tulong|Pahinang nagbibigay ng tulong]] Sana ay malibang ka sa pagbabago ng mga artikulo at pagiging isang [[Wikipedia:Mga Wikipedista|Wikipedista]]! Maaari ninyo pong ilagda ang inyong pangalan sa pamamagitan ng paglalagay ng apat na tidles (<nowiki>~~~~</nowiki>); ito ay automatikong maglalagay ng pangalan at petsa. Kung kailangan mo ng tulong, maaari kang pumunta sa [[Wikipedia:Konsultasyon]], tanungin mo ako sa aking pahinang pang-usapan, o ilagay ang <code><nowiki>{{</nowiki>[[Template:Saklolo|saklolo]]<nowiki>}}</nowiki></code> sa iyong pahinang pang-usapan at isang Wikipedista ang madaling lalabas upang sagutin ang iyong mga tanong. Huwag rin ninyo pong makalimutang [[Wikipedia:Guestbook para sa mga bagong manggagamit|lumagda sa ating ''guestbook'']]. Muli, mabuhay!{{#if:|<br></br><br>{{#ifeq:|di-kilala|Kami ay totoong nagpapasalamat nang higit dahil sa iyong mga naiiambag. Ngunit mariing hinihikayat ka naming [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:Userlogin&type=signup gumawa ng isang panagutan] upang: #madali ka naming makilala at hindi mapagkamalang ibang Wikipedista. #makapili ng sariling pangalan o palayaw at lagda. #mabago mo ang mga pahinang medyong sinanggalang. #kilalanin ang mga boto. #maitago ang iyong direksyong ip, at mapanatili ang iyong paglilihim. Muli, salamat, at mariin ka pa rin naming hinihikayat na [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:Userlogin&type=signup gumawa ng isang panagutan] para sa kabutihan ng Wikipedia, ng sarili mo, at ng lahat.}}{{#ifeq:|bandalo|Ang iyong mga pagbabago sa mga pahina mandin ay hindi nakakabuti sa kalidad nito. Sa kabaliktaran, sinisira nito ang ganda ng mga artikulo, ang misyon ng Wikipedia, at ang wikang Tagalog.<br><br>Kami, ang Wikipedia, ay naglalayong tulungan ang buong mundo at ang wikang Tagalog sa pagpapalaganap ng malayang Tagalog na kaalaman sa buong mundo, ngunit nagmumungkang pinipigilan mo ang aming dalisay na layunin. Binabalaan ka ng pamayanan, at hinihikayat na magbago ng iyong sarili, at ng mga artikulo para sa kabutihan ng lahat. Upang makapagbigay ng malayang daan sa kaalaman sa buong mundo, sana tulungan mo kami sa aming huwad na layunin.<br><br><b><font color="#0000FF">Kung magpapatuloy pa rin ang iyong mga pagbabagong nakaaapekto sa kalidad ng mga artikulo, maaaring mapilitan kaming pigilan ka, na maaaring humantong sa pagharang sa iyo. Maaari kaming tumulong sa iyo upang maging ganap kang katanggap-tanggap na Wikipedista kung susundin mo ang aming payo. Salamat sa iyong pagdinig sa aming kahilingan.</font></b>}}{{#ifeq:|bandalo-di-kilala|Ang iyong mga pagbabago sa mga pahina mandin ay hindi nakakabuti sa kalidad nito. Sa kabaliktaran, sinisira nito ang ganda ng mga artikulo, ang misyon ng Wikipedia, at ang wikang Tagalog.<br><br>Kami, ang Wikipedia, ay naglalayong tulungan ang buong mundo at ang wikang Tagalog sa pagpapalaganap ng malayang Tagalog na kaalaman sa buong mundo, ngunit nagmumungkang pinipigilan mo ang aming dalisay na layunin. Binabalaan ka ng pamayanan, at hinihikayat na magbago ng iyong sarili, at ng mga artikulo para sa kabutihan ng lahat. Upang makapagbigay ng malayang daan sa kaalaman sa buong mundo, sana tulungan mo kami sa aming huwad na layunin. Kapagka handa ka nang tumulong sa totoong makakapagpabuting layunin ng Wikipedia, hinihikayat ka naming tumala upang [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:Userlogin&type=signup makagawa ng isang panagutan] upang: #madali ka naming makilala at hindi mapagkamalang ibang Wikipedista. #makapili ng sariling pangalan o palayaw at lagda. #mabago mo ang mga pahinang medyong sinanggalang. #kilalanin ang mga boto. #maitago ang iyong direksyong ip, at mapanatili ang iyong paglilihim. Muli, mariin naming hinihingi ang iyong pagtulong at pagtala sa Wikipedia.<br><br><b><font color=#0000FF>Kung magpapatuloy pa rin ang iyong mga pagbabagong nakaaapekto sa kalidad ng mga artikulo, maaaring mapilitan kaming pigilan ka, na maaaring humantong sa pagharang sa iyo. Maaari kaming tumulong sa iyo upang maging ganap kang katanggap-tanggap na Wikipedista kung susundin mo ang aming payo. Salamat sa iyong pagdinig sa aming kahilingan.</font></b>}}}} ---- <center><b><i><small> [[Image:Crystal_Clear_app_email.png|25px]] [[Wikipedia:Embahada|Ambasada]] · [[Wikipedia:Embahada|Ambasciata]] · [[Wikipedia:Embahada|Ambassad]] · [[Wikipedia:Embahada|Ambassade]] · [[Wikipedia:Embahada|Botschaft]] · [[Wikipedia:Embahada|Embaixada]] · [[Wikipedia:Embahada|Embajada]] · [[Wikipedia:Embahada|Embassy]] · [[Wikipedia:Embahada|大使館]] </small></i></b></center> <br>[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 01:48, 27 Setyembre 2008 (UTC) == [[Suleras:UnangPahinaBalita|Mga Balita sa Unang Pahina]] == Maraming salamat sa iyong pagsasapanahon ng ating [[Unang Pahina|Mga kasalukuyang kaganapan]] sa [[Unang Pahina]], sa pamamagitan ng pag-aambag ng [[Kasalukuyang pangyayari/2008 Oktubre 7]]. Mabuhay ka! - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 13:38, 7 Oktubre 2008 (UTC) == Request for translation. Yanka Kupala and Yakub Kolas == Warm greeting from Belarusian Wikipedia! This year we celebrate 130. birthday of Belarusian great poets [[en:Yanka Kupala]] and [[en:Yakub Kolas]] Could you help us to translate articles into your unique and honourable language? Thank you in advance! --[[Tagagamit:Rymchonak|Rymchonak]] 20:16, 16 Enero 2012 (UTC) {{done}} :Hi! as requested, i already translated the page of [[Yanka_Kupala|Yanka Kapula]] in Tagalog language and if time permit, i will also work on Yakub Kolas. [[Tagagamit:Jan2366|Jan2366]] ([[Usapang tagagamit:Jan2366|usapan]]) 11:59, 5 Marso 2012 (UTC) ===Yakub Kolas=== {{done}}: Hi! i also translated [[Yakub_Kolas|Yakub Kolas]] into Tagalog Language... Mabuhay!!! [[Tagagamit:Jan2366|Jan2366]] ([[Usapang tagagamit:Jan2366|usapan]]) 13:44, 5 Marso 2012 (UTC) == Salamat sa pag-aambag == Salamat po sa inyong mga naiambag dito sa Wikipedia. Totoong nakakatulong po kayo sa pagpapayabong ng ating wika at malayang kaalaman. Isinasabi ko lamang po ito sa inyo upang ipaalalang hindi nasasayang ang inyong pagod, at nagpapasalamat ka rito. <b>[[Natatangi:Contributions/Felipe Aira|<font color= "#FCD116">—</font>]] [[Tagagamit:Felipe Aira|<font color= "#0038A8">Felipe</font>]] [[Usapang tagagamit:Felipe Aira|<font color="#CE1126">Aira</font>]]</b> 10:05, 12 Oktubre 2008 (UTC) == ABN? == Ang mga ukol sa [[Suleras:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo]] ay inilipat ko [[Usapang tagagamit:Nickrds09/Unang Isangdaang ABN|Unang Isangdaang ABN]] at [[Usapang tagagamit:Nickrds09/Ikalawang Isangdaang ABN|Ikalawang Isangdaang ABN]] == Pagtanaw at pasasalamat == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" valign="middle" | [[Image:Current Events Barnstar.png|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''Bituin ng Pamamahayag at Pagbabalita''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" |Dahil sa iyong patuloy na paghahain ng mga pag-uulat na nagagamit sa '''''[[Unang Pahina]]: [[Wikipedia:Kasalukuyang Pangyayari|Mga Kasalukuyang Kaganapan]]''''', pinagkakalooban kita - '''[[Tagagamit:Nickrds09|Nickrds09]]''' - ng bituing ito. Bilang pasasalamat sa iyong pagiging isang masiglang tagapaglathala sa '''[[Wikipediang Tagalog]]'''. Nawa'y mapag-aralan mo rin ang paglalagay sa mismong Unang Pahina bilang dagdag na kasanayan patungo sa iyong pagiging dalubhasang '''[[Wikipedista]]'''. Mabuhay ka at salamat! - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 15:25, 21 Oktubre 2008 (UTC) |} :Salamat ng marami sa iyong pagsasapanahon ng Kalendaryong pambalita. Marahil isa ka sa mga mapipisil ng pamayan upang maging isa ring tagapangasiwa balang-araw. Sabihan mo ako kung handa ka na at nang maiharap kita sa pamayanan. Matagal magpasya ang pamayanan dito, at sanay makapasa ka. Ipagpatuloy mo sana ang iyong mga ipinapakitang gawain. Muli, salamat! Mabuhay ka! - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 04:41, 28 Oktubre 2008 (UTC) == Kumusta == Magandang araw, nangungumusta lamang po. Bakit tila bumaba ang inyong aktibidad. Kung iyon po ay dahil sa ilang mga puna o paalala ng ibang Wikipedista, huwag po sanang mabahala. Iyon po para lamang po sa layuning mapainam/masanay ang lahat ng Wikipedista. Ang mga puna ay mga karagdagang kaalaman po. Gayon din po ako nung una dahil baguhan ako. Pero sa lumaon nasanay ako/nagsanay ako kaya't natuto sa mga gawi dito sa Wikipedia. Ipagpatuloy po sana ang inyong kasiglahan at pagiging masiyahin sa pagtulong sa pagbubuo ng ating Wikipedia sa Wikang Tagalog. Mabuhay at salamat muli sa inyong mga naging ambag na. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 19:40, 22 Nobyembre 2008 (UTC) ==Tagapangasiwa== Ibig mo na bang maiharap sa pamayanan para maging tagapangasiwa? Pakisabihan mo lang po ako kung ibig mo na. Dahil isa ako sa tiyak na susuporta kung handa ka na. Umiinam na ang iyong paglalagay ng mga bagong balita sa Unang Pahina. Salamat sa iyong pagtulong sa bahaging ito ng ating wikipedia. Lubos na nagpapasalamat. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 00:54, 30 Nobyembre 2008 (UTC) :Nagpapaunang salita lamang ako. Kung sakaling hindi magtagumpay ang unang halalan/paghaharap mo para maging tagapangasiwa dito, huwag ka lamang sanang manghihinayang o aayaw sa Wikipediang ito. Pakitandaan mo lamang na may susunod pang mga pagkakataon. Pinapayo kong basahin mo ang mga puna at payo ng ating mga kasamang Wikipedista. Isa itong paraan para mapainam mo ang iyong sarili at ang iyong mga lathalain. Huwag kang magmamaliw, ituring mo ang lahat bilang isang pagpapainam ng iyong mga kakayahan. ''Okey?'' - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 05:59, 16 Disyembre 2008 (UTC) ::Malugod ko pong tatanggapin kung ano man ang kahihinatnan nang aking nominasyon. Maraming Salamat. [[Tagagamit:Nickrds09|Nickrds09]] 10:15, 16 Disyembre 2008 (UTC) :::Magandang araw: narito ang mga kumento ng iba na nasa [[Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog#Bagong nominasyon: tagapangasiwa din]]. Pilitin mong gawin ang mga ito at ipakitang kaya mo ang mga ito. Hindi pa naman tapos ang halalan. Matagal naman kasi kung minsan bago magkaroon ng resulta. Basta't may tanong, huwag na huwag kang mahihiyang magtanong sa amin. ''Okey?'' Ibig namin na umunlad bawat isang Wikipedista para sa kapakanan ng Wikipedia natin. Walang Wikipedistang perpekto pero layunin nga ay umunlad tayong lahat. Salamat uli. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 03:56, 17 Disyembre 2008 (UTC) ::::Saka nga pala, heto ang ilang gabay na maaaring makatulong sa iyo sa pagbubuo ng mga '''pangungusap na pangkasalukuyang kaganapan''': Palagi mo lang itatanong sa sarili mo, ano ba ang pinakamahalagang balita ngayong araw na ito. Maaari kang pumili ng 1, 2 o 3 lamang. Huwag lahat tungkol sa Pilipinas, kasi ang Wikipedia ay isang ensiklopedya nga. Maaari kang gumawa ng isa para sa Pilipinas, at yung ibang 2 para sa ibang bansa o pook. Itanong mo rin sa sarili mo kung: :::::*Ano/Sino ba ang paksa? :::::*Sino ba ang mga tauhan sa balita? Sino ang mga pangunahing bida? :::::*Ano ang dahilan bakit nabalita ang mga tauhan/paksa? :::::*Bakit nangyari ang balita? :::::*Ano ang naging resulta ng balita? :::::*Kailan ba ito naganap? ::::::Hindi baleng mahaba ang pangungusap basta kumpleto ang paglalahad ng diwa; para bang sa ''pamukaw tanong'' ng Alam Ba Ninyo pero hindi patanong at mas mahaba ng bahagya para kahit hindi silipin ng mambabasa ang pinagmulan ng balita, nababatid nila kung ano yun o tungkol saan yun. Kung magagawan mo ng pahinang makakawingan (lalo kung wala pa) maaari mo rin itong gawin. Pero huwag sabay-sabay para hindi mabigat para sa iyo. Gumawa ka ng talatakdaan o iskedyul: Halimbawa, sa araw na ito puro balita lang (yung nakatuon sa napili mo lang). Sa susunod na araw: puro artikulo lang (yung mga ibig mong gawin). Salit-salitan ang araw kung ibig mo. Maaari rin naman na iba sa umaga, iba sa hapon. Kailangan mo rin ng panahon para sa ibang bagay at para sa sarili mo, di ba? Lalo na ang sa iyong pag-aaral. Ituring mong isang libangan itong Wikipedia na nakakatulong sa iyo at sa iba... (Kasi natututo kang magsulat at nakakatanggap ng kabatiran habang nagsusulat). Okey, sana naibigan mo ang aking mga payo. Salamat. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 04:08, 17 Disyembre 2008 (UTC) :::::::Maraming salamat sa mga payo at mga paalaala. Hayaan po ninyo at sisikapin kong makatulong ng maayos sa pagpapalawig at pagpapayabong Tagalog Wikipedia. Muli maraming salamat. [[Tagagamit:Nickrds09|Nickrds09]] 07:04, 17 Disyembre 2008 (UTC) ::::::::Maligayang bati! Isa ka nang ganap na Tagapangasiwa! Salamat kay [[Tagagamit:seav|seav]]! - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 15:42, 13 Enero 2009 (UTC) :::::::::Maraming salamat po sa iyong mga payo at suporta. Sisikapin kong makatulong dito sa ating proyekto sa abot ng aking makakaya. Mabuhay tayong lahat. [[Tagagamit:Nickrds09|Nickrds09]] 07:47, 14 Enero 2009 (UTC) == Pasko == Sige. Nabasa ko ang iyong mensahe sa iyong pahina ng tagagamit. Maligayang pasko at manigong bagong taon! - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 04:26, 19 Disyembre 2008 (UTC) == [[Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog]] == Magandang araw, may kasalukuyang tanong para sa iyo si [[Tagagamit:Bluemask|Bluemask]]. Nasa [[Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog#Kumento]] (nasa pinakaibaba ng seksyong ito) ang kanyang tanong. Maaari ka bang makilahok na para sagutin ito: ibig niyang malaman kung ibig mo talagang maging tagapangasiwa ng Tagalog Wikipedia at bakit? Mas mainam sigurong may sagot na manggagaling sa iyo hinggil dito para mas malawak ang masabi mo sa iyong mga layunin para sa proyekto nating ito. Salamat! - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 18:40, 24 Disyembre 2008 (UTC) :Maraming salamat sa pagbabalita sa akin, mangyaring nasagot ko na po ang katanungan. Paumanhin kung medyo naantala ang aking kasagutan. Sa kabilang dako, ako ay handa sa anumang kahihinatnan nang aking nominasyon, hindi naman ako titigil sa pag-aambag kung sakaling hindi maaprubahan ang aking pagiging tagapangasiwa. Muli, maraming salamat, Pahabol na pagbati ng '''Maligayang Pasko at Masaganang Bagong Taon'''. Mabuhay Tayong lahat. [[Tagagamit:Nickrds09|Nickrds09]] 14:38, 6 Enero 2009 (UTC) == [[WP:ABN]] == Salamat sa iyong pagtulong sa pagbubuo ng mga pangkat. Medyo napuno ko ang mga kapangkatan, pero ipagpatuloy mo sana ang pakikilahok mo dito. Kung kinakailangan mong magdagdag pa ng pangkat para sa mga dagdag mo pang artikulo, huwag kang mag-alinlangang gawin ito. Para tuluy-tuloy ang ating bahagi ng [[Wikipedia:Paghahanda at mga mungkahi para sa Alam Ba Ninyo|paghahanda]] ng WP:ABN, at nang hindi tayo gaanong maubusan ng mga pang-umang o mga nakahanda. Muli, salamat. Mabuhay ka! - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 04:20, 12 Enero 2009 (UTC) :Wala pong anuman, ikinagagalak kong makatulong sa proyektong ito. Natutuwa akong tumulong sapagkat makakatulong ito na mapayabong ang ating wika. Lalo pa nga't nakaamba ang pagpasa sa isang batas na maglalayong gamitin ang Ingles bilang midyum sa mga pagtuturo, nangangamba akong maisantabi ang ating sariling wika. Muli maraming salamat sa pagkilala sa aking mga ambag. Mabuhay tayong lahat. [[Tagagamit:Nickrds09|Nickrds09]] 04:26, 12 Enero 2009 (UTC) == Tanong == Kung tama ang pagkakaalala ko, mayroon kang isang lathalaing isinulat hinggil sa isang barangay sa Quezon (?). Ibig ko sanang lagyan ng [[:Kaurian:Barangay]] pero hindi ko na maalala kung ano ang pamagat ng artikulo. Kaya, maaari bang ikaw na ang maglagay ng kaurian? Salamat. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 19:41, 16 Enero 2009 (UTC) :{{done}} Nalagyan ko na. Maraming salamat. [[Tagagamit:Nickrds09|Nickrds09]] 00:46, 19 Enero 2009 (UTC) == Kabahayan == Nais ko pong ipabatid na ang Filipino ng ''House'' sa pananalitang pulitikal ay hindi '''Kabahayan''', kundi '''Pamilya'''. Kaya ang ''House of Plantagenet of England'', halimbawa, ay hindi Kabahayan ng Plantagenet ng Inglatera, kundi '''Pamilya ng mga Plantagenet ng Inglatera'''. Paki-pansin ang mga salitang ''pamilya'' at ang lumitaw na ''mga''. Kailanman ang ''house'' na tinutukoy dito ay hindi tumutukoy sa tahanan o bahay o kung anupaman. Katumbas ito ng salitang ''dinastiya'', bagamat ang dinastiya ay ginagamit '''lamang''' sa mga emperador na Tsino at sa mga monarko ng Hapon, kailanman ay '''Pamilya''' o ''House'' ang ginamit ng mga Europeo. Paki-bago lamang po ang bagay na mga ito, sapagkat hindi tama ang ilang pagsasalin dito. Salamat. --[[Tagagamit:The Wandering Traveler|The Wandering Traveler]] 13:01, 19 Marso 2009 (UTC) == Paanyaya == Ang College of Science Debate and Drama Society ng Pamantasan ng Santo Tomas ay magkakaroon ng isang talk o seminar tungkol sa wikipedia bilang bahagi ng mga kaganapan sa Buwan ng Wika. Kaugnay dito, iniimbitahan ka namin upang maging isa sa mga magbabahagi ng iyong kaalaman sa mundo ng Wiki... Maaari lamang na makipag-ugnayan kayo sa akin sa imeyl na ejikieru_03@yahoo.com... Inaasahan namin ang iyong malugod na pagtugon. Salamat po. ==Darna Wiki== Good day. A wiki was recently created that you might be interested in. Do you watch [[Darna (2009 TV series)|Darna]]? If you do, there is a separate Enkilopedya for it. It is [http://darna.wikia.com/wiki/The_Darna_Wiki Darna Wikipedia]]. You may create an [http://darna.wikia.com/index.php?title=Special:UserLogin&type=signup account]. Just remember that the Enkilopedia is only on Inglish hindi Tagalog ang Darna Wikipedia. If you really a big fan of the teleserye, edit there! Please, join the Darnna Wikipedia Today and remember making contributes on that enkilopedia makes it bigger and beter. Join us today! Marami ang Salmat Po! Proud To Be Kapuso! [[Tagagamit:Sine Novela|Sine Novela]] 23:20, 1 Setyembre 2009 (UTC) == ABN == {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Oktubre 29]], [[2009]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[Barangay Bambang, Lungsod ng Taguig]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] -->--[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 03:30, 29 Oktubre 2009 (UTC) {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Oktubre 29]], [[2009]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[Barangay Western Bicutan, Lungsod ng Taguig]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] -->--[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 03:30, 29 Oktubre 2009 (UTC) {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Oktubre 29]], [[2009]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[Barangay Bagumbayan, Lungsod ng Taguig]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] -->--[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 03:30, 29 Oktubre 2009 (UTC) {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Oktubre 29]], [[2009]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[Arkidiyosesis ng Cagayan de Oro]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] -->--[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 03:30, 29 Oktubre 2009 (UTC) {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Oktubre 29]], [[2009]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[Lungsod ng Taguig]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] -->--[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 03:30, 29 Oktubre 2009 (UTC) {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Oktubre 29]], [[2009]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[Diyosesis ng Libmanan]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] -->--[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 03:30, 29 Oktubre 2009 (UTC) {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Oktubre 30]], [[2009]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[Lungsod ng Parañaque]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] -->--[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 18:51, 30 Oktubre 2009 (UTC) {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Nobyembre 15]], [[2009]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[Barangay Calzada, Lungsod ng Taguig]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] -->--[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 15:58, 15 Nobyembre 2009 (UTC) {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Nobyembre 15]], [[2009]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[Barangay Upper Bicutan, Lungsod ng Taguig]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] -->--[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 15:58, 15 Nobyembre 2009 (UTC) {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Nobyembre 21]], [[2009]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[Pambansang Pangasiwaan sa Kabuhayan at Pagpapaunlad (Pilipinas)]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] -->--[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 02:19, 21 Nobyembre 2009 (UTC) {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Nobyembre 21]], [[2009]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[Kalihim ng Estado ng Estados Unidos]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] -->--[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 02:19, 21 Nobyembre 2009 (UTC) {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Nobyembre 21]], [[2009]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[Freddie Roach]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] -->--[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 02:19, 21 Nobyembre 2009 (UTC) {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Nobyembre 26]], [[2009]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[István Sándorfi]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] -->--[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 00:10, 26 Nobyembre 2009 (UTC) {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Nobyembre 26]], [[2009]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[Efren Peñaflorida]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] -->-- [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 00:10, 26 Nobyembre 2009 (UTC) ==István Sándorfi== Hi, my friend! Could you make a Tagalog translation about this article: [[:en:István Sándorfi]] He is a Hungarian painter, my role-modell. He died in 2007, this is my rememberance for him. Thank you! --[[Tagagamit:Eino81|Eino81]] 09:18, 29 Oktubre 2009 (UTC) :{{done}} [[User:Nickrds09|<font color= "#0038A8"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 15:15, 24 Nobyembre 2009 (UTC) ::Thank you for your traslation! I happy, because now there is more translation about him. Great rememberance! Thank you again, my friend! --[[Tagagamit:Eino81|Eino81]] 18:54, 24 Nobyembre 2009 (UTC) ==Sana== Maaari sanang sumang-ayon ka sa aking nominasyon bilang tagapangasiwa. Salamat.--[[Tagagamit:23prootie|23prootie]] 20:11, 29 Nobyembre 2009 (UTC) ==Richard Vincent Narag== Magandang gabi po kami po ay mga guro , na nagtuturo po ng Nursing at Caregiving nais ko po sanang ipa alam na ang sumulat ng aming aklat ( The science and Arts of Giving Care at Skills and Rationale for Paramedics) ay si Dr. Richard Vincent Narag nais po sana protectahan at manatili ang artikulo ng aming idolo na si Dr. Narag, maraming salamat po. God Bless po. TESDA MANILA. ==Help== Could you help me (again)? There is a Canadian-Hungarian soldier, who was killed in Afghanistan some days ago and I wrote his article on the English Wiki. Someone wants to delete that, because he was not so "notable", so I decided, if I could, I write articles about him in interwikis. Could you make for me a Tagalog version? Here is my version: [[:en:User:Eino81/George Miok]]. Thank you! [[:hu:User:Eino81]] == Usapang Pang-artikulo == Teka po, anu naman po ang dahilan at hindi iyon akma. Pakipaliwanag naman po sa 'kin, bukas po ako sa anumang opinyon nyo tungkol duon. [[Tagagamit:Kampfgruppe|Kampfgruppe]] 14:42, 8 Enero 2010 (UTC) :Naisip ko lang kasi na bakit kailangan pang lagyan lahat. Pero nakita ko sa [[:en:Main page|kabila]] na mayroon palang ganoon kaya tiyak na makakatulong nga iyan. Sige lang kasama ipagpatuloy mo lang iyan. Maraming salamat. -[[User:Nickrds09|<font color= "#0000FF"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 14:48, 8 Enero 2010 (UTC) :::Kung gay-on ay maraming salamat din po sa inyo! [[Tagagamit:Kampfgruppe|Kampfgruppe]] 14:50, 8 Enero 2010 (UTC) :::::Walang anuman. Salamat sa patuloy na pagtulong sa ating pamayanan. -[[User:Nickrds09|<font color= "#0000FF"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 14:52, 8 Enero 2010 (UTC) == magangang umaga == help [[Talaan ng mga Punong Ministro ng Albanya]] moved to [[Punong Ministro ng Albanya]] and [[Pangulo ng Croatia]] moved to [[Pangulo ng Kroasya]] because crotia in english and krosya in tagalog.. :*Nag-iwan din siya sa akin ng mensahe. Ang ginawa ko ay naglagay ng ''redirect''. - [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 03:13, 28 Enero 2010 (UTC) == pamilya == {| class="wikitable" |- ! colspan=2|Male ! colspan=2|Female |- ! Tagalog ! Indones ! Tagalog ! Indones |- | Lalake | Lelaki/Laki-laki/Pria | Babae | Perempuan/Wanita |- | Ginoo | Tuan | Ginang | Nona |- | Nino/Ama | Ayah/Papa | Nina/Ina | Ibu/Mama |- | Lolo | Opa | Lola | Oma |- | Tito | Paman/Om | Tita | Bibi/Tante |- | Pamangking Lalake | Keponakan Lelaki | Pamangking Babae | Keponakan Perempuan |- | Manugang na Lalake | Mantu Lelaki | Manugang na Babae | Mantu Perempuan |- | Biyenang Lalake | Mertua Lelaki | Biyenang Babae | Mertua Perempuan |} [[Natatangi:Mga ambag/111.94.135.13|111.94.135.13]] 02:58, 28 Enero 2010 (UTC) ==Salamat== Salamat sa botong ibinigay mo sa aking bilang tagapangasiwa, ikinatutuwa ko talaga ito. Maaring hindi mo alam na kasalukuyan akong ginigipit sa English Wikipedia. Bagamat mayrron din akong kasalanan dito, hindi na siguro taang kung sinu-sino na lang ang ibibintang nila sa akin. Yung "R", "B", at yung prutas aamin ko na ako yun pero yong Boy (bakit naman ako gagamit ng pangalang iyon e hindi naman bagay) ay pawang kasinungalinanga lamang. Wala akong balak mag-vandalise, artikulo man o userpage, kaya walang basehan ang mga paratang nila sa akin. Nakkalungkot na may mga taong ganito sa Wikipedia, na gagawin ang lahat para manira ng pangalan ng iba. Hindi ko gawain ang ganyan. Oo, palaban ako pero sa usapang harapan, hindi sa mga gawaing saksak sa likuran. Hindi tama ang pagbibintang na ito sa akin, at kahit ano pa ang kasalanan ko sa kanila sa nakaraan, ay sana, malinawagan sila at makita nilang sumosobra na.--[[Tagagamit:23prootie|23prootie]] 01:20, 8 Pebrero 2010 (UTC) ==GiannaManiego== Hindi mo dapat binati ito. Palagay ko ginawa lamang ito ni [[en:User:Elockid|Elockid]] para huliin ako. Utak [[alimango]] kasi yang user na yan. May galit yata sa mga Pilipino. Tingnan mo nga pati si [[en:User:User:Gintong Liwanag Ng Araw|User:Gintong Liwanag Ng Araw]] tinira niya. mag-iingat ka diyan.--[[Tagagamit:23prootie|23prootie]] 17:07, 15 Pebrero 2010 (UTC) :Kapatid pakibasa na lang siguro ng [[Wikipedia:WikiProyekto Pagbati]] para sa kasagutan sa iyong hinaing. Maraming Salamat sa pang-unawa. [[User:Nickrds09|<font color= "#0000FF"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 04:45, 16 Pebrero 2010 (UTC) ::Paunmanhim sa tila nagawa kong ''pagwawala''. Hindi ko lang maiwasang magtaka dahil sa sobra nang panggigipit sa akin [[http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Sockpuppet_investigations/23prootie/Archive]]. Patawad muli.--[[Tagagamit:23prootie|23prootie]] 14:20, 18 Pebrero 2010 (UTC) ==Tanong== Gaano ba katagal ang [[Wikipedia:Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog|Nominasyon para sa Tagapangasiwa ng Wikipediang Tagalog]]? Kasi baka patay (huwag naman sana) na yung inonomina eh hindi pa rin tapos yung nominasyon. Pansin ko lang kasi yung kay [[Tagagamit:The Wandering Traveler|The Wandering Traveler]] hanggang ngayon hindi pa tapos. Tama na siguro ang anim na buwan?----[[Tagagamit:23prootie|23prootie]] 15:36, 18 Pebrero 2010 (UTC) == Bagong akawnt ni [[Tagagamit:Ricardojose20027]] == Magandang araw po. Nais ko pong hingin ang inyong atensyon sa [[Tagagamit:Sayawsayawbuhay|tagagamit na ito]]. Mukhang nagbalik na naman si [[Tagagamit:Ricardojose20027|Ricardojose20027]] upang gumawa na naman ng kalokohan dito sa Wikipedyang ito. Kung maari po ay agad na maharang ang taong ito upang hindi na siya makaperwisyo dito. Salamat po. -[[Tagagamit:WayKurat|WayKurat]] 12:22, 22 Pebrero 2010 (UTC) :{{done}} [[User:Nickrds09|<font color= "#0000FF"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 03:53, 23 Pebrero 2010 (UTC) ==Hiling== Hinihiling ko sanang harangin niyo ang manggagamit na si '''[[Tagagamit:The Wandering Traveler|The Wandering Traveler]]''' na isang ''[http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_tagagamit:Lenticel&oldid=552888 sockpuppet]'' ng manggagamit na si '''[[Tagagamit:JL 09|JI 09]]'''. Hindi naman sa mayroon silang ginawang masama kundi, ayon na rin sa bibig ng manggagamit na ito, hindi nakakabuti sa proyekto ang isang tanong mayroong maramming akawnt kaya't sana'y irespeto na lang natin ang kanyang paniniwala at harangin na lang ang ''sockpuppet'' niya.--[[Tagagamit:23prootie|23prootie]] 00:09, 1 Marso 2010 (UTC) == Usapang Pang-artikulo - Abril 26 == Magandang araw po muli sa inyo, Nickrds09. Ipinababalik-tanaw ko lamang po muli sa inyo ang ating mga nagdaang usapan noong Enero 8 nang taon ding ire sa [[Usapang tagagamit:Kampfgruppe#Usapang Pang-artikulo|aking usapang tagagamit]] at rine sa [[Usapang tagagamit:Nickrds09#Usapang Pang-artikulo|inyong usapang tagagamit]]. Kanino po kayang bot tayo makakahiling na lagyan lahat ng [[Suleras:Usapang Pang-artikulo]] ang bawat ng artikulo rine sa Tagalog Wikipedia tulad ng inyong nasabi? Maghihintay po ako sa inyong kasagutan... [[Tagagamit:Kampfgruppe|Kampfgruppe]] 15:13, 26 Abril 2010 (UTC) :Magandang Araw kasamang [[Tagagamit:Kampfgruppe|Kampfgruppe]], ang totoo hindi ko rin kabisado kung sino ang may tagagamit na bot dito sa Tagalog Wikipedia. Si Aira lamang ang alam ko sa ngayon. Subalit matagal-tagal na rin siyang hindi aktibo. [[User:Nickrds09|<font color= "#0000FF"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 04:54, 4 Mayo 2010 (UTC) ::Sabagay, tiningnan ko na rin po ang kasaysayan ng pag-aambag ni Felipe Aira sa mga akawnt n'ya dine sa Tagalog Wikipedia at Wikibooks, Inggles at Wikimedia Commons pero nung nakaraang Marso 2009 huli s'yang nag-edit. Pero sa tingin ko po ay matutulungan tayo ni [[Tagagamit:Bluemask]] na isa ring bot dine ([[Tagagamit:Maskbot|Maskbot]]), ano po sa palagay n'yo? [[Tagagamit:Kampfgruppe|Kampfgruppe]] 11:11, 7 Mayo 2010 (UTC) :::Pasensya na po kung wala ako rine sa Wikipediang Tagalog nung mga nakaraang araw. Ako na lamang po ang lalakad kay Maskbot tungkol po sa mga napag-usapan natin. Marami po uling salamat. [[Tagagamit:Kampfgruppe|Kampfgruppe]] 11:14, 25 Mayo 2010 (UTC) == Kahilingan upang maharang (block) ang mga tagagamit na nambababoy == Magandang araw po. Nais ko pong pormal na ihiling na harangin ng permanente ang mga sumusunod na tagagamit dahil sa di matigil nila na pambababoy dito sa Tagalog Wikipedia. *[[Special:Contributions/RJ-Ronidel|RJ-Ronidel]] *[[Special:Contributions/121.1.31.14]] Si RJ-Ronidel ay isang sockpuppet ni [[Tagagamit:Ricardojose20027|Ricardojose20027]], isang tagagamit na naharang na ng madaming beses dahil sa paggawa ng mga di-totoong artikulo. Naharang na rin siya sa en.wiki dahil sa kaparehong kadahilanan. Gumawa na rin ang tagagamit na ito ng isang account dito ([[Tagagamit:Sayawsayawbuhay]]) at naharang din ito ng permanente. Si 121.1.31.14 ay mukhang sockpuppet ni [[Special:Contributions/203.111.235.50|203.111.235.50]] dahil halos magkapareho sila ng istilo ng pag-eedit. Kasalakuyang nakaharang si 121.1.31.14 sa en.wiki at dito naman nya napiling "maghasik ng lagim". Inaasahan ko po ang inyong mabilis na aksyon ukol sa bagay na ito. Salamat. -[[Tagagamit:WayKurat|WayKurat]] 13:43, 26 Mayo 2010 (UTC) :{{done}} -[[User:Nickrds09|<font color= "#0000FF"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 04:07, 27 Mayo 2010 (UTC) :Salamat po sa mabilis na aksyon. Ngunit nais ko pong iparating sa inyo na gumawa na naman ng panibagong "sockpuppet" si Ricardojose20027 ([[Tagagamit:ExtraEdit]]). Hinihiling ko po na mablock kaagad ang tagagamit na ito at kung posible po ay ang IP address na ginagamit niya dahil mukhang di titigil ang tagagamit na ito sa paggawa ng bagong akawnt. Salamat po. -[[Tagagamit:WayKurat|WayKurat]] 10:07, 29 Mayo 2010 (UTC) == ABN == {| class="messagebox {{#ifeq:|yes|small|standard}}-talk" |- |[[Image:Updated DYK query.svg|15px|Napiling artikulo para sa ABN]] |Noong [[Hunyo 10]], [[2010]], ang '''''[[:Template:UnangPahinaAlam|Alam Ba Ninyo?]]''''' ay napunan ng {{#if:|facts|kaalaman}} mula sa lathalaing{{#if:|s|}} '''''[[Distrito ng Gatsibo]]'''''{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{4}}}]]''''' }}{{#if:|{{#if:|, |, at}} '''''[[{{{5}}}]]''''' }}{{#if:|, at '''''[[{{{6}}}]]'''''}}, na iyong kinatha, isinalinwika, at/o pinalawig. Magpatuloy ka pa sana sa paglikha ng ganitong uri ng mga lathalain. Salamat sa iyo at mabuhay ka! |} <!-- [[{{CURRENTMONTHNAME}} {{CURRENTDAY}}]], [[{{CURRENTYEAR}}]] --> --[[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]] 00:58, 14 Hunyo 2010 (UTC) == Talaan ng Planetang Minor == Kuya, kailangan ko po ng iyong tulong tungkol sa pagpapalawig ng mga panibagong artikulo na tungkol sa [[Talaan ng planetang minor]]. Alam ko po na malaki ang maitutulong nito sa Tagalog Wikipedia kung ipagpapatuloy ito. Salamat. -- [[User:Shirou15|Shirou15]] [[User talk:Shirou15|Usapan]] == Number Tagalog Name's== {|class="wikitable" !Tagalog into Spanish{{Clarify|date=April 2010}} !Cardinal ! !Ordinal |- |1 |isá |uno |una |- |2 |dalawá |dos |pangalawá / ikalawa (or ika-dalawa in some informal compositions) |- |3 |tatló |tres |pangatló / ikatlo |- |4 |apat |kwatro |pang-apat / ikaapat |- |5 |limá |singko |panlimá / ikalima |- |6 |anim |sais |pang-anim / ikaanim |- |7 |pitó |syete |pampitó / ikapito |- |8 |waló |otso |pangwaló / ikawalo |- |9 |siyám |nwebe |pansiyám / ikasiyam |- |10 |sampû |dyes |pansampû / ikasampu (or ika-pu in some literary compositions) |- |11 |labíng isá |onse |panlabíng isá / pang-onse / ikalabing isa |- |12 |labing dalawá |dose |panlabing dalawá / pandose / ikalabing dalawa |- |13 |labing tatlo |trese |panlabing tatlo / pantrese / ikalabing tatlo |- |14 |labing apat |katorse |panlabing apat / pankatorse / ikalabing apat |- |15 |labing lima |kinse |panlabing lima / pankinse / ikalabing lima |- |16 |labing anim |dyes-sais |panlabing anim / pandyes-sais / ikalabing anim |- |17 |labing pito |dyes-syete |panlabing pito / pandyes-syete / ikalabing pito |- |18 |labing walo |dyes-otso |panlabing walo / pandyes-otso / ikalabing walo |- |19 |labing siyam |dyes-nwebe |panlabing siyam / pandyes-nwebe / ikalabing siyam |- |20 |dalawampu |benta |pandalawampu / ikadalawampu (or ikalawampu in some literary compositions both formal and informal (rarely used)) |- |30 |tatlumpu |trenta |pantatlumpu / ikatatlumpu |- |40 |apat na pu |kwarenta |pang-apat na pu / ikaapat na pu |- |50 |limampu |singkwenta |panlimampu / ikalimampu |- |60 |anim na pu |sesenta |pang-anim na pu / ikaanim na pu |- |70 |pitumpu |setenta |pampitumpu / ikapitumpu |- |80 |walumpu |otsenta |panwalumpu / ikawalumpu |- |90 |siyam na pu |nobenta |pansiyam na pu / ikasiyam na pu |- |100 |(i)sándaán |syento |pan(g)-(i)sándaán / ikasandaán (or ika-isandaan in some formal or informal literary compositions (rarely used)) |- |200 |dalawándaán |dos syentos |pandalawandaán / ikadalawandaán |- |300 |tatlondaán |tres syentos |pantatlondaán / ikatatlondaán |- |400 |apat na raán |kwatro syentos |pang-apat na raán / ikaapat na raán |- |500 |limandaán |singko syentos |panlimandaán / ikalimandaán |- |600 |anim na raán |sais syentos |pang-anim na raán / ikaanim na raán |- |700 |pitondaán |syete syentos |pampitondaán / ikapitondaán (or ika-pitong raan (more commonly used)) |- |800 |walondaán |otso syentos |pangwalondaán / ikawalondaán (or ika-walong raan (more commonly used)) |- |900 |siyam na raán |nwebe syentos |pansiyam na raán / ikasiyam na raán |- |1,000 |(i)sánlibo |mil |&nbsp; |- |2,000 |dalawánlibo |dos mil |&nbsp; |- |10,000 |(i)san(g) laksa / sampung libo |dyes mil |&nbsp; |- |100,000 |(i)san(g) yuta / (i)sándaáng libo |syento mil |&nbsp; |- |1,000,000 |isáng milyón |milyon |&nbsp; |- |2,000,000 |dalawáng milyón |dos milyon |&nbsp; |- |10,000,000 |sampung milyón |dyes milyon |&nbsp; |- |100,000,000 |(i)sándaáng milyon |syento milyon |&nbsp; |- |1,000,000,000 |isáng bilyón |bilyon |&nbsp; |- |1,000,000,000,000 |isáng kuwantilyón |kuwantilyon |&nbsp; |} note: ''na pu'' and ''na raan'' is 4,6 and 9 because apa'''t''',ani'''m''' and siya'''m''' is not vowel {filipino:bokal} (or is consonant {filipino:konsananto}).700 is pitondaan (former:pitong raan) and 800 is walondaan (former:walong raan) because It is the same than 300 (tatlondaan). [[Natatangi:Mga ambag/118.136.67.165|118.136.67.165]] 07:22, 16 Hulyo 2010 (UTC) == paki-add simply kc guests...iba lang.. == paki-add more [[Simply KC]] guests...iba nalang ha.. thanks nickrds 09 :Sa tingin ko hindi na iyon kailangan sapagkat kung ilalagay natin lahat ng naging bisita mapupuno lamang ang pahina ng mga bisita. -[[User:Nickrds09|<font color= "#0000FF"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 11:27, 9 Agosto 2010 (UTC) == Palabaybayan == Magandang araw! &#146;Alala mo noong humingi ka ng pagsasanggunain tungkol sa pagbaybay tapos sabi ko mukhang wala? May nakita rin ako; ''p''-in-''ost'' ko doon sa [[Usapan:Arcadio Maxilom]]. --[[Tagagamit:Pare Mo|Pare Mo]] 02:35, 28 Agosto 2010 (UTC) :Maraming Salamat sa pagbibigay ng abiso. :) -[[User:Nickrds09|<font color= "#0000FF"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 02:41, 28 Agosto 2010 (UTC) ==Wikipedia at the Philippine Youth Congress in IT== I am glad to announce to you that we will be debuting as an organization at the Philippine Youth Congress in Information Technology on September 14 to 17, 2010 at the University of the Philippines, Diliman. Jojit will be Wikimedia Philippines resource speaker at the second day of the conference at the UP Film Center. He will be speaking about Wikipedia and how it revolutionizes the World Wide Web. That will be at 9:00 to 10:00 am. We will also set up a booth at the UP Bahay ng Alumni and we will showcase our existing and future projects. We encourage you to participate in our first major project as a volunteer. We have prepared food and refreshments for you. Please let us know so that we can enlist you to our delegation. ----[[Tagagamit:Exec8|Exec8]] 07:35, 2 Setyembre 2010 (UTC) == Teletubbies == Hi, can you please upload the image of the four adorable colourful little Teletubbies and maybe anything you might know/be interested in for the article? I made it as a stub only. Thanks. I also made a stub for [[The Rugrats Movie]]. However, I can't edit the article [[The Fox and the Hound]]. But I hope someone might unlock it so I could. [[Natatangi:Mga ambag/99.56.72.50|99.56.72.50]] 01:20, 10 Setyembre 2010 (UTC) :{{done}} Hello! as per your request, i uploaded the photo of Teletubbies [[Tagagamit:Jan2366|Jan2366]] ([[Usapang tagagamit:Jan2366|talk]]) 10:22, 5 Marso 2012 (UTC) ==[[Wikipedia:WikiProyekto Anime at Manga|WikiProyekto ng Anime at Manga]]== {| class="messagebox standard-talk" |- | [[Image:Wikipe-tan head.png|60px]] | <center>Magandang Araw po. Inaanyayahan ko po ikaw na sumali sa [[Wikipedia:WikiProyekto Anime at manga|WikiProyekto ng Anime at Manga]]. Ikinalulukod mko po na ikaw na sumali doon. Kung may katanungan ko, pumunta lamang po sa aking [[Usapang Tagagamit:Shirou15|usapan]]. Salamat po. --[[Tagagamit:Shirou15|Shirou15]] 12:17, 24 Setyembre 2010 (UTC)</center> |- |} == help == let see : [[http://tl.wikipedia.org/wiki/Suleras:Mga_Pangalawang_Pangulo_ng_Pilipinas]] let text below : Mga Pangulo ng Pilipinas let see : [[http://tl.wikipedia.org/wiki/Suleras:Mga_Pangulo_ng_Pilipinas]] let text below : Mga Pangalawang Pangulo ng Pilipinas -> this is help yooo plis [[Natatangi:Mga ambag/125.163.101.209|125.163.101.209]] 07:35, 6 Oktubre 2010 (UTC) :{{done}} -[[User:Nickrds09|<font color= "#0000FF"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 07:46, 6 Oktubre 2010 (UTC) :: salamat po [[Natatangi:Mga ambag/202.70.54.125|202.70.54.125]] 15:13, 6 Oktubre 2010 (UTC) == Bonjour == Je vous remercie,<br> Votre utile, donner les moyens,<br> Et comment votre cœur généreux<br> Votre affiche désintéressement.<br> Je vous remercie pour votre gentillesse,<br> Je n'oublierai pas de sitôt;<br> Vous êtes l'un des plus belles personnes<br> J'ai jamais rencontré.--[[Natatangi:Mga ambag/180.191.54.108|180.191.54.108]] 17:13, 15 Nobyembre 2010 (UTC) == [[Usapang tagagamit:Jollybsoriano]] == Magandang araw! Nais ko pong hingin ang inyong atensiyon ukol sa "Talk page" ng tagagamit na ito. Ginagamit na naman muli ang pahinang ito para sa pangpersonal na rason at patuloy na naglalagay ng pornograpiya makailang beses na sa nakaraang buwan. Kamakailan lang ay [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_tagagamit:Jollybsoriano&oldid=871313 naglagay na naman siya ng mga kabastusang lathalain sa kanyang pahina] matapos siyang harangin ni Sky Harbor noong nakaraang buwan. Hinihiling ko po na tuluyan ng harangin ang tagagamit na ito dahil halos isang taon na niya ginagawa ito. Salamat po. -[[Tagagamit:WayKurat|WayKurat]] 07:09, 12 Hulyo 2011 (UTC) :Magandang araw po muli. [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_tagagamit:Jollybsoriano&oldid=875584 Naglagay na naman po muli si Jollybsoriano ng kabastusang lathalain sa kanyang talk page] at madaliang binura ito ng isang IP address upang di mahalata ng mga administrador. Nais ko pong ipabatid na makailang ulit na po niyang ginagawa ito at sa [http://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Natatangi:Tala&page=Usapang+tagagamit%3AJollybsoriano limang beses na binura ang kanyang talk page], ginagawa na naman po niya ito ulit makalipas ng ilang araw. Hinihiling ko po na tuluyang ''i-block'' na ang tagagamit na ito dahil wala naman siyang ibang intensiyon sa Wikipediang ito kundi maglagay ng kabastusang lathalain. -[[Tagagamit:WayKurat|WayKurat]] 02:50, 16 Hulyo 2011 (UTC) ::Gumawa po ng panibagong account ([[Special:Contributions/Jay Mabini|Tagagamit:Jay Mabini]]) ang tagagamit na ito at patuloy pa rin siyang nagpapaskil ng pornograpiya. -[[Tagagamit:WayKurat|WayKurat]] 08:27, 3 Agosto 2011 (UTC) == Thanks a lot == Hello, Mr. Nickrds! Thank you for greeting me warmly. My job progress in Indonesia Wikipedia is making stub articles all [[:id:Pengguna:Wagino_20100516/Bak_pasir#(..)| municipalities and cities in the Philippines]], although it is still half way to completed. Cheers. [[Tagagamit:Wagino 20100516|Wagino 20100516]] 02:32, 1 Disyembre 2011 (UTC) ==Kahilingan== Maaari bang pakibura ito: http://tl.wikipedia.org/wiki/Usapan:Network_ng_kompyuter. Salamat. [[Tagagamit:Aghamsatagalog2011|Aghamsatagalog2011]] 02:41, 14 Disyembre 2011 (UTC) :Wala nang laman ang pahina at hindi na kailangang burahin ayon nga kay [[Tagagamit:AnakngAraw|AnakngAraw]]. -[[User:Nickrds09|<font color= "#0000FF"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 04:45, 14 Disyembre 2011 (UTC) == [[Tagagamit:121.1.11.118]] == Magandang araw. Nais ko pong hingin ang inyong atensyon sa tagagamit na ito. Nilalagay ang talaan ng palatuntunan (program schedule) ng [[Associated Broadcasting Company]] at [[Radio Philippines Network]] ng makailang ulit. Naharang na rin itong tagagamit na ito sa English Wikipedia (tignan ang [[en:Special:Contributions/121.1.11.118]]). Hinihiling ko po na maharang din siya rito sa Tagalog Wikipedia dahil paulit-ulit na lang ang kanyang ginagawang pambababoy sa dalawang pahinang aking nabanggit. Salamat po. -[[Tagagamit:WayKurat|WayKurat]] 13:08, 6 Pebrero 2012 (UTC) :{{done}}Tapos na. Hinarang ko na sya sa loob ng isang linggo -[[User:Nickrds09|<font color= "#0000FF"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 00:49, 7 Pebrero 2012 (UTC) == Hello == Many thanks for your welcome in [[Wikang Tagalog|Tagalog]] language. Have a great day.------[[Tagagamit:X4v13r3|X4v13r3]] ([[Usapang tagagamit:X4v13r3|talk]]) 19:35, 5 Marso 2012 (UTC) :You are very much welcome. If you have questions please don't hesitate to ask me or other administrators. Thanks! -[[User:Nickrds09|<font color= "#0000FF"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 05:39, 6 Marso 2012 (UTC) == Translation == hi!. can you please translate this article ==>>>> '''[[en:Mastic (plant resin)]]''' .......... ? thank you very much ! [[Tagagamit:פארוק|פארוק]] ([[Usapang tagagamit:פארוק|talk]]) 17:19, 21 Mayo 2012 (UTC) == Paano po bang gumawa ng Template? == Hello po! Ako po si Gio Patrick S. Prequencia, ako po ay nagtataong kung paano o bnag gumawa ng template [[Tagagamit:TheSleepyhollow02|TheSleepyhollow02]] ([[Usapang tagagamit:TheSleepyhollow02|makipag-usap]]) 13:21, 28 Hulyo 2012 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Mobile Projects/WLM App Fact Sheet == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang isang bagong pahina, ang [[Mobile Projects/WLM App Fact Sheet]], para sa pagsasalinwika. Paki isalinwika iyon dito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Mobile+Projects%2FWLM+App+Fact+Sheet&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-08-13. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This is a description of the "Wiki Loves Monuments" mobile app. The app is in the final stages of development and its distribution will start mid-August.</div> Salamat sa iyo! Mga tagapangasiwa ng pagsasalinwika sa Meta&lrm;, 10:34, 8 Agosto 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, July 2012 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, July 2012]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+July+2012&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"> Note: This time, the "Wikimedia Foundation highlights" section does not include the usual coverage of the most notable work of Foundation staff during that month. Instead, it contains a list of talks given by Foundation staff at Wikimania, summarizing their most important work the year over. It looks like a lot of text, but only the talk titles will need to be translated. The intention is that these titles alone can already give readers a good overview of what the Foundation is working on in general. You are receiving this message because you signed up to the new translation notification system. Questions about this system can be asked at [http://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ], and you can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ]. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:22, 3 Setyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, August 2012 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, August 2012]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+August+2012&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">As every month, translations are wanted for the new edition of the "Wikimedia Highlights", consisting of the most relevant information from the Foundation's general and technical monthly reports for August, with a short selection of other important news from the Wikimedia movement. Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated on the most important WMF activities, MediaWiki development work and other international news from the past month. You are receiving this message because you signed up to the translation notification system. Questions about this system can be asked at [http://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ], and you can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:01, 18 Setyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Jimmy Appeal == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Fundraising 2012/Translation/Jimmy Appeal]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FJimmy+Appeal&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-10-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr">https://meta.wikimedia.org/wiki/Fundraising_2011/Jimmy_Letter_002/en Last years translation/El año pasado, traducción/العام الماضي ترجمة/Прошлогодний перевод This letter is a new translation request, but re-uses large parts of the 2011 Jimmy Appeal, with slight modifications in the second version. If the 2011 Jimmy Letter has been translated into your language, you can probably re-use much of it for this translation. :-)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 18:43, 27 Setyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: FDC portal/Proposals/CentralNotice2012 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:FDC portal/Proposals/CentralNotice2012|FDC portal/Proposals/CentralNotice2012]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-FDC+portal%2FProposals%2FCentralNotice2012&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-10-15. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This banner will invite logged-in editors on all projects to participate in the current public review phase about funding requests by 12 organizations, regarding more than 10 million US dollars of donation money. (Questions about the translation notification system can be asked at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ], and you can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:07, 14 Oktubre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/AdrianneW Appeal == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/AdrianneW Appeal|Fundraising 2012/Translation/AdrianneW Appeal]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FAdrianneW+Appeal&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-10-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:09, 23 Oktubre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, September 2012 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, September 2012|Wikimedia Highlights, September 2012]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+September+2012&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated on the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from September. You are receiving this message because you signed up to the translation notification system. Questions about this system can be asked at [http://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ], and you can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 11:33, 1 Nobyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Landing Page and Banner messages == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Landing Page and Banner messages|Fundraising 2012/Translation/Landing Page and Banner messages]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FLanding+Page+and+Banner+messages&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-11-21. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:58, 14 Nobyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)|Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FImpact+Of+Wikipedia+Video+%28subtitles%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr">http://commons.wikimedia.org/wiki/File:The_Impact_Of_Wikipedia.webm If you have any questions, post: https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Fundraising_2012/Translation</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 18:13, 27 Nobyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)|Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FImpact+Of+Wikipedia+Video+%28subtitles%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr">http://commons.wikimedia.org/wiki/File:The_Impact_Of_Wikipedia.webm If you have any questions, post: https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Fundraising_2012/Translation</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:48, 4 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)|Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FImpact+Of+Wikipedia+Video+%28subtitles%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr">http://commons.wikimedia.org/wiki/File:The_Impact_Of_Wikipedia.webm If you have any questions, post: https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Fundraising_2012/Translation</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 18:06, 4 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)|Fundraising 2012/Translation/Impact Of Wikipedia Video (subtitles)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FImpact+Of+Wikipedia+Video+%28subtitles%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr">http://commons.wikimedia.org/wiki/File:The_Impact_Of_Wikipedia.webm If you have any questions, post: https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Fundraising_2012/Translation</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:10, 4 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions)|Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FPoongothai+video+%28captions%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:00, 5 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions)|Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FPoongothai+video+%28captions%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 06:36, 5 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions)|Fundraising 2012/Translation/Poongothai video (captions)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FPoongothai+video+%28captions%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:14, 6 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, November 2012 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, November 2012|Wikimedia Highlights, November 2012]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+November+2012&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, Identi.ca and project village pumps. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:45, 12 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/WEB documentary clip (captions) == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/WEB documentary clip (captions)|Fundraising 2012/Translation/WEB documentary clip (captions)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FWEB+documentary+clip+%28captions%29&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2012-12-26. <div lang="en" class="mw-content-ltr">http://commons.wikimedia.org/wiki/File:WEB_Clip.webm</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:58, 20 Disyembre 2012 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, December 2012 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, December 2012|Wikimedia Highlights, December 2012]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+December+2012&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, Identi.ca and project village pumps. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:05, 29 Enero 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Blog/Drafts/Wikipeidia Education Program: Walaa post == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Blog/Drafts/Wikipeidia Education Program: Walaa post|Wikimedia Blog/Drafts/Wikipeidia Education Program: Walaa post]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Blog%2FDrafts%2FWikipeidia+Education+Program%3A+Walaa+post&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">This is the text for a blog post that will be published (together with the translation) at https://blog.wikimedia.org/ . If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:03, 13 Pebrero 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Blog/Drafts/Wikipeidia Education Program: Walaa post == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Blog/Drafts/Wikipeidia Education Program: Walaa post|Wikimedia Blog/Drafts/Wikipeidia Education Program: Walaa post]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Blog%2FDrafts%2FWikipeidia+Education+Program%3A+Walaa+post&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">This is the text for a blog post that will be published (together with the translation) at https://blog.wikimedia.org/ . If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:49, 13 Pebrero 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:OurProjects == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Template:OurProjects|Template:OurProjects]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AOurProjects&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-03-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:36, 20 Pebrero 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: FDC portal/CentralNotice2013-1 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:FDC portal/CentralNotice2013-1|FDC portal/CentralNotice2013-1]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-FDC+portal%2FCentralNotice2013-1&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This banner will invite logged-in editors on all projects to participate in the current public review phase about funding requests by 4 Wikimedia organizations. Around 2.6 million US dollars of donation money are available in this FDC round. (Questions about the translation notification system can be asked at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ], and you can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 06:48, 5 Marso 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising 2012/Translation/Thank you letter == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising 2012/Translation/Thank you letter|Fundraising 2012/Translation/Thank you letter]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising+2012%2FTranslation%2FThank+you+letter&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-03-30. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The thank you letter has been had minor formatting changes and some changes to the text however the work is only minor and shouldn't :) Thank you again</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:28, 14 Marso 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: FDC portal/CentralNotice2013-2 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:FDC portal/CentralNotice2013-2|FDC portal/CentralNotice2013-2]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-FDC+portal%2FCentralNotice2013-2&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">These banners are for a "last call" inviting logged-in editors on all projects to participate in the current public review phase (until March 31) about funding requests by 4 Wikimedia organizations, for around 1.3 million US dollars of donation money. (Questions about the translation notification system can be asked at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ], and you can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:45, 27 Marso 2013 (UTC)</div> == Hoy == Bawal mag-bura ng pahina dahil ginawa ko iyon para marami nang pahina ang Wikang Tagalog at pabayaan mo na lang sila mag-dagdag ng pahina. Parang awa mo na. Gusto ng mga Pilipino na magkaroon ng bagong pahina at huwag naman sana burahin yung mga pahina dahil mahalaga iyon para sa mga Pilipino. Kung gusto mo, i-edit mo na lang na hindi pa nasasalin sa Wikang Tagalog. Magdagdag ka rin kaya ng bagong pahina para umabot ng milyon ang Wikang Tagalog. :Ipagpaumanhin mo po subalit hindi basta-basta pwedeng ilagay lahat ng tao sa Wikipedia may mga guidelines tayong sinusunod at isa nga nga rito ang [http://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Notability Notability] ng mga tao/pulitiko/artista. Tulad ng [[Maria Lorraine Gracia]] hindi naman siya tanyag o kilala para mabigyan ng lathalain sa Tagalog Wikipedia. --[[User:Nickrds09|<font color= "#0000FF"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 12:43, 1 Abril 2013 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Free knowledge based on Creative Commons licenses == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Free knowledge based on Creative Commons licenses|Free knowledge based on Creative Commons licenses]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Free+knowledge+based+on+Creative+Commons+licenses&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hello, please translate this very important brochure to explain the free content nature of Wikimedia projects. You can take your time to translate it, but your translation can have a long-term impact.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:22, 10 Abril 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections 2013 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Foundation elections 2013|Wikimedia Foundation elections 2013]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections+2013&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-04-26. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please translate to help inform non-English-language users about the important upcoming Wikimedia Foundation elections, including those for the [https://meta.wikimedia.org/wiki/Board Board of Trustees ] and the [https://meta.wikimedia.org/wiki/FDC Funds Dissemination Committee ]. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 20:32, 18 Abril 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Single User Login finalisation announcement/Personal announcement == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Single User Login finalisation announcement/Personal announcement|Single User Login finalisation announcement/Personal announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Single+User+Login+finalisation+announcement%2FPersonal+announcement&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-05-13. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:22, 1 Mayo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, April 2013 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, April 2013|Wikimedia Highlights, April 2013]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+April+2013&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please help non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, Identi.ca and project village pumps. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 23:47, 25 Mayo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections 2013/Translation/SecurePoll == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Foundation elections 2013/Translation/SecurePoll|Wikimedia Foundation elections 2013/Translation/SecurePoll]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections+2013%2FTranslation%2FSecurePoll&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-06-06. <div lang="en" class="mw-content-ltr">We could greatly use your help doing some quick translations for the SecurePoll (voting) interface that will be used for this years [[m:Wikimedia Foundation elections 2013|Board and FDC elections]]. The translation consists of a short, 2 sentence, intro for the vote and 3 short 'titles' saying which vote or question they will be on. The page also lists the candidates for each election which do '''not''' need to be translated but can be transliterated if that makes sense for your language/script. Thank you! If you have any questions please feel free to ask on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation elections 2013|Elections talk page]].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:27, 3 Hunyo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, May 2013 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, May 2013|Wikimedia Highlights, May 2013]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+May+2013&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, Identi.ca and project village pumps. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 18:36, 13 Hunyo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Admin activity review/2013/Notice to communities == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Admin activity review/2013/Notice to communities|Admin activity review/2013/Notice to communities]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Admin+activity+review%2F2013%2FNotice+to+communities&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-07-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This text will be used to inform communities which will be affected by the new global [[:m:Admin activity review|Admin activity review]] process which is carried out by stewards. You can also translate the page about the review itself. In order to ensure the global community understands what is happening, your translations will be very helpful.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 01:54, 16 Hulyo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Admin activity review/2013/Notice to communities == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Admin activity review/2013/Notice to communities|Admin activity review/2013/Notice to communities]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Admin+activity+review%2F2013%2FNotice+to+communities&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-07-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This text will be used to inform communities which will be affected by the new global [[:m:Admin activity review|Admin activity review]] process which is carried out by stewards. You can also translate the page about the review itself. In order to ensure the global community understands what is happening, your translations will be very helpful.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 01:56, 16 Hulyo 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Admin activity review/2013/Notice to inactive right holders == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Admin activity review/2013/Notice to inactive right holders|Admin activity review/2013/Notice to inactive right holders]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Admin+activity+review%2F2013%2FNotice+to+inactive+right+holders&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2013-08-10. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:43, 4 Agosto 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, July 2013 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, July 2013|Wikimedia Highlights, July 2013]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+July+2013&language=tl isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:31, 31 Agosto 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Grants:Index/Eligibility requirements == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Grants:Index/Eligibility requirements|Grants:Index/Eligibility requirements]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Grants%3AIndex%2FEligibility+requirements&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Dear translators, I have updated the Eligibility Requirements page for the Project and Event Grants program, and re-organized the information to be more readable, as well as easier to translate. Your help in bringing this information to different language communities has tremendous value: many people are timid about grants, and having to digest all this relatively-formal information in English makes it even more scary. Your translations can help more Wikimedians apply for funding, and thereby enable more awesome work to take place around the world. Thank you for your valuable efforts! Asaf Bartov, Grantmaking team, WMF</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 21:58, 2 Disyembre 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Grants:Index/Eligibility requirements == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Grants:Index/Eligibility requirements|Grants:Index/Eligibility requirements]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Grants%3AIndex%2FEligibility+requirements&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Dear translators, I have updated the Eligibility Requirements page for the Project and Event Grants program, and re-organized the information to be more readable, as well as easier to translate. Your help in bringing this information to different language communities has tremendous value: many people are timid about grants, and having to digest all this relatively-formal information in English makes it even more scary. Your translations can help more Wikimedians apply for funding, and thereby enable more awesome work to take place around the world. Thank you for your valuable efforts! Asaf Bartov, Grantmaking team, WMF</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:01, 2 Disyembre 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, November 2013 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, November 2013|Wikimedia Highlights, November 2013]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+November+2013&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:35, 12 Disyembre 2013 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Privacy policy == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Privacy policy|Privacy policy]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Privacy+policy&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The discussion phase about the draft for the Wikimedia Foundation's new privacy policy is ending on January 15. Your help is welcome in translating the current version of the draft, which is expected to be close to the final version. This will also enable more community members to contribute comments before the discussion phase ends. The main text of the privacy policy is contained in the following pages, please click "Translate" on each of them: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Privacy_policy Privacy policy] / [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Privacy_policy-summary Summary] / [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:Mylanguage/Privacy_policy/what_policy_doesn%27t_cover What the policy doesn't cover] / [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Privacy_policy-Definitions Definitions] Please also consider translating the FAQ and other supplementary material, which can be found (along with the main text) here: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:Translate/agg-Privacy_policy_2014_draft ]</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:41, 8 Enero 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Data retention guidelines == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Data retention guidelines|Data retention guidelines]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Data+retention+guidelines&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The discussion phase about the draft for the Wikimedia Foundation's new data retention guidelines is ending on February 14. Your help is welcome in translating the current version of the draft, which is expected to be close to the final version. This will also enable more community members to contribute comments before the discussion phase ends. Please click "Translate" on both of these pages: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Data_retention_guidelines/Introduction Introduction explaining the discussion phase] / [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Data_retention_guidelines Main text of the guidelines]</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:17, 10 Pebrero 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Blog/Drafts/Board Service == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Blog/Drafts/Board Service|Wikimedia Blog/Drafts/Board Service]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Blog%2FDrafts%2FBoard+Service&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This is the second in a series of blogs posts by the Wikimedia Foundation Board of Trustees, explaining the work of the Board Governance Committee. It is planned to be published at https://blog.wikimedia.org/ on Friday, February 28. Translations are also still welcome for the first post in the series, titled "Introduction to the Wikimedia Foundation Board of Trustees", where Vice Chair Phoebe Ayers explains the Board, its mandate, and its work within the community. It will hopefully remain a useful reference for a long time to come. It can be translated at [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Blog%2FDrafts%2FIntroduction+to+the+Wikimedia+Foundation+Board+of+Trustees ]. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:35, 26 Pebrero 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Grants:APG/Proposals/2012-2013 round2/Staff summary/Progress report form/Q2 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Grants:APG/Proposals/2012-2013 round2/Staff summary/Progress report form/Q2|Grants:APG/Proposals/2012-2013 round2/Staff summary/Progress report form/Q2]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Grants%3AAPG%2FProposals%2F2012-2013+round2%2FStaff+summary%2FProgress+report+form%2FQ2&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This report is written by FDC Staff and is intended for the FDC, FDC grantees, and the larger movement. It includes a summary table of financial information from this past quarter, and summaries of each entity’s progress report in this past quarter.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:34, 12 Marso 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Blog/Drafts/Heartbleed == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Blog/Drafts/Heartbleed|Wikimedia Blog/Drafts/Heartbleed]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Blog%2FDrafts%2FHeartbleed&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">This is the text of a just published [https://blog.wikimedia.org/2014/04/10/wikimedias-response-to-the-heartbleed-security-vulnerability/ blog post] summarizing the actions taken to protect users of Wikimedia sites against the recently discovered "Heartbleed" security vulnerability. (The post explains that users will need to re-login the next time they use their accounts and suggests to change passwords as a standard precautionary measure, but it is currently not intended to enforce a password change for all users.) Completed translations will be added to the blog post.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:14, 10 Abril 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, March 2014 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, March 2014|Wikimedia Highlights, March 2014]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+March+2014&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from the month of March. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, Identi.ca and project village pumps. Help is also still welcoming in translating the previous issue of the Wikimedia Highlights which was published last week, at [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Wikimedia+Highlights%2C+February+2014&amp;action=page&amp;filter= ]. If you have questions about the translation notifications system, you can ask them at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests ]. You can manage your subscription at [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup ]. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:09, 1 Mayo 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, April 2014 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, April 2014|Wikimedia Highlights, April 2014]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+April+2014&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from last month. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:55, 26 Mayo 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Fundraising/Translation/Thank you email 20140606 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Fundraising/Translation/Thank you email 20140606|Fundraising/Translation/Thank you email 20140606]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Fundraising%2FTranslation%2FThank+you+email+20140606&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2014-06-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please help us translate our Thank You email that is sent to our donors on behalf of the Wikimedia Foundation's new executive director Lila Tretikov. We would highly appreciate your help on this in order to make sure the letter is available for our donors to read in their native language. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:56, 6 Hunyo 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, May 2014 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:meta:Wikimedia Highlights, May 2014|Wikimedia Highlights, May 2014]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+May+2014&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from May. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:39, 1 Hulyo 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Mailing lists/List info == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Mailing lists/List info]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Mailing+lists%2FList+info&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">We are re-designing our mailing list information pages and we would very much appreciate if you could please translate a few short phrases so that non-English speakers are able to easily sign up to our [https://meta.wikimedia.org/wiki/Mailing_lists Mailing lists]. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:09, 19 Agosto 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Single User Login finalisation announcement/RenameUser announcement == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Single User Login finalisation announcement/RenameUser announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Single+User+Login+finalisation+announcement%2FRenameUser+announcement&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2014-09-08. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Translators, I (Keegan) am sending a message on behalf of Stewards and WMF engineering to inform communities about local renaming being turned off in the middle of September as usernames start moving global. Please translate this message so I can deliver it in a proper, localized form. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:59, 3 Setyembre 2014 (UTC)</div> == {{int:right-upload}}, [[commons:Special:MyLanguage/Commons:Upload Wizard|{{int:uploadwizard}}]]? == [[Image:Commons-logo.svg|right|100px|alt=Wikimedia Commons logo]] Hello! Sorry for writing in English. As you're an administrator here, please check the message I left on [[MediaWiki talk:Licenses]] and the village pump. Thanks, [[m:User:Nemo_bis|Nemo]] 19:22, 18 Setyembre 2014 (UTC) <!-- Message sent by User:Nemo bis@metawiki using the list at http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User_talk:Nemo_bis/Unused_local_uploads&oldid=9923284 --> == Pagpapabatid ng salinwika: File metadata cleanup drive/How to fix metadata == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[File metadata cleanup drive/How to fix metadata]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-File+metadata+cleanup+drive%2FHow+to+fix+metadata&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">There is a new initiative to [[File metadata cleanup drive|clean up file information pages]] across Wikimedia wikis. In order to reach out to the communities in their native language, we would like to ask for your help to translate a few pages. In addition to the one linked above, there are two short pages: * [[File metadata cleanup drive]] ([https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-File+metadata+cleanup+drive direct translation link]) * [[Template:File metadata cleanup header]] ([https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Template%3AFile+metadata+cleanup+header direct translation link]) We have done our best to prepare the pages to minimize the work for translators, and if you notice anything else we could do to make translation easier, please do let us know. [[User:Guillaume (WMF)|Guillaume]] is also happy to answer any questions you might have while translating the documents.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:28, 20 Oktubre 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Global AbuseFilter/2014 announcement == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Global AbuseFilter/2014 announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Global+AbuseFilter%2F2014+announcement&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">[[Special:Mylanguage/Global AbuseFilter|Global AbuseFilters]] were recently enabled on many Wikimedia projects. As we'd like to notify the affected wikis about it, we've created a page for announcing this: [[Special:MyLanguage/Global AbuseFilter/2014 announcement|Global AbuseFilter/2014 announcement]]. We'd like to make the [[Global AbuseFilter/2014 announcement|announcement]] accessible to as many users as possible and therefore would like to ask for your help in translating the announcement. In order to reach out to the communities in their native language, we would like to ask for your help in translating the following mass message which will be sent to the affected wikis as well: *[[Global AbuseFilter/2014 announcement (condensed)]] ([//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=page-Global+AbuseFilter%2F2014+announcement+%28condensed%29 translate]) The message will be sent in about three days time from now (on 13 November) so if you are planning on translating the message, please make sure that [[Global AbuseFilter/2014 announcement (condensed)]] is translated before the deadline.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:12, 10 Nobyembre 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Grants:APG/Funds Dissemination Committee/Advisory Group/Recommendations/2014/ED Response == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Grants:APG/Funds Dissemination Committee/Advisory Group/Recommendations/2014/ED Response]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Grants%3AAPG%2FFunds+Dissemination+Committee%2FAdvisory+Group%2FRecommendations%2F2014%2FED+Response&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:05, 20 Nobyembre 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, October 2014 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, October 2014]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+October+2014&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the most important Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news from October. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here].</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:55, 2 Disyembre 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Admin activity review/2014/Notice to communities == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Admin activity review/2014/Notice to communities]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Admin+activity+review%2F2014%2FNotice+to+communities&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 23:10, 21 Disyembre 2014 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Stewards/Elections 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Stewards/Elections 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Stewards%2FElections+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">I apologize for the delay, but the 2015 Steward election banners are now available for translation. They consist of two banners with a few short phrases: *Banner displayed to sysops regarding nominations ('''[//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=Centralnotice-tgroup-stewnoms direct translation link]''') *Banner displayed to users regarding voting ('''[//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=Centralnotice-tgroup-stewvote direct translation link]''') If you have any questions or require any assistance, feel free to ask on [[Talk:Stewards/Elections 2015]] or drop by <span dir="ltr" id=wikimedia-stewards-elections>[[irc:wikimedia-stewards-elections|<span style="font-family: monospace,Courier; white-space: nowrap;">#wikimedia-stewards-elections</span>]]<sup><span class="plainlinks">[http://webchat.freenode.net/?channels=#wikimedia-stewards-elections <span style="color: green;">connect</span>]</span></sup></span> channel on the freenode IRC network.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:35, 11 Enero 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, December 2014 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, December 2014]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+December+2014&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from December, covering Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here]</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 23:58, 31 Enero 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, January 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, January 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+January+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from January, covering Wikimedia Foundation activities, MediaWiki development work and other international Wikimedia news. Completed translations will be announced on Facebook, Twitter, project village pumps and (for some languages) mailing lists. If you have questions about the translation notifications system, ask them [https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Translation_requests here]. You can manage your subscription [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:TranslatorSignup here]</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 21:32, 28 Pebrero 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: User:Keegan (WMF)/Quicktranslate == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[User:Keegan (WMF)/Quicktranslate]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-User%3AKeegan+%28WMF%29%2FQuicktranslate&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2015-03-19. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hello, A very important sentence to the message that is being sent to users that may be renamed due to single-user login finalization has been added. Please take a moment to translate this one sentence, it's very important.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:21, 19 Marso 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: User:Keegan (WMF)/Rename confusion message == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[User:Keegan (WMF)/Rename confusion message]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-User%3AKeegan+%28WMF%29%2FRename+confusion+message&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2015-03-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr">During the messaging to 2.8 million accounts begin affected by [[Single User Login finalisation announcement|SUL finalization]], about 10,000 accounts across the wikis, mainly Commons, were incorrectly notified about their account needing to be renamed. This message is for those accounts, and it needs to be delivered as soon as possible.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:16, 27 Marso 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Single User Login finalisation announcement/Post-rename notice == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Single User Login finalisation announcement/Post-rename notice]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Single+User+Login+finalisation+announcement%2FPost-rename+notice&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2015-04-12. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This is a short message for accounts that will be renamed next week as part of [[Single User Login finalisation announcement|single-user login finalisation]]. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:35, 7 Abril 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Single User Login finalisation announcement == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Single User Login finalisation announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Single+User+Login+finalisation+announcement&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2015-04-16. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please check new and updated paragraphs, in particular make sure that the correct daye for the finalisation (15th April 2015 and following days) is mentioned, as in English source.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:24, 15 Abril 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, March 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, March 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+March+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from March, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 03:03, 4 Mayo 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, April 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, April 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+April+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from April 2015, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 21:58, 13 Mayo 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, May 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, May 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+May+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from May, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:11, 11 Hunyo 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, October 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, October 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+October+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from October, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:32, 13 Nobyembre 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikipedia 15/Knowledge is joy == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikipedia 15/Knowledge is joy]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikipedia+15%2FKnowledge+is+joy&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">For [[Wikipedia 15]], we'd like these three words translated into as many languages as possible!! Thank you all!!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:35, 20 Nobyembre 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, November 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, November 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+November+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from November, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 20:22, 11 Disyembre 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: 2015 Community Wishlist Survey == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[2015 Community Wishlist Survey]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-2015+Community+Wishlist+Survey&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:04, 21 Disyembre 2015 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:StrategyButton2016/editintro/Communities == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Template:StrategyButton2016/editintro/Communities]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AStrategyButton2016%2Feditintro%2FCommunities&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2016-01-18. <div lang="en" class="mw-content-ltr">- This is the part of a series of community consultation pages. The WMF Community Advocacy team has put together a list at https://meta.wikimedia.org/wiki/2016_Strategy/Translations. We're hoping to launch the consultation on January 18th. Realizing getting all translations in place before the launch of the consultation may not be possible (and that people will likely help with translations after the launch), I'd be really grateful for any assistance especially that you can give in translating the templates at that Meta page link, like this one. It'll probably be harder for casual translators to help out with those! - Text should be stable at this point. I've just made what I hope will be the last modification to those pages! - Thank you for all you do, and I hope you will not only assist in translation (if you are able) but also take part in the consultation. Your input will be very welcome. - Questions or concerns? Please let me know at mdennis@wikimedia.org. Thanks! Maggie </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:06, 12 Enero 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, December 2015 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, December 2015]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+December+2015&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from December, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:51, 25 Enero 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Admin activity review/Notice to communities == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Admin activity review/Notice to communities]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Admin+activity+review%2FNotice+to+communities&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">* The 2015 [[admin activity review]] process is starting. We need your cooperation to translate missing message, but also to proofread and correct already existing messages. Understanding of messages that we're going to be sent in the next weeks are very important. Thank you very much for your help.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 15:58, 8 Pebrero 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, January 2016 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, January 2016]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+January+2016&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from January, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:47, 22 Pebrero 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: User:CKoerner (WMF)/Work/Completion Suggester inital rollout == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[User:CKoerner (WMF)/Work/Completion Suggester inital rollout]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-User%3ACKoerner+%28WMF%29%2FWork%2FCompletion+Suggester+inital+rollout&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2016-03-07. <div lang="en" class="mw-content-ltr">If you have time this weekend, please help translate this page to inform communities about improvement to search.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:55, 4 Marso 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikipedia == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikipedia]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikipedia&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:14, 12 Marso 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, February 2016 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, February 2016]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+February+2016&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from February, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:21, 18 Marso 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Tech/Server switch 2016 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Tech/Server switch 2016]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FServer+switch+2016&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2016-04-07. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please help translate this message about planned maintenance for the servers. Editors and other contributors will not be able to save their changes or upload images for about 30 minutes on both Tuesday, 19 April and Thursday, 21 April. This will affect ALL the WMF wikis, not just Wikipedia. I will send this message to hundreds of wikis before this event, and I hope that your languages will be included.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 18:34, 23 Marso 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Interface editors == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Interface editors]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Interface+editors&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:46, 29 Marso 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, March 2016 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, March 2016]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+March+2016&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from March, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:21, 13 Abril 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Highlights, April 2016 == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[Wikimedia Highlights, April 2016]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Highlights%2C+April+2016&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please consider helping non-English-language Wikimedia communities to stay updated about the Wikimedia blog's most notable posts from April, covering Wikimedia Foundation activities and other important events from across the Wikimedia movement. Completed translations will be announced on social media, project village pumps and (for some languages) mailing lists.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 20:45, 17 Mayo 2016 (UTC)</div> == paano mo nagawa yun? ang creative! == nickrds, ang ganda naman ng ginawa mo! ang creative! paano mo yun nagawa? [[Tagagamit:Kiera Sonata|Kiera Sonata]] ([[Usapang tagagamit:Kiera Sonata|makipag-usap]]) 10:08, 27 Hulyo 2016 (UTC) :Alin po ang tinutukoy nyo? --[[User:Nickrds09|<font color= "#0000FF"><b>Nickrds09</b></font>]] [[Usapang tagagamit:Nickrds09|<span style="color: green; font-weight: bold"><sup><small>(Pahina ng Usapan)</small></sup></span>]] 10:10, 27 Hulyo 2016 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Usurpation requested == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Usurpation requested|Template:Usurpation requested]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AUsurpation+requested&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:27, 5 Setyembre 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Usurpation requested == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Usurpation requested|Template:Usurpation requested]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AUsurpation+requested&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:29, 5 Setyembre 2016 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Admin activity review/Notice to inactive right holders == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Admin activity review/Notice to inactive right holders|Admin activity review/Notice to inactive right holders]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Admin+activity+review%2FNotice+to+inactive+right+holders&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Apologies if you receive this message duplicated.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:51, 28 Pebrero 2017 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Strategy/Wikimedia movement/2017/Toolkit/Discussion Coordinator Role == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Strategy/Wikimedia movement/2017/Toolkit/Discussion Coordinator Role|Strategy/Wikimedia movement/2017/Toolkit/Discussion Coordinator Role]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Strategy%2FWikimedia+movement%2F2017%2FToolkit%2FDiscussion+Coordinator+Role&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 23:33, 9 Marso 2017 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Strategy/Wikimedia movement/2017/Process/Briefing == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Strategy/Wikimedia movement/2017/Process/Briefing|Strategy/Wikimedia movement/2017/Process/Briefing]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Strategy%2FWikimedia+movement%2F2017%2FProcess%2FBriefing&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 22:19, 10 Marso 2017 (UTC)</div> == Pagpapabatid ng salinwika: Meta:Babylon/Translators newsletter == <div lang="tl" class="mw-content-ltr">Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Meta:Babylon/Translators newsletter|Meta:Babylon/Translators newsletter]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Meta%3ABabylon%2FTranslators+newsletter&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">This page explains a new service: to keep translators posted about messages that need a particular effort, we have created a new newsletter. that newsletter is distributed on wiki as a notification and does not requires an email to subscribe. This message is both to kindly suggest you to translate the page explaining that new process, and also to invote you to subscribe to that newsletter. :)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 18:15, 21 Nobyembre 2017 (UTC)</div> == Your advanced permissions on tl.wikipedia== Hello. A [[:m:Admin activity review|policy]] regarding the removal of "advanced rights" (administrator, bureaucrat, etc.) was adopted by [[:m:Requests for comment/Activity levels of advanced administrative rights holders|community consensus]] in 2013. According to this policy, the stewards are reviewing activity on wikis with no inactivity policy. You meet the inactivity criteria (no edits and no log actions for 2 years) on this wiki. Since this wiki, to the best of our knowledge, does not have its own rights review process, the global one applies. If you want to keep your advanced permissions, you should inform the community of the wiki about the fact that the stewards have sent you this information about your inactivity. A community notice about this process has been also posted on the local Village Pump of this wiki. If the community has a discussion about it and then wants you to keep your rights, please contact the stewards at the [[:m:Stewards' noticeboard]], and link to the discussion of the local community, where they express their wish to continue to maintain the rights. If you wish to resign your rights, please [[m:SRP|request removal of your rights on Meta]]. If there is no response at all after one month, stewards will proceed to remove your administrator and/or bureaucrat rights. In ambiguous cases, stewards will evaluate the responses and will refer a decision back to the local community for their comment and review. If you have any questions, please contact the [[:m:Stewards' noticeboard|stewards]]. Yours faithfully.--[[Tagagamit:علاء|علاء]] ([[Usapang tagagamit:علاء|makipag-usap]]) 11:24, 8 Enero 2020 (UTC) == Pagpapabatid ng salinwika: VisualEditor/Newsletter/2020/July == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:VisualEditor/Newsletter/2020/July|VisualEditor/Newsletter/2020/July]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-VisualEditor%2FNewsletter%2F2020%2FJuly&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay the end of this week. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 20:26, 6 Hulyo 2020 (UTC) <!-- Message sent by User:Whatamidoing (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Tech/News/2020/32 == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Tech/News/2020/32|Tech/News/2020/32]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FNews%2F2020%2F32&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:26, 31 Hulyo 2020 (UTC) <!-- Message sent by User:Path slopu@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Tech/Server switch 2020 == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Tech/Server switch 2020|Tech/Server switch 2020]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FServer+switch+2020&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:02, 15 Agosto 2020 (UTC) <!-- Message sent by User:Path slopu@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia CH == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia CH|Wikimedia CH]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+CH&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:43, 17 Disyembre 2020 (UTC) <!-- Message sent by User:Eihel@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Project wiki representatives == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Project wiki representatives|Project wiki representatives]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Project+wiki+representatives&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-02-14. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The five year old strategy process has resulted in recommendations. After Global Conversations the number one priority is to establish an Interim Global Council, who will draft a Movement Charter, which will lead to the formation of a Global Council. Please help in translating the concise page "Project wiki representatives" which asks contributor to select for each project wiki a representative, who will help in implementing the first strategic priority.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:09, 6 Pebrero 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:Ad Huikeshoven@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: VisualEditor/Newsletter/2021/June == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:VisualEditor/Newsletter/2021/June|VisualEditor/Newsletter/2021/June]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-VisualEditor%2FNewsletter%2F2021%2FJune&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-06-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This short newsletter is good news about posting comments on wiki. You can try out the "Discussion tools" in the Beta Features here at Meta-Wiki, too: [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures]]. Thank you! </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 00:16, 16 Hunyo 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:Whatamidoing (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:InternetArchiveBot header == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:InternetArchiveBot header|Template:InternetArchiveBot header]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AInternetArchiveBot+header&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">The InternetArchiveBot team has come up with a new header for its documentation and user pages designed to make important links as easy to find as possible. We use this header on the bot's global user page, and we have it set up to show the labels in your interface language, meaning that the labels will appear in Russian on Russian Wikipedia (unless you override the interface language). In order for this feature to work, we need translations of those labels. There are only six labels: * About the Bot * Report Problem * Contact Us * Documentation * Configure * Disable Bot If you know how to say those things in another language, you can help! And your work will make it easier for non-English speakers to use InternetArchiveBot. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:20, 29 Hunyo 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:Harej@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: InternetArchiveBot/Problem == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:InternetArchiveBot/Problem|InternetArchiveBot/Problem]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-InternetArchiveBot%2FProblem&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Thank you to everyone who translated "Template:InternetArchiveBot header". The template is now available in 64 languages (including variants)! Now when people visit the bot's user page on those language wikis, they will be greeted with navigation options in their language. (We have since added one more link to the header – "Translate" – translations are appreciated!) This page I am requesting translations for is the "report problem" page for InternetArchiveBot, directing the user to different places depending on the kind of problem they are having. There are a total of 17 terms to translate, consisting of short phrases and sentences. This page is directly linked from the header on InternetArchiveBot's global user page, so your work will likely be seen.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 23:14, 12 Hulyo 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:Harej@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections/2021/Voting == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2021/Voting|Wikimedia Foundation elections/2021/Voting]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2021%2FVoting&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:21, 2 Agosto 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:KCVelaga (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Hack4OpenGLAM == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Hack4OpenGLAM|Hack4OpenGLAM]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Hack4OpenGLAM&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-09-20. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Welcome to translate the messages of the Hack4OpenGLAM hackathon, taking place at the Creative Commons Summit 20–24 September! Your work is appreciated!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:25, 10 Agosto 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:Susannaanas@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections/2021/2021-09-07/2021 Election Results/Short == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2021/2021-09-07/2021 Election Results/Short|Wikimedia Foundation elections/2021/2021-09-07/2021 Election Results/Short]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2021%2F2021-09-07%2F2021+Election+Results%2FShort&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-09-07. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This short text (125 words) is meant to announce the results of the board elections on September, 7 to as much communities and volunteers as possible on such short notice in their native tongue. Please help us to make that happen! </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 19:03, 6 Setyembre 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Lingua Libre == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Lingua Libre|Lingua Libre]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Lingua+Libre&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-11-30. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:33, 18 Setyembre 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:WikiLucas00@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Movement Charter/Drafting Committee/Election translation == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Movement Charter/Drafting Committee/Election translation|Movement Charter/Drafting Committee/Election translation]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Movement+Charter%2FDrafting+Committee%2FElection+translation&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-10-08. <div lang="en" class="mw-content-ltr">2 sentences, 21 words! Movement Charter Drafting Committee Elections are coming. Translating the voting tool SecurePoll in as many native tongues is crucial for this. But: there are two sentences we need to be translated for this. Please support the effort to make this a global experience. Thank you for helping out!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 14:03, 6 Oktubre 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Grants:MSIG/Announcements/2021/Global message == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Grants:MSIG/Announcements/2021/Global message|Grants:MSIG/Announcements/2021/Global message]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Grants%3AMSIG%2FAnnouncements%2F2021%2FGlobal+message&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-10-26. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hi everbody! The [[Movement Strategy and Governance|Movement Strategy and Governance team]] is announcing a Movement Strategy Implementation Grants program to the communities. We want to reach out to as many communities as possible, calling out volunteers globally. Please support us and help translating the announcement in all the languages you speak, '''it is only 50 words'''. We will send it out as a mass message later. Beyond this: if you would like to, please check out the program and spread the word. We would appreciate your help in sharing this news in social media channels of your community. We are grateful for all your support, you are awesome!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 14:24, 21 Oktubre 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Movement Charter/Drafting Committee/Elections/Results/Announcement == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Movement Charter/Drafting Committee/Elections/Results/Announcement|Movement Charter/Drafting Committee/Elections/Results/Announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Movement+Charter%2FDrafting+Committee%2FElections%2FResults%2FAnnouncement&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2021-10-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The announcement of the members of the Movement Charter Drafting Committee is coming close. We would like to announce the results in as many languages as possible and kindly ask for your support. It is '''less than 100 words''', we would appreciate your help a lot and it is just a few minutes. Thank you for your continuous support! </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:31, 29 Oktubre 2021 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == How we will see unregistered users == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin=content/> Hi! You get this message because you are an admin on a Wikimedia wiki. When someone edits a Wikimedia wiki without being logged in today, we show their IP address. As you may already know, we will not be able to do this in the future. This is a decision by the Wikimedia Foundation Legal department, because norms and regulations for privacy online have changed. Instead of the IP we will show a masked identity. You as an admin '''will still be able to access the IP'''. There will also be a new user right for those who need to see the full IPs of unregistered users to fight vandalism, harassment and spam without being admins. Patrollers will also see part of the IP even without this user right. We are also working on [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Improving tools|better tools]] to help. If you have not seen it before, you can [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|read more on Meta]]. If you want to make sure you don’t miss technical changes on the Wikimedia wikis, you can [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|subscribe]] to [[m:Tech/News|the weekly technical newsletter]]. We have [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation#IP Masking Implementation Approaches (FAQ)|two suggested ways]] this identity could work. '''We would appreciate your feedback''' on which way you think would work best for you and your wiki, now and in the future. You can [[m:Talk:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|let us know on the talk page]]. You can write in your language. The suggestions were posted in October and we will decide after 17 January. Thank you. /[[m:User:Johan (WMF)|Johan (WMF)]]<section end=content/> </div> 18:20, 4 Enero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Target_lists/Admins2022(8)&oldid=22532697 --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Board of Trustees/Call for feedback: Board of Trustees elections == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Board of Trustees/Call for feedback: Board of Trustees elections|Wikimedia Foundation Board of Trustees/Call for feedback: Board of Trustees elections]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Board+of+Trustees%2FCall+for+feedback%3A+Board+of+Trustees+elections&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2022-01-10. <div lang="en" class="mw-content-ltr">''This year four seats of the WMF Board of Trustees are to be newly filled and there will be a Call for Feedback about the Board of Trustees selection processes from 10 January to 7 February 2022.'' ''The [[Movement Strategy and Governance]] team is supporting this Call for Feedback. For widest outreach across the Wikiverse we kindly ask you to support this by helping us out with additional translations.'' '''Postscriptum: During the last year many of you have helped us a lot to reach out to many different communities by translating in dozens of languages. We are utterly grateful for this - thanks to all of you for your ongoing support! You are the best!''' </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:24, 7 Enero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Education/News/Contents == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Education/News/Contents|Template:Education/News/Contents]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AEducation%2FNews%2FContents&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:47, 22 Enero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:ZI Jony@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Leadership Development Task Force/Call for Feedback Announcement == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Leadership Development Task Force/Call for Feedback Announcement|Leadership Development Task Force/Call for Feedback Announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Leadership+Development+Task+Force%2FCall+for+Feedback+Announcement&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2022-02-07. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Good day to you from [[Movement Strategy and Governance]]! The coming weeks see a Call for Feedback concerning the creation of a movementwide [[Leadership_Development_Task_Force]]. We are announcing it by a short message of '''only 60 words''' to be distributed globally on Tuesday. Global distribution asks for native language support, so we kindly ask for your help to have as many translations as possible available. It should be a few minutes of work only. Thank you very much for your help, [[Tagagamit:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Usapang tagagamit:MediaWiki message delivery|kausapin]]) 10:13, 4 Pebrero 2022 (UTC)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:13, 4 Pebrero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: ContribuLing 2022 == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:ContribuLing 2022|ContribuLing 2022]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-ContribuLing+2022&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:04, 12 Pebrero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:WikiLucas00@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Enforcement guidelines == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Enforcement guidelines|Universal Code of Conduct/Enforcement guidelines]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FEnforcement+guidelines&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 15:18, 22 Pebrero 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:Ericliu1912@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Ukraine's Cultural Diplomacy Month == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Ukraine's Cultural Diplomacy Month|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Ukraine%27s+Cultural+Diplomacy+Month&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 01:50, 2 Marso 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:Juan90264@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: ContribuLing 2022/Program == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:ContribuLing 2022/Program|ContribuLing 2022/Program]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-ContribuLing+2022%2FProgram&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2022-03-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 15:49, 26 Marso 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:WikiLucas00@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: GLAM School/Questions == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:GLAM School/Questions|GLAM School/Questions]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-GLAM+School%2FQuestions&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2022-12-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr">GLAM School is a project by AvoinGLAM to chart out, uncover, and support practices that help GLAM professionals, GLAM-Wiki volunteers, Open GLAM advocates and others to be more empowered to contribute to Wikimedia and other open projects. In 2022 we are conducting surveys, chats, and interviews across organizations and networks involved in providing Open Access to cultural heritage. This page lists the questions that are used in the survey and the interviews.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:52, 26 Abril 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:Susannaanas@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: GLAM School == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:GLAM School|GLAM School]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-GLAM+School&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2022-12-31. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The GLAM School main page is ready for translation. I hope the syntax still remained correct after I changed the page a lot. Thank you for your amazing help!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 18:19, 4 Mayo 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:Susannaanas@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections/2022/Announcement/Board voter email == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2022/Announcement/Board voter email|Wikimedia Foundation elections/2022/Announcement/Board voter email]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2022%2FAnnouncement%2FBoard+voter+email&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hi all! The community vote of this year's Board Elections are close. As always voter mails will be sent out. To invite as many community members as possible in their native tongue your help is very much appreciated. While there are already plenty of translations we would appreciate you to check for languages still missing and to contribute translations for these. The mails are short, just a bit about two times '''200 words''', a few minutes of work. Your support is very important as it helps communities to learn about the election and to cast their vote. Best, Denis Barthel (WMF) (Movement Strategy and Governance)</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:51, 9 Agosto 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement|Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FRevised+enforcement+guidelines%2FAnnouncement&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">"Dear translator, we are looking for translations on this announcement to go as an invite for Asia-Pacific Wikimedia communities involvement in the ongoing consultation. Please let me know if you have any further questions. Thanks! On behalf of the UCoC Project Team, [[User:RamzyM (WMF)|Ramzy Muliawan]]"</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 16:17, 9 Setyembre 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement/Consultation Close == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement/Consultation Close|Universal Code of Conduct/Revised enforcement guidelines/Announcement/Consultation Close]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FRevised+enforcement+guidelines%2FAnnouncement%2FConsultation+Close&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:17, 13 Oktubre 2022 (UTC) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Tests == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Tests|Tests]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tests&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">= This is a test message, please ignore = = ଏହା ଏକ ପରୀକ୍ଷା ସନ୍ଦେଶ, ଦୟାକରି ଅଣଦେଖା କରନ୍ତୁ = </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 17:38, 13 Enero 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:APatro (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: ContribuLing 2023 == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:ContribuLing 2023|ContribuLing 2023]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-ContribuLing+2023&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2023-02-28. <div lang="en" class="mw-content-ltr">ContribuLing is a Wikimedia event focusing on collaborative tools and minority languages. Please consider translating the page and - why not - proposing a presentation or a workshop! Thank you very much, on behalf of the organizing committee</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:18, 2 Pebrero 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:WikiLucas00@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/LandingCNTranslate == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/LandingCNTranslate|Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/LandingCNTranslate]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2F2023+ToU+updates%2FLandingCNTranslate&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2023-02-22. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Wikimedia Foundation Legal Department is starting a feedback cycle to discuss updating the Wikimedia Terms of Use on February, 21. We would like to hear from communities all over the world. Your help in translating a banner is very much appreciated. It is just 19 words in two sentences. Due to technical reasons the link above leads to a landing page. To translate the banner directly, please click https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=Centralnotice-tgroup-wmftou2023&amp;language=abc Thank you for your help! </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 20:09, 20 Pebrero 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:DBarthel (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: $1 == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:$1|$1]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-%241&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hello translators. Please help us with this group page.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:41, 22 Marso 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:DNdubane (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimédiens du Burkina Faso == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimédiens du Burkina Faso|Wikimédiens du Burkina Faso]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikim%C3%A9diens+du+Burkina+Faso&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Please help us translating this page</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:44, 22 Marso 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:DNdubane (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: WWC2023/Scholarship == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:WWC2023/Scholarship|WWC2023/Scholarship]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-WWC2023%2FScholarship&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2023-10-22. <div lang="en" class="mw-content-ltr">this page is available for translating, you can start working on it</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 21:40, 26 Hunyo 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Sandra Hanbo@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update|Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2F2023+ToU+updates%2FProposed+update&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Massive changes to the pages. Would require a review to keep information updated as per the English version.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:45, 23 Hulyo 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update|Wikimedia Foundation Legal department/2023 ToU updates/Proposed update]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Legal+department%2F2023+ToU+updates%2FProposed+update&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Severely outdated page. Kindly assist to update.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 11:50, 2 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Movement Charter/Community Consultation == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Movement Charter/Community Consultation|Movement Charter/Community Consultation]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Movement+Charter%2FCommunity+Consultation&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">Severely outdated. Requires review and translation.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:18, 10 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:MovedToFoundationGovWiki == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:MovedToFoundationGovWiki|Template:MovedToFoundationGovWiki]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AMovedToFoundationGovWiki&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Template used to indicate content that is moved to foundation wiki and translations should be made there instead.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:46, 19 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Universal Code of Conduct/Navbox == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Universal Code of Conduct/Navbox|Template:Universal Code of Conduct/Navbox]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AUniversal+Code+of+Conduct%2FNavbox&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Navigational template that requires translation to your language.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:48, 19 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Movement Charter/Content/Preamble == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Movement Charter/Content/Preamble|Movement Charter/Content/Preamble]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Movement+Charter%2FContent%2FPreamble&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Content changed. Please assist to translate.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:08, 20 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:FormerAffiliate == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:FormerAffiliate|Template:FormerAffiliate]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AFormerAffiliate&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Template indicating former affiliates. Please assist to translate into your language.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:00, 26 Agosto 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikiquote == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikiquote|Wikiquote]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikiquote&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Kindly assist to check and translate the page. Also, proceed to [https://translatewiki.net/ translatewiki] to translate the remaining interface languages for [[Template:Int]] used on this page.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:52, 7 Setyembre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/2023-09 == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/2023-09|IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates/2023-09]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-IP+Editing%3A+Privacy+Enhancement+and+Abuse+Mitigation%2FUpdates%2F2023-09&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr">I have made the image translatable because there is a Japanese version of the image at [[:File:MediaWiki Temporary accounts page history mockup 2023-09 ja.gif]]. You can use the image that you think is best for your language. It is possible that one short sentence will be added to this message, but no other changes are expected. This message will be sent to most wikis next week.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 21:39, 15 Setyembre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Whatamidoing (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: WikiWomenCamp 2023 == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:WikiWomenCamp 2023|WikiWomenCamp 2023]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-WikiWomenCamp+2023&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2023-10-19. <div lang="en" class="mw-content-ltr">It is an information page about the upcoming WikiWomenCamp.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 11:14, 6 Oktubre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Asaf (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - short == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - short|Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - short]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2024%2FAnnouncement%2FRules+package+review+-+short&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 06:21, 16 Oktubre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - closing == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - closing|Wikimedia Foundation elections/2024/Announcement/Rules package review - closing]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+elections%2F2024%2FAnnouncement%2FRules+package+review+-+closing&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 01:06, 25 Oktubre 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:RamzyM (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Meta:Policies and guidelines == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Meta:Policies and guidelines|Meta:Policies and guidelines]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Meta%3APolicies+and+guidelines&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Index of policies and guidelines, useful to be translated into different languages for users.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:45, 13 Enero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Ombuds commission == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Ombuds commission|Ombuds commission]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Ombuds+commission&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:50, 21 Enero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Threats of harm == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Threats of harm|Threats of harm]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Threats+of+harm&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 07:21, 4 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Help:Two-factor authentication == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Help:Two-factor authentication|Help:Two-factor authentication]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Help%3ATwo-factor+authentication&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:49, 12 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Help:Signature == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Help:Signature|Help:Signature]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Help%3ASignature&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 02:21, 21 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Global bans == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Global bans|Global bans]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Global+bans&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 08:40, 29 Pebrero 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Small Wiki Monitoring Team == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Small Wiki Monitoring Team|Small Wiki Monitoring Team]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Small+Wiki+Monitoring+Team&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 13:51, 16 Marso 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Special global permissions/Seealso == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Special global permissions/Seealso|Template:Special global permissions/Seealso]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3ASpecial+global+permissions%2FSeealso&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:23, 1 Abril 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Board of Trustees == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Board of Trustees|Wikimedia Foundation Board of Trustees]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Board+of+Trustees&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This page contains outdated information. Please assist in updating the page to prevent confusion.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 04:47, 19 Abril 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Board of Trustees == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Board of Trustees|Wikimedia Foundation Board of Trustees]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Board+of+Trustees&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:15, 27 Mayo 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Movement Charter == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Movement Charter|Movement Charter]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Movement+Charter&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 05:31, 12 Hunyo 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia LGBT+/Portal == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia LGBT+/Portal|Wikimedia LGBT+/Portal]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+LGBT%2B%2FPortal&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 10:03, 30 Hunyo 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Strategy == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Strategy|Strategy]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Strategy&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 14:27, 7 Hulyo 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:MrBenjo@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: WMDE Technical Wishes/Sub-referencing == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|WMDE Technical Wishes/Sub-referencing]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-WMDE+Technical+Wishes%2FSub-referencing&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr">The sub-referencing feature is planned to be implemented until the end of 2024 on various wikis. Therefore, it would be great to have information about the feature ready in multiple languages.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 20:35, 8 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:MrBenjo@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Meta:Administrators/Removal (inactivity) == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Meta:Administrators/Removal (inactivity)|Meta:Administrators/Removal (inactivity)]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Meta%3AAdministrators%2FRemoval+%28inactivity%29&language=tl&action=page isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 06:37, 18 Agosto 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Steward requests/Global/block-header == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Steward requests/Global/block-header|Steward requests/Global/block-header]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Steward+requests%2FGlobal%2Fblock-header&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Contains information on how to appeal global blocks.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta&lrm;, 12:49, 25 Setyembre 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Changing username == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Changing username|Changing username]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Changing+username&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 10:49, 27 Oktubre 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wiktionary == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wiktionary|Wiktionary]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wiktionary&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 11:52, 13 Disyembre 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Ombuds commission/2019/CU Global Procedure on information disclosure == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Ombuds commission/2019/CU Global Procedure on information disclosure|Ombuds commission/2019/CU Global Procedure on information disclosure]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Ombuds+commission%2F2019%2FCU+Global+Procedure+on+information+disclosure&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 12:29, 22 Disyembre 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:MdsShakil@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Policy-cross-project == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Policy-cross-project|Template:Policy-cross-project]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3APolicy-cross-project&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 09:11, 30 Disyembre 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation Annual Plan/2024-2025/Product & Technology OKRs == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation Annual Plan/2024-2025/Product & Technology OKRs|Wikimedia Foundation Annual Plan/2024-2025/Product & Technology OKRs]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+Annual+Plan%2F2024-2025%2FProduct+%26+Technology+OKRs&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 08:07, 26 Enero 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Help:Unified login == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Help:Unified login|Help:Unified login]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Help%3AUnified+login&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 06:04, 23 Marso 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Help:Two-factor authentication == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Help:Two-factor authentication|Help:Two-factor authentication]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Help%3ATwo-factor+authentication&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 23:50, 3 Abril 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Tech/News == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Tech/News|Tech/News]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Tech%2FNews&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 01:30, 13 Abril 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information|Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FAnnual+review%2F2025%2FVoter+information&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2025-04-25. <div lang="en" class="mw-content-ltr">--- Hello, and thank you for the work you do. '''[https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=Centralnotice-tgroup-UCoC_AR_2025_cookie&amp;filter=%21translated&amp;action=translate We request you also translate these two sentences.]''' There are more details below. There is an ongoing community vote - the voter information is in the page linked for translation above. We would appreciate your help to [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&amp;group=Centralnotice-tgroup-UCoC_AR_2025_cookie&amp;filter=%21translated&amp;action=translate translate the two sentence CentralNotice banner], as a priority. If you can also translate the voter information page, I know the folks working on this - including the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) group - would be highly appreciative. ~ In cooperation with the U4C</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 15:30, 23 Abril 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Xeno (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Call for candidates == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Call for candidates|Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Call for candidates]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FCoordinating+Committee%2FElection%2F2025%2FCall+for+candidates&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2025-05-15. <div lang="en" class="mw-content-ltr">I'm sorry for the short notice, details for the election came together at the last minute.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 18:53, 14 Mayo 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Incident Reporting System == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Incident Reporting System|Incident Reporting System]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Incident+Reporting+System&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta‎, 03:53, 2 Agosto 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Affiliate recognition pause notice 2025 == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Affiliate recognition pause notice 2025|Template:Affiliate recognition pause notice 2025]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AAffiliate+recognition+pause+notice+2025&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 15:33, 30 Agosto 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Meta:Deletion policy == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Meta:Deletion policy|Meta:Deletion policy]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Meta%3ADeletion+policy&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 07:07, 15 Setyembre 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wikimedia Foundation website == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wikimedia Foundation website|Wikimedia Foundation website]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wikimedia+Foundation+website&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 05:46, 29 Setyembre 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:AffCom == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:AffCom|Template:AffCom]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3AAffCom&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 04:55, 30 Oktubre 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Template:Cat main == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Template:Cat main|Template:Cat main]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Template%3ACat+main&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 06:11, 6 Nobyembre 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Help:Two-factor authentication == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Help:Two-factor authentication|Help:Two-factor authentication]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Help%3ATwo-factor+authentication&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 03:09, 6 Disyembre 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Universal Code of Conduct/Annual review/Messages/Review open == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Universal Code of Conduct/Annual review/Messages/Review open|Universal Code of Conduct/Annual review/Messages/Review open]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Universal+Code+of+Conduct%2FAnnual+review%2FMessages%2FReview+open&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2026-01-19. <div lang="en" class="mw-content-ltr">This message will be sent to all the wikis to inform communities about their chance to participate in proposing changes to the Universal Code of Conduct. </div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 22:30, 14 Enero 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Wiki Loves Ramadan 2026/List of Articles/Culture/1 == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Wiki Loves Ramadan 2026/List of Articles/Culture/1|Wiki Loves Ramadan 2026/List of Articles/Culture/1]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Wiki+Loves+Ramadan+2026%2FList+of+Articles%2FCulture%2F1&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mababa. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2026-02-28. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hello! We have a new page for translation: Wiki Loves Ramadan 2026/List of Articles/Culture/1. Thank you!</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 11:02, 15 Pebrero 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Julius 12345@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Mission == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Mission|Mission]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Mission&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 02:14, 28 Pebrero 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Event:Wikipedia & Education User Group Showcase/March 2026 == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Event:Wikipedia & Education User Group Showcase/March 2026|Event:Wikipedia & Education User Group Showcase/March 2026]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Event%3AWikipedia+%26+Education+User+Group+Showcase%2FMarch+2026&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang mataas. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2026-03-21. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hi translators, The EduWiki Hub is seeking your support to help translate the Meta page for the EduWiki Knowledge Showcase (March 2026) into Portuguese, Spanish, French, Hindi, and Arabic The event will take place on 24 March 2026, and translations will help make it accessible to more communities. Thank you for your support. Kind regards, Barakat, for the EduWiki Hub.</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 12:56, 17 Marso 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:BAdegboye (EdWH)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: User:Keegan (WMF)/U4C eligible voter == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:User:Keegan (WMF)/U4C eligible voter|User:Keegan (WMF)/U4C eligible voter]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-User%3AKeegan+%28WMF%29%2FU4C+eligible+voter&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2026-05-19. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 00:28, 15 Mayo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Global locks == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Global locks|Global locks]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Global+locks&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. <div lang="en" class="mw-content-ltr"></div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 01:45, 7 Hunyo 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Minorax@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> == Pagpapabatid ng salinwika: Event:Open Heritage-Wikidata Contest == Kumusta Nickrds09, Natanggap mo ang pagpapabatid na ito dahil nagpatala ka bilang isang tagapagsalinwika sa Tagalog doon sa Meta-Wiki. Makukuha ang pahinang [[:metawikipedia:Event:Open Heritage-Wikidata Contest|Event:Open Heritage-Wikidata Contest]] para sa pagsasalinwika. Maisasalinwika mo ito rito: * [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-Event%3AOpen+Heritage-Wikidata+Contest&language=tl&action=page&action_source=translation_notification isalinwika upang maging Tagalog] Ang dapat na unahin sa pahinang ito ay ang gitnang sukat. Ang huling araw para sa pagsasalinwika ng pahinang ito ay 2026-08-15. <div lang="en" class="mw-content-ltr">Hello, We are looking forward to translating this page. We highly appreciate your support Best</div> Talagang ikinalulugod ang iyong pagtulong. Ang mga tagapagsalinwikang katulad mo ay nakakatulong sa Meta-Wiki upang tumakbo bilang isang tunay na pamayanan ng maramihang mga wika. Salamat sa iyo! Mga koordinador sa pagsasalinwika ng Meta-Wiki‎, 18:54, 10 Agosto 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:SanBonne@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:NotifyTranslators --> t63miyxxjfhh307ib7m1jug8z566ifs Catherine Ferguson 0 71709 2220054 1976587 2026-08-11T05:30:57Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220054 wikitext text/x-wiki {{otheruses|Catherine Ferguson}} {{Infobox person/Wikidata}} Si '''Catherine "Katy"'''<ref name=Katy>Hartvik, Allen. [http://findarticles.com/p/articles/mi_m1157/is_1996_Jan-Sept/ai_83667139 Catherine Ferguson: Black founder of a Sunday school] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050522162513/http://www.findarticles.com/p/articles/mi_m1157/is_1996_Jan-Sept/ai_83667139 |date=2005-05-22 }}, Negro History Bulletin, Enero-Setyembre, CBS Interactive Inc., BNET, findarticles.com, 1996, pahina 1</ref> '''Ferguson''' (1779 — 11 Hulyo 1854) ay isang Aprikano Amerikanong [[pilantropo]] at [[edukador]] na nagtatag ng unang paaralan na pang-araw ng Linggo sa [[Lungsod ng Bagong York]].<ref name=America>[http://www.earlyamerica.com/earlyamerica/notable/fergusonc/ Catherine Ferguson] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081220001117/http://www.earlyamerica.com/earlyamerica/notable/fergusonc/ |date=2008-12-20 }}, Notable Women of Early America, World of Early America, Archiving Early America, EarlyAmerica.com, 2009</ref> ==Bilang tagapagturo== Bagaman [[hindi marunong bumasa at sumulat]], pinangalagaan niya ang mga maralita at pinabayaang mga itim at puting mga kabataan sa kanyang pamayanan. Tuwing Linggo, dinala niya ang mga batang ito sa kanyang tahanan sa Kalye Warren, Bagong York, upang mabigyan sila ng edukasyon sa pananampalataya. Mula sa kanyang bahay, at sa pamamagitan ng panghihikayat ng isang pampook na ministrong si Reb. Dr. John Mitchell Mason ng Asosyadong Repormadong Simbahan,<ref name=Katy/>, nailipat ang kanyang Panlinggong Paaralan sa isang pang-ilalim na palapag ng isang simbahan - kung saan mayroong isang silid na pangtalakayan<ref name=Katy/> - na nasa Kalye Murray noong mga 1814.<ref name=Katy/><ref name=America/> Dahil sa kanyang kawalan ng kakayahang bumasa at sumulat, hindi niya naitala ang kanyang mga karanasan sa maagang Amerika, kaya't madalang na mabanggit ng mga manunulat ng kasaysayan, subalit nilarawan siya bilang isang taong tumugon sa mga pangangailangan ng mga dalita sa isang panahon kung kailan talagang hindi pinapansin ang mga mahihirap.<ref name=Katy/><ref name=Katy2/> Sa kalaunan, naging kilala ang kanyang paaralan bilang ''Murray Street Sabbath School''.<ref name=Katy/> Kabilang sa mga itinuturo ni Ferguson ang pagkakabisa ng mga awitin at Banal na Kasulatan. Kabilang sa kanyang mga panauhin sa paaralan sina Isabella Graham at Reberendo [[Isaac Ferris]].<ref name=Katy/> Bukod sa kanyang mga gawain sa pagtuturo sa mga bata, nagsagawa rin si Ferguson ng mga pagpupulong na pandasalin para sa mga kabataan at mga nakatatanda tuwing ikalawang linggo, isang gawain nagpatuloy ng higit sa 40 mga taon.<ref name=America/><ref name=Katy2>Hartvik, Allen. [http://findarticles.com/p/articles/mi_m1157/is_1996_Jan-Sept/ai_83667139/pg_2?tag=artBody;col1 ''Catherine Ferguson: Black founder of a Sunday school'']{{Dead link|date=Oktubre 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ''Negro History Bulletin'', Enero-Setyembre, CBS Interactive Inc., BNET, findarticles.com, 1996, pahina 2</ref> Inalagaan din niya ang 48 mga batang kinuha at kinupkop niya mula sa mga lansangan o mula sa mga walang kakayahang maging mabuting mga magulang hanggang sa makatagpo siya ng kapakipakinabang na mga tahanan para sa kanila.<ref name=America/> ==Sanggunian== {{reflist}} {{BD|1779|1854|Ferguson, Catherine}} [[Kategorya:Mga Aprikanong Amerikano]] {{stub|Talambuhay|Edukasyon|Estados Unidos}} e8by7pfr0mshtzdvstpfj7g6aeb6522 Padron:Arrow 10 78212 2220042 391910 2026-08-11T02:23:30Z GinawaSaHapon 102500 2220042 wikitext text/x-wiki {{#switch:{{{1|}}} |green = {{#switch:{{lc:{{{2|right}}}}} |right = [[File:Go-next.svg|15px|alt=→]] |left = [[File:Go-previous.svg|15px|alt=←]] |up = [[File:Go-up.svg|15px|alt=↑]] |down = [[File:Go-down.svg|15px|alt=↓]] }} |purple = {{#switch:{{lc:{{{2|right}}}}} |right = [[File:Go-next-purple.svg|15px|alt=→]] |left = [[File:Go-next-purple-left.svg|15px|alt=↓]] }} |grey = {{#switch:{{lc:{{{2|right}}}}} |right = [[File:Right-grey.svg|15px|alt=→]] |left = [[File:Left-grey.svg|15px|alt=←]] |up = [[File:Up-grey.svg|15px|alt=↑]] |down = [[File:Down-grey.svg|15px|alt=↓]] }} |red = {{#switch:{{lc:{{{2|right}}}}} |right = [[File:Go-next-red.svg|15px|alt=→]] |left = <span style="color:red">←</span> |up = [[File:PES-Red-Arrow.svg|15px|alt=↑]] |down = [[File:RedDownArrow.svg|15px|alt=↓]] }} |orange = {{#switch:{{lc:{{{2|right}}}}} |right = [[File:Human-go-next.svg|15px|alt=→]] |left = [[File:Human-go-previous.svg|15px|alt=←]] |up = [[File:Human-go-up.svg|15px|alt=↑]] |down = [[File:Human-go-down.svg|15px|alt=↓]] }} |blue = {{#switch:{{lc:{{{2|right}}}}} |right = [[File:Gnome-go-next.svg|15px|alt=→]] |left = [[File:Gnome-go-previous.svg|15px|alt=←]] |up = [[File:Gnome-go-up.svg|15px|alt=↑]] |down = [[File:Gnome-go-down.svg|15px|alt=↓]] }} |white = &#x2B04; |#default = {{#switch:{{lc:{{{type|{{{1|right}}}}}}}} |r|right = → |l|left = ← |u|up = ↑ |d|down = ↓ |lightblue-right|lightblue|light-blue|light_blue = [[File:Flecha tesela.svg|15px|link=|alt=→]] |turquoise-right|turquoise = [[File:Arrow green.svg|15px|link=|alt=→]] |right-left|right/left|r/l|r-l = ↔ |h|horizontal = <span class="error">Please specify right (→) or left (←)</span> |v|vertical = <span class="error">Please specify up (↑) or down (↓)</span> |#default = → }} }}<noinclude>{{documentation}}</noinclude> rhrzh3x5o7o9ve10dbkpz6wwokq5gi4 Sa Aking Mga Kabata 0 90863 2219983 2173692 2026-08-10T14:07:16Z ~2026-44013-62 165136 /* Teksto ng tula */ 2219983 wikitext text/x-wiki Ang '''"Sa Aking Mga Kabata"''' ay isang [[tula]] na nakasulat sa [[wikang Tagalog]] tungkol sa pag-ibig ng isang tao sa kanyang katutubong wika. Madalas na pinapalagay na ginawa ito ni [[Jose Rizal]], ang Pambansang Bayani ng [[Pilipinas]] at sinasabing naisulat niya noong 1869 sa gulang na walong taon at unang tulang ginawa ni Rizal.<ref>[http://www.joserizal.ph/pm18.html Impormasyon tungkol sa ''Sa Aking Mga Kababata'']</ref><ref name="romero">{{cite book|author=M.C. Romero, J.R. Sta Romana, & L.Y. Santos|title =Rizal and the Development of National Consciousness|publisher =Goodwill Trading Co., Inc.|year =2006|page=104|isbn =9789715741033|url =http://books.google.com.ph/books?id=ngonYm_SDSIC&lpg=PA103&dq=sa%20aking%20mga%20kababata&hl=en&pg=PA104#v=onepage&q&f=false}}</ref> Bagaman, may ilang mga dalubhasa sa kasaysayan na nagsasabing walang patotoo na si Rizal ang may-akda ng tula at panlilinlang ito.<ref name= "ocampo">{{cite web|url=http://newsinfo.inquirer.net/45479/did-young-rizal-really-write-poem-for-children|author=Ambeth Ocampo|authorlink=Ambeth Ocampo|publisher=[[Philippine Daily Inquirer]]|title=Did young Rizal really write poem for children?|date=August 22, 2011|work=newsinfo.inquirer.net}}</ref> Pinaghihinalaan ang mga makatang sina Gabriel Beato Francisco o Herminigildo Cruz ang tunay na may-akda.<ref name="morrow">{{cite journal|author=Paul Morrow|date=July 16 &ndash; 31, 2011|title=Something fishy about Rizal poem|journal=The Pilipino Express|volume=7|issue=14|pages=1&ndash;33|publisher=The Pilipino Express Inc.|url=http://www.pilipino-express.com/pdfs/inotherwords/Something%20Fishy%20About%20Rizal%20Poem.pdf|accessdate= }}</ref> ==Teksto ng tula== <blockquote><poem> '''Sa Aking Mga Kabata''' Kapagka ang baya'y sadyáng umiibig' Sa kanyáng salitáng kaloob ng langit, Sanlang kalayaan nasa ring masapit lol Katulad ng ibong nasa himpapawid. Pagka't ang salita'y isang kahatulan Sa bayan, sa nayo't mga kaharián, At ang isáng tao'y katulad, kabagay Ng alin mang likha noong kalayaán. Ang hindi magmahal sa kanyang salitâ Mahigit sa hayop at malansáng isdâ, Kayâ ang marapat pagyamaning kusà Na tulad sa ináng tunay na nagpalà. Ang wikang Tagalog tulad din sa Latin Sa Inglés, Kastilà at salitang anghel, Sapagka't ang Poong maalam tumingín Ang siyang naggawad, nagbigay sa atin. Ang salita nati'y huwad din sa iba Na may alfabeto at sariling letra, Na kaya nawalá'y dinatnan ng sigwâ Ang lunday sa lawà noóng dakong una. </poem></blockquote> ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{SulatinRizal}} [[Kaurian:Panitikan ng Pilipinas]] rallioycn487bm6yqsfdnhnfkroks6m 2220060 2219983 2026-08-11T05:59:16Z ~2026-44144-09 165157 /* Teksto ng tula */ 2220060 wikitext text/x-wiki Ang '''"Sa Aking Mga Kabata"''' ay isang [[tula]] na nakasulat sa [[wikang Tagalog]] tungkol sa pag-ibig ng isang tao sa kanyang katutubong wika. Madalas na pinapalagay na ginawa ito ni [[Jose Rizal]], ang Pambansang Bayani ng [[Pilipinas]] at sinasabing naisulat niya noong 1869 sa gulang na walong taon at unang tulang ginawa ni Rizal.<ref>[http://www.joserizal.ph/pm18.html Impormasyon tungkol sa ''Sa Aking Mga Kababata'']</ref><ref name="romero">{{cite book|author=M.C. Romero, J.R. Sta Romana, & L.Y. Santos|title =Rizal and the Development of National Consciousness|publisher =Goodwill Trading Co., Inc.|year =2006|page=104|isbn =9789715741033|url =http://books.google.com.ph/books?id=ngonYm_SDSIC&lpg=PA103&dq=sa%20aking%20mga%20kababata&hl=en&pg=PA104#v=onepage&q&f=false}}</ref> Bagaman, may ilang mga dalubhasa sa kasaysayan na nagsasabing walang patotoo na si Rizal ang may-akda ng tula at panlilinlang ito.<ref name= "ocampo">{{cite web|url=http://newsinfo.inquirer.net/45479/did-young-rizal-really-write-poem-for-children|author=Ambeth Ocampo|authorlink=Ambeth Ocampo|publisher=[[Philippine Daily Inquirer]]|title=Did young Rizal really write poem for children?|date=August 22, 2011|work=newsinfo.inquirer.net}}</ref> Pinaghihinalaan ang mga makatang sina Gabriel Beato Francisco o Herminigildo Cruz ang tunay na may-akda.<ref name="morrow">{{cite journal|author=Paul Morrow|date=July 16 &ndash; 31, 2011|title=Something fishy about Rizal poem|journal=The Pilipino Express|volume=7|issue=14|pages=1&ndash;33|publisher=The Pilipino Express Inc.|url=http://www.pilipino-express.com/pdfs/inotherwords/Something%20Fishy%20About%20Rizal%20Poem.pdf|accessdate= }}</ref> ==Teksto ng tula== <blockquote><poem> '''Sa Aking Mga Kabata''' Kapagka ang baya'y sadyáng umiibig' Sa kanyáng salitáng kaloob ng langit, Sanlang kalayaan nasa ring masapit lol Katulad ng ibong nasa himpapawid. Pagka't ang salita'y isang kahatulan Sa bayan, sa nayo't mga kaharián, At ang isáng tao'y katulad, kabagay Ng alin mang likha noong kalayaán. Ang hindi magmahal sa kanyang salitâ Mahigit sa hayop at malansáng isdâ, Kayâ ang marapat pagyamaning kusà Na tulad sa ináng tunay na nagpalà. Ang wikang Tagalog tulad din sa Latin Sa Inglés, Kastilà at salitang anghel, Sapagka't ang Poong maalam tumingín Ang siyang naggawad, nagbigay sa atin. Ang salita nati'y huwad din sa iba Na may alfabeto at sariling letra, Na kaya nawalá'y dinatnan ng sigwâ Ang lunday sa lawà noóng dakong una. Penis </poem></blockquote> ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{SulatinRizal}} [[Kaurian:Panitikan ng Pilipinas]] hxom8w595hhqv4t3z0cfvdr4r1vbhpi 2220061 2220060 2026-08-11T05:59:57Z ~2026-44144-09 165157 /* Teksto ng tula */ 2220061 wikitext text/x-wiki Ang '''"Sa Aking Mga Kabata"''' ay isang [[tula]] na nakasulat sa [[wikang Tagalog]] tungkol sa pag-ibig ng isang tao sa kanyang katutubong wika. Madalas na pinapalagay na ginawa ito ni [[Jose Rizal]], ang Pambansang Bayani ng [[Pilipinas]] at sinasabing naisulat niya noong 1869 sa gulang na walong taon at unang tulang ginawa ni Rizal.<ref>[http://www.joserizal.ph/pm18.html Impormasyon tungkol sa ''Sa Aking Mga Kababata'']</ref><ref name="romero">{{cite book|author=M.C. Romero, J.R. Sta Romana, & L.Y. Santos|title =Rizal and the Development of National Consciousness|publisher =Goodwill Trading Co., Inc.|year =2006|page=104|isbn =9789715741033|url =http://books.google.com.ph/books?id=ngonYm_SDSIC&lpg=PA103&dq=sa%20aking%20mga%20kababata&hl=en&pg=PA104#v=onepage&q&f=false}}</ref> Bagaman, may ilang mga dalubhasa sa kasaysayan na nagsasabing walang patotoo na si Rizal ang may-akda ng tula at panlilinlang ito.<ref name= "ocampo">{{cite web|url=http://newsinfo.inquirer.net/45479/did-young-rizal-really-write-poem-for-children|author=Ambeth Ocampo|authorlink=Ambeth Ocampo|publisher=[[Philippine Daily Inquirer]]|title=Did young Rizal really write poem for children?|date=August 22, 2011|work=newsinfo.inquirer.net}}</ref> Pinaghihinalaan ang mga makatang sina Gabriel Beato Francisco o Herminigildo Cruz ang tunay na may-akda.<ref name="morrow">{{cite journal|author=Paul Morrow|date=July 16 &ndash; 31, 2011|title=Something fishy about Rizal poem|journal=The Pilipino Express|volume=7|issue=14|pages=1&ndash;33|publisher=The Pilipino Express Inc.|url=http://www.pilipino-express.com/pdfs/inotherwords/Something%20Fishy%20About%20Rizal%20Poem.pdf|accessdate= }}</ref> ==Teksto ng tula== <blockquote><poem> '''Sa Aking Mga Kabata''' Kapagka ang baya'y sadyáng umiibig' Sa kanyáng salitáng kaloob ng langit, Sanlang kalayaan nasa ring masapit lol Katulad ng ibong nasa himpapawid. Pagka't ang salita'y isang kahatulan Sa bayan, sa nayo't mga kaharián, At ang isáng tao'y katulad, kabagay Ng alin mang likha noong kalayaán. Ang hindi magmahal sa kanyang salitâ Mahigit sa hayop at malansáng isdâ, Kayâ ang marapat pagyamaning kusà Na tulad sa ináng tunay na nagpalà. Ang wikang Tagalog tulad din sa Latin Sa Inglés, Kastilà at salitang anghel, Sapagka't ang Poong maalam tumingín Ang siyang naggawad, nagbigay sa atin. Ang salita nati'y huwad din sa iba Na may alfabeto at sariling letra, Na kaya nawalá'y dinatnan ng sigwâ Ang lunday sa lawà noóng dakong una. </poem></blockquote> ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{SulatinRizal}} [[Kaurian:Panitikan ng Pilipinas]] fi187ik2vk44u0a0rwbcrasehxvyggf Alan Turing 0 98740 2220025 2219618 2026-08-10T23:35:42Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 2 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220025 wikitext text/x-wiki {{Infobox Scientist | name = Alan Mathison Turing | image = Turing statue Surrey.jpg | image_size = | caption = | birth_date = {{Birth date|1912|6|23|df=yes}} | birth_place = [[Maida Vale]], London, England, United Kingdom | death_date = {{Death date and age|1954|6|7|1912|6|23|df=yes}} | death_place = [[Wilmslow]], Cheshire, England, United Kingdom | nationality = British | field = [[Mathematics]], [[Cryptanalysis]], [[Computer science]] | work_institutions = University of Cambridge<br />[[Government Code and Cypher School]]<br />[[National Physical Laboratory, UK|National Physical Laboratory]]<br />[[University of Manchester]] | alma_mater = [[King's College, Cambridge]]<br />[[Princeton University]] | doctoral_advisor = [[Alonzo Church]] | doctoral_students = [[Robin Gandy]] | known_for = [[Halting problem]]<br />[[Turing machine]]<br />[[Cryptanalysis of the Enigma]]<br />[[Automatic Computing Engine]]<br />[[Turing Award]]<br />[[Turing Test]]<br />[[Turing pattern]]s | prizes = [[Officer of the Order of the British Empire]]<br />[[Fellow of the Royal Society]] }} Si '''Alan Mathison Turing''', <small>[[Orden ng Imperyong Britaniko|OBE]]</small>, <small>[[Fellow of the Royal Society|FRS]]</small> ({{pronEng|ˈtjʊ (ə)rɪŋ}}) (23 Hunyo 1912&nbsp;– 7 Hunyo 1954) ay isang [[Gran Britanya|Briton]] na [[matematiko]], [[lohiko]] (o [[lohisyano]]), [[kriptoanalisis|kriptoanalista]] at [[agham pangkompyuter|siyentista ng kompyuter]]. Kanyang naimpluwensiyahan ang pagpapaunlad ng [[agham pangkompyuter]], pagbibigay ng pormalisasyon ng mga konsepto ng "[[algoritmo]]" at "[[komputasyon]]" sa isang [[makinang Turing]], na malaki ang ginampananang papel sa pagkakalikha ng modernong kompyuter. Si Turing ay itinuturing na ama ng ''[[agham pangkompyuter]]'' at ''[[Intelehensiyang artipisyal]]''. Sa panahon ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]], si "Turing" ay naglingkod at minsang naging pinuno ng Hut 8 sa ''Government Code and Cypher School'' sa Bletchley Park, isang sentro sa Britanya na responsable sa pagbasag ng mga sekretong kodigo ng mga [[Aleman]] noong panahon ni [[Adolf Hitler]]. Siya ay lumikha ng ilang tekniko sa pagbasag ng mga [[sipero]] ([[algoritmo]] ng [[enkripsiyon]]) ng Alemanya kabilang ang paraan ng elektromekanikal na makinang [[bombe]] na makakahanap ng mga kompigurasyon ng makinang [[Enigma]] (ang makinang ginamit ng pamahalaan at militar ng Alemanya upang ilihim ang mga pinadadalang mensahe ng kanilang mga sundalo). Pagkatapos ng digmaan, siya ay nagtrabaho sa Pambansang Laboratoryong Pisikal (''National Physical Laboratory''), kung saan kanyang nilikha ang isa sa mga unang na disenyo ng ACE, na isang "inilalaang programang pangkompyuter" (''stored program''). Tungo sa huling bahagi ng kanyang buhay, si Turing ay naging interesado sa matematikang biyolohikal. Siya ay sumulat ng isang papel tungkol sa kemikal na batayan ng morpohenesis (''morphogenesis'') at kanyang hinulaan ang isang umiikot na reaksiyong kemikal tulad ng [[reaksiyong Belousov-Zhabotinsky]], na unang napagmasdan at napatunayan noong dekada 1960. Ang [[homoseksuwalidad]] ni Turing ay nagresulta sa isang kriminal na pag-uusig noong 1952, kung saan ang homoseksuwalidad sa mga panahong ito ay itinuturing pang ilegal sa [[Britanya]]. Kanyang tinanggap ang parusang paginom ng mga pambabaeng hormone (estrogen) kapalit ng parusang pagkakabilanggo. Siya ay namatay noong 1954 mula sa pagkalasyon ng [[cyanide]], mga dalawang linggo bago ang kanyang ika-apatnapu't dalawang (42) kaarawan. Natukoy ng isang pagsusuri na ang kamatayan ni Turing ay isang [[pagpapatiwakal]] ngunit ang kanyang ina ay naniniwalang ito'y isang aksidental na kamatayan. Noong 10 Setyembre 2009, pagkatapos ng isang kampanya sa [[internet]], humingi ng patawad ang Punong Ministro ng Britanya na si [[Gordon Brown]] sa ngalan ng pamahalaan ng Britanya sa nangyaring pagtrato kay Turing pagkatapos ng digmaan. == Talambuhay == === Kabataan === [[Talaksan:Turing Plaque.jpg|thumbnail|Isang plakang pag-alala na nagmamarka sa naging tirahan ni Alan Turing sa Wilmslo, Cheshire, Inglatera]] Si Alan Turing ay ipinaglihi sa [[India]]. Ang kanyang amang si Julius Mathison Turing, ay isang miyembro sibil na paglilingkod sa India. Ang kanyang mga magulang na si Julius at Ethel Sara Stoney (1881–1976, na anak na babae ni Edward Waller Stoney, punong inhinyero ng ​​Madras Railways) ay nagnais na palakihin ang kanilang magiging anak na si Alan sa Inglatera, kaya sila bumalik sa Maida Vale, London, kung saan ipinanganak si Alan Turing noong 23 Hunyo 1912. Si Alan ay mayroong kuya na nagngangalang John. Dahil sa ang paglilingkod sibil sa India ng kanyang ama ay aktibo pa rin sa mga panahong ito, ang mga magulang ni Alan ay madalas maglakbay sa pagitan ng Hastings, Inglatera at India, kung saan ang kanilang dalawang anak ay iniwan na manatali sa tahanan ng isang retiradong mag-asawang sundalo. Sa murang edad pa lang ay kinakitaan na si Alan Turing ng mga palatandaan ng pagiging isang [[henyo]] na kanyang ipinamalas sa kanyang pagtanda. Si Turing ay ipinasok ng kanyang mga magulang sa St Michael, isang paaralan sa 20 Charles Road, St. Leonards on Sea, sa edad na anim na. Ang punong guro ay napansin ang katalinuhan ni Turing sa simula pa lamang gayundin ang mga ibang pang mga naging kanyang guro. Noong 1926, sa edad na 14, siya ay nag-aral sa Sherborne School, isang tanyag na independiyenteng paaralan sa isang palengkeng bayan sa Sherborne sa Dorset. Ang kanyang unang pagpasok sa paaral ay naging kasabay ng isang malawakang protesta sa Britanya ngunit dahil siya ay determinado na pumasok sa unang araw, siya'y nagtungo sa paaralan na higit 60 milya ang layo mula sa Southampton gamit ang isang bisekleta at humihinto tuwing gabi sa isang paupahang tuluyan. Ang pagkahilig ni Turing sa matematika at agham ay hindi nagdulot sa kanya ng paggalang mula sa ilang mga guro sa Sherborne, dahil sa ang paaralang ito ay nagbibigay diin sa pagaaral ng mga klasiko. Ang kanyang punong-guro ay sumulat pa sa kanyang mga magulang na nagsasaad na: " ''Umaasa ako na hindi siya mahulog sa pagitan ng dalawang upuan. Kung siya ay mananatili sa isang pampublikong paaralan, siya ay dapat magnais na matuto. Kung siya ay nagnanais lamang na maging spesyalistang siyentipiko, kanya lamang sinasayang ang kanyang panahon sa isang pampublikong paaralan''". Sa kabila nito, si Turing ay patuloy na nagpakita ng kahanga hangang kakayahan sa mga mga paksang kanyang minamahal, ang paglutas ng mga mahirap na problema sa [[calculus]] noong 1927 kahit hindi siya nag-aral ng panimulang calculus. Noong 1928, sa edad na 16, natagpuan ni Turing ang mga isinulat ni Albert Einstein. Hindi niya lamang ito naunawaan, kanya ring nasagot ang pagtatanong ni Einstein sa mga [[batas ni Newton ng mosyon]] sa isang aklat na hindi dito hayagang inihayag. Ang pagsisikap ni Turing sa kanyang pag-aaral ay tumindi dahil sa malapit na pagkakaibigang nabuo sa pagitan niya at ng isa pang mas matandang estudyante na nagngangalang Christoper Morcom. Si Morcom ang unang lalaking minahal ni Turing, ngunit ito ay biglaang namatay mga ilang linggo bago matapos ang kanilang huling semestro sa Sherborne. Si Morcom ay namatay mula sa komplikasyon ng tuberkolosis na nakukuha sa isang baka, na nakuha nito matapos uminom ng isang gatas sa isang may sakit na baka noong ito'y bata pa lamang. Dahil sa pangyayaring ito, ang pananampalatayang panrelihiyon ni Turing ay nawala at siya'y naging isang [[ateista]]. Tinanggap ni Turing na ang lahat ng pangyayari sa mundo, kabilang na ang mga galaw ng utak ng tao, ay may materyal na paliwanag ngunit siya ay naniniwala pa rin sa pag-iral ng espirito ng isang tao pagkatapos mamatay. === Edukasyon sa unibersidad at mga pagsasaliksik ni Turing === [[Talaksan:Alan Turing Memorial Closer.jpg|thumb|right|Estatwang pag-ala ala kay Alan Turing]] Pagkatapos mag-aral sa Sherborne, si Turing ay nag-aral sa King's College sa [[Unibersidad ng Cambridge]]. Siya ay nagaral dito mula sa 1931 hanggang 1934, at nakakapagtapos kung saan kanyang nakamit ang pangunahing mga parangal sa Matematika. Noong 1935, siya ay inihalal na kapanalig (fellow) sa King's College dahil sa naging impluwensiya ng kanyang tesis tungkol sa [[central limit theorem]]. Noong 1928, Ang Alemang matematiko na si [[David Hilbert]] ay tumawag ng pansin sa ''[[Entscheidungsproblem]]'' (problema ng desisyon). Sa mahusay na papel na isinulat ni Turing na "''On Computable Numbers (mga bilang na matutukoy ng isang nagwawakas na algoritmo), with an Application to the Entscheidungsproblem''" (na kanyang isinumite noong 28 Mayo 1936 at itinanghal noong 12 Nobyembre), kanyang binago ang mga resulta na isinulat ng matematikong si [[Kurt Godel]] noong 1931 tungkol sa limitasyon ng pagpapatunay (proof) at komputasyon, kung saan pinalitan ni Turing ang pangkalahatang nakabatay-sa-aritmetikang pormal na lenggwahe ng isang [[makinang Turing]], na mga makinang pormal at simple. Pinatunayan ni Turing na ang makinang Turing ay may kakayahang gumawa ng anumang pagkukuwenta kung ito ay maisasalarawan bilang isang [[algoritmo]]. Kanya ding pinatunayan na walang solusyon sa Entscheidungsproblem sa pamamagitan ng pagpapakita na ang [[paghintong problema]] (halting problem) sa isang makinang Turing ay hindi madedesisyonan o hindi malalaman kung ito ay hihinto. Bagaman ang pagpapatunay ni Turing ay inilimbag pagkatapos ng parehong pagpapatunay na ginawa ng matematikong si [[Alonzo Church]] tungkol sa kanyang [[kalkulong lambda]], walang kaalaman si Turing sa isinulat ni Alonzo Church. Ang paraan ni Turing ng pagpapatunay (proof) ay itinuring na mas magagamit at mas mahusay. Ang ideya ni Turing ng mga pangkalahatang makinang Turing ay kakaiba dahil ang ideya ng mga gayung makina ay may kakayahang gawin ang anumang gawin ng ibang makina, samakatuwid ay may kakayahang magkuwenta ng anumang pwedeng ikwenta. Ang makinang Turing hanggang sa araw na ito ang sentral na paksa sa pag-aaral ng [[teorya ng komputasyon]]. Sa kanyang sariling biograpiya, isinulat ni Turing na siya ay nalungkot sa pagtanggap ng kanyang 1936 na papel dahil dalawang tao lamang ang pumansin - sina Heinrich Scholz at Richard Bevan Braithwaite. Ang papel na ito ay nagpapakilala rin sa ideya ng mga maaaring ipaliwanag na mga numero (definable numbers). Mula Setiyembre 1936 hanggang Hulyo 1938 kanyang ginugol ang kanyang panahon sa ''Institute for Advanced Study sa Princeton'', New Jersey, Estados Unidos at nag-aral sa ilalim ni Alonzo Church. Bilang karagdagan sa kanyang palaging pagsasaliksik matematikal, pinag-aralan din ni Turing ang [[kriptolohiya]] (pag-aaral ng tiyak at matibay na paglilihim ng mga data) at ginawa ang tatlo sa apat na yugto ng elektromekanikal na tagapagpapadami ng bilang [[binaryo]]. Noong Hunyo 1938, kanyang nakamit ang kanyang PhD mula sa Unibersidad ng Princeton sa Estados Unidos. Ang kanyang tesis na ''Systems of Logic Based on Ordinals'' ay nagpapakilala ng konsepto ng lohikang ordinal at ang ideya ng relatibong pagkukwenta, kung saan ang mga makinang Turing ay nagdadagdag ng mga tinatawag na oracle, na lumulutas sa mga problemang hindi malulutas ng isang makinang Turing. Si Turing ay bumalik sa Cambridge, Inglatera at dumalo sa mga pagtuturo ng matematikong si [[Ludwig Wittgenstein]] tungkol sa mga pundasyon ng matematika. Ang dalawang ito ay nagtalo at hindi nagkasundo dahil sa pagtatanggol ni Turing ng [[pormalismo]] samantalang si Wittgenstein ay nangatwiran na ang matematika ay hindi tumutuklas ng mga basehang katotohanan kundi lumilikha lamang nito. Si Turing ay nagsimula ring magtrabaho sa kaunting oras lamang sa ''Government Code and Cypher School'' (GCCS). === Kriptanalisis === [[Talaksan:EnigmaMachineLabeled.jpg|right|thumbnail|Tatlong rotor na makinang Enigma na may plugboard (''Steckerbrett''). Ang enigma ang makinang ginamit ng Alemanya sa ilalim ni Hitler upang ilihim ang mga mensaheng ipinapadala ng mga sundalo nito mula sa mga kaaway na bansa kabilang na ang Britanya at Estados Unidos]] Noong panahon ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig|ikalawang digmaang pandaigdig]], si Turing ang pangunahing kalahok sa isang sikretong operasyon ng pamahalaang Britanya sa Bletchley Park na naglalayong basagin ang mga [[sipero]] (algoritmo ng [[enkripsiyon]]) ng [[Alemanya]]. Sa pagpapaunlad at mas lalong pagpapabilis ng makinang kriptanalitiko na ginawa nina Marian Rejewski, Jerzy Różycki at Henryk Zygalski ng Cipher Bureau sa Poland, si Turing ay nagdisenyo ng makinang ''[[Turing Bombe]]'' na mas mabilis at mas epektibo sa pagbasag ng parehong makinang ''Enigma'' at ''Lorenz SZ 40/42''. Ang ''Turing Bombe'' ang nagbigay sa Britanya ng mga pangunang babala sa mga plano ni [[Adolf Hitler]] na nagresulta sa pagkatalo ni Hitler sa [[Labanan sa Atlantiko]] at pagikli ng [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig|ikalawang digmaang pandaigdig]] ng dalawang taon.<ref>[http://www.dailymail.co.uk/news/article-1212910/How-Britain-drove-greatest-genius-Alan-Turing-suicide--just-gay.html How Britain drove its greatest genius Alan Turing to suicide just for being gay], 12 Setyembre 2009, DailyMail</ref><ref>[http://www.dailymail.co.uk/news/article-1165535/The-Wider-View-Nazi-codebreaker-shortened-Second-World-War-years.html The Wider View: Nazi codebreaker which shortened the Second World War by two years], 20 Hunyo 2009, DailyMail</ref> Si Turing ay ginawaran ng Order of the British Empire (OBE) noong 1945 para sa kanyang pagsisilbi sa panahon ng digmaan ngunit ang kanyang mga inambag sa kriptanalisis ay itinagong sekreto ng Britanya hanggang 1970 sa kadahilanang panseguridad nito. == Intelehensiyang artipisyal at pagsubok na Turing (Turing test) == {{main|Intelehensiyang artipisyal}} Mula 1945 hanggang 1947 si Turing ay nanirahan sa ''Church Street, Hampton'' at dito dinesenyo ang ''Automatic Computing Engine'' (ACE) sa ''National Physical Laboratory''. Siya ay nagsumite ng isang papel noong Pebreo 19, 1946 na naglalaman ng kauna unahang detalyadong disenyo ng isang inilalaang-programang kompyuter (stored-program computer). [[Talaksan:Modern-captcha.jpg|thumb|290px|Ang kabaligtaran ng ''Turing Test'' na CAPTCHA ay ginagamit sa [[internet]] upang mapigilan ang isang bot sa pang aabuso sa paggamit ng isang [[server]].]] Noong 1948, si Turing ay iniluklok na Reader (senyor na akademiko) sa kagawarang matematika sa Manchester na ngayon ay bahagi na ng ''University of Manchester''. Noong 1949, siya ay naglingkod bilang kahaliling direktor ng laboratoryo ng pagkukwenta sa University of Manchester at gumawa ng [[software]] para sa kauna unahang inilalaang programang kompyuter na Manchester Mark 1. Sa mga panahon ding ito kanyang ipinagpatuloy ang mga pananaliksik abstrakto. Sa papel na "Computing machinery and intelligence" (Mind, Oktubre 1950), tinalakay ni Turing ang problema ng "[[Intelehensiyang artipisyal]]" at iminungkahi ang isang eksperimento na tinatawag na [[Turing Test]]. Ang [[Pagsubok na Turing]] (''Turing Test'') ang naging batayan sa [[agham pangkompyuter]] upang matukoy kung ang isang makina ay nagpapamalas ng katalinuhan. Ayon sa Pagsubok na Turing, ang isang makina ay maituturing na matalino kung hindi matukoy ng isang taong nagtatanong dito kung ang kanyang tinatanong ay isang makina o isang tao. Sa papel ding ito, iminungkahi ni Turing na imbes gumawa ng mga programang gumagaya sa pag-iisip ng isang matandang tao, mas mabuting gumawa ng mas simpleng makina na gumagaya sa isip ng isang bata at ito'y isailalim sa pagkatuto. Ang kabaligtaran ng "Turing Test" na tinatawag na CAPTCHA ("'''C'''ompletely '''A'''utomated '''P'''ublic '''T'''uring test to tell '''C'''omputers and '''H'''umans '''A'''part") ay karaniwang ginagamit sa [[internet]]. Ang CAPTCHA ay paraan upang matukoy ng isang makina (gaya ng [[server]]) kung ang gumagamit nito ay isang tao o isang kompyuter (bot). Noong 1948, si Turing (sa tulong ang kanyang dating kakilala na si D. G. Champernowne) ay lumikha ng isang [[software]] pang [[chess]] sa isang [[modernong kompyuter]] na hindi pa naiimbento. Si Turing din ang nagimbento ng algoritmong LU decomposition method na ginagamit ngayon sa paglutas ng ''equations matrix''. == Kriminal na paguusig dahil sa kanyang homosekwalidad == Noong Enero 1952, nakilala ni Turing si Arnold Murray sa labas ng sinehan sa Manchester. Pagkatapos ng pananghaliang pakikipagtipanan (''dating''), si Murray ay inimbitahan ni Turing na pumunta sa kanyang bahay na tinanggap naman ni Murray ngunit hindi tinupad. Ang dalawa ay nagkita muli sa Manchester noong sumunod na Lunes at si Murray ay pumayag na samahan si Turing sa kanyang bahay. Pagkatapos ng ilang linggo, si Murray ay muling bumisita sa bahay ni Turing at nananitili ng isang gabi dito. Pagkatapos nito, si Murray ay tumulong sa isang kasabwat sa pagpapasok at pagnanakaw sa bahay ni Turing na nagtulak kay Turing upang iulat ang krimen sa pulisya. Sa imbestigasyon na ginawa ng mga pulis, inamin ni Turing na meron siyang relasyon kay Murray. Sa panahong ito, ang [[homoseksuwalidad]] ay itinuturing pang isang krimen sa Britanya na nagresulta upang si Turing at Murray ay kasuhan ng ''sobrang kahalayan'' sa ilalim ng seksiyong 11&nbsp;ng ''Criminal Law Amendment Act 1885 ng Britanya''. Si Turing ay binigyan ng dalawang opsiyon sa parusang tatanggapin : ang pagkabilanggo o probasyon sa isang kondisyon na siya'y sasailalim sa isang [[pagkakapon]]g kemikal sa pamamagitan ng pag-inom ng estrogen (hormone ng babae) upang mabawasan ang libido. Kanyang tinanggap ang kemikal na pagkakapon. Ang naging kumbiksiyon ni Turing ay nagresulta rin sa pagkaalis ng kanyang ''security clearance'' (karapatang maging bahagi ng sikretong operasyon ng pamalaan) at inalis sa kanyang trabahong kriptanalitiko sa Government Code and Cypher Schools sa Bletchley Park. Ang kanyang pasaporte ng Britanya ay hindi binawi ng pamahalaang Britanya ngunit siya'y hindi pinayagang makapasok sa Estados Unidos. Sa panahong ito, may pagkabahala sa publiko sa ginagawang pagbibitag sa mga homosekswal na [[espiya]] ng mga ahente ng [[Soviet Union]] (dating Russia) dahil sa paglalantad ng dalawang miyembro ng ''Cambridge Five'' na sina Guy Burgess at Donald Maclean. Bagaman si Turing ay hindi inakusahan ng pang eespiya, siya ay pinagbawalan ng pamahalaan ng Britanya na talakayin ang kanyang naging trabahong kriptanaliko sa Bletchely Park. == Kamatayan == Noong 8 Hunyo 1954, si Turing ay natagpuang patay ng kanyang tagalinis ng bahay. Sa [[awtopsiya]]ng ginawa, ang resulta ng kamatayan ay pagkalason sa [[cyanide]]. Natagpuan din ang isang mansanas na kinain ng kalahati sa tabi ng katawan ni Turing na pinaniniwalaang paraan ni Turing upang makain ang cyanide. Ang katawan ni Turing ay sinunog (cremated) sa Woking Crematorium noong 12 Hunyo 1954. Ayon sa ina ni Turing, ang kamatayan nito ay isang aksidental dahil sa hindi maingat nitong pagtatago sa mga laboratoryong kemikal. Iminungkahi ng manunulat na si David Leavitt na maaaring ang pagkain ni Turing ng mansanas na may cyanide ay isang paggaya sa eksena ng pelikulang [[Snow White]] na ipinalabas noong 1937 na isang paboritong kuwento ni Turing. == Paghingi ng tawad ng pamahalaan ng Britanya == Noong Agosto 2009, si John Graham-Cumming ay nagsimula ng petisyon na humihikayat sa Pamahalaan ng Britanya na posityumus (pagkatapos ng kamatayan) na humingi ng tawad sa [[paglilitis]] ni Alan Turing bilang [[homosekswal]]. Ang petisyong ito ay tumanggap ng libo libong mga lagda. Kinilala ng Punong Ministor ng Britanya na si [[Gordon Brown]] ang petisyong ito, at naglabas ng pahayag noong Setyember 10, 2009 na humihingi ng tawad kay Turing at naglalarawan ng pagtrato kay Turing bilang "nakapangingilabot": {{cquote|Ang libo libong tao ay nagsama sama upang humingi ng hustisya para kay Alan Turing at pagkilala sa nakakapangilabot na pagtrato sa kanya. Bagaman si Turing ay pinakitunguhan ng batas nang panahong iyon at hindi na natin maibabalik ang panahon, ang kanyang pagtrato ay siyempre labis na hindi patas at ako ay nagagalak na magkaroon ng pagkakataon na magsabi kung gaano kalalim akong humihingi ng tawad at tayong lahat sa nangyari sa kanya. Kaya sa ngalan ng Pamahalaan ng Britanya, at sa mga nabubuhay ng malaya, salamat sa ginawa ni Alan, ako ay taas noong nagsasabi na: kami'y humihingi ng tawad, ikaw ay karapat dapat ng mas mabuti [pagtrato].}} == Mga Parangal == [[Talaksan:Sackville Park Turing plaque.jpg|thumb|right|Pag ala-alang statwang plaka kay Turing sa Sackville Park, Manchester]] Ang Turing Award na ipinangalan sa "ama ng agham pangkompyuter" na si Alan Turing ang taunang gantimpala na ibinibigay ng Association for Computing Machinery (ACM) sa mga indibidwal sa kanilang kontribusyon sa siyentipikong komunidad pangkompyuter. Ang gantimpalang ito ay itinuturing na pinakamataas na pagkakakilanlan sa [[agham pangkompyuter]] at katumbas ng [[Gantimpalang Nobel]]. Noong 2002, si Turing ay nirangguhan na dalawampu't isa sa ''BBC'' nationwide poll ng [[100 Pinakadakilang mga Briton]].<ref>{{Cite news | url = http://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/2208671.stm | title = 100 great British heroes | date = 21 Agosto 2002 |work=BBC News }}</ref> === Mga parangal ng mga unibersidad sa buong mundo === [[Talaksan:Alan Turing Building 1.jpg|thumb|right|Gusaling Alan Turing sa [[University of Manchester]]]] *Ang ''Kwartong Turing'' sa [[University of Edinburgh School of Informatics|University of Edinburgh's School of Informatics]] ay naglalaman ng skultura ng ulo ni Turing na ginawa ni [[Eduardo Paolozzi]], at isang (#42/50) ng kanyang [http://www.synth.co.uk/images/paolozzi2.html Turing prints (2000)]. *Ang [[University of Surrey]] ay may statwa ni Turing sa kanilang pangunahing [[piazza]]. *Ang [[Istanbul Bilgi University]] ay nagsasagawa ng taunang kumperensiya sa [[teoriya ng komputasyon]] na tinatawag na ''Mga Araw na Turing''.<ref name="bilgiuniv">{{cite web | url = http://cs.bilgi.edu.tr/pages/turing_days/ | title = Turing Days @ İstanbul Bilgi University | accessdate = 29 Oktubre 2011 | archive-date = 2013-08-01 | archive-url = https://web.archive.org/web/20130801193650/http://cs.bilgi.edu.tr/pages/turing_days/ | url-status = dead }}</ref> *Ang [[University of Texas at Austin]] ay may honours na programang ng [[agham pangkompyuter]] na pinangalanang ''Mga skolar ni Turing''.<ref name="texturingschol">{{cite web |url=http://www.cs.utexas.edu/academics/undergraduate/honors/turing/ |title=Turing Scholars Program at the University of Texas at Austin |accessdate=16 Agosto 2009 |archive-date=2010-02-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100217072341/http://www.cs.utexas.edu/academics/undergraduate/honors/turing/ |url-status=dead }}</ref> *Noong simula nang 1960's, pinangalanan ng [[Stanford University]] ang kaisa-isang kwarto na pinagtuturuan ng gusaling Bulwagang Polya Matematika na ''Alan Turing Auditorium''.<ref name="stanforduniv">{{cite web | url = http://archive.computerhistory.org/resources/text/Knuth_Don_X4100/PDF_index/k-8-pdf/k-8-u2679-Stanford-Comp-Dedication.pdf | title = Polya Hall, Stanford University | accessdate =14 Hunyo 2011 }}</ref> *Isa sa mga ampiteatro ng kagawarang Agham Pangkompyuter ng ([[Laboratoire d'Informatique Fondamentale de Lille|LIFL]]<ref name="lifl">{{cite web |url=http://www.lifl.fr/ |title=Laboratoire d'Informatique Fondamentale de Lille |accessdate=3 Disyembre 2010 |archive-date=22 Hulyo 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100722014047/http://www.lifl.fr/ |url-status=dead }}</ref>) sa [[Unibersidad ng Lille]] sa hilagang [[Pransiya]] ay ipinangalan bilang parangal kay Alan Turing. (ang iba pang ampiteatro ay ipinangalan kay [[Kurt Gödel]]). *Ang Kagawaran ng Agham Pangkompyuter ng [[Pontifical Catholic University of Chile]], [[Polytechnic University of Puerto Rico]], [[University of the Andes, Colombia|Los Andes University]] in [[Bogotá]], Colombia, [[King's College, Cambridge]] at [[Bangor University]] sa [[Wales]] ay may mga laboratoryo ng kompyuter na ipinangalan kay Turing. *Ang [[The University of Manchester]], [[The Open University]], [[Oxford Brookes University]] at [[Aarhus University]] (in [[Århus]], Denmark) ay may mga gusaling nakapangalan kay Turing. *Ang ''Alan Turing Road'' sa [[Surrey Research Park]] ay ipinangalan kay Alan Turing. *Ang [[Carnegie Mellon University]] ay may [[granito]]ng bangkuan na matatagpuan sa The Hornbostel Mall na may pangalang "A. M. Turing" na nakaukit sa tuktok, "Read" sa ibaba ng kaliwang hita at "Write" sa ibaba ng kanang hita. *Ang [[EISTI|École Internationale des Sciences du Traitement de l'Information]] ay pinangalanan ang kamakailan lang na nakuhang ikatlong gusaling na "Turing". *Ang [[University of Ghent]] ay mayroong isa sa mga pangunahing kwarto ng kompyuter na ginagamit ng mga matematiko at siyentipiko ng kompyuter na ipinangalan kay Alan Turing. *Ang [[University of Oregon]] ay may iskultura ng ulo ni Turing sa gilid ng gusaling pang agham kompyuter na tinatawag na Deschutes Hall.<ref name="Oregon">{{cite web|url=http://www.mathcomp.leeds.ac.uk/turing2012/files/oregon.html|title=Turing at the University of Oregon|accessdate=1 Nobyembre 2011|archive-date=2012-01-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20120114151918/http://www.mathcomp.leeds.ac.uk/turing2012/files/oregon.html|url-status=dead}}</ref> == Sanggunian == {{reflist}} == Mga sanggunian == {{Refbegin|colwidth=30em}} * {{ Cite book | last = Agar | first = Jon | title = The government machine: a revolutionary history of the computer | publisher=MIT Press | year = 2003 | location = Cambridge, Massachusetts | isbn = 978-0-262-01202-7 }} * {{ Cite book | last = Alexander | first = C. Hugh O'D. | author-link = Conel Hugh O'Donel Alexander | date = ''circa'' 1945 | title = Cryptographic History of Work on the German Naval Enigma | url = http://www.ellsbury.com/gne/gne-000.htm | publisher=The National Archives, Kew, Reference HW 25/1}} * {{ Cite book | last = Beniger | first = James | title = The control revolution: technological and economic origins of the information society | publisher=Harvard University Press | year = 1986 | location = Cambridge, Massachusetts | isbn = 0-674-16986-7 }} * {{Cite book | last = Babbage | first = Charles | author-link = Charles Babbage | year = 1864 | publication-date = 2008 | editor-last = Campbell-Kelly | editor-first = Martin | editor-link = Martin Campbell-Kelly | title = Passages from the life of a philosopher | publisher=Rough Draft Printing | isbn = 978-1-60386-092-5 | ref = harv | postscript = <!-- Bot inserted parameter. Either remove it; or change its value to "." for the cite to end in a ".", as necessary. -->{{inconsistent citations}} }} * {{ Cite book | last = Bodanis | first = David | author-link = David Bodanis | title = Electric Universe: How Electricity Switched on the Modern World | year = 2005 |publisher=Three Rivers Press | location = New York | isbn = 0-307-33598-4 | oclc = 61684223 }} * {{Cite book | last = Campbell-Kelly | first = Martin | authorlink = Martin Campbell-Kelly | last2 = Aspray | first2 = William | title = Computer: A History of the Information Machine | publisher=Basic Books | year = 1996 | location = New York | isbn = 0-465-02989-2 }} * {{Cite book | last = Ceruzzi | first = Paul | authorlink = Paul Ceruzzi | title = A History of Modern Computing | url = https://archive.org/details/historyofmodernc00ceru | publisher=MIT Press | year = 1998 | location = Cambridge, Massachusetts, and London | isbn = 0-262-53169-0}} * {{ Cite book | last = Chandler | first = Alfred | authorlink = Alfred Chandler | title = The Visible Hand: The Managerial Revolution in American Business | publisher=Belknap Press | year = 1977 | location = Cambridge, Massachusetts | isbn = 0-674-94052-0 }} * {{ Cite journal | last = Copeland | first = B. Jack | authorlink = B. Jack Copeland | title = Colossus: Its Origins and Originators | journal=[[IEEE Annals of the History of Computing]] | volume = 26 | issue = 4 | pages = 38–45 | year = 2004 |doi = 10.1109/MAHC.2004.26 | ref = harv }} * {{ Cite book | last = Copeland | first = B. Jack (ed.)| title = The Essential Turing | year = 2004 | publisher=Oxford University Press | location = Oxford | isbn = 0-19-825079-7 | oclc = 156728127 224173329 48931664 57434580 57530137 59399569 }} * {{ Cite book | last = Copeland (ed.) | first = B. Jack | title = Alan Turing's Automatic Computing Engine | url = https://archive.org/details/alanturingsautom0000unse_k5v2 | year = 2005 | publisher=Oxford University Press | location = Oxford | isbn = 0-19-856593-3 | oclc = 224640979 56539230 }} * {{ Cite book | last = Copeland | first = B. Jack | title = Colossus: The secrets of Bletchley Park's code-breaking computers | url = https://archive.org/details/colossussecretso0000unse | year = 2006 | publisher=Oxford University Press | isbn = 978-0-19-284055-4 | ref = harv }} * {{ Cite book | last = Edwards | first = Paul N | title = The closed world: computers and the politics of discourse in Cold War America | publisher=MIT Press | year = 1996 | location = Cambridge, Massachusetts | isbn = 0-262-55028-8 }} * {{ Cite book | last = Hodges | first = Andrew | authorlink = Hodges, Andrew | year = 1983 | title = Alan Turing: the enigma |location = London | publisher=Burnett Books | isbn = 0-04-510060-8 | ref = harv }} * {{ Cite book | last = Hochhuth | first = Rolf | authorlink = Rolf Hochhuth | title = Alan Turing: en berättelse | publisher=Symposion | year = 1988 | isbn = 978-91-7868-109-9 }} * {{ Cite book | last = Leavitt | first = David | authorlink = David Leavitt | year = 2007 | title = The man who knew too much: Alan Turing and the invention of the computer | publisher=Phoenix | isbn = 978-0-7538-2200-5 | ref = harv }} * {{ Cite book | last = Levin | first = Janna | authorlink = Janna Levin | title = A Madman Dreams Of Turing Machines | publisher=Knopf | year = 2006 | location = New York | isbn = 978-1-4000-3240-2 }} * {{ Cite book | last = Lewin | first = Ronald | authorlink = Ronald Lewin | title = Ultra Goes to War: The Secret Story | edition = Classic Penguin | series = Classic Military History | year = 1978 | publication-date = 2001 | publisher=Hutchinson & Co | location = London, England | isbn = 978-1-56649-231-7 | ref = harv }} * {{Cite book| last = Lubar | first = Steven | year = 1993 | title = Infoculture | location = Boston, Massachusetts and New York | publisher=Houghton Mifflin | isbn = 0-395-57042-5}} * {{ Cite document | last = Mahon | first = A.P. | title = The History of Hut Eight 1939–1945 | publisher=UK National Archives Reference HW 25/2 | year = 1945 | url = http://www.ellsbury.com/hut8/hut8-000.htm | accessdate =10 Disyembre 2009 | ref = harv }} *{{MacTutor Biography|id=Turing|title=Alan Mathison Turing}} *Petzold, Charles (2008). "[[The Annotated Turing]]: A Guided Tour through Alan Turing's Historic Paper on Computability and the Turing Machine". [[Indianapolis]]: Wiley Publishing. ISBN 978-0-470-22905-7 *Smith, Roger (1997). ''Fontana History of the Human Sciences''. London: Fontana. *Weizenbaum, Joseph (1976). ''Computer Power and Human Reason''. London: W.H. Freeman. ISBN 0-7167-0463-3 * {{Cite book | last = Turing | first = Sara Stoney | title = Alan M Turing | publisher=W Heffer | year = 1959 }} Turing's mother, who survived him by many years, wrote this 157-page biography of her son, glorifying his life. It was published in 1959, and so could not cover his war work. Scarcely 300 copies were sold (Sara Turing to Lyn Newman, 1967, Library of [[St John's College, Cambridge]]). The six-page foreword by [[Lyn Irvine]] includes reminiscences and is more frequently quoted. * {{Cite book | last = Whitemore | first = Hugh | authorlink = Hugh Whitemore | last2 = Hodges | first2 = Andrew | authorlink2 = Andrew Hodges | title = Breaking the code | publisher=S. French | year = 1988 }} This 1986 Hugh Whitemore play tells the story of Turing's life and death. In the original West End and Broadway runs, [[Derek Jacobi]] played Turing and he recreated the role in a 1997 television film based on the play made jointly by the BBC and [[WGBH-TV|WGBH, Boston]]. The play is published by Amber Lane Press, [[Oxford]], ASIN: B000B7TM0Q *Williams, Michael R. (1985) ''A History of Computing Technology'', [[Englewood Cliffs]], [[New Jersey]]: [[Prentice-Hall]], ISBN 0-8186-7739-2 *{{Cite book|last=Yates |first=David M. |title=Turing's Legacy: A history of computing at the National Physical Laboratory 1945–1995 |year=1997 |publisher=[[Science Museum, London|London Science Museum]] |location=London |isbn=0-901805-94-7 |oclc=123794619 40624091 }} {{Refend}} == Karagdagang babasahin == *{{MathGenealogy|id=8014}} *{{cite journal|title=The Mind and the Computing Machine: Alan Turing and others|journal=[[The Rutherford Journal]]|url=http://www.rutherfordjournal.org/article010111.html |editor = Jack Copeland|ref=harv}} *{{cite encyclopaedia |last=Hodges |first=Andrew |editor=Edward N. Zalta |encyclopedia=[[Stanford Encyclopedia of Philosophy]] |title=Alan Turing |url=http://plato.stanford.edu/entries/turing/ |accessdate=10 Enero 2011 |edition=Winter 2009 |date=27 Agosto 2007 |publisher=[[Stanford University]] |ref=harv}} *{{cite journal|last=Gray|first=Paul|date=29 Marso 1999|title=Computer Scientist: Alan Turing|journal=TIME|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,990624,00.html|ref=harv|access-date=24 Septiyembre 2011|archive-date=19 Enero 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110119181237/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,990624,00.html|url-status=dead}} * Gleick, James, ''[[The Information: A History, a Theory, a Flood|The Information: A History, A Theory, A Flood]]'', New York: Pantheon, 2011, ISBN 978-0-375-42372-7 * Leavitt, David, ''The Man Who Knew Too Much: Alan Turing and the Invention of the Computer'', W. W. Norton, 2006 == Panlabas na kawing == {{Wikiquote}} {{Commons category|Alan Turing}} *[http://www.rkbexplorer.com/explorer/#display=person%2D%7Bhttp://dblp.rkbexplorer.com/id/people-a27f18ebafc0d76ddb05173ce7b9873d-e0b388b7c1e0985b1371d73ee1fae8b5} Alan Turing] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080828060019/http://www.rkbexplorer.com/explorer/#display=person%2D%7Bhttp://dblp.rkbexplorer.com/id/people-a27f18ebafc0d76ddb05173ce7b9873d-e0b388b7c1e0985b1371d73ee1fae8b5} |date=2008-08-28 }} RKBExplorer *[http://www.turingcentenary.eu/ Alan Turing Year] *[http://cie2012.eu/ CiE 2012: Turing Centenary Conference] *[https://web.archive.org/web/20110728163234/http://www.visualturing.org/ Visual Turing] *[http://www.wolframalpha.com/examples/TuringMachines.html Turing Machine calculators] at [[Wolfram Alpha]] *[http://www.turing.org.uk/ Alan Turing] site maintained by [[Andrew Hodges]] including a [http://www.turing.org.uk/bio/part1.html short biography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180721235734/http://www.turing.org.uk/bio/part1.html |date=2018-07-21 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180721235734/http://www.turing.org.uk/bio/part1.html |date=2018-07-21 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180721235734/http://www.turing.org.uk/bio/part1.html |date=2018-07-21 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180721235734/http://www.turing.org.uk/bio/part1.html |date=2018-07-21 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180721235734/http://www.turing.org.uk/bio/part1.html |date=2018-07-21 }} *[http://www.alanturing.net/ AlanTuring.net&nbsp;– Turing Archive for the History of Computing] by [[Jack Copeland]] *[http://www.turingarchive.org/ The Turing Archive]{{Dead link|date=Agosto 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} – naglalaman ng mga hindi nailambag na dokumento mula sa contains Kings College, Cambridge archive *{{cite journal|last=Jones|first=G. James|date=11 Disyembre 2001|title=Alan Turing&nbsp;– Towards a Digital Mind: Part 1|journal=System Toolbox|publisher=The Binary Freedom Project|url=http://www.systemtoolbox.com/article.php?history_id=3|ref=harv|access-date=2011-09-24|archive-date=2007-08-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20070803163318/http://www.systemtoolbox.com/article.php?history_id=3|url-status=dead}} *[http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ Sherborne School Archives] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120723203832/http://www.sherborne.org/school/School_Archives/ |date=2012-07-23 }}&nbsp;– naglalaman ng mga papel tungkol sa panahon ni Alan Turing sa Sherborne School === Mga papel === *[https://web.archive.org/web/20120224231856/http://bibnetwiki.org/wiki/Category:Alan_M._Turing_Paper Ekstensibong talaan ng mga papel ni Turing, mga ulat at pagtuturo at mga isinaling bersiyon] BibNetWiki *{{Turing 1950}} *[http://www.cbi.umn.edu/oh/display.phtml?id=116 Oral history interview with Donald W. Davies], [[Charles Babbage Institute]], University of Minnesota; inilalarawan ang mga proyeto sa U.K. [[National Physical Laboratory (United Kingdom)|National Physical Laboratory]], mula sa pagdidisenyong ginawa ni Alan Turing noong 1947 sa paggawa ng [[Automatic Computing Engine|ACE computers]] * [http://www.cbi.umn.edu/oh/display.phtml?id=81 Oral history interview with Nicholas C. Metropolis], [[Charles Babbage Institute]], University of Minnesota. Si Metropolis ang kauna unahang direkto ng [[Los Alamos National Laboratory]]; kabilang sa mga paksa ang relasyong pang akademiko sa pagitan ni Alan Turing at [[John von Neumann]] {{authority control}} {{BD|1912|1954|Turing, Alan}} [[Kategorya:Mga siyentipiko ng kompyuter]] [[Kategorya:Mga matematikong Ingles]] 6c7occj6adxnohezw0svuovzlmbzpvv DWYS 0 115466 2220072 2187011 2026-08-11T06:56:42Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220072 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = Yes FM Maynila | callsign = DWYS | logo = | logo_caption = | logo_size = 200px | city = [[Pasay]] | country = Pilipinas | area = [[Malawakang Maynila]] at mga karatig na lugar | branding = 101.1 Yes FM | airdate = Mayo 31, 1968 | frequency = 101.1 MHz | format = [[:en:Middle of the road (music)|Contemporary MOR]], [[Original Pilipino Music|OPM]] | language = [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 25,000 watts | erp = 75,000 watts | class = C, D, E | callsign_meaning = Yes | former_callsigns = {{ubl|DZFX (1968–1985)|DWKS (1985–1995)|DWST (1995–1998)}} | former_names = {{ubl|DZFX (Mayo 31, 1968 – Oktubre 11, 1985)|Kiss FM (Oktubre 11, 1985 – Hunyo 1989)|Kiss Jazz (Hunyo 1989 – Disyembre 1995)|Showbiz Tsismis (Disyembre 18, 1995 – Disyembre 5, 1998)}} | network = Yes FM | owner = [[MBC Media Group]] | licensee = Pacific Broadcasting System | webcast = [http://www.yesfm.com.ph/online-radio-station/listen-live/ Listen Live] | website = [http://www.yesfm.com.ph/ Yes FM] | sister_stations = [[DZRH-TV]], [[DZRH]], [[DZMB|90.7 Love Radio]], [[DWRK|96.3 Easy Rock]] }} Ang '''DWYS''' (101.1 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''101.1 Yes FM''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari at pinamamahala ng [[MBC Media Group]] sa pamamagitan ng Pacific Broadcasting System bilang tagahawak ng lisensya. Ito ay nagsisilbing punong himpilan ng Yes FM.<ref>[https://psa.gov.ph/sites/default/files/2011PY_Communications.pdf 2011 Philippine Yearbook]. Page 19.</ref> Ang estudyo nito ay matatagpuan sa Ikalawang palapag, MBC Building, Star City, Vicente Sotto St., [[Cultural Center of the Philippines|CCP Complex]], [[Pasay]], at ang transmiter nito ay matatagpuan sa [[BSA Twin Towers]], Bank Drive, [[Ortigas Center]], [[Mandaluyong]].<ref>{{cite web|url=http://luke-roxas.com/tag/st-francis-square-mal/ |title=Asia’s Largest Radio Network Now at the Philippines’ Tallest Twin Towers |date=April 18, 2012 |website=Luke Roxas Site |access-date=October 25, 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131030002658/http://luke-roxas.com/tag/st-francis-square-mal/ |archive-date=October 30, 2013 }}</ref> ==Kasaysayan== ===1968–1985: DZFX=== Itinatag ang himpilang ito noong Mayo 31, 1968 sa ilalim ng pag-aari ng Makati Broadcasting Network, na pagmamay-ari nina Tony, Bob Garcia at Adolfo Duarte. Sa ilalim ng call letters na DZFX, nagpatugtog ito ng [[musikang klasiko]] at [[:en:elevator music|muzak]]. Noong Oktubre 11, 1985, bago mag-tanghali, namaalam ito sa ere. ===1985–1989: Kiss FM=== Noong Oktubre 11, 1985 ng tanghali, muling inilunsad ang himpilang ito bilang '''Kiss FM 101.1''' na may Top 40 na format. Nagpalit din ito ng call letters sa DWKS. Nung panahong yan, sumahimpapawid ito sa ika-14 na palapag ng Insular Life Building sa [[Makati]]. Kabilang sa mga personalidad ng himpilang ito ay si [[Martin Nievera]] bilang "Mad Man", na may sariling programa tuwing Sabado ng hapon. Dito nagsimula ang programang countdown na ''Top 20 at 12''. ===1989–1995: Kiss Jazz=== Noong Hunyo 1989, naging '''Kiss Jazz 101.1''' na may smooth jazz na format. Noong Disyembre 1995, namaalam ito sa ere. ===1995–1998: Showbiz Tsismis=== Noong Disyembre 18, 1995, binili ng [[Manila Broadcasting Company]] ang himpilang ito mula sa Makati Broadcasting Network at muling inilunsad ang himpilang ito bilang '''101.1 Showbiz Tsismis''', ang kauna-unahang himpilan sa bansang ito na may showbiz na format. Nagpalit din ito ng call letters sa DWST. Lumipat ito ng tahanan sa FJE Building sa Legazpi Village, Makati. Naka-riley din ito sa mga pangunahing lungsod sa bansa.<ref>[https://news.google.com/newspapers?id=k40mAAAAIBAJ&sjid=1AoEAAAAIBAJ&pg=5430%2C3084024 1st Showbiz Gossip Station to Go On Air]</ref><ref>[https://news.google.com/newspapers?id=pJUVAAAAIBAJ&sjid=IAsEAAAAIBAJ&pg=6596%2C3992606 Kiss-and-bare Izza]</ref> ===1998–kasalukuyan: Yes FM/Yes The Best=== Noong Disyembre 6, 1998, muling inilunsad ang himpilang ito bilang '''Yes FM 101.1''' na may pang-masa na format. Nagpalit din ito ng call letters sa DWYS.<ref>{{Cite web |url=https://www.pinoytechblog.com/archives/bad-taste-jokes-at-yes-fm |title=Bad taste jokes at Yes FM |access-date=2024-12-13 |archive-date=2012-07-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120729040726/http://www.pinoytechblog.com/archives/bad-taste-jokes-at-yes-fm |url-status=dead }}</ref> Noong Hulyo 2002, lumipat ito sa Star City Complex sa [[Pasay]]. In 2014, pinaragan ang Yes FM ng '''Gawad Tanglaw Hall of Fame''' bilang ''Best FM Station'' sa loob ng limang taon. On July 18, 2016, naging '''Yes The Best''' ito na binansagang "The Millennials' Choice".<ref>{{Cite web |url=http://tempo.com.ph/2016/09/10/new-positioning-by-101-1-yes-fm-the-best/ |title=New positioning by 101.1 Yes FM – The Best |access-date=2024-12-13 |archive-date=2024-12-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241214035926/http://tempo.com.ph/2016/09/10/new-positioning-by-101-1-yes-fm-the-best/ |url-status=dead }}</ref> On May 1, 2017, naglunsag ng Yes The Best ang sarili nitong mobile application na '''Yes! The Best App'''.<ref>[https://radioonlinenow.com/2017/10/14/manila-broadcasting-company-yes-the-best-101-1-dwss-fm-widen-social-media-reach/ Manila Broadcasting Company, Yes The Best 101.1 DWSS FM Widen Social Media Reach]</ref> Noong Oktubre 2, 2019, apektado ng sunog na galing sa Star City ang estudyo nito sa MBC Building. Dahil dito, pansamantala itong sumahimpapawid sa [[BSA Twin Towers]] sa [[Mandaluyong]], kung saan nandoon ang transmiter nito.<ref>[https://www.gmanetwork.com/news/news/metro/710107/fire-hits-part-of-star-city/story Fire hits Star City compound]</ref> Noong Nobyembre 15, 2021, bumalik ito sa bagong ayos na MBC Building. Sa parehong araw, iniluunsad ng MBC ang bansag ''Sama-Sama Tayo, Pilipino!''.<ref>{{cite news |url=https://dzrh.com.ph/post/mbc-jumsptarts-re-branding-campaign-with-new-station-logos |title=MBC jumsptarts re-branding campaign with new station logos |publisher=dzrh.com.ph |date=November 15, 2021 |access-date=November 15, 2021 |archive-date=Nobiyembre 15, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115060917/https://dzrh.com.ph/post/mbc-jumsptarts-re-branding-campaign-with-new-station-logos |url-status=dead }}</ref> Nong Pebrero 5, 2024, ibinalik ang pangalan nito sa '''Yes FM'''. ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Metro Manila Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Kalakhang Maynila]] ivkp2h5ia6odyzoscot50h0i0k2l8yi Activision 0 117392 2220073 2188779 2026-08-11T07:00:10Z Lolbet101 163542 May ilang pagbabago sa artikulong ito. (Some changes in this article.) 2220073 wikitext text/x-wiki {{better-translation|date=Enero 2010}} {{Infobox company |company_name=Activision |company_logo= Activision.svg |type=[[Subsidiary]] ng [[Activision Blizzard]] |foundation=1979 |location=[[Santa Monica, California]], [[Estados Unidos]] |industry=Industriyang larong bidyo |revenue={{profit}}[[Dolyar ng Estados Unidos|USD]] $2.9 billion (2008)<ref>[http://investor.activision.com/releasedetail.cfm?ReleaseID=309134 Activision 2008 Annual Report]</ref> |homepage=[http://www.activision.com/ Activision.com] |owner = [[Vivendi]] |parent= [[Activision Blizzard]] |products=<!-- Please keep this to only the ones confirmed on the site. Adding any others could be taken as original research -->[[Crash Bandicoot|seryeng ''Crash Bandicoot'']]<br />[[Call of Duty|seryeng ''Call of Duty'' series]]<br />[[Guitar Hero (serye)|seryeng ''Guitar Hero'']]<br />[[Spider-Man video games#2000s|seryeng ''Spider-Man'']]<br />[[Spyro the Dragon (serye)|seryeng ''Spyro the Dragon'']] <br />[[Tony Hawk (serye)|seryeng ''Tony Hawk'']]<br />[[James Bond (seryeng pelikula)|seryeng James Bond 007]] |image_caption=Punong-himpilan ng Activision Santa Monica, California.}} Ang '''Activision''' (ATVI) ay isang [[Estados Unidos|Amerikanong]] tagapaglathala at tagapagpaunlad ng larong bidyo, at isang subsidyaryo ng ''Activision Blizzard''. Itinatag noong Oktubre 1, 1979, ito ay may mahalagang papel sa kasaysayan bilang unang independiyenteng developer ng larong bidyong console sa mundo.<ref>{{Cite web |title=Activision {{!}} American electronic games company |url=https://www.britannica.com/topic/Activision |access-date=2026-08-11 |website=Britannica |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=The History Of Activision |url=https://www.gamedeveloper.com/business/the-history-of-activision |access-date=2026-08-11 |website=Game Developer |language=en}}</ref> == Mga sanggunian == {{reflist}} [[Kategorya:Mga video game developer]] {{stub|Kompyuter}} fwmwwu59yac53kgftn423hfl8v86eqh DZMB 0 129691 2220075 2207638 2026-08-11T08:11:41Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220075 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = Love Radio Manila | callsign = DZMB | logo = | logo_caption = | logo_size = 125px | city = [[Pasay]] | country = Pilipinas | area = [[Malawakang Maynila]] at mga karatig na lugar | branding = 90.7 Love Radio | airdate = {{Start date|1946|07|01}} (sa AM)<br>{{Start date|1975|02|14}} (sa FM) | frequency = 90.7 MHz {{HD Radio}} | format = [[:en:Middle of the road (music)|Contemporary MOR]], [[Original Pilipino Music|OPM]] | language = [[Filipino language|Filipino]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 25,000 watts | erp = 75,000 watts | class = | former_callsigns = KZMB (1946–1948) | former_frequencies = 760 kHz (1946–1975) | callsign_meaning = Manila Broadcasting Company<br>Manila's Best | network = Love Radio | owner = [[MBC Media Group]] | licensee = Cebu Broadcasting Company | sister_stations = {{ubl|[[DZRH-TV]]|[[DZRH]]|[[DWRK|96.3 Easy Rock]]|[[DWYS|101.1 Yes FM]]}} | webcast = [http://www.loveradio.com.ph/listen-live Listen Live] | website = [http://www.loveradio.com.ph Love Radio] | coordinates = {{coord|14|35|9.76|N|121|03|29.66|E|type:landmark}} }} Ang '''DZMB''' (90.7 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''Love Radio 90.7''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari at pinamamahala ng [[MBC Media Group]] sa pamamagitan ng Cebu Broadcasting Company bilang tagahawak ng lisensya.<ref name="NTCListOfStations-2011">{{cite web|url=https://psa.gov.ph/sites/default/files/2011PY_Communications.pdf|title=2011 Philippine Yearbook (Page 18)}}</ref><ref name="NTCListOfStations-2016">{{cite web|title=NTC FM Stations via FOI website|url=http://storage.googleapis.com/request-attachments/AV4y9qh3QvqYRdiDILKyN9nVIEnGnFovM9uuKB8iRaRW7PRrO633PGaXjSEULkqvEmjorBtVejJ00OBQf6uq5cH0nMZNFTt12UrY/FM%20STATIONS_2019.pdf|website=foi.gov.ph|date=August 17, 2019}}</ref> Ito ay nagsisilbing punong himpilan ng Love Radio. Ang estudyo nito ay matatagpuan sa Ikalawang palapag, MBC Building, Star City, Vicente Sotto St., [[Cultural Center of the Philippines|CCP Complex]], [[Pasay]], at ang transmiter nito ay matatagpuan sa [[BSA Twin Towers]], Bank Drive, [[Ortigas Center]], [[Mandaluyong]].<ref>{{cite web|url=http://luke-roxas.com/tag/st-francis-square-mal/ |title=Asia’s Largest Radio Network Now at the Philippines’ Tallest Twin Towers |date=April 18, 2012 |website=Luke Roxas Site |access-date=October 25, 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131030002658/http://luke-roxas.com/tag/st-francis-square-mal/ |archive-date=October 30, 2013 }}</ref> ==Kasaysayan== ===1946-1975: Unang Pagsasahimpapawid sa AM=== Itinatag ng [[MBC Media Group|Manila Broadcasting Company]] ang himpilang ito noong Hulyo 1, 1946. Nasa 760 kHz ang talapihitang ito sa ilalim ng call letters na KZMB. Noong 1948, nagpalit ang call letters nito sa DZMB.<ref>{{cite magazine|url=https://grandlodge.ph/sites/default/files/cabletow/Cabletow1948-7.pdf|title=Manila Broadcasting Company Inc.|pages=19|magazine=The Cable Tow|volume=22|issue=7|date=January 1948|publisher=[[Nielsen Business Media]]|access-date=February 25, 2024|via=Google Books}}</ref> Noong Setyembre 11, 1972, nawala ito sa ere nung naideklara ni Pangulong Marcos ang [[Batas Militar]]. Bumalik ito sa ere makalipas ng ilang buwan.<ref>{{Cite web |title=Breaking the News: Silencing the Media Under Martial Law |url=https://martiallawmuseum.ph/fl/magaral/breaking-the-news-silencing-the-media-under-martial-law/ |access-date=October 31, 2022 |website=Martial Law Museum |language=en |archive-date=Oktubre 22, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221022151121/https://martiallawmuseum.ph/fl/magaral/breaking-the-news-silencing-the-media-under-martial-law/ |url-status=dead }}</ref> ===1975-2000: Paglipat sa FM=== Noong Pebrero 14, 1975, lumipat ang DZMB sa FM, sa pamamagitan ng 90.7 MHz. Nagsimula itong umere ng easy listening na format na binansagang "Beautiful Music". Kabilang sa mga kilalang personalidad ng DZMB noong panahong yan ay sina [[Mel Tiangco]], [[Jay Sonza]], at Reysie Amado. Sa huling bahagi ng dekada 80, naging katiwala ng himpilang ito si Manuelito "Manny" F. Luzon at naging '''90.7 Love Radio''' ito. Hindi nagtagal at naging isa ito sa mga pinakapinakikinggan na himpilan sa Kalakhang Maynila.<ref name=Love1>{{cite news|url=https://www.pep.ph/guide/music/9001/win-radio-ranks-sixth-among-metro-manila-radio-stations|title=Win Radio ranks sixth among Metro Manila radio stations|website=Philippine Entertainment Portal|date=September 27, 2011}}</ref><ref name=Love2>{{cite news|url=https://www.philstar.com/entertainment/2011/07/01/701228/changing-guards|title=Changing of the guards|last=Baquisal|first=Yui|website=[[The Philippine Star]]|date=July 11, 2011}}</ref><ref name=Love3>{{cite news|url=https://www.philstar.com/entertainment/2011/04/18/677253/no-double-meaning-songs-air|title=No double meaning songs on air|last=Baquisal|first=Yui|website=[[The Philippine Star]]|date=April 18, 2011}}</ref> ===2000-kasalukuyan: Kabisyo=== Noong Pebrero 14, 2000, sa ika-25 na anibersaryo nito, mula sa pagtagumpay ng [[DWYS|Yes FM 101.1]] nagpalit ng format ang Love Radio sa pang-masa at binansagang itong ''"Kailangan pa bang i-memorize yan? Bisyo na 'to!"''. Sa mga susunod na taon, niranggo ito bilang pinakapinakikinggan na himpilan sa Kalakhang Maynila.<ref name=Love4>{{cite news|url=http://www.bworldonline.com/content.php?id=26935|title=The changing landscape of FM radio|author=Jeffrey O. Vaslino|website=[[BusinessWorld]]|date=February 25, 2011|access-date=August 1, 2019|archive-date=March 6, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210306105222/https://www.bworldonline.com/content.php?id=26935|url-status=dead}}</ref> Kabilang sa mga kilalang personalidad ng Love Radio mula sa panahong ito ay sina Chris Tsuper at Nicole Hyala (na kilala bilang ''Tambalang Balasubas at Balahura''),<ref>{{cite web|url=https://bandera.inquirer.net/397407/tambalang-nicole-hyala-chris-tsuper-nag-goodbye-na-after-20-years|title=Tambalang Nicole Hyala, Chris Tsuper nagpaalam na makalipas ang 2 dekada|lang=Filipino|date=October 12, 2024|accessdate=October 12, 2024|website=bandera.inquirer.net}}</ref> at Papa Jack (na kilala sa panggabing programa na ''TLC: True Love Conversations).<ref>{{cite news|url=https://lifestyle.inquirer.net/195930/the-outrageous-jock-named-papa-jack-why-even-the-chi-chi-set-is-talking-about-him/|title=The outrageous jock named Papa Jack: Why even the chi-chi set is talking about him|last=Concepcion|first=Pocholo|website=[[Philippine Daily Inquirer]]|date=June 27, 2015}}</ref><ref>{{cite news|url=http://tempo.com.ph/2017/01/02/papa-jack-quits-love-radio-show/|title=Papa Jack quits Love Radio show|publisher=Tempo|date=January 2, 2017}}{{Dead link|date=Hunyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Noong Oktubre 2, 2019, apektado ng sunog na galing sa Star City ang estudyo nito sa MBC Building. Dahil dito, pansamantala itong sumahimpapawid sa [[BSA Twin Towers]] sa [[Mandaluyong]], kung saan nandoon ang transmiter nito.<ref>{{Cite web|url=https://www.gmanetwork.com/news/news/metro/710107/fire-hits-part-of-star-city/story/|title=Fire hits Star City compound|website=GMA News Online|access-date=September 4, 2020}}</ref> Noong Nobyembre 15, 2021, bumalik ito sa bagong ayos na MBC Building. Sa parehong araw, iniluunsad ng MBC ang bansag ''Sama-Sama Tayo, Pilipino!''.<ref>{{cite news |url=https://dzrh.com.ph/post/mbc-jumsptarts-re-branding-campaign-with-new-station-logos |title=MBC jumsptarts re-branding campaign with new station logos |publisher=dzrh.com.ph |date=November 15, 2021 |access-date=November 15, 2021 |archive-date=Nobiyembre 15, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115060917/https://dzrh.com.ph/post/mbc-jumsptarts-re-branding-campaign-with-new-station-logos |url-status=dead }}</ref> Noong Pebrero 14, 2024, sa ika-49 na anibersaryo nito, muling inilunsad ang kanilang bansag na may konting pagbabago, ''"Kailangan pa bang i-memorize yan? Basic!"'' ==Mga Parangal== *''Best Male Disk Jockey'' - ALTA Media Icon Awards for Chris Tsuper (2016) *''Best FM Station -'' ALTA Media Icon Awards (2016) *''Best FM Station -'' 24th KBP Golden Dove Awards (2016) *''Best FM Station'' - 23rd KBP Golden Dove Awards (2015) *''Best FM Station'' - 2014 Yahoo PH Celebrity Awards *''Best Female Disk Jockey'' for Nicole Hyala - 2013 Yahoo! OMG Awards *''Best Female Disk Jockey'' for Nicole Hyala - 2012 Yahoo! OMG Awards *''Best Radio Program'': Tambalang Balasubas at Balahura for Nicole Hyala and Chris Tsuper - 2012 Yahoo! OMG Awards *''Best Male Disk Jockey'' for Papa Jack - 2012 Yahoo! OMG Awards *''Best Male Disk Jockey'' for Papa Jack - 2013 Yahoo! OMG Awards *''Male DJ of the Year'' for Papa Jack - 2014 Yahoo! Celebrity Awards *''Best Radio Comedy Program'': Tambalan for Nicole Hyala and Chris Tsuper - 27th KBP Golden Dove Awards (2019) ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Metro Manila Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Kalakhang Maynila]] sq5j31bdi4erse691zya7nj5irzocic Batangas II 0 140981 2219988 2030030 2026-08-10T14:27:31Z Jojit fb 38 ni-redirect na lamang sa kaugnay na artikulo dahil walang sapat na impornasyon sa matagal na panahon 2219988 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Mariveles]] iraqa5e2hwdo9u3qhn8tkseiwyy9dsf Kim Hyung Jun 0 146349 2219977 2204544 2026-08-10T12:40:48Z Derk29 114611 #WPWP #WPWPPH 2219977 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:161208_김형준.jpg | thumb | right | alt= Kim Hyung-jun Korean: [TV10] Site ng showcase para sa mini-album na ‘ETERNAL 0,1’ ng SS301 (ika-8 ng Disyembre)]]Noong 2010 ay nilisan ni Kim ang DSP Media, ang ahensyang humahawak sa grupo ng '''SS501''' at pumirma siya ng kontrata sa ''S-Plus Entertainment'' bilang ''solo artist''. Nag-debut siya bilang isang solo artist noong March 2011 kung saan inilabas niya ang una niyang album na pinamagatang ''My Girl'' at sumali siya sa isang musical na pinamagatang ''Caffeine''. Nang taong 2012, nagsimulang pasukin ni Kim Hyung Jun ang larangan ng pag-arte nang makuha niya ang lead role bilang ''Kang Min'' sa isang KBS Drama na pinamagatang '''My Shining Girl'''. Di pa natatapos ang taong iyon ay sinundan ito ng '''Late Blossom''' ng SBS kung saan gumanap siyang ''Jung Min Chae''. Nagresulta iyon ng pagkakuha niya ng "Rising Star Award" sa K-Drama Star Awards na siyang ginaganap taun-taon. === Talambuhay === Si Kim Hyung Jun ay mayroon pang isang kapatid na nakakabata sa kanya, si Kim Kibum na dating miyembro ng boyband ng Korea na U-Kiss at Xing. Sa ngayon ay isang solo artist na lang din si Kibum o mas kilala bilang Allen Kim. Kasama nilang naninirahan ang kanilang ina. He was born on August 3, 1987 in [[Seoul]], [[Timog Korea|South Korea]].[1] He studied in the Department of Information and Communication at Kyonggi University, a school affiliated with Dongguk University Teacher’s College High School with fellow SS501 member Park Jung Min {{Uncategorized}} {{stub}} t91a9fpfl69n0luw2onyrgxxk8q3imt Aiello del Sabato 0 155157 2220023 2216532 2026-08-10T23:22:26Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220023 wikitext text/x-wiki {{Infobox Commune Italya|name=Aiello del Sabato|province=[[Lalawigan ng Avellino|Avellino]] (AV)|website={{official website|http://www.comune.aiellodelsabato.av.it/}}|area_code=0825|postal_code=83020|day=Enero 20|saint=San Sebastian|elevation_m=425|elevation_footnotes=|population_demonym=Aiellesi|population_footnotes=|area_total_km2=10.87|area_footnotes=|mayor=Ernesto Urciuoli|mayor_party=|frazioni=Sabina, San Raffaele, Tavernola San Felice|region=[[Campania]]|official_name=Comune di Aiello del Sabato|coordinates_footnotes=|coordinates={{coord|40|53|N|14|49|E|region:IT_type:city|display=inline}}|pushpin_map_alt=|pushpin_label_position=|map_caption=|map_alt=|image_map=|shield_size=70px|image_shield=Aiello_del_Sabato-Stemma.png|image_caption=|image_alt=|imagesize=|image_skyline=Aiello del Sabato.jpg|native_name=|footnotes=}} Ang '''Aiello del Sabato''' ay isang [[komuna]] sa [[Avellino|lalawigan ng Avellino]], [[Campania]], [[Katimugang Italya|katimugang]] [[Italya]]. Ang pangalan nito ay nagmula sa [[Wikang Latin|Latin]] na ''agellus'' (nangangahulugang "patlang") at mula sa [[Benevento|ilog Sabato]], isang dumadaloy sa [[Calore Irpino]]. Ang mga arkeolohikong paghuhukay ay nagpapatunay ng pagkakaroon ng tao sa lugar mula pa noong [[Sinaunang Roma|panahon ng Romano]], at marahil mula sa [[Paleolitiko|Panahong Paleolitiko]]. Gayunpaman, naidokumento ang Aiello sa unang pagkakataon noong 1045 AD.<ref>{{Cite web |title=Aiello del Sabato |url=http://library.eshikshya.org/kiwix/content/wikipedia_en_all_maxi_2023-05/A/Aiello_del_Sabato |access-date=2026-07-20 |website=library.eshikshya.org }}{{Dead link|date=Agosto 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Mga sanggunian == <references /> {{Lalawigan ng Avellino}} [[Kategorya:Mga bayan at lungsod ng Campania]] 5jyibpnr0yg7aa0xgmjxoasl2flsrt6 Usapang Wikipedia:Talaan ng mga artikulong kailangang mayroon ang bawat Wikipedia 5 165385 2220018 2219445 2026-08-10T20:05:55Z ListeriaBot 79921 Wikidata list updated [V2] 2220018 wikitext text/x-wiki == New real time list of missing articles == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> I suggest that you give a look to the [[m:Mix'n'match|Mix'n'match]] tool by Magnus Manske, and that you recommend it from this page. Thanks to Wikidata, it's able to tell you in real time what articles you're missing out of several reliable lists of relevant persons. --[[m:user:Nemo_bis|Nemo]] 17:06, 10 Oktubre 2014 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Nemo bis@metawiki using the list at http://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Talk:Mix%27n%27match&oldid=10158766 --> :Ha? [[Tagagamit:OmegaAndromedae|OmegaAndromedae]] ([[Usapang tagagamit:OmegaAndromedae|kausapin]]) 12:39, 18 Agosto 2025 (UTC) ::''Automatic message delivery'' ito kaya parang walang ''sense''. Tingnan mo ang orihinal na ''message delivery'' [https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_Wikipedia:Talaan_ng_mga_artikulong_kailangang_mayroon_ang_bawat_Wikipedia&oldid=1445796 dito]. Ipinadala ang mensahe na 'yan para i-''suggest'' na puwede gumawa ng tala tulad nung nasa baba. [https://tl.wikipedia.org/w/index.php?title=Usapang_Wikipedia%3ATalaan_ng_mga_artikulong_kailangang_mayroon_ang_bawat_Wikipedia&diff=1670548&oldid=1445796 Si Bluemask ang gumawa ng talang 'yan], siya 'yun isa pang aktibong admin dito sa Wikipediang Tagalog. ''Hope'' na naliwanagan ka. Salamat. --[[User:Jojit fb|Jojit]] ([[User talk:Jojit fb|usapan]]) 03:04, 23 Oktubre 2025 (UTC) :::Ah, pero bakit may kulang? Ano ba nangyari sa Q6 hanggang Q14 at bakit nawala ang Q47, at kung na delete lang sila bakit wala ang Q613? Pero di ko man iyata magagamit ito, pero salamat nalang! [[Tagagamit:OmegaAndromedae|OmegaAndromedae]] ([[Usapang tagagamit:OmegaAndromedae|kausapin]]) 04:37, 23 Oktubre 2025 (UTC) == Wikidata list == {{Wikidata list|sparql= SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P5008 wd:Q5460604. } |columns=number:bilang,item:aytem,label/en:artikulo,label,P18 |section= |min_section=3 |sort=label |links=red |thumb=128 |autolist=fallback }} {| class='wikitable sortable' ! bilang ! aytem ! artikulo ! label ! larawan |- | style='text-align:right'| 1 | [[:d:Q9181|Q9181]] | Abraham | [[Abraham]] | [[Talaksan:PikiWiki Israel 47514 Samaritan museum on mount Grizim - Left.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 2 | [[:d:Q91|Q91]] | Abraham Lincoln | [[Abraham Lincoln]] | [[Talaksan:Abraham Lincoln 1846 47 interpreted Gemini.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 3 | [[:d:Q5670|Q5670]] | Abu Nuwas | [[Abu Nuwas]] | [[Talaksan:Abu Nuwas.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 4 | [[:d:Q9381|Q9381]] | Adam Smith | [[Adam Smith]] | [[Talaksan:AdamSmith.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 5 | [[:d:Q12029|Q12029]] | addiction | [[adiksiyon]] | [[Talaksan:Alcoholism is a Prision.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 6 | [[:d:Q352|Q352]] | Adolf Hitler | [[Adolf Hitler]] | [[Talaksan:Adolf Hitler cropped restored 3x4.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 7 | [[:d:Q889|Q889]] | Afghanistan | [[Apganistan|Afghanistan]] | [[Talaksan:Afghanistan - Location Map (2013) - AFG - UNOCHA.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 8 | [[:d:Q336|Q336]] | science | [[agham]] | [[Talaksan:Stylised atom with three Bohr model orbits and stylised nucleus (encircled).svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 9 | [[:d:Q11451|Q11451]] | agriculture | [[agrikultura]] | [[Talaksan:Unload wheat by the combine Claas Lexion 584.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 10 | [[:d:Q8018|Q8018]] | Augustine of Hippo | [[Agustin ng Hipona]] | [[Talaksan:Saint Augustine by Philippe de Champaigne.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 11 | [[:d:Q2102|Q2102]] | snake | [[ahas]] | [[Talaksan:A snake coiled in the cavity of a tree.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 12 | [[:d:Q718|Q718]] | chess | [[ahedres]] | [[Talaksan:Chess game Staunton No. 6.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 13 | [[:d:Q12199|Q12199]] | HIV/AIDS | [[AIDS]] | [[Talaksan:Human Immunodeficency Virus - stylized rendering.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 14 | [[:d:Q8597|Q8597]] | Akbar | [[Akbar ang Dakila]] | [[Talaksan:Contemporary seated portrait of Akbar, 1605.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 15 | [[:d:Q8006|Q8006]] | Akira Kurosawa | [[Akira Kurosawa]] | [[Talaksan:Akirakurosawa-onthesetof7samurai-1953-page88.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 16 | [[:d:Q571|Q571]] | book | [[aklat]] | [[Talaksan:Americanstudbookvolume2open.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 17 | [[:d:Q7075|Q7075]] | library | [[aklatan]] | [[Talaksan:Austria - Göttweig Abbey - 2015.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 18 | [[:d:Q9546|Q9546]] | Al-Ghazali | [[Al-Ghazali]] | [[Talaksan:Al Ghazali.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 19 | [[:d:Q282|Q282]] | wine | [[alak]] | [[Talaksan:Red and white wine 12-2015.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 20 | [[:d:Q7251|Q7251]] | Alan Turing | [[Alan Turing]] | [[Talaksan:Alan Turing (1951) (crop).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 21 | [[:d:Q937|Q937]] | Albert Einstein | [[Albert Einstein]] | [[Talaksan:Albert Einstein Head cleaned.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 22 | [[:d:Q5580|Q5580]] | Albrecht Dürer | [[Albrecht Dürer]] | [[Talaksan:Dürer Alte Pinakothek.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 23 | [[:d:Q188|Q188]] | German | [[Wikang Aleman|Aleman]] | [[Talaksan:Legal status of German in the world.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 24 | [[:d:Q183|Q183]] | Germany | [[Alemanya]] | [[Talaksan:Aerial view of Berlin (32881394137).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 25 | [[:d:Q7318|Q7318]] | Nazi Germany | [[Alemanyang Nazi]] | |- | style='text-align:right'| 26 | [[:d:Q7374|Q7374]] | Alfred Hitchcock | [[Alfred Hitchcock]] | [[Talaksan:Hitchcock, Alfred 02.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 27 | [[:d:Q37868|Q37868]] | algae | [[algae]] | [[Talaksan:Wlas.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 28 | [[:d:Q262|Q262]] | Algeria | [[Algeria]] | [[Talaksan:Algeria - Location Map (2013) - DZA - UNOCHA.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 29 | [[:d:Q8366|Q8366]] | algorithm | [[algoritmo]] | [[Talaksan:Flowchart procedural programming.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 30 | [[:d:Q3968|Q3968]] | algebra | [[alhebra]] | [[Talaksan:Quadratic formula.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 31 | [[:d:Q156|Q156]] | alcohols | [[alkohol]] | [[Talaksan:Lukastest etoh tbutoh.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 32 | [[:d:Q8216|Q8216]] | Greek alphabet | [[alpabetong Griyego]] | [[Talaksan:Richtungsschild auf der Insel Ikaria, 2005.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 33 | [[:d:Q8229|Q8229]] | Latin script | [[Sulat Latin|alpabetong Latin]] | [[Talaksan:Abecedarium.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 34 | [[:d:Q8209|Q8209]] | Cyrillic script | [[alpabetong Siriliko]] | [[Talaksan:Cyrillic alternates.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 35 | [[:d:Q1286|Q1286]] | Alps | [[Alpes]] | [[Talaksan:Alps 2007-03-13 10.10UTC 1px-250m.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 36 | [[:d:Q663|Q663]] | aluminium | [[aluminyo]] | [[Talaksan:Aluminium-4.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 37 | [[:d:Q10908|Q10908]] | Amphibia | [[Amphibia]] | [[Talaksan:Fire salamander (Salamandra Salamandra).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 38 | [[:d:Q727|Q727]] | Amsterdam | [[Amsterdam]] | [[Talaksan:Amsterdam airphoto.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 39 | [[:d:Q6199|Q6199]] | anarchism | [[anarkismo]] | [[Talaksan:Graffiti "No Gods, No Masters" and anarchy symbol at central bus station ZOB in Munich, Germany.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 40 | [[:d:Q514|Q514]] | anatomy | [[anatomiya]] | [[Talaksan:Leonardo da vinci, Drawing of a Woman's Torso.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 41 | [[:d:Q5456|Q5456]] | Andes | [[Andes]] | [[Talaksan:Andes 70.30345W 42.99203S.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 42 | [[:d:Q5603|Q5603]] | Andy Warhol | [[Andy Warhol]] | [[Talaksan:Andy Warhol at the Jewish Museum (by Bernard Gotfryd) – LOC.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 43 | [[:d:Q8258|Q8258]] | One Thousand and One Nights | [[Ang Isang Libo't Isang Gabi|Ang Isanglibo't Isang mga Gabi]] | [[Talaksan:Sughrat.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 44 | [[:d:Q8269|Q8269]] | The Tale of Genji | [[Ang Kuwento ni Genji]] | [[Talaksan:Genji emaki 01003 002.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 45 | [[:d:Q8251|Q8251]] | The Art of War | [[Sining ng Pakikidigma|Ang Sining ng Pakikidigma]] | [[Talaksan:Bamboo book - closed - UCR.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 46 | [[:d:Q11352|Q11352]] | angle | [[anggulo]] | [[Talaksan:Coord Angle.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 47 | [[:d:Q12117|Q12117]] | cereal | [[angkak]] | [[Talaksan:Various grains edit2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 48 | [[:d:Q43473|Q43473]] | Angkor Wat | [[Angkor Wat]] | [[Talaksan:Angkor wat temple.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 49 | [[:d:Q11425|Q11425]] | animation | [[animasyon]] | [[Talaksan:Animated GIF from the 1919 Feline folies by Pat Sullivan.gif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 50 | [[:d:Q51|Q51]] | Antarctica | [[Antartika|Antarctica]] | [[Talaksan:Antarctica 6400px from Blue Marble.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 51 | [[:d:Q12187|Q12187]] | antibiotic | [[antibiyotiko]] | [[Talaksan:How do different antibiotics work?.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 52 | [[:d:Q5685|Q5685]] | Anton Chekhov | [[Anton Chekhov]] | [[Talaksan:Anton Chekhov with bow-tie sepia image.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 53 | [[:d:Q1340|Q1340]] | Antonio Vivaldi | [[Antonio Vivaldi]] | [[Talaksan:Onbekend - Antonio Vivaldi - Bologna Museo Internationale e biblioteca della musica di bologna 28-04-2012 9-21-050.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 54 | [[:d:Q7298|Q7298]] | Antonín Dvořák | [[Antonín Dvořák]] | [[Talaksan:Dvorak.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 55 | [[:d:Q3196|Q3196]] | fire | [[apoy]] | [[Talaksan:FIRE 01.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 56 | [[:d:Q15|Q15]] | Africa | [[Aprika]] | [[Talaksan:Africa satellite orthographic.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 57 | [[:d:Q1828555|Q1828555]] | Arabic script | [[Arabic script]] | [[Talaksan:Tawqi' script - Qur'anic verses - 2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 58 | [[:d:Q8669|Q8669]] | Arab–Israeli conflict | [[Arab–Israeli conflict]] | [[Talaksan:Arab-Israeli Map.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 59 | [[:d:Q1357|Q1357]] | | [[Gagamba|Araneae]] | [[Talaksan:Spiders Diversity.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 60 | [[:d:Q11376|Q11376]] | acceleration | [[arangkada]] | |- | style='text-align:right'| 61 | [[:d:Q11464|Q11464]] | plough | [[araro]] | [[Talaksan:04-09-12-Schaupflügen-Fahrenwalde-RalfR-IMG 1232.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 62 | [[:d:Q525|Q525]] | Sun | [[Araw (astronomiya)|Araw]] | [[Talaksan:The Sun in white light.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 63 | [[:d:Q573|Q573]] | day | [[Araw (panahon)|araw]] | [[Talaksan:GreenwUhrWelt.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 64 | [[:d:Q8739|Q8739]] | Archimedes | [[Arkimedes|Archimedes]] | [[Talaksan:Retrato de un erudito (¿Arquímedes?), por Domenico Fetti.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 65 | [[:d:Q11500|Q11500]] | area | [[Sukat|area]] | |- | style='text-align:right'| 66 | [[:d:Q414|Q414]] | Argentina | [[Arhentina]] | |- | style='text-align:right'| 67 | [[:d:Q868|Q868]] | Aristotle | [[Aristoteles]] | [[Talaksan:Aristotle Altemps Inv8575.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 68 | [[:d:Q11205|Q11205]] | arithmetic | [[aritmetika]] | [[Talaksan:Basic arithmetic operators.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 69 | [[:d:Q10872|Q10872]] | Arkeya | [[Arkeya]] | [[Talaksan:Archaea.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 70 | [[:d:Q12271|Q12271]] | architecture | [[arkitektura]] | [[Talaksan:Ray and Maria Stata Center (MIT).JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 71 | [[:d:Q12277|Q12277]] | arch | [[arko]] | [[Talaksan:Arch (PSF).png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 72 | [[:d:Q1360|Q1360]] | arthropod | [[Arthropoda]] | [[Talaksan:Asian forest scorpion in Khao Yai National Park.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 73 | [[:d:Q11660|Q11660]] | artificial intelligence | [[artipisyal na katalinuhan]] | [[Talaksan:Dall-e 3 (jan '24) artificial intelligence icon.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 74 | [[:d:Q11427|Q11427]] | steel | [[asero]] | [[Talaksan:Kaltbandcoils.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 75 | [[:d:Q11158|Q11158]] | acid | [[asido]] | |- | style='text-align:right'| 76 | [[:d:Q11254|Q11254]] | table salt | [[asin]] | [[Talaksan:Salt shaker on white background.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 77 | [[:d:Q12370|Q12370]] | salt | [[Asin (kimika)|asin]] | [[Talaksan:Ammonium-cerium(IV)-sulfate-sample.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 78 | [[:d:Q144|Q144]] | dog | [[aso]] | [[Talaksan:Greenland 467 (35130903436) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 79 | [[:d:Q3863|Q3863]] | asteroid | [[asteroyd]] | [[Talaksan:Asteroidsscale.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 80 | [[:d:Q333|Q333]] | astronomy | [[astronomiya]] | [[Talaksan:Laser Towards Milky Ways Centre.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 81 | [[:d:Q11002|Q11002]] | sugar | [[asukal]] | [[Talaksan:Sugar 2xmacro.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 82 | [[:d:Q48|Q48]] | Asia | [[Asya]] | [[Talaksan:Asia satellite orthographic.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 83 | [[:d:Q12152|Q12152]] | myocardial infarction | [[atake sa puso]] | [[Talaksan:Heart attack diagram.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 84 | [[:d:Q9368|Q9368]] | liver | [[atay]] | [[Talaksan:Leber Schaf.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 85 | [[:d:Q7066|Q7066]] | atheism | [[ateismo]] | [[Talaksan:Ephesians 2,12 - Greek atheos.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 86 | [[:d:Q1524|Q1524]] | Athens | [[Atenas]] | [[Talaksan:Akropolis 2015.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 87 | [[:d:Q542|Q542]] | athletics | [[Atletiks|atletika]] | [[Talaksan:Naisten 400 m aidat.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 88 | [[:d:Q9121|Q9121]] | atom | [[atomo]] | [[Talaksan:Helium atom QM.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 89 | [[:d:Q408|Q408]] | Australia | [[Australya]] | [[Talaksan:Australia satellite plane.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 90 | [[:d:Q40|Q40]] | Austria | [[Austria]] | [[Talaksan:Austria - Location Map (2019) - AUT - UNOCHA.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 91 | [[:d:Q8011|Q8011]] | Avicenna | [[Avicenna]] | [[Talaksan:Pursina.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 92 | [[:d:Q12542|Q12542]] | Aztec | [[Aztec]] | [[Talaksan:Reconstruction of Tenochtitlan2006.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 93 | [[:d:Q467|Q467]] | woman | [[babae]] | [[Talaksan:Woman.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 94 | [[:d:Q787|Q787]] | pig | [[baboy]] | [[Talaksan:Sow with piglet.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 95 | [[:d:Q11411|Q11411]] | backgammon | [[Bakgamon|backgammon]] | [[Talaksan:Backgammon lg.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 96 | [[:d:Q10876|Q10876]] | bacteria | [[Bakterya|bacteria]] | [[Talaksan:E. coli Bacteria (7316101966).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 97 | [[:d:Q1530|Q1530]] | Baghdad | [[Baghdad]] | [[Talaksan:Bagdad collage.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 98 | [[:d:Q8092|Q8092]] | tropical cyclone | [[bagyo]] | [[Talaksan:Dramatic Views of Hurricane Florence from the International Space Station From 9 12 (42828603210) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 99 | [[:d:Q8068|Q8068]] | flood | [[baha]] | [[Talaksan:KatrinaNewOrleansFlooded edit2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 100 | [[:d:Q7343|Q7343]] | Great Barrier Reef | [[Bahura ng Gran Barrera]] | [[Talaksan:GreatBarrierReef-EO.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 101 | [[:d:Q830|Q830]] | cattle | [[baka]] | [[Talaksan:Cow female black white.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 102 | [[:d:Q677|Q677]] | iron | [[bakal]] | [[Talaksan:Iron electrolytic and 1cm3 cube.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 103 | [[:d:Q8091|Q8091]] | grammar | [[balarila]] | |- | style='text-align:right'| 104 | [[:d:Q1074|Q1074]] | skin | [[Balat (anatomiya)|balat]] | [[Talaksan:Komodo dragon skin.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 105 | [[:d:Q321|Q321]] | Milky Way | [[Ariwanas|Balatas]] | [[Talaksan:Artist’s impression of the Milky Way.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 106 | [[:d:Q12548|Q12548]] | Holy Roman Empire | [[Banal na Imperyong Romano]] | |- | style='text-align:right'| 107 | [[:d:Q1861|Q1861]] | Bangkok | [[Bangkok]] | [[Talaksan:Temple of the Emerald of buddha or Wat Phra Kaew (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 108 | [[:d:Q7164|Q7164]] | World Bank | [[Bangkong Pandaigdig]] | [[Talaksan:World Bank building at Washington.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 109 | [[:d:Q9610|Q9610]] | Bangla | [[Wikang Bengali|Bangla]] | [[Talaksan:Bengali letters.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 110 | [[:d:Q902|Q902]] | Bangladesh | [[Bangladesh]] | |- | style='text-align:right'| 111 | [[:d:Q11446|Q11446]] | ship | [[barko]] | [[Talaksan:DANA 2004 ubt.jpeg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 112 | [[:d:Q11193|Q11193]] | base | [[base]] | [[Talaksan:Sodium hydroxide solution.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 113 | [[:d:Q12512|Q12512]] | St. Peter's Basilica | [[Basilika ni San Pedro]] | [[Talaksan:Basilica di San Pietro in Vaticano September 2015-1a.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 114 | [[:d:Q5372|Q5372]] | basketball | [[basketbol]] | [[Talaksan:Dream Team at the 1992 Summer Olympics.JPEG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 115 | [[:d:Q11475|Q11475]] | vacuum | [[basyo]] | [[Talaksan:Kolbenluftpumpe hg.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 116 | [[:d:Q7569|Q7569]] | child | [[bata]] | [[Talaksan:Little girl of Don Som.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 117 | [[:d:Q12111|Q12111]] | Sorghum | [[batad]] | [[Talaksan:Sorghum bicolor - geograph.org.uk - 1070429.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 118 | [[:d:Q7748|Q7748]] | law | [[batas]] | [[Talaksan:JMR-Memphis1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 119 | [[:d:Q8063|Q8063]] | rock | [[Bato (heolohiya)|bato]] | [[Talaksan:Balanced Rock.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 120 | [[:d:Q11421|Q11421]] | magnet | [[batubalani]] | [[Talaksan:Bar magnet crop.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 121 | [[:d:Q956|Q956]] | Beijing | [[Beijing]] | [[Talaksan:Skyline of Beijing CBD with B-5906 approaching (20211016171955).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 122 | [[:d:Q11465|Q11465]] | velocity | [[Tulin|belosidad]] | [[Talaksan:Vector snelheid-Plain.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 123 | [[:d:Q313|Q313]] | Venus | [[Benus (planeta)|Benus]] | [[Talaksan:PIA23791-Venus-RealAndEnhancedContrastViews-20200608 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 124 | [[:d:Q64|Q64]] | Berlin | [[Berlin]] | [[Talaksan:Cityscape Berlin.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 125 | [[:d:Q5369|Q5369]] | baseball | [[beysbol]] | [[Talaksan:Zack Greinke on July 29, 2009.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 126 | [[:d:Q11563|Q11563]] | number | [[bilang]] | [[Talaksan:Numbers grid in NY.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 127 | [[:d:Q2111|Q2111]] | speed of light in vacuum | [[bilis ng liwanag]] | |- | style='text-align:right'| 128 | [[:d:Q11442|Q11442]] | bicycle | [[bisikleta]] | [[Talaksan:00 8327 Historisches Fahrrad.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 129 | [[:d:Q523|Q523]] | star | [[bituin]] | [[Talaksan:The Sun by the Atmospheric Imaging Assembly of NASA's Solar Dynamics Observatory - 20100819.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 130 | [[:d:Q7094|Q7094]] | biochemistry | [[biyokimika]] | [[Talaksan:Fat triglyceride shorthand formula.PNG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 131 | [[:d:Q290|Q290]] | biological sex | [[biyolohikal na kasarian]] | [[Talaksan:Cromosomas X-Y y gametos.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 132 | [[:d:Q420|Q420]] | biology | [[biyolohiya]] | [[Talaksan:Biology-0001.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 133 | [[:d:Q7108|Q7108]] | biotechnology | [[biyoteknolohiya]] | [[Talaksan:Biotecnologia Fase3.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 134 | [[:d:Q8355|Q8355]] | violin | [[biyulin]] | [[Talaksan:Violin VL100.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 135 | [[:d:Q9759|Q9759]] | blues | [[blues]] | [[Talaksan:B.B. King, 2006-06-26.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 136 | [[:d:Q2841|Q2841]] | Bogotá | [[Bogotá|Bogota]] | [[Talaksan:Centro internacional.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 137 | [[:d:Q441|Q441]] | botany | [[botanika]] | [[Talaksan:Diversity of plants image version q.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 138 | [[:d:Q202943|Q202943]] | Brahmagupta | [[Brahmagupta]] | [[Talaksan:Hindu astronomer, 19th-century illustration.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 139 | [[:d:Q155|Q155]] | Brazil | [[Brasil|Brazil]] | [[Talaksan:Cidade Maravilhosa.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 140 | [[:d:Q9530|Q9530]] | breathing | [[breathing]] | [[Talaksan:Diaphragmatic breathing.gif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 141 | [[:d:Q8680|Q8680]] | British Empire | [[Imperyong Britaniko|Britanikong Imperyo]] | |- | style='text-align:right'| 142 | [[:d:Q7391|Q7391]] | bee | [[bubuyog]] | [[Talaksan:(MHNT) Apis mellifera (female) - on viburnum tinus flowers.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 143 | [[:d:Q748|Q748]] | Buddhism | [[Budismo|Buddadamma]] | [[Talaksan:Large Gautama Buddha statue in Buddha Park of Ravangla, Sikkim.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 144 | [[:d:Q8081|Q8081]] | tornado | [[buhawi]] | [[Talaksan:F5 tornado Elie Manitoba 2007.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 145 | [[:d:Q3|Q3]] | life | [[buhay]] | [[Talaksan:HumanNewborn.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 146 | [[:d:Q11457|Q11457]] | cotton | [[bulak]] | [[Talaksan:Cotton - പരുത്തി 03.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 147 | [[:d:Q506|Q506]] | flower | [[bulaklak]] | [[Talaksan:Flores.gif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 148 | [[:d:Q8072|Q8072]] | volcano | [[bulkan]] | [[Talaksan:Mount St. Helens erupting blue.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 149 | [[:d:Q12214|Q12214]] | smallpox | [[bulutong]] | [[Talaksan:Child with Smallpox Bangladesh.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 150 | [[:d:Q8502|Q8502]] | mountain | [[bundok]] | [[Talaksan:Himalayas, Ama Dablam, Nepal.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 151 | [[:d:Q513|Q513]] | Mount Everest | [[Bundok Everest]] | [[Talaksan:Mount Everest as seen from Drukair2 PLW edit.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 152 | [[:d:Q1364|Q1364]] | fruit | [[bunga]] | [[Talaksan:(MHNT) Geum urbanum - Fruit.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 153 | [[:d:Q405|Q405]] | Moon | [[Buwan (astronomiya)|Buwan]] | [[Talaksan:FullMoon2010.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 154 | [[:d:Q8161|Q8161]] | tax | [[buwis]] | [[Talaksan:Pieter Brueghel the Younger, 'Paying the Tax (The Tax Collector)' oil on panel, 1620-1640. USC Fisher Museum of Art.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 155 | [[:d:Q85|Q85]] | Cairo | [[Cairo]] | [[Talaksan:Cairo Skyline (2020).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 156 | [[:d:Q16|Q16]] | Canada | [[Canada]] | [[Talaksan:Canada - Location Map (2013) - CAN - UNOCHA.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 157 | [[:d:Q12284|Q12284]] | canal | [[canal]] | [[Talaksan:0283 Ribeauvillé (Haut-Rhin - Elsass).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 158 | [[:d:Q5465|Q5465]] | Cape Town | [[Lungsod ng Cabo|Cape Town]] | [[Talaksan:Ciudad del Cabo desde Cabeza de León, Sudáfrica, 2018-07-22, DD 34.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 159 | [[:d:Q11358|Q11358]] | carbohydrate | [[Karbohidrata|carbohydrate]] | [[Talaksan:Carbohydrates.jpeg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 160 | [[:d:Q6722|Q6722]] | Carl Friedrich Gauss | [[Carl Friedrich Gauss]] | [[Talaksan:Carl Friedrich Gauss.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 161 | [[:d:Q1043|Q1043]] | Carl Linnaeus | [[Carl Linnaeus]] | [[Talaksan:Carl von Linné.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 162 | [[:d:Q3044|Q3044]] | Charlemagne | [[Carlomagno]] | [[Talaksan:Charlemagne denier Mayence 812 814.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 163 | [[:d:Q1405|Q1405]] | Augustus | [[Cesar Augusto]] | [[Talaksan:Augustus of Prima Porta (inv. 2290).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 164 | [[:d:Q160|Q160]] | Cetacea | [[Cetacea]] | [[Talaksan:Graywhale MMC.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 165 | [[:d:Q9045|Q9045]] | Chanakya Kautilya | [[Chanakya]] | [[Talaksan:Chanakya artistic depiction.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 166 | [[:d:Q1035|Q1035]] | | [[Charles Darwin]] | [[Talaksan:Charles Darwin portrait.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 167 | [[:d:Q2042|Q2042]] | Charles de Gaulle | [[Charles de Gaulle]] | [[Talaksan:General Charles de Gaulle in 1945.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 168 | [[:d:Q5686|Q5686]] | Charles Dickens | [[Charles Dickens]] | [[Talaksan:Dickens Gurney head.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 169 | [[:d:Q882|Q882]] | Charlie Chaplin | [[Charlie Chaplin]] | [[Talaksan:Charlie Chaplin portrait Getty 1739411952.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 170 | [[:d:Q5809|Q5809]] | Che Guevara | [[Che Guevara]] | [[Talaksan:Che Guevara - Guerrillero Heroico by Alberto Korda.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 171 | [[:d:Q8201|Q8201]] | Chinese characters | [[Chinese characters]] | [[Talaksan:Hanzi.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 172 | [[:d:Q7322|Q7322]] | Christopher Columbus | [[Christopher Columbus]] | [[Talaksan:Ridolfo del Ghirlandaio - Ritratto di Cristoforo Colombo (1520).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 173 | [[:d:Q8423|Q8423]] | Cyrus the Great | [[Dakilang Ciro|Ciro ang Dakila]] | [[Talaksan:Great Men and Famous Women Volume 1 - Cyrus the Great.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 174 | [[:d:Q81513|Q81513]] | Citrus | [[Citrus]] | [[Talaksan:Mandarin tree closeup.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 175 | [[:d:Q8683|Q8683]] | Cold War | [[Digmaang Malamig|Cold War]] | [[Talaksan:US Army tanks face off against Soviet tanks, Berlin 1961.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 176 | [[:d:Q739|Q739]] | Colombia | [[Colombia]] | |- | style='text-align:right'| 177 | [[:d:Q4604|Q4604]] | Confucius | [[Confucio|Confucius]] | [[Talaksan:Confucius, fresco from a Western Han tomb of Dongping County, Shandong province, China.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 178 | [[:d:Q11382|Q11382]] | conservation of energy | [[conservation of energy]] | [[Talaksan:Blocked-pendulum-strobe.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 179 | [[:d:Q8413|Q8413]] | Constantine the Great | [[Dakilang Constantino|Constantino I]] | [[Talaksan:0 Constantinus I - Palazzo dei Conservatori (2).JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 180 | [[:d:Q753|Q753]] | copper | [[Tanso (elemento)|copper]] | [[Talaksan:Cuivre Michigan.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 181 | [[:d:Q241|Q241]] | Cuba | [[Cuba]] | [[Talaksan:Santa Clara (Cuba).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 182 | [[:d:Q165|Q165]] | sea | [[dagat]] | [[Talaksan:Paracas National Reserve, Ica, Peru-3April2011.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 183 | [[:d:Q545|Q545]] | Baltic Sea | [[Dagat Baltiko]] | [[Talaksan:SvetlogorskRauschen 05-2017 img11 beach.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 184 | [[:d:Q5484|Q5484]] | Caspian Sea | [[Dagat Kaspiyo|Dagat Caspian]] | [[Talaksan:Caspian Sea from orbit.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 185 | [[:d:Q1693|Q1693]] | North Sea | [[Dagat Hilaga]] | [[Talaksan:North Sea 02 ubt.jpeg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 186 | [[:d:Q166|Q166]] | Black Sea | [[Dagat Itim]] | [[Talaksan:Black Sea Nasa May 25 2004.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 187 | [[:d:Q1247|Q1247]] | Caribbean Sea | [[Dagat Karibe]] | [[Talaksan:50 Shades Of Blue (187611681).jpeg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 188 | [[:d:Q37660|Q37660]] | South China Sea | [[Dagat Timog Tsina|Dagat Luzon]] | [[Talaksan:Mar de China Meridional - BM WMS 2004.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 189 | [[:d:Q4918|Q4918]] | Mediterranean Sea | [[Dagat Mediteraneo]] | [[Talaksan:Mediterranean Sea political map-en.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 190 | [[:d:Q2|Q2]] | Earth | [[Daigdig]] | [[Talaksan:Meteosat-12-fci-march-equinox-2025-noon.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 191 | [[:d:Q8409|Q8409]] | Alexander the Great | [[Alejandrong Dakila|Dakilang Aleksander]] | [[Talaksan:Alexander the Great mosaic (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 192 | [[:d:Q8698|Q8698]] | Great Depression | [[Malawakang Depresyon|Dakilang Depresyon]] | [[Talaksan:Lange-MigrantMother02.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 193 | [[:d:Q11652|Q11652]] | frequency | [[dalasan]] | [[Talaksan:FrequencyAnimation.gif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 194 | [[:d:Q11651|Q11651]] | electric current | [[daloy ng kuryente]] | [[Talaksan:Magnetic field of a steady current.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 195 | [[:d:Q12323|Q12323]] | dam | [[dam]] | [[Talaksan:RappbodeLufts.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 196 | [[:d:Q3766|Q3766]] | Damascus | [[Damasco|Damascus]] | [[Talaksan:Damascus coll.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 197 | [[:d:Q9415|Q9415]] | emotion | [[damdamin]] | [[Talaksan:Plutchik-wheel in arabic.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 198 | [[:d:Q1067|Q1067]] | Dante Alighieri | [[Dante Alighieri]] | [[Talaksan:Portrait de Dante.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 199 | [[:d:Q1653|Q1653]] | Danube | [[Danubio]] | [[Talaksan:Budapest from Gellert Hill.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 200 | [[:d:Q41585|Q41585]] | David Hilbert | [[David Hilbert]] | [[Talaksan:Hilbert.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 201 | [[:d:Q1353|Q1353]] | Delhi | [[Delhi]] | [[Talaksan:Red Fort in Delhi 03-2016 img3.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 202 | [[:d:Q7174|Q7174]] | democracy | [[demokrasya]] | [[Talaksan:Election MG 3455.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 203 | [[:d:Q974|Q974]] | Democratic Republic of the Congo | [[Demokratikong Republika ng Congo]] | |- | style='text-align:right'| 204 | [[:d:Q8514|Q8514]] | desert | [[desyerto]] | [[Talaksan:Libya 4608 Idehan Ubari Dunes Luca Galuzzi 2007.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 205 | [[:d:Q1354|Q1354]] | Dhaka | [[Dhaka]] | [[Talaksan:Dhaka skyline1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 206 | [[:d:Q297|Q297]] | Diego Velázquez | [[Diego Velázquez]] | [[Talaksan:Diego Velázquez Autorretrato 45 x 38 cm - Colección Real Academia de Bellas Artes de San Carlos - Museo de Bellas Artes de Valencia.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 207 | [[:d:Q198|Q198]] | war | [[digmaan]] | [[Talaksan:Thure de Thulstrup - L. Prang and Co. - Battle of Gettysburg - Restoration by Adam Cuerden.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 208 | [[:d:Q2487|Q2487]] | Thirty Years' War | [[Tatlumpung Taong Digmaan|Digmaan ng Tatlumpung Taon]] | [[Talaksan:Magdeburg 1631.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 209 | [[:d:Q8740|Q8740]] | Vietnam War | [[Digmaang Biyetnam]] | [[Talaksan:VietnamMural.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 210 | [[:d:Q8465|Q8465]] | civil war | [[digmaang sibil]] | [[Talaksan:Battle of Gettysburg.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 211 | [[:d:Q8676|Q8676]] | American Civil War | [[Digmaang Sibil ng Amerika|Digmaang Sibil ng Estados Unidos]] | [[Talaksan:CivilWarUSAColl.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 212 | [[:d:Q317|Q317]] | dictatorship | [[diktadura]] | [[Talaksan:Hitler Nürnberg 1935.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 213 | [[:d:Q9106|Q9106]] | Dmitri Mendeleev | [[Dimitri Mendeleyev]] | [[Talaksan:Dmitri Mendeleev.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 214 | [[:d:Q12536|Q12536]] | Abbasid Caliphate | [[Kalipatong Abasida|Dinastiyang Abasida]] | [[Talaksan:Abbasid Caliphate-ar.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 215 | [[:d:Q7209|Q7209]] | Han dynasty | [[Dinastiyang Han]] | [[Talaksan:Summer Vacation 2007, 263, Watchtower In The Morning Light, Dunhuang, Gansu Province.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 216 | [[:d:Q9903|Q9903]] | Ming dynasty | [[Dinastiyang Ming]] | [[Talaksan:Ming Empire cca 1580 (en).svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 217 | [[:d:Q8733|Q8733]] | Qing dynasty | [[Dinastiyang Qing]] | |- | style='text-align:right'| 218 | [[:d:Q9683|Q9683]] | Tang dynasty | [[Dinastiyang Tang]] | [[Talaksan:Tang Dynasty circa 700 CE.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 219 | [[:d:Q430|Q430]] | dinosaur | [[dinosauro]] | [[Talaksan:Various dinosaurs2.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 220 | [[:d:Q11656|Q11656]] | diode | [[Diodo|diode]] | [[Talaksan:Diode-closeup.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 221 | [[:d:Q1889|Q1889]] | diplomacy | [[diplomasya]] | [[Talaksan:2024-11-18-Headquarters of the United Nations-0605.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 222 | [[:d:Q4439|Q4439]] | hard disk | [[Hard disk drive|diskong matigas]] | [[Talaksan:Western Digital WD2500BB Hard Disk A.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 223 | [[:d:Q12206|Q12206]] | diabetes | [[diyabetes]] | [[Talaksan:Blue circle for diabetes.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 224 | [[:d:Q9453|Q9453]] | dialectic | [[Diyalektika]] | [[Talaksan:Georg Pencz, Dialectic, NGA 33130.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 225 | [[:d:Q5283|Q5283]] | diamond | [[diyamante]] | [[Talaksan:Rough Diamond.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 226 | [[:d:Q190|Q190]] | God | [[Diyos]] | [[Talaksan:Schnorr von Carolsfeld Bibel in Bildern 1860 001.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 227 | [[:d:Q7430|Q7430]] | deoxyribonucleic acid | [[DNA]] | [[Talaksan:DNA animation.gif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 228 | [[:d:Q4917|Q4917]] | United States dollar | [[dolyar ng Estados Unidos]] | [[Talaksan:USDnotes.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 229 | [[:d:Q11395|Q11395]] | domestication | [[domestikasyon]] | [[Talaksan:Domestication Timeline.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 230 | [[:d:Q612|Q612]] | Dubai | [[Dubai]] | [[Talaksan:Dubai Skyline mit Burj Khalifa (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 231 | [[:d:Q7873|Q7873]] | blood | [[dugo]] | [[Talaksan:Blood Test (15575812743).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 232 | [[:d:Q7953|Q7953]] | Zen | [[Zen|Dzen]] | [[Talaksan:Eiheiji gate.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 233 | [[:d:Q1063|Q1063]] | evolution | [[ebolusyon]] | [[Talaksan:L'origine de l'évolution.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 234 | [[:d:Q8434|Q8434]] | education | [[edukasyon]] | [[Talaksan:1887 Bettannier Der Schwarze Fleck anagoria.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 235 | [[:d:Q79|Q79]] | Egypt | [[Ehipto]] | [[Talaksan:All Gizah Pyramids.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 236 | [[:d:Q7150|Q7150]] | ecology | [[ekolohiya]] | [[Talaksan:Grib skov.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 237 | [[:d:Q8134|Q8134]] | economics | [[ekonomika]] | [[Talaksan:Economics circular flow cartoon.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 238 | [[:d:Q11214|Q11214]] | differential equation | [[ekwasyong diperensiyal]] | [[Talaksan:Exemple d'eqüacion diferenciala.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 239 | [[:d:Q7939|Q7939]] | El Niño | [[El Niño]] | [[Talaksan:ENSO - El Niño.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 240 | [[:d:Q849919|Q849919]] | electromagnetic interaction | [[electromagnetic interaction]] | [[Talaksan:Feynmann Diagram Coulomb.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 241 | [[:d:Q9778|Q9778]] | electronic music | [[electronic music]] | [[Talaksan:1st commercial Moog synthesizer (1964, commissioned by the Alwin Nikolai Dance Theater of NY) @ Stearns Collection (Stearns 2035), University of Michigan.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 242 | [[:d:Q12725|Q12725]] | electricity | [[elektrisidad]] | [[Talaksan:Lightning simulator questacon04.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 243 | [[:d:Q11650|Q11650]] | electronics | [[elektronika]] | [[Talaksan:Arduino ftdi chip-1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 244 | [[:d:Q11344|Q11344]] | chemical element | [[Elemento (kimika)|elemento]] | [[Talaksan:Periodic table (32-col, enwiki), black and white.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 245 | [[:d:Q7207|Q7207]] | Elizabeth I of England | [[Elizabeth I ng Inglatera]] | [[Talaksan:Elizabeth1England.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 246 | [[:d:Q303|Q303]] | Elvis Presley | [[Elvis Presley]] | [[Talaksan:Elvis Presley Publicity Photo for The Trouble with Girls 1968.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 247 | [[:d:Q613|Q613]] | Emirate of Dubai | [[Emirate of Dubai]] | [[Talaksan:UAE Dubai Marina img1 asv2018-01.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 248 | [[:d:Q11379|Q11379]] | energy | [[enerhiya]] | [[Talaksan:Electric power transmission.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 249 | [[:d:Q12739|Q12739]] | nuclear power | [[Enerhiyang nukleyar|enerhiyang nuklear]] | [[Talaksan:Nuclear Power Plant Cattenom.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 250 | [[:d:Q8753|Q8753]] | Enrico Fermi | [[Enrico Fermi]] | [[Talaksan:Enrico Fermi 1943-49.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 251 | [[:d:Q5292|Q5292]] | encyclopedia | [[ensiklopedya]] | [[Talaksan:Bertelsmann Lexikothek.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 252 | [[:d:Q8047|Q8047]] | enzyme | [[ensima]] | [[Talaksan:Enzyme inhibition.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 253 | [[:d:Q8272|Q8272]] | Epic of Gilgamesh | [[Epiko ni Gilgamesh]] | [[Talaksan:GilgameshTablet.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 254 | [[:d:Q41571|Q41571]] | epilepsy | [[epilepsiya]] | [[Talaksan:Spike-waves.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 255 | [[:d:Q9471|Q9471]] | epistemology | [[epistemolohiya]] | [[Talaksan:4 Pramanas, epistemology according to ancient Nyayasutras.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 256 | [[:d:Q9123|Q9123]] | Ernest Rutherford | [[Ernest Rutherford]] | [[Talaksan:Ernest Rutherford LOC.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 257 | [[:d:Q9130|Q9130]] | Erwin Schrödinger | [[Erwin Schrödinger]] | [[Talaksan:Erwin Schrödinger - Narodowe Archiwum Cyfrowe (1-E-939).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 258 | [[:d:Q29|Q29]] | Spain | [[Espanya]] | [[Talaksan:Spain - Location Map (2013) - ESP - UNOCHA.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 259 | [[:d:Q143|Q143]] | Esperanto | [[Esperanto]] | [[Talaksan:Flag of Esperanto.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 260 | [[:d:Q42527|Q42527]] | spice | [[Pampalasa|espesya]] | [[Talaksan:Spices1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 261 | [[:d:Q11455|Q11455]] | special relativity | [[Teorya ng natatanging relatibidad|espesyal na teoriya ng relatibidad]] | [[Talaksan:Gedankenexperiment Zeitdilitation.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 262 | [[:d:Q7432|Q7432]] | species | [[espesye]] | [[Talaksan:Heliconius mimicry.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 263 | [[:d:Q12483|Q12483]] | statistics | [[estadistika]] | [[Talaksan:Standard Normal Distribution-en.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 264 | [[:d:Q7275|Q7275]] | state | [[estado]] | [[Talaksan:Leviathan frontispiece cropped British Library.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 265 | [[:d:Q30|Q30]] | United States | [[Estados Unidos|Estados Unidos ng Amerika]] | [[Talaksan:United States - Location Map (2013) - USA - UNOCHA.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 266 | [[:d:Q9202|Q9202]] | Statue of Liberty | [[Estatwa ng Kalayaan]] | [[Talaksan:Statue of Liberty and a sightseeing boat, Liberty Island, New York.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 267 | [[:d:Q153|Q153]] | ethanol | [[etanol]] | [[Talaksan:Sample of Absolute Ethanol.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 268 | [[:d:Q115|Q115]] | Ethiopia | [[Ethiopia]] | [[Talaksan:Ethiopia in its region.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 269 | [[:d:Q9465|Q9465]] | ethics | [[etika]] | [[Talaksan:Rage-and-anger-fresco.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 270 | [[:d:Q8747|Q8747]] | Euclid | [[Euclides|Euclid]] | [[Talaksan:Euklid2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 271 | [[:d:Q4916|Q4916]] | Euro | [[Euro]] | [[Talaksan:Euro Series Banknotes (2019) - centered.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 272 | [[:d:Q46|Q46]] | Europe | [[Europa]] | [[Talaksan:Europe satellite orthographic.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 273 | [[:d:Q7371|Q7371]] | Federico Fellini | [[Federico Fellini]] | [[Talaksan:Federico Fellini NYWTS 2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 274 | [[:d:Q1496|Q1496]] | Ferdinand Magellan | [[Fernando de Magallanes]] | [[Talaksan:Retrato de Hernando de Magallanes.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 275 | [[:d:Q9764|Q9764]] | flamenco | [[flamenco]] | [[Talaksan:Sargent John Singer Spanish Dancer.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 276 | [[:d:Q12748|Q12748]] | fossil fuel | [[fossil fuel]] | [[Talaksan:Combustibles fossiles.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 277 | [[:d:Q5432|Q5432]] | Francisco Goya | [[Francisco de Goya]] | [[Talaksan:Vicente López Portaña - el pintor Francisco de Goya.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 278 | [[:d:Q5604|Q5604]] | Frank Lloyd Wright | [[Frank Lloyd Wright]] | [[Talaksan:Frank Lloyd Wright LC-USZ62-36384.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 279 | [[:d:Q8007|Q8007]] | Franklin Delano Roosevelt | [[Franklin D. Roosevelt]] | [[Talaksan:FDR 1944 Color Portrait.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 280 | [[:d:Q905|Q905]] | Franz Kafka | [[Franz Kafka]] | [[Talaksan:Franz Kafka, 1923.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 281 | [[:d:Q7312|Q7312]] | Franz Schubert | [[Franz Schubert]] | [[Talaksan:Franz Schubert by Wilhelm August Rieder 1875 larger version.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 282 | [[:d:Q1268|Q1268]] | Frédéric Chopin | [[Frederic Francois Chopin]] | [[Talaksan:Frederic Chopin photo.jpeg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 283 | [[:d:Q5588|Q5588]] | Frida Kahlo | [[Frida Kahlo]] | [[Talaksan:Frida Kahlo, by Guillermo Kahlo (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 284 | [[:d:Q9358|Q9358]] | Friedrich Nietzsche | [[Friedrich Nietzsche]] | [[Talaksan:Nietzsche187a.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 285 | [[:d:Q764|Q764]] | fungi | [[Halamang-singaw|Fungus]] | [[Talaksan:2006-08-09 Amanita citrina 46465 cropped.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 286 | [[:d:Q2736|Q2736]] | association football | [[futbol]] | [[Talaksan:Football in Bloomington, Indiana, 1995.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 287 | [[:d:Q125851781|Q125851781]] | Fâtih Sultan Mehemmed Han | [[Fâtih Sultan Mehemmed Han]] | |- | style='text-align:right'| 288 | [[:d:Q991|Q991]] | Fyodor Dostoyevsky | [[Feodor Dostoyevsky|Fëdor Dostoevskij]] | [[Talaksan:Vasily Perov - Портрет Ф.М.Достоевского - Google Art Project.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 289 | [[:d:Q5878|Q5878]] | | [[Gabriel García Márquez]] | [[Talaksan:Gabriel Garcia Marquez.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 290 | [[:d:Q318|Q318]] | galaxy | [[Galaksiya|galaxy]] | [[Talaksan:NGC 4414 (NASA-med).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 291 | [[:d:Q8778|Q8778]] | Galen | [[Galen]] | [[Talaksan:Galenus.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 292 | [[:d:Q307|Q307]] | Galileo Galilei | [[Galileo Galilei]] | [[Talaksan:Galileo.arp.300pix.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 293 | [[:d:Q7191|Q7191]] | Nobel Prize | [[Gantimpalang Nobel]] | [[Talaksan:Marie Skłodowska-Curie's Nobel Prize in Chemistry 1911.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 294 | [[:d:Q11432|Q11432]] | gas | [[gas]] | [[Talaksan:Kinetic theory of gases.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 295 | [[:d:Q156103|Q156103]] | gastroenteritis | [[gastroenteritis]] | [[Talaksan:Gastroenteritis viruses.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 296 | [[:d:Q8495|Q8495]] | milk | [[gatas]] | [[Talaksan:Glass of Milk (33657535532).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 297 | [[:d:Q720|Q720]] | Genghis Khan | [[Genghis Khan]] | [[Talaksan:YuanEmperorAlbumGenghisPortrait.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 298 | [[:d:Q5683|Q5683]] | Geoffrey Chaucer | [[Geoffrey Chaucer]] | [[Talaksan:Portrait of Geoffrey Chaucer (4671380) (cropped) 02.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 299 | [[:d:Q7302|Q7302]] | George Frideric Handel | [[George Frideric Handel]] | [[Talaksan:George Frideric Handel by Balthasar Denner.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 300 | [[:d:Q9235|Q9235]] | Georg Wilhelm Friedrich Hegel | [[Georg Wilhelm Friedrich Hegel]] | [[Talaksan:Jakob Schlesinger - Hegel 1831.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 301 | [[:d:Q5679|Q5679]] | Lord Byron | [[George Byron, Ika-6 na Barong Byron]] | [[Talaksan:Byron 1813 by Phillips.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 302 | [[:d:Q23|Q23]] | George Washington | [[George Washington]] | [[Talaksan:Gilbert Stuart Williamstown Portrait of George Washington.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 303 | [[:d:Q7311|Q7311]] | Giacomo Puccini | [[Giacomo Puccini]] | [[Talaksan:GiacomoPuccini.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 304 | [[:d:Q897|Q897]] | gold | [[ginto]] | [[Talaksan:Gold-crystals.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 305 | [[:d:Q179277|Q179277]] | Giovanni Pierluigi da Palestrina | [[Giovanni Pierluigi da Palestrina]] | [[Talaksan:Giovanni Pierluigi da Palestrina.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 306 | [[:d:Q6607|Q6607]] | guitar | [[gitara]] | [[Talaksan:Classical Guitar two views.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 307 | [[:d:Q12554|Q12554]] | Middle Ages | [[Gitnang Kapanahunan|Gitnang Panahon]] | [[Talaksan:Friedrich-barbarossa-und-soehne-welfenchronik 1-1000x1540.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 308 | [[:d:Q7204|Q7204]] | Middle East | [[Gitnang Silangan]] | [[Talaksan:Colorful shaded map of Middle East.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 309 | [[:d:Q7317|Q7317]] | Giuseppe Verdi | [[Giuseppe Verdi]] | [[Talaksan:Giuseppi Verdi by Ferdinand Mulnier c1870.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 310 | [[:d:Q7181|Q7181]] | globalization | [[globalisasyon]] | |- | style='text-align:right'| 311 | [[:d:Q11413|Q11413]] | go | [[Go (laro)|go]] | [[Talaksan:Go board.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 312 | [[:d:Q5377|Q5377]] | golf | [[golf]] | [[Talaksan:Golfer swing.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 313 | [[:d:Q9047|Q9047]] | Gottfried Wilhelm Leibniz | [[Gottfried Leibniz]] | [[Talaksan:Christoph Bernhard Francke - Bildnis des Philosophen Leibniz (ca. 1695).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 314 | [[:d:Q11412|Q11412]] | gravity | [[grabedad]] | [[Talaksan:Solar sys.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 315 | [[:d:Q7347|Q7347]] | Great Lakes | [[Mga Malalaking Lawa|Gran Lagos]] | [[Talaksan:ISS-43 the Great Lakes of North America.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 316 | [[:d:Q4421|Q4421]] | forest | [[gubat]] | [[Talaksan:Brussels Zonienwoud.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 317 | [[:d:Q11004|Q11004]] | vegetable | [[gulay]] | [[Talaksan:Kleinmarkthalle Frankfurt Gemüsestand.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 318 | [[:d:Q446|Q446]] | wheel | [[gulong]] | [[Talaksan:Hub (PSF).png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 319 | [[:d:Q9188|Q9188]] | Empire State Building | [[Gusaling Empire State]] | [[Talaksan:Empire State Building (aerial view).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 320 | [[:d:Q7304|Q7304]] | Gustav Mahler | [[Gustav Mahler]] | [[Talaksan:Photo of Gustav Mahler by Moritz Nähr 01.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 321 | [[:d:Q6240|Q6240]] | Hafez | [[Hafez]] | [[Talaksan:Anselm Feuerbach Hafis vor der Schenke (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 322 | [[:d:Q12506|Q12506]] | Hagia Sophia | [[Hagia Sophia]] | [[Talaksan:Hagia Sophia Mars 2013.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 323 | [[:d:Q9232|Q9232]] | Jainism | [[Hainismo]] | [[Talaksan:Shravanbelgola Gomateshvara feet prayer1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 324 | [[:d:Q756|Q756]] | plant | [[halaman]] | [[Talaksan:Thanh Long ở Ninh Thuận.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 325 | [[:d:Q8094|Q8094]] | wind | [[hangin]] | [[Talaksan:Bundesarchiv Bild 183-1990-0206-324, Berlin, Passanten im Wind.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 326 | [[:d:Q8222|Q8222]] | Hangul | [[Hangul]] | [[Talaksan:Hangeul-basic.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 327 | [[:d:Q5673|Q5673]] | Hans Christian Andersen | [[Hans Christian Andersen]] | [[Talaksan:Hans Christian Andersen by Thora Hallager 1869.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 328 | [[:d:Q17|Q17]] | Japan | [[Hapon]] | [[Talaksan:Satellite image of Japan in May 2003.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 329 | [[:d:Q5287|Q5287]] | Japanese | [[Wikang Hapones|Hapones]] | [[Talaksan:Nihongo.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 330 | [[:d:Q729|Q729]] | animal | [[hayop]] | [[Talaksan:Animal diversity.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 331 | [[:d:Q5589|Q5589]] | Henri Matisse | [[Henri Matisse]] | [[Talaksan:Portrait of Henri Matisse 1933 May 20.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 332 | [[:d:Q8768|Q8768]] | Henry Ford | [[Henry Ford]] | [[Talaksan:Henry ford 1919.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 333 | [[:d:Q1071|Q1071]] | geography | [[heograpiya]] | [[Talaksan:OrteliusWorldMap.jpeg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 334 | [[:d:Q1069|Q1069]] | geology | [[heolohiya]] | [[Talaksan:Mapa litológico de Genicera.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 335 | [[:d:Q8087|Q8087]] | geometry | [[heometriya]] | [[Talaksan:Westerner and Arab practicing geometry 15th century manuscript.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 336 | [[:d:Q7326|Q7326]] | Hernán Cortés | [[Hernán Cortés]] | [[Talaksan:Retrato de Hernán Cortés.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 337 | [[:d:Q1218|Q1218]] | Jerusalem | [[Herusalem]] | [[Talaksan:Dome of the Rock seen from the Mount of Olives (12395649153) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 338 | [[:d:Q302|Q302]] | Jesus Christ | [[Hesus]] | [[Talaksan:Spas vsederzhitel sinay (cropped1).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 339 | [[:d:Q556|Q556]] | hydrogen | [[Idrohino|hidroheno]] | [[Talaksan:Hydrogen discharge tube.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 340 | [[:d:Q49|Q49]] | North America | [[Hilagang Amerika]] | [[Talaksan:North America satellite orthographic.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 341 | [[:d:Q934|Q934]] | North Pole | [[Hilagang Polo]] | [[Talaksan:Noaa3-2006-0602-1206 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 342 | [[:d:Q8690|Q8690]] | Cultural Revolution | [[Himagsikang Pangkalinangan|Himagsikan sa Kultura]] | [[Talaksan:1967-02 1967年的红卫兵.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 343 | [[:d:Q6534|Q6534]] | French Revolution | [[Himagsikang Pranses]] | [[Talaksan:LouisXVIExecutionBig.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 344 | [[:d:Q8729|Q8729]] | Russian Revolution | [[Himagsikang Ruso (1917)|Himagsikang Ruso noong 1917]] | [[Talaksan:Revolución-marzo-rusia--russianbolshevik00rossuoft.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 345 | [[:d:Q5451|Q5451]] | Himalayas | [[Himalaya]] | [[Talaksan:Himalayas.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 346 | [[:d:Q9089|Q9089]] | Hinduism | [[Hinduismo]] | [[Talaksan:A Hindu wedding ritual in progress b.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 347 | [[:d:Q2763|Q2763]] | The Holocaust | [[Holokausto|Holocaust]] | [[Talaksan:Selection on the ramp at Auschwitz-Birkenau, 1944 (Auschwitz Album) 1b.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 348 | [[:d:Q6691|Q6691]] | Homer | [[Homer]] | [[Talaksan:Homer bust, Farnese collection (Naples).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 349 | [[:d:Q8646|Q8646]] | Hong Kong | [[Hong Kong]] | [[Talaksan:Hong Kong from Victoria Peak1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 350 | [[:d:Q11364|Q11364]] | hormone | [[hormona]] | |- | style='text-align:right'| 351 | [[:d:Q9268|Q9268]] | Judaism | [[Hudaismo]] | [[Talaksan:Menorah 0307.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 352 | [[:d:Q11420|Q11420]] | judo | [[Judo|hudo]] | [[Talaksan:KOCIS Korea Judo Kim Jaebum London 36 (7696361164).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 353 | [[:d:Q8473|Q8473]] | military | [[hukbo]] | [[Talaksan:Composite images — Military - animated.gif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 354 | [[:d:Q12551|Q12551]] | Hundred Years' War | [[Digmaang Daang Taon|Hundred Years' War]] | [[Talaksan:Battle of crecy froissart.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 355 | [[:d:Q319|Q319]] | Jupiter | [[Hupiter (planeta)|Hupiter]] | [[Talaksan:Jupiter OPAL 2024.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 356 | [[:d:Q7331|Q7331]] | Ibn Battuta | [[Ibn Battuta]] | [[Talaksan:Bust of Ibn Battuta at Ibn Battuta museum.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 357 | [[:d:Q9294|Q9294]] | Ibn Khaldun | [[Ibn Khaldun]] | [[Talaksan:Bust of Ibn Khaldun (Casbah of Bejaia, Algeria).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 358 | [[:d:Q5113|Q5113]] | bird | [[ibon]] | [[Talaksan:Bird Diversity 2011.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 359 | [[:d:Q7257|Q7257]] | ideology | [[ideolohiya]] | [[Talaksan:War2.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 360 | [[:d:Q7314|Q7314]] | Igor Stravinsky | [[Igor Stravinsky]] | [[Talaksan:Igor Stravinsky LOC 32392u.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 361 | [[:d:Q362|Q362]] | World War II | [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]] | [[Talaksan:Infobox collage for WWII.PNG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 362 | [[:d:Q8275|Q8275]] | Iliad | [[Iliada]] | [[Talaksan:P. Oxy. 221.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 363 | [[:d:Q4022|Q4022]] | river | [[ilog]] | [[Talaksan:White Nile Fishermen (18156464842).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 364 | [[:d:Q3783|Q3783]] | Amazon | [[Ilog Amasona]] | [[Talaksan:Amazon CIAT (2).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 365 | [[:d:Q7355|Q7355]] | Yellow River | [[Ilog Dilaw]] | [[Talaksan:Yellow River - panoramio.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 366 | [[:d:Q5089|Q5089]] | Ganges | [[Ilog Ganges]] | [[Talaksan:View of Ghats across the Ganges, Varanasi.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 367 | [[:d:Q7348|Q7348]] | Indus River | [[Ilog Indo]] | [[Talaksan:Indus near Skardu.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 368 | [[:d:Q3503|Q3503]] | River Congo | [[Ilog Congo|Ilog Konggo]] | [[Talaksan:Sunrise near Mossaka (Congo).JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 369 | [[:d:Q1497|Q1497]] | Mississippi River | [[Ilog Mississippi]] | [[Talaksan:Efmo View from Fire Point.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 370 | [[:d:Q3542|Q3542]] | Niger River | [[Ilog Niger]] | [[Talaksan:Niger River View, Djenne (6861797).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 371 | [[:d:Q3392|Q3392]] | Nile | [[Ilog Nilo]] | [[Talaksan:Cairo skyline, Panoramic view, Egypt.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 372 | [[:d:Q584|Q584]] | Rhine | [[Ilog Rin]] | [[Talaksan:Loreleyblick Maria Ruh 2025.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 373 | [[:d:Q626|Q626]] | Volga | [[Ilog Volga]] | [[Talaksan:Вид на Кинешемский мост из села Воздвиженье.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 374 | [[:d:Q5413|Q5413]] | Yangtze River | [[Ilog Yangtze]] | [[Talaksan:Qutang Gorge on Changjiang.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 375 | [[:d:Q7363|Q7363]] | nose | [[ilong]] | [[Talaksan:Dog nose.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 376 | [[:d:Q9312|Q9312]] | Immanuel Kant | [[Immanuel Kant]] | [[Talaksan:Immanuel Kant - Gemaelde 2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 377 | [[:d:Q7260|Q7260]] | imperialism | [[imperyalismo]] | [[Talaksan:China imperialism cartoon.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 378 | [[:d:Q11774|Q11774]] | Gupta Empire | [[Imperyong Gupta]] | |- | style='text-align:right'| 379 | [[:d:Q28573|Q28573]] | Inca Empire | [[Imperyong Inka|Imperyong Incaico]] | [[Talaksan:80 - Machu Picchu - Juin 2009 - edit.2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 380 | [[:d:Q184536|Q184536]] | Mali Empire | [[Imperyong Mali]] | [[Talaksan:Catalan Atlas BNF Sheet 6 Western Sahara.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 381 | [[:d:Q12557|Q12557]] | Mongol Empire | [[Imperyong Monggol]] | |- | style='text-align:right'| 382 | [[:d:Q12560|Q12560]] | Ottoman Empire | [[Imperyong Otomano]] | [[Talaksan:Rise of Ottoman empire.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 383 | [[:d:Q2277|Q2277]] | Roman Empire | [[Imperyong Romano]] | [[Talaksan:Inscription Theatre Leptis Magna Libya.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 384 | [[:d:Q11028|Q11028]] | information | [[impormasyon]] | [[Talaksan:Structure of the Universe.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 385 | [[:d:Q5325|Q5325]] | inductor | [[Panawit|indaktor]] | [[Talaksan:Electronic component inductors.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 386 | [[:d:Q668|Q668]] | India | [[Indiya|India]] | [[Talaksan:India-locator-map-blank.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 387 | [[:d:Q252|Q252]] | Indonesia | [[Indonesya|Indonesia]] | [[Talaksan:Indonesian Culture.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 388 | [[:d:Q11051|Q11051]] | Hindustani | [[Indostaniko]] | [[Talaksan:Hindustani.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 389 | [[:d:Q8148|Q8148]] | industry | [[industriya]] | [[Talaksan:Valero Three Rivers Refinery Texas 2020.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 390 | [[:d:Q11388|Q11388]] | infrared radiation | [[infrared]] | [[Talaksan:Ir girl.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 391 | [[:d:Q1860|Q1860]] | English | [[Wikang Ingles|Ingles]] | [[Talaksan:William Shakespeare - Sonnet XXX - Rapenburg 30, Leiden (cropped).JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 392 | [[:d:Q7546|Q7546]] | Ingmar Bergman | [[Ingmar Bergman]] | [[Talaksan:Ingmar Bergman (1966).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 393 | [[:d:Q11023|Q11023]] | engineering | [[inhenyeriya]] | [[Talaksan:PIA19664-MarsInSightLander-Assembly-20150430.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 394 | [[:d:Q11418|Q11418]] | weak interaction | [[interaksiyong mahina]] | [[Talaksan:PiPlus muon decay.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 395 | [[:d:Q11415|Q11415]] | strong interaction | [[interaksiyong malakas]] | [[Talaksan:Nuclear Force anim smaller.gif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 396 | [[:d:Q12757|Q12757]] | internal combustion engine | [[internal combustion engine]] | [[Talaksan:Diesel Engine (4 cycle running).gif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 397 | [[:d:Q7801|Q7801]] | International Court of Justice | [[Pandaigdigang Hukumang Pangkatarungan|Internasyonal na Hukuman ng Katarungan]] | [[Talaksan:Friedenspalast Den Haag (100MP).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 398 | [[:d:Q75|Q75]] | Internet | [[Internet]] | [[Talaksan:Internet users per 100 and GDP per capita.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 399 | [[:d:Q794|Q794]] | Iran | [[Iran]] | [[Talaksan:Iran - Location Map (2013) - IRN - UNOCHA.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 400 | [[:d:Q796|Q796]] | Iraq | [[Iraq]] | [[Talaksan:View of Sulaymaniyah (Slemani) City in Winter - Snow 2015.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 401 | [[:d:Q935|Q935]] | Isaac Newton | [[Isaac Newton]] | [[Talaksan:GodfreyKneller-IsaacNewton-1689.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 402 | [[:d:Q152|Q152]] | fish | [[isda]] | [[Talaksan:Fish-coll002.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 403 | [[:d:Q450|Q450]] | mind | [[Isip]] | [[Talaksan:RobertFuddBewusstsein17Jh.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 404 | [[:d:Q432|Q432]] | Islam | [[Islam]] | [[Talaksan:Mosque.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 405 | [[:d:Q801|Q801]] | Israel | [[Israel]] | [[Talaksan:Часовая башня султана Абдул Хамида II - panoramio.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 406 | [[:d:Q406|Q406]] | Istanbul | [[Istanbul]] | [[Talaksan:Istanbul Montage 2016.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 407 | [[:d:Q38|Q38]] | Italy | [[Italya]] | [[Talaksan:Satellite image of Italy in March 2003.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 408 | [[:d:Q589|Q589]] | black hole | [[itim na butas]] | [[Talaksan:Black hole - Messier 87 crop max res.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 409 | [[:d:Q7321|Q7321]] | Jacques Cartier | [[Jacques Cartier]] | [[Talaksan:Jacques Cartier 1851-1852.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 410 | [[:d:Q3630|Q3630]] | Jakarta | [[Jakarta]] | [[Talaksan:Jakarta.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 411 | [[:d:Q9095|Q9095]] | James Clerk Maxwell | [[James Clerk Maxwell]] | [[Talaksan:James-Clerk-Maxwell-1831-1879.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 412 | [[:d:Q7324|Q7324]] | James Cook | [[James Cook]] | [[Talaksan:Captainjamescookportrait.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 413 | [[:d:Q6882|Q6882]] | James Joyce | [[James Joyce]] | [[Talaksan:James Joyce by Alex Ehrenzweig, 1915 cropped.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 414 | [[:d:Q8962|Q8962]] | James Prescott Joule | [[James Prescott Joule]] | [[Talaksan:SS-joule.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 415 | [[:d:Q9041|Q9041]] | James Watt | [[James Watt]] | [[Talaksan:James Watt by Henry Howard.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 416 | [[:d:Q36322|Q36322]] | Jane Austen | [[Jane Austen]] | [[Talaksan:CassandraAusten-JaneAusten(c.1810) hires.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 417 | [[:d:Q1047|Q1047]] | Jawaharlal Nehru | [[Jawaharlal Nehru]] | [[Talaksan:Jawaharlal Nehru, circa 1925.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 418 | [[:d:Q8341|Q8341]] | jazz | [[jazz]] | [[Talaksan:Louis Armstrong restored.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 419 | [[:d:Q6527|Q6527]] | Jean-Jacques Rousseau | [[Jean-Jacques Rousseau]] | [[Talaksan:Jean-Jacques Rousseau (painted portrait).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 420 | [[:d:Q9364|Q9364]] | Jean-Paul Sartre | [[Jean-Paul Sartre]] | [[Talaksan:Flickr - Government Press Office (GPO) - Jean Paul Sartre and Simone De Beauvoir welcomed by Avraham Shlonsky and Leah Goldberg (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 421 | [[:d:Q1339|Q1339]] | Johann Sebastian Bach | [[Johann Sebastian Bach]] | [[Talaksan:Johann Sebastian Bach.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 422 | [[:d:Q5879|Q5879]] | Johann Wolfgang von Goethe | [[Johann Wolfgang von Goethe]] | [[Talaksan:Goethe (Stieler 1828).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 423 | [[:d:Q7294|Q7294]] | Johannes Brahms | [[Johannes Brahms]] | [[Talaksan:JohannesBrahms.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 424 | [[:d:Q8958|Q8958]] | Johannes Gutenberg | [[Johannes Gutenberg]] | [[Talaksan:Gutenberg.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 425 | [[:d:Q8963|Q8963]] | Johannes Kepler | [[Johannes Kepler]] | [[Talaksan:Johannes Kepler by Hans von Aachen.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 426 | [[:d:Q9353|Q9353]] | John Locke | [[John Locke]] | [[Talaksan:JohnLocke.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 427 | [[:d:Q9317|Q9317]] | John Maynard Keynes | [[John Maynard Keynes]] | [[Talaksan:Keynes 1933.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 428 | [[:d:Q909|Q909]] | Jorge Luis Borges | [[Jorge Luis Borges]] | [[Talaksan:Jorge Luis Borges 1951, by Grete Stern (full).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 429 | [[:d:Q7349|Q7349]] | Joseph Haydn | [[Joseph Haydn]] | [[Talaksan:Joseph Haydn, målning av Thomas Hardy från 1792.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 430 | [[:d:Q855|Q855]] | Joseph Stalin | [[Joseph Stalin]] | [[Talaksan:StalinCropped1943.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 431 | [[:d:Q7226|Q7226]] | Joan of Arc | [[Juana ng Arko]] | [[Talaksan:Contemporaine afb jeanne d arc.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 432 | [[:d:Q1048|Q1048]] | Julius Caesar | [[Julio Cesar]] | [[Talaksan:Retrato de Julio César (26724093101) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 433 | [[:d:Q9081|Q9081]] | knowledge | [[kaalaman]] | [[Talaksan:Tetradrachm Athens 480-420BC MBA Lyon.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 434 | [[:d:Q726|Q726]] | horse | [[kabayo]] | [[Talaksan:Biandintz eta zaldiak - modified2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 435 | [[:d:Q8432|Q8432]] | civilization | [[Kabihasnan]] | [[Talaksan:Egypt.Giza.Sphinx.02.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 436 | [[:d:Q28567|Q28567]] | Maya civilization | [[Kabihasnang Maya]] | [[Talaksan:El Castillo, Chichén Itzá.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 437 | [[:d:Q7242|Q7242]] | beauty | [[Kagandahan]] | [[Talaksan:A Japanese Beauty (OAW).png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 438 | [[:d:Q10294|Q10294]] | poverty | [[Kahirapan]] | [[Talaksan:Thomas Benjamin Kennington - Orphans.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 439 | [[:d:Q287|Q287]] | wood | [[kahoy]] | [[Talaksan:Arquitectura en madera.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 440 | [[:d:Q601401|Q601401]] | trade | [[Kalakalan]] | [[Talaksan:Fredmeyer edit 1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 441 | [[:d:Q500|Q500]] | Citrus × limon | [[Lemon|kalamansî (punò)]] | [[Talaksan:Citrus x limon - Köhler–s Medizinal-Pflanzen-041.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 442 | [[:d:Q7881|Q7881]] | skeleton | [[Kalansay]] | [[Talaksan:Skeletons.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 443 | [[:d:Q10856|Q10856]] | Columbidae | [[Kalapati]] | [[Talaksan:2019-03-17 Columba oenas, Jesmond Dene 8.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 444 | [[:d:Q12132|Q12132]] | calendar system | [[kalendaryo]] | [[Talaksan:Revolution kalendar.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 445 | [[:d:Q12138|Q12138]] | Gregorian calendar | [[Kalendaryong Gregoryano]] | [[Talaksan:Ewiger Kalender gregorianisch.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 446 | [[:d:Q7011|Q7011]] | Kalidasa | [[Kalidasa]] | [[Talaksan:Kalidas.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 447 | [[:d:Q12681|Q12681]] | calligraphy | [[kaligrapiya]] | [[Talaksan:Calligraphy word.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 448 | [[:d:Q7860|Q7860]] | nature | [[kalikasan]] | [[Talaksan:Desert Electric.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 449 | [[:d:Q9165|Q9165]] | soul | [[kaluluwa]] | [[Talaksan:Meister von Heiligenkreuz 001.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 450 | [[:d:Q12147|Q12147]] | health | [[Kalusugan]] | [[Talaksan:Star of life2.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 451 | [[:d:Q4|Q4]] | death | [[kamatayan]] | [[Talaksan:Dead dog in Ulaanbaatar.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 452 | [[:d:Q7375|Q7375]] | Camelus | [[Kamelyo]] | [[Talaksan:Chameau de bactriane.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 453 | [[:d:Q7350|Q7350]] | Panama Canal | [[Kanal ng Panama|Kanal Panama]] | [[Talaksan:Panama Canal Gatun Locks.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 454 | [[:d:Q899|Q899]] | Suez Canal | [[Kanal ng Suez|Kanal Suez]] | [[Talaksan:Suez Canal, Egypt (31596166706).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 455 | [[:d:Q12078|Q12078]] | cancer | [[kanser]] | [[Talaksan:Breast cancer cell (2).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 456 | [[:d:Q7366|Q7366]] | song | [[Awitin|kanta]] | [[Talaksan:Ademareuil1.gif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 457 | [[:d:Q12131|Q12131]] | disability | [[Kapansanan]] | [[Talaksan:MUTCD D9-6.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 458 | [[:d:Q5322|Q5322]] | capacitor | [[Kapasitor]] | [[Talaksan:Capacitors (7189597135).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 459 | [[:d:Q454|Q454]] | peace | [[Kapayapaan]] | [[Talaksan:Peace dove.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 460 | [[:d:Q8486|Q8486]] | coffee | [[kape]] | [[Talaksan:A small cup of coffee.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 461 | [[:d:Q6206|Q6206]] | capitalism | [[Kapitalismo]] | [[Talaksan:Anti-capitalism color.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 462 | [[:d:Q8660|Q8660]] | Karachi | [[Karachi]] | [[Talaksan:Karachi from above.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 463 | [[:d:Q9430|Q9430]] | ocean | [[karagatan]] | [[Talaksan:Ocean beach at low tide against the sun.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 464 | [[:d:Q788|Q788]] | Arctic Ocean | [[Karagatang Artiko]] | [[Talaksan:Arctic Ocean.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 465 | [[:d:Q97|Q97]] | Atlantic Ocean | [[Karagatang Atlantiko]] | [[Talaksan:Atlantic Ocean.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 466 | [[:d:Q1239|Q1239]] | Indian Ocean | [[Karagatang Indiyo|Karagatang Indiyano]] | [[Talaksan:Indian Ocean-CIA WFB Map.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 467 | [[:d:Q98|Q98]] | Pacific Ocean | [[Karagatang Pasipiko]] | [[Talaksan:Pacific Ocean.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 468 | [[:d:Q12136|Q12136]] | disease | [[Sakit|karamdaman]] | [[Talaksan:Mycobacterium tuberculosis.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 469 | [[:d:Q12125|Q12125]] | common cold | [[Karaniwang sipon]] | [[Talaksan:Rhinovirus isosurface.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 470 | [[:d:Q8458|Q8458]] | human rights | [[Karapatang pantao]] | [[Talaksan:Declaration of the Rights of Man and of the Citizen in 1789.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 471 | [[:d:Q11419|Q11419]] | karate | [[Karatedo|Karate]] | [[Talaksan:WKF-Karate-World-Championships 2012 Paris 263.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 472 | [[:d:Q623|Q623]] | carbon | [[Karbon]] | [[Talaksan:Coal anthracite.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 473 | [[:d:Q9061|Q9061]] | Karl Marx | [[Karl Marx]] | [[Talaksan:Karl Marx 001 restored.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 474 | [[:d:Q10990|Q10990]] | meat | [[karne]] | [[Talaksan:FoodMeat.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 475 | [[:d:Q309|Q309]] | history | [[kasaysayan]] | [[Talaksan:Nikolaos Gyzis - Historia.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 476 | [[:d:Q1321|Q1321]] | Spanish | [[Wikang Kastila|Kastila]] | [[Talaksan:Eñe on keyboard - grey.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 477 | [[:d:Q12453|Q12453]] | measurement | [[Kasukatan]] | [[Talaksan:Taking measurements.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 478 | [[:d:Q11460|Q11460]] | clothing | [[kasuotan]] | [[Talaksan:Clothes.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 479 | [[:d:Q12174|Q12174]] | obesity | [[Labis na katabaan|Katabaan]] | [[Talaksan:Obesity-waist circumference.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 480 | [[:d:Q8492|Q8492]] | juice | [[Katas (inumin)|katas]] | [[Talaksan:Juicing the lemons (6027988479).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 481 | [[:d:Q8253|Q8253]] | fiction | [[kathang-isip]] | [[Talaksan:Alice par John Tenniel 30.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 482 | [[:d:Q7354|Q7354]] | Southern Ocean | [[Katimugang Karagatan]] | [[Talaksan:Location Southern Ocean.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 483 | [[:d:Q7949|Q7949]] | truth | [[Katotohanan]] | |- | style='text-align:right'| 484 | [[:d:Q5586|Q5586]] | Katsushika Hokusai | [[Hokusai|Katsushika Hokusai]] | [[Talaksan:Hokusai as an old man.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 485 | [[:d:Q205|Q205]] | infinity | [[Kawalang-hanggan|Kawalang hangganan]] | [[Talaksan:Infinite.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 486 | [[:d:Q10943|Q10943]] | cheese | [[keso]] | [[Talaksan:Hartkaese HardCheeses.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 487 | [[:d:Q7296|Q7296]] | Mount Kilimanjaro | [[Kilimanjaro]] | [[Talaksan:Mt. Kilimanjaro 12.2006.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 488 | [[:d:Q11570|Q11570]] | kilogram | [[kilogramo]] | [[Talaksan:CGKilogram.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 489 | [[:d:Q7178|Q7178]] | International Red Cross and Red Crescent Movement | [[Kilusang Pandaigdig ng Krus na Pula at Gasuklay na Pula]] | [[Talaksan:Medilunaroja.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 490 | [[:d:Q2329|Q2329]] | chemistry | [[kimika]] | [[Talaksan:Chemicals in flasks.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 491 | [[:d:Q11165|Q11165]] | inorganic chemistry | [[kimikang inorganiko]] | |- | style='text-align:right'| 492 | [[:d:Q11372|Q11372]] | physical chemistry | [[kimikang makapisika]] | [[Talaksan:Lomonosov Chymiae Physicae 1752.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 493 | [[:d:Q11351|Q11351]] | organic chemistry | [[kimikang organiko]] | [[Talaksan:Organic synthesis.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 494 | [[:d:Q3838|Q3838]] | Kinshasa | [[Kinshasa]] | [[Talaksan:Vue Kinshasa.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 495 | [[:d:Q11397|Q11397]] | classical mechanics | [[Klasikong mekanika|klasikong mekaniks]] | [[Talaksan:Newtons cradle animation book.gif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 496 | [[:d:Q7937|Q7937]] | climate | [[klima]] | [[Talaksan:Köppen-Geiger Climate Classification Map (1980–2016) no borders.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 497 | [[:d:Q10285|Q10285]] | Colosseum | [[Koliseo]] | [[Talaksan:Colosseo 2020.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 498 | [[:d:Q1348|Q1348]] | Kolkata | [[Kolkata]] | [[Talaksan:Ketan donate4.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 499 | [[:d:Q7167|Q7167]] | colonialism | [[kolonyalismo]] | [[Talaksan:RomanEmpire 117.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 500 | [[:d:Q3559|Q3559]] | comet | [[kometa]] | [[Talaksan:C2022 E3 (ZTF)- Alessandro Bianconi.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 501 | [[:d:Q1004|Q1004]] | comic | [[komiks]] | [[Talaksan:Krazy Kat 1918-09-07.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 502 | [[:d:Q11173|Q11173]] | chemical compound | [[Kompuwestong pangkimika|kompuwesto]] | |- | style='text-align:right'| 503 | [[:d:Q68|Q68]] | computer | [[kompyuter]] | [[Talaksan:Apple II Plus, Museum of the Moving Image.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 504 | [[:d:Q11024|Q11024]] | communication | [[Pakikipagtalastasan|Komunikasyon]] | |- | style='text-align:right'| 505 | [[:d:Q6186|Q6186]] | communism | [[Komunismo]] | [[Talaksan:Comunismo.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 506 | [[:d:Q9581|Q9581]] | Confucianism | [[Confucianismo|Konpusyanismo]] | [[Talaksan:Jiangyin wenmiao dachengdian.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 507 | [[:d:Q7169|Q7169]] | conservatism | [[Konserbatismo]] | [[Talaksan:Conservatism - K. LCCN2011647256 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 508 | [[:d:Q5107|Q5107]] | continent | [[kontinente]] | [[Talaksan:Continentes Wikipedia.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 509 | [[:d:Q9176|Q9176]] | Korean | [[Wikang Koreano|Koreano]] | [[Talaksan:Hangugeo-Chosonmal.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 510 | [[:d:Q1420|Q1420]] | car | [[kotse]] | [[Talaksan:Bundesarchiv Bild 183-J0711-0001-003, Warnemünde, Stau.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 511 | [[:d:Q5375|Q5375]] | cricket | [[Kriket]] | [[Talaksan:Muralitharan bowling to Adam Gilchrist.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 512 | [[:d:Q5043|Q5043]] | Christianity | [[Kristiyanismo]] | [[Talaksan:Jerusalem Holy-Sepulchre Jesus-Detail-01.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 513 | [[:d:Q12546|Q12546]] | Crusades | [[Mga Krusada|Krusada]] | [[Talaksan:Combat deuxième croisade.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 514 | [[:d:Q1075|Q1075]] | color | [[kulay]] | [[Talaksan:Colouring pencils.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 515 | [[:d:Q1390|Q1390]] | insect | [[Insekto|Kulisap]] | [[Talaksan:Insekter.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 516 | [[:d:Q11042|Q11042]] | culture | [[kultura]] | [[Talaksan:Fastnachtsumzug, Rottweil, Süddeutschland.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 517 | [[:d:Q8620|Q8620]] | Kwame Nkrumah | [[Kwame Nkrumah]] | [[Talaksan:Kwame Nkrumah - The National Archives UK - CO 1069-50-1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 518 | [[:d:Q11402|Q11402]] | force | [[Puwersa|lakas]] | [[Talaksan:Force examples.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 519 | [[:d:Q8441|Q8441]] | man | [[lalaki]] | [[Talaksan:Pioneer plaque line-drawing of a human male.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 520 | [[:d:Q7367|Q7367]] | mosquito | [[Lamok]] | [[Talaksan:Mosquito on human skin.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 521 | [[:d:Q7386|Q7386]] | Formicidae | [[langgam]] | [[Talaksan:Meat eater ant feeding on honey02.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 522 | [[:d:Q9333|Q9333]] | Laozi | [[Lao-Tse|Laozi]] | [[Talaksan:Zhang Lu-Laozi Riding an Ox (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 523 | [[:d:Q11410|Q11410]] | game | [[Laro]] | [[Talaksan:Les joueurs de cartes de P. Cézanne (Fondation Vuitton, Paris) (33568651718).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 524 | [[:d:Q11422|Q11422]] | toy | [[Laruan]] | [[Talaksan:Child playing with a toy cart and horse. -front- (9726037522).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 525 | [[:d:Q41670|Q41670]] | Latin alphabet | [[Latin alphabet]] | |- | style='text-align:right'| 526 | [[:d:Q5513|Q5513]] | Lake Baikal | [[Lawa ng Baikal]] | [[Talaksan:Olkhon Island and Lake Baikal.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 527 | [[:d:Q5511|Q5511]] | Lake Tanganyika | [[Lawa ng Tanganyika]] | [[Talaksan:Lake Tanganyika.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 528 | [[:d:Q5505|Q5505]] | Lake Victoria | [[Lawa ng Victoria]] | [[Talaksan:Getting out to fish at dusk.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 529 | [[:d:Q4724|Q4724]] | Le Corbusier | [[Le Corbusier]] | [[Talaksan:Le Corbusier (1964).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 530 | [[:d:Q7243|Q7243]] | Leo Tolstoy | [[Leo Tolstoy]] | [[Talaksan:L.N.Tolstoy Prokudin-Gorsky.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 531 | [[:d:Q762|Q762]] | Leonardo da Vinci | [[Leonardo da Vinci]] | [[Talaksan:Francesco Melzi - Portrait of Leonardo.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 532 | [[:d:Q7604|Q7604]] | Leonhard Euler | [[Leonhard Euler]] | [[Talaksan:Leonhard Euler.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 533 | [[:d:Q7071|Q7071]] | Li Bai | [[Li Bai]] | [[Talaksan:李白.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 534 | [[:d:Q6216|Q6216]] | liberalism | [[liberalismo]] | [[Talaksan:Declaration of the Rights of Man and of the Citizen in 1789.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 535 | [[:d:Q7172|Q7172]] | League of Arab States | [[Ligang Arabe|Ligang Arabo]] | [[Talaksan:Arab Leage HQ 977.PNG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 536 | [[:d:Q8065|Q8065]] | natural disaster | [[Likas na sakuna]] | [[Talaksan:Pinatubo91eruption plume.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 537 | [[:d:Q11435|Q11435]] | liquid | [[likido]] | [[Talaksan:Water drop 001.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 538 | [[:d:Q7944|Q7944]] | earthquake | [[Lindol]] | [[Talaksan:Valdivia after earthquake, 1960.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 539 | [[:d:Q82571|Q82571]] | linear algebra | [[Alhebrang linyar|linear algebra]] | |- | style='text-align:right'| 540 | [[:d:Q8162|Q8162]] | linguistics | [[lingguwistika]] | |- | style='text-align:right'| 541 | [[:d:Q11367|Q11367]] | lipid | [[Lipido|Lipid]] | |- | style='text-align:right'| 542 | [[:d:Q8425|Q8425]] | society | [[Lipunan]] | [[Talaksan:Каменный век (1).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 543 | [[:d:Q8236|Q8236]] | literacy | [[Literasi]] | |- | style='text-align:right'| 544 | [[:d:Q11582|Q11582]] | litre | [[litro]] | [[Talaksan:CubeLitre.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 545 | [[:d:Q9128|Q9128]] | light | [[liwanag]] | [[Talaksan:Emanation.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 546 | [[:d:Q11197|Q11197]] | logarithm | [[logaritmo]] | [[Talaksan:Mplwp log2e10.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 547 | [[:d:Q8078|Q8078]] | logic | [[lohika]] | [[Talaksan:Discourse-into-the-night.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 548 | [[:d:Q84|Q84]] | London | [[Londres]] | [[Talaksan:London Skyline (125508655).jpeg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 549 | [[:d:Q65|Q65]] | Los Angeles | [[Los Angeles]] | [[Talaksan:Los Angeles with Mount Baldy.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 550 | [[:d:Q1779|Q1779]] | Louis Armstrong | [[Louis Armstrong]] | [[Talaksan:Louis Armstrong restored.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 551 | [[:d:Q529|Q529]] | Louis Pasteur | [[Louis Pasteur]] | [[Talaksan:Louis Pasteur (1822 - 1895), microbiologist and chemist Wellcome V0026980.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 552 | [[:d:Q7742|Q7742]] | Louis XIV of France | [[Luis XIV ng Pransiya|Louis XIV ng Pransya]] | [[Talaksan:Louis XIV of France.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 553 | [[:d:Q255|Q255]] | Ludwig van Beethoven | [[Ludwig van Beethoven]] | [[Talaksan:Beethoven.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 554 | [[:d:Q9391|Q9391]] | Ludwig Wittgenstein | [[Ludwig Wittgenstein]] | [[Talaksan:Ludwig Wittgenstein.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 555 | [[:d:Q12493|Q12493]] | dome | [[Lungaw]] | [[Talaksan:Spb 06-2017 img07 Trinity Cathedral.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 556 | [[:d:Q515|Q515]] | city | [[lungsod]] | [[Talaksan:NYC wideangle south from Top of the Rock.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 557 | [[:d:Q237|Q237]] | Vatican City | [[Lungsod ng Vaticano|Lungsod ng Batikano]] | [[Talaksan:0 Basilique Saint-Pierre - Rome (1).JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 558 | [[:d:Q239|Q239]] | Brussels | [[Bruselas|Lungsod ng Bruselas]] | [[Talaksan:Brussels view from Mont des Arts, Brussels, Belgium (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 559 | [[:d:Q1486|Q1486]] | Buenos Aires | [[Lungsod ng Buenos Aires]] | [[Talaksan:Vista aérea de la Plaza del Congreso 10.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 560 | [[:d:Q8673|Q8673]] | Lagos | [[Lagos|Lungsod ng Lagos]] | [[Talaksan:Skywater.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 561 | [[:d:Q1489|Q1489]] | Mexico City | [[Lungsod ng Mehiko]] | [[Talaksan:Sobrevuelos CDMX HJ2A5091 (40386338731).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 562 | [[:d:Q60|Q60]] | New York City | [[Lungsod ng New York]] | [[Talaksan:NYC Downtown Manhattan Skyline seen from Paulus Hook 2019-12-20 IMG 7347 FRD (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 563 | [[:d:Q2807|Q2807]] | Madrid | [[Madrid]] | [[Talaksan:Madrid (38624991251).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 564 | [[:d:Q8436|Q8436]] | family | [[Pamilya|mag-anak]] | [[Talaksan:Inupiat Family from Noatak, Alaska, 1929, Edward S. Curtis (restored).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 565 | [[:d:Q11408|Q11408]] | magnetic field | [[magnetic field]] | [[Talaksan:DipolMagnet.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 566 | [[:d:Q12501|Q12501]] | Great Wall of China | [[Mahabang Muog ng Tsina]] | [[Talaksan:The Great Wall of China at Jinshanling-edit.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 567 | [[:d:Q8276|Q8276]] | Mahabharata | [[Mahabharata]] | [[Talaksan:Kurukshetra.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 568 | [[:d:Q1001|Q1001]] | Mahatma Gandhi | [[Mahatma Gandhi]] | [[Talaksan:Mahatma-Gandhi, studio, 1931.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 569 | [[:d:Q11575|Q11575]] | maize | [[Mais]] | [[Talaksan:Corn ready to produce.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 570 | [[:d:Q11019|Q11019]] | machine | [[Makina]] | [[Talaksan:Bonsack machine.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 571 | [[:d:Q12760|Q12760]] | steam engine | [[Makinang pinasisingawan]] | [[Talaksan:Горизонтальная стационарная паровая машина.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 572 | [[:d:Q11083|Q11083]] | large intestine | [[Malaking bituka]] | [[Talaksan:Blausen 0603 LargeIntestine Anatomy.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 573 | [[:d:Q323|Q323]] | Big Bang | [[Big Bang|Malaking Pagsabog]] | [[Talaksan:CMB Timeline300 no WMAP.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 574 | [[:d:Q12156|Q12156]] | malaria | [[malarya]] | [[Talaksan:Histopathology of malaria exoerythrocytic forms in liver 07G0024 lores.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 575 | [[:d:Q9476|Q9476]] | free will | [[Malayang kalooban]] | [[Talaksan:FreeWillTaxonomy4.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 576 | [[:d:Q11090|Q11090]] | small intestine | [[Maliit na bituka]] | [[Talaksan:Tractus intestinalis intestinum tenue.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 577 | [[:d:Q12167|Q12167]] | malnutrition | [[Malnutrisyon]] | [[Talaksan:Kwashiorkor 6180.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 578 | [[:d:Q7377|Q7377]] | mammal | [[Mamalya]] | |- | style='text-align:right'| 579 | [[:d:Q382441|Q382441]] | marine mammal | [[Mamalyang pandagat]] | [[Talaksan:Ursus maritimus 4 1996-08-04.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 580 | [[:d:Q11009|Q11009]] | nut | [[Nuwes|mani]] | [[Talaksan:Fancy raw mixed nuts macro.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 581 | [[:d:Q780|Q780]] | chicken | [[Manok]] | [[Talaksan:Kruppert Cubalaya cropped.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 582 | [[:d:Q89|Q89]] | apple | [[mansanas]] | [[Talaksan:Honeycrisp.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 583 | [[:d:Q5816|Q5816]] | Mao Zedong | [[Mao Zedong]] | [[Talaksan:Mao Tse Tung.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 584 | [[:d:Q2346|Q2346]] | analytical chemistry | [[Mapanuring kimika]] | [[Talaksan:Gas Chromatography Laboratory.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 585 | [[:d:Q7199|Q7199]] | Marcel Proust | [[Marcel Proust]] | [[Talaksan:Marcel Proust 1895.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 586 | [[:d:Q6101|Q6101]] | Marco Polo | [[Marco Polo]] | [[Talaksan:Marco Polo Mosaic from Palazzo Tursi.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 587 | [[:d:Q7186|Q7186]] | Marie Curie | [[Marie Curie]] | [[Talaksan:Marie Curie (1900) (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 588 | [[:d:Q4616|Q4616]] | Marilyn Monroe | [[Marilyn Monroe]] | [[Talaksan:Marilyn Monroe in How to Marry a Millionaire.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 589 | [[:d:Q7245|Q7245]] | Mark Twain | [[Mark Twain]] | [[Talaksan:MarkTwain.LOC.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 590 | [[:d:Q4612|Q4612]] | Marlene Dietrich | [[Marlene Dietrich]] | [[Talaksan:Marlene Dietrich Ross-Verlag 0875(crop).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 591 | [[:d:Q111|Q111]] | Mars | [[Marte]] | [[Talaksan:Mars - August 30 2021 - Flickr - Kevin M. Gill.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 592 | [[:d:Q48301|Q48301]] | Martin Heidegger | [[Martin Heidegger]] | [[Talaksan:Heidegger 2 (1960).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 593 | [[:d:Q9554|Q9554]] | Martin Luther | [[Martin Luther]] | [[Talaksan:Lucas Cranach d.Ä. - Martin Luther, 1528 (Veste Coburg).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 594 | [[:d:Q8027|Q8027]] | Martin Luther King Jr. | [[Martin Luther King, Jr.]] | [[Talaksan:Martin Luther King, Jr. and Lyndon Johnson (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 595 | [[:d:Q7264|Q7264]] | Marxism | [[Marxismo]] | [[Talaksan:Marx and Engels.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 596 | [[:d:Q11423|Q11423]] | mass | [[Masa]] | [[Talaksan:2kg Gewicht freigeschnitten.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 597 | [[:d:Q11567|Q11567]] | complex number | [[Komplikadong bilang|masalimuot na bilang]] | |- | style='text-align:right'| 598 | [[:d:Q7365|Q7365]] | muscle | [[Kalamnan|Masel]] | [[Talaksan:Skeletal muscle.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 599 | [[:d:Q12800|Q12800]] | machine gun | [[Masinggan]] | [[Talaksan:De Mitrailleur 7.62mm MAG geplaatst op een grondaffuit (2009 D050713-X1083).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 600 | [[:d:Q7364|Q7364]] | eye | [[Mata]] | [[Talaksan:201405 eye.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 601 | [[:d:Q395|Q395]] | mathematics | [[matematika]] | [[Talaksan:Mathematics.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 602 | [[:d:Q7081|Q7081]] | materialism | [[Materyalismo]] | |- | style='text-align:right'| 603 | [[:d:Q5676|Q5676]] | Matsuo Bashō | [[Matsuo Bashō]] | [[Talaksan:Basho by Buson.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 604 | [[:d:Q9021|Q9021]] | Max Planck | [[Max Planck]] | [[Talaksan:Max Planck.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 605 | [[:d:Q9387|Q9387]] | Max Weber | [[Max Weber]] | [[Talaksan:Max Weber in 1918.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 606 | [[:d:Q12140|Q12140]] | medication | [[medication]] | [[Talaksan:VariousPills.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 607 | [[:d:Q11190|Q11190]] | medicine | [[medisina]] | [[Talaksan:Physical examination.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 608 | [[:d:Q96|Q96]] | Mexico | [[Mehiko]] | [[Talaksan:Ciudad.de.Mexico.City.Distrito.Federal.DF.Paseo.Reforma.Skyline.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 609 | [[:d:Q5806|Q5806]] | Mecca | [[Meka]] | [[Talaksan:Makkah Montage.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 610 | [[:d:Q944|Q944]] | quantum mechanics | [[Mekanikang quantum|mekaniks na kwantum]] | [[Talaksan:Ondaparticula.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 611 | [[:d:Q308|Q308]] | Mercury | [[Merkuryo (planeta)|Merkuryo]] | [[Talaksan:Mercury in color - Prockter07 centered.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 612 | [[:d:Q11767|Q11767]] | Mesopotamia | [[Mesopotamya|Mesopotamia]] | [[Talaksan:Statue Gudea Met 59.2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 613 | [[:d:Q1057|Q1057]] | metabolism | [[Metabolismo]] | [[Talaksan:Metabolism-en.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 614 | [[:d:Q11426|Q11426]] | metal | [[metal]] | [[Talaksan:Métal Hurlant (84368201).jpeg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 615 | [[:d:Q11467|Q11467]] | metallurgy | [[Metalurhiya]] | [[Talaksan:VysokePece1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 616 | [[:d:Q11573|Q11573]] | metre | [[metro]] | [[Talaksan:Platinum-Iridium meter bar.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 617 | [[:d:Q1065|Q1065]] | United Nations | [[Nagkakaisang Bansa|Mga Nagkakaisang Bansa]] | [[Talaksan:Secretary Kerry Addresses Delegates Before Signing the COP21 Climate Change Agreement on Earth Day in New York (26514585581).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 618 | [[:d:Q8750|Q8750]] | Michael Faraday | [[Michael Faraday]] | [[Talaksan:M Faraday Th Phillips oil 1842.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 619 | [[:d:Q2831|Q2831]] | Michael Jackson | [[Michael Jackson]] | [[Talaksan:Michael Jackson 1983 (3x4 cropped) (contrast).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 620 | [[:d:Q5592|Q5592]] | Michelangelo | [[Michelangelo Buonarroti]] | [[Talaksan:Michelangelo Daniele da Volterra (dettaglio).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 621 | [[:d:Q5682|Q5682]] | Miguel de Cervantes | [[Miguel de Cervantes]] | [[Talaksan:Cervantes Jáuregui.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 622 | [[:d:Q5600|Q5600]] | Mimar Sinan | [[Mimar Sinan]] | [[Talaksan:Mimar Sinan, architecte de Soliman le Magnifique.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 623 | [[:d:Q7946|Q7946]] | mineral | [[mineral]] | [[Talaksan:Amethyst sceptre2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 624 | [[:d:Q9134|Q9134]] | mythology | [[mitolohiya]] | [[Talaksan:Michel Corneille the Younger - Iris and Jupiter.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 625 | [[:d:Q12684|Q12684]] | fashion | [[moda]] | [[Talaksan:E1266601 (5398889640).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 626 | [[:d:Q9077|Q9077]] | Moses | [[Moises]] | [[Talaksan:Michelangelo's Moses in San Pietro in Vincoli.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 627 | [[:d:Q11369|Q11369]] | molecule | [[Molekula]] | |- | style='text-align:right'| 628 | [[:d:Q687|Q687]] | Molière | [[Molière]] | [[Talaksan:Pierre Mignard - Portrait de Jean-Baptiste Poquelin dit Molière (1622-1673) - Google Art Project (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 629 | [[:d:Q25326|Q25326]] | | [[Mollusca]] | [[Talaksan:Mollusca.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 630 | [[:d:Q7269|Q7269]] | monarchy | [[monarkiya]] | [[Talaksan:Heraldic Royal Crown (Common).svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 631 | [[:d:Q9159|Q9159]] | monotheism | [[monoteismo]] | |- | style='text-align:right'| 632 | [[:d:Q649|Q649]] | Moscow | [[Mosku]] | [[Talaksan:Saint Basil's Cathedral and the Red Square.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 633 | [[:d:Q9458|Q9458]] | Muhammad | [[Muhammad]] | [[Talaksan:Mohammed.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 634 | [[:d:Q9038|Q9038]] | Muḥammad ibn Musa al-Khwarizmi | [[Muhammad ibn Mūsā al-Khwārizmī]] | [[Talaksan:Al-Khwarizmi.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 635 | [[:d:Q1156|Q1156]] | Mumbai | [[Mumbai]] | [[Talaksan:Panoramic view of Taj Palace Hotel and Taj Tower with the iconic Gateway of India in the background (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 636 | [[:d:Q11401|Q11401]] | hip-hop | [[Musikang hip hop]] | [[Talaksan:Afrika Bambaataa and DJ Yutaka (2004).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 637 | [[:d:Q9730|Q9730]] | classical music | [[musikang klasiko]] | |- | style='text-align:right'| 638 | [[:d:Q11399|Q11399]] | rock music | [[Musikang rock]] | [[Talaksan:Beatles ad 1965 just the beatles crop.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 639 | [[:d:Q5152|Q5152]] | Mustafa Kemal Atatürk | [[Mustafa Kemal Atatürk]] | [[Talaksan:Atatürk Kemal.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 640 | [[:d:Q12705|Q12705]] | renewable energy | [[Nababagong enerhiya]] | |- | style='text-align:right'| 641 | [[:d:Q7176|Q7176]] | Naguib Mahfouz | [[Naguib Mahfouz]] | [[Talaksan:Nagib Mahfouz.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 642 | [[:d:Q171195|Q171195]] | Nagarjuna | [[Nagarjuna|Nagëddzunë]] | [[Talaksan:Nagarjuna at Samye Ling Monastery.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 643 | [[:d:Q3870|Q3870]] | Nairobi | [[Nairobi]] | [[Talaksan:Nairobi, view from KICC.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 644 | [[:d:Q11394|Q11394]] | endangered species | [[Espesyeng nanganganib|nanganganib na mga uri]] | |- | style='text-align:right'| 645 | [[:d:Q11468|Q11468]] | nanotechnology | [[Nanoteknolohiya]] | [[Talaksan:Fullerene Nanogears - GPN-2000-001535.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 646 | [[:d:Q517|Q517]] | Napoleon | [[Napoleon I ng Pransiya|Napoleon I ng Pransya]] | [[Talaksan:Jacques-Louis David - The Emperor Napoleon in His Study at the Tuileries - Google Art Project.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 647 | [[:d:Q7184|Q7184]] | NATO | [[Organisasyon ng Tratado ng Hilagang Atlantiko|NATO]] | [[Talaksan:НАТО Самит 2021 NATO Summit 2021 -14.06.2021- (51245988182).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 648 | [[:d:Q1615|Q1615]] | Neil Armstrong | [[Neil Armstrong]] | [[Talaksan:Neil Armstrong pose.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 649 | [[:d:Q13217298|Q13217298]] | Giza Necropolis | [[Nekropolis ng Giza]] | [[Talaksan:All Gizah Pyramids.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 650 | [[:d:Q8023|Q8023]] | Nelson Mandela | [[Nelson Mandela]] | [[Talaksan:Nelson Mandela 1994.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 651 | [[:d:Q5185|Q5185]] | Nematode | [[Nematode]] | [[Talaksan:Soybean cyst nematode and egg SEM.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 652 | [[:d:Q332|Q332]] | Neptune | [[Neptuno]] | [[Talaksan:Neptune Voyager2 color calibrated.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 653 | [[:d:Q9620|Q9620]] | nerve | [[Nerbiyo|nerve]] | [[Talaksan:Nerves of the left upper extremity.gif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 654 | [[:d:Q55|Q55]] | Netherlands | [[Netherlands]] | |- | style='text-align:right'| 655 | [[:d:Q1399|Q1399]] | Niccolò Machiavelli | [[Niccolò Machiavelli]] | [[Talaksan:Portrait of Niccolò Machiavelli by Santi di Tito.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 656 | [[:d:Q619|Q619]] | Nicolaus Copernicus | [[Nicolaus Copernicus]] | [[Talaksan:Nikolaus Kopernikus MOT.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 657 | [[:d:Q1033|Q1033]] | Nigeria | [[Nigeria]] | [[Talaksan:The City Gate of Abuja.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 658 | [[:d:Q9036|Q9036]] | Nikola Tesla | [[Nikola Tesla]] | [[Talaksan:Tesla circa 1890.jpeg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 659 | [[:d:Q627|Q627]] | nitrogen | [[Nitroheno]] | [[Talaksan:Fluessiger Stickstoff.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 660 | [[:d:Q7561|Q7561]] | snow | [[Niyebe]] | [[Talaksan:Düsseldorf Hofgarten 2009.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 661 | [[:d:Q9049|Q9049]] | Noam Chomsky | [[Noam Chomsky]] | [[Talaksan:Noam Chomsky portrait 2015.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 662 | [[:d:Q8261|Q8261]] | novel | [[nobela]] | |- | style='text-align:right'| 663 | [[:d:Q83201|Q83201]] | Non-Aligned Movement | [[Non-Aligned Movement]] | [[Talaksan:2019-10-25 Non-Aligned Movement in Baku 1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 664 | [[:d:Q11216|Q11216]] | numerical analysis | [[Pagsusuring pambilang|numerikal na analisis]] | |- | style='text-align:right'| 665 | [[:d:Q12104|Q12104]] | Avena sativa | [[Obena]] | [[Talaksan:Avena sativa L.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 666 | [[:d:Q629|Q629]] | oxygen | [[Oksiheno]] | [[Talaksan:Liquid oxygen in a beaker 4.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 667 | [[:d:Q8467|Q8467]] | Umar ibn Al-Khattāb | [[Umar|Omar]] | [[Talaksan:Rashidun Caliphs Umar ibn Al-Khattāb - عُمر بن الخطّاب ثاني الخلفاء الراشدين.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 668 | [[:d:Q1344|Q1344]] | opera | [[Opera]] | [[Talaksan:Giovanni Paolo Pannini - Fête musicale - 1747.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 669 | [[:d:Q9135|Q9135]] | operating system | [[operating system]] | |- | style='text-align:right'| 670 | [[:d:Q11471|Q11471]] | time | [[oras]] | [[Talaksan:MontreGousset001.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 671 | [[:d:Q376|Q376]] | clock | [[orasan]] | [[Talaksan:Pendulum clock by Jacob Kock, antique furniture photography, IMG 0931 edit.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 672 | [[:d:Q7795|Q7795]] | Organization of the Petroleum Exporting Countries | [[Organisasyon ng mga Bansang Nagluluwas ng Langis]] | [[Talaksan:Wien - OPEC-Zentrale (a).JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 673 | [[:d:Q7825|Q7825]] | World Trade Organization | [[Pandaigdigang Organisasyon ng Pangangalakal|Organisasyon ng Pandaigdigang Pangangalakal]] | [[Talaksan:Fourth Global Review of Aid for Trade 1691 (9237986689).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 674 | [[:d:Q7239|Q7239]] | organism | [[organismo]] | [[Talaksan:E. coli Bacteria (7316101966).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 675 | [[:d:Q55643|Q55643]] | Oceania | [[Oseaniya]] | [[Talaksan:Oceania satellite.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 676 | [[:d:Q8442|Q8442]] | Otto von Bismarck | [[Otto von Bismarck]] | [[Talaksan:Bundesarchiv Bild 146-2005-0057, Otto von Bismarck.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 677 | [[:d:Q7198|Q7198]] | Ovid | [[Ovidio|Ovid]] | [[Talaksan:Ovid by an anonymous sculptor.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 678 | [[:d:Q5593|Q5593]] | Pablo Picasso | [[Pablo Picasso]] | [[Talaksan:1973 Dokfilm Picasso de Lucien Clergue Condor Films.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 679 | [[:d:Q8445|Q8445]] | marriage | [[pag-aasawa]] | [[Talaksan:Marriage symbol.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 680 | [[:d:Q316|Q316]] | love | [[pag-ibig]] | [[Talaksan:Frank Bernard Dicksee - Romeo and Juliet, 1884.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 681 | [[:d:Q9420|Q9420]] | thought | [[pag-iisip]] | [[Talaksan:Herkulaneischer Meister 002.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 682 | [[:d:Q11034|Q11034]] | printing | [[Paglilimbag|Pag-imprenta]] | [[Talaksan:Close up of Block Printing at Halasur village, Karnataka.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 683 | [[:d:Q7942|Q7942]] | global warming | [[Pag-init ng daigdig]] | [[Talaksan:Change in Average Temperature With Fahrenheit.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 684 | [[:d:Q11398|Q11398]] | biological classification | [[Pag-uuring pambiyolohiya]] | |- | style='text-align:right'| 685 | [[:d:Q11995|Q11995]] | human pregnancy | [[Pagdadalantao|Pagdadalangtao]] | [[Talaksan:Pregnant asian woman.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 686 | [[:d:Q12128|Q12128]] | dentistry | [[Pagdedentista]] | [[Talaksan:Dental surgery aboard USS Eisenhower, January 1990.JPEG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 687 | [[:d:Q7935|Q7935]] | avalanche | [[Pagguho ng yelo|Pagguho]] | [[Talaksan:Laviin MAL-Pamir 85 02.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 688 | [[:d:Q12133|Q12133]] | deafness | [[pagkabingi]] | [[Talaksan:Criança com problema auditivo.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 689 | [[:d:Q10874|Q10874]] | blindness | [[pagkabulag]] | [[Talaksan:Blinde man zoekt zijn weg in de straten van de Joodse volkswijk, Bestanddeelnr 190-0054.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 690 | [[:d:Q2095|Q2095]] | food | [[pagkain]] | [[Talaksan:Good Food Display - NCI Visuals Online.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 691 | [[:d:Q6235|Q6235]] | nationalism | [[Pagkamakabansa]] | |- | style='text-align:right'| 692 | [[:d:Q5916|Q5916]] | spaceflight | [[Paglipad sa kalawakan]] | [[Talaksan:Sputnik asm.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 693 | [[:d:Q8452|Q8452]] | abortion | [[pagpapalaglag]] | [[Talaksan:23 674673M 001-detail.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 694 | [[:d:Q11642|Q11642]] | pottery | [[pagpapalayok]] | [[Talaksan:Pottenbakkersschijf.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 695 | [[:d:Q8707|Q8707]] | Meiji restoration | [[Pagpapanumbalik ng Meiji]] | [[Talaksan:MeijiJoukyou.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 696 | [[:d:Q11990|Q11990]] | reproduction | [[Pagpaparami]] | |- | style='text-align:right'| 697 | [[:d:Q10737|Q10737]] | suicide | [[pagpapatiwakal]] | [[Talaksan:Edouard Manet - Le Suicidé.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 698 | [[:d:Q81041|Q81041]] | water cycle | [[Siklo ng tubig|pagpapaulit-ulit ng tubig]] | |- | style='text-align:right'| 699 | [[:d:Q11629|Q11629]] | painting | [[Pinta|pagpinta]] | [[Talaksan:Adriaen van Ostade 006.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 700 | [[:d:Q7553|Q7553]] | translation | [[Pagsasalin|Pagsasalinwika]] | [[Talaksan:Rosetta Stone.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 701 | [[:d:Q7754|Q7754]] | mathematical analysis | [[pagsusuring matematikal]] | |- | style='text-align:right'| 702 | [[:d:Q169207|Q169207]] | discrimination | [[Pagtatangi]] | |- | style='text-align:right'| 703 | [[:d:Q11978|Q11978]] | digestion | [[Pagtunaw ng pagkain]] | [[Talaksan:Blausen 0316 DigestiveSystem.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 704 | [[:d:Q11032|Q11032]] | newspaper | [[pahayagan]] | [[Talaksan:2011 newspapers Tehran 6030393078.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 705 | [[:d:Q843|Q843]] | Pakistan | [[Pakistan]] | [[Talaksan:Blue Hour at Pakistan Monument.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 706 | [[:d:Q349|Q349]] | sport | [[palakasan]] | [[Talaksan:Youth-soccer-indiana.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 707 | [[:d:Q5389|Q5389]] | Olympic Games | [[Palarong Olimpiko]] | [[Talaksan:Olympic flag.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 708 | [[:d:Q5090|Q5090]] | rice | [[palay]] | [[Talaksan:White, Brown, Red & Wild rice.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 709 | [[:d:Q219060|Q219060]] | Palestine | [[Estado ng Palestina|Palestina]] | [[Talaksan:Palestine - 20190204-DSC 0007.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 710 | [[:d:Q9158|Q9158]] | email | [[palihamang elektroniko]] | |- | style='text-align:right'| 711 | [[:d:Q7188|Q7188]] | government | [[pamahalaan]] | [[Talaksan:De ministers die deel uitmaken van het derde kabinet Van Agt op de trappen van Paleis Huis ten Bosch in 's-Gravenhage. D - SFA001009248.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 712 | [[:d:Q11030|Q11030]] | journalism | [[pamamahayag]] | [[Talaksan:CBC journalists in Montreal.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 713 | [[:d:Q12870|Q12870]] | explosive chemicals | [[Pampasabog]] | [[Talaksan:C4 plastic explosive.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 714 | [[:d:Q11663|Q11663]] | weather | [[panahon]] | [[Talaksan:Wikinews weather.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 715 | [[:d:Q11764|Q11764]] | Iron Age | [[Panahong Bakal|Panahon ng Bakal]] | [[Talaksan:HMB Keltengrab Münsingen-Rain Grab 91.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 716 | [[:d:Q11759|Q11759]] | Stone Age | [[Panahong Bato|Panahon ng Bato]] | [[Talaksan:Ggantija Temples (1).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 717 | [[:d:Q12539|Q12539]] | Age of Enlightenment | [[Panahon ng Kaliwanagan]] | |- | style='text-align:right'| 718 | [[:d:Q11761|Q11761]] | Bronze Age | [[Panahong Bronse|Panahon ng Tansong Pula]] | [[Talaksan:Minoan copper ingot from Zakros, Crete.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 719 | [[:d:Q8142|Q8142]] | currency | [[Pananalapi (yunit ng palitan)|pananalapi]] | [[Talaksan:Billets de 5000.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 720 | [[:d:Q7813|Q7813]] | Universal Declaration of Human Rights | [[Pandaigdig na Pagpapahayag ng Karapatang Pantao|Pandaigdig na Pagpapahayag ng mga Karapatan ng Tao]] | [[Talaksan:Eleanor Roosevelt UDHR.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 721 | [[:d:Q7804|Q7804]] | International Monetary Fund | [[Pondo ng Monetaryong Pandaigdig|Pandaigdigang Pondong Pananalapi]] | [[Talaksan:IMF building HR.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 722 | [[:d:Q12457|Q12457]] | International System of Units | [[Pandaigdigang Sistema ng mga Yunit]] | [[Talaksan:International prototype of the kilogram aka Le Grand K.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 723 | [[:d:Q12184|Q12184]] | pandemic | [[pandemya]] | [[Talaksan:The plague of Florence in 1348, as described in Boccaccio's Wellcome L0004057.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 724 | [[:d:Q8463|Q8463]] | slavery | [[Pang-aalipin]] | [[Talaksan:Official medallion of the British Anti-Slavery Society (1795).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 725 | [[:d:Q11538|Q11538]] | mathematical proof | [[Patibay pangmatematika|Pang-matematikang patibay]] | |- | style='text-align:right'| 726 | [[:d:Q8265|Q8265]] | Dream of the Red Chamber | [[Pangarap ng Pulang Silid]] | [[Talaksan:Hongloumeng2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 727 | [[:d:Q11033|Q11033]] | mass media | [[Midyang panlahat|pangmadlang media]] | [[Talaksan:Diarioeluniverso.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 728 | [[:d:Q8242|Q8242]] | literature | [[panitikan]] | [[Talaksan:Old book bindings.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 729 | [[:d:Q11634|Q11634]] | art of sculpture | [[Lilok|Panlililok]] | [[Talaksan:Discobolus in National Roman Museum Palazzo Massimo alle Terme.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 730 | [[:d:Q8188|Q8188]] | syllable | [[pantig]] | |- | style='text-align:right'| 731 | [[:d:Q482|Q482]] | poetry | [[Panulaan]] | [[Talaksan:LeidenWallPoemYeats (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 732 | [[:d:Q11472|Q11472]] | paper | [[papel]] | [[Talaksan:Paperball 2.jpeg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 733 | [[:d:Q90|Q90]] | Paris | [[Paris]] | [[Talaksan:La Tour Eiffel vue de la Tour Saint-Jacques, Paris août 2014 (2).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 734 | [[:d:Q10288|Q10288]] | Parthenon | [[Partenon|Parthenon]] | [[Talaksan:The Parthenon in Athens.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 735 | [[:d:Q7278|Q7278]] | political party | [[Partidong pampolitika|partidong politikal]] | |- | style='text-align:right'| 736 | [[:d:Q8454|Q8454]] | capital punishment | [[parusang kamatayan]] | [[Talaksan:ASC Leiden - F. van der Kraaij Collection - The Hanging of the Harper Seven, Liberia - 16 February 1979 - 01.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 737 | [[:d:Q6223|Q6223]] | fascism | [[Pasismo]] | [[Talaksan:Mussolini and Hitler 1940 (retouched).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 738 | [[:d:Q10998|Q10998]] | potato | [[patatas]] | [[Talaksan:234 Solanum tuberosum L.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 739 | [[:d:Q7372|Q7372]] | shark | [[Pating]] | [[Talaksan:Great white shark south africa.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 740 | [[:d:Q11453|Q11453]] | agricultural irrigation | [[patubig]] | [[Talaksan:PivotIrrigationOnCotton.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 741 | [[:d:Q8479|Q8479]] | Peter the Great | [[Pedro ang Dakila ng Rusya]] | [[Talaksan:Inconnu d'après J.-M. Nattier, Portrait de Pierre Ier (musée de l’Ermitage).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 742 | [[:d:Q11424|Q11424]] | film | [[Pelikula]] | [[Talaksan:Muybridge race horse animated.gif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 743 | [[:d:Q7252|Q7252]] | feminism | [[Peminismo]] | [[Talaksan:Feminist Suffrage Parade in New York City, 1912.jpeg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 744 | [[:d:Q1368|Q1368]] | money | [[pera]] | [[Talaksan:Euro coins and banknotes.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 745 | [[:d:Q5599|Q5599]] | Peter Paul Rubens | [[Peter Paul Rubens]] | [[Talaksan:Sir Peter Paul Rubens - Portrait of the Artist - Google Art Project.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 746 | [[:d:Q167|Q167]] | pi | [[Pi]] | [[Talaksan:Pi-unrolled-720.gif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 747 | [[:d:Q1090|Q1090]] | silver | [[pilak]] | [[Talaksan:Silver crystal.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 748 | [[:d:Q928|Q928]] | Philippines | [[Pilipinas]] | [[Talaksan:Manila Bay, Roxas Boulevard buildings with navy fleet (Ermita and Malate, Manila)(2017-12-31).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 749 | [[:d:Q5891|Q5891]] | philosophy | [[pilosopiya]] | [[Talaksan:Hortus Deliciarum, Philosophy and the seven liberal arts (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 750 | [[:d:Q12516|Q12516]] | pyramid | [[Piramide]] | [[Talaksan:Great Pyramid of Giza - Pyramid of Khufu.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 751 | [[:d:Q413|Q413]] | physics | [[pisika]] | [[Talaksan:CollageFisica.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 752 | [[:d:Q11429|Q11429]] | nuclear fission | [[Pisyong nukleyar]] | [[Talaksan:Kernspaltung -- induced nuclear fission.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 753 | [[:d:Q5994|Q5994]] | piano | [[Piyano]] | [[Talaksan:Steinway & Sons concert grand piano, model D-274, manufactured at Steinway's factory in Hamburg, Germany.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 754 | [[:d:Q634|Q634]] | planet | [[planeta]] | [[Talaksan:Montage of Our Solar System.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 755 | [[:d:Q10251|Q10251]] | plasma | [[plasma]] | [[Talaksan:Plasma-lamp.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 756 | [[:d:Q11474|Q11474]] | plastic | [[Plastik]] | [[Talaksan:Plastic objects.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 757 | [[:d:Q7950|Q7950]] | plate tectonics | [[Tektonikong plato|plate tectonics]] | [[Talaksan:Plates tect2 en.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 758 | [[:d:Q859|Q859]] | Plato | [[Platon|Plato]] | [[Talaksan:Plato Silanion Musei Capitolini MC1377.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 759 | [[:d:Q11405|Q11405]] | flute | [[Bansi|plawta]] | [[Talaksan:Fluiers.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 760 | [[:d:Q9163|Q9163]] | polytheism | [[politeismo]] | [[Talaksan:Jacopo Zucchi - The Assembly of the Gods - WGA26036.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 761 | [[:d:Q7163|Q7163]] | politics | [[politika]] | |- | style='text-align:right'| 762 | [[:d:Q933|Q933]] | South Pole | [[Timog Polo|Polong Timog]] | [[Talaksan:Geographic Southpole crop.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 763 | [[:d:Q36|Q36]] | Poland | [[Polonya]] | [[Talaksan:Warsaw Old Town Market Square 10.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 764 | [[:d:Q12195|Q12195]] | poliomyelitis | [[Polio|Polyo]] | [[Talaksan:Polio sequelle.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 765 | [[:d:Q8183|Q8183]] | phoneme | [[ponema]] | |- | style='text-align:right'| 766 | [[:d:Q45|Q45]] | Portugal | [[Portugal]] | [[Talaksan:Carte du Portugal.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 767 | [[:d:Q11633|Q11633]] | photography | [[potograpiya]] | [[Talaksan:Winterswijk (NL), Woold, Boven Slinge -- 2014 -- 3170.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 768 | [[:d:Q11982|Q11982]] | photosynthesis | [[potosintesis]] | [[Talaksan:Leaves in iran برگ گلها و گیاهان ایرانی 32.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 769 | [[:d:Q150|Q150]] | French | [[Wikang Pranses|Pranses]] | [[Talaksan:JO199411392.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 770 | [[:d:Q142|Q142]] | France | [[Pransiya]] | [[Talaksan:Paris from the Arc de Triomphe, 17 October 2019.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 771 | [[:d:Q11756|Q11756]] | prehistory | [[Prehistorya|Prehistorikong kasaysayan]] | [[Talaksan:PSM V44 D647 Delineations on pieces of antler.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 772 | [[:d:Q7380|Q7380]] | primate | [[Primates|Primate]] | [[Talaksan:Primates - some families.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 773 | [[:d:Q12514|Q12514]] | Three Gorges Dam | [[Prinsa ng Tatlong Bangin]] | [[Talaksan:ThreeGorgesDam-China2009.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 774 | [[:d:Q9492|Q9492]] | probability | [[Probabilidad]] | [[Talaksan:Nuvola apps atlantik.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 775 | [[:d:Q7281|Q7281]] | propaganda | [[propaganda]] | [[Talaksan:Affiche émigration JP au BR-déb. XXe s..jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 776 | [[:d:Q23540|Q23540]] | Protestantism | [[Protestantismo]] | [[Talaksan:Lutherbibel.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 777 | [[:d:Q8054|Q8054]] | protein | [[protina]] | [[Talaksan:Estruturas de proteínas.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 778 | [[:d:Q10892|Q10892]] | protist | [[Protista]] | [[Talaksan:DysnectesBrevis.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 779 | [[:d:Q8137|Q8137]] | capital | [[Kapital (ekonomika)|Puhunan]] | [[Talaksan:Cleveland Steel Mill.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 780 | [[:d:Q12861|Q12861]] | gunpowder | [[pulbura]] | [[Talaksan:2023 Czarny proch Vesuvit LC (3).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 781 | [[:d:Q12192|Q12192]] | pneumonia | [[Pulmonya]] | [[Talaksan:Pneumonia, mixed patterns, lobar and bronchopneumonia (3679096639).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 782 | [[:d:Q10987|Q10987]] | honey | [[Pulot-pukyutan|pulot]] | [[Talaksan:Runny hunny.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 783 | [[:d:Q9149|Q9149]] | fundamentalism | [[pundamentalismo]] | |- | style='text-align:right'| 784 | [[:d:Q10884|Q10884]] | tree | [[puno]] | [[Talaksan:Alnus glutinosa 011.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 785 | [[:d:Q11348|Q11348]] | function | [[Punsiyon (matematika)|punsiyon]] | [[Talaksan:Exp re.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 786 | [[:d:Q146|Q146]] | cat | [[pusa]] | [[Talaksan:Cat grooming.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 787 | [[:d:Q1072|Q1072]] | heart | [[Puso (anatomiya)|puso]] | [[Talaksan:Heart numlabels.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 788 | [[:d:Q11518|Q11518]] | Pythagorean theorem | [[Teorema ni Pitagoras|Pythagorean theorem]] | [[Talaksan:Pythagorean.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 789 | [[:d:Q7315|Q7315]] | Pyotr Ilyich Tchaikovsky | [[Peter Ilyich Tchaikovsky|Pëtr Čajkovskij]] | [[Talaksan:Porträt des Komponisten Pjotr I. Tschaikowski (1840-1893).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 790 | [[:d:Q7241|Q7241]] | Rabindranath Tagore | [[Rabindranath Tagore]] | [[Talaksan:Rabindranath Tagore in 1909.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 791 | [[:d:Q11448|Q11448]] | radioactivity | [[radioactivity]] | [[Talaksan:Alpha Decay.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 792 | [[:d:Q12969754|Q12969754]] | electromagnetic radiation | [[radyasyong elektromagnetiko]] | [[Talaksan:EM spectrumrevised.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 793 | [[:d:Q872|Q872]] | radio | [[Radyo]] | [[Talaksan:Biblis RFE RL 01.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 794 | [[:d:Q5597|Q5597]] | Raphael | [[Rafael Sanzio]] | [[Talaksan:Raffaello Sanzio.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 795 | [[:d:Q8461|Q8461]] | racism | [[rasismo]] | [[Talaksan:1943 Colored Waiting Room Sign.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 796 | [[:d:Q9510|Q9510]] | reality | [[reality]] | |- | style='text-align:right'| 797 | [[:d:Q2269|Q2269]] | Industrial Revolution | [[Rebolusyong Industriyal]] | [[Talaksan:Mémoires de la Société géologique de France (IA meymoiresdelaso00socig).pdf|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 798 | [[:d:Q128593|Q128593]] | reincarnation | [[reengkarnasyon]] | [[Talaksan:Reincarnation AS.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 799 | [[:d:Q9794|Q9794]] | reggae | [[reggae]] | [[Talaksan:Buju Banton.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 800 | [[:d:Q9174|Q9174]] | religion | [[relihiyon]] | [[Talaksan:16 religionist symbols.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 801 | [[:d:Q5598|Q5598]] | Rembrandt | [[Rembrandt]] | [[Talaksan:Rembrandt van Rijn - Self-Portrait - Google Art Project.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 802 | [[:d:Q4692|Q4692]] | Renaissance | [[Renasimiyento]] | [[Talaksan:'David' by Michelangelo JBU04.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 803 | [[:d:Q9191|Q9191]] | René Descartes | [[René Descartes]] | [[Talaksan:Frans Hals - Portret van René Descartes.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 804 | [[:d:Q12562|Q12562]] | Protestant Reformation | [[Repormang Protestante]] | [[Talaksan:95Thesen facsimile colour.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 805 | [[:d:Q10811|Q10811]] | Reptilia | [[Reptilya]] | [[Talaksan:Extant reptilia.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 806 | [[:d:Q7270|Q7270]] | republic | [[Republika]] | [[Talaksan:Forms of government.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 807 | [[:d:Q148|Q148]] | People's Republic of China | [[Tsina|Republikang Bayan ng Tsina]] | [[Talaksan:Badaling China Great-Wall-of-China-01.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 808 | [[:d:Q5321|Q5321]] | resistor | [[resistor]] | [[Talaksan:Electronic-Axial-Lead-Resistors-Array.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 809 | [[:d:Q472287|Q472287]] | respiration | [[Paghinga|Respirasyon]] | [[Talaksan:Bubble Blowing 15.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 810 | [[:d:Q1511|Q1511]] | Richard Wagner | [[Richard Wagner]] | [[Talaksan:RichardWagner.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 811 | [[:d:Q8678|Q8678]] | Rio de Janeiro | [[Rio de Janeiro]] | [[Talaksan:Cidade Maravilhosa.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 812 | [[:d:Q926|Q926]] | Roald Amundsen | [[Roald Amundsen]] | [[Talaksan:Amundsen in fur skins.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 813 | [[:d:Q11012|Q11012]] | robot | [[robot]] | [[Talaksan:Artaic Mosaic Fabrication Robot.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 814 | [[:d:Q5463|Q5463]] | Rocky Mountains | [[Bulubunduking Rocky|Rocky Mountains]] | [[Talaksan:Moraine Lake 17092005.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 815 | [[:d:Q10850|Q10850]] | | [[Rodentia]] | [[Talaksan:Tamias striatus CT.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 816 | [[:d:Q220|Q220]] | Rome | [[Roma]] | [[Talaksan:Rome Skyline (8012016319).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 817 | [[:d:Q12544|Q12544]] | Byzantine Empire | [[Silangang Imperyong Romano|Romanong Imperyo sa Silangan]] | |- | style='text-align:right'| 818 | [[:d:Q7231|Q7231]] | | [[Rosa Luxemburg]] | [[Talaksan:Rosa Luxemburg.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 819 | [[:d:Q5378|Q5378]] | rugby | [[Rugbi]] | [[Talaksan:USO - Saracens - 20151213 - Maro Itoje attacking.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 820 | [[:d:Q159|Q159]] | Russia | [[Rusya]] | [[Talaksan:Kremlin Moscow.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 821 | [[:d:Q503|Q503]] | banana | [[saging]] | [[Talaksan:Banana on whitebackground.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 822 | [[:d:Q6583|Q6583]] | Sahara | [[Sahara]] | [[Talaksan:Sahara real color.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 823 | [[:d:Q11081|Q11081]] | Alzheimer's disease | [[Sakit na Alzheimer]] | [[Talaksan:Auguste D aus Marktbreit.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 824 | [[:d:Q12198|Q12198]] | sexually transmitted infection | [[sakit na naipapasa sa pakikipagtalik]] | [[Talaksan:Captain Condom and Lady Latex comic cover.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 825 | [[:d:Q86|Q86]] | headache | [[sakit ng ulo]] | [[Talaksan:The Headache (caricature) RMG PW3879.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 826 | [[:d:Q12135|Q12135]] | mental disorder | [[sakit sa pag-iisip]] | [[Talaksan:Gautier - Salpetriere.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 827 | [[:d:Q8581|Q8581]] | Saladin | [[Saladin]] | [[Talaksan:Al-Nasir I Salah al-Din Yusuf (Saladin). AH 564-589 (1169-1193 CE) Æ Dirham (30.1mm, 13.28 g, 6h). Without mint-name. Dated AH 586 (AD 1190-91). Sultan sitting facing, cross-legged, on high-backed throne (obverse).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 828 | [[:d:Q11469|Q11469]] | glass | [[Salamin (materyales)|salamin]] | [[Talaksan:Drinkware.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 829 | [[:d:Q7755|Q7755]] | constitution | [[saligang batas]] | [[Talaksan:A Carta Constitucional e a família real.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 830 | [[:d:Q8171|Q8171]] | word | [[salita]] | [[Talaksan:Codex claromontanus latin (The S.S. Teacher's Edition-The Holy Bible - Plate XXVIII).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 831 | [[:d:Q5577|Q5577]] | Salvador Dalí | [[Salvador Dalí]] | [[Talaksan:Salvador Dalí 1939.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 832 | [[:d:Q7768|Q7768]] | Association of Southeast Asian Nations | [[Samahan ng mga Bansa sa Timog-Silangang Asya]] | [[Talaksan:ASEAN HQ 1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 833 | [[:d:Q7817|Q7817]] | World Health Organization | [[Pandaigdigang Organisasyon sa Kalusugan|Samahan ng Pandaigdigang Kalusugan]] | [[Talaksan:World Health Organisation headquarters, Geneva, north and west sides 2007.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 834 | [[:d:Q11403|Q11403]] | samba | [[samba]] | [[Talaksan:Funchal, Cortejo Alegórico de Carnaval (2026) 07.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 835 | [[:d:Q7785|Q7785]] | Commonwealth of Nations | [[Komonwelt ng mga Bansa|Sampamahalaan ng mga Bansa]] | [[Talaksan:Marlborough House.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 836 | [[:d:Q656|Q656]] | Saint Petersburg | [[San Petersburgo]] | [[Talaksan:Peter & Paul fortress in SPB 03.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 837 | [[:d:Q728|Q728]] | weapon | [[sandata]] | [[Talaksan:Sabre bayonette carabine.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 838 | [[:d:Q12802|Q12802]] | nuclear weapon | [[Sandatang nukleyar|Sandatang nuklear]] | [[Talaksan:Nagasakibomb.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 839 | [[:d:Q12796|Q12796]] | firearm | [[Sandatang pumuputok]] | [[Talaksan:Gun from upper west region.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 840 | [[:d:Q1|Q1]] | universe | [[Uniberso|sansinukob]] | [[Talaksan:NASA-HS201427a-HubbleUltraDeepField2014-20140603.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 841 | [[:d:Q12171|Q12171]] | menstruation | [[Regla|Sapanahon]] | [[Talaksan:MenstrualCycle2 es.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 842 | [[:d:Q4605|Q4605]] | Sarah Bernhardt | [[Sarah Bernhardt]] | [[Talaksan:Face detail, Sarah Bernhardt as Doña Sol in Hernani (cropped).png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 843 | [[:d:Q11436|Q11436]] | aircraft | [[Sasakyang panghimpapawid]] | [[Talaksan:Collection of military aircraft.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 844 | [[:d:Q193|Q193]] | Saturn | [[Saturno (planeta)|Saturno]] | [[Talaksan:8423 20181 1saturn2016.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 845 | [[:d:Q8873|Q8873]] | Satyajit Ray | [[Satyajit Ray]] | [[Talaksan:Satyajit Ray in New York (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 846 | [[:d:Q851|Q851]] | Saudi Arabia | [[Saudi Arabia]] | [[Talaksan:Saudi Arabia - Location Map (2013) - SAU - UNOCHA.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 847 | [[:d:Q11639|Q11639]] | dance | [[sayaw]] | [[Talaksan:Dance-At-Bougival.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 848 | [[:d:Q11577|Q11577]] | Hordeum vulgare | [[Sebada]] | [[Talaksan:Champ d'Orge carrée (Hordeum vulgare).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 849 | [[:d:Q12099|Q12099]] | Secale cereale | [[Secale cereale]] | [[Talaksan:Ear of rye.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 850 | [[:d:Q11574|Q11574]] | second | [[segundo]] | |- | style='text-align:right'| 851 | [[:d:Q7868|Q7868]] | cell | [[Selula]] | [[Talaksan:Ventricaria ventricosa.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 852 | [[:d:Q11456|Q11456]] | semiconductor | [[Semikonduktor]] | [[Talaksan:Capteurs CCD et CMOS.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 853 | [[:d:Q5300|Q5300]] | central processing unit | [[CPU|sentral na nagpoprosesong unit]] | [[Talaksan:2023 Intel Core i7 12700KF (3).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 854 | [[:d:Q8684|Q8684]] | Seoul | [[Seoul]] | [[Talaksan:덕수궁의 가을.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 855 | [[:d:Q44|Q44]] | beer | [[serbesa]] | [[Talaksan:NCI Visuals Food Beer.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 856 | [[:d:Q8003|Q8003]] | Sergei Eisenstein | [[Sergei Eisenstein]] | [[Talaksan:Sergei Eisenstein 03.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 857 | [[:d:Q8686|Q8686]] | Shanghai | [[Shanghai]] | [[Talaksan:20191222陆家嘴.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 858 | [[:d:Q7192|Q7192]] | Qin Shi Huang | [[Qin Shi Huang|Shih Huang Ti]] | [[Talaksan:Qinshihuang.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 859 | [[:d:Q9585|Q9585]] | Shia Islam | [[Shiismo]] | |- | style='text-align:right'| 860 | [[:d:Q812767|Q812767]] | Shinto | [[Shinto]] | [[Talaksan:Hakone Shrine Haiden.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 861 | [[:d:Q8279|Q8279]] | Shahnameh | [[Shāhnāmeh]] | [[Talaksan:The Court of Gayumars (Cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 862 | [[:d:Q9441|Q9441]] | The Buddha | [[Gautama Buddha|Siddharta Gautama Buddha]] | [[Talaksan:Buddha in Sarnath Museum (Dhammajak Mutra).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 863 | [[:d:Q9215|Q9215]] | Sigmund Freud | [[Sigmund Freud]] | [[Talaksan:Sigmund Freud, by Max Halberstadt (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 864 | [[:d:Q9316|Q9316]] | Sikhism | [[Sikhismo]] | [[Talaksan:Sikh pilgrim at the Golden Temple (Harmandir Sahib) in Amritsar, India.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 865 | [[:d:Q9418|Q9418]] | psychology | [[sikolohiya]] | [[Talaksan:Greek uc psi icon.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 866 | [[:d:Q9372|Q9372]] | Sima Qian | [[Sima Qian]] | [[Talaksan:Si maqian.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 867 | [[:d:Q9592|Q9592]] | Catholic Church | [[Simbahang Katoliko|Simbahang Katolika Romana]] | [[Talaksan:Saint Peter's Basilica facade, Rome, Italy.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 868 | [[:d:Q12485|Q12485]] | symmetry | [[simetriya]] | [[Talaksan:Brügge-Liebfrauenkirche-Prunkgräber DSC0166.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 869 | [[:d:Q7197|Q7197]] | Simone de Beauvoir | [[Simone de Beauvoir]] | [[Talaksan:Simone de Beauvoir2.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 870 | [[:d:Q8605|Q8605]] | Simón Bolívar | [[Simón Bolívar]] | [[Talaksan:Simón Bolívar by Acevedo Bernal, 1922.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 871 | [[:d:Q11768|Q11768]] | Ancient Egypt | [[Sinaunang Ehipto]] | [[Talaksan:Egypt.Giza.Sphinx.02 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 872 | [[:d:Q11772|Q11772]] | Ancient Greece | [[Sinaunang Gresya]] | [[Talaksan:Sicily Selinunte Temple E (Hera).JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 873 | [[:d:Q334|Q334]] | Singapore | [[Singapura|Singapore]] | [[Talaksan:Raffles Place.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 874 | [[:d:Q735|Q735]] | art | [[sining]] | [[Talaksan:Sebastiano Ricci 002.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 875 | [[:d:Q11417|Q11417]] | martial arts | [[sining pandigma]] | [[Talaksan:Martial arts - Fragrant Hills.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 876 | [[:d:Q11210|Q11210]] | coordinate system | [[sistema ng koordinado]] | [[Talaksan:Coordinate-system-in-mirror.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 877 | [[:d:Q8192|Q8192]] | writing system | [[Sistema ng pagsulat|sistema sa pagsulat]] | [[Talaksan:World alphabets & writing systems.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 878 | [[:d:Q11078|Q11078]] | endocrine system | [[Sistemang endokrina]] | [[Talaksan:Endocrine English.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 879 | [[:d:Q1059|Q1059]] | immunity | [[Sistemang inmune|sistemang immuno]] | |- | style='text-align:right'| 880 | [[:d:Q9404|Q9404]] | nervous system | [[Sistemang nerbiyos]] | [[Talaksan:Nervous System (PSF).png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 881 | [[:d:Q11101|Q11101]] | sensory nervous system | [[Sistemang pandama]] | |- | style='text-align:right'| 882 | [[:d:Q544|Q544]] | Solar System | [[Sistemang Solar|Sistemang Pang-araw]] | [[Talaksan:Solar System true color.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 883 | [[:d:Q124794|Q124794]] | taste | [[Lasa|sistemang panlasa]] | [[Talaksan:Tongue-bitter.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 884 | [[:d:Q9649|Q9649]] | human digestive system | [[Sistemang panunaw]] | [[Talaksan:Digestive system diagram en.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 885 | [[:d:Q7895|Q7895]] | reproductive system | [[Sistemang reproduktibo]] | |- | style='text-align:right'| 886 | [[:d:Q7891|Q7891]] | respiratory system | [[Sistemang respiratoryo]] | [[Talaksan:Respiratory system complete en.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 887 | [[:d:Q11068|Q11068]] | circulatory system | [[sistemang sirkulatoryo]] | [[Talaksan:Blutkreislauf.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 888 | [[:d:Q681949|Q681949]] | SM Sultan | [[SM Sultan]] | |- | style='text-align:right'| 889 | [[:d:Q7397|Q7397]] | software | [[software]] | [[Talaksan:Kmail.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 890 | [[:d:Q913|Q913]] | Socrates | [[Sokrates]] | [[Talaksan:Socrates Louvre.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 891 | [[:d:Q11438|Q11438]] | solid | [[solido]] | [[Talaksan:Different minerals.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 892 | [[:d:Q12143|Q12143]] | time zone | [[sona ng oras]] | [[Talaksan:World Time Zones Map.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 893 | [[:d:Q7235|Q7235]] | Sophocles | [[Sopokles]] | [[Talaksan:Ny Carlsberg Glyptothek - Sophokles.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 894 | [[:d:Q332062|Q332062]] | Sorghum bicolor | [[Sorghum bicolor]] | [[Talaksan:Sorghum bicolor03.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 895 | [[:d:Q9601|Q9601]] | Zoroastrianism | [[Zoroastrianismo|Soroastrismo]] | [[Talaksan:Faravahar.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 896 | [[:d:Q7272|Q7272]] | socialism | [[sosyalismo]] | |- | style='text-align:right'| 897 | [[:d:Q2001|Q2001]] | Stanley Kubrick | [[Stanley Kubrick]] | [[Talaksan:Stanley Kubrick (1949 portrait by Phillip Harrington - cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 898 | [[:d:Q11430|Q11430]] | state of matter | [[state of matter]] | [[Talaksan:Phase change - en.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 899 | [[:d:Q8877|Q8877]] | Steven Spielberg | [[Steven Spielberg]] | [[Talaksan:Steven Spielberg 2025.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 900 | [[:d:Q12202|Q12202]] | stroke | [[stroke]] | [[Talaksan:MCA-Stroke-Brain-Humn-2A.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 901 | [[:d:Q2811|Q2811]] | submarine | [[Submarino]] | [[Talaksan:Submarine dive.gif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 902 | [[:d:Q1049|Q1049]] | Sudan | [[Sudan]] | [[Talaksan:Western Deffufa - Kerma.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 903 | [[:d:Q9603|Q9603]] | Sufism | [[Sufismo]] | [[Talaksan:Tomb of Abdul Qadir Jilani, Baghdad.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 904 | [[:d:Q11416|Q11416]] | gambling | [[sugal]] | [[Talaksan:Gambling image.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 905 | [[:d:Q8196|Q8196]] | Arabic alphabet | [[Alpabetong Arabe|sulat Arabo]] | [[Talaksan:Arabic-script.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 906 | [[:d:Q8474|Q8474]] | Suleiman the Magnificent | [[Suleiman I]] | [[Talaksan:Suleyman (enthroned, receiving Barbarossa in 1533). Süleymanname (1558).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 907 | [[:d:Q35355|Q35355]] | Sumer | [[Sumerya|Sumeria]] | [[Talaksan:Orientmitja2300aC.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 908 | [[:d:Q8573|Q8573]] | Sun Yat-sen | [[Sun Yat-sen|Sun Yat Sen]] | [[Talaksan:孙中山肖像.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 909 | [[:d:Q8070|Q8070]] | tsunami | [[Sunami]] | [[Talaksan:Tsunami by hokusai 19th century.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 910 | [[:d:Q483654|Q483654]] | Sunni Islam | [[Sunismo]] | [[Talaksan:رسم تعبيري للفظ الجلالة ومن يجلهم أهل السنة.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 911 | [[:d:Q9103|Q9103]] | female breast | [[Suso]] | [[Talaksan:Breasts close-up (4).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 912 | [[:d:Q39|Q39]] | Switzerland | [[Suwisa]] | |- | style='text-align:right'| 913 | [[:d:Q6388|Q6388]] | swimming | [[swimming]] | [[Talaksan:Two people swimming outdoors.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 914 | [[:d:Q3130|Q3130]] | Sydney | [[Sidney|Sydney]] | [[Talaksan:00 3178 Sydney, Australia.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 915 | [[:d:Q9734|Q9734]] | symphony | [[symphony]] | [[Talaksan:Ninth Symphony original.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 916 | [[:d:Q174|Q174]] | São Paulo | [[São Paulo]] | [[Talaksan:Sao Paulo Skyline in Brazil.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 917 | [[:d:Q12791|Q12791]] | sword | [[tabak]] | [[Talaksan:Albion Hospitaller Medieval Sword 1 (6092737619) (II).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 918 | [[:d:Q1566|Q1566]] | tobacco | [[tabako]] | [[Talaksan:Tabak 9290019.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 919 | [[:d:Q3947|Q3947]] | house | [[Bahay|tahanan]] | [[Talaksan:Ranch style home in Salinas, California.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 920 | [[:d:Q7362|Q7362]] | ear | [[tainga]] | [[Talaksan:Closeup of a human ear.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 921 | [[:d:Q10693|Q10693]] | periodic table | [[Talahanayang peryodiko|talaang peryodiko]] | [[Talaksan:Periodic table (32-col, enwiki), black and white.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 922 | [[:d:Q199804|Q199804]] | chronic obstructive pulmonary disease | [[Talamak na nakakahawang sakit sa baga]] | [[Talaksan:Centrilobular emphysema 865 lores.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 923 | [[:d:Q11404|Q11404]] | drum | [[Tambol]] | [[Talaksan:DrumMozartRegiment.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 924 | [[:d:Q11635|Q11635]] | theatre | [[tanghalan]] | [[Talaksan:Ana Maria Ventura como Altisidora en "La enamorada del rey" (1988).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 925 | [[:d:Q12876|Q12876]] | tank | [[Tangke]] | [[Talaksan:Char T 34 noBG.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 926 | [[:d:Q924|Q924]] | Tanzania | [[Tanzania]] | [[Talaksan:Tanzania - Location Map (2013) - TZA - UNOCHA.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 927 | [[:d:Q5|Q5]] | human | [[tao]] | [[Talaksan:Akha cropped hires.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 928 | [[:d:Q577|Q577]] | year | [[taon]] | [[Talaksan:Analemma fishburn.tif|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 929 | [[:d:Q9598|Q9598]] | Taoism | [[Taoismo|Tawismo]] | [[Talaksan:Taoist ceremony at Xiao ancestral temple in Chaoyang, Shantou, Guangdong (daoshi) (1).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 930 | [[:d:Q3616|Q3616]] | Tehran | [[Teheran|Tehrān]] | [[Talaksan:North of tehran.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 931 | [[:d:Q11016|Q11016]] | technology | [[teknolohiya]] | [[Talaksan:Technologie.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 932 | [[:d:Q11661|Q11661]] | information technology | [[Teknolohiyang pang-impormasyon]] | [[Talaksan:Papertape3.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 933 | [[:d:Q289|Q289]] | television | [[telebisyon]] | [[Talaksan:LG smart TV.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 934 | [[:d:Q11035|Q11035]] | telephone | [[Telepono]] | [[Talaksan:Telefon BW 2012-02-18 13-44-32.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 935 | [[:d:Q11466|Q11466]] | temperature | [[temperatura]] | [[Talaksan:Pakkanen.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 936 | [[:d:Q847|Q847]] | tennis | [[Tennis|tenis]] | [[Talaksan:Roger Federer 2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 937 | [[:d:Q12479|Q12479]] | number theory | [[Teorya ng bilang|teoriya ng bilang]] | [[Talaksan:Euclid's Orchard (large).svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 938 | [[:d:Q12482|Q12482]] | set theory | [[Teorya ng pangkat|teoriya ng hanay]] | |- | style='text-align:right'| 939 | [[:d:Q11452|Q11452]] | general relativity | [[Teorya ng pangkalahatang relatibidad|teoriya ng pangkalahatang relatibidad]] | [[Talaksan:EinsteinLeiden4.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 940 | [[:d:Q11473|Q11473]] | thermodynamics | [[termodinamika]] | [[Talaksan:Heat engine summary.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 941 | [[:d:Q7283|Q7283]] | terrorism | [[terorismo]] | [[Talaksan:North face south tower after plane strike 9-11.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 942 | [[:d:Q869|Q869]] | Thailand | [[Taylandiya|Thailand]] | [[Talaksan:Temple of the Emerald of buddha or Wat Phra Kaew (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 943 | [[:d:Q1299|Q1299]] | The Beatles | [[The Beatles]] | [[Talaksan:Beatles Trenter 1963.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 944 | [[:d:Q8743|Q8743]] | Thomas Edison | [[Thomas Edison]] | [[Talaksan:Thomas Edison2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 945 | [[:d:Q80|Q80]] | Tim Berners-Lee | [[Tim Berners-Lee]] | [[Talaksan:LS3 4919 (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 946 | [[:d:Q18|Q18]] | South America | [[Timog Amerika]] | [[Talaksan:South America satellite orthographic.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 947 | [[:d:Q258|Q258]] | South Africa | [[Timog Aprika]] | [[Talaksan:South Africa - Location Map (2013) - ZAF - UNOCHA.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 948 | [[:d:Q11409|Q11409]] | apartheid | [[Aparteid|Timog Aprika sa ilalim ng apartheid]] | [[Talaksan:DurbanSign1989.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 949 | [[:d:Q884|Q884]] | South Korea | [[Timog Korea]] | [[Talaksan:South Korea - Location Map (2013) - KOR - UNOCHA.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 950 | [[:d:Q8462|Q8462]] | Timur | [[Tamerlan|Timur]] | [[Talaksan:Timur seated (earliest known portrait), Timurid genealogy, 1405-1409, Samarkand (TSMK, H2152).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 951 | [[:d:Q1096|Q1096]] | tin | [[Lata|tin]] | [[Talaksan:Cín.PNG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 952 | [[:d:Q7802|Q7802]] | bread | [[tinapay]] | [[Talaksan:Assorted bread.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 953 | [[:d:Q1490|Q1490]] | Tokyo | [[Tokyo]] | [[Talaksan:Skyscrapers of Shinjuku 2009 January (revised).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 954 | [[:d:Q9438|Q9438]] | Thomas Aquinas | [[Tomas ng Aquino]] | [[Talaksan:St-thomas-aquinasFXD.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 955 | [[:d:Q12518|Q12518]] | tower | [[Tore]] | [[Talaksan:Tour Eiffel Wikimedia Commons (cropped).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 956 | [[:d:Q243|Q243]] | Eiffel Tower | [[Toreng Eiffel]] | [[Talaksan:Tour Eiffel Wikimedia Commons.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 957 | [[:d:Q11022|Q11022]] | screw | [[Tornilyo]] | [[Talaksan:Black wood screw with flat Phillips head.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 958 | [[:d:Q2840|Q2840]] | influenza | [[trangkaso]] | [[Talaksan:H1N1 Influenza Virus Particles (8411599236).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 959 | [[:d:Q5339|Q5339]] | transistor | [[Transistor]] | [[Talaksan:Transistors.agr.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 960 | [[:d:Q11658|Q11658]] | transformer | [[transpormador]] | [[Talaksan:Philips N4422 - power supply transformer-2098.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 961 | [[:d:Q7590|Q7590]] | transport | [[Transportasyon]] | [[Talaksan:PL Mirandola Czem chciał zostać Janek mały 1925 page19.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 962 | [[:d:Q8736|Q8736]] | Treaty of Versailles | [[Tratado sa Versalles (1919)|Tratado ng Versailles]] | [[Talaksan:Treaty of Versailles, English version.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 963 | [[:d:Q870|Q870]] | train | [[tren]] | [[Talaksan:UBTZ 2TE116UM-022 Cagaan Had - Sumangijn Zoo.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 964 | [[:d:Q15645384|Q15645384]] | wheat | [[trigo]] | [[Talaksan:Wheat close-up.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 965 | [[:d:Q8084|Q8084]] | trigonometry | [[trigonometriya]] | [[Talaksan:Fotothek df tg 0000230 Geometrie ^ Trigonometrie.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 966 | [[:d:Q9595|Q9595]] | Trimurti | [[Trimurti]] | [[Talaksan:UgrataraTemple2 (cropped).jpeg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 967 | [[:d:Q8338|Q8338]] | trumpet | [[Trumpeta]] | [[Talaksan:Trumpet 1.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 968 | [[:d:Q6097|Q6097]] | tea | [[Tsaa]] | [[Talaksan:Tea in different grade of fermentation.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 969 | [[:d:Q195|Q195]] | chocolate | [[tsokolate]] | [[Talaksan:Cocoa Powder and Chocolate on Marble Background.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 970 | [[:d:Q9397|Q9397]] | Zhu Xi | [[Zhu Xi|Tsʻang-chou-ping-sou,]] | [[Talaksan:唯一可靠的朱熹画像.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 971 | [[:d:Q12204|Q12204]] | tuberculosis | [[tuberkulosis]] | [[Talaksan:Tuberculosis-x-ray-1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 972 | [[:d:Q283|Q283]] | water | [[tubig]] | [[Talaksan:Ice water vapor.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 973 | [[:d:Q638|Q638]] | music | [[tugtugin]] | [[Talaksan:Op27 1 seg mov.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 974 | [[:d:Q12280|Q12280]] | bridge | [[tulay]] | [[Talaksan:Yavuz Sultan Selim Bridge Istanbul.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 975 | [[:d:Q676|Q676]] | prose | [[Tuluyan]] | [[Talaksan:Prose and Verse on one page.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 976 | [[:d:Q11345|Q11345]] | equation | [[Ekwasyon|tumbasan]] | [[Talaksan:First Equation Ever.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 977 | [[:d:Q11461|Q11461]] | sound | [[tunog]] | [[Talaksan:Utbredning av ljudvågor -- Onda sonora se propagando (mul).svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 978 | [[:d:Q7368|Q7368]] | sheep | [[tupa]] | [[Talaksan:Berå Tirehaline x Timhadite.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 979 | [[:d:Q43|Q43]] | Turkey | [[Turkiya]] | [[Talaksan:Historical peninsula and modern skyline of Istanbul.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 980 | [[:d:Q9141|Q9141]] | Taj Mahal | [[Tāj Mahal]] | [[Talaksan:Taj Mahal, Agra, India edit3.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 981 | [[:d:Q10978|Q10978]] | grape | [[Ubas (prutas)|ubas]] | [[Talaksan:Wine grapes03.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 982 | [[:d:Q9332|Q9332]] | behavior | [[Ugali]] | [[Talaksan:Adams and Westlake (3092762993).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 983 | [[:d:Q212|Q212]] | Ukraine | [[Ukranya]] | [[Talaksan:Maidan Nezalezhnosti view.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 984 | [[:d:Q7925|Q7925]] | rain | [[Ulan]] | [[Talaksan:08152 Bukowsko (powiat sanocki).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 985 | [[:d:Q8074|Q8074]] | cloud | [[ulap]] | [[Talaksan:Cumulus cloud.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 986 | [[:d:Q11391|Q11391]] | ultraviolet radiation | [[ultrabiyoleta]] | [[Talaksan:Ozone altitude UV graph.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 987 | [[:d:Q1110560|Q1110560]] | Umm Kulthum | [[Umm Kulthum]] | [[Talaksan:Umm Kulthum as Fatimah.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 988 | [[:d:Q361|Q361]] | World War I | [[Unang Digmaang Pandaigdig]] | [[Talaksan:WWImontage.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 989 | [[:d:Q7809|Q7809]] | UNESCO | [[UNESCO]] | |- | style='text-align:right'| 990 | [[:d:Q145|Q145]] | United Kingdom | [[United Kingdom]] | [[Talaksan:Palace of Westminster from the dome on Methodist Central Hall.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 991 | [[:d:Q7159|Q7159]] | African Union | [[Unyong Aprikano]] | |- | style='text-align:right'| 992 | [[:d:Q15180|Q15180]] | Soviet Union | [[Unyong Sobyetiko|Unyong Sobyet]] | |- | style='text-align:right'| 993 | [[:d:Q324|Q324]] | Uranus | [[Urano]] | [[Talaksan:Uranus Voyager2 color calibrated.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 994 | [[:d:Q1073|Q1073]] | brain | [[utak]] | [[Talaksan:Vertebrate-brain-regions small.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 995 | [[:d:Q11006|Q11006]] | soybean | [[Balatong|utaw]] | [[Talaksan:Soybean.USDA.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 996 | [[:d:Q134808|Q134808]] | vaccine | [[vaccine]] | [[Talaksan:Smallpox vaccine.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 997 | [[:d:Q7328|Q7328]] | Vasco da Gama | [[Vasco da Gama]] | [[Talaksan:Ignoto portoghese, ritratto di un cavaliere dell'ordine di cristo, 1525-50 ca. 02.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 998 | [[:d:Q717|Q717]] | Venezuela | [[Venezuela]] | [[Talaksan:Embalse la Vueltosa 2022.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 999 | [[:d:Q1398|Q1398]] | Virgil | [[Virgilio|Vergilius]] | [[Talaksan:Parco della Grotta di Posillipo5 (crop).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1000 | [[:d:Q535|Q535]] | | [[Victor Hugo]] | [[Talaksan:Victor Hugo by Étienne Carjat 1876 - full.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1001 | [[:d:Q7889|Q7889]] | video game | [[Larong bidyo|video game]] | [[Talaksan:ArcadeGames.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1002 | [[:d:Q1741|Q1741]] | Vienna | [[Viena]] | [[Talaksan:Wien katedra sw Szczepana widok z wiezy 6.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1003 | [[:d:Q881|Q881]] | Vietnam | [[Vietnam]] | [[Talaksan:Hanoi Temple of Literature.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1004 | [[:d:Q12567|Q12567]] | Vikings | [[Mga Viking|Viking]] | |- | style='text-align:right'| 1005 | [[:d:Q5582|Q5582]] | Vincent van Gogh | [[Vincent van Gogh]] | [[Talaksan:Self-portrait - Vincent van Gogh.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1006 | [[:d:Q808|Q808]] | virus | [[Birus|virus]] | [[Talaksan:Coronavirus. SARS-CoV-2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1007 | [[:d:Q1394|Q1394]] | Vladimir Lenin | [[Vladimir Lenin]] | [[Talaksan:Vladimir Lenin in July 1920 by Pavel Zhukov.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1008 | [[:d:Q9068|Q9068]] | Voltaire | [[Voltaire]] | [[Talaksan:Nicolas de Largillière - Portrait de Voltaire (1694-1778) en 1718 - P208 - Musée Carnavalet - 2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1009 | [[:d:Q8704|Q8704]] | Walt Disney | [[Walt Disney]] | [[Talaksan:Walt Disney 1946.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1010 | [[:d:Q61|Q61]] | Washington, D.C. | [[Washington, D.C.]] | [[Talaksan:Aerial view of White House and downtown, Washington, D.C LCCN2010630891.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1011 | [[:d:Q315|Q315]] | language | [[wika]] | [[Talaksan:Girls learning sign language.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1012 | [[:d:Q13955|Q13955]] | Arabic | [[Wikang Arabe]] | [[Talaksan:Learning Arabic calligraphy.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1013 | [[:d:Q9288|Q9288]] | Hebrew | [[Wikang Hebreo|Wikang Ebreo]] | [[Talaksan:1 QIsa example of damage col 12-13.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1014 | [[:d:Q9129|Q9129]] | Greek | [[Wikang Griyego]] | [[Talaksan:Pater noster in greek script.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1015 | [[:d:Q397|Q397]] | Latin | [[Wikang Latin]] | [[Talaksan:Arco Sisto V targa M.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1016 | [[:d:Q9143|Q9143]] | programming language | [[wikang pamprograma]] | [[Talaksan:C Hello World Program.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1017 | [[:d:Q9168|Q9168]] | Persian | [[Wikang Persa]] | [[Talaksan:Farsi.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1018 | [[:d:Q5146|Q5146]] | Portuguese | [[Wikang Portuges]] | [[Talaksan:Breve discurso em que se contem a conquista do Reyno de Pegu na Índia Oriental, pelos portuguezes em tempo do Viso-Rey Ayres de Saldanha; sendo capitam Salvador Ribeiro de Souza, chamado Massinga, natural de Guimaraens. Rei do Pegu.JPG|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1019 | [[:d:Q7737|Q7737]] | Russian | [[Wikang Ruso]] | [[Talaksan:Russian.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1020 | [[:d:Q11059|Q11059]] | Sanskrit | [[Wikang Sanskrito]] | [[Talaksan:Sanskrit in Siddham script.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1021 | [[:d:Q7838|Q7838]] | Swahili | [[Wikang Swahili]] | [[Talaksan:Manuscrit colonial kiswahili-Africa Museum.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1022 | [[:d:Q7850|Q7850]] | Chinese | [[Wikang Tsino]] | [[Talaksan:Chineselanguage.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1023 | [[:d:Q256|Q256]] | Turkish | [[Wikang Turko]] | [[Talaksan:Turkish alphabet.svg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1024 | [[:d:Q692|Q692]] | William Shakespeare | [[William Shakespeare]] | [[Talaksan:Shakespeare.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1025 | [[:d:Q8016|Q8016]] | Winston Churchill | [[Winston Churchill]] | [[Talaksan:Sir Winston Churchill - 19086236948 (restored).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1026 | [[:d:Q254|Q254]] | | [[Wolfgang Amadeus Mozart]] | [[Talaksan:Wolfgang-amadeus-mozart 1.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1027 | [[:d:Q466|Q466]] | World Wide Web | [[World Wide Web]] | [[Talaksan:Alcalá de Henares (RPS 08-04-2017) Calle WWW, indicador.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1028 | [[:d:Q8146|Q8146]] | yen | [[Yen ng Hapon]] | [[Talaksan:JPY coin3.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1029 | [[:d:Q9350|Q9350]] | yoga | [[Yoga]] | [[Talaksan:Bharadwaja.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1030 | [[:d:Q7327|Q7327]] | Yuri Gagarin | [[Yuri Gagarin]] | [[Talaksan:Yuri Gagarin portrait.png|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1031 | [[:d:Q458|Q458]] | European Union | [[Unyong Europeo|Yuropeong Unyon]] | |- | style='text-align:right'| 1032 | [[:d:Q7333|Q7333]] | Zheng He | [[Zheng He]] | [[Talaksan:2016 Malakka, Stadhuys (09).jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1033 | [[:d:Q1631|Q1631]] | Édith Piaf | [[Édith Piaf]] | [[Talaksan:Piaf Harcourt 1946 2.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1034 | [[:d:Q8589|Q8589]] | Ashoka | [[Ashoka|Ësokë]] | [[Talaksan:Ashoka's visit to the Ramagrama stupa Sanchi Stupa 1 Southern gateway.jpg|center|128px]] |- | style='text-align:right'| 1035 | [[:d:Q7200|Q7200]] | Alexander Pushkin | [[Alexander Pushkin]] | [[Talaksan:Kiprensky Pushkin.jpg|center|128px]] |} {{Wikidata list end}} i1vfmoi35druyhiirbacrpjq7znx5co DWRK 0 185453 2220071 2139688 2026-08-11T06:50:59Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220071 wikitext text/x-wiki {{Infobox radio station | name = Easy Rock Manila | callsign = DWRK | logo = | logo_size = 250px | logo_caption = | city = [[Pasay]] | area = [[Malawakang Maynila]] at mga karatig na lugar | branding = 96.3 Easy Rock | airdate = 1972 | frequency = 96.3 MHz {{HD Radio}} | subchannels = | format = [[:en:Soft adult contemporary|Soft AC]] | language = [[English language|English]] | licensing_authority = [[National Telecommunications Commission (Philippines)|NTC]] | power = 25,000 watts | erp = 75,000 watts | callsign_meaning = '''WR'''oc'''K''' (former branding) | network = [[Easy Rock]] | owner = [[MBC Media Group]]<ref name="NTCListOfStations-2011"/><ref name="NTCListOfStations-2016"/> | former_callsigns = DWBC-FM (1972–1980) | former_names = {{ubl|Real Radio (1980–1988)|WRocK (1988–2009)}} | class = A/B/C | website = [http://www.easyrock.com.ph Easy Rock] | webcast = [http://www.easyrock.com.ph/listen-live/ Listen Live] | sister_stations = [[DZRH-TV]], [[DZRH]], [[DZMB|90.7 Love Radio]], [[DWYS|101.1 Yes FM]] | coordinates = }} Ang '''DWRK''' (96.3 [[:en:FM broadcasting|FM]]), sumasahimpapawid bilang '''96.3 Easy Rock''', ay isang himpilan ng radyo na pagmamay-ari at pinamamahala ng [[MBC Media Group]].<ref name="NTCListOfStations-2011">{{cite web|url=https://psa.gov.ph/sites/default/files/2011PY_Communications.pdf|title=2011 Philippine Yearbook (Page 18)}}</ref><ref name="NTCListOfStations-2016">{{cite web|title=NTC FM Stations via FOI website|url=http://storage.googleapis.com/request-attachments/AV4y9qh3QvqYRdiDILKyN9nVIEnGnFovM9uuKB8iRaRW7PRrO633PGaXjSEULkqvEmjorBtVejJ00OBQf6uq5cH0nMZNFTt12UrY/FM%20STATIONS_2019.pdf|website=foi.gov.ph|date=August 17, 2019}}</ref> It serves as the flagship station of [[Easy Rock Network]]. Ang estudyo nito ay matatagpuan sa Unang palapag, MBC Building, Star City, Vicente Sotto St., [[Cultural Center of the Philippines|CCP Complex]], [[Pasay]], at ang transmiter nito ay matatagpuan sa [[BSA Twin Towers]], Bank Drive, [[Ortigas Center]], [[Mandaluyong]]. ==Kasaysayan== ===1980–1988: Real Radio=== Itinatag ang himpilang ito ng [[ACWS-United Broadcasting Network]] noong 1972 bilang riley ng [[DWBC-AM|940 kHz]]. Noong Pebrero 4, 1980, naging '''RK96 Real Radio''' ito at nagpalit ito ng call letters sa DWRK. Meron itong Lite Rock na format. Noong panahong yan, its studios were located at the FEMS Tower 1 in [[San Andres, Manila|San Andres]], [[Maynila]]. In 1986, Mike Pedero left the station after six years and transferred to [[DWJM|Citylite 88.3]] (now Jam 88.3). Al Torres is one of the notable DJs who worked with the station. ===1988–2009: WRocK=== Noong Oktubre 15, 1988, naging '''96.3 WRocK''' ito at pinalawig ang format nito sa Soft Adult Contemporary.<ref>{{cite web|url=https://news.google.com/newspapers?id=SJMmAAAAIBAJ&sjid=MAsEAAAAIBAJ&pg=3649%2C2519886|title=WRocK's 4th Anniversary|pages=14|date=October 15, 1992|newspaper=[[Manila Standard]]|publisher=Philippine Manila Standard Publishing|accessdate=January 17, 2023|via=Google News}}</ref> During the 2000s, it began hosting events headlined by DJs Cherry Bayle (now with [[DWFM|Radyo5]]) and Dylan Thomas.<ref>[http://pakshet101.wordpress.com/2008/11/02/goodbye-963-wrock-thanks-for-the-memories/ Goodbye, 96.3 WRocK. Thanks for the Memories]</ref><ref>[http://kulang-sa-tulog.blogspot.com/2008/03/fm-radios-963-wrock-heart-of-lite-rock.html FM Radio’s “96.3 WRock the Heart of Lite Rock”]</ref> Noong Oktubre 6, 2008, binili ng [[Manila Broadcasting Company]] ang himpilang ito mula sa ACWS-UBN sa halagang {{Philippine peso|229.6 million|link=yes}}.<ref>[http://www.manilatimes.net/national/2008/oct/07/yehey/business/20081007bus12.html Elizaldes’ Manila Broadcasting acquires 96.3 Wrock] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081009181730/http://www.manilatimes.net/national/2008/oct/07/yehey/business/20081007bus12.html |date=October 9, 2008 }}</ref> Noong Oktubre 26, muling inilunsad ang orihinal na WRocK online sa pamamagitan ng Hayag. Sa kabila nito, pinanatilihan ng MBC ang pangalan nito. Noong Disyembre, inilunsad nito ang sarili nitong personalidad. ===2009–kasalukuyan: Easy Rock=== Noong Mayo 18, 2009, naging '''Easy Rock''' ito at at nanatili ang format nito.<ref name="EasyRock">{{Cite web |url=http://www.mbcsales.com.ph/content/view/25/1/ |title=The Birth of the Easy Rock network |access-date=July 30, 2009 |archive-date=December 21, 2012 |archive-url=https://archive.today/20121221071409/http://www.mbcsales.com.ph/content/view/25/1/ |url-status=dead }}</ref><ref>[https://manilastandard.net/mobile/article/132396 Is she the one?]</ref> Noong Oktubre 2, 2019, apektado ng sunog na galing sa Star City ang estudyo nito sa MBC Building. Dahil dito, pansamantala itong sumahimpapawid sa [[BSA Twin Towers]] sa [[Mandaluyong]], kung saan nandoon ang transmiter nito.<ref>[https://www.gmanetwork.com/news/news/metro/710107/fire-hits-part-of-star-city/story Fire hits Star City compound]</ref> Noong Nobyembre 15, 2021, bumalik ito sa bagong ayos na MBC Building. Sa parehong araw, iniluunsad ng MBC ang bansag ''Sama-Sama Tayo, Pilipino!''.<ref>{{cite news |url=https://dzrh.com.ph/post/mbc-jumsptarts-re-branding-campaign-with-new-station-logos |title=MBC jumsptarts re-branding campaign with new station logos |publisher=DZRH |date=November 15, 2021 |access-date=November 15, 2021 |archive-date=Nobiyembre 15, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115060917/https://dzrh.com.ph/post/mbc-jumsptarts-re-branding-campaign-with-new-station-logos |url-status=dead }}</ref> ==HD Radio== <!-- PLEASE DO NOT REMOVE INFORMATION BEYOND THIS AREA.--> Sa kasalukuyan, dinig sa [[:en:HD Radio|HD Radio]] ang 96.3 Easy Rock sa pamamagitan ng HD1. Sumasahimpapawid sa HD2 ang punong himpapawid ng Radyo Natin Nationwide. Sumasahimpapawid sa HD3 ang [[DZRH]]. ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Metro Manila Radio}} [[Kategorya:Mga himpilang panradyo sa Kalakhang Maynila]] 68a5bxibowcxwhru1uwlpwwld6m5lw1 Adventure Time 0 187830 2220022 2018044 2026-08-10T23:12:05Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220022 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=Setyembre 2021}} {{about|seryeng pantelebisyon ng 2010|ibang paggamit|Adventure Time (paglilinaw)}} {{Infobox television | image = Adventure Time logo2.png | image_upright = | image_size = | image_alt = | caption = | alt_name = | native_name = | genre = [[Pakikipagsapalaran]]<br>Comedy-drama<br>Science-fantasy | creator = [[Pendleton Ward]] | based_on = | inspired_by = | developer = | writer = Pendleton Ward<br>Patrick McHale<br>Adam Muto<br>Tim McKeon<br>[[Merriwether Williams]]<br>[[Steve Little (actor)|Steve Little]]<br>[[Thurop Van Orman]]<br>Kent Osborne<br>Mark Banker | screenplay = | story = | director = Larry Leichliter | creative_director = Patrick McHale<br>Cole Sanchez<br>Adam Muto<br>Nate Cash | presenter = | starring = | judges = | voices = [[Jeremy Shada]]<br>[[John DiMaggio]]<br>[[Hynden Walch]]<br>[[Niki Yang]]<br>[[Tom Kenny]]<br>[[Olivia Olson]]<br>[[Martin Olson]]<br>[[Dee Bradley Baker]]<br>Pendleton Ward<br>Polly Lou Livingston<br>[[Jessica DiCicco]]<br>[[Maria Bamford]] | narrated = | theme_music_composer = | open_theme = | end_theme = | composer = Casey James Basichis & Tim Kiefer | country = Estados Unidos | language = | num_seasons = 5 | num_episodes = 126 | list_episodes = List of Adventure Time episodes | executive_producer = [[Derek Drymon]]<br>[[Fred Seibert]]<br>'''Para sa Cartoon Network:'''<br>Curtis Lelash<br>[[Brian A. Miller]]<br>Jennifer Pelphrey<br>Rob Swartz<br>Rob Sorcher<ref>{{cite web |url=http://frederator.com/series/adventure-time/ |title=Adventure Time |publisher=[[Frederator Studios]] |accessdate=May 15, 2013 |archive-date=Pebrero 28, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170228085240/http://frederator.com/series/adventure-time/ |url-status=dead }}</ref> | producer = Kelly Crews<br>Adam Muto {{small|(gumawang nangangasiwa)}} | news_editor = | location = | cinematography = | animator = | editor = | camera = | runtime = 11 minuto | company = [[Frederator Studios]]<br>[[Cartoon Network Studios]] | distributor = | budget = | network = | picture_format = [[1080i]] | audio_format = | first_run = | released = | first_aired = {{Start date|2010|4|5}} | last_aired = {{End date|2018|9|3}} | preceded_by = | followed_by = | related = | website = http://www.cartoonnetwork.com/tv_shows/adventuretime/index.html | website_title = | production_website = http://adventuretimeart.frederator.com/ | production_website_title = }} Ang '''''Adventure Time''''' (na may orihinal na pamagat na '''''Adventure Time with Finn & Jake''''') ay isang Amerikanong seryeng pantelebisyon na nilikha ni Pendleton Ward para sa [[Cartoon Network]]. Ang seryeng ito ay tumatalakay hinggil sa mga pakikipagsapalaran ni Finn (sa tinig ni Jeremy Shada), isang batang-tao, at ng kanyang matalik na kaibigan at mapag-arugang kapatid na si Jake (sa tinig ni John DiMaggio), isang aso na may kakaibang kapangyarihan upang magbago ng hugis, magpalaki at magpaliit kung nanaisin nito. Nabubuhay sina Finn at Jake sa Lupain ng Ooo (''Land of Ooo''). Sa kanilang paglalakbay ay makikilala nila ang iba pang mga pangunahing tauhan ng palabas: sina Prinsesa Bubblegum (sa tinig ni Hynden Walch), Ang Haring Yelo (sa tinig ni Tom Kenny), at Marceline ang Reynang Bampira (sa tinig ni Olivia Olson). Ang serye ay batay sa isang maikling palabas na binuo para sa munting serye ng Nicktoons at Frederator Studios na ''Random! Cartoons''. Matapos itong maging patok sa Internet, kinuha ito ng Cartoon Network para gawing isang buong serye na unang ipinalabas noong 11 Marso 2010, at opisyal na nag-umpisa noong 5 Abril 2010. Ang serye, na ang inspirasyon ay mula sa pantasyang dulaang laro (''fantasy role-playing game'') na ''[[Dungeons & Dragons]]'' at maging sa ibang mga larong bidyo, ay ipinrodyus sa pamamagitan ng animasyong guhit-kamay. Nililikha ang mga kabanata sa pamamagitan ng proseso ng ''storyboarding'', at ang isang kabanata ay inaabot ng walo hanggang siyam na buwan upang matapos, bagama't sabay-sabay na ginagawa ang mga buong kabanata. Ang mga gumaganap sa ''Adventure Time'' ay sama-samang nagrerekord ng kanilang mga linya, di-gaya ng iba't-ibang sesyon ng rekording sa bawat aktor na nagbibigay-tinig, at regular ding kumukuha ang serye ng mga panauhing aktor at aktres para sa mga munti at bumabalik na mga tauhan. Bawat kabanata sa ''Adventure Time'' ay mga labing-isang minuto ang haba; madalas ay pares ng mga kabanata ang ipinalalabas upang mapunan ang nakalaan sa kanilang kalahating-oras. Nakatapos na ang serye ng limang kapanahunan o ''season'', kasalukuyang nasa ikaanim nito, at nakatakdang magkaroon ng ikapito. Mula noong ito'y nag-umpisa, naging matagumpay sa ''ratings'' ang ''Adventure Time''. Mula Marso 2013, tinatayang nasa 2 hanggang 3 milyong manonood bawat linggo ang nakatutok sa palabas. Nakatanggap din ng mga positibong puna ang palabas mula sa mga kritiko at nagkaroon ng mga masugid na tagasunod ng mga kabataan at matatanda, na karamihan sa kanila'y nahikayat dahil sa animasyon ng serye, sa kuwento, at sa mga tauhan. Nagwagi na ang ''Adventure Time'' ng dalawang ''Annie Awards'' sa labing-apat na nominasyon nito, dalawang ''Primetime Emmy Awards'' sa pitong nominasyon nito, dalawang ''British Academy Children's Award''s, at isang ''Motion Picture Sound Editors Award''. Nanomina na rin ang serye para sa tatlong ''Critics' Choice Television Awards'', at isang ''Sundance Film Festival Award'', kasama ng iba pa. Ang bersiyong aklat-komiks nito'y nagwagi ng isang ''Eisner Award'' at dalawang ''Harvey Awards''. Dagdag dito, nakapagprodyus na rin ang serye ng maraming mga damit at iba pang mga gamit, mga larong bidyo, mga aklat-komiks, at mga natitipong DVD (''DVD compilations''). Sa Pilipinas, ang ''Adventure Time'' ay ipinapalabas sa ''cable channel'' na [[Cartoon Network]] at sa lokal na ''channel'' na [[ABC Development Corporation|TV5]]. == Mga Pangunahing Tauhan == === Mga Bida === * '''Finn ang Tao (Finn the Human)''' - Si Finn ay isang 14 na taong gulang na bata na walang ginawa kundi mag lakbay (adventure) at maging bayani. Ang kanyang kasalukuyang inspirasyon ay si Flame Princess na ipinakita sa seryeng "Incendium", "Hot to The Touch", at "Burning Low". * '''Jake ang Aso (Jake the Dog)''' - Si Jake ay isang 28 na taong gulang na aso na may kakaibang kapangyarihan na puwede siyang mag-iba ng porma o hugis. Ang kanyang karelasiyon ay si Lady Rainicorn, isang rainicorn na puwedeng magbalatkayo (camouflage) at dumaan sa mga pader o ano mang harang. ==Pagpapalabas== Hindi lang sa [[Cartoon Network]] ipinapalabas ang Adventure Time. Ipinapalabas din ito sa ibang bansa sa Free TV {|class=wikitable |- ! Country ! Channel |- | {{flagicon|Germany}} [[Alemanya]] | [[Cartoon Network]]<br>kabel eins |- | {{PHI}} | [[Cartoon Network]]<br>[[ABC Development Corporation|TV5]] |- | {{AUS}} | [[Cartoon Network]]<br>GO! |- | {{ESP}} | [[Cartoon Network]]<br>Boing! |- | {{ECU}} | [[Cartoon Network]]<br>Gama TV |- | {{MEX}} | [[Cartoon Network]]<br>Canal 5 |- | {{CAN}} | [[Cartoon Network]]<br>Teletoon |- | {{RUS}} | [[Cartoon Network]]<br>2x2 |- | {{ITA}} | [[Cartoon Network]]<br>Boing! |- | {{ISR}} | Arutz HaYeladim |- | {{NIC}} | [[Cartoon Network]]<br>Canal 13 |- | {{VEN}} | Televen |- | {{PER}} | Frecuencia Latina |} == Mga Sanggunian == {{Reflist}} [[Kategorya:Cartoon Network]] 04af7q5cik2wbxa2o8oyb7y8zm3r5i1 Hilagang Hating-globo 0 201634 2219974 2216213 2026-08-10T12:18:02Z ~2026-44002-34 165130 update 2219974 wikitext text/x-wiki [[File:Hemisferio Norte.png|thumb|right|Ang Hilagang Emisperyo na pinagliwanag sa pamamagitan ng dilaw na kulay.]] [[File:Northern Hemisphere Azimuthal projections.svg|thumb|right|Ang Hilagang Emisperyo na tinatanaw magmula sa habang nasa ibabaw ng [[Panghilagang Polo]].]] Ang '''Hilagang Hating-globo'''<ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Makabayan_6_2004_Ed/VIsTmtRXKNoC?hl=en&gbpv=1&dq=hilagang+hating+globo&pg=PA142&printsec=frontcover |title=Makabayan 6' 2004 Ed. |publisher=Rex Bookstore, Inc. |isbn=978-971-23-3902-8 |pages=13 |language=tl}}</ref><ref>{{Cite web |title=Hemisphere in Tagalog |url=https://www.tagalog.com/dictionary/hemisphere |access-date=2025-01-25 |website=www.tagalog.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |url=https://www.google.com.ph/books/edition/Sambayanang_Pilipino/6zorISN5hR8C?hl=en&gbpv=1&dq=hilagang+hating+globo&pg=PA13&printsec=frontcover |title=Sambayanang Pilipino |date=1996 |publisher=Rex Bookstore, Inc. |isbn=978-971-23-1517-6 |pages=13 |language=tl}}</ref> (o '''Hilagang Hating-Daigdig'''; Ingles: ''Northern Hemisphere'') ay ang bahagi ng [[Daigdig]] na nasa [[hilaga]] ng [[ekwador]]. Tinatawag din ito na '''Hilagang Emisperyo''' kung saan ang salitang "[[emisperyo]]" (mula sa [[wikang Griyego|Griyego]]ng σφαιρα [espero o bilog] + ημι [kalahati]) ay literal na may kahulugang 'kalahati ng bola' o 'kalahati ng bilog'. Ito rin ang kalahati ng [[esperong selestiyal]] na nasa timog ng ekwator na selestiyal. Dahil sa aksiyal na pagkiling ng Daigdig sa 23.439281°, may baryasyon ng panahon sa haba ng araw at gabi. May baryasyon din ng panahon sa [[temperatura]] na naantala sa baryasyon sa araw at gabi. Sa kumbensyunal, nangyayari ang tag-niyebe sa Hilagang Hating-globo bilang ang panaho mula solstisyo ng Disyembre (tipikal sa Disyembre 21 [[UTC]]) hanggang sa [[Ekinoksiyo|ekinoksyo]] ng Marso (tipikal sa Marso 20 UTC), habang nangyayari ang tag-init sa panahon mula sa [[Solstisyo|solsitisyo]] hanggang sa ekinoksyo ng Setyembre (tipikal sa September 23 UTC). Nag-iiba ang petsa sa bawat taon dahil sa pagkakaiba sa pagitan ng taon ng kalendaryo at taon na astronomikal. Sa loob ng Hilagang Hating-globo, maaring baguhin ng agos ng karagatan ang modelo ng lagay ng panahon na makakaapekto sa maraming kadahilanan sa loob ng hilagang baybayin. Kabilang sa mga ganoong kaganapan ang El Niño–Katimugang Osilasyon. Noong 2015, naririto sa Hilagang Hating-globo ang mga 87 [[bahagdan]] ng [[populasyon]] ng mundo na tinatayang 6.4 bilyong tao sa kabuuang populasyon na 7,3 bilyong tao<ref>Kinalkula mula sa ''World Population Yearbook 2019'' (sa libo) Kabuuang populasyon: 7,359,970 Populasyon ng Hilagang Hating-globo: 6,405,030 87.0% Populasyon ng Katimugang Hating-globo: 954,940 13.0% (Pananda 1) Kung walang datos para sa 2019, ang pinakabagong [[datos]] ang ginamit. (Pananda 2) Hinahati sa kalahating mga populasyon sa bawat Hilaga at Timog Hating-globo ang mga sumasaklang na mga bansa na may lupain sa ekwador.</ref><ref>{{cite web|url=http://www.businessinsider.com/90-of-people-live-in-the-northern-hemisphere-2012-5|title=90% Of People Live In The Northern Hemisphere – Business Insider|date=4 May 2012|work=Business Insider|access-date=10 Nobyembre 2015|language=en|archive-date=19 Enero 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180119181108/http://www.businessinsider.com/90-of-people-live-in-the-northern-hemisphere-2012-5|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=http://find.galegroup.com/gic/infomark.do?&contentSet=EBKS&idigest=fb720fd31d9036c1ed2d1f3a0500fcc2&type=retrieve&tabID=T001&prodId=GIC&docId=CX3403900089&source=gale&userGroupName=itsbtrial&version=1.0|title=GIC – Article|work=galegroup.com|access-date=10 Nobyembre 2015|archive-date=18 Abril 2016|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20160418075026/http://find.galegroup.com/gic/infomark.do?&contentSet=EBKS&idigest=fb720fd31d9036c1ed2d1f3a0500fcc2&type=retrieve&tabID=T001&prodId=GIC&docId=CX3403900089&source=gale&userGroupName=itsbtrial&version=1.0|url-status=live}}</ref> at narito rin ang karamihan sa mga [[lupain]] ng mundo. Ang kalahatan ng [[Hilagang Amerika]] at ng [[Europa]] ay nakapaloob sa Hilagang Emisperyo. Nasa Hilagang Emisperyo rin ang karamihan sa mga bahagi ng [[Asya]],[[:en:Philippines]] [[:en:Taiwan]]dalawang-ikatlo (<small>2/3</small>) ng [[Aprika]] at 10 bahagdan ng [[Timog Amerika]]. Ang tatlong [[Talaan ng mga bansa ayon sa populasyon|pinakamalalaking mga bansa ayon sa populasyon]] ([[Tsina]], [[India]], at [[Estados Unidos]] ay nasa loob ng Hilagang Emisperyo. == Mga bilog ng latitud == [[Talaksan:World_map_with_tropic_of_cancer.svg|thumb|350x350px|Mapa ng mundo na pinapakita ang Tropiko ng Kanser]] === Tropiko ng Kanser === Ang Tropiko ng Kanser ay ang pinakahilagang bilog ng latitud sa Daigdig kung saan maaaring makita ang Araw na tuwirang nasa tuktok ng kalangitan (direktang nasa ibabaw ng ulo). Nangyayari ito tuwing [[solstisyo]] ng Hunyo, kapag ang Hilagang Hating-globo ay nakatagilid nang pinakamatindi patungo sa Araw.<ref>{{cite web |title=Obliquity of the Ecliptic and Arctic Circle Calculator |url=https://www.phpsciencelabs.com/obliquity-of-the-ecliptic-calculator/ |access-date=Setyembre 20, 2022 |language=en}}</ref> Sa kabilang banda, sa latitud ng Tropiko ng Kanser, pagsapit ng solar na hatinggabi sa solistisyo ng Disyembre, ang Araw ay nasa 90 digri sa ibaba ng abot-tanaw sa lahat ng direksiyon. ==tropiko Kancer Climate country== *Taiwan *Philippines *China *Japan *Saudi ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Mga emisperyo ng Daigdig}} [[Kategorya:Mga emisperyo ng Daigdig]] 6hhbkskks65qfq78i92jh5q8y8unrcz Madam X 0 228971 2219990 1441697 2026-08-10T14:30:11Z Jojit fb 38 ni-redirect na lamang sa kaugnay na artikulo dahil walang sapat na impornasyon sa matagal na panahon 2219990 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Talaan ng mga pelikulang Pilipino ng dekada 1950]] kz9nm81pibnggfgjz31fbvs3x2w610x Call of Duty: Advanced Warfare 0 229898 2220067 2092941 2026-08-11T06:35:08Z Lolbet101 163542 2220067 wikitext text/x-wiki {{Infobox video game | title = Call of Duty: Advanced Warfare | image =Call of Duty Advanced Warfare.png | developer = {{plainlist| * [[Sledgehammer Games]]{{efn|[[Raven Software]] developed the game's multiplayer mode, Exo Zombies, and downloadable content<ref>{{cite web|url=http://www.charlieintel.com/2014/08/20/raven-software-assisting-shgames-in-development-of-advanced-warfare/|title=Raven Software is assisting SHGames in development of Advanced Warfare|accessdate=August 20, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140821012207/http://www.charlieintel.com/2014/08/20/raven-software-assisting-shgames-in-development-of-advanced-warfare/|archive-date=August 21, 2014|url-status=live|df=mdy-all}}</ref> while [[High Moon Studios]] developed the game for the Xbox 360 and PlayStation 3 consoles.}} }} | publisher = [[Activision]] | director = [[Glen Schofield]]<br />[[Michael Condrey]] | producer = | designer = | programmer = | artist = | writer = [[John MacInnes (writer)|John MacInnes]]<br />Eric Hirshberg<br />[[Mark Boal]] | composer = [[audiomachine]] | series = ''[[Call of Duty]]'' | engine = | platforms = [[Microsoft Windows]]<br />[[PlayStation 3]]<br />[[PlayStation 4]]<br />[[Xbox 360]]<br />[[Xbox One]] | released = [[Foster City, California]], [[Estados Unidos]]<br>Nobyembre 4, 2014 | genre = Tagabaril Unang-manlalaro | modes = Isahang manlalaro, Dalawahang manlalaro |image size=250px}} Ang '''''Call of Duty: Advanced Warfare''''' ay paparating na [[larong bidyo]]ng ''first-person shooter'' sa taong 2014 na ginawa ng Sledgehammer Games. Inilabas ng [[Activision]], ito ay ang ika-11 pangunahing grupo ng paninda sa seryeng ''[[Call of Duty]]'' at ang unang sariling laro na binuo ng Sledgehammer Games. Ang laro ay malalabas para sa [[Microsoft Windows]], [[PlayStation 4]], at ang [[Xbox One]] sa Nobyembre 4, 2014. == Talababa == <references group="lower-alpha"/> == Mga sanggunian == {{reflist}} == Mga panlabas na link== * [http://callofduty.com/advancedwarfare Opisyal na website] [[Kategorya:Larong bidyo noong 2014]] [[Kategorya:Mga laro ng Windows‎]] [[Kategorya:Mga laro ng PlayStation 4]] [[Kategorya:Mga laro ng Xbox One]] {{stub}} hi1xki8en9sab77g0093ptm6ub896p8 Jose Maria Sison 0 232423 2220046 2159521 2026-08-11T02:58:44Z Aubreyjanev 159817 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 2220046 wikitext text/x-wiki {{update|date=Pebrero 2023}} {{Infobox person | name = Jose Maria Sison | image = {{#property:P18}} | image_size = | caption = | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1939|2|8}} | birth_place = [[Cabugao, Ilocos Sur]], [[Pilipinas]] | death_date ={{Death date and age|2022|12|17 |1939|2|8}} | death_place =Utrecht, Netherlands | death_cause =Natural na kamatayan | resting_place = | resting_place_coordinates = | alma_mater = [[Unibersidad ng Pilipinas]] | other_names = Joma Sison, Amado Guerrero | party = [[Partido Komunista ng Pilipinas]], [[Bagong Hukbong Bayan]], [[Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas|Pambansang Demokratikong Prente]] | website = [http://www.josemariasison.org/ www.josemariasison.org] }} Si '''Jose Maria Sison''' ([[Pebrero 8]], [[1939]] – [[Disyembre 16]], [[2022]]), mas kilala sa kanyang palayaw na '''Joma''', ay isang manunulat, dalubguro, politiko, at rebolusyonaryo na nagtatag ng [[Partido Komunista ng Pilipinas]], [[Bagong Hukbong Bayan]], at [[Pambansang Demokratikong Hanay ng Pilipinas|Pambansang Demokratikong Hanay]]. Nagdagdag ng pilosopiyang [[Maoismo]] sa mga ideolohiya nito. Simula Agosto 2002, binansagan ng [[Estados Unidos]] si Sison bilang na "taong sumusuporta sa terorismo". Nagbaba ng kapasiyahan ang ikalawang pinakamataas na hukuman ng [[European Union]] na tanggalin siya sa talaan ng "taong sumusuporta sa terorismo" at sinaliwa ang mga kapasiyahan ng mga kasaping pamahalaan na i-freeze ang mga asset ni Sison.<ref>{{cite web |url= http://pinoyweekly.org/new/2009/10/pagtanggal-kay-sison-sa-listahan-ng-terorista-pinapurihan |title= Pagtanggal kay Sison sa listahan ng terorista, pinapurihan |author= |date= 4 Oktubre 2009 |website= Pinoy Weekly Online |publisher= |accessdate= 25 Agosto 2014 |archive-date= 9 Marso 2016 |archive-url= https://web.archive.org/web/20160309115305/http://pinoyweekly.org/new/2009/10/pagtanggal-kay-sison-sa-listahan-ng-terorista-pinapurihan/ |url-status= dead }}</ref> Kasalukuyan siyang pinaghahanap ng awtoridad dahil sa patong-patong na kasong isinampa laban sa kanya. Naglalayong papanagutin siya sa terorismong kanyang inihasik na mula noo’t hanggang ngayon ay kinauugatan ng pag-aalay ng buhay. Ang hatol sa kanya ay mahuling <u>'''buhay o patay'''</u> ''(dead or alive)''.<ref>https://www.rappler.com/nation/239496-manila-court-orders-arrest-joma-sison-jalandoni-over-leyte-mass-grave</ref><ref>https://news.abs-cbn.com/news/09/06/19/court-orders-arrest-of-joma-sison-37-other-communist-leaders</ref><ref>https://www.philstar.com/headlines/2019/09/07/1949659/court-orders-arrest-jose-maria-sison-30-other-leftist-leaders</ref><ref>{{Cite web |url=https://cnnphilippines.com/news/2019/9/6/joma-sison-arrest-warrant-inopacan-massacre.html |title=Archive copy |access-date=2019-10-02 |archive-date=2020-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200304223923/https://cnnphilippines.com/news/2019/9/6/joma-sison-arrest-warrant-inopacan-massacre.html |url-status=dead }}</ref><ref>https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/707124/joma-sison-over-30-others-ordered-arrested/story/</ref><ref>https://www.msn.com/en-ph/news/national/cpp-founder-joma-sison-faces-arrest-over-inopacan-massacre/ar-AAGTmQZ?li=AAb280R&%253Bocid=spartandhp</ref> == Mga unang taon == Ipinanganak si Sison noong 8 Pebrero 1939 sa [[Cabugao, Ilocos Sur|Cabugao]] sa isang kilalang pamilyang nagmamay-ari ng lupa na may ninuno mula sa mga mestizong Espanyol-Mexicano-Malay at mula sa Fujian, Tsina at may mga koneksyon sa iba pang kilalang lipi tulad ng mga Crisólogo, Geraldino, Vergara, Azcueta, Soller, Serrano at Singson. Ang kanyang lolo sa tuhod na si Don Leandro Serrano ay ang pinakamalaking panginoong maylupa ng Hilagang Luzon sa pagtatapos ng ika-19 na siglo. Ang kanyang lolo na si Don Gorgonio Soller Sison ay ang huling gobernadorcillo ng Cabugao sa ilalim ng kolonyal na pamamahala ng Espanya, ang pangulo ng munisipalidad sa ilalim ng rebolusyonaryong pamahalaan ng Pilipinas at unang alkalde sa ilalim ng pamamahala ng kolonyal ng Estados Unidos. Ang kanyang lolo-tiyo na si Don [[Marcelino Crisólogo]] ay ang unang gobernador ng Ilocos Sur. Ang kanyang tiyuhin na si [[Teófilo Sison]] ay naging gobernador ng Pangasinan at ang unang Kalihim ng Depensa sa gobyerno ng Komonwelt. Siya ay nahatulan noong 1946 na nakipagtulungan sa mga pwersang Hapon ngunit nasaklaw ng amnestiya noong 1947.<ref>{{cite web|url=http://josemariasison.org/kinship-and-encounters-with-fvr/|title=Kinship and encounters with FVR|work=Jose Maria Sison|accessdate=May 1, 2016|archive-date=Pebrero 28, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180228223007/http://josemariasison.org/kinship-and-encounters-with-fvr/|url-status=dead}}</ref> Sa kanyang pagkabata sa [[Ilocos]], nalaman niya ang tungkol sa paghihimagsik ng mga [[Hukbalahap|Huk]] sa [[Gitnang Luzon]] mula sa mga manggagawa sa bukid ng isang Ilocano at mula sa kanyang ina na kabilang sa isang pamilya ng panginoong maylupa sa [[Mexico, Pampanga|México, Pampanga]]. Sa kanyang unang bahagi ng high school taon sa Maynila, nakipag-usap siya sa kanyang barbero tungkol sa aktibidad ng Hukbalahap. Hindi tulad ng kanyang mga nakakatandang kapatid, nag-aral siya sa isang pampublikong paaralan bago pumasok sa [[Pamantasang Ateneo de Manila]] at kalaunan ay nag-aaral sa [[Colegio de San Juan de Letrán]]. Nagtapos si Sison mula sa [[Unibersidad ng Pilipinas]] noong 1959 na may digri ng Bachelor of Arts sa panitikang [[Wikang Ingles|Ingles]] na may mga karangalan at pagkatapos ay nag-aral ng Indonesian sa [[Indonesia]] bago bumalik sa Pilipinas at naging isang propesor sa panitikan sa isang unibersidad at kalaunan ay ''Rizal Studies'' at Politikal na Agham. Sumali siya sa Lavaite Partido Komunista ng Pilipinas noong Disyembre 1962 at naging miyembro ng Komiteng Ehekutibo nito noong unang bahagi ng 1963. Siya ang Bise Tagapangulo ng [[Lapiang Manggagawa]] (na sa kalaunan ay naging Partido Sosyalista) at pangkalahatang kalihim ng Kilusan para sa Pagsulong ng Nasyonalismo. Noong 1964, itinatag niya ang [[Kabataang Makabayan]] kasama si Nilo S. Tayag. Pinagkaisa ng samahang ito ang mga kabataan laban sa Digmaan sa Vietnam, [[Ferdinand Marcos]], [[imperyalismo]], burukrata kapitalismo at [[pyudalismo]]. Pinangunahan din ng samahan ang pag-aaral ng Maoism bilang bahagi ng 'pakikibaka'. Noong 26 Disyembre 1968, binuo at pinamunuan niya ang Komiteng Sentral ng Partido Komunista ng Pilipinas (PKP), isang samahan na Marxismo-Leninismo-Maoismo, mula sa kanyang karanasan bilang isang pinunong kabataan at aktibista sa reporma sa lupa paggawa. Ito ay kilala bilang ang ''[[First Great Rectification Movement]]'' kung saan binatikos ni Sison at iba pang radikal na kabataan ang umiiral na pamunuan ng partido dahil sa mga pagkakamali at pagkabigo nito mula noong 1942. Ang lumang Partido Komunista ay pinatatakbo sa ilalim ng isang serye ng mga pangkalahatang kalihim na pumapabor sa Moscow at pamilyang Lava. Ang muling tinatag na PKP ay nagtakda ng pangkalahatang linya ng pampulitika bilang dalawang yugto ng rebolusyon na binubuo ng pambansa-demokratiko bilang unang yugto pagkatapos ay nagpapatuloy sa rebolusyong sosyalista. Sa panahong ito, nagsulat si Sison sa ilalim ng pangalang Amado Guerrero, na nangangahulugang "minamahal na mandirigma", kung saan inilathala niya ang librong manipesto na ''Philippine Society and Revolution''.<ref>Guidote, Caridad. The Intellectuals and the Problems of Development in the Philippines. 1973.</ref><ref>Amado Guerrero (1970). [https://web.archive.org/web/20090327141420/http://www.geocities.com/kabataangmakabayan64/psr.pdf ''Philippine Society and Revolution].'' Revolutionary School of Mao Tsetung Thought.</ref> Pagkatapos nito, ang [[Partido Komunista ng Pilipinas-1930|lumang Partido Komunista]] ay naghangad na puksain at palayasin si Sison. Gayunpaman, ang muling inayos na PKP ay may mas malaking pundasyon at mas bagong linya ng politika na nakaakit ng libu-libong katao na sumali sa mga ranggo. Noong 29 Marso 1969, ang PKP, kasama ang isang paksyong HMB (Huk) na pinamunuan ni [[Bernabe Buscayno]], ay nagtatag ng Bagong Hukbong Bayan (BHB), ang gerilya-militar ng partido, na may bilang na higit sa 110 prenteng gerilya, at sakop halos ang buong bansa sa pamamagitan ng pagsakop ng malaking bahagi ng 75 sa 81 mga lalawigan ng Pilipinas. Nilalayon ng BHB na magsagawa ng rebolusyonaryong digmaang magsasaka-manggagawa sa kanayunan laban sa mga panginoong maylupa at dayuhang kumpanya sa pamamagitan ng pagpapatakbo sa mga pamayanan sa bukid at bundok bilang diskarte para sa proteksyon. Inaresto si Sison noong Nobyembre 1977 sa panahon ng diktadurang Marcos at nabilanggo ng halos 9 taon. Pinakawalan siya mula sa militar noong 5 Marso 1986 matapos ang pagbagsak ni Marcos. Ang kanyang karanasan ay inilarawan sa ''Prison & Beyond'', isang aklat ng tula na inilabas noong 1986, na nanalo ng ''[[Southeast Asia WRITE award]]'' para sa Pilipinas. Dalawang talambuhay ang isinulat tungkol sa kanya: isa sa pamamagitan ng Aleman na manunulat na si Dr. Rainer Werning: ''The Philippine Revolution: From the Leader's View Point'' (1989), at isa sa pamamagitan ng Pilipinong nobelista na si Ninotchka Rosca, ''At Home in the World'' (2004). Dalawang pangunahing biopics ni Sison bilang tagapagtatag ng [[Kabataang Makabayan]] (pinamagatang [[Tibak]]) at ang Partido Komunista ng Pilipinas (pinamagatang ''The Guerrilla Is a Poet'') ay pinalabas ng mga pangunahing gumagawa ng pelikula sa Pilipinas. Ang PKP ay nagsaad na higit sa 20 taon nang hindi kasali si Sison sa mga desisyon sa pagpapatakbo at nagsisilbi na lamang mula sa Europa bilang punong tagapayo sa pampulitika ng [[Pambansang Demokratikong Prente]] sa negosasyong pangkapayapaan sa pagitan ng PDPP at gobyerno ng Maynila. Noong 1986, pagkatapos siyang palayain mula sa bilangguan, si Sison ay nagsimula ng isang paglilibot sa mundo. Noong Oktubre, tinanggap niya ang ''Southeast Asia WRITE Award'' para sa isang libro ng kanyang mga tula mula sa Prinsipeng Tagapagmana ng Thailand noong Oktubre 1986 sa [[Bangkok]]. Habang bumibisita sa [[Netherlands]] noong Setyembre 1988, ipinagbigay-alam sa kanya na ang kanyang pasaporte ay binawi at may mga kasong sinampa laban sa kanya sa ilalim ng ''Anti-Subversion Law'' ng Pilipinas. Ang mga kasong iyon ay kalaunan ay binaba, tulad ng kasunod na mga kasong sinampa ng mga awtoridad sa Pilipinas. == Personal na buhay == Nakilala ni Sison ang kanyang asawang si [[Julie de Lima]], nang kapwang nag-aral sa [[UP Diliman]]. Habang dumadalo sila sa mga grupong ''same study'', lalo silang nagkalapit at kalauna'y ikinasal muna sa isang kasalang sibil noong Setyembre 1959 at pagkatapos ay sa kasal ng isang simbahang Katoliko noong Enero 1960. Ang mag-asawa ay may apat na anak.<ref>{{cite web|url=http://www.insights-philippines.de/sisoneng.htm|title=Jose Maria Sison in the dead end|publisher=|accessdate=May 1, 2016|archive-date=January 19, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180119153925/http://www.insights-philippines.de/sisoneng.htm|url-status=dead}}</ref> Ang kanyang asawang si Julie de Lima ay kabilang sa kilalang pamilyang De Lima sa Lungsod ng Iriga, Camarines Sur, at ang tiyahin ni Senador [[Leila de Lima]], ang dating Kalihim ng Kagawaran ng Hustisya ng Pilipinas sa ilalim ng pamamahala ni dating Pangulong Benigno S. Aquino III, at sa kasalukuyan ay nakakulong dahil sa kaso sa iligal na droga.<ref>{{cite web|url=http://www.abs-cbnnews.com/nation/07/30/09/de-lima-so-what-if-im-jomas-kin|title=De Lima: So what if I'm Joma's kin?|author=ABS-CBN News|publisher=|accessdate=May 1, 2016|archive-date=Disyembre 8, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151208181450/http://www.abs-cbnnews.com/nation/07/30/09/de-lima-so-what-if-im-jomas-kin|url-status=dead}}</ref> Taliwas sa sinasabi ni Pangulong Rodrigo Duterte, walang kanser sa colon si Sison.<ref>{{cite web|url=http://www.gmanetwork.com/news/news/nation/619262/duterte-joma-sison-has-colon-cancer/story/|title=Joma Sison has colon cancer|author=GMA News|publisher=|accessdate=July 24, 2017}}</ref> Siya ay na-clear ng anumang malubhang karamdaman tulad ng kanser, mga problema sa puso o sakit sa dugo ng Utrecht University Medical Center. Kaya hinamon niya si Pangulong Duterte na ipakita sa publiko ang kani-kanilang kani-kanilang mga sertipikong medikal. Si Sison ay bumalik upang magturo sa [[Unibersidad ng Pilipinas]] matapos palayain mula sa bilangguan noong 1986. Pagkatapos ay nagpunta siya sa isang pandaigdigang paglilibot sa pagtuturo, simula noong Setyembre 1986. Humiling siya ng pampulitikang asylum sa [[Netherlands]] noong 1988 matapos na nakansela ang pasaporte niya ng pamahalaan ng Pilipinas. Nauna siyang pinalaya mula sa bilangguan ng pamahalaan ni Corazon Aquino alang-alang sa "pambansang muling pagkakaisa" at para sa kanyang papel sa pagsalungat kay Marcos. Ang pagpapalaya kay Sison ay tinutulan ng militar. Naiulat na sa kanyang paglaya, aktibo na hinahangad ni Sison at ng kanyang mga tagasunod na guluhin ang gobyernong Aquino sa medya ng Europa sa pamamagitan ng pagsasalita sa mga paglabag sa karapatang pantao ni Aquino, kasama na ang [[masaker sa Mendiola]], kung saan ang mga miyembro ng militar ay inakusahang nagpaputok sa mga hindi armadong magsasaka sa Maynila, na pumatay ng 17 katao. Siya ang chairman ng [[International League of Peoples 'Struggle]],<ref>{{cite web|title=Office of the Chairperson |url=http://www.ilps.info/index.php/en/office-of-the-chairperson |publisher=ILPS |accessdate=4 November 2014 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150322030147/http://www.ilps.info/index.php/en/office-of-the-chairperson |archivedate=March 22, 2015 }}</ref> at ang kasalukuyang Chief Political Consultant ng [[Pambansang Demokratikong Prente ng Pilipinas]]. Mula noong 1987, si Sison ay nanirahan sa Netherlands para sa kanyang paglalakbay sa pagtuturo sa Europa. Mula noong 1992, nanatili siya sa Netherlands bilang isang kinikilalang refugee sa politika. Protektado siya ng Geneva Refugee Convention at ang Ikatlong Artikulo ng European Convention on Human Rights. Ang ligal na proteksyon na ito ay lalong pinalakas sa pamamagitan ng pagpapasya ng European Court of Justice noong 2009 na alisin ang kanyang pangalan mula sa listahan ng terorista ng EU at sa pamamagitan ng desisyon ng Dutch National Prosecution Service noong unang bahagi ng 2010 upang bawiin ang mga maling paratang ng pagpatay sa kanya. == Pag-aresto == Inaresto ng International Crime Investigation Team ng Dutch National Criminal Investigation Department si Jose Maria Sison sa [[Utrecht]] noong 28 Agosto 2007. Inaresto si Sison dahil sa kanyang umano'y pagkakasangkot mula sa Netherlands sa tatlong pagpatay sa naganap sa Pilipinas: ang pagpatay kay Romulo Kintanar noong 2003, at ang mga pagpatay kay Arturo Tabara at Stephen Ong noong 2006. Nang araw na arestuhin siya, ang apartment ni Sison at walong apartment ng kanyang mga katrabaho ay hinalughog ng Dutch National Criminal Investigation Department.<ref>{{cite press release |title = Philippine Communist Leader Apprehended to Face a Murder Charge |publisher = Public Prosecution Service (Openbaar Ministerie) |date = August 28, 2007 |url = http://www.om.nl/_nieuws/32171/ |accessdate = 2007-08-28 |url-status = dead |archiveurl = https://web.archive.org/web/20120321024527/http://www.om.nl/_nieuws/32171/ |archivedate = March 21, 2012 |df = mdy-all }}</ref> Nagsagawa ng demonstrasyon ang 100 makakaliwang aktibista para sa pagpapalaya kay Sison, nagmamartsa mula sa embahada ng Netherlands sa [[Maynila]] noong 30 Agosto 2007. Ang demonstrasyon ay mabilis na tinapos ng pulisya.<ref>{{cite news | title = Police clash with activists protesting arrest of Philippine communist leader | work = International Herald Tribune | publisher = The Associated Press | date = August 30, 2007 | url = http://www.iht.com/articles/ap/2007/08/30/asia/AS-GEN-Philippines-Communist-Chaos.php | accessdate = 2007-08-30 | archive-date = 2007-10-12 | archive-url = https://web.archive.org/web/20071012154556/http://iht.com/articles/ap/2007/08/30/asia/AS-GEN-Philippines-Communist-Chaos.php | url-status = dead }}</ref><ref>{{cite news |title = Nederlandse ambassade belaagd |work = [[NOS News]] |language = Dutch |publisher = [[Nederlandse Omroep Stichting]] |date = August 30, 2007 |url = http://www.nos.nl/nosjournaal/artikelen/2007/8/30/300808_sison.html |accessdate = 2007-08-30 |url-status = dead |archiveurl = https://web.archive.org/web/20070930230306/http://www.nos.nl/nosjournaal/artikelen/2007/8/30/300808_sison.html |archivedate = September 30, 2007 |df = mdy-all }}</ref> Walang planong ganapin ang [[paglilitis]] sa Pilipinas dahil walang natanggap na hiling na extradition at ang mga krimen na inakusahang ginawa ni Sison ay ginawa sa Netherlands. Sinabi ng abogadong Dutch na si Victor Koppe na si Sison ay magpapasok ng isang pakiusap ng hindi nagkasala sa kanyang pagsasakdal. Maaaring matanggap niya ang pinakamataas na parusa na pagkabilanggo habambuhay. Noong 1 Setyembre 2007, kinumpirma ng tagapangulo ng panel ng kapayapaan ng Pambansang Demokratikong Prente na si Luis Jalandoni na ang gobyerno ng Dutch ay "hindi maganda ang trato" kay si Sison dahil piniit siya ng korte sa nag-iisang pagkulong nang maraming linggo nang walang access sa medya, pahayagan, telebisyon, radyo o mga bisita; tinanggihan din nito sa kanya ang karapatang magpadala ng mga iniresetang gamot sa kanyang kulungan. Ang lugar kung saan gaganapin si Sison ay ang parehong ginamit ng yumaong dating pangulong Yugoslav na si [[Slobodan Milosevic]] na hinatulan para sa mga krimen sa digmaan at katiwalian. Samantala, may mga protestang ginanap sa Indonesia, Hong Kong, Australia, Estados Unidos at Canada. Ikinatakot ng Partido Komunista ng Pilipinas (PKP) na si Sison ay maaaring ilipat sa Estados Unidos nang "labas sa batas". Ang tagapagsalita ng PKP na si Gregorio Rosal ay nagsabi na ang Estados Unidos ay maaaring magkulong at isailalim si Sison sa pambihirang Guantanamo Bay o sa ilang lihim na pasilidad. Pormal na inihayag ng embahador ng Estados Unidos na si Kristie Ann Kenney na ang Estados Unidos ay magbibigay ng suporta sa pamahalaang Dutch upang usigin si Sison.<ref>{{cite web|url=http://www.gmanews.tv/story/58651/No-medicine-media-for-Joma-NDF-chair-scores-Dutch-govt|title=No medicine, media for Joma; NDF chair scores Dutch gov't|work=GMA News Online|accessdate=December 26, 2014}}</ref> Sa New York, ang dating Attorney General ng Estados Unidos at makakaliwang abogado ng karapatang pantao na si [[Ramsey Clark]] ay humingi ng pagpapakawala kay Sison at nangako ng tulong sa pamamagitan ng pagsali sa ligal na koponan ng pagtatanggol na pinamumunuan ni Jan Fermon. Nag-alinlangan si Clark sa bisa at kakayahan ng mga awtoridad ng Dutch, dahil ang mga bintang ng pagpatay ay nagmula sa Pilipinas at na-dismiss na ng Korte Suprema ng bansa.<ref>[http://newsinfo.inquirer.net/breakingnews/nation/view_article.php?article_id=86051 Inquirer.net, Ex-US attorney general calls for Joma release] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070903114253/http://newsinfo.inquirer.net/breakingnews/nation/view_article.php?article_id=86051 |date=September 3, 2007 }}</ref> Ang Committee DEFEND, isang internasyonal na grupo ay nagsabi na pinahirapan ng gobyerno ng Dutch si Sison sa National Penitentiary sa Scheveningen (ginamit ng mga Nazi noong World War II upang pahirapan ang mga lumalaban na Dutch). Ang kanyang asawa, si Julie De Lima ay nabigong makita siya para magbigay ng mga gamot at maiinit na damit noong 30 Agosto 2007.<ref>[http://www.abs-cbnnews.com/storypage.aspx?StoryId=90841 Abs-Cbn Interactive, Int'l group says Dutch govt torturing Joma] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090209031217/http://www.abs-cbnnews.com/storypage.aspx?StoryId=90841 |date=February 9, 2009 }}</ref> Samantala, kinuwestiyon ng tagapayo ni Sison na si Romeo Capulong ang hurisdiksyon ng gobyernong Dutch tungkol sa isyu at nagpahayag na ang Korte Suprema ng Pilipinas ay binasura na ang mga kaso ng paksa noong Hulyo 2.<ref>{{cite web|url=http://www.gmanews.tv/story/58833/Jomas-lawyers-to-zero-in-on-jurisdiction-issue|title=Joma's lawyers to zero in on jurisdiction issue|work=GMA News Online|accessdate=December 26, 2014}}</ref> Noong 7 Setyembre 2007, narinig ng korteng Dutch ang mga argumento para sa pagtatanggol kay Sison, at sinabi na ilalabas nito ang resolusyon sa susunod na linggo kung palalawigin ang pagkulong. Ang mga tagasuporta sa labas ng Hague District Court ay nagsagawa ng demonstrasyon gamit ang mga slogan, habang ang asawang si Julie De Lima ay nagsabi na nagreklamo sila sa International Committee of the Red Cross. Si Luis Jalandoni, tagapangulo ng Pambansang Demokratikong Prente, ay inakusahan ang gobyerno ng Punong Ministro na si [[Jan Peter Balkenende]] ng pagiging "''workhorse''" para sa Pangulo ng Pilipinas na si [[Gloria Macapagal Arroyo]] at para sa gobyerno ng Estados Unidos.<ref>{{Cite web |title=IHT, Dutch court hears arguments for release of Philippines communist leader accused of murder |url=http://www.iht.com/articles/ap/2007/09/07/europe/EU-GEN-Netherlands-Philippines-Rebel.php |access-date=2020-04-29 |archive-date=2009-02-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090210131636/http://www.iht.com/articles/ap/2007/09/07/europe/EU-GEN-Netherlands-Philippines-Rebel.php |url-status=dead }}</ref> Kinondena ng National Lawyers Guild (NLG), isang progresibong asosasyon sa bar sa New York na pinamumunuan ni Marjorie Cohnhas, ang pag-aresto kay Sison, aniya "inilalantad nito ang kamay ng administrasyong Arroyo sa isa pang pag-atake sa mga karapatan ng mga tao na magsalungat at mag-organisa".<ref>[http://newsinfo.inquirer.net/breakingnews/nation/view_article.php?article_id=87312 Inquirer.net, U.S. lawyers denounce Sison arrest, detention] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071012153908/http://newsinfo.inquirer.net/breakingnews/nation/view_article.php?article_id=87312 |date=October 12, 2007 }}</ref> Si Sison ay mananatili sa kulungan hanggang Huwebes, ngunit binigyan ng TV, radyo at gamot.<ref>[http://newsinfo.inquirer.net/breakingnews/nation/view_article.php?article_id=87310 Inquirer.net, Sison to remain in jail until Thursday next week—Bayan] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070911190409/http://newsinfo.inquirer.net/breakingnews/nation/view_article.php?article_id=87310 |date=September 11, 2007 }}</ref> Noong 12 Setyembre 2007, sinabi ng mga abogadong sina Edre Olalia at Rachel Pastores na ang mga abogado ni Sison ay mag-aapela sa iniulat na bagong desisyon ng korte ng Dutch na palawakin ang pagkulong kay Sison sa loob ng 90 araw.<ref>{{cite web|url=http://www.gmanews.tv/story/60230/Bayan-Dutch-court-orders-Joma-detained-another-90-days|title=Dutch court orders Joma detained another 90 days|work=GMA News Online|accessdate=December 26, 2014}}</ref> Hindi pinalawak ng korteng Dutch ang pagpiit sa loob ng 90 araw ngunit pinakawalan siya noong 13 Setyembre 2007, matapos ang pagkakulong mag-isa sa loob ng 17 araw. === Paglaya === Ang opisyal na tanggapan ng pampublikong tagausig ng Dutch na si Wim de Bruin ay nagpahayag na pinakawalan si Sison mula sa kulungan noong 10:45&nbsp;ng umaga noong 13 Setyembre 2007. Pinagpasiyahan ng korte na walang sapat na ebidensya upang ipiit siya sa mga kaso ng pagpatay, partikular, kung si Sison "ay may malay at malapit ang pakikipagtulungan sa mga nasa Pilipinas ang nagsagawa ng pagpatay".<ref>[http://www.abs-cbnnews.com/storypage.aspx?StoryId=92327 Abs-Cbn Interactive, Dutch govt frees Joma]{{dead link|date=April 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.live-pr.com/en/dutch-court-orders-release-of-philippine-r1048144631.htm|title=Live-PR.com|publisher=|accessdate=December 26, 2014|archive-date=Pebrero 12, 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090212142544/http://www.live-pr.com/en/dutch-court-orders-release-of-philippine-r1048144631.htm|url-status=dead}}</ref> Noong 27 Setyembre 2007, si Sison ay lumitaw sa panel ng Hague Court of Appeal na may 3 hukom sa apela ng pampublikong tagausig laban sa hatol ng korte ng Setyembre 13&nbsp;ng pagpapalaya. Noong 28 Setyembre 2007, ang Embahador ng Dutch sa [[Pilipinas]] na si Robert Brinks, ay naghayag na 3 opisyal ng hudisyal ng hukom at abugado ng prosekusyon ng Dutch na si Wim De Bruin ay bibisita sa Pilipinas "ngayong taon" upang suriin ang ebidensya laban kay Jose Maria Sison.<ref>[http://www.mb.com.ph/MTNN20070929104316.html Manila Bulletin, Dutch judiciary officials to check evidence vs Joma]{{dead link|date=April 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Nang sumunod na araw si [[Leung Kwok Hung]], isang politiko ng Hong Kong at miyembro ng April Fifth Action ay nanumpa na suportahan si Sison. Si Leung ay nasa Europa sa Inter-Parliamentary Union Assembly sa [[Geneva, Switzerland]]. Nakaupo siya sa lehislatura ng Hong Kong bilang isang miyembro ng Komite sa Pananalapi at Bahay, at ng ''Legislative Panels on Constitutional Affairs, Housing, Manpower, Transport, at Welfare Services''.<ref>{{cite web|url=http://www.gmanews.tv/story/62340/CPP-Hong-Kong-lawmaker-to-drum-up-support-for-Joma|title=CPP: Hong Kong lawmaker to drum up support for Joma|work=GMA News Online|accessdate=December 26, 2014|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110522025041/http://www.gmanews.tv/story/62340/CPP-Hong-Kong-lawmaker-to-drum-up-support-for-Joma|archivedate=May 22, 2011|df=mdy-all}}</ref> Noong 3 Oktubre 2007, tinanggal ng korteng Dutch ang apela sa pag-uusig laban sa pagpapalaya kay Sison, na kinumpirma ang kanyang kalayaan habang ang pulisya ng Dutch ay patuloy na nag-iimbestiga: "ang pag-uusig ay walang sapat na kongkretong pahiwatig na si Sison ay maaaring direktang maiugnay sa mga pagpatay na kinakailangan sa pag-uusig sa kanya bilang pangunahing tagaganap". Gayunpaman, ang desisyon ay hindi nagbabawal sa pag-uusig para sa pagpatay.<ref>[http://afp.google.com/article/ALeqM5gvsydwPl28nX5VA5OjfZ29O_5hxA Afp.google.com, Dutch court upholds order to release Philippine communist leader] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071024165621/http://afp.google.com/article/ALeqM5gvsydwPl28nX5VA5OjfZ29O_5hxA |date=October 24, 2007 }}</ref> Ngunit ang Dutch Public Prosecutor's Office (sa pamamagitan ng tagapagsalitang si Wim de Bruin) ay nagsabi na hindi pa nito binabasura ang mga kaso laban kay Sison, na nananatiling isang suspek. Sinabi ni De Bruin: "Hindi, kailangan mong paghiwalayin ang kriminal na pagsisiyasat ng pulisya mula sa pagsisiyasat sa ng nagsusuring hukom sa The Hague. Kaya't nagpasya ang hukom na tapusin ang pagsisiyasat ngunit ang imbestigasyon ng pulisya ay magpapatuloy at nangangahulugan ito na si G. Sison ay suspek pa rin."<ref>[http://www.abs-cbnnews.com/storypage.aspx?StoryId=99949 Abs-cbn Interactive, Dutch prosecutor not dropping charges vs Joma]{{dead link|date=April 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Narinig ng korteng Dutch noong 20 Mayo 2008 ang apela ni Sison laban sa kahilingan ng Dutch Public Prosecutor's Office na palawigin ang imbestigasyon nito hanggang Disyembre, mula nang dumating ang mga investigator sa Pilipinas noong Pebrero at nakapanayam ng mga testigo. Sa paglilitis, gayunpaman, ipinakita ng bagong ebidensiya na mayroon talagang pagtatangka upang patayin siya, noong 1999 at 2000, habang ang asawa ni Kintanar na si Joy, ay direktang inakusahan si Edwin Garcia sa pagpatay sa kanyang asawa.<ref>[http://www.abs-cbnnews.com/storypage.aspx?StoryId=120203 Abs-Cbn Interactive, Sison claims govt agents tried to kill him]{{dead link|date=April 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Ang korteng Dutch ay naka-iskedyul ng pagpapahayag ng hatol sa 10 Hunyo 2008.<ref>{{cite web|url=http://newsinfo.inquirer.net/breakingnews/nation/view/20080521-137828/Communist-leader-Sison-asks-Dutch-court-to-drop-case|title=Communist leader Sison asks Dutch court to drop case - INQUIRER.net, Philippine News for Filipinos|accessdate=December 26, 2014|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141226235924/http://newsinfo.inquirer.net/breakingnews/nation/view/20080521-137828/Communist-leader-Sison-asks-Dutch-court-to-drop-case|archivedate=December 26, 2014|df=mdy-all}}</ref> Ang Dutch District Court ng The Hague noong 5 Hunyo 2008 ay nagpasya sa camera "na ang Public Prosecution Service ay maaaring magpatuloy sa pag-uusig laban kay Jose Maria Sison para sa paglahok sa, bukod sa iba pang mga bagay, isang bilang ng mga pagpatay na ginawa sa Pilipinas noong 2003 at 2004; na habang ang pag-uusig ay hindi pa rin sapat ang ebidensya, nagpapatuloy ang pagsisiyasat at dapat bigyan ng oras upang magbukas ang katotohanan".<ref>[http://www.abs-cbnnews.com/storypage.aspx?StoryId=120759 abs-cbnnews.com, Dutch court allows prosecution anew of Joma Sison]{{dead link|date=April 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Noong Pebrero 2010, ang Dutch Public Prosecution Service sa wakas ay tinapos ang pagsisiyasat nito kay Sison at ibinaba ang mga kasong kriminal laban sa kanya. == Mga kontrobersya == Inakusahan ni dating Senador Jovito Salonga si Sison na siya ang nagplano sa pambobomba noong 1971 sa ''miting de avance'' ng Liberal Party sa Plaza Miranda upang pilitin si Marcos na suspindihin ang [[writ of habeas corpus]] at lagdaan ang Proklamasyon Blg. 1081 na nagpapasimula ng Batas Militar sa Pilipinas. Ang paratang na ito ay nagmula sa mga dating kasapi ng PKP tulad ng Victor Corpuz at iba pa. Ang Philippine National Police (PNP) ay naghain ng kasong kriminal laban kay Sison para sa pambobomba sa Plaza Miranda, ngunit ang mga kaso ay binasura dahil sa kawalan ng ebidensya, kasama ang dismissal order na binabanggit na ang pagsampa ng nagrereklamo ay nakabatay sa haka-haka. Noong 4 Hulyo 2008, ang Ehekutibong Hukom ng RTC na si Reynaldo Ros ay nag-assume ng hurisdiksyon sa 1,551-pahina na mga kaso ng maraming pagpatay laban kay Sison, Kinatawan ng [[Bayan Muna]] na si [[Satur Ocampo]], at miyembro ng [[Pambansang Demokratikong Prente]] na si Luis Jalandoni matapos na mag-utos ang Ikatlong Hukuman ng Korte Suprema ng pagbabago ng lugar mula sa Hilongos, Leyte RTC Branch 18 para sa mga kadahilanang pangkaligtasan. Ang mga [[isinasakdal|akusado]] ay kinasuhan ng pagpatay ng 30 mga magsasaka noong 1985, sa paglilinis ng mga espiya ng militar sa loob ng Bagong Hukbong Bayan sa Timog [[Leyte]]. 15 bangkay ang natagpuan sa isang malawakang libingan sa Inopacan, Leyte, noong 2006.<ref>{{cite web|url=http://newsinfo.inquirer.net/breakingnews/nation/view/20080703-146279/Purging-case-vs-Sison-Jalandoni-Ocampo-moved-to-Manila|title=Purging case vs Sison, Jalandoni, Ocampo moved to Manila - INQUIRER.net, Philippine News for Filipinos|accessdate=December 26, 2014|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141226234438/http://newsinfo.inquirer.net/breakingnews/nation/view/20080703-146279/Purging-case-vs-Sison-Jalandoni-Ocampo-moved-to-Manila|archivedate=December 26, 2014|df=mdy-all}}</ref><ref>[http://www.abs-cbnnews.com/storypage.aspx?StoryId=123998 abs-cbnnews, Manila court set to try multiple murder case vs Joma, Satur]{{dead link|date=April 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Sa panahon kung kailan naganap ang mga umano’y pagpatay na ito, matagal nang nasa ilalim ng maximum na pagkulong ng rehimeng Marcos sila Sison at Ocampo. Pinalaya lamang sila Sison, Ocampo, at iba pang mga detenidong pampulitika noong 1986 matapos ang unang pag-aalsa sa EDSA ng parehong taon. Ang pangalawang pinakamataas na korte ng European Union ay nagpasiya na alisin si Sison at ang grupong Stichting Al-Aqsa mula sa listahan ng mga terorista ng EU dahil ang 27-bansa na bloc ay hindi nagbigay respeto sa kanilang karapatan noong naka-blacklist. Ang Hukuman ng Hustisya na nakabase sa Luxembourg ay higit pang nagbaligtad ng isang desisyon ng mga miyembro-pamahalaan na i-freeze ang mga pag-aari ng Sison at Al-Aqsa Foundation na nakabase sa Netherlands, dahil ang mga gobyerno ng EU ay nabigo na ipaalam sa kanila kung bakit ang mga pag-aari ay nafreeze. Sinabi ni Dekker na ang mga abogado ng EU sa Brussels ay maaaring maghain ng anumang apela.{{fact}} The EU was also ordered to shoulder all the litigation expenses during the five-year appeal of Sison against the Dutch government and the EU.<ref>[http://www.abs-cbnnews.com/storypage.aspx?StoryId=84372 ABS-CBN Interactive, JAVNO, EU told to pay for Sison’s 5-yr legal fees] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070714142540/http://www.abs-cbnnews.com/storypage.aspx?StoryId=84372 |date=July 14, 2007 }}</ref> Inutusan din ang EU na ibalik ang lahat ng mga gastos sa paglilitis sa panahon ng limang taong apela ni Sison laban sa pamahalaang Dutch at ng EU. Ang paghatol ng European Court of Justice na alisin si Sison mula sa blacklist ng mga terorista ng EU noong 30 Setyembre 2009 ay naging pinal at nagbubuklod noong 10 Disyembre 2009 dahil hindi gumawa ng apela ang EU. Ang mga desisyon ng korte at iba pang mga dokumento na nauukol sa mga kaso na kinasasangkutan ni Sison sa Pilipinas ay pinagsama sa ilalim ng seksyon ng ''Legal Cases'' sa [https://www.josemariasison.org www.josemariasison.org] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211022142937/https://josemariasison.org/ |date=2021-10-22 }} at maaaring maberipika sa mga arkibo ng mga may kinalamang korte. == Mga sulatin == === Piling mga sulatin 1968-1991 === * 2013. ''1968-1972'' ''Foundation for Resuming the Philippine Revolution.'' International Network for Philippine Studies and Aklat ng Bayan, Inc. * 2013. ''1969-1974'' ''Defeating Revisionism, Reformism & Opportunism.'' International Network for Philippine Studies and Aklat ng Bayan, Inc. * 2013. ''1972-1977'' ''Building Strength through Struggle.'' International Network for Philippine Studies and Aklat ng Bayan, Inc. * 2013. ''1977-1986'' ''Detention and Defiance against Dictatorship.'' International Network for Philippine Studies and Aklat ng Bayan, Inc. * 2015. ''1986-1991'' ''Continuing the Struggle for National & Social Liberation.'' International Network for Philippine Studies and Aklat ng Bayan, Inc. === Piling mga sulatin 1991–2009 === * 2009. ''1991-1994'' ''For Justice, Socialism and Peace.'' Aklat ng Bayan, Inc. * 2009. ''1995-2001'' ''For Democracy and Socialism Against Imperialist Globalization.'' Aklat ng Bayan, Inc. * 2009. ''2001-2006'' ''Crisis of Imperialism and People's Resistance.'' Aklat ng Bayan, Inc. * 2009. ''2006-2009'' ''People's Struggle Against Imperialist Plunder and Terror.'' Aklat ng Bayan, Inc. === ''Peoples' struggles against oppression and exploitation:'' piling mga sulatin 2009–2015 === * 2015. ''2009-2010'' ''Crisis Generates Resistance.'' International Network for Philippine Studies * 2016. ''2010-2011'' ''Building People's Power.'' International Network for Philippine Studies * 2017. ''2012'' ''Combat Neoliberal Globalization.'' International Network for Philippine Studies<ref>{{Cite web |url=https://josemariasison.org/combat-neoliberal-globalization/ |title=Archive copy |access-date=2020-04-29 |archive-date=2020-06-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200622182327/https://josemariasison.org/combat-neoliberal-globalization/ |url-status=dead }}</ref> * 2018. ''2013'' ''Struggle against Imperialist Plunder and Wars.'' International Network for Philippine Studies * 2018. ''2014-2015'' ''Strengthen the People's Struggle against Imperialism and Reaction.'' International Network for Philippine Studies === Piling mga sulatin 2016- === * 2018. ''2016'' ''People's Resistance to Greed and Terror.'' International Network for Philippine Studies * 2019. ''2017'' ''Combat Tyranny and Fascism.'' International Network for Philippine Studies * 2019. ''Enero-Hulyo 2018'' ''Struggle against Terrorism and Tyranny Volume I.'' International Network for Philippine Studies * 2019. ''Agosto-Disyembre 2018'' ''Struggle against Terrorism and Tyranny Volume II.'' International Network for Philippine Studies === Ibang mga sulatin === * 2017. ''Specific Characteristics of our People's War.'' Reprint. Utrecht, inilathala ni Christophe Kistler.<ref>{{Cite web |url=https://josemariasison.org/specific-characteristics-of-our-peoples-war/ |title=Archive copy |access-date=2020-04-29 |archive-date=2020-06-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200622100615/https://josemariasison.org/specific-characteristics-of-our-peoples-war/ |url-status=dead }}</ref> * 2003. ''US Terrorism and War in the Philippines.'' Netherlands, Papieren Tijger * 1998. ''Philippine Economy and Politics.'' Sinulat kasama si [[Julieta de Lima]]. Philippines, Aklat ng Bayan, Inc. * 1989. ''The Philippine Revolution : The Leader's View.'' Kasama si [[Rainer Werning]]. New York : Crane Russak. * 1984. ''Prison and Beyond: Selected Poems, 1958–1983.'' Quezon City: Free Jose Maria Sison Committee. * 1971. ''Philippine Society and Revolution.'' Bilang Amado Guerrero. Manila: Pulang Tala. * 1967. ''Struggle for National Democracy.'' Quezon City, Progressive Publications == Sanggunian == {{reflist}} [[Kategorya:Ipinanganak noong 1939|Sison, Jose Maria]] [[Kategorya:Namatay noong 2022|Sison, Jose Maria]] [[Kategorya:Komunismo sa Pilipinas]] [[Kategorya:Mga manunulat mula sa Pilipinas]] [[Kategorya:Mga rebolusyonaryo mula sa Pilipinas]] 7p81dogjsdefmomm95ah4i4t4zcb9r2 PDP–Laban 0 245551 2220058 2218729 2026-08-11T05:37:32Z CommonsDelinker 1732 Removing "Lv_0_20260504143103.png", it has been deleted from Commons by [[c:User:Krd|Krd]] because: [[:c:COM:VRT|No permission]] since 3 August 2026. 2220058 wikitext text/x-wiki {{Infobox Philippine political party | name = Partido Demokratiko Pilipino – Lakas ng Bayan | native_name = | logo = | colorcode = #ffd700 | founder = [[Aquilino Pimentel Jr.]] (PDP)<br>[[Benigno Aquino Jr.]] ([[Lakas ng Bayan|LABAN]]) | chairman = [[Rodrigo Duterte]] | president = [[Robin Padilla]] | emeritus = [[Aquilino Pimentel, Jr.]] | secretary_general = bakante | foundation = {{Start date and age|1983|2|6}} {{small|('''merger''')}}<ref>{{cite web|url=http://www.pdplaban.com/the-party/|title=THE PARTY - PDP-Laban|publisher=PDP-Laban|accessdate=June 21, 2016|archive-date=Marso 5, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170305194756/http://www.pdplaban.com/the-party/|url-status=dead}}</ref><br>{{bulleted_list|<small>6 Pebrero 1982</small> {{small|('''PDP''')}}<ref>[http://www.makati.gov.ph/portal/blog/blog_view.jsp?thread_id=140 BINAY INDUCTS NEW PDP-LABAN MEMBERS IN GMA, CAVITE - "...the PDP, established in 1982...] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20110723080719/http://www.makati.gov.ph/portal/blog/blog_view.jsp?thread_id=140 |date=July 23, 2011 }}</ref>|<small>1978</small> {{small|('''[[Lakas ng Bayan|LABAN]]''')}}}} | ideology =Pederalismo, Demokratikong Sosyalismo | national = | position = | colors = [[Dilaw]], [[Bughaw]], [[Pula]] | headquarters = [[Kalakhang Maynila]] | international = }} Ang '''Partido Demokratiko Pilipino–Lakas ng Bayan''', na dinadaglat na '''PDP–Laban''', ay isang [[partidong politikal]] sa [[Pilipinas]] na itinatag ng mga grupong tutol sa nakaupóng [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]]ng [[Ferdinand Marcos]]. Nabuô ito nang magsanib ang Partido Demokratiko Pilipino ni [[Aquilino Pimentel]] at [[Lakas ng Bayan]] ni [[Ninoy Aquino]], mga lider ng oposisyon noong panahon ni Marcos. Mahalaga ang naging papel ng PDP–Laban sa pagsulong at dalhin nito ang kandidatura ni [[Corazon Aquino]] bílang [[Pangulo ng Pilipinas]] sa isinagawang [[dagliang halalan]] ng [[Halalang pampanguluhan sa Pilipinas, 1986|1986]], na naging hudyat ng pagbagsak ng rehimeng Marcos. Muling sumabak ang PDP–Laban sa pampanguluhang halalan sa Pilipinas noong [[Halalang pampanguluhan sa Pilipinas, 2016|2016]] nang itaguyod nito ang kandidatura ni [[Rodrigo Duterte]]. ==Kasaysayan== ===Lakas ng Bayan=== {{Infobox Philippine political party | name = Lakas ng Bayan | colorcode = #FFFF00 | leader = [[Benigno Aquino Jr.]] (1978–1983) | foundation = 1978 | dissolved = | merged = [[PDP-Laban|Partido Demokratiko Pilipino]] }} Ang '''Lakas ng Bayan''' o '''Laban'''<ref name="Gr">{{cite web| url = http://www.chanrobles.com/cralaw/1978marchdecisions.php?id=96 | title = G.R. No. L-47883. March 25, 1978| language = Ingles | publisher = ChanRobles Publishing Company| accessdate = 2016-06-18}}</ref> ay isang dating [[partidong politikal]] sa [[Pilipinas]] na itinatag bilang partido ng oposisyon laban sa administrasyon ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]]ng [[Ferdinand Marcos]]. Noong 1986, umanib ito sa '''Partido Demokratiko Pilipino''' at naging '''Partido Demokratiko Pilipino–Lakas ng Bayan''' o '''PDP–Laban'''. ===Alitan sa PDP–Laban ng 2021=== {{multiple image|caption_align=center|header_align=center | image1 = Rodrigo Duterte 2019.jpg | alt1 = President Rodrigo R. Duterte | caption1 = Rodrigo Duterte | width1 = 140 | image2 = Alfonso Cusi NAPOCOR.jpg | caption2 = [[Alfonso Cusi]] | width2 = 160 | image3 = Manny Pacquiao 2010.jpg | caption3 = [[Manny Pacquiao]] | width3 = 160 | image4 = SKP2.jpg | caption4 = [[Koko Pimentel]] | width4 = 165 }} Ang alitan sa pagitan ng dalawang paksyon sa loob ng naghaharing [[PDP–Laban]] na pinangunahan nina Pangulong [[Rodrigo Duterte]] at Senador [[Manny Pacquiao]] – na pawang kabilang sa iisang partido kung saan si Duterte ang chairman ng partido at si Pacquiao ang naging pangulo ng partido mula Disyembre 2020 hanggang Hulyo 2021. Nagsimula ang alita nang itinalaga si Pacquiao bilang pangulo ng partido kasunod ng pagbibitiw ni Senador [[Koko Pimentel]] sa kanyang tungkulin noong Disyembre 2020.<ref name="pacquiaodutertebfkue">{{cite news |title=Will PDP-Laban survive Duterte? |url=https://www.rappler.com/nation/elections/will-pdp-laban-survive-rodrigo-duterte |access-date=15 July 2021 |work=[[Rappler]] |quote=The animosity between Pacquiao and Duterte did not happen overnight. The grumblings started in December 2020, when Senator Aquilino “Koko” Pimentel III relinquished his post as PDP-Laban president to Pacquiao.}}</ref> Ang pangunahing yugto ng pagtatalo ay nagsimula noong Mayo 3, 2021, nang punahin ni Pacquiao si Duterte hinggil sa hidwaan sa South China Sea. Noong huling bahagi ng Hunyo 2021, naglunsad si Pacquiao ng kanyang sariling pagsisiyasat tungkol sa sinasabing katiwalian sa mga ahensya ng gobyerno sa ilalim ng administrasyong Duterte. Bilang tugon, tinawag ni Duterte na "punch-drunk" si Pacquiao.<ref>{{cite news |title=Pacquiao is punch-drunk: Duterte |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1146830 |access-date=22 July 2021 |work=Philippine News Agency}}</ref><ref>{{cite news |title=Duterte on Pacquiao's missing pandemic aid claims: That guy is 'punch-drunk' |url=https://www.cnnphilippines.com/news/2021/7/13/Duterte-Pacquiao-pandemic-aid-claims-punch-drunk-.html |access-date=22 July 2021 |work=CNN Philippines |archive-date=15 Nobiyembre 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211115090940/https://www.cnnphilippines.com/news/2021/7/13/Duterte-Pacquiao-pandemic-aid-claims-punch-drunk-.html |url-status=dead }}</ref> Noong Hulyo 17, ginanap ang isang pambansang pagpupulong kung saan nahalal si Alfonso Cusi bilang pangulo ng partido. Ang pagpupulong ay hindi kinilala nina Pimentel at Pacquiao.<ref>{{Cite web |url=https://cnnphilippines.com/news/2021/7/15/Duterte-PDP-Laban.html |title="Duterte's attendance will not legitimize upcoming PDP-Laban assembly - Pimentel" |access-date=2021-09-16 |archive-date=2021-07-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210715092416/https://cnnphilippines.com/news/2021/7/15/Duterte-PDP-Laban.html |url-status=dead }}</ref> Bago ang alitan, sina Duterte at Pacquiao ay matagal nang kapanalig dahil pareho silang nasa ilalim ng nasabing naghaharing partido.<ref name="difxbeogv">{{cite news |title=No reason for Duterte to apologize to Pacquiao: Palace |url=https://www.pna.gov.ph/articles/1147765 |access-date=22 July 2021 |work=Philippine News Agency}}</ref> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Mga partidong pampolitika sa Pilipinas]] g7n46k5a4wg58o51yj8xncd3vk68fec Panabas 0 252207 2219997 1548199 2026-08-10T14:48:40Z Jojit fb 38 2219997 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Mindanao moro panabas 1.JPG|thumb|Isang panabas.]] Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma. Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]]. Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]]. [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] fwmqrmju44w0shzytbacyx1wyddil46 2219999 2219997 2026-08-10T14:53:25Z Jojit fb 38 2219999 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Mindanao moro panabas 1.JPG|thumb|Isang panabas.]] Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma.<ref>{{cite book |last1=Wiley · |first1=Mark V. |title=Filipino Martial Culture |date=2011 |publisher=Tuttle Publishing |isbn=9781462903474}}</ref><ref name="Yore">{{cite book |last1=Yore |first1=George M. |title=Sonny Umpad's Eskrima: The Life and Teachings of a Filipino Martial Arts Master |date=2012 |publisher=North Atlantic Books |isbn=9781583945186 |page=206}}</ref><ref>{{cite book |last1=Ramsey |first1=Syed |title=Tools of War: History of Weapons in Medieval Times |date=2016 |publisher=Vij Books India Pvt Ltd |isbn=9789386834133}}</ref> Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]].<ref name="tfw">{{cite web |title=Panabas |url=http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080828061239/http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |archive-date=2008-08-28 |access-date=2008-07-30 |work=Sandata - Traditional Filipino Weapons |publisher=Traditional Filipino Weapons, LLC}}</ref><ref name="sandata">{{cite web |last=Greaves |first=Ian |author-link=Ian A. Greaves |author2=Jose Albovias Jr |author3=Federico Malibago |title=SANDATA — THE EDGED WEAPONS OF THE PHILIPPINES |url=http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150810185458/http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |archive-date=2015-08-10 |access-date=2008-07-30 |work=History of Steel in East Asia |publisher=Macau Museum of Art}}</ref> Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]].<ref>{{cite book |last1=Cato |first1=Robert |title=Moro Swords |date=1996 |publisher=Graham Brash |isbn=9789812180599 |pages=93-96}}</ref> [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] oacv5whvwtz0fbizuqo1f9scux7vgiy 2220000 2219999 2026-08-10T14:53:53Z Jojit fb 38 2220000 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Mindanao moro panabas 1.JPG|thumb|Isang panabas.]] Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma.<ref>{{cite book |last1=Wiley · |first1=Mark V. |title=Filipino Martial Culture |date=2011 |publisher=Tuttle Publishing |isbn=9781462903474}}</ref><ref name="Yore">{{cite book |last1=Yore |first1=George M. |title=Sonny Umpad's Eskrima: The Life and Teachings of a Filipino Martial Arts Master |date=2012 |publisher=North Atlantic Books |isbn=9781583945186 |page=206}}</ref><ref>{{cite book |last1=Ramsey |first1=Syed |title=Tools of War: History of Weapons in Medieval Times |date=2016 |publisher=Vij Books India Pvt Ltd |isbn=9789386834133}}</ref> Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]].<ref name="tfw">{{cite web |title=Panabas |url=http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080828061239/http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |archive-date=2008-08-28 |access-date=2008-07-30 |work=Sandata - Traditional Filipino Weapons |publisher=Traditional Filipino Weapons, LLC}}</ref><ref name="sandata">{{cite web |last=Greaves |first=Ian |author-link=Ian A. Greaves |author2=Jose Albovias Jr |author3=Federico Malibago |title=SANDATA — THE EDGED WEAPONS OF THE PHILIPPINES |url=http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150810185458/http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |archive-date=2015-08-10 |access-date=2008-07-30 |work=History of Steel in East Asia |publisher=Macau Museum of Art}}</ref> Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]].<ref>{{cite book |last1=Cato |first1=Robert |title=Moro Swords |date=1996 |publisher=Graham Brash |isbn=9789812180599 |pages=93-96}}</ref> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] sea3bs34yo4xf0tckht7tfmm7cuf55l 2220001 2220000 2026-08-10T14:54:48Z Jojit fb 38 2220001 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Mindanao moro panabas 1.JPG|thumb|Isang panabas.]] Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma.<ref>{{cite book |last1=Wiley · |first1=Mark V. |title=Filipino Martial Culture |date=2011 |publisher=Tuttle Publishing |isbn=9781462903474|language=en}}</ref><ref name="Yore">{{cite book |last1=Yore |first1=George M. |title=Sonny Umpad's Eskrima: The Life and Teachings of a Filipino Martial Arts Master |date=2012 |publisher=North Atlantic Books |isbn=9781583945186 |page=206}}</ref><ref>{{cite book |last1=Ramsey |first1=Syed |title=Tools of War: History of Weapons in Medieval Times |date=2016 |publisher=Vij Books India Pvt Ltd |isbn=9789386834133}}</ref> Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]].<ref name="tfw">{{cite web |title=Panabas |url=http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080828061239/http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |archive-date=2008-08-28 |access-date=2008-07-30 |work=Sandata - Traditional Filipino Weapons |publisher=Traditional Filipino Weapons, LLC}}</ref><ref name="sandata">{{cite web |last=Greaves |first=Ian |author-link=Ian A. Greaves |author2=Jose Albovias Jr |author3=Federico Malibago |title=SANDATA — THE EDGED WEAPONS OF THE PHILIPPINES |url=http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150810185458/http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |archive-date=2015-08-10 |access-date=2008-07-30 |work=History of Steel in East Asia |publisher=Macau Museum of Art}}</ref> Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]].<ref>{{cite book |last1=Cato |first1=Robert |title=Moro Swords |date=1996 |publisher=Graham Brash |isbn=9789812180599 |pages=93-96}}</ref> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] ozfvn0mo7jyned9d6orwfp9r75kifcf 2220002 2220001 2026-08-10T14:55:05Z Jojit fb 38 2220002 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Mindanao moro panabas 1.JPG|thumb|Isang panabas.]] Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma.<ref>{{cite book |last1=Wiley · |first1=Mark V. |title=Filipino Martial Culture |date=2011 |publisher=Tuttle Publishing |isbn=9781462903474|language=en}}</ref><ref name="Yore">{{cite book |last1=Yore |first1=George M. |title=Sonny Umpad's Eskrima: The Life and Teachings of a Filipino Martial Arts Master |date=2012 |publisher=North Atlantic Books |isbn=9781583945186 |page=206|language=en}}</ref><ref>{{cite book |last1=Ramsey |first1=Syed |title=Tools of War: History of Weapons in Medieval Times |date=2016 |publisher=Vij Books India Pvt Ltd |isbn=9789386834133}}</ref> Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]].<ref name="tfw">{{cite web |title=Panabas |url=http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080828061239/http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |archive-date=2008-08-28 |access-date=2008-07-30 |work=Sandata - Traditional Filipino Weapons |publisher=Traditional Filipino Weapons, LLC}}</ref><ref name="sandata">{{cite web |last=Greaves |first=Ian |author-link=Ian A. Greaves |author2=Jose Albovias Jr |author3=Federico Malibago |title=SANDATA — THE EDGED WEAPONS OF THE PHILIPPINES |url=http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150810185458/http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |archive-date=2015-08-10 |access-date=2008-07-30 |work=History of Steel in East Asia |publisher=Macau Museum of Art}}</ref> Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]].<ref>{{cite book |last1=Cato |first1=Robert |title=Moro Swords |date=1996 |publisher=Graham Brash |isbn=9789812180599 |pages=93-96}}</ref> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] nk9h6yb4chqe69ebk0yx133w2c3xkhb 2220004 2220002 2026-08-10T14:55:33Z Jojit fb 38 2220004 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Mindanao moro panabas 1.JPG|thumb|Isang panabas.]] Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma.<ref>{{cite book |last1=Wiley · |first1=Mark V. |title=Filipino Martial Culture |date=2011 |publisher=Tuttle Publishing |isbn=9781462903474|language=en}}</ref><ref name="Yore">{{cite book |last1=Yore |first1=George M. |title=Sonny Umpad's Eskrima: The Life and Teachings of a Filipino Martial Arts Master |date=2012 |publisher=North Atlantic Books |isbn=9781583945186 |page=206|language=en}}</ref><ref>{{cite book |last1=Ramsey |first1=Syed |title=Tools of War: History of Weapons in Medieval Times |date=2016 |publisher=Vij Books India Pvt Ltd |isbn=9789386834133|language=en}}</ref> Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]].<ref name="tfw">{{cite web |title=Panabas |url=http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080828061239/http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |archive-date=2008-08-28 |access-date=2008-07-30 |work=Sandata - Traditional Filipino Weapons |publisher=Traditional Filipino Weapons, LLC}}</ref><ref name="sandata">{{cite web |last=Greaves |first=Ian |author-link=Ian A. Greaves |author2=Jose Albovias Jr |author3=Federico Malibago |title=SANDATA — THE EDGED WEAPONS OF THE PHILIPPINES |url=http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150810185458/http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |archive-date=2015-08-10 |access-date=2008-07-30 |work=History of Steel in East Asia |publisher=Macau Museum of Art}}</ref> Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]].<ref>{{cite book |last1=Cato |first1=Robert |title=Moro Swords |date=1996 |publisher=Graham Brash |isbn=9789812180599 |pages=93-96}}</ref> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] nc9dk4nftdxvwcfg4rmaoegf0ljuhbj 2220005 2220004 2026-08-10T14:56:01Z Jojit fb 38 2220005 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Mindanao moro panabas 1.JPG|thumb|Isang panabas.]] Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma.<ref>{{cite book |last1=Wiley · |first1=Mark V. |title=Filipino Martial Culture |date=2011 |publisher=Tuttle Publishing |isbn=9781462903474|language=en}}</ref><ref name="Yore">{{cite book |last1=Yore |first1=George M. |title=Sonny Umpad's Eskrima: The Life and Teachings of a Filipino Martial Arts Master |date=2012 |publisher=North Atlantic Books |isbn=9781583945186 |page=206|language=en}}</ref><ref>{{cite book |last1=Ramsey |first1=Syed |title=Tools of War: History of Weapons in Medieval Times |date=2016 |publisher=Vij Books India Pvt Ltd |isbn=9789386834133|language=en}}</ref> Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]].<ref name="tfw">{{cite web |title=Panabas |url=http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080828061239/http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |archive-date=2008-08-28 |access-date=2008-07-30 |work=Sandata - Traditional Filipino Weapons |publisher=Traditional Filipino Weapons, LLC|language=en}}</ref><ref name="sandata">{{cite web |last=Greaves |first=Ian |author-link=Ian A. Greaves |author2=Jose Albovias Jr |author3=Federico Malibago |title=SANDATA — THE EDGED WEAPONS OF THE PHILIPPINES |url=http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150810185458/http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |archive-date=2015-08-10 |access-date=2008-07-30 |work=History of Steel in East Asia |publisher=Macau Museum of Art}}</ref> Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]].<ref>{{cite book |last1=Cato |first1=Robert |title=Moro Swords |date=1996 |publisher=Graham Brash |isbn=9789812180599 |pages=93-96}}</ref> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] djj2r7xe14vq8e9s3dotvve4aevkpgp 2220006 2220005 2026-08-10T14:56:56Z Jojit fb 38 2220006 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Mindanao moro panabas 1.JPG|thumb|Isang panabas.]] Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma.<ref>{{cite book |last1=Wiley · |first1=Mark V. |title=Filipino Martial Culture |date=2011 |publisher=Tuttle Publishing |isbn=9781462903474|language=en}}</ref><ref name="Yore">{{cite book |last1=Yore |first1=George M. |title=Sonny Umpad's Eskrima: The Life and Teachings of a Filipino Martial Arts Master |date=2012 |publisher=North Atlantic Books |isbn=9781583945186 |page=206|language=en}}</ref><ref>{{cite book |last1=Ramsey |first1=Syed |title=Tools of War: History of Weapons in Medieval Times |date=2016 |publisher=Vij Books India Pvt Ltd |isbn=9789386834133|language=en}}</ref> Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]].<ref name="tfw">{{cite web |title=Panabas |url=http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080828061239/http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |archive-date=2008-08-28 |access-date=2008-07-30 |work=Sandata - Traditional Filipino Weapons |publisher=Traditional Filipino Weapons, LLC|language=en}}</ref><ref name="sandata">{{cite web |last=Greaves |first=Ian |author2=Jose Albovias Jr |author3=Federico Malibago |title=SANDATA — THE EDGED WEAPONS OF THE PHILIPPINES |url=http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150810185458/http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |archive-date=2015-08-10 |access-date=2008-07-30 |work=History of Steel in East Asia |publisher=Macau Museum of Art|language=en}}</ref> Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]].<ref>{{cite book |last1=Cato |first1=Robert |title=Moro Swords |date=1996 |publisher=Graham Brash |isbn=9789812180599 |pages=93-96}}</ref> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] 6fdu4w23na3ovu4vzod1dqknix6xh48 2220008 2220006 2026-08-10T15:00:26Z Jojit fb 38 2220008 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Mindanao moro panabas 1.JPG|thumb|Isang panabas.]] Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma.<ref>{{cite book |last1=Wiley · |first1=Mark V. |title=Filipino Martial Culture |date=2011 |publisher=Tuttle Publishing |isbn=9781462903474|language=en}}</ref><ref name="Yore">{{cite book |last1=Yore |first1=George M. |title=Sonny Umpad's Eskrima: The Life and Teachings of a Filipino Martial Arts Master |date=2012 |publisher=North Atlantic Books |isbn=9781583945186 |page=206|language=en}}</ref><ref>{{cite book |last1=Ramsey |first1=Syed |title=Tools of War: History of Weapons in Medieval Times |date=2016 |publisher=Vij Books India Pvt Ltd |isbn=9789386834133|language=en}}</ref> Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]].<ref name="tfw">{{cite web |title=Panabas |url=http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080828061239/http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |archive-date=2008-08-28 |access-date=2008-07-30 |work=Sandata - Traditional Filipino Weapons |publisher=Traditional Filipino Weapons, LLC|language=en}}</ref><ref name="sandata">{{cite web |last=Greaves |first=Ian |author2=Jose Albovias Jr |author3=Federico Malibago |title=SANDATA — THE EDGED WEAPONS OF THE PHILIPPINES |url=http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150810185458/http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |archive-date=2015-08-10 |access-date=2008-07-30 |work=History of Steel in East Asia |publisher=Macau Museum of Art|language=en}}</ref> Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]].<ref>{{cite book |last1=Cato |first1=Robert |title=Moro Swords |date=1996 |publisher=Graham Brash |isbn=9789812180599 |pages=93-96|language=en}}</ref> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] sswudm5woy63op8iyc3te662gsm2qsf 2220009 2220008 2026-08-10T15:07:27Z Jojit fb 38 2220009 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Mindanao moro panabas 1.JPG|thumb|Isang panabas.]] Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma.<ref>{{cite book |last1=Wiley · |first1=Mark V. |title=Filipino Martial Culture |date=2011 |publisher=Tuttle Publishing |isbn=9781462903474|language=en}}</ref><ref name="Yore">{{cite book |last1=Yore |first1=George M. |title=Sonny Umpad's Eskrima: The Life and Teachings of a Filipino Martial Arts Master |date=2012 |publisher=North Atlantic Books |isbn=9781583945186 |page=206|language=en}}</ref><ref>{{cite book |last1=Ramsey |first1=Syed |title=Tools of War: History of Weapons in Medieval Times |date=2016 |publisher=Vij Books India Pvt Ltd |isbn=9789386834133|language=en}}</ref> Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]].<ref name="tfw">{{cite web |title=Panabas |url=http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080828061239/http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |archive-date=2008-08-28 |access-date=2008-07-30 |work=Sandata - Traditional Filipino Weapons |publisher=Traditional Filipino Weapons, LLC|language=en}}</ref><ref name="sandata">{{cite web |last=Greaves |first=Ian |author2=Jose Albovias Jr |author3=Federico Malibago |title=SANDATA — THE EDGED WEAPONS OF THE PHILIPPINES |url=http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150810185458/http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |archive-date=2015-08-10 |access-date=2008-07-30 |work=History of Steel in East Asia |publisher=Macau Museum of Art|language=en}}</ref> Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]].<ref>{{cite book |last1=Cato |first1=Robert |title=Moro Swords |date=1996 |publisher=Graham Brash |isbn=9789812180599 |pages=93-96|language=en}}</ref> Ang panabas ay isa sa maraming sandatang may talim na inilalarawan sa plakang “''Weapons of Moroland''” (Mga Sandat ng Lupaing Moro), na naging karaniwang pasalubong at ikono ng [[kulturang popular]] sa Pilipinas ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] 4gwbc9nas66lie5ic7tbhj0zbcfj9yz 2220010 2220009 2026-08-10T15:15:27Z Jojit fb 38 2220010 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Mindanao moro panabas 1.JPG|thumb|Isang panabas.]] Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma.<ref>{{cite book |last1=Wiley · |first1=Mark V. |title=Filipino Martial Culture |date=2011 |publisher=Tuttle Publishing |isbn=9781462903474|language=en}}</ref><ref name="Yore">{{cite book |last1=Yore |first1=George M. |title=Sonny Umpad's Eskrima: The Life and Teachings of a Filipino Martial Arts Master |date=2012 |publisher=North Atlantic Books |isbn=9781583945186 |page=206|language=en}}</ref><ref>{{cite book |last1=Ramsey |first1=Syed |title=Tools of War: History of Weapons in Medieval Times |date=2016 |publisher=Vij Books India Pvt Ltd |isbn=9789386834133|language=en}}</ref> Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]].<ref name="tfw">{{cite web |title=Panabas |url=http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080828061239/http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |archive-date=2008-08-28 |access-date=2008-07-30 |work=Sandata - Traditional Filipino Weapons |publisher=Traditional Filipino Weapons, LLC|language=en}}</ref><ref name="sandata">{{cite web |last=Greaves |first=Ian |author2=Jose Albovias Jr |author3=Federico Malibago |title=SANDATA — THE EDGED WEAPONS OF THE PHILIPPINES |url=http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150810185458/http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |archive-date=2015-08-10 |access-date=2008-07-30 |work=History of Steel in East Asia |publisher=Macau Museum of Art|language=en}}</ref> Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]].<ref>{{cite book |last1=Cato |first1=Robert |title=Moro Swords |date=1996 |publisher=Graham Brash |isbn=9789812180599 |pages=93-96|language=en}}</ref> Ang panabas ay isa sa maraming sandatang may talim na inilalarawan sa plakang “''Weapons of Moroland''” (Mga Sandat ng Lupaing Moro), na naging karaniwang pasalubong at ikono ng [[kulturang popular]] sa Pilipinas. == Mga pangalan == Ang salitang panabas ay nangangahulugang “kasangkapan sa pagtabas”, mula sa [[Unlapi|unlaping]] ''pang-'' at salitang-ugat na ''tabas''. Kilala rin ito bilang "pangtabas" o payak na "tabas". Sa ilang partikular na rehiyon, tinatawag din itong ''lantip'' sa Kanlurang [[Kabisayaan]], kung saan pangunahing ginagamit ito bilang kasangkapan sa pagputol ng [[tubo]], "palataw" sa [[Luzon]], at "nawi" ng mga Maguindanao. Ang ''panabas'', bilang mas malawak na katawagan, ay maaari ring tumukoy sa malalaki at pasulong na kurbadong katutubong karit-karit-pang-ani ng Pilipinas, na mas partikular na kilala bilang "karit", "haras", "lagaraw", "lampas", o "sanggot". Gayunman, ganap na naiiba ang mga ito sa panabas. Ang bersyong ginawang sandata mula sa karit na pang-agrikultura ay ang [[Indonesya|Indonesyong]] na ''kerambit''. Maaari ring tawagin ang panabas sa mga pangkalahatang katawagan para sa malalaking bolo, gaya ng ''talibong'' (na siya ring pangalan ng isang hiwalay at walang kaugnayang espadang Bisaya) o ''badang''. ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] 2yd174q0jepd8pe4b9ob8b4k2d0i0cn 2220011 2220010 2026-08-10T15:16:43Z Jojit fb 38 /* Mga pangalan */ 2220011 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Mindanao moro panabas 1.JPG|thumb|Isang panabas.]] Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma.<ref>{{cite book |last1=Wiley · |first1=Mark V. |title=Filipino Martial Culture |date=2011 |publisher=Tuttle Publishing |isbn=9781462903474|language=en}}</ref><ref name="Yore">{{cite book |last1=Yore |first1=George M. |title=Sonny Umpad's Eskrima: The Life and Teachings of a Filipino Martial Arts Master |date=2012 |publisher=North Atlantic Books |isbn=9781583945186 |page=206|language=en}}</ref><ref>{{cite book |last1=Ramsey |first1=Syed |title=Tools of War: History of Weapons in Medieval Times |date=2016 |publisher=Vij Books India Pvt Ltd |isbn=9789386834133|language=en}}</ref> Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]].<ref name="tfw">{{cite web |title=Panabas |url=http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080828061239/http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |archive-date=2008-08-28 |access-date=2008-07-30 |work=Sandata - Traditional Filipino Weapons |publisher=Traditional Filipino Weapons, LLC|language=en}}</ref><ref name="sandata">{{cite web |last=Greaves |first=Ian |author2=Jose Albovias Jr |author3=Federico Malibago |title=SANDATA — THE EDGED WEAPONS OF THE PHILIPPINES |url=http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150810185458/http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |archive-date=2015-08-10 |access-date=2008-07-30 |work=History of Steel in East Asia |publisher=Macau Museum of Art|language=en}}</ref> Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]].<ref>{{cite book |last1=Cato |first1=Robert |title=Moro Swords |date=1996 |publisher=Graham Brash |isbn=9789812180599 |pages=93-96|language=en}}</ref> Ang panabas ay isa sa maraming sandatang may talim na inilalarawan sa plakang “''Weapons of Moroland''” (Mga Sandat ng Lupaing Moro), na naging karaniwang pasalubong at ikono ng [[kulturang popular]] sa Pilipinas. == Mga pangalan == Ang salitang panabas ay nangangahulugang “kasangkapan sa pagtabas”, mula sa [[Unlapi|unlaping]] ''pang-'' at salitang-ugat na ''tabas''. Kilala rin ito bilang "pangtabas" o payak na "tabas". Sa ilang partikular na rehiyon, tinatawag din itong ''lantip'' sa Kanlurang [[Kabisayaan]], kung saan pangunahing ginagamit ito bilang kasangkapan sa pagputol ng [[tubo]],<ref>{{cite web |title=Filipino Traditional Blades |url=https://www.facebook.com/share/p/19hvtZaJqf/ |access-date=9 December 2024 |website=Facebook}}</ref> "palataw" sa [[Luzon]],<ref>{{cite book |url=https://www.tagalog.com/monolingual-dictionary/palataw |title=palataw |publisher=Tagalog.com}}</ref> at "nawi" ng mga Maguindanao.<ref>{{cite web |title=Nawi (Double-Handed Bolo Sword) |url=https://philippinestudies.uk/mapping/items/show/32557 |access-date=8 December 2024 |website=Mapping Philippine Material Culture |publisher=Philippine Studies at SOAS}}</ref> Ang ''panabas'', bilang mas malawak na katawagan, ay maaari ring tumukoy sa malalaki at pasulong na kurbadong katutubong karit-karit-pang-ani ng Pilipinas, na mas partikular na kilala bilang "karit", "haras", "lagaraw", "lampas", o "sanggot". Gayunman, ganap na naiiba ang mga ito sa panabas. Ang bersyong ginawang sandata mula sa karit na pang-agrikultura ay ang [[Indonesya|Indonesyong]] na ''kerambit''. Maaari ring tawagin ang panabas sa mga pangkalahatang katawagan para sa malalaking bolo, gaya ng ''talibong'' (na siya ring pangalan ng isang hiwalay at walang kaugnayang espadang Bisaya) o ''badang''. ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] 0waygcui6nkb40r2uu93osd7tbc6ny1 2220012 2220011 2026-08-10T15:17:22Z Jojit fb 38 /* Mga pangalan */ 2220012 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Mindanao moro panabas 1.JPG|thumb|Isang panabas.]] Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma.<ref>{{cite book |last1=Wiley · |first1=Mark V. |title=Filipino Martial Culture |date=2011 |publisher=Tuttle Publishing |isbn=9781462903474|language=en}}</ref><ref name="Yore">{{cite book |last1=Yore |first1=George M. |title=Sonny Umpad's Eskrima: The Life and Teachings of a Filipino Martial Arts Master |date=2012 |publisher=North Atlantic Books |isbn=9781583945186 |page=206|language=en}}</ref><ref>{{cite book |last1=Ramsey |first1=Syed |title=Tools of War: History of Weapons in Medieval Times |date=2016 |publisher=Vij Books India Pvt Ltd |isbn=9789386834133|language=en}}</ref> Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]].<ref name="tfw">{{cite web |title=Panabas |url=http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080828061239/http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |archive-date=2008-08-28 |access-date=2008-07-30 |work=Sandata - Traditional Filipino Weapons |publisher=Traditional Filipino Weapons, LLC|language=en}}</ref><ref name="sandata">{{cite web |last=Greaves |first=Ian |author2=Jose Albovias Jr |author3=Federico Malibago |title=SANDATA — THE EDGED WEAPONS OF THE PHILIPPINES |url=http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150810185458/http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |archive-date=2015-08-10 |access-date=2008-07-30 |work=History of Steel in East Asia |publisher=Macau Museum of Art|language=en}}</ref> Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]].<ref>{{cite book |last1=Cato |first1=Robert |title=Moro Swords |date=1996 |publisher=Graham Brash |isbn=9789812180599 |pages=93-96|language=en}}</ref> Ang panabas ay isa sa maraming sandatang may talim na inilalarawan sa plakang “''Weapons of Moroland''” (Mga Sandat ng Lupaing Moro), na naging karaniwang pasalubong at ikono ng [[kulturang popular]] sa Pilipinas. == Mga pangalan == Ang salitang panabas ay nangangahulugang “kasangkapan sa pagtabas”, mula sa [[Unlapi|unlaping]] ''pang-'' at salitang-ugat na ''tabas''. Kilala rin ito bilang "pangtabas" o payak na "tabas". Sa ilang partikular na rehiyon, tinatawag din itong ''lantip'' sa Kanlurang [[Kabisayaan]], kung saan pangunahing ginagamit ito bilang kasangkapan sa pagputol ng [[tubo]],<ref>{{cite web |title=Filipino Traditional Blades |url=https://www.facebook.com/share/p/19hvtZaJqf/ |access-date=9 Disyembre 2024 |website=Facebook|language=en}}</ref> "palataw" sa [[Luzon]],<ref>{{cite book |url=https://www.tagalog.com/monolingual-dictionary/palataw |title=palataw |publisher=Tagalog.com}}</ref> at "nawi" ng mga Maguindanao.<ref>{{cite web |title=Nawi (Double-Handed Bolo Sword) |url=https://philippinestudies.uk/mapping/items/show/32557 |access-date=8 December 2024 |website=Mapping Philippine Material Culture |publisher=Philippine Studies at SOAS}}</ref> Ang ''panabas'', bilang mas malawak na katawagan, ay maaari ring tumukoy sa malalaki at pasulong na kurbadong katutubong karit-karit-pang-ani ng Pilipinas, na mas partikular na kilala bilang "karit", "haras", "lagaraw", "lampas", o "sanggot". Gayunman, ganap na naiiba ang mga ito sa panabas. Ang bersyong ginawang sandata mula sa karit na pang-agrikultura ay ang [[Indonesya|Indonesyong]] na ''kerambit''. Maaari ring tawagin ang panabas sa mga pangkalahatang katawagan para sa malalaking bolo, gaya ng ''talibong'' (na siya ring pangalan ng isang hiwalay at walang kaugnayang espadang Bisaya) o ''badang''. ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] 26amja4nb3pzfm3cwgy3fcus61vfhh0 2220013 2220012 2026-08-10T15:17:56Z Jojit fb 38 /* Mga pangalan */ 2220013 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Mindanao moro panabas 1.JPG|thumb|Isang panabas.]] Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma.<ref>{{cite book |last1=Wiley · |first1=Mark V. |title=Filipino Martial Culture |date=2011 |publisher=Tuttle Publishing |isbn=9781462903474|language=en}}</ref><ref name="Yore">{{cite book |last1=Yore |first1=George M. |title=Sonny Umpad's Eskrima: The Life and Teachings of a Filipino Martial Arts Master |date=2012 |publisher=North Atlantic Books |isbn=9781583945186 |page=206|language=en}}</ref><ref>{{cite book |last1=Ramsey |first1=Syed |title=Tools of War: History of Weapons in Medieval Times |date=2016 |publisher=Vij Books India Pvt Ltd |isbn=9789386834133|language=en}}</ref> Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]].<ref name="tfw">{{cite web |title=Panabas |url=http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080828061239/http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |archive-date=2008-08-28 |access-date=2008-07-30 |work=Sandata - Traditional Filipino Weapons |publisher=Traditional Filipino Weapons, LLC|language=en}}</ref><ref name="sandata">{{cite web |last=Greaves |first=Ian |author2=Jose Albovias Jr |author3=Federico Malibago |title=SANDATA — THE EDGED WEAPONS OF THE PHILIPPINES |url=http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150810185458/http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |archive-date=2015-08-10 |access-date=2008-07-30 |work=History of Steel in East Asia |publisher=Macau Museum of Art|language=en}}</ref> Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]].<ref>{{cite book |last1=Cato |first1=Robert |title=Moro Swords |date=1996 |publisher=Graham Brash |isbn=9789812180599 |pages=93-96|language=en}}</ref> Ang panabas ay isa sa maraming sandatang may talim na inilalarawan sa plakang “''Weapons of Moroland''” (Mga Sandat ng Lupaing Moro), na naging karaniwang pasalubong at ikono ng [[kulturang popular]] sa Pilipinas. == Mga pangalan == Ang salitang panabas ay nangangahulugang “kasangkapan sa pagtabas”, mula sa [[Unlapi|unlaping]] ''pang-'' at salitang-ugat na ''tabas''. Kilala rin ito bilang "pangtabas" o payak na "tabas". Sa ilang partikular na rehiyon, tinatawag din itong ''lantip'' sa Kanlurang [[Kabisayaan]], kung saan pangunahing ginagamit ito bilang kasangkapan sa pagputol ng [[tubo]],<ref>{{cite web |title=Filipino Traditional Blades |url=https://www.facebook.com/share/p/19hvtZaJqf/ |access-date=9 Disyembre 2024 |website=Facebook|language=en}}</ref> "palataw" sa [[Luzon]],<ref>{{cite book |url=https://www.tagalog.com/monolingual-dictionary/palataw |title=palataw |publisher=Tagalog.com}}</ref> at "nawi" ng mga Maguindanao.<ref>{{cite web |title=Nawi (Double-Handed Bolo Sword) |url=https://philippinestudies.uk/mapping/items/show/32557 |access-date=8 Disyembre 2024 |website=Mapping Philippine Material Culture |publisher=Philippine Studies at SOAS|language=en}}</ref> Ang ''panabas'', bilang mas malawak na katawagan, ay maaari ring tumukoy sa malalaki at pasulong na kurbadong katutubong karit-karit-pang-ani ng Pilipinas, na mas partikular na kilala bilang "karit", "haras", "lagaraw", "lampas", o "sanggot". Gayunman, ganap na naiiba ang mga ito sa panabas. Ang bersyong ginawang sandata mula sa karit na pang-agrikultura ay ang [[Indonesya|Indonesyong]] na ''kerambit''. Maaari ring tawagin ang panabas sa mga pangkalahatang katawagan para sa malalaking bolo, gaya ng ''talibong'' (na siya ring pangalan ng isang hiwalay at walang kaugnayang espadang Bisaya) o ''badang''. ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] 2xtrnkaj7a20j9l3rqucon5dlud6643 2220057 2220013 2026-08-11T05:37:14Z Jojit fb 38 2220057 wikitext text/x-wiki {{Infobox weapon |name = Panabas |origin = [[Pilipinas]] | image = Mindanao moro panabas 1.JPG | image_size = 300 |caption = Isang panabas ng [[Moro people|Moro]] |type = [[Tabak]], palakol pandigma <!-- General specifications --> | spec_label = | weight = | length = 24–48 pulgada (61–122 sentimetro) | part_length = | width = | height = <!-- Type selection --> |is_bladed = yes |blade_type = May nag-iisang talim, pakurbang talim, at may dulo na maaaring mapurol o matalas |hilt_type = |sheath_type = }}Ang '''panabas''' ay isang [[sandata]] o kasangkapang may talim na ginagamit sa pagpuputol mula sa [[Pilipinas]], at iba-iba ang paglalarawan dito bilang isang [[espada]] at isang [[palakol]]-pandigma.<ref>{{cite book |last1=Wiley · |first1=Mark V. |title=Filipino Martial Culture |date=2011 |publisher=Tuttle Publishing |isbn=9781462903474|language=en}}</ref><ref name="Yore">{{cite book |last1=Yore |first1=George M. |title=Sonny Umpad's Eskrima: The Life and Teachings of a Filipino Martial Arts Master |date=2012 |publisher=North Atlantic Books |isbn=9781583945186 |page=206|language=en}}</ref><ref>{{cite book |last1=Ramsey |first1=Syed |title=Tools of War: History of Weapons in Medieval Times |date=2016 |publisher=Vij Books India Pvt Ltd |isbn=9789386834133|language=en}}</ref> Mayroon itong natatanging mahaba at tuwid na puluhan at isang kurbadong talim na may iba't ibang disenyo. Maaaring may haba itong 2 hanggang 4 na [[talampakan]] (61 hanggang 122 sentimetro) at maaaring hawakan gamit ang isa o dalawang kamay, na nagbibigay ng malalim na hiwang katulad ng nagagawa ng isang malaking [[Kutsilyo|kutsilyong]] panghiwa ng [[karne]].<ref name="tfw">{{cite web |title=Panabas |url=http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20080828061239/http://www.traditionalfilipinoweapons.com/Panabas.htm |archive-date=2008-08-28 |access-date=2008-07-30 |work=Sandata - Traditional Filipino Weapons |publisher=Traditional Filipino Weapons, LLC|language=en}}</ref><ref name="sandata">{{cite web |last=Greaves |first=Ian |author2=Jose Albovias Jr |author3=Federico Malibago |title=SANDATA — THE EDGED WEAPONS OF THE PHILIPPINES |url=http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150810185458/http://www.arscives.com/historysteel/philippines.introduction.htm |archive-date=2015-08-10 |access-date=2008-07-30 |work=History of Steel in East Asia |publisher=Macau Museum of Art|language=en}}</ref> Matatagpuan ang panabas sa iba't ibang bahagi ng mga pulo ng Pilipinas bilang kasangkapang pang-[[agrikultura]] para sa pagputol ng mga sanga at masukal na [[halaman]]. Ang mga baryante ng panabas na ginagamit bilang sandatang panlaban o seremonyal na palakol ng [[berdugo]] ay higit na iniuugnay sa mga pangkat etniko sa katimugang Pilipinas, partikular na sa mga Maranao at [[Maguindanao]].<ref>{{cite book |last1=Cato |first1=Robert |title=Moro Swords |date=1996 |publisher=Graham Brash |isbn=9789812180599 |pages=93-96|language=en}}</ref> Ang panabas ay isa sa maraming sandatang may talim na inilalarawan sa plakang “''Weapons of Moroland''” (Mga Sandat ng Lupaing Moro), na naging karaniwang pasalubong at ikono ng [[kulturang popular]] sa Pilipinas. == Mga pangalan == Ang salitang panabas ay nangangahulugang “kasangkapan sa pagtabas”, mula sa [[Unlapi|unlaping]] ''pang-'' at salitang-ugat na ''tabas''. Kilala rin ito bilang "pangtabas" o payak na "tabas". Sa ilang partikular na rehiyon, tinatawag din itong ''lantip'' sa Kanlurang [[Kabisayaan]], kung saan pangunahing ginagamit ito bilang kasangkapan sa pagputol ng [[tubo]],<ref>{{cite web |title=Filipino Traditional Blades |url=https://www.facebook.com/share/p/19hvtZaJqf/ |access-date=9 Disyembre 2024 |website=Facebook|language=en}}</ref> "palataw" sa [[Luzon]],<ref>{{cite book |url=https://www.tagalog.com/monolingual-dictionary/palataw |title=palataw |publisher=Tagalog.com}}</ref> at "nawi" ng mga Maguindanao.<ref>{{cite web |title=Nawi (Double-Handed Bolo Sword) |url=https://philippinestudies.uk/mapping/items/show/32557 |access-date=8 Disyembre 2024 |website=Mapping Philippine Material Culture |publisher=Philippine Studies at SOAS|language=en}}</ref> Ang ''panabas'', bilang mas malawak na katawagan, ay maaari ring tumukoy sa malalaki at pasulong na kurbadong katutubong karit-karit-pang-ani ng Pilipinas, na mas partikular na kilala bilang "karit", "haras", "lagaraw", "lampas", o "sanggot". Gayunman, ganap na naiiba ang mga ito sa panabas. Ang bersyong ginawang sandata mula sa karit na pang-agrikultura ay ang [[Indonesya|Indonesyong]] na ''kerambit''. Maaari ring tawagin ang panabas sa mga pangkalahatang katawagan para sa malalaking bolo, gaya ng ''talibong'' (na siya ring pangalan ng isang hiwalay at walang kaugnayang espadang Bisaya) o ''badang''. ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Kultura ng Pilipinas]] 088cz20psuub4ch9ulhh9u3u7fa3axl Padron:Infobox weapon 10 277973 2220055 1628843 2026-08-11T05:32:54Z Jojit fb 38 2220055 wikitext text/x-wiki {{#if:{{Has short description}} |<!--Do nothing--> |{{main other|{{Short description|2=noreplace|{{plain text|1={{ucfirst:{{delink|{{#invoke:String|match|s={{if empty|{{{type|}}}|Weapon}}|pattern=([^<]*)|nomatch=Weapon}}}}}}}}}}}}}}<!-- end short description -->{{infobox | bodyclass = vcard | bodystyle = {{WPMILHIST Infobox style|main_box_raw}} | aboveclass = hproduct | abovestyle = {{WPMILHIST Infobox style|header_raw}} | above = <includeonly> <span class="fn org"> {{if empty|{{{name|}}}|{{PAGENAMEBASE}}}} </span> </includeonly> | imagestyle = {{WPMILHIST Infobox style|image_box_raw}} | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{{image|}}}|size={{{image_size|}}}|alt={{{alt|}}}}} | caption = {{{caption|}}} | labelstyle = padding-right:1em | headerstyle = {{WPMILHIST Infobox style|header_raw}} | label1 = Uri | data1 = {{{type|}}} | label2 = Pinagmulan&nbsp;na&nbsp;lugar | data2 = {{{origin|}}} | header3 = {{#if:{{{service|}}}{{{used_by|}}}{{{wars|}}}|Kasaysayan ng serbisyo}} | label4 = Nasa&nbsp;serbisyo | data4 = {{{service|}}} | label5 = Ginamit&nbsp;ng/ni | data5 = {{{used_by|}}} | label6 = Mga digmaan | data6 = {{{wars|}}} | header7 = {{#if:{{{designer|}}}{{{design_date|}}}{{{manufacturer|}}}{{{developed_from|}}}{{{developed_into|}}}{{{unit_cost|}}}{{{production_date|}}}{{{number|}}}{{{variants|}}}| Kasaysayan ng produksyon }} | label8 = Nagdisenyo | data8 = {{{designer|}}} | label9 = Dinisenyo | data9 = {{{design_date|}}} | label10 = Gumawa | data10 = {{{manufacturer|}}} | label11 = Umunlad muna | data11 = {{{developed_from|}}} | label12 = Umunlad sa | data12 = {{{developed_into|}}} | label13 = Halaga ng bawat yunit | data13 = {{{unit_cost|}}} | label14 = Ginawa | data14 = {{{production_date|}}} | label15 = {{abbr|Blg.|Bilang}} ng gawa | data15 = {{{number|}}} | label16 = Mga baryante | data16 = {{{variants|}}} | header17 = {{#if:{{{mass|}}}{{{weight|}}}{{{length|}}}{{{part_length|}}}{{{width|}}}{{{height|}}}{{{diameter|}}}{{{crew|}}}{{{passengers|}}}{{{cartridge|}}}{{{cartridge_weight|}}}{{{caliber|}}}{{{barrels|}}}{{{action|}}}{{{breech|}}}{{{recoil|}}}{{{carriage|}}}{{{elevation|}}}{{{traverse|}}}{{{rate|}}}{{{velocity|}}}{{{range|}}}{{{max_range|}}}{{{feed|}}}{{{sights|}}}{{{blade_type|}}}{{{hilt_type|}}}{{{sheath_type|}}}{{{head_type|}}}{{{haft_type|}}}{{{filling|}}}{{{filling_weight|}}}{{{detonation|}}}{{{yield|}}}{{{armour|}}}{{{primary_armament|}}}{{{secondary_armament|}}}{{{engine|}}}{{{engine_power|}}}{{{pw_ratio|}}}{{{payload_capacity|}}}{{{transmission|}}}{{{suspension|}}}{{{clearance|}}}{{{wingspan|}}}{{{propellant|}}}{{{fuel_capacity|}}}{{{vehicle_range|}}}{{{ceiling|}}}{{{altitude|}}}{{{boost|}}}{{{depth|}}}{{{speed|}}}{{{guidance|}}}{{{steering|}}}{{{accuracy|}}}{{{launch_platform|}}}{{{transport|}}}| Specifications {{#if:{{{spec_label|}}}| ({{{spec_label}}})}} }} | label18 = Masa | data18 = {{if empty|{{{mass|}}}|{{{weight|}}}}} | label19 = Haba | data19 = {{{length|}}} | label20 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| Kanyon|{{#if:{{{is_bladed|}}}| Blade}}}}&nbsp;length | data20 = {{{part_length|}}} | label21 = Lapad | data21 = {{{width|}}} | label22 = Taas | data22 = {{{height|}}} | label23 = Diyametro | data23 = {{{diameter|}}} | label24 = Lawak ng pakpak | data24 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{wingspan|}}} }} | label25 = Haba ng buntot | data25 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{tailspan|}}} }} | label26 = Tripulante | data26 = {{{crew|}}} | label27 = Mga pasahero | data27 = {{{passengers|}}} | data28 = {{#if:{{{weight|}}}{{{length|}}}{{{part_length|}}}{{{width|}}}{{{height|}}}{{{diameter|}}}{{{crew|}}}{{{passengers|}}}| {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}{{{is_bladed|}}}{{{is_explosive|}}}|{{#if:{{{cartridge|}}}{{{cartridge_weight|}}}{{{caliber|}}}{{{barrels|}}}{{{action|}}}{{{breech|}}}{{{recoil|}}}{{{carriage|}}}{{{elevation|}}}{{{traverse|}}}{{{rate|}}}{{{velocity|}}}{{{range|}}}{{{max_range|}}}{{{feed|}}}{{{sights|}}}{{{blade_type|}}}{{{hilt_type|}}}{{{sheath_type|}}}{{{head_type|}}}{{{haft_type|}}}{{{filling|}}}{{{filling_weight|}}}{{{detonation|}}}{{{yield|}}}| <hr/> }}}}}} | label29 = {{#if:{{{is_artillery|}}}| [[Shell (projectile)|Shell]]|[[Cartridge (firearms)|Cartridge]]}} | data29 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{cartridge|}}} }} | label30 = Bigat ng {{#if:{{{is_artillery|}}}|bala|katutso}} | data30 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{cartridge_weight|}}} }} | label31 = Kalibre | data31 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{caliber|}}} }} | label32 = Bariles | data32 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{barrels|}}} }} | label33 = Aksyon | data33 = {{#if:{{{is_ranged|}}}| {{{action|}}} }} | label34 = Likurang bahagi | data34 = {{#if:{{{is_artillery|}}}| {{{breech|}}} }} | label35 = Talsik | data35 = {{#if:{{{is_artillery|}}}| {{{recoil|}}} }} | label36 = Patungan | data36 = {{#if:{{{is_artillery|}}}| {{{carriage|}}} }} | label37 = Elebasyon | data37 = {{#if:{{{is_artillery|}}}| {{{elevation|}}} }} | label38 = Pagbaling | data38 = {{#if:{{{is_artillery|}}}| {{{traverse|}}} }} | label39 = Antas ng pagputok | data39 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{rate|}}} }} | label40 = Bilis ng bunganga | data40 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{velocity|}}} }} | label41 = Epektibong&nbsp;layo&nbsp;ng pagputok | data41 = {{#if:{{{is_ranged|}}} {{{is_explosive|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{range|}}} }} | label42 = Pinakamalayong&nbsp;layo&nbsp;ng pagputok | data42 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_explosive|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{max_range|}}} }} | label43 = Sistema&nbsp;ng paglagay | data43 = {{#if:{{{is_ranged|}}}| {{{feed|}}} }} | label44 = Pantudla | data44 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{sights|}}} }} | label45 = Uri ng talim | data45 = {{#if:{{{is_bladed|}}}| {{{blade_type|}}} }} | label46 = Uri ng hawakan || data46 = {{#if:{{{is_bladed|}}}| {{{hilt_type|}}} }} | label47 = Kaluban | data47 = {{#if:{{{is_bladed|}}}| {{{sheath_type|}}} }} | label48 = Uri ng ulo | data48 = {{#if:{{{is_bladed|}}}| {{{head_type|}}} }} | label49 = Uri ng gabay | data49 = {{#if:{{{is_bladed|}}}| {{{haft_type|}}} }} | label50 = {{#if:{{{is_missile|}}}| Ulo ng misil|Palaman ng pampasabog}} | data50 = {{#if:{{{is_explosive|}}}{{{is_missile|}}}| {{{filling|}}} }} | label51 = Bigat ng {{#if:{{{is_missile|}}}|ulo ng misil|palaman ng pampasabog}}&nbsp;weight | data51 = {{#if:{{{is_explosive|}}}{{{is_missile|}}}| {{{filling_weight|}}} }} | label52 = <div style="line-height:1.25em">Detonasyon<br/>mechanism</div> | data52 = {{#if:{{{is_explosive|}}}{{{is_missile|}}}| {{{detonation|}}} }} | label53 = Lakas ng sabog | data53 = {{#if:{{{is_explosive|}}}{{{is_missile|}}}| {{{yield|}}} }} | data54 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}{{{is_missile|}}}| {{#if:{{{armour|}}}{{{primary_armament|}}}{{{secondary_armament|}}}{{{engine|}}}{{{engine_power|}}}{{{pw_ratio|}}}{{{payload_capacity|}}}{{{transmission|}}}{{{suspension|}}}{{{clearance|}}}{{{wingspan|}}}{{{propellant|}}}{{{fuel_capacity|}}}{{{vehicle_range|}}}{{{ceiling|}}}{{{altitude|}}}{{{boost|}}}{{{depth|}}}{{{speed|}}}{{{guidance|}}}{{{steering|}}}{{{accuracy|}}}{{{launch_platform|}}}{{{transport|}}}| <hr/> }}}} | label55 = Baluti | data55 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{armour|}}} }} | label56 = <div style="line-height:1.25em">Pangunahing<br/>sandatahan</div> | data56 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{primary_armament|}}} }} | label57 = <div style="line-height:1.25em">Sekondaryang<br/>sandatahan</div> | data57 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{secondary_armament|}}} }} | label58 = Makina | data58 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}{{{is_missile|}}}| {{br separated entries|1={{{engine|}}}| 2={{{engine_power|}}}}} }} | label59 = Lakas/bigat | data59 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{pw_ratio|}}} }} | label60 = Kapasidad ng pagkarga | data60 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{payload_capacity|}}} }} | label61 = Mekanismo | data61 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{drive|}}} }} | label62 = Transmisyon | data62 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{transmission|}}} }} | label63 = Suspensyon | data63 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{suspension|}}} }} | label64 = Taas mula sa lupa | data64 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{clearance|}}} }} | label65 = Pampasulong | data65 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{propellant|}}} }} | label66 = Kapasidad ng panggatong | data66 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{fuel_capacity|}}} }} | label67 = <div style="line-height:1.25em">Abot ng<br/>operasyon</div> | data67 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}{{{is_missile|}}}| {{{vehicle_range|}}} }} | label68 = Sukdulang taas ng lipad | data68 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{ceiling|}}} }} | label69 = Taas ng lipad | data69 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{altitude|}}} }} | label70 = Oras ng pagbulusok | data70 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{boost|}}} }} | label71 = Pinakamalalim na abot | data71 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{depth|}}} }} | label72 = {{tooltip|2=Pinakamabilis na takbo ng sasakyan o misil |Pinakamabilis na takbo |dotted=no}} | data72 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}{{{is_missile|}}}| {{{speed|}}} }} | label73 = <div style="line-height:1.25em">Paggabay<br/>system</div> | data73 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}{{{is_missile|}}}| {{{guidance|}}} }} | label74 = <div style="line-height:1.25em">Paggiya<br/>system</div> | data74 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}{{{is_missile|}}}| {{{steering|}}} }} | label75 = Katumpakan | data75 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{accuracy|}}} }} | label76 = <div style="line-height:1.25em">Plataporma ng<br/>paglunsad</div> | data76 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{launch_platform|}}} }} | label77 = Paghahatid | data77 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{transport|}}} }} | label78 = Mga sanggunian | data78 = {{{ref|}}} }}{{#invoke:Check for unknown parameters|check|unknown={{main other|[[Category:Pages using infobox weapon with unknown parameters|_VALUE_{{PAGENAME}}]]}}|preview=Page using [[Template:Infobox weapon]] with unknown parameter "_VALUE_"|ignoreblank=y| accuracy | action | alt | altitude | armour | barrels | blade_type | boost | breech | caliber | caption | carriage | cartridge | cartridge_weight | ceiling | clearance | crew | depth | design_date | designer | detonation | developed_from | developed_into | diameter | drive | elevation | engine | engine_power | feed | filling | filling_weight | fuel_capacity | guidance | haft_type | head_type | height | hilt_type | image | image_size | is_artillery | is_bladed | is_explosive | is_missile | is_ranged | is_UK | is_vehicle | launch_platform | length | manufacturer | mass | max_range | name | number | origin | part_length | passengers | payload_capacity | primary_armament | production_date | propellant | pw_ratio | range | rate | recoil | ref | secondary_armament | service | sheath_type | sights | spec_label | speed | steering | suspension | tailspan | transmission | transport | traverse | type | unit_cost | used_by | variants | vehicle_range | velocity | wars | weight | width | wingspan | yield }}<noinclude> {{Documentation}} </noinclude> gjtn7w36vyk3w1xfwgs42zvxr2v5u51 2220056 2220055 2026-08-11T05:34:43Z Jojit fb 38 2220056 wikitext text/x-wiki {{#if:{{Has short description}} |<!--Do nothing--> |{{main other|{{Short description|2=noreplace|{{plain text|1={{ucfirst:{{delink|{{#invoke:String|match|s={{if empty|{{{type|}}}|Weapon}}|pattern=([^<]*)|nomatch=Weapon}}}}}}}}}}}}}}<!-- end short description -->{{infobox | bodyclass = vcard | bodystyle = {{WPMILHIST Infobox style|main_box_raw}} | aboveclass = hproduct | abovestyle = {{WPMILHIST Infobox style|header_raw}} | above = <includeonly> <span class="fn org"> {{if empty|{{{name|}}}|{{PAGENAMEBASE}}}} </span> </includeonly> | imagestyle = {{WPMILHIST Infobox style|image_box_raw}} | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{{image|}}}|size={{{image_size|}}}|alt={{{alt|}}}}} | caption = {{{caption|}}} | labelstyle = padding-right:1em | headerstyle = {{WPMILHIST Infobox style|header_raw}} | label1 = Uri | data1 = {{{type|}}} | label2 = Pinagmulan&nbsp;na&nbsp;lugar | data2 = {{{origin|}}} | header3 = {{#if:{{{service|}}}{{{used_by|}}}{{{wars|}}}|Kasaysayan ng serbisyo}} | label4 = Nasa&nbsp;serbisyo | data4 = {{{service|}}} | label5 = Ginamit&nbsp;ng/ni | data5 = {{{used_by|}}} | label6 = Mga digmaan | data6 = {{{wars|}}} | header7 = {{#if:{{{designer|}}}{{{design_date|}}}{{{manufacturer|}}}{{{developed_from|}}}{{{developed_into|}}}{{{unit_cost|}}}{{{production_date|}}}{{{number|}}}{{{variants|}}}| Kasaysayan ng produksyon }} | label8 = Nagdisenyo | data8 = {{{designer|}}} | label9 = Dinisenyo | data9 = {{{design_date|}}} | label10 = Gumawa | data10 = {{{manufacturer|}}} | label11 = Umunlad muna | data11 = {{{developed_from|}}} | label12 = Umunlad sa | data12 = {{{developed_into|}}} | label13 = Halaga ng bawat yunit | data13 = {{{unit_cost|}}} | label14 = Ginawa | data14 = {{{production_date|}}} | label15 = {{abbr|Blg.|Bilang}} ng gawa | data15 = {{{number|}}} | label16 = Mga baryante | data16 = {{{variants|}}} | header17 = {{#if:{{{mass|}}}{{{weight|}}}{{{length|}}}{{{part_length|}}}{{{width|}}}{{{height|}}}{{{diameter|}}}{{{crew|}}}{{{passengers|}}}{{{cartridge|}}}{{{cartridge_weight|}}}{{{caliber|}}}{{{barrels|}}}{{{action|}}}{{{breech|}}}{{{recoil|}}}{{{carriage|}}}{{{elevation|}}}{{{traverse|}}}{{{rate|}}}{{{velocity|}}}{{{range|}}}{{{max_range|}}}{{{feed|}}}{{{sights|}}}{{{blade_type|}}}{{{hilt_type|}}}{{{sheath_type|}}}{{{head_type|}}}{{{haft_type|}}}{{{filling|}}}{{{filling_weight|}}}{{{detonation|}}}{{{yield|}}}{{{armour|}}}{{{primary_armament|}}}{{{secondary_armament|}}}{{{engine|}}}{{{engine_power|}}}{{{pw_ratio|}}}{{{payload_capacity|}}}{{{transmission|}}}{{{suspension|}}}{{{clearance|}}}{{{wingspan|}}}{{{propellant|}}}{{{fuel_capacity|}}}{{{vehicle_range|}}}{{{ceiling|}}}{{{altitude|}}}{{{boost|}}}{{{depth|}}}{{{speed|}}}{{{guidance|}}}{{{steering|}}}{{{accuracy|}}}{{{launch_platform|}}}{{{transport|}}}| Mga espesipikasyon {{#if:{{{spec_label|}}}| ({{{spec_label}}})}} }} | label18 = Masa | data18 = {{if empty|{{{mass|}}}|{{{weight|}}}}} | label19 = Haba | data19 = {{{length|}}} | label20 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| Kanyon|{{#if:{{{is_bladed|}}}| Blade}}}}&nbsp;length | data20 = {{{part_length|}}} | label21 = Lapad | data21 = {{{width|}}} | label22 = Taas | data22 = {{{height|}}} | label23 = Diyametro | data23 = {{{diameter|}}} | label24 = Lawak ng pakpak | data24 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{wingspan|}}} }} | label25 = Haba ng buntot | data25 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{tailspan|}}} }} | label26 = Tripulante | data26 = {{{crew|}}} | label27 = Mga pasahero | data27 = {{{passengers|}}} | data28 = {{#if:{{{weight|}}}{{{length|}}}{{{part_length|}}}{{{width|}}}{{{height|}}}{{{diameter|}}}{{{crew|}}}{{{passengers|}}}| {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}{{{is_bladed|}}}{{{is_explosive|}}}|{{#if:{{{cartridge|}}}{{{cartridge_weight|}}}{{{caliber|}}}{{{barrels|}}}{{{action|}}}{{{breech|}}}{{{recoil|}}}{{{carriage|}}}{{{elevation|}}}{{{traverse|}}}{{{rate|}}}{{{velocity|}}}{{{range|}}}{{{max_range|}}}{{{feed|}}}{{{sights|}}}{{{blade_type|}}}{{{hilt_type|}}}{{{sheath_type|}}}{{{head_type|}}}{{{haft_type|}}}{{{filling|}}}{{{filling_weight|}}}{{{detonation|}}}{{{yield|}}}| <hr/> }}}}}} | label29 = {{#if:{{{is_artillery|}}}| [[Shell (projectile)|Shell]]|[[Cartridge (firearms)|Cartridge]]}} | data29 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{cartridge|}}} }} | label30 = Bigat ng {{#if:{{{is_artillery|}}}|bala|katutso}} | data30 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{cartridge_weight|}}} }} | label31 = Kalibre | data31 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{caliber|}}} }} | label32 = Bariles | data32 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{barrels|}}} }} | label33 = Aksyon | data33 = {{#if:{{{is_ranged|}}}| {{{action|}}} }} | label34 = Likurang bahagi | data34 = {{#if:{{{is_artillery|}}}| {{{breech|}}} }} | label35 = Talsik | data35 = {{#if:{{{is_artillery|}}}| {{{recoil|}}} }} | label36 = Patungan | data36 = {{#if:{{{is_artillery|}}}| {{{carriage|}}} }} | label37 = Elebasyon | data37 = {{#if:{{{is_artillery|}}}| {{{elevation|}}} }} | label38 = Pagbaling | data38 = {{#if:{{{is_artillery|}}}| {{{traverse|}}} }} | label39 = Antas ng pagputok | data39 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{rate|}}} }} | label40 = Bilis ng bunganga | data40 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{velocity|}}} }} | label41 = Epektibong&nbsp;layo&nbsp;ng pagputok | data41 = {{#if:{{{is_ranged|}}} {{{is_explosive|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{range|}}} }} | label42 = Pinakamalayong&nbsp;layo&nbsp;ng pagputok | data42 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_explosive|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{max_range|}}} }} | label43 = Sistema&nbsp;ng paglagay | data43 = {{#if:{{{is_ranged|}}}| {{{feed|}}} }} | label44 = Pantudla | data44 = {{#if:{{{is_ranged|}}}{{{is_artillery|}}}| {{{sights|}}} }} | label45 = Uri ng talim | data45 = {{#if:{{{is_bladed|}}}| {{{blade_type|}}} }} | label46 = Uri ng hawakan || data46 = {{#if:{{{is_bladed|}}}| {{{hilt_type|}}} }} | label47 = Kaluban | data47 = {{#if:{{{is_bladed|}}}| {{{sheath_type|}}} }} | label48 = Uri ng ulo | data48 = {{#if:{{{is_bladed|}}}| {{{head_type|}}} }} | label49 = Uri ng gabay | data49 = {{#if:{{{is_bladed|}}}| {{{haft_type|}}} }} | label50 = {{#if:{{{is_missile|}}}| Ulo ng misil|Palaman ng pampasabog}} | data50 = {{#if:{{{is_explosive|}}}{{{is_missile|}}}| {{{filling|}}} }} | label51 = Bigat ng {{#if:{{{is_missile|}}}|ulo ng misil|palaman ng pampasabog}}&nbsp;weight | data51 = {{#if:{{{is_explosive|}}}{{{is_missile|}}}| {{{filling_weight|}}} }} | label52 = <div style="line-height:1.25em">Detonasyon<br/>mechanism</div> | data52 = {{#if:{{{is_explosive|}}}{{{is_missile|}}}| {{{detonation|}}} }} | label53 = Lakas ng sabog | data53 = {{#if:{{{is_explosive|}}}{{{is_missile|}}}| {{{yield|}}} }} | data54 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}{{{is_missile|}}}| {{#if:{{{armour|}}}{{{primary_armament|}}}{{{secondary_armament|}}}{{{engine|}}}{{{engine_power|}}}{{{pw_ratio|}}}{{{payload_capacity|}}}{{{transmission|}}}{{{suspension|}}}{{{clearance|}}}{{{wingspan|}}}{{{propellant|}}}{{{fuel_capacity|}}}{{{vehicle_range|}}}{{{ceiling|}}}{{{altitude|}}}{{{boost|}}}{{{depth|}}}{{{speed|}}}{{{guidance|}}}{{{steering|}}}{{{accuracy|}}}{{{launch_platform|}}}{{{transport|}}}| <hr/> }}}} | label55 = Baluti | data55 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{armour|}}} }} | label56 = <div style="line-height:1.25em">Pangunahing<br/>sandatahan</div> | data56 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{primary_armament|}}} }} | label57 = <div style="line-height:1.25em">Sekondaryang<br/>sandatahan</div> | data57 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{secondary_armament|}}} }} | label58 = Makina | data58 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}{{{is_missile|}}}| {{br separated entries|1={{{engine|}}}| 2={{{engine_power|}}}}} }} | label59 = Lakas/bigat | data59 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{pw_ratio|}}} }} | label60 = Kapasidad ng pagkarga | data60 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{payload_capacity|}}} }} | label61 = Mekanismo | data61 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{drive|}}} }} | label62 = Transmisyon | data62 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{transmission|}}} }} | label63 = Suspensyon | data63 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{suspension|}}} }} | label64 = Taas mula sa lupa | data64 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{clearance|}}} }} | label65 = Pampasulong | data65 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{propellant|}}} }} | label66 = Kapasidad ng panggatong | data66 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}| {{{fuel_capacity|}}} }} | label67 = <div style="line-height:1.25em">Abot ng<br/>operasyon</div> | data67 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}{{{is_missile|}}}| {{{vehicle_range|}}} }} | label68 = Sukdulang taas ng lipad | data68 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{ceiling|}}} }} | label69 = Taas ng lipad | data69 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{altitude|}}} }} | label70 = Oras ng pagbulusok | data70 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{boost|}}} }} | label71 = Pinakamalalim na abot | data71 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{depth|}}} }} | label72 = {{tooltip|2=Pinakamabilis na takbo ng sasakyan o misil |Pinakamabilis na takbo |dotted=no}} | data72 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}{{{is_missile|}}}| {{{speed|}}} }} | label73 = <div style="line-height:1.25em">Paggabay<br/>system</div> | data73 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}{{{is_missile|}}}| {{{guidance|}}} }} | label74 = <div style="line-height:1.25em">Paggiya<br/>system</div> | data74 = {{#if:{{{is_vehicle|}}}{{{is_missile|}}}| {{{steering|}}} }} | label75 = Katumpakan | data75 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{accuracy|}}} }} | label76 = <div style="line-height:1.25em">Plataporma ng<br/>paglunsad</div> | data76 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{launch_platform|}}} }} | label77 = Paghahatid | data77 = {{#if:{{{is_missile|}}}| {{{transport|}}} }} | label78 = Mga sanggunian | data78 = {{{ref|}}} }}{{#invoke:Check for unknown parameters|check|unknown={{main other|[[Category:Pages using infobox weapon with unknown parameters|_VALUE_{{PAGENAME}}]]}}|preview=Page using [[Template:Infobox weapon]] with unknown parameter "_VALUE_"|ignoreblank=y| accuracy | action | alt | altitude | armour | barrels | blade_type | boost | breech | caliber | caption | carriage | cartridge | cartridge_weight | ceiling | clearance | crew | depth | design_date | designer | detonation | developed_from | developed_into | diameter | drive | elevation | engine | engine_power | feed | filling | filling_weight | fuel_capacity | guidance | haft_type | head_type | height | hilt_type | image | image_size | is_artillery | is_bladed | is_explosive | is_missile | is_ranged | is_UK | is_vehicle | launch_platform | length | manufacturer | mass | max_range | name | number | origin | part_length | passengers | payload_capacity | primary_armament | production_date | propellant | pw_ratio | range | rate | recoil | ref | secondary_armament | service | sheath_type | sights | spec_label | speed | steering | suspension | tailspan | transmission | transport | traverse | type | unit_cost | used_by | variants | vehicle_range | velocity | wars | weight | width | wingspan | yield }}<noinclude> {{Documentation}} </noinclude> e5c1pj1rdnl4x3b130g67henirov2nd 1999 sa Pilipinas 0 280671 2220020 2210025 2026-08-10T22:03:00Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220020 wikitext text/x-wiki Ang '''1999 sa Pilipinas''' ay ang mga detalye ng mga pangyayari sa tala na nangyari sa Pilipinas noong taong 1999. == Mga Nanunungkulan == * '''[[President of the Philippines|Pangulo]]:''' [[Joseph Estrada]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) * '''[[Vice President of the Philippines|Pangalawang Pangulo]]:''' [[Gloria Macapagal-Arroyo]] ([[Lakas-CMD|Lakas]]) * [[Senate of the Philippines|'''Pangulo ng Mataas na Kapulungan (Senado)''']]''':''' [[Marcelo Fernan]] (hanggang Hunyo 28); [[Blas Ople]] (mula Hunyo 29) * '''[[House of Representatives of the Philippines|Ispiker ng Mababang Kapulungan (Kapulungan ng mga Kinatawan)]]:''' [[Manny Villar]] * '''[[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]:''' [[Hilario Davide Jr.]] * '''[[Philippine Congress|Kongreso]]:''' [[Ika-11 na Kongreso ng Pilipinas|Ika-11 na Kongreso]] ==Palakasan== * [[Enero 21]] – Nakuha ni Dr. J Ana Water Dispenser ang korona ng 1999 Ika-2 Yakult PBL Centennial Cup, at naging unang titulo na nanalo sa torneo, tinalo ang Tanduay Gold Rhum Masters, tatlong laro laban sa dalawa. * [[Hunyo 6]] – Nakuha ng [[Formula Shell Zoom Masters]] ang korona ng [[1999 PBA Kopa ng Lahat-Pilipino]], at naging ika-10 koponan na nanalo sa pinakaprestihiyosong torneo ng liga, tinalo ang [[Tanduay Rhum Masters]], apat na laro laban sa dalawa, para sa kanilang ikaapat na kampeonato at inulit bilang magkasunod na kampeon. * [[Hulyo 1]] – Kinoronahan ang Welcoat House Paints bilang kampeon ng 1999 Yakult-PBL Challenge Cup matapos makuha ang 80-74 na tagumpay laban sa Inuming pang-enerhiya ng Red Bull sa Game 4 para sa titulo sa [[Koliseo ng Makati]] * [[Agosto 7]]–[[Agosto 15|15]] – Ang mga kalahok sa ika-20 [[Palaro ng Timog Silangang Asya]] ng [[Pilipinas]] ay ginanap sa [[Bandar Seri Begawan]], [[Brunei Darussalam]]. Pumangalawa ito sa ranggo, na may kabuuang medalya na 87.<ref>[http://www.olympic.ph/pdf/SEAGamesMedallists.pdf Mga Resulta ng 1999 Southeast Asian Games] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120226022737/http://www.olympic.ph/pdf/SEAGamesMedallists.pdf |date=2012-02-26 }}</ref> * [[Setyembre 15]] – Napanalunan ng [[San Miguel Beermen]] ang kanilang ika-12 sunod-sunod na titulo sa PBA at tinalo ang [[Formula Shell Zoom Masters]]. Nanalo ang Beermen ng dalawang sunod-sunod na panalo sa titulo at napanalunan ang kanilang unang kampeonato sa loob ng limang taon. * [[Oktubre 7]] - Nakuha ng [[Mga Berdeng Mamamana ng Pamantasang De La Salle]] ang kanilang unang magkasunod na kampeonato laban sa [[UST Growling Tigers]] sa ika-62 season ng [[UAAP]]. * [[Oktubre 31]]–[[Nobyembre 6]] – Ang Lungsod ng Cebu ang nag-host ng [[1999 IPSC Handgun World Shoot]] XII. * [[Nobyembre 7]]–[[Nobyembre 21|21]] – Ang Iloilo at Bacolod ang nag-host ng [[1999 AFC Women's Championship]] ay ginanap mula Nobyembre 7 hanggang 21, 1999 sa Pilipinas. * [[Disyembre 8]] – Dinaig ng [[Manila Metrostars]] ang [[Cebu Gems]], 101–83 sa Game Six, sa harap ng mga manonood sa Mail & More Sports Complex sa San Andres at kinoronahan ang kanilang sarili bilang 1999 MBA national champions. * [[Disyembre 12]] – Nakuha ng [[San Miguel Beermen]] ang kanilang pangalawang sunod na titulo ngayong season sa pamamagitan ng 4–2 na tagumpay sa serye laban sa [[Alaska Milkmen]]. Napanalunan ng Beermen ang kanilang ika-13 korona sa PBA at ngayon ay ang pinakamatagumpay na ballclub, kapantay ng sikat na Crispa Redmanizers sa pinakamaraming titulo. == Kaganapan == ===Enero=== * [[Enero]] – Umabot sa pinakamababang antas ang diplomatikong ugnayang pang-diplomatiko sa pagitan ng [[Palau]] at ng [[Pilipinas]] kung saan nagbabanta si Pangulong [[Kuniwo Nakamura]] ng Palau na puputulin ang [[ugnayang Palau–Pilipinas|ugnayang diplomatiko]] sa pagitan ng kanyang bansa at ng Pilipinas dahil sa paulit-ulit na pagtawid ng mga mangingisdang Pilipino sa EEZ ng Palau.<ref>[https://www.oneocean.org/overseas/feb99/coastal_alert.html SA IBABAW NG DAGAT - Ang Online Magazine para sa Sustainable Seas]. Oneocean.org. Kinuha noong 2013-09-01.</ref><ref>{{cite book|title=Palau Country Review|year=2013|publisher=CountryWatch Incorporated|page=48|url=http://connection.ebscohost.com/c/articles/87832541}}</ref> * [[Enero 6]] – Isang higanteng alon ang humampas sa pantalan ng [[Sitangkai, Tawi-Tawi]], na nagdulot ng pinsala sa mga ari-arian at naiulat na pagkamatay ng 18 katao.<ref>[http://www.newsflash.org/1999/01/ht/ht000642.htm "Higanteng alon, 18 ang namatay sa Tawi-Tawi"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} PHNO. 01-10-1999. Nakuha noong 03-16-2022.</ref> * [[Enero 19]] – Sa isang prusisyon ng fluvial sa [[Lumban, Laguna]], isang karosa ang tumama sa kable ng kuryente na kalaunan ay nahulog, na naging sanhi ng pagkakuryente o pagkalunod ng mga deboto na nakasakay habang tumatalon sila sa ilog; 13 ang kumpirmadong patay, ang iba ay naiulat na nawawala.<ref>[http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl011120.htm "Trahedya sa Laguna: 13 patay sa aksidente sa prusisyon ng fluvial"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250125033543/http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl011120.htm |date=2025-01-25 }} PHNO. 01-20-1999. Nakuha noong 03-16-2022.</ref><ref>[http://www.aparchive.com/metadata/youtube/69433485746825f4ff24d127bec02cce "Philippines: 13 katao ang namatay sa aksidente sa bangka"] [[Associated Press|AP Archive]]. 01-19-1999. Nakuha noong 03-30-2022.</ref> * [[Enero 20]] – Isang pampasaherong bus ang nahulog sa bangin matapos lumagpas sa isang matalim na kurba sa [[Naguilian Road]] sa [[Sablan, Benguet]], na ikinamatay ng 22 katao.<ref>[http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl011126.htm "Baguio minibus fall into bangin, 22 killed"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250223154953/http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl011126.htm |date=2025-02-23 }} PHNO. 01-22-1999. Nakuha noong 03-16-2022.</ref><ref>[https://apnews.com/article/db13b78de32fdaa6c2c42685d694edcc "Philippines Bus Accident Kills 22"] [[Associated Press|AP News]]. 01-21-1999.<br />[http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/asia-pacific/259708.stm "Bumagsak ang bus sa Pilipinas, 22 ang namatay"] [[BBC News]]. 01-21-1999.<br />[https://www.sunstar.com.ph/article/210837/evangelista-p-noy-orders-probe-of-sablan-killer-bus-mishap "Evangelista: Iniutos ni P-Noy ang imbestigasyon sa aksidente sa bus na kinasangkutan ng Sablan"] [[SunStar]]. 08-21-2010.<br /><br />Para sa mga timeline ng mga kaugnay na aksidente:<br />[https://www.philstar.com/opinyon/2010/08/21/604273/kakila-kilabot-na-bus-accident/ (Opinyon) "Kakila-kilabot na aksidente sa bus"] (sa Tagalog) [[Philstar.com]]. 08-21-2010.<br />[https://opinion.inquirer.net/16377/life-and-death/ (Opinyon) "Buhay at kamatayan"] [[Inquirer.net]]. 11-01-2011. (Tandaan na ang artikulong ito ay nagkamali sa pag-ulat na ang aksidente sa Benguet ay naganap noong "Hunyo 20, 1999".) <br /><br />Lahat ay nakuha noong 03-17-2022.</ref> ===Pebrero=== * [[Pebrero 5]] – Ang bilanggo ng panggagahasa na si [[Leo Echegaray]] ay binitay sa pamamagitan ng [[nakamamatay na iniksyon]] sa [[Pambansang Bilangguan]] sa [[Muntinlupa]]; naging [[Parusang Kapital sa Pilipinas|ang unang Pilipinong pinatawan ng sentensya]] simula noong huling pampublikong pagbitay sa bansa noong 1976 at ang pagbabalik ng [[parusang kamatayan]] noong 1993; siya rin ang unang pagbitay gamit ang pamamaraang iyon. Bago ito, noong Enero 19, inalis ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang Temporary Restraining Order na inisyu noong Enero 4, ang araw ng kanyang inaasahang pagbitay, habang isinusumite sa kanila ng mga kinatawan ang kanilang resolusyon, na naipasa rin nang araw ding iyon, na pumapabor sa Batas sa Parusa ng Kamatayan (Batas Republika 7659).<ref name="xLE">Para sa mga pangyayari bago ang pagbitay:<br>[http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl001184.htm "Huling pag-asa ni Echegaray: Espesyal na sesyon ng Korte Suprema bukas"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} 01-03-1999.<br>[http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl001185.htm "Pinigilan ng Korte Suprema ang pagbitay kay Echegaray"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} 01-04-1999.<br>[http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl011115.htm "Pabor ang mayorya ng Kongreso sa parusang kamatayan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251219042006/http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl011115.htm |date=2025-12-19 }} 01-19-1999.<br>[http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl011117.htm "Parusang kamatayan: Nagdesisyon ang Korte Suprema ngayon"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251219041515/http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl011117.htm |date=2025-12-19 }} 01-19-1999.<br>[http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl011118.htm "Binawi ng Korte Suprema ang TRO ni Echegaray"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251219041457/http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl011118.htm |date=2025-12-19 }} 01-19-1999.<br>[http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl011119.htm "Patayin na si Echegaray ngayon -- Erap"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251219045549/http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl011119.htm |date=2025-12-19 }} 01-20-1999.<br>[http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl011129.htm "Pagbitay kay Echegaray: 3 PM, Pebrero 5"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251219214606/http://www.newsflash.org/1999/01/hl/hl011129.htm |date=2025-12-19 }} 01-23-1999.<br><br>Para sa pagbitay kay Echegaray:<br>[http://www.newsflash.org/1999/02/hl/hl011154.htm "Naputol ang hotline ng palasyo-death chamber"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251219044929/http://www.newsflash.org/1999/02/hl/hl011154.htm |date=2025-12-19 }} 02-05-1999.<br>[http://www.newsflash.org/1999/02/hl/hl011155.htm "Idineklarang patay si Leo Echegaray noong 3:19 PM"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251219044936/http://www.newsflash.org/1999/02/hl/hl011155.htm |date=2025-12-19 }} 02-05-1999.<br><br>Lahat ng artikulo ay mula sa Philippine Headline News Online (PHNO); Nakuha noong 03-16-2022.</ref><ref>Para sa mga pangyayari bago ang pagbitay:<br />[https://www.irishtimes.com/news/rapist-wins-court-stay-on-death-penalty-1.142758 "Nanalo ang rapist sa pagpapaliban ng korte sa parusang kamatayan"] [[The Irish Times]]. 01-05-1999.<br />[https://web.archive.org/web/20210924014328/http://edition.cnn.com/ASIANOW/asiaweek/99/0122/nat1.html "Ang Dilemma ng Parusa ng Kamatayan"] [[Asiaweek]]. Enero 1999.<br />[https://www.amnesty.org/es/wp-content/uploads/2022/02/asa350061999en.pdf "Pilipinas: Karagdagang impormasyon tungkol sa nalalapit na pagbitay: Leo Echegaray" (PDF)] [[Amnesty International]]. 01-22-1999.<br /><br />Para sa pagbitay kay Echegaray:<br />[https://web.archive.org/web/20150501120440/http://edition.cnn.com/WORLD/asiapcf/9902/05/philippines.execution.02/ "Pilipinas, binitay ang unang bilanggo sa loob ng 23 taon"] [[CNN]]. 02-05-1999. Nakuha noong 04-12-2021.<br />[https://www.irishtimes.com/news/rapist-executed-by-lethal-injection-in-manila-1.149719 "Rapista, pinatay sa pamamagitan ng lethal injection sa Maynila"] The Irish Times. 02-06-1999.<br />[https://apnews.com/article/0df135efd2d0fd224abef5329e150f7d "Pilipinas, Binitay ang Isang Batang Rapist"] [[Associated Press|AP News]]. 02-05-1999.<br />[https://www.wired.com/1999/02/filipino-executed/ "Pilipino, pinatay"] [[Wired (magazine)|Wired]]. 02-05-1999.<br />[https://www.theguardian.com/world/1999/feb/06/philippines "Namatay ang rapist habang ibinalik ng Maynila ang pagbitay"] [[The Guardian]]. 02-06-1999.<br /><br />Para sa mga detalye ng kaso:<br />[https://elibrary.judiciary.gov.ph/thebookshelf/showdocs/1/36499 "G.R. No. 132601"] [[Korte Suprema ng Pilipinas|E-Library ng Korte Suprema]]. 10-12-1998.<br />[https://dailyguardian.com.ph/a-heinous-crime-the-leo-echegaray-story/ (Opinyon) "Isang Karumal-dumal na krimen: Ang kwento ni Leo Echegaray"] [[Daily Guardian (Iloilo)|Daily Guardian]]. 08-11-2020.<br /><br />Nabanggit din ang pangyayari sa artikulo:<br />[https://newsinfo.inquirer.net/785954/in-the-know-death-penalty "In the know: Death penalty"] [[Inquirer.net]]. 05-17-2016. Nakuha noong 04-12-2021.<br />[https://newsinfo.inquirer.net/1146785/the-death-penalty-debate-comedic-episode-studies-show-risks "The death penalty debate: Comedic episode, studies show risks"] Inquirer.net. 07-26-2019.<br /><br />Mga Video:<br />"Pilipinas: Batang rapist na si Echegaray, binitay" ([http://www.aparchive.com/metadata/PHILIPPINES-CHILD-RAPIST-ECHEGARAY-EXECUTED/f4c22dfd0275dba7716bb01d9dddb174 Bahagi 1], [http://www.aparchive.com/metadata/youtube/9ab0688e322baa947293871085702f26 Bahagi 2], [http://www.aparchive.com/metadata/youtube/3e24fef6a0a2c7e2c4b121d6c0dfe837 Bahagi 3], [http://www.aparchive.com/metadata/youtube/bda87fa08d8f248143f8aa672d56cec6 Bahagi V]) AP Archive.<br />[https://reuters.screenocean.com/record/983300 "Pilipinas: Ang nahatulang rapist na batang si Leo Echegaray ay nakatakdang bitayon sa pamamagitan ng lethal injection, ang unang pagbitay sa Pilipinas sa loob ng 23 taon"] [[Reuters]].<br />[https://reuters.screenocean.com/record/990028 "Pilipinas: Ang nahatulang rapist na batang si Leo Echegaray ay inilibing sa Pilipinas"] Reuters.<br /><br />Maliban kung iba ang nakasaad, lahat ay nakuha noong 03-30-2022.</ref><ref>"#Journeyto30" ni Epi Fabonan III, [[Philstar.com]]: (1999) [https://www.philstar.com/headlines/2016/04/30/157] === Marso === * [[Marso 14]] – Tinanggihan ng mga botante ng munisipalidad ng [[Ilagan]], sa lalawigan ng [[Isabela (lalawigan)|Isabela]] ang batas sa pagiging lungsod sa ilalim ng Republic Act 8474 na naglalayong gawing isang lungsod na bahagi ang bayan.<nowiki><ref></nowiki>{{Cite web |date=Pebrero 2, 1998 |title=REPUBLIC ACT NO. 8474 - ISANG BATAS NA NAGPAPAGAWA NG MUNISIPALIDAD NG ILAGAN SA ISANG KOMPONENTENG LUNGSOD NG LALAWIGAN NG ISABELA NA KIKILANLANG LUNGSOD NG ILAGAN |url=https://www.chanrobles.com/republicacts/republicactno8474.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20070930181241/http://www.chanrobles.com/republicacts/republicactno8474.html |archive-date=2007-09-30 |access-date=Oktubre 21, 2021 |website=ChanRobles Law Firm}}</ref> ===Abril=== * [[Abril 15]] – Isang pagsabog ng bomba sa [[Isla ng Batan, Albay|Isla ng Batan]], [[Rapu-Rapu, Albay]] ang naiulat na ikinamatay ng hindi bababa sa 13 at ikinasugat ng mahigit 70 iba pa.<ref>[http://www.newsflash.org/1999/04/hl/hl011279.htm "Binabomba ang sayaw ng pista sa Albay, 13 patay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251219040859/http://www.newsflash.org/1999/04/hl/hl011279.htm |date=2025-12-19 }} PHNO. 04-16-1999. Nakuha noong 03-16-2022.</ref> ===Mayo=== * [[Mayo 26]] – Ipinroklama si [[Miriam Quiambao]] bilang 1st runner-up sa gabi ng patimpalak na [[Miss Universe 1999]] na ginanap sa Chaguaramas Convention Centre, [[Chaguaramas, Trinidad|Chaguaramas]], [[Trinidad and Tobago]]. * [[Mayo 27]] – Ang bagong [[Kasunduan sa Pagbisita sa mga Puwersa]] (KPP) kasama ang [[Estados Unidos]] ay [[Kasunduan sa Pagbisita sa mga Puwersa (Philippines – Estados Unidos)|pinatibay]] ng [[Senado ng Pilipinas|Senado]], na nagbabalik sa presensya ng militar ng Amerika sa bansa. * [[Mayo 29]] – Ang [[Manhunt International]] World Finals (1999) ay ginanap sa [[Maynila]], [[Pilipinas]]. Humigit-kumulang 43 kalahok ang lumaban sa edisyong ito. ===Hunyo=== * [[Hunyo 22]] – Bigla at maikling pumutok ang [[Bulkang Mayon]] sa [[Albay]], na nagbuga ng abo na umaabot sa taas na 7 hanggang 10 kilometro; naiulat ang mga pag-ulan ng abo sa [[Camalig, Albay|Camalig]]; walang nasawi.<ref>[http://www.newsflash.org/1999/06/hl/hl011401.htm "Muling sumabog ang 'perpektong kono' ng Mayon"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} PHNO. 06-23-1999.<br>[http://www.newsflash.org/1999/06/hl/hl011402.htm "Sumabog ang Bulkang Mayon, lumikas ang mga residente"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251219041458/http://www.newsflash.org/1999/06/hl/hl011402.htm |date=2025-12-19 }} PHNO. 06-23-1999.<br>Lahat ay nakuha noong 03-16-2022.</ref> ===Agosto=== * [[Agosto 3]] – Hindi bababa sa 58 katao ang namatay at daan-daang bahay ang natabunan ng [[Pagguho ng lupa sa subdibisyon ng Cherry Hills noong 1999|isang napakalaking Pagguho ng lupa sa subdibisyon ng Cherry Hills]] sa [[Antipolo]], Rizal, na dulot ng malalakas na pag-ulan na dala ng [[Bagyong Olga (1999)|Bagyong Olga (Ising)]].<ref>{{cite web|url=http://kidlat.pagasa.dost.gov.ph/ndrb/Cherry%20Hills%20Landslide.html|title=Landslide sa Cherry Hills Subdivision (Agosto 02, 1999)|date=2000|work=[[Philippine Atmospheric, Geophysical and Astronomical Services Administration]]|publisher=Kidlat|access-date=Pebrero 29, 2012|archive-date=Disyembre 11, 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20081211182838/http://kidlat.pagasa.dost.gov.ph/ndrb/Cherry%20Hills%20Landslide.html|url-status=dead}}</ref><ref>[http://www.newsflash.org/1999/08/hl/hl011481.htm "Daan-daang bahay sa gilid ng burol ng Antipolo ang gumuho, marami ang namatay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251221022703/http://www.newsflash.org/1999/08/hl/hl011481.htm |date=2025-12-21 }} PHNO. 08-04-1999. Nakuha noong 03-16-2022.</ref><ref>[https://www.rappler.com/newsbreak/iq/212440-list-deadly-landslides-philippines/ "LIST: Mga nakamamatay na pagguho ng lupa sa Pilipinas"] [[Rappler]]. 09-22-2018. Nakuha noong 03-30-2022. * [[Agosto 11]] – Isang opisyal ng pulisya at apat na iba pa, na pawang sangkot sa pagpatay noong 1996 sa dating hepe ng [[Grupo ng Intelihensiya at Seguridad ng Metrocom|GISM]] at dating Gobernador ng [[Ilocos Norte]] na si Rolando Abadilla, ay hinatulan ng [[Lungsod ng Quezon]] [[Hukuman Pangrehiyon ng Paglilitis]], dalawa pa ang pinawalang-sala. Noong 2008, babawasan ng [[Hukuman ng Apelasyon ng Pilipinas|Hukuman ng Apelasyon]] ang sentensyang kamatayan, na orihinal na ibinigay sa kanila, sa [[reclusión perpetua]]; pagtitibayin ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang hatol noong 2010.<nowiki><ref></nowiki>[http://www.newsflash.org/1999/08/ht/ht000865.htm "Kamatayan para sa mga pumatay sa gobernador ng Ilocos Norte"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} PHNO. 08-12-1999. Nakuha noong 03-16-2022.</ref><ref>[https://newsinfo.inquirer.net/813468/timeline-abadilla-5 "TIMELINE: Abadilla 5"] [[Inquirer.net]]. 09-07-2016.<br />[http://www.humanrights.asia/news/forwarded-news/AHRC-FAT-034-2016/ "Pilipinas: Ang pangmatagalang legal na pamana ni Lenido Lumanog"] [[Asian Human Rights Commission]]. 10-09-2016.<br />Lahat ay nakuha noong 04-04-2022.</ref><ref>[http://www.humanrights.asia/resources/journals-magazines/article2/1001-2/appendix-case-analysis-supreme-courts-rulings-on-vizconde-and-abadilla-cases-are-contradictory/ "Apendise: Pagsusuri ng kaso: Ang mga desisyon ng Korte Suprema sa mga kaso nina Vizconde at Abadilla ay magkasalungat"] [[Asian Human Rights Commission]]. Disyembre 21, 2010. Nakuha noong Oktubre 8, 2021.</ref> * Kalagitnaan ng [[Agosto]] hanggang unang bahagi ng [[Setyembre]] – Animnapu't walong residente ang misteryosong namatay sa [[Clark Freeport Zone|Clark]], [[Pampanga]]. Noong Oktubre, iniulat ng isang task force na ang mga pagkamatay ay sanhi ng tone-toneladang nakalalasong basura na inabandona sa [[Clark Air Base|ang dating US air base]].<ref>[http://www.newsflash.org/1999/09/ht/ht000902.htm "Imbestigasyon sa 68 pagkamatay sa Clark dahil sa nakalalasong basura -- Osmena"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220316193937/http://www.newsflash.org/1999/09/ht/ht000902.htm |date=2022-03-16 }} PHNO. 09-18-1999.<br>[http://www.newsflash.org/1999/10/ht/ht000927.htm "Ang bilang ng mga namatay sa nakalalasong basura sa Clark ay umabot na sa 68"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250412204118/http://www.newsflash.org/1999/10/ht/ht000927.htm |date=2025-04-12 }} PHNO. 10-11-1999.<br>Lahat ay nakuha noong 03-16-2022.</ref> * [[Agosto 26]] – Isang armadong engkwentro sa pagitan ng mga sundalo ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas]] at ng mga puwersa ng [[Moro Islamic Liberation Front]] (MILF) sa [[Tipo-Tipo, Basilan]] ang ikinamatay ng hindi bababa sa 47 gerilya.<ref>[http://www.newsflash.org/1999/08/hl/hl011533.htm "47 rebeldeng MILF, 2 sundalo ang patay sa sagupaan sa Basilan"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251219064641/http://www.newsflash.org/1999/08/hl/hl011533.htm |date=2025-12-19 }} PHNO. 08-28-1999. Nakuha noong 03-16-2022.</ref> ===Setyembre=== * [[Setyembre 15]] – Isang landslide, na dulot ng malakas na ulan, ang natabunan ang isang van na may sakay na 18 katao sa kahabaan ng [[Kennon Road]] sa [[Tuba, Benguet]], na ikinamatay ng 17 sa kanila.<ref>[http://www.newsflash.org/1999/09/ht/ht000900.htm "Natabunan ng landlide si Kennon ng van; 17 patay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251219050448/http://www.newsflash.org/1999/09/ht/ht000900.htm |date=2025-12-19 }} PHNO. 09-16-1999. Nakuha noong 03-16-2022.</ref> * [[Setyembre 16]] – Pinagbigyan ng [[Korte Suprema ng Pilipinas|Korte Suprema]] ang isang petisyon na nagdedeklara sa Republic Act 8528 na labag sa konstitusyon na nag-amyenda sa ilang seksyon ng Republic Act 7720, na binabanggit ang kawalan ng [[plebisito]]. Kaya, ang lungsod na bumubuo sa [[Santiago, Isabela|Santiago]] sa lalawigan ng [[Isabela (lalawigan)|Isabela]] ay ibinalik sa isang malayang lungsod na bumubuo sa lungsod.<ref>[https://lawphil.net/judjuris/juri1999/oct1999/gr_133064_1999.html "G.R. No. 133064"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220921235146/https://lawphil.net/judjuris/juri1999/oct1999/gr_133064_1999.html |date=2022-09-21 }} Ang Proyektong LawPhil. Setyembre 16, 1999. Nakuha noong Hulyo 30, 2022.</ref>{{efn|Naganap ang pangyayari noong Setyembre 16 batay sa mga talaan ng korte. May isa pang sanggunian na nagsasaad ng petsa na kasing huli ng Disyembre 29; gayunpaman, ang impormasyong ito ay sumasalungat sa nauna.<ref>[https://provinceofisabela.ph/images/2018/History_of_Isabela/1-History%20of%20Isabela.pdf "Makasaysayang pag-unlad ng Lalawigan ng Isabela"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20260305145541/https://provinceofisabela.ph/images/2018/History_of_Isabela/1-History%20of%20Isabela.pdf |date=2026-03-05 }} (PDF) Lalawigan ng Isabela. Nakuha noong Hulyo 27, 2022.</ref>}} ===Oktubre=== * [[Oktubre 23]] – Isang plebisito ang ginanap para likhain ang lungsod ng [[Novaliches]] ngunit ang panukala ay tinanggihan ng mga botante.<ref>{{Cite news|last=Samonte|first=Severino|date=Setyembre 12, 2020|title=Pagtaas ng bilang ng mga lungsod sa PH mula 60 noong 1987 patungong 146 noong 2020 traced|work=Philippine News Agency|url=https://www.pna.gov.ph/articles/1115219|access-date=Oktubre 22, 2021}}</ref> * [[Oktubre 31]] – Isang overloaded na jeepney ang bumagsak sa bangin sa [[Itogon, Benguet]], na ikinamatay ng 21 pasahero sa 34 na sakay nito.<ref>[http://www.newsflash.org/1999/11/hl/hl011691.htm "Nahulog sa bangin ang isang dyipni na may sobrang karga, 21 ang patay"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220316192938/http://www.newsflash.org/1999/11/hl/hl011691.htm |date=2022-03-16 }} PHNO. 11-02-1999. Nakuha noong 03-16-2022.</ref> ===Nobyembre=== * [[Nobyembre 4]] – Isang bus ang nahulog sa bangin sa [[Atok, Benguet]], na ikinamatay ng hindi bababa sa 19 na katao.<ref>[http://www.newsflash.org/1999/11/ht/ht000954.htm "Isa na namang bangin sa trahedya ng bus sa Benguet ang ikinamatay ng 19"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250223162408/http://www.newsflash.org/1999/11/ht/ht000954.htm |date=2025-02-23 }} PHNO. 11-05-1999. Nakuha noong 03-16-2022.</ref> * [[Nobyembre 18]] – Hindi bababa sa 32 ang namatay sa magkakahiwalay na sagupaan sa pagitan ng mga rebeldeng [[Moro Islamic Liberation Front|MILF]] at mga tropa ng gobyerno sa mga probinsya ng [[Lanao del Sur]] at [[Maguindanao]], isang araw matapos ang kanilang deklarasyon ng tigil-putukan.<ref>[http://www.newsflash.org/1999/11/ht/ht000968.htm "Mga paglabag sa tigil-putukan: 32 ang namatay sa mga sagupaan sa Mindanao"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251219045703/http://www.newsflash.org/1999/11/ht/ht000968.htm |date=2025-12-19 }} PHNO. 11-19-1999. Nakuha noong 03-16-2022.</ref> * [[Nobyembre 27]]–[[Nobyembre 28|28]] – Ang pulong ng [[ASEAN Summit|Impormal na Summit ng ASEAN]] ay ginanap sa [[Maynila]].<ref>[http://www.newsflash.org/1999/11/hl/hl011733.htm "1999 ASEAN Summit sa Maynila ngayong linggo"]{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} PHNO. 11-23-1999. Nakuha noong 03-16-2022.</ref><ref>{{cite web |title=3rd Informal Summit, Maynila, 27-28 Nobyembre 1999 |url=https://asean.org/speechandstatement/3rd-informal-summit-manila-27-28-november-1999/ |website=asean.org |publisher=ASEAN Secretariat |access-date=18 Marso 2022}}</ref> ===Disyembre=== * [[Disyembre 7]] – [[Paglipad 100 ng Espiritung Asyano]] ay bumagsak sa gilid ng bundok sa pagitan ng mga munisipalidad ng [[Kasibu, Nueva Vizcaya|Kasibu]], [[Nueva Vizcaya]] at [[Cabarroguis, Quirino|Cabarroguis]], [[Quirino]], namatay. * [[Disyembre 10]]–[[Disyembre 11|11]] – Isang malaking pagkawala ng kuryente ang tumama sa buong [[Luzon]] magdamag, sanhi ng pagsalakay ng tinatayang 50 tonelada ng higanteng [[dikya]] sa [[Istasyon ng Kuryente ng Sual|isang planta ng pagbuo]] sa [[Sual, Pangasinan]].<ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/asia-pacific/560070.stm "Jellyfish blamed for Philippines blackout"] [[BBC News]]. 12-11-1999.<br>[http://www.newsflash.org/1999/12/ht/ht000992.htm "Damihang dikya sa Pangasinan ang nagdulot ng blackout sa Luzon"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250822235649/http://www.newsflash.org/1999/12/ht/ht000992.htm |date=2025-08-22 }} PHNO. 12-12-1999.<br>[https://web.archive.org/web/20110129155557/http://edition.cnn.com/ASIANOW/asiaweek/magazine/99/1224/biz.philippines.gas.html "Mula sa Karagatan: Umaasa ang Maynila na mabawasan ang mga singil sa kuryente sa pamamagitan ng deregulasyon - at gas sa laot"] [[Asiaweek]] isyu ng 12-24-1999.<br>[https://www.wsws.org/en/articles/2000/01/phil-j07.html "Limampung trak na puno ng dikya ang nagpapakita ng isang magulo at magulo na kapaligirang pampulitika sa Pilipinas"] [[World Socialist Web Site]]. 01-07-2000.<br><br>Nabanggit din ang pangyayari sa mga artikulo:<br>[http://www.greenspun.com/bboard/q-and-a-fetch-msg.tcl?msg_id=003xic "Pagkawala ng kuryente sa Luzon, Metro Manila Dahil sa pagkaputol ng mga linya ng NPC"] Greenspun.com. 10-21-2000.<br>[https://www.philstar.com/headlines/2000/10/22/88555/napocor-full-power-restored/ "Napocor: Naibalik na ang buong kuryente"] PHNO. 10-22-2000.<br>[https://www.philstar.com/headlines/2001/11/06/139134/no-sabotage-what-caused-blackout/ "Walang sabotahe, pero ano ang sanhi ng blackout?"] [[Philstar.com]]. 11-06-2001.<br><br>Lahat ay nakuha noong 03-17-2022.</ref> * [[Disyembre 12]] – Isang [[lindol sa Luzon noong 1999|magnitude 6.8 na lindol]] ang tumama sa ilang bahagi ng [[Luzon]], kung saan ang episentro ay malapit sa [[Lingayen, Pangasinan]]; naiulat na ikinamatay ng 6 na katao.<ref>[https://reliefweb.int/report/philippines/philippines-earthquake-ocha-situation-report-no-2 "Philippines - Lindol OCHA Sitwation Report No. 2"] [[ReliefWeb]]. 12-13-1999. Nakuha noong 03-17-2022.</ref> * [[Disyembre 15]] – Ang Metro Rail Transit Line 3 (MRT 3) ay binuksan sa publiko na may mga operasyon na tumatakbo sa 16.9-kilometrong ruta mula North Avenue sa [[Lungsod ng Quezon]] hanggang Taft Avenue sa [[Lungsod ng Pasay]]. * [[Disyembre 18]]: ** Ang [[Malolos]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng [[Bulacan]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng Batas Republika 8754. ** Ang [[Tuguegarao, Cagayan|Tuguegarao]] ay naging isang lungsod na bahagi ng lalawigan ng [[Cagayan]] sa pamamagitan ng pagpapatibay ng Batas Republika 8755.<ref>{{Cite web|title=Profile ng Lungsod|url=https://tuguegaraocity.gov.ph/city-profile/153|url-status=live|access-date=Pebrero 16, 2022|website=Pamahalaan ng Lungsod ng Tuguegarao|archive-url=https://web.archive.org/web/20220215180628/https://tuguegaraocity.gov.ph/city-profile/153 |archive-date=2022-02-15 }}</ref><ref>"Mga Milestone ng Linggong Ito" [[Inquirer.net]].<br>([https://newsinfo.inquirer.net/854473/this-weeks-festivals-4 Mula 12-18-2016 hanggang 12-24-2016]) Nakuha noong Enero 31, 2018.<br>([https://newsinfo.inquirer.net/1063596/this-weeks-milestones-dec-16-22-2018 Mula 12-16-2018 hanggang 12-22-2018]) Nakuha noong Enero 15, 2019.</ref> == Kapanganakan == * [[Enero 7]] – Johannes Rissler, aktor at modelo * [[Enero 8]] – [[Kelvin Miranda]], aktor * [[Enero 12]] – Niel Murillo, miyembro [[BoybandPH]] * [[Enero 25]] – [[Ysabel Ortega]], aktres * [[Pebrero 1]] – [[Carlo San Juan]], aktor at modelo * [[Marso 2]] – Zach Guerrero, modelo * [[Marso 20]] – Eya Laure, volleyball player * [[Marso 21]] – [[Buboy Villar]], aktor * [[Abril 1]] – [[Jairus Aquino]], aktor * [[Abril 3]] – [[Emman Nimedez]], vlogger at online sensation (namatay noong [[2020 sa Pilipinas|2020]]) * [[Abril 5]] – [[Sharlene San Pedro]], aktres * [[Abril 20]] – Celine Domingo, manlalaro ng balibol * [[Abril 21]] – [[Loisa Andalio]], aktres at mananayaw * [[Mayo 1]] ** [[Kisses Delavin]], aktres at modelo ** [[Elyson de Dios]] – aktor * [[Mayo 14]] – [[Francis Magundayao]], aktor * [[Mayo 17]] – Radson Flores, aktor * [[Agosto 23]] – [[Herlene Budol]], aktres at modelo * [[Setyembre 18]] – Jeremy Glinoga, aktor at mang-aawit * [[Oktubre 5]] – [[Pauline Mendoza]], aktres at mang-aawit * [[Oktubre 8]] – Sophia Senoron, aktres at mang-aawit * [[Oktubre 13]] – Yong Muhajil, aktor * [[Oktubre 14]] – Chelsea Manalo, beauty queen * [[Oktubre 18]] – Abed Green, aktor * [[Oktubre 23]] – Joseph Andre Garcia, actor * [[Nobyembre 8]] – Jennifer Nierva, volleyball player * [[Nobyembre 9]] – [[Kim De Leon]], aktor * [[Nobyembre 20]] – Kimson Tan, aktor * [[Nobyembre 25]] – [[Heaven Peralejo]], actress * [[Disyembre 5]] – Julia Buencamino, aktres (d. [[2015]]) * [[Disyembre 16]] – Anicka Castañeda, manlalaro ng putbol * [[Disyembre 20]] – [[Migo Adecer]], aktor at mang-aawit == Kamatayan == * [[Mayo 20]] – [[Carlos Quirino]], historyador (ipinanganak 1910) * [[Hunyo 29]] – Eugenio Lopez Jr., negosyante (ipinanganak 1928) * [[Hulyo 11]] – [[Marcelo Fernan]], abogado at pulitiko (ipinanganak 1926) * [[Hulyo 25]] – [[Raul Manglapus]], pulitiko (ipinanganak 1918) * [[Setyembre 15]] – Renato Constantino, historyador (ipinanganak 1919) * [[Nobyembre 28]] – [[N.V.M. Gonzalez]], manunulat (ipinanganak 1915) * [[Disyembre 24]] – Antonio Raquiza, pulitiko at abogado (ipinanganak 1908) ==Mga sanggunian== {{Taon sa Pilipinas}}{{Stub|Taon}} [[Kategorya:1999]] j1umxewjl9ekc56h2oc8tisrui9xqsf Ghil'ad Zuckermann 0 281918 2220085 2204550 2026-08-11T11:43:08Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220085 wikitext text/x-wiki {{Infobox scientist|name=Ghil'ad Zuckermann|image=Zuckermann.jpg|image_size=250px|caption=Ghil'ad Zuckermann|birth_date={{Birth date and age|1971|6|1|df=y}}|birth_place=[[Tel Aviv]], [[Israel]]|fields=[[Linguistics]], [[Language revitalization]]|work_institutions=[[Unibersidad ng Adelaide]], [[Unibersidad ng Cambridge]], [[Churchill College, Cambridge]], [[Shanghai Jiao Tong University]], [[Weizmann Institute of Science]], [[Unibersidad ng Queensland]], [[National University of Singapore]], [[Unibersidad ng Texas, Austin]], [[Middlebury College]]|alma_mater=[[Unibersidad ng Cambridge]]<br /> [[Unibersidad ng Oxford]]<br />[[Unibersidad ng Tel Aviv]]<br />[[United World College of the Adriatic]]|known_for=[[Wikang Ebreo|Israeli]], [[:en:Phono-semantic matching]], "Revivalistics"}} '''Ghil'ad Zuckermann''' ({{lang-he-n|גלעד צוקרמן}}, [ɡi'lad ˈtsukeʁman], ipinanganak noong 1 hunyo 1971) (D.Phil., [[Unibersidad ng Oxford]]; Ph.D., [[Unibersidad ng Cambridge]])<ref>{{cite web|url=https://www.vividsydney.com/speaker/prof-ghilad-zuckermann|title=Vivid Sydney (Light, Music and Ideas), Speaker: Prof. Ghil'ad Zuckermann|accessdate=November 4, 2019|archive-date=18 Hunyo 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180618125759/https://www.vividsydney.com/speaker/prof-ghilad-zuckermann|url-status=dead}}</ref> ay isang [[Lingguwistika|dalubwika]] at revivalist na gumagana sa makipag-ugnay sa aghamwika, leksikolohiya at ang pag-aaral ng wika, kultura at pagkakakilanlan.<ref>{{Cite web|title=edX, Professor Ghil'ad Zuckermann|url=https://www.edx.org/bio/ghilad-zuckermann}}</ref> Zuckermann ay propesor ng Lingguwistika at mga Endangered na Wika sa [[Unibersidad ng Adelaide]], [[Australia]].<ref>Alex Rawlings, March 22, 2019, [[BBC]] Future, [http://www.bbc.com/future/story/20190320-the-man-bringing-dead-languages-back-to-life The man bringing dead languages back to life] ("Ghil'ad Zuckermann has found that resurrecting lost languages may bring many benefits to indigenous populations – with knock-on effects for their health and happiness").</ref><ref>Sarah Robinson, March 11, 2019, ''The LINGUIST List'', [https://blog.linguistlist.org/fund-drive/featured-linguist-ghilad-zuckermann/ Featured Linguist: Ghil‘ad Zuckermann] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190325013656/https://blog.linguistlist.org/fund-drive/featured-linguist-ghilad-zuckermann/ |date=2019-03-25 }}.</ref><ref>[http://www.themonthly.com.au/issue/2014/september/1409493600/anna-goldsworthy/voices-land Voices of the land], In Port Augusta, an Israeli linguist is helping the Barngarla people reclaim their language / Anna Goldsworthy, The Monthly, September 2014.</ref><ref>[https://www.edx.org/bio/ghilad-zuckermann edX], Professor Ghil'ad Zuckermann.</ref><ref>[https://www.pedestrian.tv/news/meet-the-aussie-lumbersexual-on-a-mission-to-make-your-beard-lustrous Meet Ghil'ad Zuckermann, master of 11 languages], Pedestrian TV.</ref><ref>[https://www.aljazeera.com/indepth/features/starting-scratch-aboriginal-group-reclaims-lost-language-180626082306196.html Starting from scratch: Aboriginal group reclaims lost language], With the help of a linguistics professor, Barngarla, which has not been spoken for 60 years, is being pieced together, Al Jazeera, John Power, 29.6.2018.</ref><ref>[https://adelaidefestivalofideas.com.au/speakers/professor-ghilad-zuckermann/ Adelaide Festival of Ideas], Professor Ghil'ad Zuckermann.</ref> == Talambuhay == Zuckermann ay ipinanganak sa [[Tel Aviv]], [[Israel]] sa 1 hunyo 1971, at lumaki sa [[Eilat]]. Nag-aral siya sa Estados Mundo College (UWC) ng Adriatic sa 1987-1989. Sa 1997 siya ay nakatanggap ng isang M. A. sa Lingguwistika sa Adi Lautman Interdisciplinary Programa para sa Natitirang mga mag-Aaral ng [[Unibersidad ng Tel Aviv|Tel Aviv University]]. Sa 1997-2000 siya ay Scatcherd Europeo Scholar ng [[Unibersidad ng Oxford|University of Oxford]] at Denise Skinner Graduate Scholar sa St Hugh ' s College, Oxford, sa pagtanggap ng isang D. Phil. (Oxon.) noong 2000.<ref name="ua">{{Cite web|title=Researcher Profile: Professor Ghil'ad Zuckermann|url=http://researchers.adelaide.edu.au/profile/ghilad.zuckermann|accessdate=November 4, 2019|publisher=The University of Adelaide}}</ref> Bilang Gulbenkian Pananaliksik Kapwa sa Churchill College, [[Unibersidad ng Cambridge|Cambridge]] (2000-2004), siya ay kaanib sa ang Department of Linguistics, Faculty ng Modernong at Medyebal pag-Aaral, University of Cambridge. Siya ay nakatanggap ng isang may titulo Ph. D. ([[Unibersidad ng Cambridge|Cantab.]]) mula sa University of Cambridge noong 2003. Nagturo siya sa Unibersidad ng Cambridge (Faculty ng Oriental pag-Aaral, na kilala na ngayon bilang mga Guro ng mga Asyano At Middle Eastern pag-Aaral), [[Unibersidad ng Queensland|University of Queensland]], [[Pambansang Unibersidad ng Singapore|National University of Singapore]], [[Pamantasang Shanghai Jiao Tong|Shanghai Jiao Tong University]], sa East China Normal University, [[Unibersidad ng Miami|University of Miami]], [[Ben-Gurion University of the Negev|Ben-Gurion University ng ang Negev]] at University of Paul Jozef Šafárik.<ref>[https://www.uwc.org/alumni-bio/ghilad-zuckermann United World Colleges (UWC) - Impact: Ghil'ad Zuckermann, Australasia]{{Dead link|date=Nobiyembre 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, accessed September 2, 2016</ref> Sa 2010-2015 siya ay China Ivy League Proyekto 211 Nakikilala sa Pagbisita sa Propesor, at "Shanghai Oriental Scholar" pampropesor kapwa, sa Shanghai International na pag-Aaral sa Unibersidad. Siya ay Australian Research Council (ARC) Pagtuklas Kapwa sa 2007-2011 at noon ay iginawad sa pananaliksik fellowships sa Rockefeller Foundation's Bellagio pag-Aaral at Conference Center (Villa Serbelloni, [[Bellagio]], Lake Como, [[Italya|Italy]]); Braginsky Center, Weizmann Institute of Science;<ref>[http://www.weizmann.ac.il/board/sites/board/files/twim_fall_2015-1m6_0.pdf ''The Weizmann International Magazine of Science and People''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160821011057/http://www.weizmann.ac.il/board/sites/board/files/twim_fall_2015-1m6_0.pdf |date=2016-08-21 }} 8, pp.&nbsp;16-17</ref> Harry Ransom Humanities Research Center ([[Unibersidad ng Texas, Austin|University of Texas sa Austin]]); Israel Institute para sa Advanced na pag-Aaral ([[Pamantasang Ebreo ng Herusalem|Hebrew University ng Jerusalem]]); Tel Aviv University; Research Centre para sa Lingguwistika Tipolohiya (Institute para sa Advanced na pag-Aaral, [[Pamantasang La Trobe|La Trobe University]], [[Melbourne]]); at ang Pambansang Institute para sa Wikang Hapon ([[Tokyo]]). Siya ay nanalo ng isang British Academy gawad na Pananaliksik, pang-Alaala Pundasyon ng Kultura ng Hudyo Postdoctoral Fellowship, Harold Hyam Wingate Scholarship<ref>{{Cite web|title=Professor Ghil'ad Zuckermann|url=http://www.wingate.org.uk/ScholarDetails.php?id=68|accessdate=November 4, 2019|publisher=Wingate Scholarships}}</ref> at Chevening Scholarship. Zuckermann ay propesor ng Lingguwistika at mga Endangered na Wika sa University of Adelaide. Siya ay inihalal na miyembro ng Australian Institute of Aboriginal at Torres Strait Islander na mga pag-Aaral at ang Pundasyon para sa mga Endangered na Wika.<ref>{{Cite web |url=https://arts.adelaide.edu.au/linguistics/ |title=Linguistics News |access-date=2018-08-02 |archive-date=2018-07-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180728221337/https://arts.adelaide.edu.au/linguistics/ |url-status=dead }}</ref> Siya ay nagsisilbing pang-Editoryal Board miyembro ng ang Journal ng Wika makipag-Ugnay sa (Brill),<ref>{{Cite web|title=Journal of Language Contact: Evolution of Languages, Contact and Discourse|url=http://www.brill.com/publications/journals/journal-language-contact|accessdate=November 4, 2019|publisher=Brill}}</ref> consultant para sa [[Oxford English Dictionary|Oxford ingles Diksyunaryo]] (tingnan din),<ref>{{Cite web|title=Consultants, Advisers and Contributors|url=http://public.oed.com/the-oed-today/rewriting-the-oed/consultants-advisers-and-contributors/|accessdate=November 4, 2019|publisher=Oxford English Dictionary|archive-date=29 Enero 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180129143844/http://public.oed.com/the-oed-today/rewriting-the-oed/consultants-advisers-and-contributors/|url-status=dead}}</ref> at ekspertong testigo sa (corpus) seville at (forensic) aghamwika. Siya ay Presidente ng Australian Association para sa pag-Aaral ng Jewish (AAJS).<ref>[http://www.aajs.org.au/ Australian Association for Jewish Studies].</ref> Siya ay Pangulo ng ang Australasian Association of Seville (AustraLex) sa 2013-2015.<ref>[https://www.adelaide.edu.au/australex/committee/ Australasian Association of Lexicography (AustraLex)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180524221906/https://www.adelaide.edu.au/australex/committee/ |date=2018-05-24 }}.</ref> Sa 2017 Zuckermann ay iginawad ng isang limang-taon na proyekto sa pananaliksik grant mula sa National Health at Medikal Research Council (NHMRC) "upang galugarin ang mga epekto ng mga Katutubong wika sa pagwawasto sa mga panlipunan at emosyonal na kabutihan".<ref>[http://www.sbs.com.au/nitv/nitv-news/article/2017/02/21/could-language-revival-cure-diabetes NITV/SBS News by Claudianna Blanco: Could language revival cure diabetes?, 21 February 2017].</ref><ref>[https://www.adelaide.edu.au/news/news89562.html NHMRC Grants].</ref><ref>[https://blogs.adelaide.edu.au/arts/2016/12/06/grant-awarded-for-research-into-the-link-between-language-and-well-being/ Grant awarded for research into the link between language revival and well-being] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180515231402/https://blogs.adelaide.edu.au/arts/2016/12/06/grant-awarded-for-research-into-the-link-between-language-and-well-being/ |date=2018-05-15 }}.</ref> Zuckermann ay isang hyperpolyglot. == Epekto ng pampublikong == Zuckermann nalalapat na mga pananaw mula sa hebreo malay-tao na ang revitalization ng mga Taal na wika sa Australia.<ref>{{Cite news|date=August 26, 2009|newspaper=The Australian|title=Aboriginal languages deserve revival|url=http://www.theaustralian.com.au/higher-education/opinion/aboriginal-languages-deserve-revival/story-e6frgcko-1225766141160}}; as well as {{Cite journal|last=Zuckermann|last2=Walsh|first=Ghil'ad|first2=Michael|year=2011|title=Stop, Revive, Survive: Lessons from the Hebrew Revival Applicable to the Reclamation, Maintenance and Empowerment of Aboriginal Languages and Cultures|url=https://adelaide.academia.edu/Zuckermann/Papers/267186/Stop_Revive_Survive_Lessons_from_the_Hebrew_Revival_Applicable_to_the_Reclamation_Maintenance_and_Empowerment_of_Aboriginal_Languages_and_Cultures|journal=Australian Journal of Linguistics|volume=31|issue=1|pages=111–127|DOI=10.1080/07268602.2011.532859|accessdate=November 4, 2019|archive-date=Marso 15, 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120315090700/http://adelaide.academia.edu/Zuckermann/Papers/267186/Stop_Revive_Survive_Lessons_from_the_Hebrew_Revival_Applicable_to_the_Reclamation_Maintenance_and_Empowerment_of_Aboriginal_Languages_and_Cultures|url-status=dead}}</ref> Ayon sa Yuval Rotem, ang ambassador ng Estado ng Israel sa [[Australia|Commonwealth of Australia]], Zuckermann "simbuyo ng damdamin para sa pagwawasto, pagpapanatili at empowerment ng mga Taal na wika at kultura inspirasyon [sa kanya] at sa katunayan ang pagmamaneho motivator ng" ang pagtatatag ng Allira Aboriginal Kaalaman ITO Centre sa Dubbo, [[New South Wales]], Australia, ika-2&nbsp;ng setyembre 2010.<ref>[https://web.archive.org/web/20110721141314/http://canberra.mfa.gov.il/mfm/web/main/document.asp?DocumentID=186111&MissionID=2 Ambassador Yuval Rotem - Address for the opening of the Allira Aboriginal Knowledge IT Centre, Dubbo, NSW, Australia, September 2, 2010], accessed August 24, 2016.</ref> Siya ay nagmumungkahi ng "Katutubong Dila Pamagat", ang kabayaran para sa mga wika ng timbang, dahil ang "linguicide"<ref name="Stop, revive and survive">Zuckermann, Ghil'ad, [http://www.theaustralian.com.au/higher-education/opinion/stop-revive-and-survive/story-e6frgcko-1226385194433 "Stop, revive and survive"], ''The Australian Higher Education'', June 6, 2012.</ref><ref>"Australia’s first chair of endangered languages, Professor Ghil'ad Zuckermann from the University of Adelaide puts it bluntly: Those policies have resulted in 'linguicide'", Shyamla Eswaran, [https://www.greenleft.org.au/content/aboriginal-languages-source-strength Aboriginal languages a source of strength], ''Green Left Weekly'', 6 December 2013.</ref> ang mga resulta sa "pagkawala ng mga kultural na pagsasarili, ang pagkawala ng espirituwal at intelektwal na kapangyarihan,<ref>"As put by Professor Ghil'ad Zuckermann, language is part of the ‘Intellectual Sovereignty’ of Indigenous people", p. 2 in Priest, Terry (2011) [https://www.uts.edu.au/sites/default/files/LanguageSubs2011_0.pdf Submission to the Standing Committee on Aboriginal and Torres Strait Islander Affairs]{{Dead link|date=Abril 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, Language Learning in Indigenous Communities, Research Unit, Jumbunna Indigenous House of Learning, August 2011.</ref> pagkawala ng kaluluwa".<ref>[//en.wikipedia.org/wiki/Lynn_Arnold Arnold, Lynn] (2016), [http://www.dunstan.org.au/resources/publications/160601LODO_SpeechNotes_Arnold.pdf Lingua Nullius: A Retrospect and Prospect about Australia's First Languages] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160822212029/http://www.dunstan.org.au/resources/publications/160601LODO_SpeechNotes_Arnold.pdf |date=2016-08-22 }} (Transcript), [//en.wikipedia.org/wiki/Lowitja_O%27Donoghue Lowitja O'Donoghue] Oration, May 31, 2016.</ref> Siya ay gumagamit ng mga kataga ng sleeping beauty na mag-refer sa isang hindi-na-pasalitang wika<ref>See pp. 57 & 60 in Zuckermann's [http://www.zuckermann.org/pdf/new-vision.pdf A New Vision for "Israeli Hebrew": Theoretical and Practical Implications of Analysing Israel's Main Language as a Semi-Engineered Semito-European Hybrid Language], ''Journal of Modern Jewish Studies'' 5: 57–71 (2006).</ref> at urges Australia "upang tukuyin ang 330 Taal na wika, karamihan sa mga ito sleeping beauties, bilang opisyal na wika ng kanilang mga rehiyon", at upang ipakilala ang mga bilingual na mga palatandaan at sa gayon ay baguhin ang wika landscape ng bansa. "Kaya, halimbawa, Port Lincoln ay dapat din-refer sa bilang Galinyala, na kung saan ay kanyang orihinal na Barngarla pangalan."<ref>Sophie Verass ([//en.wikipedia.org/wiki/National_Indigenous_Television NITV]) [http://www.sbs.com.au/nitv/article/2016/08/03/indigenous-meanings-australian-town-names Indigenous meanings of Australian town names], 10 August 2016.</ref> ang Kanyang edX MOOC ''Wika malay-tao: sa pag-Secure ang Hinaharap ng mga Endangered na Wika'' ay nagkaroon ng 11,043 aaral mula sa 185 mga bansa.<ref>[https://researchers.adelaide.edu.au/profile/ghilad.zuckermann University of Adelaide] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180618175330/https://researchers.adelaide.edu.au/profile/ghilad.zuckermann |date=2018-06-18 }}, Researcher Profile - Chair of Linguistics and Endangered Languages, accessed May 24, 2018.</ref> Zuckermann ay nagmumungkahi ng isang kontrobersyal na hybrid teorya ng ang paglitaw ng mga Israeli hebreo ayon sa kung aling mga hebreo at Yiddish "kumilos nang pantay-pantay" bilang ang "pangunahing taga-ambag" sa Modern Hebrew.<ref name="Planet Word pp. 125-126">[//en.wikipedia.org/wiki/John-Paul_Davidson John-Paul Davidson] (2011), ''Planet Word'', Penguin. pp.&nbsp;125-126.</ref> ang mga Iskolar kabilang Yiddish dalubwika Dovid Katz (na tumutukoy sa Zuckermann bilang isang "sariwang-iisip Israeli scholar"), magpatibay Zuckermann ' s term "Israeli" at tanggapin ang kanyang mga kuru-kuro ng hybridity.<ref>{{Cite book|last=Katz|first=Dovid|year=2004|title=Words on Fire. The Unfinished Story of Yiddish|url=http://www.dovidkatz.net/i_1soy.htm|location=New York|publisher=Basic Books|ISBN=978-0465037285}}</ref> sa Iba, para sa mga halimbawa ng mga may-akda at translator Hillel Halkin, tutulan Zuckermann modelo. Sa isang artikulo na-publish sa disyembre 24, 2004 sa Jewish araw-Araw na Pasulong, kapitan hanay ng "Philologos", Halkin inakusahan Zuckermann ng pampulitikang agenda.<ref name="Philologos">{{Cite news|author=Hillel Halkin ("Philologos")|date=December 24, 2004|newspaper=The Jewish Daily Forward|title=Hebrew vs. Israeli|url=http://forward.com/articles/4052/hebrew-vs-israeli/|accessdate=September 19, 2014}}</ref> Zuckermann tugon ay nai-publish sa disyembre 28 2004 sa ''Ang Mendele Review: Yiddish Panitikan at Wika''.<ref>{{Cite journal|last=Zuckermann|first=Ghil'ad|date=December 28, 2004|title=The Genesis of the Israeli Language: A Brief Response to 'Philologos'|url=http://yiddish.haifa.ac.il/tmr/tmr08/tmr08013.htm|journal=The Mendele Review: Yiddish Literature and Language|volume=8|issue=13|accessdate=November 4, 2019|archive-date=30 Oktubre 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191030194739/http://yiddish.haifa.ac.il/tmr/tmr08/tmr08013.htm|url-status=dead}}</ref> Tulad ng inilarawan sa pamamagitan ng [[Reuters]] sa isang 2006 artikulo, "Zuckermann aralin ay naka-pack na,<ref>See, for example, YouTube - השפה הישראלית: רצח יידיש או יידיש רעדט זיך? פרופ' גלעד צוקרמן The Israeli Language: Hebrew Revived or Yiddish Survived? - [https://www.youtube.com/watch?v=mH0Nnhhj-X4 PART 1], [https://www.youtube.com/watch?v=md0U0blJ4Dc PART 2], [https://www.youtube.com/watch?v=0mFC7re4bfQ PART 3]</ref> na may cream ng Israeli academia walang paltos na naghahanap ng mga hindi tiyak na sa kung upang i-endorso ang kanyang mga makabagong bahid o mag-alsa sa pagtatanggol ng dila ng ina."<ref name="ynetnews.com">{{cite news|url=http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-3333948,00.html|title=Hebrew or Israeli? Linguist stirs Zionist debate: Ghil'ad Zuckermann argues that modern Hebrew should be renamed 'Israeli'|agency=Reuters|date=November 29, 2006|accessdate=September 19, 2014}}</ref> Ayon sa Omri Herzog (''Haaretz''), Zuckermann "ay itinuturing na sa pamamagitan ng kanyang mga Israeli mga kasamahan alinman sa isang likas na kakayahan o ang isang provocateur".<ref>{{Cite news|last=Omri Herzog|date=September 26, 2008|newspaper=Haaretz|title=Hebrew for two Shekels|url=http://www.haaretz.co.il/news/health/1.1199283|language=he|accessdate=September 19, 2014|quote=הוא נחשב על ידי עמיתיו הישראלים גאון, או פרובוקטור}}</ref> Zuckermann ng mga alternatibong teoryang madalas din spark debate. Lalo na ang kanyang kontrobersyal na pagbagay ng Australian Aboriginal na i-flag na kung saan ang mga pagbabago ng mga kulay-dilaw na sentro sa pink, upang magpahiwatig ng wika sa pamamagitan ng ang kulay ng isang dila.<ref>http://ourlanguages.org.au/voices-of-the-land/</ref> ang Kanyang pangangatwiran sa pagiging na "ang wika ay sa katunayan ang bibig ng parehong lupa at ang mga tao sa maraming mga Aboriginal mga ispirituwalidad." === Pagwawasto ng Barngarla wika === "Sa 2011 [...] Zuckermann makipag-ugnayan sa Barngarla komunidad tungkol sa pagtulong upang muling magkamalay-tao at ibalik sa mabuting kalagayan ang Barngarla wika. Ang hiling na ito ay sabik na tinanggap sa pamamagitan ng ang Barngarla mga tao at wika sa pagbawi ng mga workshop ay nagsimula sa Port Lincoln, Whyalla at Port Augusta sa 2012" (Barngarla tao Stephen Atkinson, 2013).<ref>[http://www.theaustralian.com.au/higher-education/opinion/language-lost-and-regained/story-e6frgcko-1226723462161 Language lost and regained / Barngarla man Stephen Atkinson], ''The Australian'', 20 September 2013</ref> Ang mga pagwawasto ay batay sa 170-taon gulang na mga dokumento.<ref name="ag">[http://www.themonthly.com.au/issue/2014/september/1409493600/anna-goldsworthy/voices-land Dr Anna Goldsworthy on the Barngarla language reclamation], [//en.wikipedia.org/wiki/The_Monthly The Monthly], September 2014</ref><ref>Section 282 in [//en.wikipedia.org/wiki/John_Mansfield_(judge) John Mansfield (judge)]'s [http://www.judgments.fedcourt.gov.au/judgments/Judgments/fca/single/2015/2015fca0009 Federal Court of Australia: Croft on behalf of the Barngarla Native Title Claim Group v State of South Australia] (2015, FCA 9), File number: SAD 6011 of 1998; [http://www.thepunch.com.au/articles/australias-unspeakable-indigenous-tragedy Australia’s unspeakable indigenous tragedy], Lainie Anderson, 6 May 2012]; [http://www.barngarla.com/ Barngarla: People, Language & Land] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210117023202/https://www.barngarla.com/ |date=2021-01-17 }}; [https://www.youtube.com/watch?v=DZPjdNaLCho Barngarla language reclamation], Port Augusta; [https://www.youtube.com/watch?v=3LPlWc4f_zM Barngarla language reclamation, Port Lincoln]; [http://www.abc.net.au/radionational/programs/drive/waking-up-australia27s-sleeping-beauty-languages/4844316 Waking up Australia's sleeping beauty languages]; [http://www.adelaide.edu.au/news/news63281.html Hope for revival of dormant indigenous languages]; [http://www.portlincolntimes.com.au/story/1669125/reclaiming-their-language/ Reclaiming their language] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170912191827/http://www.portlincolntimes.com.au/story/1669125/reclaiming-their-language/ |date=2017-09-12 }}, Port Lincoln; [http://www.thewire.org.au/storyDetail.aspx?ID=10618 Awakening the "sleeping beauties" of Aboriginal languages] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160310133541/http://www.thewire.org.au/storyDetail.aspx?ID=10618 |date=2016-03-10 }}; [http://www.whyallanewsonline.com.au/story/1660205/cultural-historical-event-begins/ Cultural historical event begins] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170912192435/http://www.whyallanewsonline.com.au/story/1660205/cultural-historical-event-begins/ |date=2017-09-12 }}, Whyalla; [http://www.transcontinental.com.au/story/1673958/group-moves-to-preserve-barngarla-language/?cs=12 Group moves to preserve Barngarla language] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160409233322/http://www.transcontinental.com.au/story/1673958/group-moves-to-preserve-barngarla-language/?cs=12 |date=2016-04-09 }}, Port Augusta; [https://www.youtube.com/watch?v=H-lURCA_ErM An interview with Stolen Generation Barngarla man Howard Richards and his wife Isabel], Port Lincoln; [https://www.youtube.com/watch?v=h3VvxOtd5IU Calls for compensation over 'stolen' Indigenous languages];[http://www.abc.net.au/pm/content/2015/s4278032.htm Language revival could have mental health benefits for Aboriginal communities]; [http://www.abc.net.au/radionational/programs/linguafranca/2012-10-20/4320276 Language More Important than Land].</ref> === Adelaide Wika Festival === Zuckermann ay ang founder at convener ng Adelaide Wika Festival.<ref>{{Cite web|last=Ellis|first=David|date=1 May 2014|title=Adelaide Language Festival celebrates diversity|url=https://www.adelaide.edu.au/news/news70242.html}}</ref><ref>{{Cite web|last=Savage|first=Crispin|date=November 22, 2017|title=One-Day Festival Offers taste of 26 Languages|url=https://www.adelaide.edu.au/news/news96663.html|access-date=May 24, 2018}}</ref> == Mga kontribusyon sa aghamwika == Zuckermann ng pananaliksik ay nakatutok sa makipag-ugnay sa aghamwika, leksikolohiya, revivalistics, Jewish mga wika, at ang pag-aaral ng wika, kultura at pagkakakilanlan. Zuckermann argues na ang mga Israeli hebreo, na kung saan siya tawag sa "Israeli", ay isang hybrid na wika na ay genetically parehong mga [[Mga wikang Indo-Europeo|Indo-European]] (Malaaleman, [[Mga wikang Eslabo|Eslabo]] at [[Mga wikang Romanse|pag-Iibigan]]) at Afro-Asiatic (Semitiko). Siya ay nagmumungkahi na "ang Israeli" ay ang pagpapatuloy ng hindi lamang ng pampanitikan hebreo(s) kundi pati na rin ng mga [[Wikang Yidis|Yiddish]], pati na rin ang mga [[Wikang Polako|Polish]], [[Wikang Ruso|ruso]], [[Wikang Aleman|aleman]], [[Wikang Ingles|ingles]], Ladino, [[Wikang Arabe|Arabic]] at iba pang mga [[wika]] na sinasalita sa pamamagitan ng [[Wikang Ebreo|hebreo]] revivalists. Zuckermann ni hybridic synthesis ay sa kaibahan sa parehong mga tradisyonal na muling pagbabangon thesis (ibig sabihin na "Israeli" ay ang hebreong revived) at ang relexification kabaligtaran (ibig sabihin na "Israeli" ay Yiddish na may Hebrew salita). Habang ang kanyang mga synthesis ay multi-magulang, parehong ang thesis at kabaligtaran ay mono-magulang.<ref name="Planet Word pp. 125-126"/><ref>{{Cite book|last=Zuckermann|first=Ghil'ad|year=2006|title=Complementation: A Cross-Linguistic Typology|url=http://www.zuckermann.org/pdf/complement_clause.pdf|pages=72–92|chapter=Complement Clause Types in Israeli|publisher=Oxford University Press|editor=R. M. W. Dixon|accessdate=November 4, 2019}}</ref> Zuckermann introduces revivalistics bilang isang bagong transdisciplinary larangan ng pagtatanong nakapalibot na wika pagwawasto (hal. Barngarla), revitalization (hal. Adnyamathanha) at reinvigoration (e.g. [[Wikang Irlandes|Irish]]). Umaayon sa dokumentaryo aghamwika, revivalistics ay naglalayong upang magbigay ng isang sistema na pagsusuri lalo na ng mga pagtatangka upang muling ibalik ang walang-na sinasalitang wika (pagwawasto) kundi pati na rin ng mga hakbangin upang baliktarin wika shift (revitalization at reinvigoration).<ref>{{Cite journal|last=Zuckermann|last2=Walsh|first=Ghil'ad|first2=Michael|year=2011|title=Stop, Revive, Survive: Lessons from the Hebrew Revival Applicable to the Reclamation, Maintenance and Empowerment of Aboriginal Languages and Cultures|url=http://www.zuckermann.org/pdf/Revival_Linguistics.pdf|journal=Australian Journal of Linguistics|volume=31|issue=1|pages=111–127|doi=10.1080/07268602.2011.532859|accessdate=November 4, 2019}}</ref> Ang kanyang pag-aaral ng multisourced neologization (ang mga likha ng mga salita panggagaling mula sa dalawa o higit pang mga mapagkukunan sa parehong oras)<ref name="Zuckermann 2003">{{Cite book|last=Zuckermann|first=Ghil'ad|year=2003|title=Language Contact and Lexical Enrichment in Israeli Hebrew|url=http://www.palgrave.com/br/book/9781403917232|publisher=Palgrave Macmillan|ISBN=978-1403917232}}</ref> ang mga hamon [[Einar Haugen]]'s classic tipolohiya ng leksiko paghiram.<ref>{{Cite journal|last=Haugen|first=Einar|year=1950|title=The Analysis of Linguistic Borrowing|url=https://archive.org/details/sim_language_1950_26/page/210|journal=Language|volume=26|pages=210–231|doi=10.2307/410058}}</ref> kung saan Haugen kinakategorya ang paghiram sa alinman sa pagpapalit o pag-angkat, Zuckermann explores mga kaso ng mga "sabay-sabay na pagpapalit at pag-angkat" sa anyo ng mga camouflaged paghiram. Siya ay nagmumungkahi ng isang bagong pag-uuri ng multisourced neologisms tulad ng phono-semantiko pagtutugma. Zuckermann ay paggalugad ng phono-semantiko pagtutugma sa Standard Mandarin at [[Panahong Meiji|Meiji panahon ng]] [[Wikang Hapones|Hapon]] concludes na ang mga Intsik sistema ng pagsulat ay multifunctional: pleremic ("puno" ng kahulugan, hal. logographic), cenemic ("walang laman" ng kahulugan, hal. pang-ponograpo – tulad ng isang pantigan) at sabay-sabay na cenemic at pleremic (phono-logographic). Siya argues na Leonard Bloomfield's assertion na "ang isang wika ay ang parehong kahit na ano ang sistema ng pagsulat ay maaaring gamitin sa"<ref>Bloomfield, Leonard (1933), ''Language'', New York: Henry Holt, p.&nbsp;21.</ref> ay hindi tumpak. "Kung ang Intsik ay nakasulat gamit ang mga [[Alpabetong Latin|romano na mga titik]], libo-libo ng mga Tsino salita ay hindi ay likha ng, o ay naging likha na may ganap na iba 't-ibang mga form". == Napiling mga lathalain == Zuckermann ay nai-publish sa ingles, [[Wikang Ebreo|Hebrew]], [[Wikang Italyano|italyano]], Yiddish, [[Wikang Kastila|espanyol]], aleman, ruso, Arabic at Intsik. === Mga aklat at mga kabanata ng libro === * [[w:en:Revivalistics: From the Genesis of Israeli to Language Reclamation in Australia and Beyond|''Revivalistics: From the Genesis of Israeli to Language Reclamation in Australia and Beyond'']], 2020, [https://global.oup.com/academic/product/revivalistics-9780199812790 Oxford University Press] (ISBN 9780199812790 / ISBN 9780199812776) * [[w:en:Language Contact and Lexical Enrichment in Israeli Hebrew|''Language Contact and Lexical Enrichment in Israeli Hebrew'']], 2003, [https://www.palgrave.com/gp/book/9781403917232 Palgrave Macmillan] (ISBN 9781403917232 / ISBN 9781403938695) * [http://www.zuckermann.org/israelit.html ''Israelit Safa Yafa''], 2008, Am Oved (ISBN 978-965-13-1963-1) * [http://www.zuckermann.org/guide.html ''Engaging – A Guide to Interacting Respectfully and Reciprocally with Aboriginal and Torres Strait Islander People, and their Arts Practices and Intellectual Property''], 2015 * [http://www.dictionary.barngarla.org/ ''Dictionary of the Barngarla Aboriginal Language of Eyre Peninsula, South Australia''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180721054108/http://dictionary.barngarla.org/ |date=2018-07-21 }}, 2018 * [https://www.degruyter.com/downloadpdf/j/ijsl.2014.2014.issue-226/ijsl-2014-frontmatter226/ijsl-2014-frontmatter226.pdf ''Jewish Language Contact''] (Special Issue of the ''International Journal of the Sociology of Language'' 226, 2014 * [http://www.cambridgescholars.com/download/sample/58082 ''Burning Issues in Afro-Asiatic Linguistics''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200816120017/http://www.cambridgescholars.com/download/sample/58082 |date=2020-08-16 }}, 2012 === Mga artikulo sa Journal === * Zuckermann, Ghil'ad; Quer, Giovanni; Shakuto, Shiori (2014). [http://www.professorzuckermann.com/#!native-tongue-title/cufd Native Tongue Title: Proposed Compensation for the Loss of Aboriginal Languages], ''Australian Aboriginal Studies'' 2014/1: 55-71. * Zuckermann, Ghil'ad; Walsh, Michael (2014). [http://www.professorzuckermann.com/our-ancestors-are-happy- “Our Ancestors Are Happy!”: Revivalistics in the Service of Indigenous Wellbeing], ''Foundation for Endangered Languages'' XVIII: 113-119. * Zuckermann, Ghil'ad; Walsh, Michael (2011). [http://www.zuckermann.org/pdf/Revival_Linguistics.pdf Stop, Revive, Survive: Lessons from the Hebrew Revival Applicable to the Reclamation, Maintenance and Empowerment of Aboriginal Languages and Cultures], ''Australian Journal of Linguistics'' 31: 111–127. * Zuckermann, Ghil'ad (2009). [http://www.zuckermann.org/pdf/Hybridity_versus_Revivability.pdf Hybridity versus Revivability: Multiple Causation, Forms and Patterns], ''Journal of Language Contact'' 2: 40–67. * Zuckermann, Ghil'ad (2006). [http://www.zuckermann.org/pdf/new-vision.pdf A New Vision for "Israeli Hebrew": Theoretical and Practical Implications of Analysing Israel's Main Language as a Semi-Engineered Semito-European Hybrid Language], ''Journal of Modern Jewish Studies'' 5: 57–71. * Zuckermann, Ghil'ad (2004). [http://www.zuckermann.org/pdf/cultural_hybridity.pdf Cultural Hybridity: Multisourced Neologization in "Reinvented" Languages and in Languages with "Phono-Logographic" Script], ''Languages in Contrast'' 4: 281–318. * Zuckermann, Ghil'ad (2003). [http://www.zuckermann.org/english.pdf Language Contact and Globalisation: The Camouflaged Influence of English on the World's Languages – with special attention to Israeli (sic) and Mandarin], ''Cambridge Review of International Affairs'' 16: 287–307. * Zuckermann, Ghil'ad (2008). [http://www.zuckermann.org/pdf/Realistic_Prescriptivism_Academy.pdf 'Realistic Prescriptivism': The Academy of the Hebrew Language, its Campaign of 'Good Grammar' and Lexpionage, and the Native Israeli Speakers], ''Israel Studies in Language and Society'' 1: 135–154. * Zuckermann, Ghil'ad (2006). [http://www.zuckermann.org/pdf/complement_clause.pdf "Complement Clause Types in Israeli"], ''Complementation: A Cross-Linguistic Typology'', Oxford University Press, pp.&nbsp;72–92. * Zuckermann, Ghil'ad (2006). [http://www.zuckermann.org/pdf/engineering.pdf " 'Etymythological Othering' and the Power of 'Lexical Engineering' in Judaism, Islam and Christianity. A Socio-Philo(sopho)logical Perspective"], ''Explorations in the Sociology of Language and Religion'', John Benjamins, pp.&nbsp;237–258. * Yadin, Azzan; Zuckermann, Ghil'ad (2010). [http://www.zuckermann.org/pdf/Secularization-f.pdf "Blorít: Pagans' Mohawk or Sabras' Forelock?: Ideological Secularization of Hebrew Terms in Socialist Zionist Israeli"], ''The Sociology of Language and Religion: Change, Conflict and Accommodation'', Palgrave Macmillan, pp.&nbsp;84–125. * Sapir, Yair; Zuckermann, Ghil'ad (2008). [http://www.zuckermann.org/pdf/icelandicPSM.pdf "Icelandic: Phonosemantic Matching"], ''Globally Speaking: Motives for Adopting English Vocabulary in Other Languages'', Multilingual Matters, pp.&nbsp;19–43. == Mga ginanapan == * [https://vimeo.com/channels/357807/44019045 Fry's Planet Word], Stephen Fry * [https://www.youtube.com/watch?v=DZPjdNaLCho SBS: Living Black: S18 Ep9 - Linguicide] * [https://www.youtube.com/watch?v=izVGZRqciTY Babbel: Why Revive A Dead Language? - Interview with Prof. Ghil'ad Zuckermann] * [https://www.edx.org/course/language-revival-securing-future-adelaidex-lang101x ''Language Revival: Securing the Future of Endangered Languages''], edX MOOC == Mga sanggunian == {{Reflist}} == Panlabas na mga link == * [http://researchers.adelaide.edu.au/profile/ghilad.zuckermann University of Adelaide: Tagapagpananaliksik Profile: Ghil'ad Zuckermann] * [http://www.adelaide.edu.au/directory/ghilad.zuckermann University Staff Directory: Ghil'ad Zuckermann] * [https://adelaide.academia.edu/zuckermann Ghil'ad Zuckermann, Academia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180506001754/http://adelaide.academia.edu/Zuckermann |date=2018-05-06 }} * [http://www.jewish-languages.org/ghilad.zuckermann.html Jewish Wika ng Pananaliksik Website: Ghil'ad Zuckermann] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180618125946/http://www.jewish-languages.org/ghilad.zuckermann.html |date=2018-06-18 }} * [http://www.zuckermann.org/ Ghil'ad Zuckermann' s website] * [http://australianoftheday.com.au/ghilad-zuckermann.html Australian ng Araw: Ghil'ad Zuckermann] * [https://www.edx.org/course/language-revival-securing-future-adelaidex-lang101x edX MOOC ''Wika malay-tao: sa pag-Secure ang Hinaharap ng mga Endangered na Wika''] * [https://www.imdb.com/name/nm4705920/ IMDb: Ghil'ad Zuckermann] [[Kategorya:Ipinanganak noong 1971]] [[Kategorya:Mga Israeling Hudyo]] [[Kategorya:Nabubuhay na mga tao]] [[Kategorya:Mga lingguwista]] [[Kategorya:Unibersidad ng Oxford]] [[Kategorya:Unibersidad ng Cambridge]] [[Kategorya:Unibersidad ng Adelaide]] [[Kategorya:Wikang Ebreo]] 67batg5mdqzmxkoipi5oi6bpa2ih604 Katinig sa ngala-ngala 0 288042 2220032 2218926 2026-08-11T01:23:49Z GinawaSaHapon 102500 2220032 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa --> {{IPA notice}}{{About|katinig na nabubuo sa malambot na paleta|matigas na paleta|Katinig sa paleta}}Sa [[ponetika]], '''katínig sa ngala-ngalá''' o '''belár''' ang mga [[katinig sa likuran]] na nabubuo gamit ang likurang bahagi ng [[dila]] sa [[ngala-ngala]].<ref>{{SOWL}}</ref> Dahil malawak ang bahaging ngala-ngala at hindi rin gaanong katumpak ang paggalaw ng likurang bahagi ng dila, karaniwan itong sumasailalim sa [[Asimilasyon (lingguwistika)|asimilasyon]], kung saan maaaring lumipat ang artikulasyon sa mga ito paharap o palikod depende sa kalidad ng mga katabing [[patinig]].<ref name="Stroud, 2013">{{cite web |last1=Stroud |first1=Kevin |date=August 2013 |title=Episode 5: Centum, Satem and the Letter C |trans-title=Episode 5: Centum, Satem at ang Titik C |url=http://historyofenglishpodcast.com/2013/08/04/episode-5-centum-satem-and-the-letter-c-2/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130824213343/http://historyofenglishpodcast.com/2013/08/04/episode-5-centum-satem-and-the-letter-c-2/ |archive-date=24 August 2013 |access-date= |website=The History of English Podcast |language=en}}</ref> Karaniwang humaharap ito kapag sinusundan ito ng isang [[harapang patinig]], at lumilikod kung sinusundan naman ito ng isang [[likurang patinig]]. == Uri == === Pulmonikong katinig === Nasa [[Talahanayan ng Internasyonal na Ponetikong Alpabeto|talahanayan]] ang mga katinig sa ngala-ngala na may kaakibat na simbolo sa [[Internasyonal na Ponetikong Alpabeto]]. Para sa bawat pares, makikita sa taas ang di-[[Tunog (ponetika)|matunog]] na anyo nito habang matunog naman ang nasa baba. {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋ̊}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|fy nghot}} |'amerikana' |{{IPA|[və ŋ̊ɔt]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋ}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |nganga |{{IPA|[ŋɐˈŋa]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa labi't ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k͡p}}}} |[[Wikang Igbo|Igbo]] |{{Lang|ig|kpọ́}} |'tawag' |{{IPA|[k͡pɔ́]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡ͡b}}}} |[[Wikang Yoruba|Yoruba]] |{{Lang|yo|gbogbo}} |'lahat' |{{IPA|[ɡ͡boɡ͡bo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |kuto |{{IPA|[ˈkuto]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|g}}}} | colspan="2" |gulo |{{IPA|[ɡulɔ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kx}}}} |[[Wikang Navajo|Navajo]] |{{Lang|nv|kǫʼ}} |'apoy' |{{IPA|[k͡xõʔ˩]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡɣ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (RP) |{{Lang|en|good}} |'maayos' |{{IPA|[ˈɡ͡ɣʊˑd̥]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k𝼄}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Hiw|Hiw]] |{{Lang|hiw|kwōr̄}} |'panaginip' |{{IPA|[kwok͜𝼄]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡʟ̝}}}} |{{Lang|hiw|qr̄ē}} |'[[lumba-lumba]]' |{{IPA|[kʷɡ͡ʟ̝ɪ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa labi't ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʍ}}}} |[[Wikang Persa|Persa]] (Klasiko) |{{Lang|fa|خواستن}} {{Lang|fa-Latn|xwâstän}} |'nais' |{{IPA|[xʷɑːs.ˈtan]}} |- | colspan="5" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|x}}}} |[[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] |{{Lang|af|groot}} |'malaki' |{{Ipa|[xrʊət]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɣ}}}} |[[Wikang Griyego|Griyego]] |{{Lang|el|γάλα}} {{Lang|el-Latn|gála}} |'gatas' |{{IPA|[ˈɣala]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼄}}}} |[[Wikang Wahgi|Wahgi]] |{{Lang|whg|nòⱡ}} |'tubig' |{{IPA|[no𝼄˩]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̝}}}} |[[Wikang Archi|Archi]] |{{Lang|aqc|наӏлъдут}} {{Lang|aqc-Latn|naydut}} |'bughaw' |{{IPA|[naʟ̝dut]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa labi't ngala-ngala]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|w}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |araw |{{IPA|[ˈɐɾaw]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa ngala-ngala]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɰ}}}} |[[Wikang Guarani|Guarani]] |{{Lang|gug|gotyo}} |'malapit' |{{IPA|[ɰoˈtɨo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̥}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|pwll}} |'sapa, hukay' |{{IPA|[pʊʟ̥]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (Katimugang Amerika) |{{Lang|en|middle}} |'gitna' |{{IPA|[ˈmɪɾʟ̩]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa ngala-ngala pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̆}}}} |colspan="4" ! {{N/a}} |- |} === Di-pulmonikong katinig === {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- |[[Matunog na paloob na katinig sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɠ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|ukuza}} |'dumating' |{{IPA|[uˈɠuːza]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɠ̊}}}} |[[Wikang Uspantek|Uspantek]] |{{Lang|usp|k'aam}} |'kawad' |{{IPA|[ɠ̊aːm]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|kʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] ([[Gales]]) |{{Lang|en|back}} |'likod' |{{IPA|[bækʼ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kxʼ}}}} |[[Wikang Xhosa|Xhosa]] |{{Lang|xh|krola}} |'ukitin' |{{IPA|[kxʼola]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k𝼄ʼ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|umklomelo}} |'premyo' |{{IPA|[umk𝼄ʼɔˈmɛːlo]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|xʼ}}}} |[[WIkang Tlingit|Tlingit]] |{{Lang|tli|xʼáaxʼ}} |'mansanas' |{{IPA|[xʼáːxʼ]}} |- |} == Sanggunian == {{Reflist}}{{Articulation navbox}} [[Kategorya:Mga katinig]] [[Kategorya:Ponetikang pang-artikulasyon]] [[Kategorya:Bigkas]] 61b79qkix5ddzb9kd72c6xtpxde0i01 2220033 2220032 2026-08-11T01:24:04Z GinawaSaHapon 102500 2220033 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa -->{{About|katinig na nabubuo sa malambot na paleta|matigas na paleta|Katinig sa paleta}}{{IPA notice}}Sa [[ponetika]], '''katínig sa ngala-ngalá''' o '''belár''' ang mga [[katinig sa likuran]] na nabubuo gamit ang likurang bahagi ng [[dila]] sa [[ngala-ngala]].<ref>{{SOWL}}</ref> Dahil malawak ang bahaging ngala-ngala at hindi rin gaanong katumpak ang paggalaw ng likurang bahagi ng dila, karaniwan itong sumasailalim sa [[Asimilasyon (lingguwistika)|asimilasyon]], kung saan maaaring lumipat ang artikulasyon sa mga ito paharap o palikod depende sa kalidad ng mga katabing [[patinig]].<ref name="Stroud, 2013">{{cite web |last1=Stroud |first1=Kevin |date=August 2013 |title=Episode 5: Centum, Satem and the Letter C |trans-title=Episode 5: Centum, Satem at ang Titik C |url=http://historyofenglishpodcast.com/2013/08/04/episode-5-centum-satem-and-the-letter-c-2/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130824213343/http://historyofenglishpodcast.com/2013/08/04/episode-5-centum-satem-and-the-letter-c-2/ |archive-date=24 August 2013 |access-date= |website=The History of English Podcast |language=en}}</ref> Karaniwang humaharap ito kapag sinusundan ito ng isang [[harapang patinig]], at lumilikod kung sinusundan naman ito ng isang [[likurang patinig]]. == Uri == === Pulmonikong katinig === Nasa [[Talahanayan ng Internasyonal na Ponetikong Alpabeto|talahanayan]] ang mga katinig sa ngala-ngala na may kaakibat na simbolo sa [[Internasyonal na Ponetikong Alpabeto]]. Para sa bawat pares, makikita sa taas ang di-[[Tunog (ponetika)|matunog]] na anyo nito habang matunog naman ang nasa baba. {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋ̊}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|fy nghot}} |'amerikana' |{{IPA|[və ŋ̊ɔt]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋ}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |nganga |{{IPA|[ŋɐˈŋa]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa labi't ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k͡p}}}} |[[Wikang Igbo|Igbo]] |{{Lang|ig|kpọ́}} |'tawag' |{{IPA|[k͡pɔ́]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡ͡b}}}} |[[Wikang Yoruba|Yoruba]] |{{Lang|yo|gbogbo}} |'lahat' |{{IPA|[ɡ͡boɡ͡bo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |kuto |{{IPA|[ˈkuto]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|g}}}} | colspan="2" |gulo |{{IPA|[ɡulɔ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kx}}}} |[[Wikang Navajo|Navajo]] |{{Lang|nv|kǫʼ}} |'apoy' |{{IPA|[k͡xõʔ˩]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡɣ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (RP) |{{Lang|en|good}} |'maayos' |{{IPA|[ˈɡ͡ɣʊˑd̥]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k𝼄}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Hiw|Hiw]] |{{Lang|hiw|kwōr̄}} |'panaginip' |{{IPA|[kwok͜𝼄]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡʟ̝}}}} |{{Lang|hiw|qr̄ē}} |'[[lumba-lumba]]' |{{IPA|[kʷɡ͡ʟ̝ɪ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa labi't ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʍ}}}} |[[Wikang Persa|Persa]] (Klasiko) |{{Lang|fa|خواستن}} {{Lang|fa-Latn|xwâstän}} |'nais' |{{IPA|[xʷɑːs.ˈtan]}} |- | colspan="5" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|x}}}} |[[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] |{{Lang|af|groot}} |'malaki' |{{Ipa|[xrʊət]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɣ}}}} |[[Wikang Griyego|Griyego]] |{{Lang|el|γάλα}} {{Lang|el-Latn|gála}} |'gatas' |{{IPA|[ˈɣala]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼄}}}} |[[Wikang Wahgi|Wahgi]] |{{Lang|whg|nòⱡ}} |'tubig' |{{IPA|[no𝼄˩]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̝}}}} |[[Wikang Archi|Archi]] |{{Lang|aqc|наӏлъдут}} {{Lang|aqc-Latn|naydut}} |'bughaw' |{{IPA|[naʟ̝dut]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa labi't ngala-ngala]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|w}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |araw |{{IPA|[ˈɐɾaw]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa ngala-ngala]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɰ}}}} |[[Wikang Guarani|Guarani]] |{{Lang|gug|gotyo}} |'malapit' |{{IPA|[ɰoˈtɨo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̥}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|pwll}} |'sapa, hukay' |{{IPA|[pʊʟ̥]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (Katimugang Amerika) |{{Lang|en|middle}} |'gitna' |{{IPA|[ˈmɪɾʟ̩]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa ngala-ngala pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̆}}}} |colspan="4" ! {{N/a}} |- |} === Di-pulmonikong katinig === {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- |[[Matunog na paloob na katinig sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɠ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|ukuza}} |'dumating' |{{IPA|[uˈɠuːza]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɠ̊}}}} |[[Wikang Uspantek|Uspantek]] |{{Lang|usp|k'aam}} |'kawad' |{{IPA|[ɠ̊aːm]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|kʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] ([[Gales]]) |{{Lang|en|back}} |'likod' |{{IPA|[bækʼ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kxʼ}}}} |[[Wikang Xhosa|Xhosa]] |{{Lang|xh|krola}} |'ukitin' |{{IPA|[kxʼola]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k𝼄ʼ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|umklomelo}} |'premyo' |{{IPA|[umk𝼄ʼɔˈmɛːlo]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|xʼ}}}} |[[WIkang Tlingit|Tlingit]] |{{Lang|tli|xʼáaxʼ}} |'mansanas' |{{IPA|[xʼáːxʼ]}} |- |} == Sanggunian == {{Reflist}}{{Articulation navbox}} [[Kategorya:Mga katinig]] [[Kategorya:Ponetikang pang-artikulasyon]] [[Kategorya:Bigkas]] 5odsbhxc719e2pe86uh5rcmk1j0arrk Katinig sa paleta 0 288083 2220031 2217305 2026-08-11T01:23:11Z GinawaSaHapon 102500 2220031 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa --> {{IPA notice}}{{About|katinig na nabubuo sa matigas na paleta|malambot na paleta|Katinig sa ngala-ngala}} Sa [[ponetika]], '''katínig sa paléta''' o '''palatál''' ang mga [[katinig sa likuran]] na nabubuo gamit ang dila sa [[matigas na paleta]].<ref>{{SOWL}}</ref> Tinatawag ang mga katinig na nabubuo nang nakapulupot ang dila bilang mga [[katinig sa dilang pulupot]]. Ginagamit rin ang katagang ''palatal'' upang tukuyin ang mga katinig na sumailalim sa proseso ng [[palatalisasyon]], bagamat hindi ito nangagahulugan agad na isa itong katinig sa paleta. Sa [[wikang Tagalog]], {{IPA|[j]}} ang natatanging katinig sa paleta, na isinusulat bilang titik ''[[y]]'' sa mga salitang tulad ng ''[[maya]]''. == Katangian == Ang pinakakaraniwang katinig sa paleta ay ang napakakaraniwang [[katinig na palapit]] {{IPA|[j]}}, na isa sa mga pinakaginagamit na katinig sa mga wika ng mundo kabilang na ang [[wikang Tagalog]].<ref>{{Cite web |title=PHOIBLE Online -Segments |url=https://phoible.org/parameters |access-date=2018-10-22 |website=phoible.org |language=en}}</ref> Karaniwan din ang [[katinig na pailong]] {{IPA|[ɲ]}}, na makikita sa tinatayang 35% ng mga wika ng mundo.<ref>{{Cite book |last=Maddieson |first=Ian |title=Patterns of Sound |url=https://archive.org/details/patternsofsounds0000madd |date=1984 |publisher=Cambridge University Press |isbn=9780521265362 |language=en |trans-title=Mga Paterno ng Tunog}}</ref> Samantala, may mga katinig naman na sumasailalim sa proseso ng [[palatalisasyon]]: sa ganitong kaso, tinatawag silang ''palatalisado''. Palatalisasyon ang pag-angat ng dila patungo sa direksiyon ng paleta. Gayunpaman, hindi ito mga katinig sa paleta; halimbawa ang tunog na {{IPA|[ʃ]}}, makikita sa mga salitang tulad ng ''siya'', na nabubuo gamit ang prosesong ito ngunit nagaganap ang [[Lugar ng artikulasyon|pangunahing artikulasyon]] [[Katinig sa dulo ng dila|sa dulo ng dila]] [[Katinig sa gilagid|sa bahaging albeyolar ng gilagid]] upang maging mga [[katinig sa likurang gilagid]]. Karaniwang ginugrupo ang mga ito kasama ng mga [[katinig sa gilagid-paleta]] at palatalisadong [[katinig sa ngala-ngala]] bilang mga katinig sa paleta sa [[ponolohiya]] dahil bihira lamang ang mga wika na nagtatangi sa mga ito. Minsan ding sinasama sa naturang grupo ang mga palatalisadong katinig sa gilagid at [[Katinig sa ngipin|ngipin]]. == Uri == === Pulmonikong katinig === Nasa [[Talahanayan ng Internasyonal na Ponetikong Alpabeto|talahanayan]] ang mga katinig sa paleta na may kaakibat na simbolo sa [[Internasyonal na Ponetikong Alpabeto]]. Para sa bawat pares, makikita sa taas ang di-[[Tunog (ponetika)|matunog]] na anyo nito habang matunog naman ang nasa baba. {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɲ̊}}}} |[[Wikang Jalapa Mazatec|Jalapa Mazatec]] |{{Lang|maj|hñá}} |'brotsa' |{{IPA|[ɲ̊á]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɲ}}}} |[[Wikang Albanes|Albanes]] |{{Lang|sq|një}} |'isa' |{{IPA|[ɲə]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|köy}} |'pamayanan' |{{IPA|[cʰœj̊ʷ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟ}}}} |[[Wikang Latbiyano|Latbiyano]] |{{Lang|lv|ģimene}} |'pamilya' |{{IPA|[ˈɟime̞ne̞]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɕ}}}} |[[Wikang Danes|Danes]] |{{Lang|da|tjener}} |'tagasilbi' |{{IPA|[ˈt͡ɕeːnɐ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|dʑ}}}} |[[Wikang Katalan|Katalan]] |{{Lang|ca|mitjà}} |'katamtaman' |{{IPA|[mi(d)ˈd͡ʑä]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|cç}}}} |[[Wikang Navajo|Navajo]] |{{Lang|nv|ashkii}} |'batang lalaki' |{{IPA|[aʃc͡çiː]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟʝ}}}} |[[Wikang Albanes|Albanes]] |{{Lang|sq|gjë}} |'bagay' |{{IPA|[ɟ͡ʝə]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c𝼆}}}} |[[Wikang Hadza|Hadza]] |{{Lang|hts|tlaa}} |'magkita' |{{IPA|[c͜𝼆aʔa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟʎ̝}}}} |[[Wikang Sandawe|Sandawe]] |{{Lang|sad|dlani}} |'palaso' |{{IPA|[ɟʎ̝àní]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta't gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɕ}}}} |[[Wikang Danes|Danes]] |{{Lang|da|sjæl}} |'kaluluwa' |{{IPA|[ˈɕeːˀl]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʑ}}}} |[[Wikang Kastila|Kastila]] (Paraguay) |{{Lang|es|carro}} |'sasakyan' |{{Ipa|[ˈkaʑo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ç}}}} |[[Wikang Ungaro|Unggaro]] |{{Lang|hu|kapj}} |'kunin' |{{IPA|[ˈkɒpç]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʝ}}}} |[[Wikang Italyano|Italyano]] (Timog) |{{Lang|it|figlio}} |'anak na lalaki' |{{IPA|[ˈfiʝːo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼆}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|dil}} |'dila' |{{IPA|[ˈd̟iʎ̟̊]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̝}}}} |[[Wikang Jebero|Jebero]] |? |'eskopeta' |{{IPA|[iˈʎ̝apa]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa paleta]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|j}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |[[maya]] |{{IPA|[ˈmajɐ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̥}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|dil}} |'dila' |{{IPA|[ˈd̟iʎ̟̊]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] |{{Lang|en|million}} |'milyon' |{{IPA|[ˈmɪʎən]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa paleta pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̮}}}} |[[Wikang O'odham|O'odham]] |{{Lang|ood|leʼeje}} |'makulit na bata' |{{IPA|[ʎ̮ɨʔɨd͡ʒɨ]}} |- |} === Di-pulmonikong katinig === {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- |[[Matunog na paloob na katinig sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʄ}}}} |[[Wikang Swahili|Swahili]] |{{Lang|sw|jana}} |'kahapon' |{{IPA|[ʄana]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʄ̊}}}} |[[Wikang Ngiti|Ngiti]] |{{Lang|niy|kátdyɛ̀kɛ̀}} |'batad' |{{IPA|[káʄ̥ɛ̀kɛ̀]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|cʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Hausa|Hausa]] |? |'damo' |{{IPA|[cʼaːɽa]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɕʼ}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c𝼆ʼ}}}} |[[Wikang Hadza|Hadza]] |{{Lang|hts|mitdla}} |'buto' |{{IPA|[mitc𝼆ʼa]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɕʼ}}}} |[[Wikang Kabardino|Kabardino]] |{{Lang|kbd|пщӀы}} {{Lang|kbd-Latn|pśʼy}} |'sampu' |{{IPA|[pɕʼə]}} |- | rowspan="2" |[[Tenuis na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Khoekhoe|Khoekhoe]] | rowspan="2" |{{Lang|naq|ǂgā-amǃnâ}} | rowspan="2" |'ilagay sa bibig' | rowspan="2" |{{IPA|[k͜ǂààʔám̀ŋ͜ǃã̀ã̀]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǂ|qǂ}}}} |- | rowspan="2" |[[Matunog na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Yeyi|Yeyi]] | rowspan="2" |{{Lang|yey|ugǂoara}} | rowspan="2" |'[[hunyango]]' | rowspan="2" |{{IPA|[uᶢǂo̯aɾa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡǂ|ɢǂ}}}} |- | rowspan="2" |[[Pailong na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǂ̃|ŋǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Taa|Taa]] | rowspan="2" |{{Lang|nmn|ǂnûm}} | rowspan="2" |'dalawa' | rowspan="2" |{{IPA|[ᵑǂûm]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǂ̃|ɴǂ}}}} |} == Tingnan din == * [[Palatalisasyon]] == Sanggunian == {{Reflist}} {{Articulation navbox}} [[Kategorya:Bigkas]] [[Kategorya:Ponetikang pang-artikulasyon]] [[Kategorya:Mga katinig]] iofitncnj8wy0irbmeg7n34xlhd0s7u 2220034 2220031 2026-08-11T01:24:25Z GinawaSaHapon 102500 2220034 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa -->{{About|katinig na nabubuo sa matigas na paleta|malambot na paleta|Katinig sa ngala-ngala}}{{IPA notice}}Sa [[ponetika]], '''katínig sa paléta''' o '''palatál''' ang mga [[katinig sa likuran]] na nabubuo gamit ang dila sa [[matigas na paleta]].<ref>{{SOWL}}</ref> Tinatawag ang mga katinig na nabubuo nang nakapulupot ang dila bilang mga [[katinig sa dilang pulupot]]. Ginagamit rin ang katagang ''palatal'' upang tukuyin ang mga katinig na sumailalim sa proseso ng [[palatalisasyon]], bagamat hindi ito nangagahulugan agad na isa itong katinig sa paleta. Sa [[wikang Tagalog]], {{IPA|[j]}} ang natatanging katinig sa paleta, na isinusulat bilang titik ''[[y]]'' sa mga salitang tulad ng ''[[maya]]''. == Katangian == Ang pinakakaraniwang katinig sa paleta ay ang napakakaraniwang [[katinig na palapit]] {{IPA|[j]}}, na isa sa mga pinakaginagamit na katinig sa mga wika ng mundo kabilang na ang [[wikang Tagalog]].<ref>{{Cite web |title=PHOIBLE Online -Segments |url=https://phoible.org/parameters |access-date=2018-10-22 |website=phoible.org |language=en}}</ref> Karaniwan din ang [[katinig na pailong]] {{IPA|[ɲ]}}, na makikita sa tinatayang 35% ng mga wika ng mundo.<ref>{{Cite book |last=Maddieson |first=Ian |title=Patterns of Sound |url=https://archive.org/details/patternsofsounds0000madd |date=1984 |publisher=Cambridge University Press |isbn=9780521265362 |language=en |trans-title=Mga Paterno ng Tunog}}</ref> Samantala, may mga katinig naman na sumasailalim sa proseso ng [[palatalisasyon]]: sa ganitong kaso, tinatawag silang ''palatalisado''. Palatalisasyon ang pag-angat ng dila patungo sa direksiyon ng paleta. Gayunpaman, hindi ito mga katinig sa paleta; halimbawa ang tunog na {{IPA|[ʃ]}}, makikita sa mga salitang tulad ng ''siya'', na nabubuo gamit ang prosesong ito ngunit nagaganap ang [[Lugar ng artikulasyon|pangunahing artikulasyon]] [[Katinig sa dulo ng dila|sa dulo ng dila]] [[Katinig sa gilagid|sa bahaging albeyolar ng gilagid]] upang maging mga [[katinig sa likurang gilagid]]. Karaniwang ginugrupo ang mga ito kasama ng mga [[katinig sa gilagid-paleta]] at palatalisadong [[katinig sa ngala-ngala]] bilang mga katinig sa paleta sa [[ponolohiya]] dahil bihira lamang ang mga wika na nagtatangi sa mga ito. Minsan ding sinasama sa naturang grupo ang mga palatalisadong katinig sa gilagid at [[Katinig sa ngipin|ngipin]]. == Uri == === Pulmonikong katinig === Nasa [[Talahanayan ng Internasyonal na Ponetikong Alpabeto|talahanayan]] ang mga katinig sa paleta na may kaakibat na simbolo sa [[Internasyonal na Ponetikong Alpabeto]]. Para sa bawat pares, makikita sa taas ang di-[[Tunog (ponetika)|matunog]] na anyo nito habang matunog naman ang nasa baba. {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɲ̊}}}} |[[Wikang Jalapa Mazatec|Jalapa Mazatec]] |{{Lang|maj|hñá}} |'brotsa' |{{IPA|[ɲ̊á]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɲ}}}} |[[Wikang Albanes|Albanes]] |{{Lang|sq|një}} |'isa' |{{IPA|[ɲə]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|köy}} |'pamayanan' |{{IPA|[cʰœj̊ʷ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟ}}}} |[[Wikang Latbiyano|Latbiyano]] |{{Lang|lv|ģimene}} |'pamilya' |{{IPA|[ˈɟime̞ne̞]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɕ}}}} |[[Wikang Danes|Danes]] |{{Lang|da|tjener}} |'tagasilbi' |{{IPA|[ˈt͡ɕeːnɐ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|dʑ}}}} |[[Wikang Katalan|Katalan]] |{{Lang|ca|mitjà}} |'katamtaman' |{{IPA|[mi(d)ˈd͡ʑä]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|cç}}}} |[[Wikang Navajo|Navajo]] |{{Lang|nv|ashkii}} |'batang lalaki' |{{IPA|[aʃc͡çiː]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟʝ}}}} |[[Wikang Albanes|Albanes]] |{{Lang|sq|gjë}} |'bagay' |{{IPA|[ɟ͡ʝə]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c𝼆}}}} |[[Wikang Hadza|Hadza]] |{{Lang|hts|tlaa}} |'magkita' |{{IPA|[c͜𝼆aʔa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟʎ̝}}}} |[[Wikang Sandawe|Sandawe]] |{{Lang|sad|dlani}} |'palaso' |{{IPA|[ɟʎ̝àní]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta't gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɕ}}}} |[[Wikang Danes|Danes]] |{{Lang|da|sjæl}} |'kaluluwa' |{{IPA|[ˈɕeːˀl]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʑ}}}} |[[Wikang Kastila|Kastila]] (Paraguay) |{{Lang|es|carro}} |'sasakyan' |{{Ipa|[ˈkaʑo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ç}}}} |[[Wikang Ungaro|Unggaro]] |{{Lang|hu|kapj}} |'kunin' |{{IPA|[ˈkɒpç]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʝ}}}} |[[Wikang Italyano|Italyano]] (Timog) |{{Lang|it|figlio}} |'anak na lalaki' |{{IPA|[ˈfiʝːo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼆}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|dil}} |'dila' |{{IPA|[ˈd̟iʎ̟̊]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̝}}}} |[[Wikang Jebero|Jebero]] |? |'eskopeta' |{{IPA|[iˈʎ̝apa]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa paleta]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|j}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |[[maya]] |{{IPA|[ˈmajɐ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̥}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|dil}} |'dila' |{{IPA|[ˈd̟iʎ̟̊]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] |{{Lang|en|million}} |'milyon' |{{IPA|[ˈmɪʎən]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa paleta pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̮}}}} |[[Wikang O'odham|O'odham]] |{{Lang|ood|leʼeje}} |'makulit na bata' |{{IPA|[ʎ̮ɨʔɨd͡ʒɨ]}} |- |} === Di-pulmonikong katinig === {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- |[[Matunog na paloob na katinig sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʄ}}}} |[[Wikang Swahili|Swahili]] |{{Lang|sw|jana}} |'kahapon' |{{IPA|[ʄana]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʄ̊}}}} |[[Wikang Ngiti|Ngiti]] |{{Lang|niy|kátdyɛ̀kɛ̀}} |'batad' |{{IPA|[káʄ̥ɛ̀kɛ̀]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|cʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Hausa|Hausa]] |? |'damo' |{{IPA|[cʼaːɽa]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɕʼ}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c𝼆ʼ}}}} |[[Wikang Hadza|Hadza]] |{{Lang|hts|mitdla}} |'buto' |{{IPA|[mitc𝼆ʼa]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɕʼ}}}} |[[Wikang Kabardino|Kabardino]] |{{Lang|kbd|пщӀы}} {{Lang|kbd-Latn|pśʼy}} |'sampu' |{{IPA|[pɕʼə]}} |- | rowspan="2" |[[Tenuis na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Khoekhoe|Khoekhoe]] | rowspan="2" |{{Lang|naq|ǂgā-amǃnâ}} | rowspan="2" |'ilagay sa bibig' | rowspan="2" |{{IPA|[k͜ǂààʔám̀ŋ͜ǃã̀ã̀]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǂ|qǂ}}}} |- | rowspan="2" |[[Matunog na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Yeyi|Yeyi]] | rowspan="2" |{{Lang|yey|ugǂoara}} | rowspan="2" |'[[hunyango]]' | rowspan="2" |{{IPA|[uᶢǂo̯aɾa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡǂ|ɢǂ}}}} |- | rowspan="2" |[[Pailong na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǂ̃|ŋǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Taa|Taa]] | rowspan="2" |{{Lang|nmn|ǂnûm}} | rowspan="2" |'dalawa' | rowspan="2" |{{IPA|[ᵑǂûm]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǂ̃|ɴǂ}}}} |} == Tingnan din == * [[Palatalisasyon]] == Sanggunian == {{Reflist}} {{Articulation navbox}} [[Kategorya:Bigkas]] [[Kategorya:Ponetikang pang-artikulasyon]] [[Kategorya:Mga katinig]] bumq4691erzxenudwqkg075kgzxltr2 2020 sa Pilipinas 0 293046 2220021 2186545 2026-08-10T22:40:20Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220021 wikitext text/x-wiki Ang '''2020 sa Pilipinas''' ay mga pangyayaring nakatakdang maganap sa Pilipinas sa taong 2020. Ang 2020 sa Pilipinas ay ang taon sa loob ng 2000 dekada, sa 21st siglo at 3rd milenyum. Matapos ang [[2019 sa Pilipinas]] at bago-mag [[2021 sa Pilipinas]]. == Panunungkulan == {{multiple image|caption_align=center|header_align=center | image1 = Rodrigo Duterte June 2016.jpg | alt1 = President Rodrigo R. Duterte | caption1 = {{nowrap|Rodrigo R.<br>Duterte}} | width1 = 115 | image2 = VP Leni Meeting with Pres Duterte Cropped 2016.jpg | alt2 = Vice-President Leni Robredo | caption2 = {{nowrap|Leni G.<br>Robredo}} | width2 = 108 | image3 = Sen. Pres Vicente Sotto (cropped2).jpg | alt3 = Senate President Vicente Sotto III | caption3 = {{nowrap|Vicente<br>Sotto III}} | width3 = 115 | image4 = Philippine Foreign Secretary Alan Peter Cayetano 2018.jpg | alt4 = House Speaker Alan Peter Cayetano | caption4 = {{nowrap|Alan Peter<br>Cayetano}} | width4 = 109 | image5 = Peralta in robes.jpg | alt5 = Chief Justice Diosdado Peralta | caption5 = {{nowrap|Diosdado<br>Peralta}} | width5 = 111 }} * [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]]: [[Rodrigo Duterte|Rodrigo R. Duterte]] ([[PDP–Laban]]) * [[Pangalawang Pangulo ng Pilipinas|Pangalawang Pangulo]]: [[Leni Robredo|Leni G. Robredo]] ([[Partido Liberal (Pilipinas)|Liberal]]) * [[Kongreso ng Pilipinas|Kongreso]] ([[Ika-18 Kongreso ng Pilipinas|ika-18]]): **[[Pangulo ng Senado ng Pilipinas|Pangulo ng Senado]]: [[Vicente Sotto III]] ([[Nationalist People's Coalition|NPC]]) **[[Ispiker ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Ispiker ng Kapulungan]]: [[Alan Peter Cayetano]] ([[Nacionalista Party|Nacionalista]]) *[[Punong Mahistrado ng Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Punong Mahistrado]]: **[[Diosdado Peralta]] {{clear}} ==Nagpapatuloy na mga kaganapan== * '''''Mga paglilitis:''''' ** ''Nagwakas ngayong taon:'' *** [[Maria Ressa]] {{small|(Hunyo)}} ** ''Nagpatuloy:'' *** [[Leila de Lima]] *** [[Halalang pampanguluhan sa Pilipinas, 2016|Protestang elektoral]], [[Bongbong Marcos|Marcos]] vs. [[Leni Robredo|Robredo]] ** ''Maaaring nalalapit o naudlot:'' *** Ukol sa mga bidyong "Bikoy", mga kasong sedisyon, kabilang ang mga isinampa ng Criminal Investigation and Detection Group {{small|(hanggang una at sa ika-3 kwarter)}} * '''''Mga alitan:''''' ** Alitang Moro<ref name="terPH20" /><ref>{{cite news |title=Scout ranger, 2 ASG bandits killed in Patikul encounter |url=https://mb.com.ph/2020/08/30/scout-ranger-2-asg-bandits-killed-in-patikul-encounter/ |work=[[Manila Bulletin]] |date=2020-08-30}}</ref><ref>{{cite news |title=Kidnapped Indon fisherman killed in Sulu |url=https://www.manilatimes.net/2020/10/01/news/regions/kidnapped-indon-fisherman-killed-in-sulu/774368/ |work=[[The Manila Times]] |date=2020-10-01 |access-date=2023-01-14 |archive-date=2023-01-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230114113557/https://www.manilatimes.net/2020/10/01/news/regions/kidnapped-indon-fisherman-killed-in-sulu/774368/ |url-status=dead }}</ref> ** Rebelyong komunista<ref name="terPH20">{{cite web |url=https://reliefweb.int/report/philippines/terrorism-philippines-2020 |title=Terrorism in the Philippines in 2020 |author=Institute of Peace and Conflict Studies |publisher=ReliefWeb |date=2021-04-28 |access-date=2022-01-14}}</ref> ** [[Kampanya laban sa iligal na droga sa Pilipinas]] * '''''Politikal:''''' ** Serye ng [[Mga protesta laban kay Rodrigo Duterte|mga protesta sa bansa]] * Agawan ng teritoryo sa [[Dagat Timog Tsina]]<ref>{{cite news |title=Philippines' Duterte says cannot confront China over maritime claims |url=https://www.reuters.com/article/us-philippines-politics-southchinasea/philippines-duterte-says-cannot-confront-china-over-maritime-claims-idUSKCN24S110 |agency=[[Reuters]] |date=2020-07-27}}</ref><ref>{{cite news |title=Duterte trots out tired tropes in key speech |url=https://asiatimes.com/2020/07/duterte-trots-out-tired-tropes-in-key-speech/ |work=Asia Times |date=2020-07-27}}</ref><ref>{{cite news |title=France, Germany, UK recognize PH win vs. China in South China Sea row |url=https://www.cnnphilippines.com/news/2020/9/18/France-Germany-United-Kingdom-reject-China-South-China-Sea.html |work=[[CNN Philippines]] |date=2020-09-18 |access-date=2023-01-14 |archive-date=2022-04-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220406032453/https://www.cnnphilippines.com/news/2020/9/18/France-Germany-United-Kingdom-reject-China-South-China-Sea.html |url-status=dead }}</ref> * Agawan sa Hilagang Borneo<ref>{{cite news |title=Malaysia, Philippines in war of words over Sabah claim |url=https://www.aljazeera.com/news/2020/7/30/malaysia-philippines-in-war-of-words-over-sabah-claim |work=Al Jazeera |date=2020-07-30}}</ref> ==Kaganapan== ===Pambansa=== ====Enero==== [[Talaksan:Phreatic eruption of Taal Volcano, 12 January 2020 (reduced).gif|thumb|Ang ''phreatic'' na pagputok sa krayter nito sa lawa ng [[Bulkang Taal]].]] * Enero 12 – Sa unang [[Pagputok ng Bulkang Taal ng 2020|malaking pagsabog]] buhat taóng 1977, nagbuga ang [[Bulkang Taal]] ng [[Abo ng bulkan|abo na may taas]] na nasa 10–15 kilometro (6.2–9.3 milya). Itinalaga ng [[Surian ng Pilipinas sa Bulkanolohiya at Sismolohiya]] ang alerto "lebel 4", indikasyon ng "nalalapít na mapanganib na pagsabog".<ref>{{cite news |url=https://www.gmanetwork.com/news/news/nation/721905/alert-level-4-raised-over-taal-volcano/story/ |title=Alert Level 4 raised over Taal Volcano |work=[[GMA News]] |date=Enero 12, 2020 |access-date=Enero 12, 2020}}</ref><ref>{{cite web |url=https://earthobservatory.nasa.gov/images/146444/an-ash-damaged-island-in-the-philippines |title=An Ash-Damaged Island in the Philippines |publisher=NASA Earth Observatory |date=2020 |access-date=2022-01-14}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.rappler.com/newsbreak/iq/249503-timeline-taal-volcano-eruption-2020/ |title=TIMELINE: Taal Volcano's January 2020 eruption |work=[[Rappler]] |date=2020-01-16 |access-date=2022-01-14}}</ref> * Enero 19 – Inanunsyo ng [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas|militar]] na naglunsad na sila ng mga operasyon ng paghanap at pagsagip para sa limang mangingisdang Indones na dinukot ng mga militanteng kasapi ng grupong [[Abu Sayyaf]], na konektado sa [[Islamikong Estado|Islamikong Estado ng Iraq at ng Lebante]] (ISIL), sa karagatan ng [[Malaysia]] noong nakaraang linggo sa [[Sabah]]. ====Pebrero==== * Pebrero 2 – [[Pandemya ng COVID-19 sa Pilipinas]]: Naiulat ng bansa ang unang kamatayan sa [[SARS-CoV-2|koronabirus]] sa labaa ng Tsina. Ang biktima ay isang [[Turismo sa Pilipinas|turistang]] [[Mga Tsino|Tsino]], nahawaan rin ng ''Streptococcus pneumoniae'' at ''influenza B'', na dumating sa bansa kamakailan. * Pebrero 10 – Naghain si [[Taga-usig Panlahat ng Pilipinas|Taga-usig Panlahat]] [[Jose Calida]] ng petisyong ''quo warranto'' laban sa [[ABS-CBN Corporation]], pinakamalaking network ng midya sahimpapawid sa bansa, sa [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas|Kataas-taasang Hukuman]]. Kinondena ang pagkilos ng administrasyon ni [[Pangulo ng Pilipinas|Pangulo]] [[Rodrigo Duterte|Duterte]] na kanselahin ang prangkisa.<ref>{{cite news |url=https://news.abs-cbn.com/news/02/23/20/timeline-abs-cbn-franchise-renewal |title=Timeline: ABS-CBN franchise renewal |work=[[ABS-CBN News]] |date=2020-02-23 |access-date=2022-01-15}}</ref><ref>{{cite news |url=https://news.abs-cbn.com/business/05/04/20/timeline-will-abs-cbn-get-a-new-broadcast-franchise |title=Timeline: Will ABS-CBN get a new broadcast franchise? |work=[[ABS-CBN News]] |date=2020-05-04 |access-date=2022-01-15}}</ref> * Pebrero 11 – Ugnayang Pilipinas–Estados Unidos: Winakasan ni Pangulo Duterte ang Kasunduan sa Pagbisita ng mga Puwersa kasama ang [[Estados Unidos]]. Kinumpirma ni Kalihim ng Ugnayang Panlabas [[Teodoro Locsin Jr.]] na ang Embahada ng Estados Unidos, Maynila ay pormal nang sinabihan. Magiging epektibo ang pagwawakas matapos ang 180 araw. ====Marso==== * Marso 2 – Naganap ang sitwasyong pagbihag sa V-Mall sa [[Lungsod San Juan]]. Binihag ng salarin, na isang galít na guwardiya, ang nasa 60–70-katao at binaril at nasaktan ang isa pang guwardiya. Naresolba ang krisis matapos ang 10 oras, nang maaresto ang salarin kasunod ng opisyal na paghingi ng paumanhin at pagbitiw ng kanyang mga ''boss'' dahil sa alegasyon ng katiwalian. * Marso 12 – Pandemya: Inanunsyo ni Pangulo Duterte ang "kuwarantenang pampamayanan" sa [[Kalakhang Maynila]], nagpatupad ng mga paghigpit sa paglalakbay patungo at mula sa lugar. * Marso 16 – Pandemya: Idineklara ni Pangulo Duterte ang "[[Kuwarantinang komunidad ng COVID-19 sa Pilipinas|pinalawak na kuwarantenang pampamayanan]]" sa buong [[Luzon]] sa ikalawang araw ng na-kuwarantenang Kalakhang Maynila. * Marso 25: ** Pandemya: Nilagdaan ni Pangulo Duterte ang batas na nagbibigay sa kanya ng tanging pansamantalang kapangyarihang direktahin ang operasyon ng mga pribadong ospital at hawakan ang [[Transportasyon sa Pilipinas|pampublikong transportasyon]]. ** Inutos ng [[Partido Komunista ng Pilipinas]] ang [[Bagong Hukbong Bayan]] na magdaos ng tigil-putukan kasama ang mga puwersa ng pamahalaan; tugon sa naunáng panawagan ni Pangulo Duterte, gayundin sila'y kabilang sa mga sang-ayon sa panawagan ni [[Kalihim-Panlahat ng Mga Bansang Nagkakaisa|Kalihim-Panlahat]] ng [[Nagkakaisang Bansa]] António Guterres para sa pandaigdigang tigil-putukan sa panahon ng [[Pandemya ng COVID-19 sa Pilipinas|pandemya ng koronabirus]].<ref>{{cite news |url=https://news.yahoo.com/philippine-rebels-declare-ceasefire-heed-020232393.html |title=Philippine rebels declare cease-fire to heed UN chief's call |agency=[[Associated Press]] |work=[[Yahoo!]] News |date=2020-03-25 |access-date=2022-01-14}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.rappler.com/nation/255767-cpp-npa-declares-ceasefire-coronavirus-march-2020/ |title=CPP-NPA declares ceasefire after U.N. call for peace amid coronavirus pandemic |work=[[Rappler]] |date=2020-03-25 |access-date=2022-01-14}}</ref><ref>{{cite web |url=https://reliefweb.int/report/world/what-s-happened-un-secretary-general-s-covid-19-ceasefire-call |title=What's Happened to the UN Secretary-General's COVID-19 Ceasefire Call? |author=International Crisis Group |publisher=ReliefWeb |date=2020-06-16 |access-date=2022-01-14}}</ref> Ipinatupad ito mula Marso 26 at pinalawig hanggang Abril 30.<ref>{{cite news |url=https://www.mindanews.com/top-stories/2020/04/reds-extend-unilateral-truce-until-april-30/ |title=Reds extend unilateral truce until April 30 |work=MindaNews |date=2020-04-17 |access-date=2022-01-14}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.cnnphilippines.com/news/2020/4/30/CPP-ends-ceasefire-tonight-.html |title=CPP ends ceasefire tonight, orders NPA to resume offensive posture |work=[[CNN Philippines]] |date=2020-04-30 |access-date=2022-01-14 |archive-date=2022-12-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221227232816/https://www.cnnphilippines.com/news/2020/4/30/CPP-ends-ceasefire-tonight-.html |url-status=dead }}</ref> * Marso 27 – Pandemya: Ipinasá ng bansa ang lehislasyong nagbibigay ng pang-emerhensiyang kapangyarihan kay Pangulo Duterte bilang bahagi ng kanilang kaparaanan upang harápin ang pandemya ng koronabirus. * Marso 29 – Bumagsak sa kanyang pag-alis sa [[Paliparang Pandaigdig ng Ninoy Aquino]] sa [[Maynila]] ang isang ''jet'' na ''IAI Westwind'', inupahan ng [[pamahalaan ng Pilipinas]] para sa isang ''medical evacuation flight'' patungong Paliparang Haneda sa [[Hapon]]. Nasawi lahat ng walo-ktaong lulan nito. ====Abril==== * Abril 7 – Pandemya; [[pinag-ibayong kuwarentenang pampamayanan sa Luzon]]: Pinalawig ni Pangulo Duterte ang ''lockdown'' at mga paraang kuwarentenang pantahanan sa [[Luzon]] hanggang Abril 30. * Abril 14 – Pandemya: Inumpisahan ng [[Kagawaran ng Kalusugan]] ang pambuong-bansang programa ng "malawakang" ''testing'' ngunit inuna ang mga may kritikal na karamdaman at mga bulnerable. * Abril 17 – Alitang Moro: Sa naiulat na pananambang ng mga militanteng [[Abu Sayyaf]] sa [[Sulu]], napaslang ang 11 mga tropa ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas]] at nasugatan ang 14 pa. ====Mayo==== * Mayo 4–5 – Napasó ang prangkisa ng [[ABS-CBN Corporation|ABS-CBN]], pinakamalaking network ng midya sa bansa, Mayo 4. Kinabukasan, nag-isyu ng kautusang [[Kontrobersiya sa pagpapanibago ng prangkisa ng ABS-CBN|pagpapahinto]] ang [[Pambansang Komisyon sa Telekomunikasyon]] sa mga operasyong pagsahimpapawid ng ABS-CBN nang mabigo ang [[Kongreso ng Pilipinas|Kongreso]] na ipanibago ang prangkisang ipinagkaloob noong 1995. Nagwakas ng pagsahimpapawid ang network ika-7:52 ng gabi, [[Pamantayang Oras ng Pilipinas]]. Ang huling panahong ipinahinto ang network ay sa [[Proklamasyon Blg. 1081|pagka-deklara ng batas militar]] ni Pangulo [[Ferdinand Marcos]].<ref name="rap720" /><ref>{{cite news |url=https://www.cnnphilippines.com/news/2020/5/3/ABS-CBN-franchise-expiry.html |title=ABS-CBN franchise expires May 4 |work=[[CNN Philippines]] |date=2020-05-04 |access-date=2022-01-15 |archive-date=2022-03-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220308031522/https://www.cnnphilippines.com/news/2020/5/3/ABS-CBN-franchise-expiry.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.gmanetwork.com/news/money/companies/736932/abs-cbn-ordered-to-cease-operations-due-to-expired-franchise/story/ |title=ABS-CBN ordered to cease operations due to expired franchise |work=[[GMA News]] |date=2020-05-05 |access-date=2022-01-15}}</ref> * Mayo 14 – Tumama sa kalupaan ng bansa ang Bagyong Ambo (''Typhoon Vongfong''). Apektado ang bahagi ng [[Visayas]], nagdulot ito ng [[Piso ng Pilipinas|₱]]1.57-bilyon pinsala.<ref name="tcPH20">{{cite news |url=https://newsinfo.inquirer.net/1388801/pagasa-retires-names-given-to-previous-devastating-typhoons |title=Pagasa 'retires' names given to previous devastating typhoons |work=[[Philippine Daily Inquirer|Inquirer.net]] |date=2021-01-27 |access-date=2022-01-14}}</ref> ====Hunyo==== * Hunyo 2 – Ugnayang Pilipinas–Estados Unidos: Sinuspindi ni Pangulo Duterte ng anim na buwan ang pagwawakas ng Kasunduan sa Pagbisita ng mg Puwersa ng dalawang bansa. Sinabi ni Kalihim ng Ugnayang Panlabas [[Teodoro Locsin Jr.]] na ang pasya ay dahil sa "politikal at iba pang mga pagpapaunlad sa rehiyon". * Hunyo 7 – Inimbistigahan ng [[Kagawaran ng Katarungan]] ang paglaganap ng mga akawnt sa [[Facebook]] na may pekeng pagkakakilanlan na ginagamit ang mga pagkakakilanlan ng mga estudyante at mga mamamahayag na sangkot sa mga protesta laban sa pagkakapasá ng isang panukala kontra-terorismo. * Hunyo 12 – Sa ika-122 anibersaryo ng [[Pagpapahayag ng Kalayaan ng Pilipinas|kalayaan ng bansa mula sa Espanya]], nagmartsa ang higit sanlibong tagawelga sa pangunahing kampus ng [[Unibersidad ng Pilipinas, Diliman|Unibersidad ng Pilipinas]] sa [[Kalakhang Maynila|Maynila]] upang iprotesta ang kontrobersyal na panukala kontra-terorismo na ipinakilala ni Pangulo Duterte. * Hunyo 15 – Napatunayan ng isang hukuman sa [[Maynila]] na nagkasala si [[Maria Ressa]], punong ehekutibo (CEO) ng ''news site'' na [[Rappler]], sa libelo ukol sa isang kuwento taóng 2012 na nag-uugnay sa isang negosyante sa iba't ibang mga krimen. Mahaharap siya sa anim na taóng pagkakakulong. ====Hulyo==== * Hulyo 3 – Nilagdaan ni Pangulo Duterte bilang batas ang ''Batas Kontra-Terorismo'', nagpawalang-bisa sa ''Batas sa Seguridad Pantao'' na nilagdaan taóng 2007. * Hulyo 6: ** Higit 400-katao ang inilikas mula sa kanilang mga tahanan sa [[Lungsod Iloilo]] nang magdulot ang isang pagsabog sa isang ''power barge'' ay nagdulot ng pagtagas ng langis. ** ''Batas Kontra-Terorismo ng 2020'': Naghain ng mga petisyon ang dalawang grupo ng mga abogado sa [[Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas]] upang kuwestiyunin ang pagka-konstitusyonal ng kamakaila'y batas kontra-[[Terorismo sa Pilipinas|terorismo]]. Sinabi ng oposisyong mambabatas Edcel Lagman, naghain ng isa sa mga petisyon, na ang "'di-tumpak at malabong mga depinisyon" ng naturang batas ay naglilikha sa pagpapatupad nito na madaling kapítan ng paglabag sa tiyak na mga [[Kalayaang sibil]]. * Hulyo 10 – [[Kontrobersiya sa pagpapanibago ng prangkisa ng ABS-CBN]]: Bumóto ang [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungang Komite sa Lehislaturang Prangkisa]], 70–11, tutol sa pagbibigay muli ng prangkisa sa [[ABS-CBN Corporation]], pinakamalaking kumpanya ng midya sa bansa.<ref name="rap720">{{cite news |url=https://www.rappler.com/newsbreak/iq/fast-facts-tv-networks-franchise-expiration/ |title=Fast facts: TV networks' franchise expiry dates |work=[[Rappler]] |date=2020-07-26 |access-date=2022-01-15}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2020/07/10/world/asia/philippines-congress-media-duterte-abs-cbn.html |title=Philippine Congress Officially Shuts Down Leading Broadcaster |work=The New York Times |date=2020-07-10 |access-date=2022-01-15}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.euronews.com/my-europe/2020/07/10/philippine-lawmakers-vote-against-renewal-of-top-broadcaster-abs-cbn-thecube |title=Philippine lawmakers vote against renewal of top broadcaster ABS-CBN |work=EuroNews |date=2020-07-10 |access-date=2022-01-15}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.philstar.com/headlines/2020/07/10/2027049/list-lawmakers-who-voted-and-against-abs-cbn-franchise-renewal/ |title=List of lawmakers who voted for and against ABS-CBN franchise renewal |work=[[The Philippine Star|Philstar.com]] |date=2020-07-10 |access-date=2022-01-15}}</ref> ====Agosto==== * Agosto 14: ** Alitang Moro: Isinuko ng pinuno ng ''[[Moro National Liberation Front]]'' [[Nur Misuari]] si Abduljihad Susukan, isang ''sub-commander'' ng militanteng grupong [[Abu Sayyaf]] na kaanib sa [[Islamikong Estado|ISIL]], sa [[Pambansang Pulisya ng Pilipinas]] sa [[Lungsod Davao]], kasunod ng pagkasangkot ng hulí sa mga pagdukot at mga pamumugot sa bayan ng Roseller Lim at Pulo Samal noong 2015. Sumuko si Susukan kay Misuari noong Abril 2020. ** Sinuspindi ng Kalihim ng Edukasyon [[Leonor Briones]] ang umpisa ng taóng akademiko 2020–21 para sa mga paaralang primarya at sekondarya hanggang Oktubre 5 dahil sa patuloy pagtaas ng mga kaso sa bansa. * Agosto 18 – [[Lindol sa Masbate ng 2020|Tinamaan]] ng 6.6-''magnitude'' na [[Talaan ng mga lindol sa Pilipinas|lindol]] ang [[Cataingan, Masbate]], na hindi babába sa isa-katao ang naiulat na nasawi. * Agosto 20 – Ugnayang Pilipinas–Tsina; agawan ng teritoryo sa Dagat Timog Tsina; ''standoff'' sa Scarborough Shoal: Naghain ang [[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]] ng isang diplomatikong protesta kasama ang [[gobyerno ng Tsina]] dahil sa "iligal na pagkumpiska ng Tanod Baybayin ng Tsina sa mga payao (kagamitan sa pagsasama-sama ng mga isda) ng mga mangingisdang Pilipino sa [[Bajo de Masinloc]] noong Mayo." * Agosto 24 – Alitang Moro: [[Pambobomba sa Jolo ng 2020|Pinasabog]] ng mga militanteng pinaniwalaang mga ''jihadist'' ng [[Abu Sayyaf]] ang dalawang mga bomba sa [[Jolo, Sulu]], pumatay ng 14-katao at sumugat sa 75 pa. Nangyari ang una habang tumutulong ang mga tauhan ng [[Hukbong Katihan ng Pilipinas|hukbong katihan]] sa pagsasagawa ng mga makataong gawain sa [[COVID-19]]. Ang ikalawa ay ginawa ng isang babaeng tagabomba-patiwakal malapit sa Katedral ng ''Our Lady of Mount Carmel'', na naunang [[Pambobomba sa Katedral ng Jolo ng 2019|binomba taóng 2019]]. ====Setyembre==== * Setyembre 3 – Nasunog ang MT ''New Diamond'' sa karagatang malapit sa [[Sri Lanka]], ikinasawi ng isang [[Mga Pilipino|Pilipinong]] tripulante. Ang barkong nakarehistro sa [[Panama]] ay may kargang nasa 270,000 toneladang krudo. * Setyembre 7 – Pinatawad ni Pangulo Duterte si Kawal Pandagat ng Estados Unidos Joseph Scott Pemberton sa pagpatay kay Jennifer Laude, isang ''transgender woman'', taóng 2015. Ipinagtanggol niya ang pagkilos, aniya'y tinrato si Pembreton "nang hindi-patas" habang kinondena ng mga aktibista sa karapatang pantao ang pasya. * Setyembre 13 – Pagpatay kay Jennifer Laude: Matapos patawarin ni Pangulo Duterte, pinabalik si Joseph Scott Pemberton sa [[Estados Unidos]] (US). Humingi ng paumanhin ang dáting Kawal Pandagat ng US sa pamilya ng biktima at pinasalamatan ang pangulo sa kapatawaran. * Setyembre 21 – Epekto ng pandemya sa pandaigdigang ugnayan: Tinanggal ni Pangulo Duterte ang moratoryo sa mga Pilipinong propesyonal sa kalusugan upang makapagtrabaho sa ibang bansa habang may pandemya. ====Oktubre==== * Oktubre 6 – Ugnayang Indonesya–Pilipinas: Naiulat na nadetine ang dalawang bangkang pangisda mula sa bansa, may lulang 21 mga tripulante, sa eksklusibong sonang ekonomiko ng Indonesya. * Oktubre 12 – Krisis sa liderato sa Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas: Hinalal ng mayorya ng mga kasapi ng [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Kapulungan ng mga Kinatawan]] si [[Lord Allan Velasco]] bilang [[Ispiker ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Ispiker]], nagpaalis sa kasalukuyang nakaupóng si [[Alan Peter Cayetano]] sa gitna ng mga alitang politikal dahil sa pagka-Ispiker sa labas ng ''Session Hall'' [[Hugnayan ng Batasang Pambansa]]. Idineklara ni Cayetano ang pagkahalal kay Velasco na "iligal" at ipinatutulóy niyang siya ang Ispiker. * Oktubre 25–26 – Tumama ang Bagyong Quinta (''Typhoon Molave'') sa kalupaan ng [[Albay]] at hinagupit ang [[Quezon]], [[Marinduque]], at [[Oriental Mindoro]]. Nagdulot ito ng [[Piso ng Pilipinas|₱]]4.22-bilyon pinsala.<ref name="tcPH20" /> * Oktubre 31 – Tumama ang [[Super Bagyong Rolly|Bagyong Rolly]] (''Supertyphoon Goni'') bilang bagyong kategorya 5, pinakamalakas sa daigdig sa taóng ito. Apektado ang [[Luzon]], partikular ang [[Catanduanes]] at [[Albay]], at [[Silangang Visayas]]; umabot ang pinsala nito sa [[Piso ng Pilipinas|₱]]17.9-bilyon, 25-katao ang nasawi.<ref name="tcPH20" /><ref>{{cite news |title=Death toll due to Rolly rises to 25 |url=https://www.cnnphilippines.com/news/2020/11/9/ndrrmc-rolly-deaths-climb-to-25.html |work=[[CNN Philippines]] |date=2020-11-09 |access-date=2023-01-14 |archive-date=2023-01-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230114165825/https://www.cnnphilippines.com/news/2020/11/9/ndrrmc-rolly-deaths-climb-to-25.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite news |title=Super Typhoons Goni and Typhoons Molave and Vamco |url=https://disasterphilanthropy.org/disasters/super-typhoon-goni/ |work=Center for Disaster Philanthropy |date=2020 |access-date=2023-01-14}}</ref> ====Nobyembre==== * Nobyembre 11 – Ugnayang Pilipinas–Estados Unidos: Inanunsyo ni Kalihim ng Ugnayang Panlabas [[Teodoro Locsin Jr.]] ang pasya ng [[Pamahalaan ng Pilipinas|pamahalaan]] na suspindihin ang pagwawakas ng Kasunduan sa Pagbisita ng mga Puwersa kasama ang Estados Unidos ng hindi-babába sa anim pang buwan. * Nobyembre 12 – Tumama ang [[Bagyong Ulysses]] (''Typhoon Vamco'') sa kalupaan ng [[Luzon]]; nagdulot ng pagbaha sa bahagi ng kapuluan partikular sa [[Lungsod Marikina]] sa [[Kalakhang Maynila]], at sa pinaka-apektadong mga lalawigan ng [[Cagayan]] at [[Isabela (lalawigan)|Isabela]] na ang pangunahing dahilan ay mga tubig-[[baha]] mula sa [[Saplad ng Magat]]. Apektado ang halos buong Luzon; umabot ang pinsala nito sa [[Piso ng Pilipinas|₱]]20.3-bilyon, 101-katao ang nasawi.<ref name="tcPH20" /><ref>{{cite news |title=Death count from 'Ulysses' rises to over 100, damage now at P20 billion |url=https://www.philstar.com/headlines/2020/12/10/2062853/death-count-ulysses-rises-over-100-damage-now-p20-billion/ |work=[[The Philippine Star|Philstar.com]] |date=2020-12-20 |access-date=2023-01-14}}</ref> ====Disyembre==== * Disyembre 2 – Pandemya: Nag-isyu si Pangulo Duterte ng isang atas tagapagpaganap na nagbibigay sa ''Food and Drug Administration'' ng isang ''emergency use authorization'' sa mga gamot at mga bakuna sa COVID-19. * Disyembre 15: ** Pandemya: Inobliga ng ''Inter-Agency Task Force for the Management of Emerging Infectious Diseases'' ang pagsusuot ng isang "buong" [[panangga sa mukha]] dagdag sa pagsusuot ng [[Telang pantakip sa mukha|pantakip sa mukha]] kapag lalabas. Noon ay sapilitan ang panangga sa mukha sa mga saradong lugar. ** [[Kampanya laban sa iligal na droga sa Pilipinas]]: Sinabi ng ''International Criminal Court'' na mayroon na silang katibayang may ginawang krimen kontra-humanidad sa digmaan kontra-droga ni Pangulo Duterte. * Disyembre 16 – Isang lalaking naaresto sa bansa noong Hulyo 2019 ay isinakdal ng mga prosekyutor pederal sa [[New York]] sa pagbabalak na magsagawa ng pag-atake sa Estados Unidos na istilong [[Mga pag-atake noong Setyembre 11|9/11]]. Ang salarin ay hinalang inutusan ng teroristang samahang [[Harakat al-Shabaab Mujahideen|al-Shabaab]] upang pumasok sa isang ''flight school'' sa bansa at magsaliksik kung paano i-''hijack'' ng isang komersyal na eroplano. * Disyembre 20 – [[Pamamaril sa Tarlac ng 2020|Napatay]] ng isang opisyal ng [[Pambansang Pulisya ng Pilipinas|pulisya]] na wala sa ''duty'' ang dalawang hindi-armadong mga kapitbahay sa [[Paniqui|Paniqui, Tarlac]], nang mamaril sa kanila kasunod ng isang alitan. Ilang oras mamaya'y kumalat sa hatirang pangmadla ang nakunang insidente at nagdulot ng buong-bansa na mga protesta laban sa brutalidad ng kapulisan at kawalang-hustisya. ===Kalakalan=== * Agosto 6 – Epekto ng pandemya: Bumagsak ang [[Ekonomiya ng Pilipinas|ekonomiya ng bansa]] sa [[resesyon]] sa unang pagkakataon sa loob ng 29 taon matapos lumiit ang ekonomiya ng 16.5% sa ikalawang kwarter kumpara sa parehong panahon nakaraang taon, ang pinakamalaking pagbagsak sa datos ng pamahalaan sa pangkwarter na GDP buhat 1981. * Setyembre 11 – Epekto ng pandemya sa ekonomiya: Nilagdaan ni Pangulo Duterte bilang batas ang Batas ''Bayanihan to Recover as One'', isang [[Piso ng Pilipinas|₱]]165.5-bilyong ([[Dolyar ng Estados Unidos|US$]]3.4-B) ''stimulus package'' na magpapalawig sa Batas ''Bayanihan to Heal as One''. ===Mga sakuna at aksidente=== ; Bagyo {{Further|Panahon ng bagyo sa Pasipiko ng 2020}} Bukod sa apat na mga bagyong may masamang idinulot sa bansa,<ref name="tcPH20" /> may mga naitala rin bagama't hindi kasintindi ng mga naunang binanggit. * Disyembre 20 – Tumama ang Bagyong Vicky (''Tropical Storm Krovanh'') sa kalupaan ng bansa, nagdulot ng pagkasawi ng hindi-babába sa walo-katao at sapilitang paglikas sa nasa 10,000 pa. ; Kalusugan * '''African swine fever:''' Mula Pebrero hanggang Marso, may [[Pagsilakbo ng ASF sa Calabarzon|mga naitalang kaso nito]] sa mga rehiyon ng [[Rehiyon ng Davao|Davao]] at [[Calabarzon]], gayundin ang mga unang naitalang kaso nito sa mga rehiyon ng [[Lambak ng Cagayan]] at [[Rehiyon ng Bikol|Bikol]]. * '''[[Trangkasong pang-ibon]]:''' Marso 16, [[Pagsilakbo ng H5N6 sa Nueva Ecija ng 2020|naitala ito]] sa [[Jaen, Nueva Ecija]], mahigit 1,500 mga quail ang nagpositibo. Hulyo 29, [[Pagsilakbo ng H5N6 sa Pampanga ng 2020|kasunod itong naitala]] sa [[San Luis, Pampanga]], mahigit 38,000 mga [[manok]] ang papatayin. ; Marso * Marso 4 - Ang aktres ng [[ABS-CBN]] na si [[Kim Chiu]] at ang kanyang mga kasama ay hindi nasugatan matapos ang 2 gunmen na sakay ng isang motorsiklo na nagpaputok sa kanyang van sa [[Quezon City]]. ; Abril * Abril 17 – Ang Korte Suprema ay nagsagawa ng isang espesyal na sesyon sa en banc, ang unang ginawa sa online sa 119 na taong kasaysayan habang ang hudikatura ay naghahangad na harapin ang mga kagyat na usapin sa gitna ng isang [[Talaan ng mga lugar ng ECQ sa Luzon|pag-lock ng Luzon]] na ipinataw upang matigil ang pagkalat ng sakit na coronavirus 2019 (COVID -19). * Abril 21 - Si "Winston Ragos", isang dating koronel ng [[Philippine Army]] at bayani ng krisis sa 2017 Marawi, ay binaril ng pulis na si Master Sergeant Daniel Florendo Jr, dahil sa umano’y pagtatangka na humila ng baril sa mga pulis sa checkpoint sa Quezon City. === Kronolihiya === [[File:Diwata-1.jpg|thumb|right|Diwata-1, Philippines’ first micro-satellite]] * Abril 6 — Ang [[Diwata-1]], ang unang micro-satellite ng Pilipinas para sa pagmamasid sa siyentipikong lupa na itinayo ng mga siyentipiko ng Pilipino, ay pormal na na-decommission pagkatapos muling ipasok ang kapaligiran ng Earth. ===Politika at Halalan=== * Hulyo 27 - Nagbigay ng Talumpati sa Kalagayan ng Bansa ang Pangulo ng Pilipinas na si Rodrigo Duterte sa Kongreso ng Pilipinas. Ito ang kanyang ikalimang Talumpati sa Kongreso. === Batas at Krimen === * Mayo 3 - Ang dating senador na si [[Jinggoy Estrada]] ay naaresto sa [[San Juan]], dahil sa umano’y paglabag sa mga alituntunin sa pinahusay na quarantine ng komunidad * Hunyo 28 - Si [[Pagkamatay ni Jang Lucero|Jang Lucero]] ay tubong [[Calamba, Laguna]] ay natagpuang patay sa kanyang sasakyan habang binabaybay ang Bucal Bypass Road, nagtamo siya ng 52 tadtad na saksak, Sinabi ni Capt. Mary Ann Torres, hepe ng tanggapan ng publikong impormasyon ng Calabarzon, Na si Belarmino ay saksi bilang "mastermind" sa pagpatay kay Lucero. ngunit si Annshiela ay pinalaya kalaunan ng mga pulis sa hindi matibay na ebidensya. * Hulyo 8 – Sinabi ng [[Pangulo ng Pilipinas]] na si [[Rodrigo Duterte]] na ilalantad niya bilang huwad ang nahatulan ng cyberlibel at mamamahayag ng [[Rappler]] na si [[Maria Ressa]]. * Hulyo 30 - Si Wesley Barayuga, ang board secretary ng [[Philippine Charity Sweepstakes Office]] (PCSO), ay binaril at napatay sa Mandaluyong City. * Agosto 17 - Si [[Zara Alvarez]], isang miyembro ng paralegal para sa grupong tagapagbantay ng karapatang pantao na Karapatan, na kabilang sa na-tag na "terorista" sa kasong proscription ng Department of Justice na inihain noong 2018, ay binaril at napatay sa Bacolod City. ===Negosyo at ekonomiya=== * Abril 17 – Ang Socioeconomic Planning Secretary [[Ernesto Pernia]] ay inihayag ang kanyang pagbibitiw sa kanyang post sa Gabinete at mula sa kalmado ng ahensya ng pagpaplano ng estado [[Pambansang Pangkabuhayan at Pagpapaunlad ng Pambansa]] (NEDA). ====Sining at Kalinangan==== * Hunyo 3: ** Kinumpirma ng Kagawaran ng Hustisya sa pagdinig ng joint joint committee ng House, na ang chairman ng [[ABS-CBN]] na sina emeritus [[Eugenio Lopez III|Eugenio "Gabby" Lopez III]] ay isang mamamayang Pilipino mula sa kapanganakan mula pa noong 2001. ** Si Mohamad Sangki, isang pangunahing testigo sa [[Maguindanao massacre]] case trial ay nasugatan sa isang ambush insidente sa [[South Cotabato]]. ** Naboto ang 173-31-29, inaprubahan ng [[Kamara ng mga Kinatawan]] ang HB No. 6875 o Anti-Terrorism Act. ==== Internasyonal na relasyon ==== ====Libangan at Kultura==== * Hunyo 15 - Ang hotel ng Marco Polo Davao ay titigil ito sa pagpapatakbo ng hotel. ===Palakasan=== * Marso 12 - Ang mga pangunahing liga ng sports sa buong bansa ay nagpapahayag ng isang pansamantalang pagsuspinde o pagtatapos ng pag-play sa isang pagtatangka upang mapabagal ang pagkalat ng coronavirus * Marso 19 - Opisyal na tinapos ng [[NCAA Season 95]], dahil sa pandemya ng coronavirus. * Abril 7 - Nagpasya ang Lupon ng UAAP na kanselahin ang [[UAAP Season 82|Season 82]], kasunod ng pagpapalawak ng pinahusay na quarantine ng komunidad sa gitna ng pandonyang coronavirus. * Abril 29 - Inihayag ng Philippine Sports Commission (PSC) ang pagkansela ng lahat ng mga kaganapan sa palakasan hanggang Disyembre 2020, sa gitna ng banta ng coronavirus disease 2019 (COVID-19) * Mayo 5 - Inihayag ng Department of Education (DepEd) ang pagsuspinde sa taunang interschool sports tournament na [[Palarong Pambansa]] at iba pang mga kaganapan na nakakakuha ng malaking tao bilang pag-iingat laban sa pagkalat ng bagong coronavirus disease (COVID-19). <ref>{{cite news|url=https://news.abs-cbn.com/news/05/05/20/deped-suspends-palarong-pambansa-other-crowd-drawing-events|title="DepEd suspends Palarong Pambansa, other crowd-drawing events"|publisher=[[ABS-CBN News]]|date=May 5, 2020|access-date=May 5, 2020}}</ref> ===Iba pang mga kaganapan=== * Ang [[Bicol International Airport]] sa Daraga, Albay ay magbubukas. ==Mga Paggunita== Sa karagdagan, inoobserbahan ng maraming lugar ang mga lokal na pista opisyal, tulad ng pagkakatatag ng kanilang bayan. Ito rin ay '''espesyal na araw'''. * Enero 1 – '''Unang Araw ng [[Bagong Taon]]''' * Enero 23 - ''Unang Republika ng Pilipinas'' * Enero 25 – ''[[Bagong Taong Tsino]]'', unang araw ng unang buwang lunar sa Kalendaryong Tsino. * Pebrero 25 – ''[[Rebolusyong EDSA ng 1986]]'' * Abril 9 – '''[[Araw ng Kagitingan]]''' at '''[[Huwebes Santo]]''' * Abril 10 - '''[[Biyernes Santo]]''' * Abril 11 - ''[[Sabado de Gloria]]'' * Abril 27 – Araw ni Lapu-Lapu * Mayo 1 – '''[[Araw ng Paggawa]]''' * Mayo 24 – ''[[Eid al-Fitr]]'', Pista ng Pagtatapos ng Ramadan * Hunyo 12 – '''[[Araw ng Kalayaan]]''' * Hulyo 31 – ''Eid'l Adha'', Pista ng Pag-aalay * Agosto 21 – ''[[Araw ni Ninoy Aquino]]'' * Agosto 26 – '''[[Araw ng mga Bayani]]''' * Oktubre 31 – Special non-working holiday * Nobyembre 1 – ''[[Araw ng mga Patay]]'' * Nobyembre 30 – '''Araw ni Bonifacio''' * Disyembre 8 - '''[[Imakulada Konsepsiyon]]''' * Disyembre 25 – '''[[Araw ng Pasko]]''' * Disyembre 30 – '''Araw ni Rizal''' * Disyembre 31 – ''Huling araw ng taon (Sa pagdiriwang ng Bagong Taon)'' ==Kamatayan== [[File:Heherson_Alvarez.jpg|thumb|right|[[Heherson Alvarez]]]] ===Enero–Marso=== '''Enero''' * ''Enero 3'' – Ninez Cacho–Olivares, mamamahayag * ''Enero 9'' – Iñaki Vicente (edad 65), dáting manlalaro ng [[putbol]] * [[Enero 11]] – Gani Esmali, bise alkalde ng [[Baliguian, Zamboanga del Norte]] * Enero 18 – Dennis Garcia (edad 69), orihinal na kasapi at bahista ng bándang Hotdog<ref name="pd20Av" /><ref name="pd20G" /> * ''Enero 25'' – Ben-Hur Villanueva, iskultor '''Pebrero''' * ''Pebrero 4'' – Fernando Suarez ''(ipinanganak [[1967]])'', paring [[Katoliko]] * ''February 5'' – Delfin Castro * [[Pebrero 10]] – Abdulwahab Sabal, alkalde ng [[Sultan Sumagka, Maguindanao]] '''Marso''' * Marso – Liberty Ilagan (edad 76), aktres * Marso 19 – Joey Bautista, mang-aawit ng bándang Mulatto * Marso 21 – [[Aileen Baviera]], siyentista politikal<ref name="pd20Av" /> * ''Marso 23'' – Alan Ortiz, eksperto sa ugnayang pandaigdig * ''Marso 25'' – Aric del Rosario (edad 80), tagasánay ng [[basketbol]] * Marso 26 ** Menggie Cobarrubias ''(ipinanganak [[1951]])'', batikang aktor<ref name="pd20Av" /><ref name="pd20G" /><ref name="p5taon">{{cite news |title=In loving memory: Famous personalities who died in the past 5 years |url=https://starcinema.abs-cbn.com/2021/11/15/news/famous-personalities-who-died-in-the-past-5-years-70666/ |work=[[Star Cinema]] |publisher=[[ABS-CBN]] |date=2021-11-15 |access-date=2022-01-17}}</ref> ** Ito Curata (edad 60), tagadisenyo pangmoda * ''Marso 30'' – Arianne Caoili (edad 33), manlalaro ng [[ahedres]] ===Abril–Hunyo=== '''Abril''' * Abril 2 (sa [[Lebanon]]) – Bernardita Catalla (edad 62), embahador ng Pilipinas sa Lebanon<ref>{{cite news |title=Philippines ambassador to Lebanon dies from coronavirus complications |url=https://www.newarab.com/news/philippines-ambassador-lebanon-dies-coronavirus-complications |work=The New Arab |date=2020-05-20 }}{{Dead link|date=Agosto 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * ''Abril 4'' – Luis Eduardo Aute * ''Abril 5'' – Jun Factoran, dáting kalihim ng Kapaligiran at Likas na Yaman * ''Abril 7'' – Domingo Villanueva (edad 55), Olimpiyanong siklista * Abril 9 (sa [[Estados Unidos]]) – Leila Benitez–McCollum (edad 89), personalidad sa telebisyon at radyo<ref>{{cite news |title=Legendary radio and TV personality Leila Benitez-McCollum dies of COVID-19 |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/news/61814/legendary-radio-and-tv-personality-leila-benitez-mccollum-dies-of-covid-19/story |work=[[GMA News]] |date=2020-04-10}}</ref><ref name="pd20G" /> * ''[[Abril 13]]'' – Vicente Magsaysay (ipinanganak [[1940]]), dating gobernador ng [[Zambales]] * ''[[Abril 15]]'' – Alfonso Marquez ''(ipinanganak [[1938]])'', Olimpiyanong basketbolista * Abril 20 – [[Heherson Alvarez]] ''(ipinanganak [[1939]])'', dáting [[Senado ng Pilipinas|senador]]<ref name="pd20Av" /> * ''Abril 27'' – Ramon Jimenez Jr., dating Kalihim ng Turismo * ''Abril 30'' – Bong Osorio, ''advertising and PR leader'' * Salvador Andrada (edad 83), dáting komisyoner ng Komisyon sa Palakasan ng Pilipinas * Gene Poliarco (edad 77), batikang tagapamagitan ng ahedres '''Mayo''' * ''Mayo 1'' – Gilbert Luis Centina III, paring Katoliko * Mayo 7 – Peque Gallaga (edad 76), direktor pampelikula<ref name="pd20Av" /><ref name="pd20G" /> * Mayo 10 – Sonny Parsons ''(ipinanganak [[1958]])'', aktor at mang-aawit ng grupong Hagibis<ref name="pd20Av" /> * Mayo 14 – [[Tessie Aquino-Oreta|Tessie Aquino–Oreta]], dáting senador<ref name="pd20Av" /> * Bea Luna (edad 16), manlalalaro ng putbol '''Hunyo''' * ''Hunyo 8'' – Ollie Ongtawco (ipinanganak 1941), manlalaro ng bowling * Hunyo 10 – [[Anita Linda]] (ipinanganak 1924), batikang aktres<ref name="pd20Av" /><ref name="pd20G" /><ref name="p5taon" /> * Hunyo 12 – Perfecto Yasay Jr. ''(ipinanganak [[1947]])'', diplomatiko;<ref name="pd20Av" /> kalihim na [[Kagawaran ng Ugnayang Panlabas (Pilipinas)|Kagawaran ng Ugnayang Panlabas]] (2016-2017) * ''Hunyo 13'' – Nic Jorge (edad 78), dáting tagasánay ng basketbol * Hunyo 15 – [[Lilia Dizon]] (edad 92), batikang aktres<ref name="pd20Av" /> * Hunyo 16 – [[Eduardo Cojuangco Jr.]] ''(ipinanganak [[1935]])'', politiko at negosyante<ref name="pd20Av" /> * ''Hunyo 22'' – Jesus Dosado, dáting arsobispo sa Ozamiz * Hunyo 26 – [[Ramon Revilla Sr.]] (ipinanganak 1927), [[Senado ng Pilipinas|senador]] (1992–2004) at batikang aktor<ref name="pd20Av" /><ref name="pd20G" /><ref name="p5taon" /> * ''Hunyo 27'' – Antonio Cuenco, dáting kinatawan * Junel Mendiola (edad 45), dáting manlalaro ng basketbol ===Hulyo–Setyembre=== '''Hulyo''' * Hulyo 13 – [[Kim Idol]] (edad 41), aktor-komedyante<ref name="pd20G" /> * ''Hulyo 14'' – Susan Quimpo * ''Hulyo 15'' – Mateo Caparas, nag-iisang naging pinuno ng Rotary International lawyer * ''Hulyo 18'': ** Jaybee Sebastian, nahatulang may-sala ** Manuel C. Sobreviñas, obispong Katoliko * ''Hulyo 22'' – Chito Soganub, paring nakaligtas sa pagkubkob sa Marawi * ''Hulyo 23'' – Tomas Joson III, politiko sa Nueva Ecija * Hulyo – Brian Tenorio (edad 42), kilalang tagadisenyo '''Agosto''' * ''Agosto 1'' – Resurreccion Borra, dáting komisyoner pangahalalan * Agosto 4 – [[Eddie Ilarde]] (edad 85), brodkaster at [[Senado ng Pilipinas|senador]] (1971–1972)<ref name="pd20Av" /> * Agosto 8 – [[Alfredo Lim]], dáting senador<ref name="pd20Av" /> * Agosto 10 – Neil Ocampo, brodkaster sa radyo<ref name="pd20Av" /> * Agosto 11 – [[Sixto Brillantes]], dating pinuno ng [[Komisyon sa Halalan]]<ref name="pd20Av" /> * Agosto 16 – [[Emman Nimendez]] (edad 27), kilalang ''vlogger'' sa [[YouTube]]<ref name="pd20Av" /><ref name="pd20G">{{cite news |title=Celebrities and personalities who passed away in 2020 |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/769164/celebrities-and-personalities-who-passed-away-in-2020/story/ |work=[[GMA News]] |date=2020-12-28 |access-date=2022-01-17}}</ref> * ''Agosto 17'' – Zara Alvarez, aktibista * Agosto 26 – Oscar Cruz, dáting [[Simbahang Katolika sa Pilipinas|Katolikong]] arsobispo<ref name="pd20Av" /> * ''Agosto 27'' – Gilda Cordero-Fernando * Ronald Dulay (edad 48), batikang tagasánay at manlalaro ng [[balibol]] '''Setyembre''' * Setyembre 4 – [[Lloyd Cadena]] ''(ipinanganak [[1993 sa Pilipinas|1993]])'', kilalang ''vlogger'' sa YouTube<ref name="pd20Av" /><ref name="pd20G" /><ref name="p5taon" /> ** Ardot Parojinog, ''dating konsehal ng Lungsod Ozamiz'' * ''Setyembre 5'' – Orlando Bauzon (edad 75), Olimpiyanong basketbolista * Setyembre 7 – Marichu Vera-Perez Maceda (edad 77), tagagawa ng pelikula<ref name="pd20Av" /> * ''Setyembre 8'' – Bernardita Ramos, kinatawan ng Sorsogon * Setyembre 9 – [[Arnulfo Fuentebella]], dáting [[Ispiker ng Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas|Ispiker ng Kapulungan]]<ref name="pd20Av" /> * ''Setyembre 14'' – Cynthia Barker, kauna-unahang babaeng Pilipinong alkalde sa Inglatera ===Oktubre–Disyembre=== '''Oktubre''' * ''Oktubre 12'' – Ameurfina Melencio-Herrera, dating mahistrado * ''Oktubre 17'' – Yusop Jikiri, pinuno ng Moro National Liberation Front * ''Oktubre 18'' – Jose Melo, dáting pinuno ng Komisyon sa Halalan * Oktubre 24 ([[Pamantayang Oras ng Pilipinas|PST]]; sa [[Estados Unidos]]) – Al Quinn (edad 86), batikang direktor pantelebisyon at koreograpo * Oktubre 30 – [[Madam Auring]] (ipinanganak 1940), kilalang manghuhula<ref name="pd20Av" /><ref name="p5taon" /> '''Nobyembre''' * Nobyembre 10 – [[Mila del Sol]] (edad 97), batikang aktres pampelikula<ref name="pd20Av" /><ref name="pd20G" /> * ''Nobyembre 16'' – Raul del Mar, kinatawan ng Lungsod Cebu * Nobyembre 20 – Ricky Velasco, brodkaster sa radyo<ref name="pd20Av" /> ** Rudy del Rosario (edad 51), manlalaro ng putbol * ''Nobyembre 21'' – Vangie de Jesus (edad 68), manlalaro ng balibol * Nobyembre 26 – [[Jamir Garcia]] (edad 42), bokalista ng bándang [[Slapshock]]<ref name="pd20Av" /><ref name="pd20G" /> * Nobyembre 29 – [[April Boy Regino]] (edad 59), mang-aawit at manunulat ng kanta<ref name="pd20Av">{{cite web |title=2020 Yearender: In Memoriam |url=https://news.abs-cbn.com/life/multimedia/video/12/30/20/in-memoriam-2020 |publisher=[[ABS-CBN News]] |date=2020-12-30 |access-date=2023-01-17}}</ref><ref name="pd20G" /><ref name="p5taon" /> '''Disyembre''' * Disyembre ''(inanunsyo)'' – Jeffrey Rogador (edad 42), tagadisenyo pangmoda<ref>{{cite news |title=Filipino designer Jeffrey Rogador passes away at 42 |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/celebritylife/news/71903/filipino-designer-jeffrey-rogador-passes-away-at-42/story |work=[[GMA News]] |date=2020-12-01}}</ref> * ''Disyembre 16'' – Edgar Quizon (edad 63), aktor<ref name="pd20G" /> * Disyembre 17 – Freddie Santos (edad 64), direktor panteatro * ''Disyembre 21'' – Mark Joseph, dáting aktor * ''Disyembre 24'' – Benhur Salimbangon, kinatawan ng Cebu * Disyembre 29 – Amelia Lapeña–Bonifacio (edad 90), [[Pambansang Alagad ng Sining]] sa Teatro * Sudan Daniel (edad 33), manlalaro ng basketbol * Teddyvic Melendres (edad 60), batikang mamamahayag pampalakasan ==Tingnan din== ===Mga pangkalahatang ideya ng bansa=== * [[Pilipinas]] * [[Kasaysayan ng Pilipinas]] * [[Kasaysayan ng modernong Pilipinas]] * [[Balangkas ng Pilipinas]] * [[Pamahalaan ng Pilipinas]] * [[Politika ng Pilipinas]] * [[Mga Taon sa Pilipinas]] * [[Timeline ng kasaysayan ng Pilipinas]] ===Kaugnay na mga timeline para sa kasalukuyang panahon=== * [[2020]] * [[2020 sa politika at gobyerno]] * [[Dekada 2020]] ==Mga panlabas na kawing== * {{cite web |title=2020 Yearender: Taon ng pandemya, sakuna, at kontrobersiya |url=https://news.abs-cbn.com/news/multimedia/video/12/28/20/2020-yearender-taon-ng-pandemya-sakuna-at-kontrobersiya |publisher=[[ABS-CBN News]] |date=2020-12-28 |access-date=2023-01-07}} ==Mga sanggunian== {{reflist}} {{Taon sa Pilipinas}} {{Usbong|Taon|Pilipinas}} [[Kategorya:2020 sa Pilipinas]] tcj3h3ptoqn8jv489up5x2u856hojhn Aspen Mays 0 309699 2220039 2190795 2026-08-11T02:05:32Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220039 wikitext text/x-wiki Ipinanganak siya sa Asheville, North Carolina, at lumaki sa [[Charleston, South Carolina|Charleston]], [[South Carolina]], natanggap ni Mays ang kanyang MFA mula sa School of the Art Institute ng Chicago . <ref name=":0">{{Cite web|url=https://silvereye.org/exhibitions/continuum-aspen-mays-dionne-lee|title=CONTINUUM: ASPEN MAYS + DIONNE LEE|last=|first=|date=|website=Silver Eye|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=March 2, 2020}}</ref> Kabilang sa kanyang mga solo na eksibisyon ang ''Bawat dahon sa isang puno'' <ref>{{Cite web|url=https://mcachicago.org/Exhibitions/2010/Aspen-Mays|title=UBS 12 x 12: New Artists/New Work: Aspen Mays|website=MCA|language=en|access-date=2020-03-02|archive-date=2015-12-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20151221013940/https://mcachicago.org/Exhibitions/2010/Aspen-Mays|url-status=dead}}</ref>sa Museum of Contemporary Art, Chicago ; ''Mula sa mga Opisina ng mga Siyentista'' sa Hyde Park Art Center, Chicago; ''Pag-isiping mabuti at Magtanong Muli'' sa [http://goldengallery.co Golden Gallery] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210414201738/http://www.goldengallery.co/ |date=2021-04-14 }}, Chicago. Si Mays ay isang 2009–2010 Fulbright Fellow sa [[Santiago, Tsile|Santiago, Chile]], kung saan nakipagtulungan siya sa mga [[astronomo]] na gumagamit ng pinaka-advanced na mga teleskopyo sa mundo upang pag-aralan ang kalangitan. Sa kanyang oras sa obserbatoryo, binigyan siya ng pag-access sa archive ng institusyon ng mga kopya, negatibo, at iba pang ephemera. Nagresulta ito sa kanyang katawan ng trabaho, "Sun Ruins," na gumaganap bilang isang tagakonekta para sa dalawang magkakaibang magkakaugnay na mga katawan ng trabaho. Noong 2006, iginawad sa kanya ang isang [[Rotary International|Rotary]] Ambassadorial Scholarship para sa pag-aaral sa Cape Town, South Africa. Kamakailan lamang, ang mga parangal ay nagsama ng isang Fulbright Fellowship sa University of Chile, Santiago. Siya ay kasalukuyang naninirahan at nagtatrabaho sa Los Angeles. <ref name=":1">{{Cite news|url=http://lenscratch.com/2012/10/review-santa-fe-aspen-mays/|title=Review Santa Fe: Aspen Mays|date=2012-10-13|work=LENSCRATCH|access-date=2017-03-06|language=en-US}}</ref> Inilalarawan ng Art Papers na nakabatay sa Atlanta ang kanyang trabaho bilang ''"in deft opposition to the technology we have come to rely on for answers, putting faith not in complex databases and rapidly evolving technology, but rather in the ability of everyday objects and materials to spark our imagination."'' Sa paggawa nito, "naiisip niya ulit ang mundo sa paligid natin, na nakakahanap ng mga bagong posibilidad sa karaniwang lugar." Si Mays ay kasalukuyang isang Associate Professor sa Graduate Fine Arts at Undergraduate Photography sa California College of the Arts == Mga eksibisyon == ** ''Tengallon Sunflower'' and ''California Dreaming'' at Higher Pictures sa New York, Setyembre 15 – Oktubre 27, 2018<ref>{{Cite web|url=https://higherpictures.com/press/aspen-mays/|title=Aspen Mays|last=|first=|date=|website=Higher Pictures|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=2 April 2020}}</ref> ** ''Newspaper Rock'' at Light Work sa Syracuse, New York, Enero 13 – Marso 6, 2014<ref>{{Cite web|url=https://www.lightwork.org/archive/aspen-mays-newspaper-rock/|title=Aspen Mays, Newspaper Rock|last=|first=|date=|website=Lightwork|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20131031114035/http://www.lightwork.org/archive/aspen-mays-newspaper-rock/|archive-date=31 Oktubre 2013|access-date=2 April 2020}}</ref> ** ''Ships that Pass in the Night'' at the Center for Ongoing Projects and Research (COR&P) sa Columbus, OH, Abril 27th - Hunyo 28th, 2013<ref>{{Cite web|url=http://the-corp.org/aspen-mays/|title=Aspen Mays|last=|first=|date=|website=COR&P|url-status=live|archive-url=|archive-date=|access-date=2 April 2020}}</ref> ** ''Every leaf on a tree'' sa Museum of Contemporary Art, Chicago, Pebrero 6–Pebrero 28, 2010 == Mga parangal == * [https://www.parisphoto.com/en/fair/news/photobook-awards-2016-the-shortlist/ Aperture Foundation - Listahan ng Maikling Photobook Award sa Paris Larawan] para sa librong Where We’ve Been, Where We’re Going, Why?, , Dan Boardman at Aspen Mays, Houseboat Press & Conveyor Editions == Mga Sanggunian ==   [[Kategorya:Ipinanganak noong 1980]] [[Kategorya:Nabubuhay na mga tao]] 1g0wvoz5taung38n48b09ejakwkfhay Marxismo–Leninismo 0 313823 2220047 2217196 2026-08-11T02:59:00Z Aubreyjanev 159817 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 2220047 wikitext text/x-wiki [[Talaksan:Klucis, Выше знамя Маркса, Энгельса, Ленина и Сталина!.jpg|thumb|300px|Propagandang poster mula sa [[Unyong Sobyetiko]], likha ni Gustav Klutsis sa taong 1936: "''Itaas ang bandila nina [[Karl Marx|Marx]], [[Friedrich Engels|Engels]], [[Vladimir Lenin|Lenin]], at [[Josef Stalin|Stalin]]!''" Sila ang pangunahing mga pigura sa Marxismo–Leninismo.]] Ang '''Marxismo–Leninismo''' ({{lang-ru|Марксизм-ленинизм}}) ay isang malayong-kaliwang pampolitikang [[ideolohiya]] na naging pangunahing kaisipang komunista sa [[ika-20 dantaon]]. Binuo ito ni [[Josef Stalin]] noong dekada 1920 batay sa kanyang pag-unawa at pag-iisa ng ortodoksong [[Marxismo]] at [[Leninismo]]. Ito ang naging opisyal na ideolohiya ng [[Unyong Sobyetiko]] at [[Komunistang Internasyonal]]. Pinaniniwalaan sa Marxismo–Leninismo na kinakailangan ng dalawang-yugtong himagsikan upang mapalitan ang kapitalismo. Aagaw ang isang talibang partido, na naka-organisa sa demokratikong sentralismo, ng kapangyarihan sa ngalan ng uring manggagawa at magtatatag ng sosyalistang estado, na binabansagang diktadura ng proletaryado. Sa pamamagitan nito, iniaangat ang partido komunista bilang pinakamataas na institusyong pampamahalaan at ang pangunahing organisasyon sa pamayanan. Papangasiwaan nito ang moda ng produksyon, susugpuin ang anumang oposisyon ng kontra-rebolusyon at burgesya, at itataguyod ang Sobyetikong kolektibismo upang magbigay-daan sa pangwakasang lipunan na walang uri, salapi, at estado. Bukod sa USSR at Komintern, itinaguyod ang Marxismo–Leninismo sa mga estadong satelite nito sa [[Silangang Bloke]] hanggang sa kanilang pagbagsak noong 1989. Sa kasalukuyan, ito ang kaisipang gumagabay sa mga naghaharing partido ng [[Tsina]], [[Vietnam]], [[Laos]], at [[Cuba]]; hango rito ang ideyang pampamahalaan ng [[Hilagang Korea]]. Sa tradisyonal na Kanluraning akademya, sila ang itinuturing na mga kinaugaliang halimbawa ng mga [[estadong komunista]]. ==Balangkas== Nagkaroon ng bagong kahulugan ang mga ideyang komunista mula nang Himagsikang Ruso dahil naging katumbas ito ng mga ideya ng Marxismo–Leninismo, katulad ng interpretasyon ng Marxismo ni [[Vladimir Lenin]] at ng kanyang mga kahalili. Ang pag-endorso sa pangwakas na layunin, lalo na ang paglikha ng isang pagmamay-ari ng komunidad na paraan ng produksyon at pagbibigay sa bawat kalahok nito ng pagkonsumo "ayon sa kanilang mga pangangailangan", isinusulong ng Marxismo-Leninismo ang pagkilala sa makauring pakikibaka bilang isang nangingibabaw na prinsipyo ng pagbabago sa lipunan at pag-unlad. Bilang karagdagan, ang mga manggagawa ay dapat magsagawa ng misyon ng muling pagtatayo ng lipunan. Ang pagsasagawa ng isang sosyalistang rebolusyon na pinamumunuan ng tinatawag ng mga tagapagtaguyod nito na "taliba ng proletaryado", na tinukoy bilang ang partido komunista na inorganisa ayon sa herarkiya sa pamamagitan ng demokratikong sentralismo, ay itinuring na isang pangkasaysayang pangangailangan. Dagdag pa rito, ang pagpapakilala ng proletaryong diktadura ay itinaguyod at ang mga uri na itinuring na palaban ay dapat supilin.<ref name="Wright 2015">{{cite encyclopedia |editor-last=Wright |editor-first=James D. |editor-link=James D. Wright |encyclopedia=International Encyclopedia of the Social & Behavioral Sciences|publisher=Elsevier|year=2015 |isbn=978-0-08-097087-5 |location=Oxford |edition=2nd}}{{rp|3355}}</ref> Noong 1920s, ito ay unang tinukoy at binalangkas ni [[Josef Stalin]] batay sa kanyang pag-unawa sa ortodoksong Marxismo at Leninismo.<ref name="Lansford 2007">{{cite book |last=Lansford |first=Thomas |date=2007 |title=Communism |url=https://archive.org/details/communism0000lans |location=New York |publisher=Cavendish Square Publishing|isbn=978-0-7614-2628-8}}</ref>{{rp|17}} Sa pagkatatag ng Unyong Sobyetiko sa dating Imperyong Ruso, ang [[Bolshevismo]] ang naging batayan ng ideolohiya. Bilang tanging legal na partidong taliba, nagpasya ito sa halos lahat ng mga patakaran, na kinakatawan ng partido komunista bilang tama. Dahil ang [[Leninismo]] ay ang rebolusyonaryong paraan upang makamit ang sosyalismo sa praktika ng pamahalaan, ang relasyon sa pagitan ng ideolohiya at paggawa ng desisyon ay inayon sa pragmatismo at karamihan sa pagpapasya ay patuloy at permanenteng pag-unlad ng Marxismo-Leninismo, na may ideolohikal na pagbagay sa kondisyong materyal.<ref name="Sakwa 1990">{{cite book |title=Gorbachev and His Reforms, 1985–1990 |url=https://archive.org/details/gorbachevhisrefo0000sakw |date=1990 |first=Richard |last=Sakwa |author-link=Richard Sakwa |isbn=978-0-13-362427-4 |publisher=[[Prentice-Hall]]}}</ref>{{rp|206-212}} Natalo ang Partido Bolshebista sa halalan ng Asembleyang Konstituyente ng Rusya noong 1917, na nakakuha ng 23.3% ng boto, sa [[Partido Sosyalista-Rebolusyonaryo]], na nakakuha ng 37.6%. Noong 6 Enero 1918, ang Dekretong Burador sa Pagbuwag ng Asembleyang Konstituyente ay inilabas ng Ehekutibong Komite Sentral ng Kongreso ng mga Sobyetiko, isang komite na pinangunahan ni Vladimir Lenin, na dati nang sumuporta sa malayang multipartidistang paghahalal. Pagkatapos ng pagkatalo ng mga Bolshebista, sinimulan ni Lenin na tukuyin ang kapulungan bilang isang "mapanlinlang na anyo ng burges-demokratikong parlamentarismo".<ref name="Dando 1966">{{cite journal |last=Dando |first=William A. |date=June 1966 |title=A Map of the Election to the Russian Constituent Assembly of 1917 |journal=Slavic Review |volume=25 |issue=2 |pages=314–319 |doi=10.2307/2492782 |issn=0037-6779 |jstor=2492782 |s2cid=156132823}}</ref> Pinuna ito bilang pag-unlad ng vanguardismo bilang isang anyo ng herarkikal na piling-partido na kumokontrol sa lipunan.<ref>{{cite book |last=White |first=Elizabeth |year=2010 |url=https://books.google.com/books?id=tFMuCgAAQBAJ |title=The Socialist Alternative to Bolshevik Russia: The Socialist Revolutionary Party, 1921–39 |publisher=Routledge |isbn=978-1-136-90573-5 |access-date=24 April 2022 |archive-date=21 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220321152046/https://books.google.com/books?id=tFMuCgAAQBAJ}}</ref> Sa loob ng limang taon ng pagkamatay ni Lenin, natapos ni Stalin ang kanyang pag-angat sa kapangyarihan at naging pinuno ng USSR, na nagbigay-awtoridad sa kanya sa teorya. Hinuha niya at inilapat ang mga sosyalistang teorya nina Lenin at [[Karl Marx]] bilang mga layuning politikal na ginamit upang maisakatuparan ang kanyang mga plano para sa Unyong Sobyetiko at pandaigdigang sosyalismo. Ang kanyang inakdang ''Tungkol sa Mga Tanong ng Leninismo'' noong 1926 ay kumatawan sa Marxismo–Leninismo bilang hiwalay na ideolohiyang komunista at nagtampok ng pandaigdigang herarkiya ng mga partido komunista at mga rebolusyonaryong partido taliba sa bawat bansa. Tinawag ang aplikasyon ni Stalin ng Marxismo–Leninismo sa sitwasyon ng USSR bilang Stalinismo, na naging opisyal na ideolohiyang estatal hanggang sa kanyang kamatayan noong 1953.<ref>{{cite journal|last=Butenko |first=Alexander |date=1996 |script-title=ru:Социализм сегодня: опыт и новая теория |title=Sotsializm segodnya: opyt i novaya teoriya |language=ru |trans-title=Socialism Today: Experience and New Theory |journal=Журнал Альтернативы |volume=1}}</ref>{{rp|3-22}} Sa Marxistang diskursong pampolitika, ang Stalinismo na nagsasaad at nagsasaad ng teorya at praktika ni Stalin ay may dalawang paggamit, ang papuri kay Stalin na naniniwalang matagumpay niyang napaunlad ang pamana ni Lenin, at ang pagpuna kay Stalin na tumatanggi sa kanyang panunupil at burukratikong terorismo.<ref name="Bullock & Trombley 1999">{{cite book |editor1-last=Bullock |editor1-first=Allan |editor1-link=Alan Bullock |editor2-last=Trombley |editor2-first=Stephen |date=1999 |title=The New Fontana Dictionary of Modern Thought |url=https://archive.org/details/newfontanadictio0000unse_h8d5 |edition=3rd|publisher=[[HarperCollins]] |isbn=978-0-00-686383-0}}</ref>{{rp|506}} Bilang Kaliwang Oposisyon kay Stalin sa loob ng partido at pamahalaang Sobyetiko, ipinagtalo nina [[Leon Trotsky]] na ang Marxismo–Leninismo bilang ideolohiya ay sumalungat sa teoryang Marxismo at Leninismo, kaya hindi kapaki-pakinabang ang mga ideya ni Stalin para sa pagpapatupad ng sosyalismo sa Rusya. Bukod dito, kinilala ng mga Trotskista sa loob ng partido ang kanilang anti-Stalinistang kaisipan bilang Bolshebista–Leninismo at sinuportahan ang permanenteng rebolusyon upang maiba ang kanilang sarili mula sa katwiran at pagpapatupad ni Stalin ng sosyalismo sa isang bansa.<ref>{{cite book |last=Trotsky |first=Leon |author-link=Leon Trotsky |orig-date=1937 |date=1990 |script-title=ru:Сталинская школа фальсификаций |title=Stalinskaya shkola fal'sifikatsiy |language=ru |trans-title=Stalin's school of falsifications}}</ref>{{rp|7-8}} Pagkatapos ng paghahating Sino-Sobyetiko noong dekada 1960, inangkin ng [[Partido Komunista ng Tsina]] ang legasiya bilang tanging tagapagmana at kahalili ni Stalin tungkol sa tamang interpretasyon ng Marxismo–Leninismo at pinunong ideolohikal ng pandaigdigang [[komunismo]]. Sa gayon, umusbong ang [[Kaisipang Mao Zedong]] bilang pag-aangkop ni [[Mao Zedong]] at ibang kadre ng Marxismo–Leninismo sa kondisyong pre-industriyal ng Tsina kung saan pangunahin ang rebolusyonaryong praksis at pangalawa ang ideolohikal na pagsusunura. Sa kalauna'y umunlad ang ideya nito kung saan magagamit ang mga ideyang ito sa pangkalahatang sitwasyon.<ref name="Bullock & Trombley 1999"/>{{rp|501}} Gayunpaman, kasunod ng paghahating Sino-Albanes noong dekada 1970, sinimulang maliitin at itakwil ng iilang ang papel ni Mao sa kilusang Marxista–Leninista pabor sa Partido Paggawa ng Albanya na mas mahigpit na sumunod kay Stalin. Dulot ito ng pagtanggi ng Albanya sa paglalapitang Sino-Amerikano, partikular sa 1972 pagpupulong ng Mao-Nixon na itinuturing nilang ideolohikong pagtaksil ni Mao sa kanyang sariling Teorya ng Tatlong Mundo, kung hindi kasali ang pagkakasundong politikal sa kapitalistang Kanluran. Nagpahiwatig ito ng nabawasang paninindigan ni Mao sa proletaryong internasyonalismo. Bilang tugon sa pagbabagong ito, pinagtibay ni [[Enver Hoxha]] ang anti-rebisyonismo sa mga ideya ni Stalin, na tinutukoy bilang Hoxhaismo, at nagpapanatili ng ortodoksong Marxismo–Leninismo.<ref>{{cite magazine|last=Bland |first=Bill |date=1995 |orig-date=1980 |url=https://revolutionarydemocracy.org/archive/BlandRestoration.pdf |title=The Restoration of Capitalism in the Soviet Union |magazine=Revolutionary Democracy Journal |access-date=16 February 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210810124332/http://www.revolutionarydemocracy.org/archive/BlandRestoration.pdf |archive-date=10 August 2021 |url-status=live}}</ref> Sa Hilagang Korea, ang Marxismo–Leninismo ay pinalitan ni Juche noong dekada 1970. Ginawa itong opisyal noong 1992 at 2009, nang ang mga banggit sa konstitusyon sa Marxismo–Leninismo at komunismo ibinaba at pinalitan ng Juche.<ref>{{cite news |last=Park |first=Seong-Woo |date=23 September 2009 |url=https://www.rfa.org/korean/in_focus/first_millitary-09232009120017.html |script-title=ko:북 개정 헌법 '선군사상' 첫 명기 |title=Bug gaejeong heonbeob 'seongunsasang' cheos myeong-gi |trans-title=First stipulation of the 'Seongun Thought' of the North Korean Constitution |agency=Radio Free Asia |language=ko |access-date=10 August 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210517045408/https://www.rfa.org/korean/in_focus/first_millitary-09232009120017.html |archive-date=17 May 2021 |url-status=live}}</ref> Inilarawan Aag Juche ni Michael Seth bilang isang bersyon ng ultranasyonalismong Koreano, na sa kalaunan ay nabuo pagkatapos mawala ang orihinal nitong Marxista–Leninistang elemento. Ayon kay Robert L. Worden, ang Marxismo–Leninismo ay inabandona kaagad pagkatapos ng pagsisimula ng [[de-Stalinisasyon]] sa Unyong Sobyetiko at ganap na pinalitan ni Juche mula noong 1974 pa. Isinulat ni Daniel Schwekendiek na ang nagpaiba sa Marxismo–Leninismo ng Hilagang Korea sa Tsina at USSR ay ang pagsama nito ng pambansang damdamin at makro-historikal na mga elemento sa sosyalistang ideolohiya, na pinili ang "sariling estilo ng sosyalismo". Ang mga pangunahing bahagi nito ang pagbibigay-diin sa tradisyonal na Confucianismo at ang memorya ng traumatikong karanasan ng Korea sa ilalim ng pamamahala ng Hapon pati na rin ang pagtutok sa mga awtobiyograpikal na katangian ni [[Kim Il-sung]] bilang isang bayaning gerilyero.<ref name="Schwekendiek">{{cite book |last=Schwekendiek |first=Daniel |date=2011 |title=A Socioeconomic History of North Korea |url=https://archive.org/details/socioeconomichis0000schw |location=Jefferson |publisher=McFarland & Company|isbn=978-0-7864-6344-2}}</ref>{{rp|31}} ==Kasaysayan== Ang pilosopiya ng Marxismo–Leninismo ay nagmula bilang pro-aktibong praktika ng paksyong Bolshebista ng [[Partido Obrero Sosyal-Demokratiko ng Rusya]] sa pagsasakatuparan ng pagbabagong politikal sa Tsaristang Rusya. Binago ng pamumuno ni Lenin ang mga Bolshebista na taliba ng partido na binubuo ng mga propesyonal na rebolusyonaryo na nagsagawa ng demokratikong sentralismo upang maghalal ng mga pinuno at opisyal gayundin upang matukoy ang patakaran sa pamamagitan ng malayang talakayan, pagkatapos ay mapagpasyang natanto sa pamamagitan ng nagkakaisang aksyon. Ang vanguardismo ng pragmatikong paninindigan sa pagkamit ng rebolusyon ay ang naging kalamangan ng mga Bolshebista sa mga liberal at konserbatibong partido na nagtaguyod ng panlipunang demokrasya nang walang praktikal na planong aksyon para sa lipunang Ruso na nais nilang pamahalaan. Pinahintulutan ng Leninismo ang partidong Bolshebista na manguna sa Himagsikang Oktubre noong 1917. Labindalawang taon bago ang Rebolusyong Oktubre noong 1917, nabigo ang mga Bolshevik na pangibabawan ang Himagsikang Pebrero ng 1905 dahil ang mga sentro ng rebolusyonaryong pagkilos ay napakalayo para sa wastong koordinasyong pampulitika. Upang makabuo ng rebolusyonaryong momentum mula sa mga pagpatay sa hukbong Tsarist noong Madugong Linggo, hinimok ng mga Bolshevik ang mga manggagawa na gumamit ng pampulitikang karahasan upang mapilitan ang mga burges na [[uring panlipunan]] na sumapi sa proletaryong rebolusyon. ibagsak ang ganap na monarkiya ng Tsar ng Russia. Higit sa lahat, ang karanasan ng rebolusyong ito ay naging dahilan upang maisip ni Lenin ang paraan ng pag-iisponsor ng sosyalistang rebolusyon sa pamamagitan ng agitasyon, propaganda at isang maayos, disiplinado at maliit na partidong pampulitika. Sa kabila ng lihim na pag-uusig ng pulisya ng Okhrana, ang mga emigré Bolshevik ay bumalik sa Russia upang manggulo, mag-organisa at mamuno, ngunit pagkatapos ay bumalik sila sa pagkatapon nang ang rebolusyonaryong sigasig ng mga tao ay nabigo noong 1907. Ang kabiguan ng Rebolusyong Pebrero ay nagpatapon sa mga Bolshevik, Menshevik, Sosyalistang Rebolusyonaryo at anarkista tulad ng mga Black Guard mula sa Russia. Ang pagiging kasapi sa parehong ranggo ng Bolshevik at Menshevik ay nabawasan mula 1907 hanggang 1908 habang ang bilang ng mga taong nakikibahagi sa mga welga noong 1907 ay 26% ng bilang noong taon ng Rebolusyon ng 1905, bumaba sa 6% noong 1908 at 2% noong 1910. Ang panahon ng 1908–1917 ay isa sa kabiguan sa partidong Bolshevik sa pamumuno ni Lenin, kung saan ang mga miyembro ay sumasalungat sa kanya para sa mga iskandalo na kinasasangkutan ng kanyang mga expropriation at mga paraan ng paglikom ng pera para sa partido. Ang pagkatalo sa pulitika na ito ay pinalubha ng mga repormang pampulitika ni Tsar Nicholas II ng pamahalaang Imperial ng Russia. Sa pagsasagawa, ang mga pormalidad ng pampulitikang partisipasyon ay ang unti-unting konsesyon ng Tsar sa panlipunang pag-unlad dahil ang pampublikong opisina ay nananatiling magagamit lamang sa aristokrasya, ang maginoo at ang bourgeoisie. Hindi nalutas ng mga repormang ito ang kamangmangan, ang kahirapan, o malnutrisyon ng proletaryong mayorya. Sa Swiss exile, binuo ni Lenin ang pilosopiya ni Marx at extrapolated decolonization sa pamamagitan ng kolonyal na pag-aalsa bilang isang reinforcement ng proletaryong rebolusyon sa Europe. Noong 1912, niresolba ni Lenin ang isang paksyunal na hamon sa kanyang ideolohikal na pamumuno ng RSDLP ng Forward Group sa partido, inagaw ang all-party congress para ibahin ang RSDLP sa partidong Bolshevik. Noong unang bahagi ng 1910s, si Lenin ay nanatiling hindi sikat at hindi sikat sa mga internasyonal na kilusang sosyalista na noong 1914 ay naisipan nitong i-censor siya. Hindi tulad ng mga sosyalistang Europeo na pinili ang mapang-akit na nasyonalismo sa anti-digmaang internasyunalismo, na ang pilosopikal at pampulitikang break ay bunga ng internasyunista-depensitang schism sa mga sosyalista, ang mga Bolshevik ay sumalungat sa Dakilang Digmaan. Ang nasyonalistang pagkakanulo sa sosyalismo ay tinuligsa ng isang maliit na grupo ng mga pinunong sosyalista na sumalungat sa Dakilang Digmaan, kasama sina Rosa Luxemburg, Karl Liebknecht at Lenin, na nagsabing nabigo ang mga sosyalistang Europeo sa mga uring manggagawa dahil mas pinili nila ang digmaang makabayan kaysa sa proletaryong internasyunalismo. Upang pabulaanan ang patriotismo at pambansang sobinismo, ipinaliwanag ni Lenin sa sanaysay na ''Imperyalismo, ang Pinakamataas na Yugto ng Kapitalismo'' na ang kapitalistang pagpapalawak ng ekonomiya ay humahantong sa kolonyal na imperyalismo na kung saan ay kinokontrol ng mga nasyonalistang digmaan tulad ng Great War sa mga imperyo ng Europa. Upang mapawi ang mga estratehikong panggigipit mula sa Western Front (4 Agosto 1914 – 11 Nobyembre 1918), ang Imperial Germany ay nagtulak sa pag-alis ng Imperial Russia mula sa Silangang Hanay sa pamamagitan ng pagpapadala kay Lenin at ng kanyang Bolshevik cohort sa isang diplomatikong selyadong tren, inaasahan silang makibahagi sa rebolusyonaryong aktibidad. Noong Marso 1917, ang pagbibitiw kay Tsar Nicholas II ay humantong sa Pansamantalang Pamahalaan ng Russia (Marso–Hulyo 1917), na pagkatapos ay nagpahayag ng Republikang Ruso. Nang maglaon sa Rebolusyong Oktubre, ang pag-agaw ng kapangyarihan ng Bolshevik laban sa Pansamantalang Pamahalaan ay nagresulta sa kanilang pagkakatatag ng Russian Soviet Federative Socialist Republic, ngunit ang ilang bahagi ng Russia ay nanatiling inookupahan ng kontra-rebolusyonaryong White Movement ng mga anti-komunista na ay nagkaisa upang bumuo ng White Army upang labanan ang Russian Civil War laban sa Bolshevik government. Bukod dito, sa kabila ng White-Red civil war, ang Russia ay nanatiling isang mandirigma sa Great War na ang mga Bolshevik ay huminto sa Treaty of Brest-Litovsk na nagbunsod sa Allied Intervention sa Russian Civil War ng mga hukbo ng labimpitong bansa, na nagtatampok ng Dakilang Britanya, Pransiya, Italya, Hapon, Estados Unidos. Sa ibang lugar, ang matagumpay na Rebolusyong Oktubre sa Russia ay nagpadali sa Rebolusyong Aleman noong 1918–1919 at mga rebolusyon at interbensyon sa Hungary na nagdulot ng Unang Republika ng Hungarian at Republikang Sobyet ng Hungarian. Sa Berlin, ang pamahalaang Aleman na tinulungan ng mga yunit ng Freikorps ay lumaban at natalo ang pag-aalsa ng Spartacist na nagsimula bilang isang pangkalahatang welga. Sa Munich, ang lokal na Freikorps ay nakipaglaban at natalo ang Bavarian Soviet Republic. Sa Hungary, ang mga di-organisadong manggagawa na nagpahayag ng Hungarian Soviet Republic ay nilabanan at tinalo ng mga hukbo ng hari ng Kaharian ng Romania at ng Kaharian ng Yugoslavia gayundin ng hukbo ng Unang Republika ng Czechoslovakia. Ang mga pwersang komunista na ito ay di-nagtagal ay nadurog ng mga pwersang anti-komunista at nabigo ang mga pagtatangka na lumikha ng internasyonal na rebolusyong komunista. Gayunpaman, isang matagumpay na rebolusyon ang naganap sa Asya, nang itinatag ng Mongolian Revolution ng 1921 ang Republikang Bayan ng Mongolya. Ang porsyento ng mga delegadong Bolshebista sa Buong Rusong Kongreso ng mga Sobyetiko ay tumaas mula 13% sa unang kongreso noong Hulyo 1917 sa 66% sa ikalimang kongreso noong 1918. Gaya ng ipinangako sa mga mamamayang Ruso noong Oktubre 1917, huminto ang mga Bolshevik sa paglahok ng Rusya sa Dakilang Digmaan noong 3 Marso 1918. Noong taon ding iyon, pinagsama-sama ang kapangyarihan ng pamahalaan sa pamamagitan ng pagpapaalis sa mga Menshebista at Sosyalista-Rebolusyonaryo mula sa mga sobyetiko. Pagkatapos ay itinatag ng pamahalaang Bolshevik ang lihim na pulisya ng Cheka upang alisin ang oposisyong anti-Bolshevik sa bansa. Sa una, nagkaroon ng matinding pagtutol sa rehimeng Bolshevik dahil hindi nila naresolba ang mga kakulangan sa pagkain at materyal na kahirapan ng mga mamamayang Ruso gaya ng ipinangako noong Oktubre 1917. Mula sa panlipunang kawalang-kasiyahan, nag-ulat ang Cheka ng 118 na pag-aalsa, kabilang ang paghihimagsik sa Kronstadt. Marso 1921) laban sa pang-ekonomiyang pagtitipid ng Digmaang Komunismo na ipinataw ng mga Bolshebista. Ang mga pangunahing hadlang sa pag-unlad ng ekonomiya at modernisasyon ng Russia ay malaking materyal na kahirapan at ang kakulangan ng modernong teknolohiya na mga kondisyon na itinuturing ng orthodox na Marxismo na hindi pabor sa rebolusyong komunista. Ang agrikulturang Ruso ay sapat na binuo para sa pagtatatag ng kapitalismo, ngunit ito ay hindi sapat na binuo para sa pagtatatag ng sosyalismo. Para sa Bolshevik Russia, itinampok sa panahon ng 1921–1924 ang sabay-sabay na paglitaw ng pagbangon ng ekonomiya, taggutom, at krisis sa pananalapi. Pagsapit ng 1924, ang malaking pag-unlad ng ekonomiya ay nakamit at noong 1926 ang pamahalaang Bolshevik ay nakamit ang mga antas ng produksyon ng ekonomiya na katumbas ng mga antas ng produksyon ng Rusya noong 1913. Ang mga paunang patakarang pang-ekonomiya ng Bolshevik mula 1917 hanggang 1918 ay maingat, na may limitadong nasyonalisasyon ng mga paraan ng produksyon na naging pribadong pag-aari ng aristokrasya ng Russia noong panahon ng Tsarist na monarkiya. Kaagad na ipinangako ni Lenin na iwasan ang pagsalungat sa uring magsasaka sa pamamagitan ng pagsisikap na hikayatin sila palayo sa mga Sosyalistang Rebolusyonaryo, na nagpapahintulot sa isang magsasaka na kunin ang mga ari-arian ng mga maharlika habang walang agarang nasyonalisasyon na ipinatupad sa pag-aari ng mga magsasaka. Tinupad ng Decree on Land (8 Nobyembre 1917) ang ipinangakong muling pamamahagi ni Lenin ng lupang taniman ng Russia sa mga magsasaka, na binawi ang kanilang mga lupang sakahan mula sa mga aristokrata, na tinitiyak ang katapatan ng mga magsasaka sa partido Bolshebista. Upang mapagtagumpayan ang mga pagkagambala sa ekonomiya ng digmaang sibil, ang patakaran ng pandigmang komunismo, isang regulated market, kontrolado ng estado na paraan ng pamamahagi at pagsasabansa ng mga malalaking sakahan, ay pinagtibay upang humiling at mamahagi ng butil upang pakainin ang mga manggagawang industriyal. sa mga lungsod habang ang Pulang Hukbo ay nakikipaglaban sa pagtatangka ng Hukbong Puti na ibalik ang [[dinastiyang Romanov]] bilang ganap na mga monarko ng Rusya. Higit pa rito, ang hindi popular sa pulitika na sapilitang paghingi ng butil ay nagpapahina sa mga magsasaka sa pagsasaka na nagresulta sa pagbawas ng ani at kakapusan sa pagkain na nagdulot ng mga welga sa paggawa at kaguluhan sa pagkain. Sa kaganapan, ang mga mamamayang Ruso ay lumikha ng isang ekonomiya ng barter at itim na merkado upang kontrahin ang pagpapawalang bisa ng pamahalaang komunista sa ekonomiya ng pananalapi. Ibinalik ng Bagong Ekonomikong Polisiya noong 1921 ang ilang pribadong negosyo upang bigyang-buhay ang ekonomiya ng Rusya. Bilang bahagi ng pragmatikong kompromiso ni Lenin sa panlabas na interes sa pananalapi noong 1918, pansamantalang ibinalik ng kapitalismo ng estadong Bolshebista ang 91% ng industriya sa pribadong pagmamay-ari o mga pinagkatiwalaan hanggang sa natunan ng mga Sobyetiko ang teknolohiya at pamamaraan na kinakailangan upang patakbuhin at pangasiwaan ang industriyal na sektor. Ang mahalaga, ipinahayag ni Lenin na ang pag-unlad ng sosyalismo ay hindi magagawang ituloy sa paraang orihinal na inakala ng mga Marxista. Ang isang mahalagang aspeto na nakaapekto sa rehimeng Bolshebista ay ang atrasadong kalagayang pang-ekonomiya ng Rusya na itinuring na di-pabor sa ortodoksong Marxistang teorya ng komunistang rebolusyon. Noong panahong iyon, inaangkin ng mga naunang Marxista na ang Rusya ay hinog na para sa pag-unlad ng kapitalismo, ngunit hindi pa para sa sosyalismo. Iminungkahi ni Lenin ang pangangailangan ng pag-unlad ng malalaking pangkat ng mga teknikal na intelihente upang tulungan ang industriyal na pag-unlad ng Rusya at isulong ang Marxistang yugto ng pag-uunlad sa ekonomiya dahil napakakaunti ng mga teknikal na eksperto noong panahong iyon. Ipinaliwanag ito ni Lenin sa sumusunod: "Napakatindi ng aming kahirapan na hindi namin, sa isang iglap, na maibalik ang buong-sukat na pabrika, estado, sosyalistang produksyon." Idinagdag niya na ang pag-unlad ng sosyalismo ay magpapatuloy ayon sa ang aktwal na materyal at sosyo-ekonomikong kondisyon ng Rusya at hindi tulad ng abstraktong inilarawan ni Marx para sa industriyalisadong Europa noong ika-19 na siglo. Upang mapagtagumpayan ang kakulangan ng mga edukadong Ruso na maaaring magpatakbo at mamahala sa industriya, itinaguyod ni Lenin ang pagbuo ng isang intelihensya na magtutulak sa bansa tungo sa pagsasarili. Nang malapit na siyang mamatay pagkatapos ng mga stroke, pinangalanan ng Testamento ni Lenin noong Disyembre 1922 sina Trotsky at Stalin bilang ang pinaka-mahusay na lalaki sa Komite Sentral, ngunit marahas niyang pinuna sila. Sinabi ni Lenin na dapat tanggalin si Stalin sa pagiging Pangkalahatang Kalihim ng partido at palitan siya ng "iba pang tao na nakahihigit kay Stalin sa isang aspeto lamang, ibig sabihin, sa pagiging mas mapagparaya, mas tapat, mas magalang, at higit pa, matulungin sa mga kasama". Sa kanyang kamatayan noong 21 Enero 1924, ang testamento ni Lenin ay binasa nang malakas sa Komite Sentral, ngunit piniling di-pansinin ang utos na tanggalin si Stalin bilang Pangkalahatang Kalihim dahil sapat na bilang ng mga miyembro ang naniniwala na si Stalin ay napanumbalik sa politika noong 1923. Dahil sa personal na mga pagtatalo tungkol sa praktika ng Leninismo, sinabi ng mga beterano ng Rebolusyong Oktubre na sina Lev Kamenev at Grigory Zinoviev na ang tunay na banta sa ideolohikal na integridad ng partido ay si Trotsky, na isang personal na karismatikong pinunong pampulitika pati na rin ang pinunong opisyal ng Hukbong Pula sa [[Digmaang Sibil ng Rusya]] at rebolusyonaryong kasosyo ni Lenin. Upang hadlangan ang malamang na halalan ni Trotsky na pamunuan ang partido, si Stalin, Kamenev at Zinoviev ay bumuo ng isang troika na nagtampok kay Stalin bilang Pangkalahatang Kalihim, ang de facto na sentro ng kapangyarihan sa partido at bansa. Napagpasyahan ang direksyon ng partido sa mga paghaharap ng politika at personalidad sa pagitan ng troika ni Stalin at Trotsky kung saan dapat ituloy ang patakarang Marxista, alinman sa patakarang permanenteng rebolusyon ni Trotsky o patakaran ng sosyalismo ni Stalin sa isang bansa. Ang permanenteng rebolusyon ni Trotsky ay nagtaguyod ng mabilis na industriyalisasyon, pag-aalis ng pribadong pagsasaka at pagkakaroon ng Unyong Sobyetiko na isulong ang paglaganap ng komunistang rebolusyon sa ibang bansa. Ang sosyalismo sa isang bansa ni Stalin ay nagbigay-diin sa pagmomoderato at pag-unlad ng mga positibong relasyon sa pagitan ng USSR at iba pang mga bansa upang mapataas ang kalakalan at dayuhang pamumuhunan. Upang ihiwalay sa politika at patalsikin si Trotsky mula sa partido, maingat na itinaguyod ni Stalin ang sosyalismo sa isang bansa, isang patakaran kung saan siya ay walang pakialam. Noong 1925, pinili ng ika-14 na Kongreso ng Buong Unyong Partido Komunista (Bolshebista) ang patakaran ni Stalin, na tinalo si Trotsky bilang posibleng pinuno ng partido at ng USSR. Sa panahon ng 1925–1927, binuwag ni Stalin ang troika at itinatakwil ang sentristang Kamenev at Zinoviev para sa isang kapaki-pakinabang na alyansa sa tatlong pinakakilalang pinuno ng tinatawag na Kanang Oposisyon, na sina Aleksei Rykov, Nikolai Bukharin, at Mikhail Tomsky. Noong 1927, inendorso ng partido ang patakaran ng sosyalismo ni Stalin sa isang bansa bilang pambansang patakaran ng Unyong Sobyetiko at pinatalsik ang makakaliwang Trotsky at ang mga sentrista na sina Kamenev at Zinoviev mula sa Politburo. Noong 1929, kontrolado na ni Stalin sa pulitika ang partido at ang Unyong Sobyetiko sa pamamagitan ng panlilinlang at katalinuhan sa pangangasiwa. Noong panahong iyon, ang sentralisadong sosyalismo ni Stalin sa isang bansang rehimen ay negatibong iniugnay ang rebolusyonaryong Bolshevismo ni Lenin sa [[Stalinismo]], ibig sabihin, pamahalaan sa pamamagitan ng komando-polisiya upang maisakatuparan ang mga proyekto tulad ng mabilis na industriyalisasyon ng mga lungsod at ang kolektibisasyon ng agrikultura. Isinailalim din ng naturang Stalinismo ang mga interes ng mga partido komunistang Asyano at Europeo sa heopolitikong interes ng USSR. Sa panahon naman ng 1928–1932 sa unang limang taong plano, isinagawa ni Stalin ang dekulakisasyon ng mga lupang sakahan ng Unyong Sobyetiko, isang radikal na politikal na pag-aalis ng uring kulak ng mga magsasaka-panginoong maylupa mula sa Tsaristang kaayusang panlipunan ng monarkiya. Bilang mga rebolusyonaryo na Lumang Bolshebista, inirekomenda nina Bukharin, Rykov at Tomsky ang pagpapahusay ng dekulakisasyon upang mabawasan ang negatibong epekto sa lipunan sa mga relasyon sa pagitan ng mga mamamayang Sobyetiko at ng partido, ngunit nadusta si Stalin at pagkatapos ay inakusahan sila ng mga di-komunistang pilosopikal na paglihis mula kina Lenin at Marx. Ang ipinapahiwatig na akusasyon na iyon ng ideolohikong debiyasyonismo ay nagbigay ng lisensya kay Stalin na akusahan sina Bukharin, Rykov at Tomsky ng pagbabalak laban sa partido at ang paglitaw ng hindi nararapat pagkatapos ay pinilit ang pagbibitiw ng mga Lumang Bolshebista mula sa pamahalaan at Politburo.Pagkatapos ay natapos ni Stalin ang kanyang pampulitikang paglilinis sa partido sa pamamagitan ng pagpapatapon kay Trotsky mula sa Unyong Sobyetiko noong 1929. Pagkatapos, ang pampulitikang oposisyon sa praktikal na rehimen ng Stalinismo ay tinuligsa bilang Trotskyismo (Bolshebista–Leninismo), na inilarawan bilang isang paglihis sa Marxismo–Leninismo, na naging ideolohiyang estatal na ng Unyong Sobyetiko. ==Sanggunian== {{reflist}} andlbgrrua4pm5wwh0f4yxwkodmuf9n Blacklist International 0 314040 2220074 2094627 2026-08-11T07:24:49Z Lolbet101 163542 2220074 wikitext text/x-wiki {{Infobox sports team|name=Blacklist International|short_name=BLCK|logo=Blacklist_International_lightmode_full.png|logo_size=|alt=|caption=|city=[[Quezon City]], [[Metro Manila]], [[Philippines]]|location=[[Southeast Asia]]|parent_group=[[Tier One Entertainment]]|founded=|folded=|owner=|ceo=Tryke Gutierrez <br> [[Alodia Gosiengfiao]] <br> Brian Lim|colors={{color box|#202121}} Black<br>{{color box|#041527}} Dark Blue <br>{{color box|#FFFFFF}} White|manager=|partners=[[Oppo]] <br> [[GCash]] <br> [[Globe Telecom|Globe]] <br> Tea Bliss <br> Super Crunch <br> Anker <br> Soundcore <br> [[Nanoleaf]] <br> [[SVGA]] <br> Peculiar Eyewear <br> CU Dental Office|sport_label=Divisions|sport=''[[Mobile Legends: Bang Bang]]''<br>''PUBG <br> Garena Free Fire'<br>Call of Duty: Mobile'' <br> [[Dota 2]]|footnotes=|fanclub=Blacklist Agents|championships=3 (Pinakamaraming napanalo sa Kampenato ng MPL Philippines)|titles=[[MPL Philippines Season 7|MPL Season 7]] (Champion) <br> Nimo Tv Cup (Third Runner-Up) <br> Mobile Legends: Bang Bang Southeast Asia Cup (1st Runner-Up) <br> [[MPL Philippines Season 8|MPL Season 8]] ( Champion) MPL Invitational (1st Runner-Up) [[MLBB M3 World Championship|M3 World Championship]] (Champions) <br> Call of Duty Mobile Garena Invitational 2022 (Champions) <br> [[MPL Philippines | MPL Philippines]] Season 10 (Champion) <br> M3 World Champions}}Ang '''Blacklist International''' ay pangkat [[Esports|E-Sports]] na naka-base sa [[Timog-silangang Asya]], ito ay pinamumunuan ng punong organisasyon na [[:en: Tier One Entertainment | Tier One Entertainment]]. Sila ay mayroong pangkat E-Sports sa larangan ng larong [[PlayerUnknown's Battlegrounds|PUBG]], [[Call of Duty: Mobile]], [[Mobile Legends: Bang Bang]], [[Garena: Free Fire]] at [[Dota 2]]. == Mobile Legends == === Kasaysayan === Ang Koponan ng Blacklist International sa larong [[Mobile Legends: Bang Bang]] ay nagrerepresenta sa bansang [[Pilipinas]]. Kanilang makikita ang pinanggalingan sa pangkat ng SxC Imbalance na nakuha ng pangkat EVOS Esports sa [[Indonesia]]. Ngunit dahil sa usap-usapang korapsyon sa organisasyon ay binuwag ito at tinanggap lahat ng mga manlalaro sa bagong koponan noon na Blacklist International.<ref>https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/hadji-reunites-with-bon-chan-dex-star-in-blacklist/212976</ref> ==== Season 5 ==== Kinuha ng buo ng Tier One Entertainment ang mga manlalaro mula sa nabuwag na team na EVOS Philippines at kanilang ibinago sa pangalang Blacklist International. Sila ay makapangyarihang team sa simula ngunit sa di katagalan ay nabasa na ng mga kalaban ang kanilang istilo at sila ay nag uwi lamang ng ika-anim na pwesto sumunod sa SGD Omega. ==== Season 6 ==== Sa ika- anim na season ng MPL Philippines ay kanilang kinuha ang beteranong manlalaro na si Mark Jayson "ESON" Gerardo at FULLCLIP na ngayon ay Kairi. Naging maganda ang resulta nito dahil sila ay naging pangatlo sa kanilang bracket ngunit sila pa rin ay natalo para sa kampyeonato ng Smart Omega sa best of 5 na laro.<ref>https://ph-mpl.com/en/news/blacklist-proves-doubters-wrong-with-second-straight-mpl-title</ref> ==== Season 7 ==== Noong Season 7 ay nagsimula ayusin ng Blacklist International ang kanilang pangkat, kanilang kinuha ang dalawang kilalang duo sa larong [[Mobile Legends: Bang Bang]] na si "OhmyV33nus" at "Wise" at ipinalit sa koponan na ONIC Philippines si "Kairi" sa kabila ng banda na tila'y lugi ang pagpapalitan nito ay itinuloy ng ONIC Philippines ang pagpapalit nito. <ref>https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/blacklist-onic-finale-proves-v33wise-kairi-trade-was-fair-says-tryke/223115</ref> Naging malaking pagbabago sa koponan ng Blacklist International sa Season 7 at 8. Kanila ding kinuha ang manlalaro si Kiel "Oheb" Soriano upang punan ang posisyon para sa Non Turtle lane at kanilang hinalili para sa puwestong kapitan si Johnmar "OhmyV33nus" dahil sa angking galing nito sa pag shoshotcall<ref>https://tiebreakertimes.com.ph/tbt/ohmyv33nus-named-captain-of-blacklist/202295</ref>.Sa simula ng season 7 ay naging maganda ang ipinakita ng team ng Blacklist International, sila'y lamang ay nagtala ng isang talo kontra sa koponan na Bren Esports at 12 na panalo. ==== Palaro ng Timog Silangang Asya 2021 ==== Ang Blacklist International ang nagrepresenta sa pilipinas dulot ng pagkapanalo ng koponan sa qualifying match ng SIBOL na kung saan ay kanilang nakaharap ang iilan sa mga team ng MPL-Philippines katulad ng Nexplay Evos. Kanilang nakaharap ang koponan ng [[Malaysia]], [[Laos]] at [[Myanmar]], naging paraan upang makakuha ng 6-0 sa kanilang grupo. Sa playoffs ay kanilang nakaharap ang koponan ng Singapore kung saan ay kanilang na 3-0 at nakaharap ang Indonesia kung saan kanilang natalo sa iskor na 3-1. == Call of Duty Mobile == Sa ilalim ng pakikipag partnership ng Pilipinong esports team na Ultimate Epro noong Setyembre 2021, hinawakan ng Blacklist International ang larong [[Call of Duty: Mobile]] (CODM) na kilala sa tawag na Blacklist Ultimate<ref>https://esports.inquirer.net/26562/blacklist-to-become-the-second-mpl-franchise-to-expand-to-codm</ref>. Sila ay papasok sa tournamento ng Call of Duty Championship 2021 == Garena: Free fire == Ang koponan ng Blacklist International Garena Free fire ay nirerepresenta ng bansang [[Malaysia]], ito ay dating Argon Baby ngunit ito ay binili ng Tier One Entertainment noong 2021.<ref>https://sea.ign.com/garena-free-fire-winterlands-iphone/169789/news/msian-free-fire-team-picked-up-by-blacklist-international</ref> == Record == {| class="wikitable" |+''Mobile Legends: Bang Bang'' !Kompetisyon !Matches W/L !Napanalong laro !Kinalabasan |- |MPL Philippines Season 7 |{{align|center|3-2|}} |{{align|center|26-7|}} |{{Align|center|'''Kampeon ng MPL-PH season 7'''}} |- |MPL Philippines Season 8 |{{Align|center|13-1}} |{{Align|center|26-7}} |{{Align|center|'''Kampeon ng MPL-PH season 8'''}} |- |MPLI Invitational 2021 | colspan="2" |{{align|center|''Hindi Applicable''|}} |{{Align|center|'''Pangalawang puwesto sa MPL Invitational 2021}} |- |M3 World Championships | colspan="2" |{{align|center|3-0 (Group Stage) <br> 16-5 (Match Totals) <br> 4-0 (Grand Finals Totals)|}} |{{Align|center|'''Kampeon ng M3'''}} |- |Palaro ng Timog Silangang Asya 2021 | colspan="2" | {{align|center|6-0 (Group Stage) <br> 11-11 (Match Totals) <br> 3-1 (Grand Finals Totals)|}} |{{Align|center|'''Gold Medalist sa Sea Games 2022'''}} |} {| class="wikitable" |+''Call of Duty Mobile'' !Kompetisyon !Naging Resulta !Kinalabasan |- |Call of Duty Mobile Championships 2021 |{{align|center|Pangatlong Puwesto - Regionally|}} |{{align|center|''TBD''|}} |- |Call of Duty Mobile: Eastern 2021 |{{Align|center|4-3}} |{{Align|center|'''Kampeon'''}} |- |Call of Duty Mobile: Eastern 2021 |{{Align|center|3-2}} |{{Align|center|'''Kampeon'''}} |} == Mga sanggunian == {{reflist}} [[Kategorya:Mga organisasyon]] h70844s31zcxpye6vywszl27a9edytm Bomarzo 0 314322 2220049 2213402 2026-08-11T04:04:46Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220049 wikitext text/x-wiki {{Infobox Commune Italya|name=Bomarzo|province=[[lalawigan ng Viterbo|Viterbo]] (VT)|website={{official website|https://web.archive.org/web/20111008133252/http://www.comune.bomarzo.vt.it:80/}}|area_code=0761|postal_code=01020|day=Abril 24|saint=San Anselmo|elevation_m=263|elevation_footnotes=|population_demonym=Bomarzesi|population_footnotes=|area_total_km2=39.65|area_footnotes=|mayor=Ivo Cialdea|mayor_party=|frazioni=Mugnano in Teverina|region=[[Lazio]]|official_name=Comune di Bomarzo|coordinates_footnotes=|coordinates={{coord|42|28|N|12|14|E|display=inline,title}}|pushpin_map_alt=|pushpin_label_position=|map_caption=|map_alt=|image_map=|shield_alt=|image_shield=bomarzo-stemma.gif|image_caption=|image_alt=|imagesize=|image_skyline=Bomarzo.jpg|native_name=|footnotes=}} [[Talaksan:Bomarzo-_Chiesa_di_S.Maria_della_Valle.JPG|thumb|320x320px| Simbahan ng Santa Maria della Valle.]] Ang '''Bomarzo''' ay isang bayan at [[komuna]] (munisipalidad) ng [[lalawigan ng Viterbo]], rehiyon ng [[Lazio]], [[Gitnang Italya]], sa ibabang lambak ng [[Ilog Tiber|Tiber]]. Ito ay matatagpuan {{Convert|14.5|km|mi}} silangan-hilagang-silangan ng [[Viterbo]] at {{Convert|68|km|mi}} hilaga-hilagang kanluran ng Roma. == Kasaysayan == Ang kasalukuyang pangalan ng lungsod ay hango sa ''Polymartium'', unang binanggit sa ''Historia Langobardorum'' ni Paulus Diaconus. Ang etimolohiyang ''"polis martium"'', lungsod ni Marte, ay nagmumungkahi ng pinagmulang Romano. Gayunpaman, ang arkeolohikong katibayan para sa isang Romanong lungsod ay hindi pa natagpuan hanggang ngayon. Gayunpaman, maaaring pag-aari ni [[Domitia Calvilla]], ang ina ng Emperador Marco Aurelio, ang isang Romanong pagawaan ng ladrilyo na itinatag sa malapit. == Mga sanggunian ==  {{Reflist}} == Mga panlabas na link == * [https://web.archive.org/web/20130718182712/http://www.bilder-download.org/index.php/img-galleries/bomarzo Mga larawan mula sa bayan, mga gusali at kastilyo ng Bomarzo] * [ GigaCatholic (episcopal see) na may titular incumbent biography links] * [http://www.culturediscovery.com/Lazio/Bomarzo-The-Monster-Park-/-Sacred-Grove.html Mga larawan ng Monster Park mula sa Culture Discovery Vacations]{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [https://web.archive.org/web/20081224031633/http://www.bomarzo.net/index_en.html Ang Park of the Monsters] {{In lang|it|en}} * [http://cyberitalian.com/html/gal_36.htm Gaither Stewart, "Ang ikawalong kababalaghan ng mundo: Bomarzo"] * [http://digilander.libero.it/epiur/bomarzo.htm Il parco dei Mostri di Bomarzo: Artikulo ng grupong Pegaso] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210228055124/https://digilander.libero.it/epiur/bomarzo.htm |date=2021-02-28 }} * [https://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Gazetteer/Places/Europe/Italy/Lazio/Viterbo/Bomarzo/Bomarzo/home.html Thayer's Gazetteer ng Lazio] * [http://www.bergerfoundation.ch/Jardin/bomarzo.intro_english.html JE Berger Foundation: Bomarzo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180815234125/http://www.bergerfoundation.ch/Jardin/bomarzo.intro_english.html |date=2018-08-15 }} * [http://www.gardener.ru/?id=1394 Bomarzo gallery] * [https://web.archive.org/web/20110824032452/http://pauladelacruz.com/bomarzo.pdf Napakarilag Grotesques, ni Paula de la Cruz, GARDEN DESIGN, Nob/Dis 2009] {{Lalawigan ng Viterbo}}{{Province of Viterbo}} q5162ekeyupxfs532s50amzygvstn7v Habrmani 0 316209 2220045 2176048 2026-08-11T02:58:30Z Aubreyjanev 159817 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 2220045 wikitext text/x-wiki Ang '''Habrmani''', '''Habermani'''<ref>Downing, Charles. ''Armenian Folk-tales and Fables''. London: Oxford University Press. 1972. p. 157. {{ISBN|0-19-274117-9}}.</ref> o '''Habermany, ang Serpente-Prinsipe'''<ref>[[Leon Surmelian|Surmelian, Leon]]. ''Apples of Immortality: Folktales of Armenia''. Berkeley and Los Angeles: University of California Press. 1968. p. 229.</ref> ([[Wikang Armenyo|Armenyo]]: ''Հաբրմանի'' "Hăbĕrmāni") ay isang [[Kultura ng Armenian|kuwentong-bayang Armenyo]] tungkol sa isang prinsipe ng ahas na nagpakasal sa isang babaeng dalaga. == Buod == === Unang bersiyon: Ang Kuwento ni Habrmani === Sa kuwentong pinamagatang ՀԱԲՐՄԱՆԻ ՀԵՔԻԱԹԸ o Сказка о Хабрмане ("Ang Kuwento ni Habrmani"), isang matandang lalaki ang nag-uwi ng isang higanteng itlog. Nang inihanda ng kaniyang asawa ang ''tondir'' na pugon, nakita niya ang isang higanteng ahas sa halip na itlog. Ipinatawag niya ang kaniyang asawa, na dumating upang harapin ang ahas, ngunit ang hayop ay naging isang normal na tao. Hiniling ng kabataan sa kaniyang ama na hingin ang kamay ng prinsesa sa kasal. Sinabi ng hari sa dukha na magtatayo siya ng mas malaking mansyon para sa kaniya, upang ipakita ang apat na panahon sa lahat ng apat na sulok ng bundok, at igulong ang isang higanteng karpet mula sa palasyo hanggang sa simbahan. Nagagawa ng lalaki ang mga gawain sa tulong ng mahikang spell na itinuro ng kaniyang anak na si Habrmay/Habrman. Nakatakdang ikasal si Habrman at ang prinsesa, ngunit ipinatawag ng hari ang dalawa pa niyang manugang. Sinabi ni Habrman sa kaniyang nobyo na ang kaniyang mga kapatid na babae ay magtatalo tungkol sa kaniya sa panahon ng seremonya, ngunit hindi niya dapat ibunyag na ang guwapong bagong dating ay ang kaniyang minamahal. Sa loob ng dalawang araw, ang kaniyang mga kapatid na babae ay nagtatalo, ngunit sa ikatlong araw, ipinahayag ng prinsesa na ang lalaki ay si Habrman. Huminto ang lalaki sa kaniyang nobya at sinabing dapat niyang sundan siya sa Lungsod ng Tanso, Lungsod ng [[Pilak]] at Lungsod ng Ginto, kung saan maaaring matagpuan niya siya, sa pamamagitan ng paglalakad doon na may sapatos na bakal at tungkod na bakal, at mawala. Naglalakad siya sa hindi tiyak na tagal ng oras, at nakarating sa isang fountain malapit sa Lungsod ng Tanso. Nagtatanong siya ng direksyon sa susunod na dalawang hintuan ng kaniyang paglalakbay. Nang makarating siya sa Lungsod ng Ginto, kung saan kumukuha ng tubig ang 40 alilang babae para sa kanilang panginoon, si Habrman. Ibinaba ng prinsesa ang kaniyang singsing sa isang pitsel. Natuklasan ni Habrman na naroon ang kaniyang asawa at iniuwi siya. Napansin din ng kaniyang ama ang kaniyang presensiya. Ang prinsesa ay binalaan ng kaniyang asawa na maaaring hilingin sa kaniya ng kaniyang ama na kumamot sa kaniyang mga binti. Susunod, inanyayahan ng kaniyang ina ang prinsesa sa kaniyang bahay, ngunit pinayuhan siya ni Habrman kung paano magpatuloy: pagdating niya sa kaniyang bahay, makikita niya ang isang babae na sinusubukang maghurno ng tinapay sa ''tondir'' na pugon; ang prinsesa ay upang ipakita sa kaniya ang tamang paraan upang gawin ito. Sinunod niya ang mga tagubilin sa sulat at nang utusan ng kaniyang ina ang babae na kunin ang prinsesa, tumanggi ito. Sa wakas, si Habrman at ang kaniyang asawa ay tumakas mula sa kaniyang mga magulang sa isang mahikang paglipad: una, siya ay naging isang balong at siya ay isang nagbebenta ng tubig; pagkatapos, siya ay naging isang templo at siya ay isang mangangaral; pangatlo, siya ay naging isang puno ng mansanas at siya ay naging isang ahas na umiikot sa paligid nito. Hinabol ng kaniyang ama ang mag-asawa sa lahat ng tatlong pagtatangka, ngunit nabigo silang gumawa ng anumang pinsala. Nang makita niya ang ikatlong pagbabago, ang ama ni Habrman ay nag-alinlangan at hiniling sa kaniyang anak na ipakita ang isang bahagi ng kaniya. Nagdura si Habrman ng lason sa bibig ng kaniyang ama. Matapos ang pagtakas, dumating ang mag-asawa sa kaharian ng prinsesa, ligtas sa wakas.<ref>"Армянские сказки". Moskva, Leningrad: ACADEMIA, 1933. pp. 180-189.</ref><ref>"Армянские народные сказки" [https://www.google.com.br/books/edition/%D5%80%D5%A1%D5%B5_%D5%AA%D5%B8%D5%B2%D5%B8%D5%BE%D6%80%D5%A4%D5%A1%D5%AF%D5%A1%D5%B6_%D5%B0%D5%A5%D6%84%D5%AB%D5%A1/u-MEAAAAMAAJ?hl=pt-BR&gbpv=1&bsq=%22%D5%80%D4%B1%D4%B2%D5%90%D5%84%D4%B1%D5%86%D4%BB%22&dq=%22%D5%80%D4%B1%D4%B2%D5%90%D5%84%D4%B1%D5%86%D4%BB%22&printsec=frontcover Հայ Ժողովրդական Հեքիաթներ]. Vol. IX. Erevan: Izdatelstvo AN Armyanskoy SSR. 1968. pp. 244-252.</ref> Ang kompilasyon ng [[wikang Ruso]] ay nagmula sa kuwentong ito na nagmula sa isang teller sa nayon mula sa [[Ararat, Armenia|Ararat]],<ref>"Армянские сказки". Moskva, Leningrad: ACADEMIA, 1933. p. 189.</ref> ngunit ang isang mamaya na publikasyon ng Armenyong SSR Akademya ng mga Agham ay matatagpuan ang pinagmulan nito sa [[Manazkert]], na nakolekta noong 1912 mula sa isang Nikoghayos Pevorusysun, noon ay limampung taong gulang at ipinanganak. sa nayon ng Ghaznafar.<ref>"Армянские народные сказки". Vol. IX. Erevan: Izdatelstvo AN Armyanskoy SSR. 1968. pp. 604, 605, 642.</ref> == Mga sanggunian == {{reflist}} [[Kategorya:Kuwentong-bayan]] qd5wpvt119p8si60cydkmnpfizrj9wz Ang Paa ng Unggoy 0 316464 2220028 1936960 2026-08-11T01:05:05Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220028 wikitext text/x-wiki Ang "'''The Monkey's Paw'''" (''Ang Paa ng Unggoy)'' ay isang [[Katatakutang piksiyon|katatakutang]] [[maikling kuwento]] at kuwentong bibit ng may-akda na [[WW Jacobs|W. W. Jacobs]], unang inilathala sa Ingaltera sa koleksiyon na ''[[Ang Ginang ng Barge|The Lady of the Barge]]'' noong 1902.<ref>{{cite encyclopedia|url=https://www.britannica.com/topic/The-Monkeys-Paw|title=The Monkey's Paw - story by Jacobs|encyclopedia=Encyclopaedia Britannica}}</ref> Sa kwento, tatlong kahilingan ang ipinagkaloob sa may-ari ng The Monkey's Paw, ngunit ang mga kahilingan ay may malaking halaga para sa pakikialam sa [[kapalaran]].<ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/books/audio/2018/jan/05/david-mitchell-on-the-monkeys-paw-by-ww-jacobs-short-story-podcast|title=David Mitchell on The Monkey's Paw by WW Jacobs – short story podcast|others=Presented by Claire Armitstead, Story read by Ben Hicks, Produced by Susannah Tresilian|date=5 January 2018|work=The Guardian}}</ref> Ito ay inangkop ng maraming beses sa ibang media, kabilang ang mga dula, pelikula, serye sa TV, opera, kwento at komiks, noon pang 1903.<ref>{{Cite web|url=https://25yearslatersite.com/2019/10/24/the-eternal-grip-of-creepshows-night-of-the-paw-s1e5/|title=The Eternal Grip of Creepshow's 'Night of the Paw' (S1E5)|date=2019-10-24|website=25YL|language=en-US|access-date=2019-11-20|archive-date=2020-09-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20200918200551/https://25yearslatersite.com/2019/10/24/the-eternal-grip-of-creepshows-night-of-the-paw-s1e5/|url-status=dead}}</ref> Una itong inangkop sa pelikula noong 1915 bilang isang Britanikong tahimik na pelikula na idinirek ni Sidney Northcote. Ang pelikula (nawala na ngayon) ay pinagbidahan ni John Lawson, na gumanap din bilang pangunahing tauhan sa 1907 stage play ni Louis N. Parker.<ref name="Workman, Christopher 2016 p. 158">Workman, Christopher; Howarth, Troy (2016). "Tome of Terror: Horror Films of the Silent Era". Midnight Marquee Press. p. 158. {{ISBN|978-1936168-68-2}}.</ref> == Buod == [[Talaksan:The_lady_of_the_barge_(1902)_(14769861755).jpg|thumb|Ilustrasyon para sa "The Monkey's Paw" ni [[Maurice Greiffenhagen]], mula sa koleksiyon ng maikling kuwento ni Jacobs ''na The Lady of the Barge'' (1902)]] Kasama sa maikling kuwento sina G. at Gng. White at ang kanilang adultong anak na si Herbert. Dumating si Sarhento-Mayor Morris, isang kaibigan na nagsilbi sa British Army sa India, para sa hapunan at ipinakilala sila sa paa ng isang monyang unggoy. Isang matandang ''[[fakir]]'' ang naglagay ng spell sa paa, upang ito ay magbigay ng tatlong hiling ngunit may impiyernong kahihinatnan lamang bilang parusa sa pakikialam sa kapalaran. Si Morris, na nagkaroon ng isang kakila-kilabot na karanasan sa paggamit ng paa, ay itinapon ito sa apoy, ngunit ang nag-aalinlangan na si Mr. White ay nakuha ito. Bago umalis, binalaan ni Morris si Mr. White kung ano ang maaaring mangyari sakaling gamitin niya ang paa. Nag-alinlangan si G. White noong una, sa paniniwalang nasa kaniya na ang lahat ng gusto niya. Sa mungkahi ni Herbert, si G. White ay walang tigil na humihiling ng £200, na magbibigay-daan sa kaniya na gawin ang huling pagbabayad ng mortgage para sa kaniyang bahay. Nang mag-wish siya, biglang nabitawan ni G. White ang paa sa gulat, na sinasabing gumalaw ito at pumikit na parang ahas. Nang sumunod na gabi, dumating ang isang empleyado sa bahay ng mga White, na nagsasabi sa kanila na si Herbert ay napatay sa isang kakila-kilabot na aksidente sa makina na pumutol sa kaniyang katawan. Itinatanggi ng kumpanya ang anumang pananagutan para sa insidente, ngunit gumawa ng goodwill na pagbabayad na £200, ang halagang ibinibigay na hinihiling ni G. White. Isang linggo pagkatapos ng libing, si Gng. White, galit na galit sa kalungkutan, iginiit na gamitin ng kaniyang asawa ang paa upang hilingin na mabuhay muli si Herbert. Nag-aatubili, ginawa niya ito, sa kabila ng labis na pagkabalisa sa pag-iisip na ipatawag ang putol-putol at naaagnas na katawan ng kaniyang anak. Makalipas ang isang oras, may kumatok sa pinto. habang kinakamot ni Gng. White ang mga kandado sa desperadong pagtatangka na buksan ang pinto, si G. White ay natakot at natakot na ang nasa labas ay hindi ang anak na mahal niya. Ginagawa niya ang kaniyang pangatlo at huling hiling. Tumigil ang katok, at binuksan ni Gng. White ang pinto ng makitang walang tao. == Mga sanggunian == 6vvpj1n9luy9wf460wo1nm5ik36yl4r Tagagamit:Allyriana000 2 317584 2219985 2219856 2026-08-10T14:14:18Z Allyriana000 119761 2219985 wikitext text/x-wiki {{userboxtop|align=right|backgroundcolor=#cedff2|bordercolor=#4E78A0 solid 5px;|extra-css=border-radius: 8px; padding-bottom:3px; padding-top:5px;|textcolor=black|toptext='''Allyriana000'''}} {{User en}} {{User Wikipedian For|year=2022|month=05|day=13}} {{User contrib|17,480}} {{Userboxbottom}}Magandang araw Pilipinas! Ako si Allyriana, at ako ay mahilig sa pagsubaybay sa mga patimapalak pagandahan tulad ng Miss Universe, Miss World, Miss Earth, at Miss International. Nagsimula akong mag-edit sa English Wikipedia noong Abril 4, 2021, subalit nagsimula lamang ako sa Wikipedia Tagalog noong Mayo 13, 2022. Ako ay ipinanganak sa [[Lungsod Quezon]], kung saan ako lumaki. Ang aking mga hilig ay gumuhit ng mga ''portrait'' ng mga tao at ng mga estruktura, manood ng mga ''series'' tulad ng RuPaul's Drag Race, The Crown, Money Heist, Jujutsu Kaisen, Demon Slayer at Grey's Anatomy, at kumanta. == Mga nagawang artikulo == === Talaan ng mga artikulo === Ang mga artikulong naka-'''''bold''''' ay ang mga artikulong '''tapos nang ilikha''' o may mga '''sapat na sanggunian''' na para sa mga nilalaman ng artikulo. Ang mga artikulong hindi naka-''bold'' ay ang mga artikulo kinakailangan pang dagdagan ng sapat na impormasyon at sanggunian. Lahat na ng mga artikulo mula sa Cycle 1 ang naka-''bold''. 207 sa 366 na artikulo ang tapos na. Ang mga artikulong may asterisk ay mga artikulong naka-arkibo na ang mga sanggunian. ==== Cycle 1: 21 Abril 2021 - 31 Disyembre 2022 <small>(53 artikulo + 10 artikulong Ingles)</small> ==== {{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 1 (619 na araw)}} {{col-begin}} {{col-2}} {| ! Abril 2021 |- | * '''Binibining Pilipinas 1997''' (21; sa Ingles) |- ! Hunyo 2021 |- | * '''Binibining Pilipinas 1996''' (2; sa Ingles) * '''Binibining Pilipinas 1995''' (6; sa Ingles) * '''Binibining Pilipinas 1994''' (8; sa Ingles) * '''Binibining Pilipinas 1993''' (28; sa Ingles) |- ! Setyembre 2021 |- | * '''Binibining Pilipinas 1964''' (20; sa Ingles) |- ! Oktubre 2021 |- | * '''Binibining Pilipinas 1992''' (18; sa Ingles) |- ! Nobyembre 2021 |- | * '''The Miss Globe 2021''' (6; sa Ingles) |- ! Disyembre 2021 |- | * '''Señorita Colombia 2021''' (28; sa Ingles) |- ! Abril 2022 |- | * '''Binibining Pilipinas 1991''' (23; sa Ingles) |- ! Hunyo 2022 |- | *'''[[Nadia Ferreira]]''' (10)* *'''[[Miss Universe Philippines]]''' (11)* |- ! Agosto 2022 |- | *'''[[Miss World 2023]]''' (2)* *'''[[Miss World 2018]]''' (3) *'''[[Miss World 2019]]''' (5) |- ! Setyembre 2022 |- | *'''[[Francisco Mañosa]]''' (1) *'''[[Andrea Meza]]''' (19) |- ! Oktubre 2022 |- | *'''[[Miss Universe 1952]]''' (4)* *'''[[Miss Universe 1953]]''' (6)* *'''[[Miss Universe 1954]]''' (7)* *'''[[Miss Universe 1955]]''' (10)* *'''[[Miss Universe 1956]]''' (10)* *'''[[Miss Universe 1957]]''' (11)* *'''[[Miss Universe 1958]]''' (12)* *'''[[Miss Universe 1959]]''' (24)* |- |} {{col-2}} {| |- ! Nobyembre 2022 |- | *'''[[Miss Universe 1960]]''' (5)* *'''[[Miss Universe 1961]]''' (6)* *'''[[Miss Universe 1962]]''' (7)* *'''[[Miss Universe 1963]]''' (8)* *'''[[Miss World 1951]]''' (8) *'''[[Miss Universe 1964]]''' (9)* *'''[[Miss Universe 1965]]''' (21)* *'''[[Miss Universe 1966]]''' (25)* *'''[[Miss Universe 1967]]''' (29) |- ! Disyembre 2022 |- | *'''[[Miss Universe 1968]]''' (5)* *'''[[Miss Universe 1969]]''' (8)* *'''[[Miss World 1952]]''' (8) *'''[[Miss World 1953]]''' (10) *'''[[Miss Universe 1970]]''' (11)* *'''[[Miss Universe 1971]]''' (11) *'''[[Miss Universe 1972]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1973]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1974]]''' (13) *'''[[Miss World 1954]]''' (22) *'''[[Miss World 1955]]''' (23) *'''[[Miss Universe 1975]]''' (23) *'''[[Miss Universe 1976]]''' (23) *'''[[Miss Universe 1977]]''' (24) *'''[[Miss Universe 2012]]''' (24) *'''[[Miss Universe 1978]]''' (25) *'''[[Miss Universe 1979]]''' (25) *'''[[Miss Universe 1980]]''' (27) *'''[[Miss Universe 1981]]''' (27) *'''[[Miss Universe 1982]]''' (28) *'''[[Miss Universe 1983]]''' (28) *'''[[Miss Universe 1984]]''' (28) *'''[[Miss Universe 1985]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1986]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1987]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1988]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1989]]''' (30) *'''[[Miss Universe 2011]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1990]]''' (31) |} {{col-end}} {{hidden end}} ==== Cycle 2: 3 Enero 2023 - 12 Disyembre 2023 <small>(86 artikulo)</small> ==== {{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 2 (316 na araw)}} {{col-begin}} {{col-2}} {| |- ! Enero |- | *'''[[Miss Universe 1991]]''' (3) *'''[[Miss World 1956]]''' (4) *'''[[Marisol Malaret]]''' (4) *'''[[Miss Universe 2023]]''' (5) *'''[[Miss World 2003]]''' (5) *'''[[Fenty Beauty]]''' (5) *'''[[Miss Universe 1992]]''' (8) *'''[[Miss Universe 2010]]''' (8) *'''[[Miss World 2005]]''' (8) *'''[[Miss Universe 1993]]''' (9) *'''[[Miss Universe 1999]]''' (9) *'''[[Miss Universe 1994]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1995]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1996]]''' (12) *'''[[Miss Universe 2000]]''' (12) *'''[[Miss Universe 2001]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1997]]''' (13) *'''[[Miss Universe 1998]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2002]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2003]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2004]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2005]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2006]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2007]]''' (13) *'''[[R'Bonney Gabriel]]''' (15) *'''[[Mariam Habach]]''' (18) *'''[[Binibining Pilipinas 1964]]''' (23) *'''[[Binibining Pilipinas 1965]]''' (25) *'''[[Miss Universe 2008]]''' (25) *'''[[Miss World 1971]]''' (31) *'''[[Miss International 2023]]''' (31) |- ! Pebrero |- | *'''[[Binibining Pilipinas 1966]]''' (2) *'''[[Binibining Pilipinas 1967]]''' (2) *'''[[Anna Sueangam-iam]]''' (3) *'''[[Miss USA 1952]]''' (4) *'''[[Binibining Pilipinas 2023]]''' (6) *'''[[Miss World 1960]]''' (7) *'''[[Miss Universe Philippines 2023]]''' (18) *'''[[Julia Gama]]''' (22) *'''[[Binibining Pilipinas 1968]]''' (24) |- ! Marso |- | *'''[[Binibining Pilipinas 1969]]''' (4) *'''[[Miss World 1961]]''' (7) *'''[[Miss World 1962]]''' (22) *'''[[Miss World 1963]]''' (26) *'''[[Miss World 1967]]''' (30) |- ! Abril |- | *[[Miss World 2011]] (12) |} {{col-2}} *[[Miss World 2012]] (14) *[[Miss World 2013]] (14) *[[Miss World 2014]] (18) *[[Miss World 2015]] (20) *'''[[Binibining Pilipinas 2021]]''' (20) {| |- ! Mayo |- | *[[Kapuluang Mamanuca]] (1) *'''[[Miss World 1964]]''' (8) *'''[[Miss World 1976]]''' (10) *'''[[Miss World 1977]]''' (12) *'''[[Miss World 1978]]''' (12) |- ! Hunyo |- | *'''[[Miss Universe 2009]]''' (1) *'''[[Miss World 1965]]''' (1) *'''[[Miss World 1979]]''' (1) *'''[[Miss World 1966]]''' (3) *'''[[Miss World 1968]]''' (3) *'''[[Miss World 1969]]''' (3) *'''[[Miss World 1970]]''' (3) *'''[[Miss World 1972]]''' (3) *'''[[Miss World 1980]]''' (5) *'''[[Miss World 1973]]''' (6) *'''[[Miss World 1974]]''' (6) *'''[[Miss World 1981]]''' (6) *'''[[Miss World 1982]]''' (6) *'''[[Miss World 1983]]''' (7) *'''[[Miss World 1984]]''' (7) *'''[[Miss Universe Philippines 2024]]''' (10) *'''[[Miss World 1985]]''' (13) *[[Auckland]] (17) *'''[[Miss World 1986]]''' (26) |- ! Hulyo |- | *[[Zozibini Tunzi]] (6) *'''[[Miss World 1987]]''' (16) *'''[[Miss World 1988]]''' (31) |- ! Agosto |- | *'''[[Miss World 1989]]''' (1) *'''[[Miss World 2017]]''' (10) *'''[[Miss International 1960]]''' (10)* |- ! Setyembre |- | *[[Lalela Mswane]] (7) *'''[[Miss World 1990]]''' (19) |- ! Nobyembre |- | *'''[[Sheynnis Palacios]]''' (19) *'''[[Miss Universe 2024]]''' (19) |- ! Disyembre |- | *[[Miss International 2019]] (1) *'''[[Miss International 2024]]''' (12) |} {{col-end}} {{hidden end}} '''Cycle 3: 8 Enero 2024 - 30 Disyembre 2024 <small>(95 artikulo + 2 artikulong Ingles)</small>'''{{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 3 (357 araw)}} {{col-begin}} {{col-2}} {| |- ! Enero |- | *'''[[Miss World 1991]]''' (8) *'''[[Miss World 1992]]''' (13) *'''[[Miss World 1993]]''' (14) *'''[[Miss World 1975]]''' (14) *[[Demi-Leigh Tebow]] (17) *''[[Iris Mittenaere]]'' (17) *[[Charlie Puth]] (18) *[[Gabriela Isler]] (18) *'''[[Miss World 1994]]''' (27) *'''[[Miss World 1995]]''' (27) *'''[[Miss World 1996]]''' (28) |- ! Pebrero |- | *'''[[Miss World 1997]]''' (10) |- ! Marso |- | *'''[[Miss World 1998]]''' (2)* *'''[[Miss World 1999]]''' (3) *'''[[Miss World 2000]]''' (3) *[[Miss Earth 2024]] (3) *[[Arkitekturang bernakular]] (4) *'''[[Miss World 2025]]''' (6) *'''[[Miss World 2001]]''' (8) *[[Karolina Bielawska]] (10) *[[Krystyna Pyszková]] (13) *'''[[Miss World 2002]]''' (15) *[[Nguyễn Huỳnh Kim Duyên]] (17) *[[Talaan ng mga bansa sa Miss Universe]] (17) *[[Shopee]] (21) |- ! Abril |- | *[[Ella Mai]] (3) *'''[[Binibining Pilipinas 2024]]''' (5) *'''[[Miss World 2004]]''' (8) *'''[[Miss World 2006]]''' (9) *[[Miss World 2007]] (10) *[[Miss World 2008]] (13) *[[Miss World 2016]] (20) *[[Tahanang Pilipino]] (24) |- ! Mayo |- | *[[Lacoste]] (6) *[[Adrastea (buwan)|Adrastea]] (6) *[[66391 Moshup]] (6) *[[3015 Candy]] (7) *[[3031 Houston]] (7) *[[Loewe (tatak ng moda)|Loewe]] (8) *[[Drita Ziri]] (9) *[[Bretman Rock]] (9) *[[Miss International 2018]] (10) *[[Chelsea Anne Manalo]] (23) *[[Miss Universe Philippines 2025]] (23) *[[Kim Kardashian]] (23) |- ! Hunyo |- | *'''Miss World Philippines 2024''' (4; sa Ingles) *[[Noelia Voigt]] (17) *'''Miss Universe Thailand 2024''' (19; sa Ingles) |} {{col-2}} {| *[[Binibining Pilipinas 2009]] (26) *[[Binibining Pilipinas 2019]] (27) *[[Angelica Lopez]] (30) |- ! Hulyo |- | *[[Miss Earth 2003]] (5) *[[Miss Supranational 2024]] (6) *[[Myrna Esguerra]] (8) *[[Alice Guo]] (16) *[[Krishnah Gravidez]] (20) *[[Pinoy Big Brother: Gen 11]] (21) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 10001–11000]]''' (21) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 11001–12000]]''' (21) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 12001–13000]]''' (21) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 13001–14000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 14001–15000]]''' (23) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 15001–16000]]''' (23) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 16001–17000]]''' (24) *[[EJ Obiena]] (26) |- ! Agosto |- | *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 17001–18000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 18001–19000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 19001–20000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 20001–21000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 21001–22000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 22001–23000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 23001–24000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 24001–25000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 25001–26000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 26001–27000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 27001–28000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 28001–29000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 29001–30000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 30001–31000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 31001–32000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 32001–33000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 33001–34000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 34001–35000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 35001–36000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 36001–37000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 37001–38000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 38001–39000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 39001–40000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 40001–41000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 41001–42000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 42001–43000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 43001–44000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 44001–45000]]''' (22) |- ! Oktubre |- | *'''[[Miss International 1961]]''' (15) |- ! Nobyembre |- | *[[Miss Universe 2025]] (21) *[[Victoria Kjær Theilvig]] (21) |- ! Disyembre |- | *[[Miss International 1962]] (30) |}{{col-end}} {{hidden end}}'''Cycle 4: 8 Enero 2025 - 21 Nobyembre 2025 <small>(119 artikulo + 5 artikulong Ingles)</small>'''{{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 4 (317 araw)}} {{col-begin}} {{col-2}} {| |- ! Enero 2025 |- | *'''Miss USA 2025''' (8; sa Ingles) *[[Miss Universe Philippines 2021]] (27) *[[Miss Universe Thailand]] (31) |- ! Pebrero 2025 |- | *[[Yllana Aduana]] (3) *[[Maison Schiaparelli]] (8) *[[Miss Grand International 2024]] (14) *[[CJ Opiaza]] (14) *[[Miss International 2025]] (21) *'''Miss Universe 2026''' (28; sa Ingles) |- ! Marso 2025 |- | *'''[[Miss Supranational 2025]]''' (3) *[[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition]] (9) *[[Sabrina Carpenter]] (21) *'''[[Aiah]]''' (23) *'''[[Colet (mang-aawit)|Colet]]''' (23) *'''Binibining Pilipinas 2025''' (24; sa Ingles) |- ! Abril 2025 |- | *[[Miss International 1963]] (11) *[[Miss International 1964]] (11) *[[Miss International 1965]] (12) *[[Miss International 1967]] (13) *[[Miss International 1968]] (14) *[[Miss International 1969]] (14) *[[Miss International 1970]] (16) *[[Miss International 1971]] (17) *[[Miss International 1979]] (17) *[[Aurora Pijuan]] (17) *[[Miss International 1972]] (18) *[[Miss International 1973]] (21) *[[Miss International 1974]] (29) *[[Miss International 1975]] (29) *[[Miss International 1976]] (29) *[[Miss International 1977]] (29) *[[Miss International 1978]] (29) *[[Miss International 1980]] (30) |- ! Mayo 2025 |- | *[[Binibining Pilipinas 2025]] (1) *[[Miss International 1981]] (1) *[[Miss International 1982]] (2) *[[Miss International 1983]] (5) *[[Miss International 1984]] (5) *[[Miss International 1985]] (5) *[[Miss International 1986]] (5) *[[Papa Leon XIV]] (9) *Miss World 2026 (9; sa Ingles) *[[Miss International 1987]] (11) *[[Miss International 1988]] (12) *[[Miss International 1989]] (12) *[[Miss International 1990]] (19) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 45001–46000]]''' (23) *[[Miss International 1991]] (26) *[[Miss International 1992]] (28) *[[Miss International 1993]] (29) *[[Miss International 1994]] (29) *[[Miss International 1995]] (29) *[[Miss International 1996]] (29) *[[Miss International 1997]] (29) *[[Miss International 1998]] (29) *[[Miss International 1999]] (29) *[[Miss International 2000]] (31) *[[Miss International 2001]] (31) |- ! Hunyo 2025 |- | *[[Miss International 2002]] (3) *[[Miss International 2003]] (4) *[[Miss International 2004]] (7) *[[Miss International 2005]] (7) *[[Miss International 2006]] (7) *[[Miss International 2007]] (7) *[[Miss International 2008]] (7) *[[Miss International 2009]] (8) |} {{col-2}} {| *[[Miss International 2010]] (8) *[[Miss International 2011]] (9) *[[Miss International 2012]] (9) *[[Miss International 2013]] (10) *[[Miss International 2014]] (11) *[[Miss International 2015]] (11) *[[Miss International 2016]] (11) *[[Miss International 2017]] (11) *[[Miss Earth 2004]] (11) *[[Miss Earth 2005]] (11) *[[Miss Earth 2025]] (11) *[[Miss Earth 2006]] (16) *[[Miss Earth 2007]] (16) *[[Katrina Johnson]] (16) *[[Miss Earth 2008]] (18) *[[Miss Earth 2009]] (18) *[[Miss Earth 2010]] (19) *[[Miss Earth 2011]] (22) *[[Miss Earth 2012]] (22) *[[Miss Earth 2013]] (22) *[[Miss Earth 2014]] (22) *[[Miss Earth 2015]] (22) *[[Miss Earth 2016]] (23) *[[Miss Earth 2017]] (23) *[[Miss Earth 2018]] (23) *[[Miss Earth 2019]] (23) *[[Miss Earth 2020]] (23) *[[Miss Earth 2021]] (23) *[[Miss Supranational 2013]] (23) *[[Miss Supranational 2022]] (27) |- ! Hulyo 2025 |- | *''[[This Is For]]'' (8) *[[Miss World 2026]] (10) *[[3034 Climenhaga]] (31) |- ! Agosto 2025 |- | *[[Miss Universe Thailand 2025]] (23) *[[Praveenar Singh]] (23) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 46001–47000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 47001–48000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 48001–49000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 49001–50000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 50001–51000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 51001–52000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 52001–53000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 53001–54000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 54001–55000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 55001–56000]]''' (31) |- ! Setyembre 2025 |- | *[[Pagpatay kay Iryna Zarutska]] (9) *Kirk Bondad (25; sa Ingles) *[[Curlee at Sarah Discaya]] (27) *[[Miss Universe Philippines 2026]] (27) |- ! Oktubre 2025 |- | *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 56001–57000]]''' (6) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 57001–58000]]''' (6) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 58001–59000]]''' (6) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 59001–60000]]''' (6) *'''[[Miss Grand International 2025]]''' (12) *[[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition 2.0]] (17) *[[Emma Tiglao]] (18) *[[Sirikit]] (26) |- ! Nobyembre 2025 |- | *[[Fátima Bosch]] (21) |- |} {{col-end}} {{hidden end}}'''Cycle 5: 21 Pebrero 2026 - kasalukuyan <small>(10 artikulo + 2 artikulong Ingles)</small>'''{{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 5}} {{col-begin}} {{col-2}} {| |- ! Pebrero |- | *The Miss Globe 2022 (21; sa Ingles) |- ! Marso |- | *[[Binibining Pilipinas 1970]] (9) *[[Binibining Pilipinas 1971]] (13) *'''Binibining Pilipinas 2026''' (23; sa Ingles) |- ! Hulyo |- | *[[Miss Universe 2026]] (21) *'''[[Pop Mart]]''' (22) *'''[[Miss Supranational 2026]]''' (26) *[[Miss World 2027]] (28) *'''[[Emilio Daez]]''' (28) |- ! Agosto |- | *[[Katrina Llegado]] (1) *'''[[Bo's Coffee]]''' (6) *[[Mingyu]] (9) *[[Bea Millan-Windorski]] (10) |- |} {{col-2}}{{col-end}} {{hidden end}} chbybikz8qkap4dj6ildgzuenb4qwlc 2219993 2219985 2026-08-10T14:33:51Z Allyriana000 119761 2219993 wikitext text/x-wiki {{userboxtop|align=right|backgroundcolor=#cedff2|bordercolor=#4E78A0 solid 5px;|extra-css=border-radius: 8px; padding-bottom:3px; padding-top:5px;|textcolor=black|toptext='''Allyriana000'''}} {{User en}} {{User Wikipedian For|year=2022|month=05|day=13}} {{User contrib|17,480}} {{Userboxbottom}}Magandang araw Pilipinas! Ako si Allyriana, at ako ay mahilig sa pagsubaybay sa mga patimapalak pagandahan tulad ng Miss Universe, Miss World, Miss Earth, at Miss International. Nagsimula akong mag-edit sa English Wikipedia noong Abril 4, 2021, subalit nagsimula lamang ako sa Wikipedia Tagalog noong Mayo 13, 2022. Ako ay ipinanganak sa [[Lungsod Quezon]], kung saan ako lumaki. Ang aking mga hilig ay gumuhit ng mga ''portrait'' ng mga tao at ng mga estruktura, manood ng mga ''series'' tulad ng RuPaul's Drag Race, The Crown, Money Heist, Jujutsu Kaisen, Demon Slayer at Grey's Anatomy, at kumanta. == Mga nagawang artikulo == === Talaan ng mga artikulo === Ang mga artikulong naka-'''''bold''''' ay ang mga artikulong '''tapos nang ilikha''' o may mga '''sapat na sanggunian''' na para sa mga nilalaman ng artikulo. Ang mga artikulong hindi naka-''bold'' ay ang mga artikulo kinakailangan pang dagdagan ng sapat na impormasyon at sanggunian. Lahat na ng mga artikulo mula sa Cycle 1 ang naka-''bold''. 208 sa 367 na artikulo ang tapos na. Ang mga artikulong may asterisk ay mga artikulong naka-arkibo na ang mga sanggunian. ==== Cycle 1: 21 Abril 2021 - 31 Disyembre 2022 <small>(53 artikulo + 10 artikulong Ingles)</small> ==== {{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 1 (619 na araw)}} {{col-begin}} {{col-2}} {| ! Abril 2021 |- | * '''Binibining Pilipinas 1997''' (21; sa Ingles) |- ! Hunyo 2021 |- | * '''Binibining Pilipinas 1996''' (2; sa Ingles) * '''Binibining Pilipinas 1995''' (6; sa Ingles) * '''Binibining Pilipinas 1994''' (8; sa Ingles) * '''Binibining Pilipinas 1993''' (28; sa Ingles) |- ! Setyembre 2021 |- | * '''Binibining Pilipinas 1964''' (20; sa Ingles) |- ! Oktubre 2021 |- | * '''Binibining Pilipinas 1992''' (18; sa Ingles) |- ! Nobyembre 2021 |- | * '''The Miss Globe 2021''' (6; sa Ingles) |- ! Disyembre 2021 |- | * '''Señorita Colombia 2021''' (28; sa Ingles) |- ! Abril 2022 |- | * '''Binibining Pilipinas 1991''' (23; sa Ingles) |- ! Hunyo 2022 |- | *'''[[Nadia Ferreira]]''' (10)* *'''[[Miss Universe Philippines]]''' (11)* |- ! Agosto 2022 |- | *'''[[Miss World 2023]]''' (2)* *'''[[Miss World 2018]]''' (3) *'''[[Miss World 2019]]''' (5) |- ! Setyembre 2022 |- | *'''[[Francisco Mañosa]]''' (1) *'''[[Andrea Meza]]''' (19) |- ! Oktubre 2022 |- | *'''[[Miss Universe 1952]]''' (4)* *'''[[Miss Universe 1953]]''' (6)* *'''[[Miss Universe 1954]]''' (7)* *'''[[Miss Universe 1955]]''' (10)* *'''[[Miss Universe 1956]]''' (10)* *'''[[Miss Universe 1957]]''' (11)* *'''[[Miss Universe 1958]]''' (12)* *'''[[Miss Universe 1959]]''' (24)* |- |} {{col-2}} {| |- ! Nobyembre 2022 |- | *'''[[Miss Universe 1960]]''' (5)* *'''[[Miss Universe 1961]]''' (6)* *'''[[Miss Universe 1962]]''' (7)* *'''[[Miss Universe 1963]]''' (8)* *'''[[Miss World 1951]]''' (8) *'''[[Miss Universe 1964]]''' (9)* *'''[[Miss Universe 1965]]''' (21)* *'''[[Miss Universe 1966]]''' (25)* *'''[[Miss Universe 1967]]''' (29) |- ! Disyembre 2022 |- | *'''[[Miss Universe 1968]]''' (5)* *'''[[Miss Universe 1969]]''' (8)* *'''[[Miss World 1952]]''' (8) *'''[[Miss World 1953]]''' (10) *'''[[Miss Universe 1970]]''' (11)* *'''[[Miss Universe 1971]]''' (11) *'''[[Miss Universe 1972]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1973]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1974]]''' (13) *'''[[Miss World 1954]]''' (22) *'''[[Miss World 1955]]''' (23) *'''[[Miss Universe 1975]]''' (23) *'''[[Miss Universe 1976]]''' (23) *'''[[Miss Universe 1977]]''' (24) *'''[[Miss Universe 2012]]''' (24) *'''[[Miss Universe 1978]]''' (25) *'''[[Miss Universe 1979]]''' (25) *'''[[Miss Universe 1980]]''' (27) *'''[[Miss Universe 1981]]''' (27) *'''[[Miss Universe 1982]]''' (28) *'''[[Miss Universe 1983]]''' (28) *'''[[Miss Universe 1984]]''' (28) *'''[[Miss Universe 1985]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1986]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1987]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1988]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1989]]''' (30) *'''[[Miss Universe 2011]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1990]]''' (31) |} {{col-end}} {{hidden end}} ==== Cycle 2: 3 Enero 2023 - 12 Disyembre 2023 <small>(86 artikulo)</small> ==== {{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 2 (316 na araw)}} {{col-begin}} {{col-2}} {| |- ! Enero |- | *'''[[Miss Universe 1991]]''' (3) *'''[[Miss World 1956]]''' (4) *'''[[Marisol Malaret]]''' (4) *'''[[Miss Universe 2023]]''' (5) *'''[[Miss World 2003]]''' (5) *'''[[Fenty Beauty]]''' (5) *'''[[Miss Universe 1992]]''' (8) *'''[[Miss Universe 2010]]''' (8) *'''[[Miss World 2005]]''' (8) *'''[[Miss Universe 1993]]''' (9) *'''[[Miss Universe 1999]]''' (9) *'''[[Miss Universe 1994]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1995]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1996]]''' (12) *'''[[Miss Universe 2000]]''' (12) *'''[[Miss Universe 2001]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1997]]''' (13) *'''[[Miss Universe 1998]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2002]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2003]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2004]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2005]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2006]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2007]]''' (13) *'''[[R'Bonney Gabriel]]''' (15) *'''[[Mariam Habach]]''' (18) *'''[[Binibining Pilipinas 1964]]''' (23) *'''[[Binibining Pilipinas 1965]]''' (25) *'''[[Miss Universe 2008]]''' (25) *'''[[Miss World 1971]]''' (31) *'''[[Miss International 2023]]''' (31) |- ! Pebrero |- | *'''[[Binibining Pilipinas 1966]]''' (2) *'''[[Binibining Pilipinas 1967]]''' (2) *'''[[Anna Sueangam-iam]]''' (3) *'''[[Miss USA 1952]]''' (4) *'''[[Binibining Pilipinas 2023]]''' (6) *'''[[Miss World 1960]]''' (7) *'''[[Miss Universe Philippines 2023]]''' (18) *'''[[Julia Gama]]''' (22) *'''[[Binibining Pilipinas 1968]]''' (24) |- ! Marso |- | *'''[[Binibining Pilipinas 1969]]''' (4) *'''[[Miss World 1961]]''' (7) *'''[[Miss World 1962]]''' (22) *'''[[Miss World 1963]]''' (26) *'''[[Miss World 1967]]''' (30) |- ! Abril |- | *[[Miss World 2011]] (12) |} {{col-2}} *[[Miss World 2012]] (14) *[[Miss World 2013]] (14) *[[Miss World 2014]] (18) *[[Miss World 2015]] (20) *'''[[Binibining Pilipinas 2021]]''' (20) {| |- ! Mayo |- | *[[Kapuluang Mamanuca]] (1) *'''[[Miss World 1964]]''' (8) *'''[[Miss World 1976]]''' (10) *'''[[Miss World 1977]]''' (12) *'''[[Miss World 1978]]''' (12) |- ! Hunyo |- | *'''[[Miss Universe 2009]]''' (1) *'''[[Miss World 1965]]''' (1) *'''[[Miss World 1979]]''' (1) *'''[[Miss World 1966]]''' (3) *'''[[Miss World 1968]]''' (3) *'''[[Miss World 1969]]''' (3) *'''[[Miss World 1970]]''' (3) *'''[[Miss World 1972]]''' (3) *'''[[Miss World 1980]]''' (5) *'''[[Miss World 1973]]''' (6) *'''[[Miss World 1974]]''' (6) *'''[[Miss World 1981]]''' (6) *'''[[Miss World 1982]]''' (6) *'''[[Miss World 1983]]''' (7) *'''[[Miss World 1984]]''' (7) *'''[[Miss Universe Philippines 2024]]''' (10) *'''[[Miss World 1985]]''' (13) *[[Auckland]] (17) *'''[[Miss World 1986]]''' (26) |- ! Hulyo |- | *[[Zozibini Tunzi]] (6) *'''[[Miss World 1987]]''' (16) *'''[[Miss World 1988]]''' (31) |- ! Agosto |- | *'''[[Miss World 1989]]''' (1) *'''[[Miss World 2017]]''' (10) *'''[[Miss International 1960]]''' (10)* |- ! Setyembre |- | *[[Lalela Mswane]] (7) *'''[[Miss World 1990]]''' (19) |- ! Nobyembre |- | *'''[[Sheynnis Palacios]]''' (19) *'''[[Miss Universe 2024]]''' (19) |- ! Disyembre |- | *[[Miss International 2019]] (1) *'''[[Miss International 2024]]''' (12) |} {{col-end}} {{hidden end}} '''Cycle 3: 8 Enero 2024 - 30 Disyembre 2024 <small>(95 artikulo + 2 artikulong Ingles)</small>'''{{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 3 (357 araw)}} {{col-begin}} {{col-2}} {| |- ! Enero |- | *'''[[Miss World 1991]]''' (8) *'''[[Miss World 1992]]''' (13) *'''[[Miss World 1993]]''' (14) *'''[[Miss World 1975]]''' (14) *[[Demi-Leigh Tebow]] (17) *''[[Iris Mittenaere]]'' (17) *[[Charlie Puth]] (18) *[[Gabriela Isler]] (18) *'''[[Miss World 1994]]''' (27) *'''[[Miss World 1995]]''' (27) *'''[[Miss World 1996]]''' (28) |- ! Pebrero |- | *'''[[Miss World 1997]]''' (10) |- ! Marso |- | *'''[[Miss World 1998]]''' (2)* *'''[[Miss World 1999]]''' (3) *'''[[Miss World 2000]]''' (3) *[[Miss Earth 2024]] (3) *[[Arkitekturang bernakular]] (4) *'''[[Miss World 2025]]''' (6) *'''[[Miss World 2001]]''' (8) *[[Karolina Bielawska]] (10) *[[Krystyna Pyszková]] (13) *'''[[Miss World 2002]]''' (15) *[[Nguyễn Huỳnh Kim Duyên]] (17) *[[Talaan ng mga bansa sa Miss Universe]] (17) *[[Shopee]] (21) |- ! Abril |- | *[[Ella Mai]] (3) *'''[[Binibining Pilipinas 2024]]''' (5) *'''[[Miss World 2004]]''' (8) *'''[[Miss World 2006]]''' (9) *[[Miss World 2007]] (10) *[[Miss World 2008]] (13) *[[Miss World 2016]] (20) *[[Tahanang Pilipino]] (24) |- ! Mayo |- | *[[Lacoste]] (6) *[[Adrastea (buwan)|Adrastea]] (6) *[[66391 Moshup]] (6) *[[3015 Candy]] (7) *[[3031 Houston]] (7) *[[Loewe (tatak ng moda)|Loewe]] (8) *[[Drita Ziri]] (9) *[[Bretman Rock]] (9) *[[Miss International 2018]] (10) *[[Chelsea Anne Manalo]] (23) *[[Miss Universe Philippines 2025]] (23) *[[Kim Kardashian]] (23) |- ! Hunyo |- | *'''Miss World Philippines 2024''' (4; sa Ingles) *[[Noelia Voigt]] (17) *'''Miss Universe Thailand 2024''' (19; sa Ingles) |} {{col-2}} {| *[[Binibining Pilipinas 2009]] (26) *[[Binibining Pilipinas 2019]] (27) *[[Angelica Lopez]] (30) |- ! Hulyo |- | *[[Miss Earth 2003]] (5) *[[Miss Supranational 2024]] (6) *[[Myrna Esguerra]] (8) *[[Alice Guo]] (16) *[[Krishnah Gravidez]] (20) *[[Pinoy Big Brother: Gen 11]] (21) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 10001–11000]]''' (21) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 11001–12000]]''' (21) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 12001–13000]]''' (21) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 13001–14000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 14001–15000]]''' (23) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 15001–16000]]''' (23) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 16001–17000]]''' (24) *[[EJ Obiena]] (26) |- ! Agosto |- | *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 17001–18000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 18001–19000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 19001–20000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 20001–21000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 21001–22000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 22001–23000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 23001–24000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 24001–25000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 25001–26000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 26001–27000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 27001–28000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 28001–29000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 29001–30000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 30001–31000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 31001–32000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 32001–33000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 33001–34000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 34001–35000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 35001–36000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 36001–37000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 37001–38000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 38001–39000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 39001–40000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 40001–41000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 41001–42000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 42001–43000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 43001–44000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 44001–45000]]''' (22) |- ! Oktubre |- | *'''[[Miss International 1961]]''' (15) |- ! Nobyembre |- | *[[Miss Universe 2025]] (21) *[[Victoria Kjær Theilvig]] (21) |- ! Disyembre |- | *[[Miss International 1962]] (30) |}{{col-end}} {{hidden end}}'''Cycle 4: 8 Enero 2025 - 21 Nobyembre 2025 <small>(119 artikulo + 5 artikulong Ingles)</small>'''{{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 4 (317 araw)}} {{col-begin}} {{col-2}} {| |- ! Enero 2025 |- | *'''Miss USA 2025''' (8; sa Ingles) *[[Miss Universe Philippines 2021]] (27) *[[Miss Universe Thailand]] (31) |- ! Pebrero 2025 |- | *[[Yllana Aduana]] (3) *[[Maison Schiaparelli]] (8) *[[Miss Grand International 2024]] (14) *[[CJ Opiaza]] (14) *[[Miss International 2025]] (21) *'''Miss Universe 2026''' (28; sa Ingles) |- ! Marso 2025 |- | *'''[[Miss Supranational 2025]]''' (3) *[[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition]] (9) *[[Sabrina Carpenter]] (21) *'''[[Aiah]]''' (23) *'''[[Colet (mang-aawit)|Colet]]''' (23) *'''Binibining Pilipinas 2025''' (24; sa Ingles) |- ! Abril 2025 |- | *[[Miss International 1963]] (11) *[[Miss International 1964]] (11) *[[Miss International 1965]] (12) *[[Miss International 1967]] (13) *[[Miss International 1968]] (14) *[[Miss International 1969]] (14) *[[Miss International 1970]] (16) *[[Miss International 1971]] (17) *[[Miss International 1979]] (17) *[[Aurora Pijuan]] (17) *[[Miss International 1972]] (18) *[[Miss International 1973]] (21) *[[Miss International 1974]] (29) *[[Miss International 1975]] (29) *[[Miss International 1976]] (29) *[[Miss International 1977]] (29) *[[Miss International 1978]] (29) *[[Miss International 1980]] (30) |- ! Mayo 2025 |- | *[[Binibining Pilipinas 2025]] (1) *[[Miss International 1981]] (1) *[[Miss International 1982]] (2) *[[Miss International 1983]] (5) *[[Miss International 1984]] (5) *[[Miss International 1985]] (5) *[[Miss International 1986]] (5) *[[Papa Leon XIV]] (9) *Miss World 2026 (9; sa Ingles) *[[Miss International 1987]] (11) *[[Miss International 1988]] (12) *[[Miss International 1989]] (12) *[[Miss International 1990]] (19) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 45001–46000]]''' (23) *[[Miss International 1991]] (26) *[[Miss International 1992]] (28) *[[Miss International 1993]] (29) *[[Miss International 1994]] (29) *[[Miss International 1995]] (29) *[[Miss International 1996]] (29) *[[Miss International 1997]] (29) *[[Miss International 1998]] (29) *[[Miss International 1999]] (29) *[[Miss International 2000]] (31) *[[Miss International 2001]] (31) |- ! Hunyo 2025 |- | *[[Miss International 2002]] (3) *[[Miss International 2003]] (4) *[[Miss International 2004]] (7) *[[Miss International 2005]] (7) *[[Miss International 2006]] (7) *[[Miss International 2007]] (7) *[[Miss International 2008]] (7) *[[Miss International 2009]] (8) |} {{col-2}} {| *[[Miss International 2010]] (8) *[[Miss International 2011]] (9) *[[Miss International 2012]] (9) *[[Miss International 2013]] (10) *[[Miss International 2014]] (11) *[[Miss International 2015]] (11) *[[Miss International 2016]] (11) *[[Miss International 2017]] (11) *[[Miss Earth 2004]] (11) *[[Miss Earth 2005]] (11) *[[Miss Earth 2025]] (11) *[[Miss Earth 2006]] (16) *[[Miss Earth 2007]] (16) *[[Katrina Johnson]] (16) *[[Miss Earth 2008]] (18) *[[Miss Earth 2009]] (18) *[[Miss Earth 2010]] (19) *[[Miss Earth 2011]] (22) *[[Miss Earth 2012]] (22) *[[Miss Earth 2013]] (22) *[[Miss Earth 2014]] (22) *[[Miss Earth 2015]] (22) *[[Miss Earth 2016]] (23) *[[Miss Earth 2017]] (23) *[[Miss Earth 2018]] (23) *[[Miss Earth 2019]] (23) *[[Miss Earth 2020]] (23) *[[Miss Earth 2021]] (23) *[[Miss Supranational 2013]] (23) *[[Miss Supranational 2022]] (27) |- ! Hulyo 2025 |- | *''[[This Is For]]'' (8) *[[Miss World 2026]] (10) *[[3034 Climenhaga]] (31) |- ! Agosto 2025 |- | *[[Miss Universe Thailand 2025]] (23) *[[Praveenar Singh]] (23) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 46001–47000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 47001–48000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 48001–49000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 49001–50000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 50001–51000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 51001–52000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 52001–53000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 53001–54000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 54001–55000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 55001–56000]]''' (31) |- ! Setyembre 2025 |- | *[[Pagpatay kay Iryna Zarutska]] (9) *Kirk Bondad (25; sa Ingles) *[[Curlee at Sarah Discaya]] (27) *[[Miss Universe Philippines 2026]] (27) |- ! Oktubre 2025 |- | *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 56001–57000]]''' (6) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 57001–58000]]''' (6) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 58001–59000]]''' (6) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 59001–60000]]''' (6) *'''[[Miss Grand International 2025]]''' (12) *[[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition 2.0]] (17) *[[Emma Tiglao]] (18) *[[Sirikit]] (26) |- ! Nobyembre 2025 |- | *[[Fátima Bosch]] (21) |- |} {{col-end}} {{hidden end}}'''Cycle 5: 21 Pebrero 2026 - kasalukuyan <small>(10 artikulo + 2 artikulong Ingles)</small>'''{{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 5}} {{col-begin}} {{col-2}} {| |- ! Pebrero |- | *The Miss Globe 2022 (21; sa Ingles) |- ! Marso |- | *[[Binibining Pilipinas 1970]] (9) *[[Binibining Pilipinas 1971]] (13) *'''Binibining Pilipinas 2026''' (23; sa Ingles) |- ! Hulyo |- | *[[Miss Universe 2026]] (21) *'''[[Pop Mart]]''' (22) *'''[[Miss Supranational 2026]]''' (26) *[[Miss World 2027]] (28) *'''[[Emilio Daez]]''' (28) |- ! Agosto |- | *[[Katrina Llegado]] (1) *'''[[Bo's Coffee]]''' (6) *[[Mingyu]] (9) *[[Bea Millan-Windorski]] (10) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 60001–61000]]''' (10) |- |} {{col-2}}{{col-end}} {{hidden end}} d2k5z4uqiuu365usi4ddco1fzqit3f8 2219998 2219993 2026-08-10T14:49:13Z Allyriana000 119761 2219998 wikitext text/x-wiki {{userboxtop|align=right|backgroundcolor=#cedff2|bordercolor=#4E78A0 solid 5px;|extra-css=border-radius: 8px; padding-bottom:3px; padding-top:5px;|textcolor=black|toptext='''Allyriana000'''}} {{User en}} {{User Wikipedian For|year=2022|month=05|day=13}} {{User contrib|17,480}} {{Userboxbottom}}Magandang araw Pilipinas! Ako si Allyriana, at ako ay mahilig sa pagsubaybay sa mga patimapalak pagandahan tulad ng Miss Universe, Miss World, Miss Earth, at Miss International. Nagsimula akong mag-edit sa English Wikipedia noong Abril 4, 2021, subalit nagsimula lamang ako sa Wikipedia Tagalog noong Mayo 13, 2022. Ako ay ipinanganak sa [[Lungsod Quezon]], kung saan ako lumaki. Ang aking mga hilig ay gumuhit ng mga ''portrait'' ng mga tao at ng mga estruktura, manood ng mga ''series'' tulad ng RuPaul's Drag Race, The Crown, Money Heist, Jujutsu Kaisen, Demon Slayer at Grey's Anatomy, at kumanta. == Mga nagawang artikulo == === Talaan ng mga artikulo === Ang mga artikulong naka-'''''bold''''' ay ang mga artikulong '''tapos nang ilikha''' o may mga '''sapat na sanggunian''' na para sa mga nilalaman ng artikulo. Ang mga artikulong hindi naka-''bold'' ay ang mga artikulo kinakailangan pang dagdagan ng sapat na impormasyon at sanggunian. Lahat na ng mga artikulo mula sa Cycle 1 ang naka-''bold''. 209 sa 368 na artikulo ang tapos na. Ang mga artikulong may asterisk ay mga artikulong naka-arkibo na ang mga sanggunian. ==== Cycle 1: 21 Abril 2021 - 31 Disyembre 2022 <small>(53 artikulo + 10 artikulong Ingles)</small> ==== {{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 1 (619 na araw)}} {{col-begin}} {{col-2}} {| ! Abril 2021 |- | * '''Binibining Pilipinas 1997''' (21; sa Ingles) |- ! Hunyo 2021 |- | * '''Binibining Pilipinas 1996''' (2; sa Ingles) * '''Binibining Pilipinas 1995''' (6; sa Ingles) * '''Binibining Pilipinas 1994''' (8; sa Ingles) * '''Binibining Pilipinas 1993''' (28; sa Ingles) |- ! Setyembre 2021 |- | * '''Binibining Pilipinas 1964''' (20; sa Ingles) |- ! Oktubre 2021 |- | * '''Binibining Pilipinas 1992''' (18; sa Ingles) |- ! Nobyembre 2021 |- | * '''The Miss Globe 2021''' (6; sa Ingles) |- ! Disyembre 2021 |- | * '''Señorita Colombia 2021''' (28; sa Ingles) |- ! Abril 2022 |- | * '''Binibining Pilipinas 1991''' (23; sa Ingles) |- ! Hunyo 2022 |- | *'''[[Nadia Ferreira]]''' (10)* *'''[[Miss Universe Philippines]]''' (11)* |- ! Agosto 2022 |- | *'''[[Miss World 2023]]''' (2)* *'''[[Miss World 2018]]''' (3) *'''[[Miss World 2019]]''' (5) |- ! Setyembre 2022 |- | *'''[[Francisco Mañosa]]''' (1) *'''[[Andrea Meza]]''' (19) |- ! Oktubre 2022 |- | *'''[[Miss Universe 1952]]''' (4)* *'''[[Miss Universe 1953]]''' (6)* *'''[[Miss Universe 1954]]''' (7)* *'''[[Miss Universe 1955]]''' (10)* *'''[[Miss Universe 1956]]''' (10)* *'''[[Miss Universe 1957]]''' (11)* *'''[[Miss Universe 1958]]''' (12)* *'''[[Miss Universe 1959]]''' (24)* |- |} {{col-2}} {| |- ! Nobyembre 2022 |- | *'''[[Miss Universe 1960]]''' (5)* *'''[[Miss Universe 1961]]''' (6)* *'''[[Miss Universe 1962]]''' (7)* *'''[[Miss Universe 1963]]''' (8)* *'''[[Miss World 1951]]''' (8) *'''[[Miss Universe 1964]]''' (9)* *'''[[Miss Universe 1965]]''' (21)* *'''[[Miss Universe 1966]]''' (25)* *'''[[Miss Universe 1967]]''' (29) |- ! Disyembre 2022 |- | *'''[[Miss Universe 1968]]''' (5)* *'''[[Miss Universe 1969]]''' (8)* *'''[[Miss World 1952]]''' (8) *'''[[Miss World 1953]]''' (10) *'''[[Miss Universe 1970]]''' (11)* *'''[[Miss Universe 1971]]''' (11) *'''[[Miss Universe 1972]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1973]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1974]]''' (13) *'''[[Miss World 1954]]''' (22) *'''[[Miss World 1955]]''' (23) *'''[[Miss Universe 1975]]''' (23) *'''[[Miss Universe 1976]]''' (23) *'''[[Miss Universe 1977]]''' (24) *'''[[Miss Universe 2012]]''' (24) *'''[[Miss Universe 1978]]''' (25) *'''[[Miss Universe 1979]]''' (25) *'''[[Miss Universe 1980]]''' (27) *'''[[Miss Universe 1981]]''' (27) *'''[[Miss Universe 1982]]''' (28) *'''[[Miss Universe 1983]]''' (28) *'''[[Miss Universe 1984]]''' (28) *'''[[Miss Universe 1985]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1986]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1987]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1988]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1989]]''' (30) *'''[[Miss Universe 2011]]''' (30) *'''[[Miss Universe 1990]]''' (31) |} {{col-end}} {{hidden end}} ==== Cycle 2: 3 Enero 2023 - 12 Disyembre 2023 <small>(86 artikulo)</small> ==== {{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 2 (316 na araw)}} {{col-begin}} {{col-2}} {| |- ! Enero |- | *'''[[Miss Universe 1991]]''' (3) *'''[[Miss World 1956]]''' (4) *'''[[Marisol Malaret]]''' (4) *'''[[Miss Universe 2023]]''' (5) *'''[[Miss World 2003]]''' (5) *'''[[Fenty Beauty]]''' (5) *'''[[Miss Universe 1992]]''' (8) *'''[[Miss Universe 2010]]''' (8) *'''[[Miss World 2005]]''' (8) *'''[[Miss Universe 1993]]''' (9) *'''[[Miss Universe 1999]]''' (9) *'''[[Miss Universe 1994]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1995]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1996]]''' (12) *'''[[Miss Universe 2000]]''' (12) *'''[[Miss Universe 2001]]''' (12) *'''[[Miss Universe 1997]]''' (13) *'''[[Miss Universe 1998]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2002]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2003]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2004]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2005]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2006]]''' (13) *'''[[Miss Universe 2007]]''' (13) *'''[[R'Bonney Gabriel]]''' (15) *'''[[Mariam Habach]]''' (18) *'''[[Binibining Pilipinas 1964]]''' (23) *'''[[Binibining Pilipinas 1965]]''' (25) *'''[[Miss Universe 2008]]''' (25) *'''[[Miss World 1971]]''' (31) *'''[[Miss International 2023]]''' (31) |- ! Pebrero |- | *'''[[Binibining Pilipinas 1966]]''' (2) *'''[[Binibining Pilipinas 1967]]''' (2) *'''[[Anna Sueangam-iam]]''' (3) *'''[[Miss USA 1952]]''' (4) *'''[[Binibining Pilipinas 2023]]''' (6) *'''[[Miss World 1960]]''' (7) *'''[[Miss Universe Philippines 2023]]''' (18) *'''[[Julia Gama]]''' (22) *'''[[Binibining Pilipinas 1968]]''' (24) |- ! Marso |- | *'''[[Binibining Pilipinas 1969]]''' (4) *'''[[Miss World 1961]]''' (7) *'''[[Miss World 1962]]''' (22) *'''[[Miss World 1963]]''' (26) *'''[[Miss World 1967]]''' (30) |- ! Abril |- | *[[Miss World 2011]] (12) |} {{col-2}} *[[Miss World 2012]] (14) *[[Miss World 2013]] (14) *[[Miss World 2014]] (18) *[[Miss World 2015]] (20) *'''[[Binibining Pilipinas 2021]]''' (20) {| |- ! Mayo |- | *[[Kapuluang Mamanuca]] (1) *'''[[Miss World 1964]]''' (8) *'''[[Miss World 1976]]''' (10) *'''[[Miss World 1977]]''' (12) *'''[[Miss World 1978]]''' (12) |- ! Hunyo |- | *'''[[Miss Universe 2009]]''' (1) *'''[[Miss World 1965]]''' (1) *'''[[Miss World 1979]]''' (1) *'''[[Miss World 1966]]''' (3) *'''[[Miss World 1968]]''' (3) *'''[[Miss World 1969]]''' (3) *'''[[Miss World 1970]]''' (3) *'''[[Miss World 1972]]''' (3) *'''[[Miss World 1980]]''' (5) *'''[[Miss World 1973]]''' (6) *'''[[Miss World 1974]]''' (6) *'''[[Miss World 1981]]''' (6) *'''[[Miss World 1982]]''' (6) *'''[[Miss World 1983]]''' (7) *'''[[Miss World 1984]]''' (7) *'''[[Miss Universe Philippines 2024]]''' (10) *'''[[Miss World 1985]]''' (13) *[[Auckland]] (17) *'''[[Miss World 1986]]''' (26) |- ! Hulyo |- | *[[Zozibini Tunzi]] (6) *'''[[Miss World 1987]]''' (16) *'''[[Miss World 1988]]''' (31) |- ! Agosto |- | *'''[[Miss World 1989]]''' (1) *'''[[Miss World 2017]]''' (10) *'''[[Miss International 1960]]''' (10)* |- ! Setyembre |- | *[[Lalela Mswane]] (7) *'''[[Miss World 1990]]''' (19) |- ! Nobyembre |- | *'''[[Sheynnis Palacios]]''' (19) *'''[[Miss Universe 2024]]''' (19) |- ! Disyembre |- | *[[Miss International 2019]] (1) *'''[[Miss International 2024]]''' (12) |} {{col-end}} {{hidden end}} '''Cycle 3: 8 Enero 2024 - 30 Disyembre 2024 <small>(95 artikulo + 2 artikulong Ingles)</small>'''{{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 3 (357 araw)}} {{col-begin}} {{col-2}} {| |- ! Enero |- | *'''[[Miss World 1991]]''' (8) *'''[[Miss World 1992]]''' (13) *'''[[Miss World 1993]]''' (14) *'''[[Miss World 1975]]''' (14) *[[Demi-Leigh Tebow]] (17) *''[[Iris Mittenaere]]'' (17) *[[Charlie Puth]] (18) *[[Gabriela Isler]] (18) *'''[[Miss World 1994]]''' (27) *'''[[Miss World 1995]]''' (27) *'''[[Miss World 1996]]''' (28) |- ! Pebrero |- | *'''[[Miss World 1997]]''' (10) |- ! Marso |- | *'''[[Miss World 1998]]''' (2)* *'''[[Miss World 1999]]''' (3) *'''[[Miss World 2000]]''' (3) *[[Miss Earth 2024]] (3) *[[Arkitekturang bernakular]] (4) *'''[[Miss World 2025]]''' (6) *'''[[Miss World 2001]]''' (8) *[[Karolina Bielawska]] (10) *[[Krystyna Pyszková]] (13) *'''[[Miss World 2002]]''' (15) *[[Nguyễn Huỳnh Kim Duyên]] (17) *[[Talaan ng mga bansa sa Miss Universe]] (17) *[[Shopee]] (21) |- ! Abril |- | *[[Ella Mai]] (3) *'''[[Binibining Pilipinas 2024]]''' (5) *'''[[Miss World 2004]]''' (8) *'''[[Miss World 2006]]''' (9) *[[Miss World 2007]] (10) *[[Miss World 2008]] (13) *[[Miss World 2016]] (20) *[[Tahanang Pilipino]] (24) |- ! Mayo |- | *[[Lacoste]] (6) *[[Adrastea (buwan)|Adrastea]] (6) *[[66391 Moshup]] (6) *[[3015 Candy]] (7) *[[3031 Houston]] (7) *[[Loewe (tatak ng moda)|Loewe]] (8) *[[Drita Ziri]] (9) *[[Bretman Rock]] (9) *[[Miss International 2018]] (10) *[[Chelsea Anne Manalo]] (23) *[[Miss Universe Philippines 2025]] (23) *[[Kim Kardashian]] (23) |- ! Hunyo |- | *'''Miss World Philippines 2024''' (4; sa Ingles) *[[Noelia Voigt]] (17) *'''Miss Universe Thailand 2024''' (19; sa Ingles) |} {{col-2}} {| *[[Binibining Pilipinas 2009]] (26) *[[Binibining Pilipinas 2019]] (27) *[[Angelica Lopez]] (30) |- ! Hulyo |- | *[[Miss Earth 2003]] (5) *[[Miss Supranational 2024]] (6) *[[Myrna Esguerra]] (8) *[[Alice Guo]] (16) *[[Krishnah Gravidez]] (20) *[[Pinoy Big Brother: Gen 11]] (21) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 10001–11000]]''' (21) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 11001–12000]]''' (21) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 12001–13000]]''' (21) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 13001–14000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 14001–15000]]''' (23) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 15001–16000]]''' (23) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 16001–17000]]''' (24) *[[EJ Obiena]] (26) |- ! Agosto |- | *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 17001–18000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 18001–19000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 19001–20000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 20001–21000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 21001–22000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 22001–23000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 23001–24000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 24001–25000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 25001–26000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 26001–27000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 27001–28000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 28001–29000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 29001–30000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 30001–31000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 31001–32000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 32001–33000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 33001–34000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 34001–35000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 35001–36000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 36001–37000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 37001–38000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 38001–39000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 39001–40000]]''' (13) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 40001–41000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 41001–42000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 42001–43000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 43001–44000]]''' (22) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 44001–45000]]''' (22) |- ! Oktubre |- | *'''[[Miss International 1961]]''' (15) |- ! Nobyembre |- | *[[Miss Universe 2025]] (21) *[[Victoria Kjær Theilvig]] (21) |- ! Disyembre |- | *[[Miss International 1962]] (30) |}{{col-end}} {{hidden end}}'''Cycle 4: 8 Enero 2025 - 21 Nobyembre 2025 <small>(119 artikulo + 5 artikulong Ingles)</small>'''{{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 4 (317 araw)}} {{col-begin}} {{col-2}} {| |- ! Enero 2025 |- | *'''Miss USA 2025''' (8; sa Ingles) *[[Miss Universe Philippines 2021]] (27) *[[Miss Universe Thailand]] (31) |- ! Pebrero 2025 |- | *[[Yllana Aduana]] (3) *[[Maison Schiaparelli]] (8) *[[Miss Grand International 2024]] (14) *[[CJ Opiaza]] (14) *[[Miss International 2025]] (21) *'''Miss Universe 2026''' (28; sa Ingles) |- ! Marso 2025 |- | *'''[[Miss Supranational 2025]]''' (3) *[[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition]] (9) *[[Sabrina Carpenter]] (21) *'''[[Aiah]]''' (23) *'''[[Colet (mang-aawit)|Colet]]''' (23) *'''Binibining Pilipinas 2025''' (24; sa Ingles) |- ! Abril 2025 |- | *[[Miss International 1963]] (11) *[[Miss International 1964]] (11) *[[Miss International 1965]] (12) *[[Miss International 1967]] (13) *[[Miss International 1968]] (14) *[[Miss International 1969]] (14) *[[Miss International 1970]] (16) *[[Miss International 1971]] (17) *[[Miss International 1979]] (17) *[[Aurora Pijuan]] (17) *[[Miss International 1972]] (18) *[[Miss International 1973]] (21) *[[Miss International 1974]] (29) *[[Miss International 1975]] (29) *[[Miss International 1976]] (29) *[[Miss International 1977]] (29) *[[Miss International 1978]] (29) *[[Miss International 1980]] (30) |- ! Mayo 2025 |- | *[[Binibining Pilipinas 2025]] (1) *[[Miss International 1981]] (1) *[[Miss International 1982]] (2) *[[Miss International 1983]] (5) *[[Miss International 1984]] (5) *[[Miss International 1985]] (5) *[[Miss International 1986]] (5) *[[Papa Leon XIV]] (9) *Miss World 2026 (9; sa Ingles) *[[Miss International 1987]] (11) *[[Miss International 1988]] (12) *[[Miss International 1989]] (12) *[[Miss International 1990]] (19) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 45001–46000]]''' (23) *[[Miss International 1991]] (26) *[[Miss International 1992]] (28) *[[Miss International 1993]] (29) *[[Miss International 1994]] (29) *[[Miss International 1995]] (29) *[[Miss International 1996]] (29) *[[Miss International 1997]] (29) *[[Miss International 1998]] (29) *[[Miss International 1999]] (29) *[[Miss International 2000]] (31) *[[Miss International 2001]] (31) |- ! Hunyo 2025 |- | *[[Miss International 2002]] (3) *[[Miss International 2003]] (4) *[[Miss International 2004]] (7) *[[Miss International 2005]] (7) *[[Miss International 2006]] (7) *[[Miss International 2007]] (7) *[[Miss International 2008]] (7) *[[Miss International 2009]] (8) |} {{col-2}} {| *[[Miss International 2010]] (8) *[[Miss International 2011]] (9) *[[Miss International 2012]] (9) *[[Miss International 2013]] (10) *[[Miss International 2014]] (11) *[[Miss International 2015]] (11) *[[Miss International 2016]] (11) *[[Miss International 2017]] (11) *[[Miss Earth 2004]] (11) *[[Miss Earth 2005]] (11) *[[Miss Earth 2025]] (11) *[[Miss Earth 2006]] (16) *[[Miss Earth 2007]] (16) *[[Katrina Johnson]] (16) *[[Miss Earth 2008]] (18) *[[Miss Earth 2009]] (18) *[[Miss Earth 2010]] (19) *[[Miss Earth 2011]] (22) *[[Miss Earth 2012]] (22) *[[Miss Earth 2013]] (22) *[[Miss Earth 2014]] (22) *[[Miss Earth 2015]] (22) *[[Miss Earth 2016]] (23) *[[Miss Earth 2017]] (23) *[[Miss Earth 2018]] (23) *[[Miss Earth 2019]] (23) *[[Miss Earth 2020]] (23) *[[Miss Earth 2021]] (23) *[[Miss Supranational 2013]] (23) *[[Miss Supranational 2022]] (27) |- ! Hulyo 2025 |- | *''[[This Is For]]'' (8) *[[Miss World 2026]] (10) *[[3034 Climenhaga]] (31) |- ! Agosto 2025 |- | *[[Miss Universe Thailand 2025]] (23) *[[Praveenar Singh]] (23) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 46001–47000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 47001–48000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 48001–49000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 49001–50000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 50001–51000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 51001–52000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 52001–53000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 53001–54000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 54001–55000]]''' (29) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 55001–56000]]''' (31) |- ! Setyembre 2025 |- | *[[Pagpatay kay Iryna Zarutska]] (9) *Kirk Bondad (25; sa Ingles) *[[Curlee at Sarah Discaya]] (27) *[[Miss Universe Philippines 2026]] (27) |- ! Oktubre 2025 |- | *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 56001–57000]]''' (6) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 57001–58000]]''' (6) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 58001–59000]]''' (6) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 59001–60000]]''' (6) *'''[[Miss Grand International 2025]]''' (12) *[[Pinoy Big Brother: Celebrity Collab Edition 2.0]] (17) *[[Emma Tiglao]] (18) *[[Sirikit]] (26) |- ! Nobyembre 2025 |- | *[[Fátima Bosch]] (21) |- |} {{col-end}} {{hidden end}}'''Cycle 5: 21 Pebrero 2026 - kasalukuyan <small>(10 artikulo + 2 artikulong Ingles)</small>'''{{hidden begin|border=#aaa 1px solid|titlestyle=text-align:center |title= Talaan ng mga artikulo mula sa Cycle 5}} {{col-begin}} {{col-2}} {| |- ! Pebrero |- | *The Miss Globe 2022 (21; sa Ingles) |- ! Marso |- | *[[Binibining Pilipinas 1970]] (9) *[[Binibining Pilipinas 1971]] (13) *'''Binibining Pilipinas 2026''' (23; sa Ingles) |- ! Hulyo |- | *[[Miss Universe 2026]] (21) *'''[[Pop Mart]]''' (22) *'''[[Miss Supranational 2026]]''' (26) *[[Miss World 2027]] (28) *'''[[Emilio Daez]]''' (28) |- ! Agosto |- | *[[Katrina Llegado]] (1) *'''[[Bo's Coffee]]''' (6) *[[Mingyu]] (9) *[[Bea Millan-Windorski]] (10) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 60001–61000]]''' (10) *'''[[Talaan ng mga planetang menor: 61001–62000]]''' (10) |- |} {{col-2}}{{col-end}} {{hidden end}} tg8kz7or24o2mm931t63mpajzf2svzj Valdez 0 322801 2219989 2009059 2026-08-10T14:28:07Z Jojit fb 38 2219989 wikitext text/x-wiki Ginagamit ang pangalang '''Valdez''' bilang isang apelyido. Ilan sa kilalang mga taong taglay ang gayong apelyido ay: *[[Basil Valdez]], [[mang-aawit]] na Filipino *[[Edgar L. Valdez]], politiko sa Pilipinas *[[Eula Valdez]], Pilipinang aktres *[[Kate Valdez]], Pilipinang aktres at modelo *[[Luz Valdez]], artistang Piliipina *[[Ronaldo Valdez]], artistang Piliipina {{surname|Valdez}} {{paglilinaw}} mo6h2oa425p9tf0bvvx7h9y88mxgqst Zozibini Tunzi 0 324341 2220015 2180037 2026-08-10T16:02:13Z Allyriana000 119761 Dinagdag ang seksyong Karera 2220015 wikitext text/x-wiki {{Infobox pageant titleholder|name=Zozibini Tunzi|image=Zozibini Tunzi Attending Puteri Indonesia 2020 (potrait).jpg|caption=Si Tunzi noong 2020|birth_date={{Birth date and age|1993|9|18|df=yes}} <!-- Sourced in "birthday"-->|birth_place=Tsolo, Eastern Cape, Timog Aprika|alma_mater=Cape Peninsula University of Technology|hair_color=Itim|eye_color=Kayumanggi|title={{plainlist| * Miss South Africa 2019 * [[Miss Universe 2019]] }}|competitions={{plainlist| * Miss South Africa 2017<br />(Top 26) * Miss South Africa 2019<br />(Nagwagi) * [[Miss Universe 2019]]<br />(Nagwagi) }}}} [[Category:Articles with hCards]] '''Si Zozibini Tunzi''' (ipinanganak noong 18 Setyembre 1993), na kilala rin bilang '''Zozi Tunzi''', ay isang modelo, artista at titulo ng beauty pageant sa Timog Aprika na kinoronahan bilang [[Miss Universe 2019]].<ref>{{Cite news |date=9 Disyembre 2019 |title=Miss Universe 2019: 'May every little girl see their faces reflected in mine' |language=en-GB |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/newsbeat-50712666 |access-date=6 Pebrero 2023}}</ref> <ref name="Njoku 2023">{{Cite web |last=Njoku |first=Benjamin |date=13 Mayo 2023 |title=Miss Universe 2019, Zozibini Tunzi, IK Osakioduwa to co-host AMVCA |url=https://www.vanguardngr.com/2023/05/miss-universe-2019-zozibini-tunzi-ik-osakioduwa-to-co-host-amvca/ |access-date=6 Hulyo 2023 |website=Vanguard News |language=en}}</ref> Siya ang pangatlong babae mula sa Timog Aprika na nanalo ng titulo, at ang unang itim na babae mula nang si Leila Lopes ng Anggola ay nakoronahan bilang [[Miss Universe 2011]]. == Buhay at pag-aaral == Ipinanganak si Tunzi noong 18 Setyembre 1993 sa Tsolo, Eastern Cape sa mga magulang na sina Philiswa Nodapu at Lungisa Tunzi.<ref>{{cite web |last=Wilson |first=Samantha |date=8 Disyembre 2019 |title=Zozibini Tunzi: 5 Things To Know About Miss Universe 2019 |url=https://hollywoodlife.com/feature/who-is-zozibini-tunzi-miss-universe-2019-3818300/ |access-date=3 Hulyo 2024 |website=Hollywood Life |language=en}}</ref><ref>{{cite web |date=9 Agosto 2019 |title=Women's Day messages from Miss SA finalists |url=https://www.iol.co.za/capeargus/life/womens-day-messages-from-miss-sa-finalists-30492372 |access-date=3 Hulyo 2024 |website=Independent Online |language=en}} </ref> Si Tunzi ay isa sa apat na magkakapatid na babae.<ref>{{cite web |last=Walsh |first=S.M. |date=8 Disyembre 2019 |title=Zozibini Tunzi, Miss Universe 2019: 5 Fast Facts You Need to Know |url=https://heavy.com/entertainment/2019/12/zozibini-tunzi-miss-universe-2019/ |access-date=3 Hulyo 2024 |website=Heavy |language=en |archive-date=7 Pebrero 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230207114520/https://heavy.com/entertainment/2019/12/zozibini-tunzi-miss-universe-2019/ |url-status=dead }}</ref> Kalaunan ay lumipat siya sa [[Lungsod ng Cabo]] at nanirahan sa suburb ng Gardens, upang makapag-aral sa Cape Peninsula University of Technology. Nagtapos siya na may ''National Diploma'' sa ''public relations management'' noong 2018.<ref>{{cite web |date=10 Agosto 2019 |title=Everything we know about your new Miss South Africa – Zozibini Tunzi |url=https://www.sierraleonetimes.com/news/262015151/everything-we-know-about-your-new-miss-south-africa---zozibini-tunzi |access-date=9 Oktubre 2025 |publisher=Sierra Leone Times |language=en}}</ref> Noong 2017, nagtrabaho si Tunzi bilang isang modelo at nanirahan sa East London, Eastern Cape. Bago ang kanyang pagkapanalo bilang Miss South Africa, nagtapos si Tunzi ng ''Bachelor of Technology graduate degree'' sa ''public relations management'' sa Cape Peninsula University of Technology, at nagtrabaho bilang isang ''graduate intern'' sa ''public relations department'' ng Ogilvy Cape Town.<ref>{{Cite web |date=10 Disyembre 2019 |title=5 things about Miss Universe 2019 Zozibini Tunzi you should know |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/artandculture/718636/5-things-about-miss-universe-2019-zozibini-tunzi-you-should-know/story/ |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[GMA News Online]] |language=en}}</ref> == Karera == Ginawa ni Tunzi ang kaniyang unang paglabas sa pag-arte sa pelikulang The Woman King, na idinerekta ni Gina Prince-Bythewood at ipinalabas noong 16 Setyembre 2022.<ref name="auto">{{cite web |last=D'Alessandro |first=Anthony |date=5 Nobyembre 2021 |title=Sony Dates TriStar Viola Davis Pic ''The Woman King''; Moves Affirm's George Foreman Biopic To 2023 |url=https://deadline.com/2021/11/sony-dates-tristar-viola-davis-pic-the-woman-king-moves-affirms-george-foreman-biopic-to-2023-1234869067/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20211109203410/https://deadline.com/2021/11/sony-dates-tristar-viola-davis-pic-the-woman-king-moves-affirms-george-foreman-biopic-to-2023-1234869067/ |archive-date=9 Nobyembre 2021 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Deadline Hollywood |language=en}}</ref> Noong 2024, nakipagtulungan siya sa Timog Aprikanong magtitingi na Foschini para sa kanilang koleksyong Tagsibol/Tag-init 2024. Itinampok sa kaniyang koleksyon na pinamagatang ‘''A Season of Living''’ ang mga gamit sa moda tulad ng mga damit, salaming pang-araw, at iba pang bagay na nauugnay sa tag-init.<ref>{{Cite web |last=Nonkonyane |first=Limpho |date=25 Oktubre 2024 |title=Miss Universe Zozibini Tunzi collaborates with Foschini for Spring/Summer collection |url=https://www.bona.co.za/fashion-and-beauty/miss-universe-zozibini-tunzi-collaborates-with-foschini-for-spring-summer-collection/ |access-date=10 Agosto 2026 |website=Bona Magazine |language=en-US}}</ref> == Mga paligsahan ng kagandahan == === Miss South Africa 2019 === Sinimulan ni Tunzi ang kanyang karera sa ''beauty pageants'' noong 2017, nang siya ay tinanggap bilang isa sa dalawampu't-anim na mga ''semi-finalist'' ng Miss South Africa 2017.<ref>{{cite news |last1=Prince |first1=Shanaaz |date=10 Agosto 2019 |title=Miss SA 2017 Semi-Finalists revealed! |language=en |work=Eyewitness News |url=https://ewn.co.za/2016/10/13/Miss-SA-semifinalists-have-been-revealed |url-status=dead |access-date=4 Hulyo 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161128221459/http://ewn.co.za/2016/10/13/Miss-SA-semifinalists-have-been-revealed |archive-date=28 Nobyembre 2016}}</ref> Bumalik siya sa pageantry upang lumahok sa Miss South Africa 2019. Noong 26 Hunyo 2019, kinumpirma si Tunzi bilang isa sa Top 35 semi-finalists ng kompetisyon. Pagkatapos ng mga karagdagang ''audition'', inanunsyo si Tunzi bilang isa sa labing-anim na pinalista noong 11 Hulyo. Matapos mapili bilang isa sa mga pinalista, nagpatuloy si Tunzi upang lumahok sa Miss South Africa 2019 ''pageant'' na naganap sa Pretoria noong 9 Agosto. Umabante si Tunzi sa kompetisyon mula sa top ten, pagkatapos sa top five, at panghuli ang top two hanggang sa siya ay kinoronahan bilang Miss South Africa 2019 ng kanyang hinalinhan na si Tamaryn Green. Ang kanyang runner-up ay si Sasha-Lee Olivier na siyang ipinadala sa [[Miss World 2019]].<ref name="times live">{{cite web |last=Zeeman |first=Kyle |date=9 Agosto 2019 |title=Zozibini Tunzi crowned Miss SA 2019 |url=https://www.timeslive.co.za/tshisa-live/tshisa-live/2019-08-09-zozibini-tunzi-crowned-miss-sa-2019/ |access-date=9 Oktubre 2025 |publisher=Times Live |language=en}}</ref> Kasunod ng kanyang panalo, tumanggap si Tunzi ng mga premyo kabilang ang R1 milyon, isang bagong kotse, at isang apartment na kumpleto sa gamit sa kabayanan ng Sandton, Johannesburg na nagkakahalaga ng R5 milyon,<ref>{{cite web |date=13 Agosto 2019 |title=Miss SA Zozibini Tunzi moves into her new R5m home |url=https://www.bignewsnetwork.com/news/262055428/miss-sa-zozibini-tunzi-moves-into-her-new-r5m-home |access-date=9 Oktubre 2025 |publisher=Big News Network |language=en}}</ref> para magamit niya sa buong panahon ng kaniyang katungkulan. Ang tagumpay ni Tunzi ay nagbigay-daan sa kanya upang kumatawan sa Timog Aprika sa [[Miss Universe 2019]].<ref name="times live" /> == Mga sanggunian == {{Reflist}}{{S-start}} {{S-ach}} {{S-bef|before={{flagicon|Philippines}} [[Catriona Gray]]}} {{s-ttl|title=[[Miss Universe]]|years=[[Miss Universe 2019|2019]]}} {{S-aft|after={{flagicon|Mexico}} [[Andrea Meza]]}} {{S-bef|before=Tamaryn Green}} {{s-ttl|title=Miss South Africa|years=2019}} {{S-aft|after=Sasha Lee-Olivier}} {{S-end}} {{Miss Universe titleholders}} [[Kategorya:Nabubuhay na mga tao]] [[Kategorya:Ipinanganak noong 1993]] [[Kategorya:Lahat ng mga artikulong may pangungusap na walang pinagmulan]] [[Kategorya:Miss Universe]] 66xj9igto4t6pbg8sn7klj5yckixf5p Dorado (talampad) 0 324632 2220014 2188819 2026-08-10T15:19:03Z Lolbet101 163542 /* Kasaysayan at mga katulad na talampad sa ibang kultura */ 2220014 wikitext text/x-wiki {{Sky|05|00|00|-|65|00|00|10}} {{Infobox Constellation |name = Dorado |abbreviation = Dor |genitive = Doradus |pronounce = {{IPAc-en|d|ə|ˈ|r|eɪ|d|oʊ}} |symbolism = [[Lamarang]] |RA = 5 |dec= -65 |family = [[Bayer Family|Bayer]] |quadrant = SQ1 |areatotal = 179 |arearank = ika-72 |numbermainstars = 3 |numberbfstars = 14 |numberstarsplanets = 5 |numberbrightstars = 0 |numbernearbystars = 0 |brighteststarname = [[Alpha Doradus|α Dor]] |starmagnitude = 3.27 |neareststarname = GJ 2036 |stardistancely = 36.50 |stardistancepc = 11.19 |numbermessierobjects = 0 |meteorshowers = Wala |bordering = [[Caelum]]<br/>[[Horologium (constellation)|Horologium]]<br/>[[Reticulum]]<br/>[[Hydrus]]<br/>[[Mensa (constellation)|Mensa]]<br/>[[Volans]]<br/>[[Pictor]] |latmax = [[20th parallel north|20]] |latmin = [[South Pole|90]] |month = Enero |notes= }} Ang '''Dorado''' ay isang [[Talanyo|konstelasyon]] sa [[Timog Emisperyo|Timog emisperyo]]. Una itong pinangalanan noong huling bahagi ng ika-16 dantaon at isa na sa 88 kasalukuyang modernong talanyo. Ang pangalan nito ay tumutukoy sa isdang [[lamarang|mahi-mahi]] (''Coryphaena hippurus''), na kilala bilang ''dorado'' ("ginintuan") sa [[Wikang Kastila|Espanyol]] at '''lamarang''' sa wikang Filipino,<ref>https://www.youtube.com/watch?v=NX1N65eMR6I</ref><ref>{{Cite web |url=http://pgff.net/board_ooWY99/2359 |title=Archive copy |access-date=2023-08-07 |archive-date=2023-08-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230807154655/http://pgff.net/board_ooWY99/2359 |url-status=dead }}</ref> bagaman ito ay inilalarawan din bilang [[Xiphias gladius|isdang espada]]. Taglay ng Dorado ang kalakhan ng [[Galaksiya|galaksiyang]] [[Malaking Magellanikong Ulap]] (''Large Magellanic Cloud'') at ang Timog Polong ekliptik ng [[Plano (heometriya)|lapyang]] iniinugan ng daigdig (''orbital plane''). == Mga katangian == [[Talaksan:Constellation_Dorado.jpg|left|thumb|383x383px| Ang hitsura ng talampad ng Dorado sa kalangitan nang walang gamit na teleskopyo o largabista]] === Lokasyon at lawak === Matatagpuan ang Dorado sa timog emisperyo, sa pagitan ng mga latitud na +20° and -90°. Ang mga kanugnog nitong talampad ay ang [[Pictor (talampad)|Pictor]] sa hilagang-kanluran, [[Caelum (talampad)|Caelum]] sa hilaga, [[Reticulum]] sa hilagang-silangan, [[Volans]] sa timog-kanluran, [[Mensa (talampad)|Mensa]] sa timog, at [[Hydrus]] sa timog-silangan. May lawak itong 179 digri kwadrado, ika-72 sa 88 modernong mga talampad pagdating sa laki.<ref>https://www.constellation-guide.com/constellation-list/dorado-constellation/</ref> === Mga bituin === Ang [[Alpha Doradus]], na isang mamuti-muti, mala-bughaw na bituin, ang pinakamaliwanag na bituin sa talampad ng Dorado na may [[Maliwanag na kalakhan|kalakhang liwanag]] na 3.3 at layong 176 [[sinag-taon]] mula sa [[sistemang solar]]. Ang [[Beta Doradus]] naman ay isang ''[[Cepheid variable]]'', isang uri ng bituing may tiyak o regular na panahong nag-iiba-iba ang liwanag (mula 4.5 hanggang 3.5<sup>m</sup> kada 9 araw at 20 oras) at kulay dilaw na [[Supergiant|''supergiant'']]. May layo itong 1,040 sinag-taon mula sa sistemang solar.<ref name=":0">http://www.ianridpath.com/startales/dorado.html</ref> Matatagpuan din sa talampad na ito ang [[supernova]] na [[SN 1987A]], ang pinakamalapit na supernova na naganap simula noong panahong naimbento ang [[teleskopyo]]. Ang SNR 0509-67.5 naman ay labi ng isa pang supernova na matatagpuan din sa Dorado at naganap 400 mga taon ang nakalilipas.<ref name=":1">Wilkins, Jamie; Dunn, Robert (2006), 300 Astronomical Objects: A Visual Reference to the Universe, Firefly Books, ISBN 978-1-55407-175-3</ref> === Mga ''deep sky object'' === Sapagkat kasama sa Dorado ang [[Malaking Magellanikong Ulap]], napakayaman ng talampad na ito sa mga ''deep-sky object''.<ref>{{Cite web |title=Dorado, Mensa - Constellations - Digital Images of the Sky |url=http://www.allthesky.com/constellations/dorado/constell.html |access-date=2023-08-07 |website=www.allthesky.com}}</ref> Ang galaksiyang ito ay nasa layong 179,000 [[sinag-taon]], may lapad na 25,000 sinag-taon, at naglalaman ng 1.0 x 10<sup>10</sup> bituin.<ref name=":0" /> <gallery> Large Magellanic Cloud 100mm.jpg|thumb|Ang galaksiyang [[Malaking Magellanikong Ulap]] sa Dorado </gallery> Ilan sa mga [[nebula]] na mahahanap sa talampad na ito ay ang:<ref name=":1" /><ref name=":2">Ridpath, Ian; Tirion, Wil (2017), Stars and Planets Guide, Collins, London, ISBN 978-0-691-17788-5</ref> * N 180B * NGC 1763 * NGC 1935 * NGC 1936 * NGC 2032 (o "Seagull nebula") * NGC 2080 (o "Ghosthead nebula") * Tarantula nebula <gallery mode="packed"> N 180B.jpg|Ang nebulang N 180B (Kuha ng teleskopyong [[Hubble Space Telescope|Hubble]]) N11 (Hubble).jpg|Ang NGC 1763 NGC 1936 & 1935.png|Ang NGC 1936 at kanugnog nitong NGC 1935 The Seagull Nebula - Flickr - StephenGA.jpg|Ang Seagull nebula NGC2080.jpg|Ang Ghosthead nebula Tarantula Nebula by JWST.jpg|Ang Tarantula nebula (Kuha ng teleskopyong [[James Webb Space Telescope|James Webb]]) </gallery> Samantala, mayroon ding mga klaster ng mga bituin tulad ng:<ref name=":1" /><ref name=":2" /> * NGC 1755 * NGC 1820 * NGC 1854 * NGC 1869 * NGC 1871 * NGC 1873 * NGC 1901 * NGC 1910 * NGC 1978 * NGC 2002 * NGC 2027 * NGC 2164 <gallery mode="packed"> NGC 1755 HST 9891 50 ACS R814 G B555.png|Ang globular o bilugang klaster ng mga bituin ng NGC 1755 NGC 1869 DSS.jpg|Ang mga kalat na klaster ng NGC 1869, NGC 1871, at NGC 1873 NGC2164 - HST - Potw2134a.jpg|Ang globular na klaster ng NGC 2164 </gallery> Bukod sa Malaking Magellanikong Ulap, matatagpuan din sa Dorado ang iba pang mga [[galaksiya]]:<ref>{{Cite web |last=information@eso.org |title=Grand swirls |url=https://www.spacetelescope.org/images/potw1422a/ |access-date=2023-08-07 |website=www.spacetelescope.org |language=en |archive-date=2018-05-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180526041438/http://www.spacetelescope.org/images/potw1422a/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |last=information@eso.org |title=Galaxy with a view |url=https://www.spacetelescope.org/images/potw1527a/ |access-date=2023-08-07 |website=www.spacetelescope.org |language=en |archive-date=2020-08-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200803035502/https://www.spacetelescope.org/images/potw1527a/ |url-status=dead }}</ref> * NGC 1566 * LEDA 89996 <gallery mode="packed> Galaxy with a view.jpg|Ang galaksiyang LEDA 89996 Potw1422a.jpg|Ang galaksiyang NGC 1566 </gallery> == Kasaysayan at mga katulad na talampad sa ibang kultura == Ang Dorado ay unang pinangalanan ng [[Olandes]] na astronomong si Petrus Plancius noong ika-16 dantaon.<ref name=":2" /> Una itong lumabas sa mga mapa ng kalangitan at [[Panlangit na timbulog|globong celestial]] noong 1597 o 1598 sa [[Amsterdam]] at sa atlas ng astronomong si [[Johann Bayer]] noong 1603. Bagaman tinawag itong "''Xiphias''" ni [[Johannes Kepler]] sa kanyang talaan, kamakalawa ay ginamit ng [[Pandaigdigang Unyong Astronomiko]] ang pangalang Dorado.<ref>{{Cite web |title=Dorado Constellation (the Swordfish): Stars, Story, Facts, Location – Constellation Guide |url=https://www.constellation-guide.com/constellation-list/dorado-constellation/ |access-date=2023-08-07 |website=www.constellation-guide.com}}</ref> Kaiba sa mga pangalan ng mga modernong talampad, hindi Latin ang pinagmulan ng pangalang Dorado. Sa [[astronomiyang Intsik]], ang mga bituin ng Dorado ay kasama sa mga asterismo na tinukoy ni Xu Guanggi.<ref>{{Cite web |title=AEEA |url=http://aeea.nmns.edu.tw/2006/0607/ap060727.html |access-date=2023-08-07 |website=aeea.nmns.edu.tw |archive-date=2011-05-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110522003318/http://aeea.nmns.edu.tw/2006/0607/ap060727.html |url-status=dead }}</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} [[Kategorya:Mga konstelasyon]] [[Kategorya:Astronomiya]] {{Constellations/modern}} nujxizkqiyau6gebodq6u6vwag8if5s Eskudo ng Costa Rica 0 327219 2220080 2219637 2026-08-11T10:18:37Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220080 wikitext text/x-wiki {{Infobox coat of arms |name = Coat of arms of Costa Rica |image = Coat of arms of Costa Rica.svg |image_width = 250 |middle = |middle_width = |middle_caption = |lesser = |lesser_width = |lesser_caption = |armiger = [[Costa Rica|Republic of Costa Rica]] |year_adopted = 1848 <br> (5 May 1998 alteration added smoke to volcanoes<ref>[http://www.visitcostarica.com/ict/paginas/informacion.asp National Symbols, Instituto Costarricense de Turismo] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110717215236/http://www.visitcostarica.com/ict/paginas/informacion.asp |date=2011-07-17 }} Accessed 2011-07-19</ref>) |crest = An ribbon azure bearing the legend "[[Central America|AMÉRICA CENTRAL]]". |torse = |shield = |supporters = |compartment = |motto = [[Costa Rica|REPÚBLICA DE COSTA RICA]] |orders = |other_elements = A [[Console (heraldry)|console]] or. |earlier_versions = |use = }} Ang '''eskudo ng Costa Rica''' {{lang-es|escudo de Costa Rica}} ay idinisenyo noong 1848, na may mga pagbabago noong 1906, 1964, at 1998. Ang pinakahuling pagbabago ay ang pagdaragdag ng usok upang makilala ang tatlong bulkan.<ref name= "1998ExecDecree">[http://196.40.56.12/scij/scripts/TextoCompleto.dll?Texto&nNorma=43741&nVersion=46098&nTamanoLetra=10&strWebNormativa=http://www.pODgSCj/NSCJ. =sa;PWD=scij;DATABASE=SCIJ_NRM;&strServidor=\\pgr04&strUnidad=D:&strJavaScript=NO Ang 1998 Executive Decree]{{Dead link|date=Agosto 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Nobiyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Nobiyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Nobiyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Nobiyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Nobiyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Oktubre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Oktubre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Oktubre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Oktubre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Oktubre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Oktubre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Oktubre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Oktubre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Oktubre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Enero 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Disyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Nobiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Nobiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Nobiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Nobiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Nobiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Nobiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Nobiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Nobiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Oktubre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Oktubre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Oktubre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Oktubre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Septiyembre 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Agosto 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hulyo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Hunyo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Mayo 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Abril 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Pebrero 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Dead link|date=Marso 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=1998 Executive Decree]{{Dead link|date=Marso 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=1 -07-19 {{in lang|es}}</ref> == Pre-1821 colony of Spanish Empire == Bago ang 1821, [[Costa Rica]] ay bahagi ng [[Imperyong Espanyol]] at walang lokal na eskudo. Ang mga braso ng naghaharing monarko ang ginamit sa halip. Ang tanging lungsod na nagkaroon ng lokal na eskudo ay ang lungsod ng [[Cartago, Costa Rica|Cartago]], na iginawad ni Haring [[Philip II ng Espanya|Phillip II]] noong 1565. Pagkatapos ng kalayaan nito mula sa [[Spain] ] noong 1821, ang [[Costa Rica]] ay nagtatag ng iba't ibang lupon ng pamahalaan na nagsisikap na magpasya sa hinaharap nito, na nagdedebate sa pagitan ng pagiging malaya (republikano) o sumali sa [[Mexican Empire]] (imperyalista). Ang kawalan ng desisyon ay humantong sa [[Labanan ng Ochomogo]] noong 5 Abril 1823, na may desisyon na manatiling independyente at ilipat ang kabiserang lungsod mula Cartago patungong San José. Dahil sa malalayong distansya at mahirap na komunikasyon noong panahong iyon, napagtanto ng mga imperyalista na ang [[Mexican Empire]] ay hindi na umiiral mula noong Marso 1823. == Sandata ng pederal at estado == Noong Marso 1824, nang sumali ang Costa Rica sa [[Federal Republic of Central America|United Provinces of Central America]] na mga armas na ipinahayag ng konstitusyon ng bagong republika ay naging mga sandata ng Estado ng Costa Rica. Ang coat of arm na ito ay binubuo ng isang tatsulok, kung saan limang bulkan ang tumaas mula sa dagat na sumisimbolo sa limang miyembrong estado ng United Provinces; sa itaas ng mga bulkan ay may nagniningning na pulang [[Phrygian cap]] at isang [[bahaghari]]. Ang coat of arm na ito na may maliliit na pagbabago ay ginagamit pa rin ng pambansang coat of arms ng [[El Salvador]] at [[Nicaragua]]. Noong 2 Nobyembre 1824, pinagtibay ng Costa Rica ang unang eskudo nito bilang isang estado sa loob ng pederasyon na nagpapakita ng kanang bahagi ng dibdib ng isang hubad na lalaki at nakataas na braso na napapalibutan ng bilog ng berdeng mga bundok at ang malayang estado ng Costa Rica.<ref name="historia">[http://www.historia.fcs.ucr.ac.cr/mod-cole/2004/bandyescudos/escudos.htm History of the Coat of Arms of Costa Rica] {{webarchive|url= https://web.archive.org/web/20090120045345/http://historia.fcs.ucr.ac.cr/mod-cole/2004/bandyescudos/escudos.htm |date=2009-01-20 }} Na-access 2008-02-01 {{in lang|es}}</ref> == Mga armas ng isang malayang estado == Noong 1840, pagkatapos ng pag-alis ng Costa Rica mula sa federation, isang bagong coat of arms ang pinagtibay, ang una para sa Costa Rica bilang isang soberanya at independiyenteng estado. Binubuo ito ng isang walong-tulis na nagniningning na bituin sa isang asul na patlang na napapalibutan ng dilaw na bilog na may alamat na Estado ng Costa Rica. Ang coat of arm na ito ay pinigilan noong 1842 ni [[Francisco Morazán]] sa panahon ng kanyang bigong bid na muling pagsamahin ang [[Federal Republic of Central America]]. Ang 1824 na armas ay ginamit sa panahong ito.<ref name="historia" /> ==Makasaysayang eskudo ng republika== [[File:Unang postal stamp CR 4 Reales 1863.jpg|thumb|150px|Ang disenyo ng 1848 coat of arms ay itinampok sa unang Costa Rican [[postal stamp]], na inilabas noong 1863.]] Ang batayan ng kasalukuyang pambansang coat of arms ng Costa Rica ay pinagtibay noong Setyembre 29, 1848, sa panahon ng pagkapangulo ni Dr [[Jose Maria Castro Madriz]] kasama ang bagong watawat. Ang parehong mga disenyo ay iniuugnay kay Pacifica Fernandez, asawa ni Mr Castro Madriz. Ang mga sandata na ito ay makabuluhang binago ng batas bilang 18 ng 27 Nobyembre 1906, na nag-alis ng mga simbolo ng militar, pambansang watawat at sungay ng kasaganaan na nakapaloob sa disenyo noong 1848.<ref name="historia" /> 4586kpo1m4elx2h4v0qtvns09lq5qb0 Miss Universe 2025 0 331488 2219995 2219857 2026-08-10T14:42:32Z Allyriana000 119761 2219995 wikitext text/x-wiki {{Infobox beauty pageant|returns={{Hlist|Eslobenya|Gana|Hayti|Irak|Kosobo|Panama|Timog Aprika|Suwesya}}|venue=Impact Challenger Hall, Pak Kret, Nonthaburi, [[Taylandiya]]|debuts={{Hlist|Cabo Verde|Latina|Mayotte|Palestina|Rwanda}}|before=[[Miss Universe 2024|2024]]|next=[[Miss Universe 2026|2026]]|caption=Fátima Bosch|date=21 Nobyembre 2025|withdrawals={{Hlist|Albanya|Alemanya|Bahreyn|Eritreya|Hamayka|Hibraltar|Hilagang Masedonya|Iran|Kamerun|Kenya|Lupangyelo|Maldibas|Mongolya|Montenegro|Pidyi|Samoa|Somalya|Suriname|Tsipre|Usbekistan}}|broadcaster={{ubl|Telebisyon:|{{Hlist|[[Telemundo]]<ref>{{Cite web|date=6 Oktubre 2025|title=Telemundo To Debut Network's FIFA World Cup 26™ Song at the 2025 Billboard Latin Music Awards on Oct. 23 At 8pm/7c|url=https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/2025/10/06/telemundo-to-debut-networks-fifa-world-cup-26-song-at-the-2025-billboard-latin-music-awards-on-oct-23-at-8pm-7c/|url-status=live|access-date=8 Oktubre 2025|website=NBCUniversal|language=en|archive-date=8 Oktubre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251008053941/https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/category/telemundo-en/}}</ref>}}|Streaming:{{Hlist|Peacock|AIS Play}}}}|entrants=118|placements=30|presenters={{hlist|Steve Byrne|[[Dayanara Torres]]|[[R'Bonney Gabriel]]}}|entertainment=Jeff Satur|image=Fátima Bosch coronation on GrandTV, headshot.jpg|winner='''[[Fátima Bosch]]'''|represented={{flagicon|Mexico}} Mehiko|photogenic=Mahyla Roth<br>{{flagicon|Costa Rica}} Kosta Rika|congeniality=Ceren Arslan<br>{{flagicon|Turkey}} Turkiya}} Ang '''Miss Universe 2025''' ay ang ika-74 na edisyon ng [[Miss Universe]] pageant, na ginanap sa Impact Challenger, Pak Kret, Nonthaburi, [[Taylandiya]] noong 21 Nobyembre 2025.<ref>{{Cite web|date=6 Oktubre 2025|title=Telemundo To Debut Network's FIFA World Cup 26™ Song at the 2025 Billboard Latin Music Awards on Oct. 23 At 8pm/7c|url=https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/2025/10/06/telemundo-to-debut-networks-fifa-world-cup-26-song-at-the-2025-billboard-latin-music-awards-on-oct-23-at-8pm-7c/|url-status=live|access-date=28 Nobyembre 2025|website=NBCUniversal|language=en|archive-date=8 Oktubre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251008053941/https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/category/telemundo-en/}}</ref><ref>{{Cite news |last=Castillejo|first=Dyan|date=10 Nobyembre 2025|title=Ahtisa Manalo embraces island life in Phuket, Thailand with Miss Universe sisters|url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2025/11/10/ahtisa-manalo-embraces-island-life-in-phuket-thailand-with-miss-universe-sisters-1548|access-date=28 Nobyembre 2025|work=[[ABS-CBN News]]|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20251124041457/https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2025/11/10/ahtisa-manalo-embraces-island-life-in-phuket-thailand-with-miss-universe-sisters-1548|archive-date=24 Nobyembre 2025}}</ref> Pagkatapos ng kompetisyon, kinoronahan ni [[Victoria Kjær Theilvig]] ng Dinamarka si [[Fátima Bosch]] ng Mehiko bilang Miss Universe 2025.<ref>{{Cite web |last=Aggarwal |first=Mithil |date=21 Nobyembre 2025 |title=Miss Mexico, who sparked a walkout after host's bullying, is crowned Miss Universe |url=https://www.nbcnews.com/world/mexico/miss-mexico-stood-hosts-bullying-crowned-miss-universe-rcna245093 |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=NBC News |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260807203538/https://www.nbcnews.com/world/mexico/miss-mexico-stood-hosts-bullying-crowned-miss-universe-rcna245093|archive-date=7 Agosto 2026}}</ref><ref name="SUMMARY2025">{{cite news |date=21 Nobyembre 2025|title=Mexico's Fatima Bosch, who walked out on organisers, crowned Miss Universe|url=https://www.bbc.com/news/articles/cgmxmxljg8mo.amp|work=[[BBC]]|access-date=28 Nobyembre 2025|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260429114242/https://www.bbc.com/news/articles/cgmxmxljg8mo|archive-date=29 Abril 2026}}</ref> Ito ang ikaapat na tagumpay ng Mehiko sa kasaysayan ng kompetisyon. Nagtapos bilang ''first runner-up'' si [[Praveenar Singh]] ng Mehiko, at nagtapos bilang ''second runner-up'' si [[Stephany Abasali]] ng Beneswela. 118 kandidata mula sa 117 bansa at teritoryo ang lumahok sa kompetisyong ito.<ref>{{Cite web |last=Harvey |first=Lex |date=21 Nobyembre 2025 |title=Scandal-plagued Miss Universe competition to crown winner |url=https://www.cnn.com/2025/11/20/style/miss-universe-2025-finale-winner-intl-hnk |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[CNN]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20251121050426/https://edition.cnn.com/2025/11/20/style/miss-universe-2025-finale-winner-intl-hnk|archive-date=21 Nobyembre 2025}}</ref> Pinangunahan ni Steve Byrne ang kompetisyon, samantalang sina [[Miss Universe 1993]] [[Dayanara Torres]] at [[Miss Universe 2022]] [[R'Bonney Gabriel]] ang nagsilbing mga ''commentary host''.<ref name="TOP30A">{{cite web |date=8 Nobyembre 2025 |title=Dayanara Torres participará en Miss Universe 2025 |trans-title=Dayanara Torres will participate in Miss Universe 2025 |url=https://www.elvocero.com/escenario/dayanara-torres-participar-en-miss-universe-2025/article_bb951cbc-bcb6-403f-bad7-db3fbc43be87.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251108214145/https://www.elvocero.com/escenario/dayanara-torres-participar-en-miss-universe-2025/article_bb951cbc-bcb6-403f-bad7-db3fbc43be87.html |archive-date=8 Nobyembre 2025 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=El Vocero |language=es}}</ref><ref>{{cite web |date=27 Oktubre 2025 |title=ABS-CBN, AIS Play to air Miss Universe; four Asia platforms take live rights for Nov pageant |url=https://www.contentasia.tv/news/abs-cbn-ais-play-air-miss-universe-four-asia-platforms-take-live-rights-nov-pageant |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251108124211/https://www.contentasia.tv/news/abs-cbn-ais-play-air-miss-universe-four-asia-platforms-take-live-rights-nov-pageant |archive-date=8 Nobyembre 2025 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=ContentAsia |language=en}}</ref> Nagtanghal si Jeff Satur sa edisyong ito.<ref>{{Cite web |date=28 Hulyo 2025 |title=Miss Universe picks Omar Harfouch as Judge in Elite Panel led by Raul Rocha |url=https://www.khaleejtimes.com/lifestyle/miss-universe-picks-omar-harfouch-as-judge-in-elite-panel-led-by-raul-rocha |access-date=25 Setyembre 2025 |website=Khaleej Times |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260511030156/https://www.khaleejtimes.com/lifestyle/miss-universe-picks-omar-harfouch-as-judge-in-elite-panel-led-by-raul-rocha|archive-date=11 Mayo 2026}}</ref> == Kaligiran == [[File:เมืองทองธานี_(4).jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%97%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%98%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%B5_(4).jpg|thumb|Impact Challenger Hall, ang lokasyon ng Miss Universe 2025]] === Lokasyon at petsa === Noong 16 Nobyembre 2024, pagkatapos ng Miss Universe 2024 pageant, inanunsyo ng may-ari ng Legacy Holding Group USA Inc. na si Raúl Rocha Cantú na maaaring maganap ang ika-74 na edisyon ng Miss Universe sa isa sa mga na-''shortlist'' na bansang ito: Arhentina, Espanya, Indiya, Kosta Rika, Maruekos, Republikang Dominikano, Taylandiya, at Timog Aprika.<ref>{{cite web |last1=Alvarez |first1=Anaité |date=18 Nobyembre 2024 |title=Global expectation: Where will Miss Universe 2025 be? |url=https://tvaztecaguate.com/miss-universo/2024/11/18/expectativa-global-donde-sera-miss-universe-2025/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241118215824/https://tvaztecaguate.com/miss-universo/2024/11/18/expectativa-global-donde-sera-miss-universe-2025/ |archive-date=18 Nobyembre 2024 |access-date=8 Pebrero 2025 |website=TV Azteca Guate |language=en}}</ref><ref>{{cite web |last1=Purnell |first1=Kristoff |date=17 Nobyembre 2024 |title=Chelsea Manalo wins 1st Miss Universe Asia; 2025 hosts teased |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2024/11/17/2400394/chelsea-manalo-wins-1st-miss-universe-asia-2025-hosts-teased |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119063556/https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2024/11/17/2400394/chelsea-manalo-wins-1st-miss-universe-asia-2025-hosts-teased |archive-date=19 Nobyembre 2024 |access-date=8 Pebrero 2025 |website=[[The Philippine Star]]}}</ref> Kalaunan ay nabago ang listahan noong 7 Pebrero 2025 noong inanunsyo ng Miss Universe Organization sa kanilang ''Facebook page'' ang bagong listahan ng mga bansang maaring pangyarihan ng kompetisyon: Espanya, Kosta Rika, Niherya, Pilipinas, Republikang Dominikano, Taylandiya, ay Timog Aprika.<ref>{{Cite web |last=Escuadro |first=Kiko |date=8 Pebrero 2025 |title=Philippines considered as potential host for next Miss Universe pageant |url=https://tribune.net.ph/2025/02/07/philippines-considered-as-potential-host-for-next-miss-universe-pageant |archive-url=https://web.archive.org/web/20250907021654/https://tribune.net.ph/2025/02/07/philippines-considered-as-potential-host-for-next-miss-universe-pageant |archive-date=7 Setyembre 2025 |access-date=8 Pebrero 2025 |website=Daily Tribune |language=en}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |last=Bracamonte |first=Earl D. C. |date=8 Pebrero 2025 |title=Thailand to host Miss Universe 2025 |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/02/08/2420143/thailand-host-miss-universe-2025 |access-date=8 Pebrero 2025 |website=[[Philippine Star]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20250602201653/https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/02/08/2420143/thailand-host-miss-universe-2025|archive-date=2 Hunyo 2025}}</ref> Noong 8 Pebrero 2025, inanunsyo ng Miss Universe Organization sa kanilang mga pahina sa [[hatirang pangmadla]] na magaganap ang ika-74 edisyon ng Miss Universe sa Bangkok, Taylandiya sa 21 Nobyembre 2025, na may mga karagdagang kaganapan na naka-iskedyul para sa Phuket at Pattaya na may mga karagdagang kaganapan na naka-iskedyul sa [[Phuket]] at Pattaya.<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |last= |first= |date=8 Pebrero 2025 |title=Miss Universe 2025 will be held in Thailand |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/hobbiesandactivities/935618/miss-universe-2025-will-be-held-in-thailand/story/ |access-date=8 Pebrero 2025 |website=GMA Integrated News |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260429090318/https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/hobbiesandactivities/935618/miss-universe-2025-will-be-held-in-thailand/story/|archive-date=29 Abril 2026}}</ref><ref>{{Cite web |last=Lugay |first=Elton |date=9 Pebrero 2025 |title=Miss Universe returns to NYC, announces Thailand as 2025 pageant host |url=https://usa.inquirer.net/165987/miss-universe-returns-to-nyc-announces-thailand-as-2025-pageant-host |access-date=12 Pebrero 2025 |website=Inquirer USA |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20250607034834/https://usa.inquirer.net/165987/miss-universe-returns-to-nyc-announces-thailand-as-2025-pageant-host|archive-date=7 Hunyo 2025}}</ref> Ito ang ikaapat na beses na magaganap ang kompetisyon sa Taylandiya. Kalaunan ay inanunsyo na magaganap ang kompestisyon sa Impact Challenger sa Pak Kret, kung saan idinaos ang [[Miss Universe 2005]] at [[Miss Universe 2018]].<ref>{{Cite web |last=Escuadro |first=Kiko |date=11 Pebrero 2025 |title=Miss Universe 2025 to be crowned in Bangkok on 21 November |url=https://tribune.net.ph/2025/02/11/miss-universe-2025-to-be-crowned-in-bangkok-on-21-november |access-date=12 Pebrero 2025 |website=Daily Tribune |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260809080529/https://tribune.net.ph/2025/02/11/miss-universe-2025-to-be-crowned-in-bangkok-on-21-november|archive-date=9 Agosto 2026}}</ref><ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=8 Pebrero 2025 |title=74th Miss Universe pageant finds host country in Thailand |url=https://entertainment.inquirer.net/596657/74th-miss-universe-pageant-finds-host-country-in-thailand |access-date=27 Agosto 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260429105308/https://entertainment.inquirer.net/596657/74th-miss-universe-pageant-finds-host-country-in-thailand|archive-date=29 Abril 2026}}</ref> Noong 23 Abril, iniluklok bilang direktibong ehekutibo ng kompetisyon ang negosyanteng Taylandes na si [[Nawat Itsaragrisil]].<ref>{{Cite web |last=Purnell |first=Kristofer |date=23 Abril 2025 |title=MGI founder Nawat Itsaragrisil is new Miss Universe executive director |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/04/23/2437785/mgi-founder-nawat-itsaragrisil-new-miss-universe-executive-director |access-date=16 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Star]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260429072719/https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/04/23/2437785/mgi-founder-nawat-itsaragrisil-new-miss-universe-executive-director|archive-date=29 Abril 2026}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Paulina |date=12 Nobyembre 2025 |title=Who Is Nawat Itsaragrisil? Facts About the Executive Director of "Miss Universe" |url=https://www.preview.ph/culture/entertainment/nawat-itsaragrisil-facts-miss-universe-a6887-20251112-dyn |access-date=16 Nobyembre 2025 |website=Preview Philippines |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260107065620/https://www.preview.ph/culture/entertainment/nawat-itsaragrisil-facts-miss-universe-a6887-20251112-dyn|archive-date=7 Enero 2026}}</ref> Noong 25 Oktubre, kinumpirma ni Itsaragrisil na magpapatuloy pa rin ang kompetisyon ayon sa nakatakda sa kabila ng isang taong pagluluksa na idineklara kasunod ng pagkamatay ni Sirikit, ang dating reyna ng Taylandiya, noong nakaraang araw.<ref>{{Cite web |last=Mallorca |first=Hannah |date=25 Oktubre 2025 |title=Miss Universe 2025 to proceed amid death of Thailand’s Queen Sirikit |url=https://entertainment.inquirer.net/635195/miss-universe-2025-to-proceed-as-planned-but-with-adjustments |access-date=16 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260426231848/https://entertainment.inquirer.net/635195/miss-universe-2025-to-proceed-as-planned-but-with-adjustments|archive-date=26 Abril 2026}}</ref><ref>{{Cite web |last=Requintina |first=Robert |date=25 Oktubre 2025 |title='Tuloy na tuloy:' 74th Miss Universe Pageant will proceed in Thailand |url=https://mb.com.ph/2025/10/25/74th-miss-universe-pageant-will-proceed-in-thailand |access-date=16 Nobyembre 2025 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20251125174621/https://mb.com.ph/2025/10/25/74th-miss-universe-pageant-will-proceed-in-thailand?__cf_chl_rt_tk=PexG..xr56an12A9BO_Y_kivvrITcgoqd6YGrHwBZ34-1764092781-1.0.1.1-00j9XbFIhbaWIbmi5AJGDLTa7FMwRv4_Mqjsrmnis0g|archive-date=25 Nobyembre 2025}}</ref> Inayon ng mga tagapag-ayos ng kompetisyon ang mga kaugnay na gawain nito alinsunod sa mga rekomendasyon ng pamahalaan ng Taylandiya upang umangkop sa panahon ng pagluluksa.<ref>{{Cite web |last=C. |first=Toff |date=26 Oktubre 2025 |title=Miss Universe 2025 to push through with adjustments following Thailand's Queen Mother Sirikit's passing |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/celebrities/2025/10/26/miss-universe-2025-to-push-through-following-thailand-s-queen-mother-sirikit-s-passing-1805 |access-date=18 Nobyembre 2025 |website=[[ABS-CBN News]] |language=EN|archive-url=https://web.archive.org/web/20251125174815/https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/celebrities/2025/10/26/miss-universe-2025-to-push-through-following-thailand-s-queen-mother-sirikit-s-passing-1805|archive-date=25 Nobyembre 2025}}</ref> === Pagpili ng mga kandidata === Dalawampu't-isang kandidata ang nailuklok upang kumatawan sa kanilang mga bansa/teritoryo matapos maging ''isang runner''-up sa kanilang kompetisyong pambansa,{{Efn|First runner-up sa Miss Lebanon 2024 si Sarah Bou Jaoude ng Libano.<ref>{{cite news|title=Lebanon crowns Nada Koussa as Miss Lebanon 2024|url=https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/786335/lbci-lebanon-articles/en|access-date=4 Agosto 2026|newspaper=LBCI|language=en|archive-date=28 Hulyo 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240728110858/https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/786335/lbci-lebanon-articles/en|url-status=live}}</ref><br>Second runner-up sa Miss Universe Panama 2024 si Mirna Caballini ng Panama.<ref>{{Cite news|last=Arias|first=Fanny|date=22 Abril 2025|title=Mirna Caballini Bouche representará a Panamá en Miss Universo 2025|trans-title=Mirna Caballini Bouche will represent Panama at Miss Universe 2025.|url=https://www.panamaamerica.com.pa/variedades/mirna-caballini-bouche-representara-panama-en-miss-universo-2025-1248294|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20250424021837/https://www.panamaamerica.com.pa/variedades/mirna-caballini-bouche-representara-panama-en-miss-universo-2025-1248294|archive-date=24 Abril 2025|access-date=4 Agosto 2026|website=Panamá América|language=es}}</ref><ref>{{Cite news |last=Arias |first=Fanny |date=22 April 2025 |title=Mirna Caballini Bouche representará a Panamá en Miss Universo 2025 |language=es |trans-title=Mirna Caballini Bouche will represent Panama at Miss Universe 2025. |website=Panamá América |url=https://www.panamaamerica.com.pa/variedades/mirna-caballini-bouche-representara-panama-en-miss-universo-2025-1248294 |url-status=live |access-date=3 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250424021837/https://www.panamaamerica.com.pa/variedades/mirna-caballini-bouche-representara-panama-en-miss-universo-2025-1248294 |archive-date=24 April 2025}}</ref>}} o matapos mapili sa isang ''casting process'',{{Efn|Bawat sa mga kandidata mula sa Baybaying Gaing, Bangglades, Biyetnam, Bulgarya, Cabo Verde, Dinamarka, Gana, Guadalupe, Hayti, Irak, Mawrisyo, Mayotte, Palestina, Paragway, Rwanda, Serbya, Timog Aprika, at Suwesya, ay pinili sa pamamagitan ng isang casting process na isinagawa ng kani-kanilang mga pambansang organisasyon.<ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |editor=Wahyu Kurniawan |date=23 Setyembre 2025 |title=7 Potret Tangia Zaman Methila Miss Universe Bangladesh 2025, Outstanding! |trans-title=7 Portraits of Tangia Zaman Methila, Miss Universe Bangladesh 2025, Outstanding! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-tangia-zaman-methila-miss-universe-bangladesh-2025-c1c2-01-cw2f3-qq4335 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260301173901/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-tangia-zaman-methila-miss-universe-bangladesh-2025-c1c2-01-cw2f3-qq4335 |url-status=live |archive-date=1 Marso 2026 |access-date=4 Agosto 2026 |website=IDN Times |language=id}}</ref><ref>{{Cite news |date=17 Hunyo 2025 |title=Gaby Guha Officially Nominated as Miss Universe Bulgaria 2025 |url=https://www.wric.com/business/press-releases/ein-presswire/822815104/gaby-guha-officially-nominated-as-miss-universe-bulgaria-2025/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20251206044918/https://www.wric.com/business/press-releases/ein-presswire/822815104/gaby-guha-officially-nominated-as-miss-universe-bulgaria-2025/ |archive-date=6 Disyembre 2025 |access-date=4 Agosto 2026 |website=WRIC-TV|language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=20 Oktubre 2025 |title=Cabo Verde marca presença histórica no Miss Universo com Prissy Gomes |trans-title=Cape Verde makes a historic appearance at Miss Universe with Prissy Gomes |url=https://inforpress.cv/en/cabo-verde-marca-presenca-historica-no-miss-universo-com-prissy-gomes |access-date=4 Agosto 2026 |website=Inforpres |language=pt-CV}}</ref><ref>{{Cite news |last=Adanle |first=Angèle M. |date=15 July 2025 |title=Miss Universe: Miss Côte d'Ivoire 2025 Fatima Koné sidelined? Former miss contestants are being solicited |url=https://beninwebtv.com/en/miss-universe-miss-cote-divoire-2025-fatima-kone-sidelined-former-miss-contestants-are-being-solicited/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251224185848/https://beninwebtv.com/en/miss-universe-miss-cote-divoire-2025-fatima-kone-sidelined-former-miss-contestants-are-being-solicited/ |archive-date=24 December 2025 |access-date=1 March 2026 |website=beninwebtv.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |editor=Wahyu Kurniawan |date=18 November 2025 |title=7 Potret Monique Sonne Miss Universe Denmark 2025, Charming Banget! |trans-title=7 Portraits of Monique Sonne, Miss Universe Denmark 2025, So Charming! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-monique-sonne-miss-universe-denmark-2025-charming-c1c2-01-cw2f3-73prnx |archive-url=https://web.archive.org/web/20251213015646/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-monique-sonne-miss-universe-denmark-2025-charming-c1c2-01-cw2f3-73prnx |url-status=live |archive-date=13 December 2025 |access-date=1 March 2026 |website=[[IDN Times]] |language=id}}</ref><ref>{{Cite news |last=Ofori |first=Oral |date=13 October 2025 |title=Osam-Peters crowned Miss Universe Ghana 2025, to rep globally |url=https://www.theafricandream.net/osam-peters-miss-universe-ghana/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260117130209/https://www.theafricandream.net/osam-peters-miss-universe-ghana/ |archive-date=17 January 2026 |access-date=1 March 2026 |website=TheAfricanDream |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Martial |first1=Christelle |last2=Pelmard |first2=Barbara |date=13 July 2025 |title=Ophély Mezino représentera la Guadeloupe au concours Miss Univers 2025 |trans-title=Ophély Mezino will represent Guadeloupe at the Miss Universe 2025 competition |url=https://la1ere.franceinfo.fr/guadeloupe/ophely-mezino-representera-la-guadeloupe-au-concours-miss-univers-1604259.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251121075351/https://la1ere.franceinfo.fr/guadeloupe/ophely-mezino-representera-la-guadeloupe-au-concours-miss-univers-1604259.html |archive-date=21 November 2025 |access-date=1 March 2026 |website=[[:fr:Outre-mer La Première (réseau)|Outre-mer la 1ère]] |language=fr}}</ref><ref>{{Cite news |date=31 October 2025 |title=Melissa Sapini to represent Haiti at Miss Universe 2025 after Florida crowning |url=https://haitiantimes.com/2025/10/31/melissa-sapini-miss-universe-haiti-2025/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251102031159/https://haitiantimes.com/2025/10/31/melissa-sapini-miss-universe-haiti-2025/ |archive-date=2 November 2025 |access-date=1 March 2026 |website=[[The Haitian Times]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |editor=Wahyu Kurniawan |date=20 August 2025 |title=7 Potret Hanin Al Qoreishy Miss Universe Irak 2025, Memukau! |trans-title=7 Portraits of Hanin Al Qoreishy, Miss Universe Iraq 2025, Stunning! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-hanin-al-qoreishy-miss-universe-irak-2025-c1c2-01-cw2f3-3948qk |archive-url=https://web.archive.org/web/20260301180555/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-hanin-al-qoreishy-miss-universe-irak-2025-c1c2-01-cw2f3-3948qk |url-status=live |archive-date=1 March 2026 |access-date=1 March 2026 |website=[[IDN Times]] |language=id}}</ref><ref>{{Cite news |date=3 September 2025 |title=À Royal Green, Réduit : Aurélie Alcindor nommée Miss Universe Mauritius 2025 |trans-title=In Royal Green, Réduit: Aurélie Alcindor named Miss Universe Mauritius 2025 |url=https://www.lemauricien.com/actualites/magazine/a-royal-green-reduit-aurelie-alcindor-nommee-miss-universe-mauritius-2025/683146/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251106123813/https://www.lemauricien.com/actualites/magazine/a-royal-green-reduit-aurelie-alcindor-nommee-miss-universe-mauritius-2025/683146/ |archive-date=6 November 2025 |access-date=1 March 2026 |website=[[Le Mauricien]] |language=fr}}</ref><ref>{{Cite news |last=Mathias Ali |first=Shanyce |date=20 October 2025 |title=Une ambassadrice mahoraise à Miss Universe : le défi de Nourya Aboutoihi |trans-title=A Mayotte ambassador at Miss Universe: Nourya Aboutoihi's challenge |url=https://lejournaldemayotte.yt/2025/10/20/une-ambassadrice-mahoraise-a-miss-universe-le-defi-de-nouria-aboutoihi/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251206165445/https://lejournaldemayotte.yt/2025/10/20/une-ambassadrice-mahoraise-a-miss-universe-le-defi-de-nouria-aboutoihi/ |archive-date=6 December 2025 |access-date=1 March 2026 |website=Le Journal De Mayotte |language=fr}}</ref><ref>{{Cite web |last=Burke |first=Minyvonne |date=19 Agosto 2025 |title=Nadeen Ayoub will be first model to represent Palestine at Miss Universe pageant |url=https://www.nbcnews.com/pop-culture/pop-culture-news/nadeen-ayoub-will-first-model-represent-palestine-miss-universe-pagean-rcna225917 |access-date=7 Setyembre 2025 |website=[[NBC News]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |editor=Wahyu Kurniawan |date=9 September 2025 |title=7 Potret Yanina Gomez Miss Universe Paraguay 2025, Captivating! |trans-title=7 Captivating Portraits of Yanina Gomez, Miss Universe Paraguay 2025! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-yanina-gomez-miss-universe-paraguay-2025-captivating-c1c2-01-cw2f3-d790y2 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250912104539/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-yanina-gomez-miss-universe-paraguay-2025-captivating-c1c2-01-cw2f3-d790y2 |url-status=live |archive-date=12 September 2025 |access-date=1 March 2026 |website=[[IDN Times]] |language=id}}</ref><ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |editor=Wahyu Kurniawan |date=11 November 2025 |title=7 Potret Solange Keita Miss Universe Rwanda 2025, Inspiratif! |trans-title=7 Inspiring Portraits of Solange Keita, Miss Universe Rwanda 2025! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-solange-keita-miss-universe-rwanda-2025-inspiratif-c1c2-01-cw2f3-947gnn |archive-url=https://web.archive.org/web/20251211091304/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-solange-keita-miss-universe-rwanda-2025-inspiratif-c1c2-01-cw2f3-947gnn |url-status=live |archive-date=11 December 2025 |access-date=1 March 2026 |website=[[IDN Times]] |language=id}}</ref><ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |editor=Wahyu Kurniawan |date=8 November 2025 |title=7 Potret Elena Egorova Miss Universe Serbia 2025, Charming Banget! |trans-title=7 Portraits of Elena Egorova, Miss Universe Serbia 2025, So Charming! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-elena-egorova-miss-universe-serbia-2025-charming-banget-c1c2-01-cw2f3-xh32dz |archive-url=https://web.archive.org/web/20251213004327/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-elena-egorova-miss-universe-serbia-2025-charming-banget-c1c2-01-cw2f3-xh32dz |url-status=live |archive-date=13 December 2025 |access-date=1 March 2026 |website=[[IDN Times]] |language=id}}</ref><ref>{{Cite news |author=Ngenyane| first=Andiswa |date=23 October 2025 |title=Melissa to represent Mzansi for Miss Universe! |url=https://www.snl24.com/dailysun/celebs/melissa-nayimuli-crowned-miss-universe-south-africa-2025-after-two-previous-attempts-20251023#google_vignette |access-date=23 October 2025 |website=[[Daily Sun (South Africa)|Daily Sun]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |author=Vittrup |first=Alexander |date=14 October 2025 |title=Josh Yugen to appoint Miss Universe Sweden 2025 |url=https://scandasia.com/filipino-director-josh-yugen-takes-over-miss-universe-sweden-franchise/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251014071626/https://scandasia.com/filipino-director-josh-yugen-takes-over-miss-universe-sweden-franchise/ |archive-date=14 October 2025 |access-date=14 October 2025 |website=Scandasia |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=14 October 2025 |title=Giang to make Việt Nam's beauty shine at Miss Universe 2025 |url=https://vietnamnews.vn/life-style/1727283/giang-to-make-vie-t-nam-s-beauty-shine-at-miss-universe-2025.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251014192126/https://vietnamnews.vn/life-style/1727283/giang-to-make-vie-t-nam-s-beauty-shine-at-miss-universe-2025.html |archive-date=14 October 2025 |access-date=14 October 2025 |website=[[Việt Nam News]] |language=en}}</ref>}}<ref>{{Cite web |last=Guy |first=Jack |date=18 Agosto 2025 |title=Miss Palestine to compete in Miss Universe pageant for first time |url=https://www.cnn.com/2025/08/18/style/miss-universe-palestine-scli-intl |access-date=7 Setyembre 2025 |website=[[CNN]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20250818142932/https://edition.cnn.com/2025/08/18/style/miss-universe-palestine-scli-intl|archive-date=18 Agosto 2025}}</ref> at apat na kandidata ang iniluklok matapos ang pag-urong ng orihinal na nagwagi. Mula Hunyo hanggang Hulyo 2025, ipinalabas ng Telemundo ang palatuntunan na ''Miss Universe Latina, el reality'' sa Estados Unidos, na pumili ng isang kandidatang na kumakatawan sa mga Hispano at Latino-Amerikana sa bansa, na itinalaga bilang ''Miss Universe Latina''.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=18 Nobyembre 2024 |title=Telemundo Unveils Miss Universe® Latina, El Reality, A Competition Designed to Crown the First-Ever Miss Universe® Latina Delegate to Participate in the 74th Miss Universe® Pageant |url=https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/2024/11/18/telemundo-unveils-miss-universe-latina-el-reality-a-competition-designed-to-crown-the-first-ever-miss-universe-latina-delegate-to-participate-in-the-74th-miss-universe-pageant/ |access-date=23 Abril 2025 |website=NBCUniversal News Group |language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20260609180838/https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/2024/11/18/telemundo-unveils-miss-universe-latina-el-reality-a-competition-designed-to-crown-the-first-ever-miss-universe-latina-delegate-to-participate-in-the-74th-miss-universe-pageant/|archive-date=9 Hunyo 2026}}</ref><ref>{{Cite web |last=Civita |first=Alicia |date=18 Nobyembre 2024 |title=Telemundo Announces New Reality Show 'Miss Universe Latina' |url=https://www.latintimes.com/telemundo-announces-new-reality-show-miss-universe-latina-566264 |access-date=23 Abril 2025 |website=Latin Times |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260515225041/https://www.latintimes.com/telemundo-announces-new-reality-show-miss-universe-latina-566264|archive-date=15 Mayo 2026}}</ref><ref>{{Cite web |last1=Cortes |first1=Gabriela |last2=Collantes |first2=Alonso |date=12 Mayo 2025 |title=Jacky Bracamontes nos habla de 'Miss Universe Latina, El Reality' |trans-title=Jacky Bracamontes reveals exclusive details about ‘Miss Universe Latina, El Reality’ |url=https://www.hola.com/us-es/entretenimiento/20250512831530/jacky-bracamontes-miss-universe-latina-reality-telemundo/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250519133141/https://www.hola.com/us-es/entretenimiento/20250512831530/jacky-bracamontes-miss-universe-latina-reality-telemundo/ |archive-date=19 Mayo 2025 |access-date=8 Hunyo 2025 |website=¡Hola! |language=es-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=22 Hulyo 2025 |title=Pageant veteran Yamilex Hernandez is first-ever ‘Miss Universe Latina’ |url=https://entertainment.inquirer.net/620183/pageant-veteran-yamilex-hernandez-is-first-ever-miss-universe-latina |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260726153828/https://entertainment.inquirer.net/620183/pageant-veteran-yamilex-hernandez-is-first-ever-miss-universe-latina|archive-date=26 Hulyo 2026}}</ref> ==== Mga pagpalit ==== Pinalitan ni Dorcas Dienda si Miss Universe DR Congo 2025 Déborah Djema matapos siyang mapatalsik sa kaniyang titulo buhat ng pagtanggi sa pagpirma ng isang mandatoryong kontrata na kinakailangan ng pambansang organisasyon.<ref>{{Cite news |author=Valdez |first=Cynthia |date=4 Setyembre 2025 |title=Destituyen a Déborah Djema, Miss Universe Congo 2025, ¿qué pasó y quién la sustituirá? |language=es |trans-title=Miss Universe Congo 2025 Déborah Djema dethroned. What happened and who will replace her? |website=¡Hola! |url=https://www.hola.com/us-es/entretenimiento/20250905854035/miss-universe-congo-2025-deborah-djema-destitucion/ |url-status=live |access-date=7 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250905061925/https://www.hola.com/us-es/entretenimiento/20250905854035/miss-universe-congo-2025-deborah-djema-destitucion/ |archive-date=5 Setyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Bakambana |first=Germaine |date=28 Agosto 2025 |title=Déborah DJEMA, élue Miss Univers RDC 2025, représentera le Grand Congo en décembre prochain en Thaïlande |language=fr |trans-title=Déborah DJEMA, elected Miss Universe DRC 2025, will represent the Greater Congo next December in Thailand |website=PourElle.info |url=https://pourelle.info/deborah-djema-elue-miss-univers-rdc-2025-representera-le-grand-congo-en-decembre-prochain-en-thailande/ |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250828164909/https://pourelle.info/deborah-djema-elue-miss-univers-rdc-2025-representera-le-grand-congo-en-decembre-prochain-en-thailande/ |archive-date=28 Agosto 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Bakambana |first=Germaine |date=4 Setyembre 2025 |title=Destitution de Déborah DJEMA : La nouvelle Miss Univers RDC perd sa couronne après avoir refusé de signer un contrat |language=fr |trans-title=Déborah DJEMA dismissed: The new Miss Universe DRC loses her crown after refusing to sign a contract |website=PourElle.info |url=https://pourelle.info/destitution-de-deborah-djema-la-nouvelle-miss-univers-rdc-perd-sa-couronne-apres-avoir-refuse-de-signer-un-contrat/ |url-status=live |access-date=5 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250904222245/https://pourelle.info/destitution-de-deborah-djema-la-nouvelle-miss-univers-rdc-perd-sa-couronne-apres-avoir-refuse-de-signer-un-contrat/ |archive-date=4 Setyembre 2025}}</ref> Pinalitan ng ''first runner-up'' ng Miss Universe Trinidad & Tobago 2025 na si Latifa Morris ang orihinal na nagwagi na si Sihlé Letren,<ref>{{Cite web |last=Doughty |first=Melissa |date=25 Hulyo 2025 |title=Dr Sihlé Letren is Miss Universe TT 2025 |url=https://newsday.co.tt/2025/07/25/dr-sihle-letren-is-miss-universe-tt-2025/ |access-date=2 Agosto 2025 |website=Trinidad and Tobago Newsday |language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20260125185545/https://newsday.co.tt/2025/07/25/dr-sihle-letren-is-miss-universe-tt-2025/|archive-date=25 Enero 2026}}</ref> matapos nitong bumitiw dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |date=11 Setyembre 2025 |title=Miss Universe T&T steps down, cites “ongoing challenges |url=https://trinidadexpress.com/newsextra/miss-universe-t-t-steps-down-cites-ongoing-challenges/article_48c1bd34-6676-4491-b033-bdd8f3049206.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250911134000/https://trinidadexpress.com/newsextra/miss-universe-t-t-steps-down-cites-ongoing-challenges/article_48c1bd34-6676-4491-b033-bdd8f3049206.html |archive-date=11 Setyembre 2025 |access-date=12 Setyembre 2025 |website=Trinidad Express Newspapers |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Doughty |first=Melissa |date=11 Setyembre 2025 |title=Dr Sihlé Letren resigns as Miss Universe TT |url=https://newsday.co.tt/2025/09/11/dr-sihle-letren-resigns-as-miss-universe-tt/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20250912040736/https://newsday.co.tt/2025/09/11/dr-sihle-letren-resigns-as-miss-universe-tt/ |archive-date=12 Setyembre 2025 |access-date=12 Setyembre 2025 |website=Trinidad and Tobago Newsday |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |author=Andini |first=Dewi |date=6 Oktubre 2025 |title=7 Potret Latifah Morris Miss Universe Trinidad dan Tobago 2025, Stunning Abis! |language=id |trans-title=7 Portraits of Latifah Morris, Miss Universe Trinidad and Tobago 2025, Absolutely Stunning! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-latifah-morris-miss-universe-trinidad-dan-tobago-2025-c1c2-01-cw2f3-qvbr38 |url-status=live |access-date=13 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012154854/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-latifah-morris-miss-universe-trinidad-dan-tobago-2025-c1c2-01-cw2f3-qvbr38 |archive-date=12 Oktubre 2025}}</ref> Pinalitan ni Zhao Na si Xuhe Hou bilang kinatawan ng Tsina dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |date=30 Hulyo 2024 |title=侯旭合摘得桂冠!!第 72 届环球小姐中国区大赛皇冠之夜:华丽落幕,星光绽放 |trans-title=Hou Xuhe won the crown! ! The 72nd Miss Universe China crown night: a gorgeous ending with star-studded glory |url=https://caijing.chinadaily.com.cn/a/202407/30/WS66a88451a310054d254ea9b5.html |access-date=21 Nobyembre 2024 |website=China Daily |language=zh |archive-date=27 Nobyembre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241127093947/https://caijing.chinadaily.com.cn/a/202407/30/WS66a88451a310054d254ea9b5.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite news |author=Le |first=Linh |date=16 Abril 2025 |title=4 Miss Universe national winners stripped of titles |language=en |website=VnExpress |url=https://e.vnexpress.net/news/life/celebrities/4-miss-universe-national-winners-stripped-of-titles-4874881.html |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250427040311/https://e.vnexpress.net/news/life/celebrities/4-miss-universe-national-winners-stripped-of-titles-4874881.html |archive-date=27 Abril 2025}}</ref><ref>{{cite news |author=Nguyen |first=An |date=11 Abril 2025 |title=Miss Universe China Xinying Zhu stripped of title for 'inability to fulfill duties' |language=en |website=VnExpress |url=https://e.vnexpress.net/news/life/celebrities/miss-universe-china-xinying-zhu-stripped-of-title-for-inability-to-fulfill-duties-4872860.html |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251017093012/https://e.vnexpress.net/news/life/celebrities/miss-universe-china-xinying-zhu-stripped-of-title-for-inability-to-fulfill-duties-4872860.html |archive-date=17 Oktubre 2025}}</ref> Pinalitan ng second runner-up ng Miss Polonia 2025 na si Emily Reng ang orihinal na kandidata ng Polonya na si Miss Polski 2025 Oliwia Mikulska matapos malipat ang prangkisa ng Miss Universe sa Polonya sa Miss Polonia.<ref>{{Cite news |last=Wolniewicz |first=Natalia |date=29 Hunyo 2025 |title=To ona została Miss Polski 2025. Oliwia Mikulska ma na swoim koncie spore osiągnięcia |language=pl |trans-title=She is Miss Poland 2025. Oliwia Mikulska has a lot of achievements under her belt. Oliwia Mikulska is Miss Poland 2025. |website=Onet.pl |url=https://www.onet.pl/styl-zycia/plejada/to-ona-zostala-miss-polski-2025-oliwia-mikulska-ma-na-swoim-koncie-spore-osiagniecia/jych0l5,0898b825 |url-status=live |access-date=30 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250629223057/https://www.onet.pl/favicon.ico |archive-date=29 Hunyo 2025}}</ref><ref>{{cite news |author=Szulim |first=Igor |date=22 Oktubre 2025 |title=Takiej reprezentantki jeszcze nie mieliśmy. 19-latka z Chicago powalczy o tytuł Miss Universe |language=pl |trans-title=We've never had a representative like this before. A 19-year-old from Chicago will compete for the Miss Universe title |website=Plejada |url=https://plejada.pl/newsy/miss-universe-2025-kim-jest-emily-reng-reprezentantka-polski/z4qtn1t |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251022194152/https://plejada.pl/newsy/miss-universe-2025-kim-jest-emily-reng-reprezentantka-polski/z4qtn1t |archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref> ==== Mga unang pagsali, pagbalik, at pag-urong sa kompetisyon ==== Lumahok sa unang pagkakataon ang mga bansang Cabo Verde, Mayotte, Palestina, at Rwanda.<ref>{{cite news |author=Oliveira |first=Aline |date=20 Oktubre 2025 |title=Cabo Verde estreia-se no concurso Miss Universo com modelo Prissy Gomes |language=pt |trans-title=Cape Verde debuts in the Miss Universe contest with model Prissy Gomes |website=Balai |url=https://www.balai.cv/balai-style/cabo-verde-estreia-se-no-concurso-miss-universo-com-modelo-prissy-gomes/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251022183126/https://www.balai.cv/balai-style/cabo-verde-estreia-se-no-concurso-miss-universo-com-modelo-prissy-gomes/ |archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Paul |first=Iraa |date=14 Agosto 2025 |title=Who is Nadeen Ayoub, first Miss Palestine in Miss Universe after decades of absence? Fans warn: ‘Israel will target her’ |language=en |website=The Times of India |url=https://www.indiatimes.com/trending/who-is-nadeen-ayoub-first-miss-palestine-in-miss-universe-after-decades-of-absence-fans-warn-israel-will-target-her-666736.html |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250814053128/https://www.indiatimes.com/trending/who-is-nadeen-ayoub-first-miss-palestine-in-miss-universe-after-decades-of-absence-fans-warn-israel-will-target-her-666736.html |archive-date=14 Agosto 2025}}</ref><ref>{{cite news |author=Requintina |first=Robert |date=17 Oktubre 2025 |title=House of Yugen pioneers in reshaping the future of Miss Universe |language=en |website=[[Manila Bulletin]] |url=https://mb.com.ph/2025/10/17/house-of-yugen-pioneers-in-reshaping-the-future-of-miss-universe |access-date=21 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251022183746/https://mb.com.ph/2025/10/17/house-of-yugen-pioneers-in-reshaping-the-future-of-miss-universe?__cf_chl_rt_tk=aaz5_Q14iXWvrYiYevKCwBqmFERLkkOhAOWpOBivKvI-1761158266-1.0.1.1-kPjE8akczjOKmBpcdtlZugaRVZtnSqo.dz9HQo25K_0|archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref> Bumalik sa edisyong ito ang mga bansang Eslobenya at Irak na huling sumali noong [[Miss Universe 2017|2017]];<ref>{{Cite news |last=Boscarol |first=Taja |date=6 Mayo 2025 |title=Miss Universe returns to Slovenia |language=en-US |website=Boscarol |url=https://boscarol.si/en/miss-universe-returns-to-slovenia/ |url-status=live |access-date=8 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250518080138/https://boscarol.si/en/miss-universe-returns-to-slovenia/ |archive-date=18 Mayo 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=23 Marso 2025 |title=Miss Universe Iraq Returns to the 74th Miss Universe Competition |url=https://www.missuniverse.com/press-releases/mr-al-mousawy-was-inspired-to-bring-iraq-back-to-miss-universe/ |url-status=live |access-date=2 Abril 2025 |website=Miss Universe |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260518100802/https://www.missuniverse.com/press-releases/mr-al-mousawy-was-inspired-to-bring-iraq-back-to-miss-universe/|archive-date=18 Mayo 2026}}</ref> Suwesya na huling sumali noong [[Miss Universe 2021|2021]];<ref name="SWEDENRETURN">{{Cite news |author=Tuazon |first=Nikko |date=12 Oktubre 2025 |title=Josh Yugen to appoint Miss Universe Sweden 2025 |language=en |website=PEP.ph |url=https://www.pep.ph/news/local/189097/josh-yugen-miss-universe-sweden-2025-a721-20251012 |url-status=live |access-date=13 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012152057/https://www.pep.ph/news/local/189097/josh-yugen-miss-universe-sweden-2025-a721-20251012 |archive-date=12 Oktubre 2025}}</ref> Gana at Hayti na huling sumali noong [[Miss Universe 2022|2022]];<ref name=":2">{{Cite news |author=Ramírez |first=José Carlos Molina |date=18 Agosto 2025 |title=Estas son las latinas rumbo a Miss Universo 2025: ¿Quiénes faltan? |language=es |trans-title=These are the Latinas headed to Miss Universe 2025: Who's missing? |website=La Prensa Gráfica |url=https://www.laprensagrafica.com/farandula/Estas-son-las-latinas-rumbo-a-Miss-Universo-2025-Quienes-faltan-20250818-0032.html |url-status=live |access-date=5 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250903131326/https://www.laprensagrafica.com/farandula/Estas-son-las-latinas-rumbo-a-Miss-Universo-2025-Quienes-faltan-20250818-0032.html |archive-date=3 Setyembre 2025}}</ref> at Kosobo, Panama, at Timog Aprika na huling sumali noong [[Miss Universe 2023|2023]].<ref>{{Cite web |last=Andini |first=Dewi |date=12 Setyembre 2025 |title=7 Potret Dorea Shala Miss Universe Kosovo 2025, Sweet Abis! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-dorea-shala-miss-universe-kosovo-2025-sweet-abis-c1c2-01-cw2f3-n97n07 |access-date=25 Setyembre 2025 |website=IDN Times |language=id|archive-url=https://web.archive.org/web/20251211050131/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-dorea-shala-miss-universe-kosovo-2025-sweet-abis-c1c2-01-cw2f3-n97n07|archive-date=11 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=7 Abril 2025 |title=Señorita Panamá inicia proceso de selección para Miss Universe 2025 y 2026 |trans-title=Miss Panama begins the selection process for Miss Universe 2025 and 2026 |url=https://www.critica.com.pa/show/senorita-panama-inicia-proceso-de-seleccion-para-miss-universe-2025-y-2026-490027 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250407155021/https://www.critica.com.pa/show/senorita-panama-inicia-proceso-de-seleccion-para-miss-universe-2025-y-2026-490027 |archive-date=7 Abril 2025 |access-date=7 Abril 2025 |website=Crítica |language=es}}</ref><ref>{{Cite news |date=5 Nobyembre 2025 |title=Global Glamour Meets Controversy at Miss Universe 74 |language=en |website=Greater Belize Media |url=https://www.greaterbelize.com/global-glamour-meets-controversy-at-miss-universe-74/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251107190243/https://www.greaterbelize.com/global-glamour-meets-controversy-at-miss-universe-74/ |archive-date=7 Nobyembre 2025}}</ref> Bumitiw si Sahar Biniaz ng Iran buhat ng pag-aalala para sa kaligtasan ng kaniyang pambansang direktor kasunod ng mga ulat ng pagkakakulong ng direktor sa Iran.<ref>{{cite news |last=Fatemehzadeh |first=Muhammad |date=1 Hunyo 2025 |title=«سحر بی‌نیاز» دختر شایسته پارسی ۲۰۲۵ شد _ نماینده ایران در رقابت جهانی تایلند |language=Farsi |trans-title="Sahar Biniaz" became Miss Persia 2025 - Iran's representative in the world competition in Thailand |website=Anajournal |url=https://anajournal.ir/news/akhbar-film-serial/dokhtar-shayesteh-parsi-2025-sahar-biniaz/ |url-status=live |access-date=2 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250602091925/https://anajournal.ir/news/akhbar-film-serial/dokhtar-shayesteh-parsi-2025-sahar-biniaz/ |archive-date=2 Hunyo 2025}}</ref><ref>{{Cite news |author=Nam |first=Duy |date=10 Oktubre 2025 |title=Người đẹp hai lần bỏ thi Hoa hậu Hoàn vũ |language=vi |trans-title=Beauty twice dropped out of Miss Universe contest |website=Tiền Phong |url=https://tienphong.vn/nguoi-dep-hai-lan-bo-thi-hoa-hau-hoan-vu-post1785827.tpo |url-status=live |access-date=13 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251010055000/https://tienphong.vn/nguoi-dep-hai-lan-bo-thi-hoa-hau-hoan-vu-post1785827.tpo |archive-date=10 Oktubre 2025}}</ref> Bumitiw si Diana Fast ng Alemanya dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite news |last=Parent |first=Tabitha |date=6 Nobyembre 2025 |title=Miss Germany 2025 Diana Fast Withdraws from Miss Universe Pageant |language=en |website=People |url=https://people.com/miss-germany-2025-withdraws-from-miss-universe-pageant-11844828 |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251106184948/https://people.com/miss-germany-2025-withdraws-from-miss-universe-pageant-11844828 |archive-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> Hindi nagpakita sa Taylandiya sina Iman Totic ng Hilagang Masedonya,<ref>{{cite news |date=23 Oktubre 2025 |title=Убавината им е во гените: Ќерка на поранешна Мис Македонија го освојува светот, ќе ја претставува нашата земја на Мис Универзум 2025 |language=mk |trans-title=Beauty is in their genes: Daughter of former Miss Macedonia conquers the world, will represent our country at Miss Universe 2025 |website=Zenski Magazin |url=https://zenskimagazin.faktor.mk/ubavinata-im-e-vo-genite-kjerka-na-poraneshna-mis-makedonija-go-osvojuva-svetot-kje-ja-pretstavuva-nashata-zemja-na-mis-univerzum-2025 |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251024181529/https://zenskimagazin.faktor.mk/ubavinata-im-e-vo-genite-kjerka-na-poraneshna-mis-makedonija-go-osvojuva-svetot-kje-ja-pretstavuva-nashata-zemja-na-mis-univerzum-2025 |archive-date=24 Oktubre 2025}}</ref> Josiane Golonga ng Kaemerun,<ref>{{Cite news |last=Mawel |first=Arnaud Nicolas |date=13 Hulyo 2025 |title=Josiane Golonga Harangada élue Miss Cameroun 2025 |language=fr |trans-title=Josiane Golonga Harangada elected Miss Cameroon 2025 |website=Journal du Cameroun |url=https://fr.journalducameroun.com/josiane-golonga-harangada-elue-miss-cameroun-2025/ |url-status=live |access-date=13 Hulyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250713130827/https://fr.journalducameroun.com/josiane-golonga-harangada-elue-miss-cameroun-2025/ |archive-date=13 Hulyo 2025}}</ref> at Chiara Wijntuin ng Suriname dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |date=3 Nobyembre 2024 |title=Chiara Wijntuin gekroond tot Miss Suriname 2025 |url=https://www.waterkant.net/suriname/2024/11/03/chiara-wijntuin-gekroond-tot-miss-suriname-2025/ |access-date=19 Nobyembre 2024 |website=Waterkant |language=nl|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230091912/https://www.waterkant.net/suriname/2024/11/03/chiara-wijntuin-gekroond-tot-miss-suriname-2025/|archive-date=30 Disyembre 2025|trans-title=Chiara Wijntuin crowned Miss Suriname 2025}}</ref><ref>{{Cite news |date=11 Nobyembre 2025 |title=Loạt hoa hậu bỏ thi Miss Universe 2025 |language=vi |trans-title=Miss Universe 2025 series dropped out |website=VnExpress |url=https://ngoisao.vnexpress.net/loat-hoa-hau-bo-thi-miss-universe-2025-4962455.html |access-date=21 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20260620130855/https://ngoisao.vnexpress.net/loat-hoa-hau-bo-thi-miss-universe-2025-4962455.html|archive-date=20 Hunyo 2026}}</ref> Bumitiw rin si Helena O'Connor ng Lupangyelo dahil sa isang karamdaman.<ref>{{Cite web |last=Guðjónsdóttir |first=Guðrún Ósk |date=3 Abril 2025 |title=Helena er Ungfrú Ísland 2025 |trans-title=Helena is Miss Iceland 2025 |url=https://www.dv.is/fokus/2025/04/03/helena-er-ungfru-island-2025/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250404064133/https://www.dv.is/fokus/2025/04/03/helena-er-ungfru-island-2025/ |archive-date=4 Abril 2025 |access-date=4 Abril 2025 |website=Dagblaðið Vísir |language=is}}</ref><ref>{{Cite news |date=8 Nobyembre 2025 |title=Helena hættir við þátttöku í Miss Universe í Tælandi vegna veikinda |language=is |trans-title=Helena withdraws from Miss Universe in Thailand due to illness |website=Dagblaðið Vísir |url=https://www.dv.is/fokus/2025/11/08/helena-haettir-vid-thatttoku-miss-universe-taelandi-vegna-veikinda/ |access-date=21 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251123163827/https://www.dv.is/fokus/2025/11/08/helena-haettir-vid-thatttoku-miss-universe-taelandi-vegna-veikinda/|archive-date=23 Nobyembre 2025}}</ref> Bagama't lumahok sa paunang kompetisyon, hindi na nagpakita sa pangwakas na kompetisyon si Flavia Harizaj ng Albanya dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |date=21 Nobyembre 2025 |title=Scandal at Miss Universe in Thailand, the representative from Albania does not appear in the final |url=https://www.voxnews.al/english/lifestyle/skandal-ne-miss-universe-ne-tajlande-perfaqesuesja-nga-shqiperia-nuk-s-i104741 |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=Vox News |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260427194500/https://www.voxnews.al/english/lifestyle/skandal-ne-miss-universe-ne-tajlande-perfaqesuesja-nga-shqiperia-nuk-s-i104741|archive-date=27 Abril 2026}}</ref><ref>{{Cite news |date=30 June 2025 |title=Shqipëria dhe Kosova zgjedhin më të bukurat për Miss Universe 2025 |language=sq |trans-title=Albania and Kosovo choose the most beautiful for Miss Universe 2025 |website=Albanian Post |url=https://albanianpost.com/shqiperia-dhe-kosova-zgjedhin-me-te-bukurat-per-miss-universe-2025/ |url-status=live |access-date=30 June 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250630092821/https://albanianpost.com/shqiperia-dhe-kosova-zgjedhin-me-te-bukurat-per-miss-universe-2025/ |archive-date=30 June 2025}}</ref> Napilitang bumitiw si Gabrielle Henry ng Hamayka matapos mahulog sa isang hindi nababantayang siwang sa sahig ng entablado at nagtamo ng matinding pinsala sa kasagsagan ng paunang kompetisyon.<ref name="JamaicaGleaner2025b">{{cite news |title=Prayers for Miss Universe Jamaica after extent of injuries revealed|work=Jamaica Gleaner|date=9 Disyembre 2025|url=https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20251209/prayers-miss-universe-jamaica-after-extent-injuries-revealed|access-date=11 Hunyo 2026|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260428105708/https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20251209/prayers-miss-universe-jamaica-after-extent-injuries-revealed|archive-date=28 Abril 2026}}</ref> Siya ay ipinasok sa ''intensive care'' sa Bangkok, at inako ng Miss Universe Organization ang buo at agarang responsibilidad para sa insidente at sinaklaw ang lahat ng nauugnay na gastos sa medikal at pagpapauwi.<ref>{{cite news |date=21 Nobyembre 2025 |title=Miss Jamaica Universe withdraws from pageant after suffering head injury in fall |work=Jamaica Observer |url=https://www.jamaicaobserver.com/2025/11/21/miss-jamaica-universe-withdraws-pageant-suffering-head-injury-fall/#google_vignette |url-status=live |access-date=26 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251122090404/https://www.jamaicaobserver.com/2025/11/21/miss-jamaica-universe-withdraws-pageant-suffering-head-injury-fall/ |archive-date=22 Nobyembre 2025}}</ref> Hindi sumali ang mga bansang Bahreyn, Eritreya, Hibraltar, Kenya, Maldibas, Mongolya, Pidyi, Samoa, Somalya, Tsipre, at Usbekistan sa edisyong ito matapos na mabigo ang kanilang mga organisasyong pambansa na magdaos ng kompetisyong pambansa o magtalaga ng kalahok.<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=18 Oktubre 2025 |title=Josh Yugen secures another Miss Universe franchise, with 4 bets this 2025 |url=https://entertainment.inquirer.net/634111/josh-yugen-secures-another-miss-universe-franchise-with-4-bets-this-2025 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20251019223017/https://entertainment.inquirer.net/634111/josh-yugen-secures-another-miss-universe-franchise-with-4-bets-this-2025?__cf_chl_rt_tk=ouytLdG3_h_jj1c_VQ6uN1BtCW6nMlgO46nlKripJi4-1760913017-1.0.1.1-0zZocOfGZ8DbgHr2kbB_RD4MZdaEXLLD8oejbLhHglE|archive-date=19 Oktubre 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=10 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025 contestants who withdrew from the beauty pageant |url=https://www.hola.com/us/celebrities/20251110866702/miss-universe-2025-contestantswithdrew/ |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=Hola! USA |language=en-us|archive-url=https://web.archive.org/web/20260411154640/https://www.hola.com/us/celebrities/20251110866702/miss-universe-2025-contestantswithdrew/|archive-date=11 Abril 2026}}</ref> == Mga resulta == === Mga pagkakalagay === {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- |'''Miss Universe 2025''' | * {{flagdeco|Mexico}} '''[[Mehiko]]''' – '''[[Fátima Bosch]]'''<ref name=":1">{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=21 Nobyembre 2025 |title=Fatima Bosch of Mexico crowned Miss Universe 2025 in Thailand |url=https://entertainment.inquirer.net/639639/fatima-bosch-of-mexico-crowned-miss-universe-2025-in-thailand |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> |- |1st runner-up | * {{flagicon|THA}} [[Taylandiya]] – [[Praveenar Singh]]<ref name=":1" /> |- |2nd runner-up | * {{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]] – [[Stephany Abasali]]<ref name=":1" /> |- |3rd runner-up | * {{flagicon|PHL}} [[Pilipinas]] – [[Ahtisa Manalo]]<ref name=":1" /> |- |4th runner-up | * {{flagicon|CIV}} [[Côte d'Ivoire|Baybaying Garing]] – [[Olivia Yacé]]<ref name=":1" /> |- |Top 12<ref>{{Cite web |last=Baylon |first=Khryzztine Joy |date=21 Nobyembre 2025 |title=Live Updates: Ahtisa Manalo advances to Miss Universe 2025 Top 12 |url=https://www.pep.ph/news/local/189754/live-updates-miss-universe-2025-a5132-20251121 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=Philippine Entertainment Portal |language=en}}</ref> | * {{flagicon|GLP|variant=local}} [[Guadalupe (Pransya)|Guadalupe]] – Ophély Mézino * {{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] – Vanessa Pulgarín * {{flagdeco|CUB}} [[Cuba|Kuba]] – Lina Luaces * {{flagdeco|MLT}} [[Malta]] – Julia Cluett * {{flagdeco|PUR}} [[Puerto Rico|Porto Riko]] – Zashely Alicea * {{flagicon|CHI}} [[Chile|Tsile]] – Inna Moll * {{flagicon|CHN}} [[Tsina]] – Zhao Na |- |Top 30<ref>{{Cite web |last=Pasajol |first=Anne |date=21 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025: Ahtisa Manalo advances to Top 30 |url=https://entertainment.inquirer.net/639594/miss-universe-2025-ahtisa-manalo-advances-to-top-30 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> | * {{flagdeco|BAN}} [[Bangladesh|Bangglades]] – Tangia Methila * {{flagicon|BRA}} [[Brasil]] – Gabriela Lacerda * {{flagdeco|USA}} [[Estados Unidos]] – Audrey Eckert * {{flagicon|GUA}} [[Guatemala|Guwatemala]] – Raschel Paz * {{flagdeco|JPN}} [[Hapon]] – Kaori Hashimoto * {{flagdeco|IND}} [[Indiya]] – Manika Vishwakarma * {{flagdeco|CAN}} [[Canada|Kanada]] – Jaime Vandenberg * {{flagdeco|CRI}} [[Costa Rica|Kosta Rika]] – Mahyla Roth * {{flagicon|CRO}} [[Kroasya]] – Laura Gnjatović * {{flagicon image|Flag of the Hispanic peoples.svg}} [[Amerikang Latino|Latina]] – Yamilex Hernández * {{flagicon|NIC}} [[Nicaragua|Nikaragwa]] – Itza Castillo * {{flagdeco|NLD}} [[Netherlands|Olanda]] – Nathalie Mogbelzada * {{flagdeco|PSE}} [[Estado ng Palestina|Palestina]] – Nadeen Ayoub * {{flagdeco|PRY}} [[Paraguay|Paragway]] – Yanina Gómez * {{flagicon|FRA}} [[Pransiya]] – Ève Gilles * {{flagdeco|DOM}} [[Republikang Dominikano]] – Jennifer Ventura * {{flagdeco|RWA}} [[Rwanda]] – Solange Keita * {{flagicon|ZIM}} [[Zimbabwe|Simbabwe]] – Lyshanda Moyas |} === Mga ''Continental Queen'' === {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Parangal !Kandidata |- |Aprika at Oseaniya | * {{flagicon|CIV}} Baybaying Garing – Olivia Yacé (bumitiw)<ref>{{Cite web |last=Llemit |first=Kathleen A. |date=24 Nobyembre 2025 |title=Cote d’Ivoire’s Olivia Yace steps down as Miss Universe Africa and Oceania |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/24/2489681/cote-divoires-olivia-yace-steps-down-miss-universe-africa-and-oceania |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref> |- |Asya | * {{flagicon|CHN}} Tsina – Zhao Na<ref name=":4">{{Cite web |last=Purnell |first=Kristofer |date=22 Nobyembre 2025 |title=China’s Zhao Na succeeds Chelsea Manalo as Miss Universe Asia |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/22/2488313/chinas-zhao-na-succeeds-chelsea-manalo-miss-universe-asia |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref> |- |Europa at Gitnang Silangan | * {{flagdeco|MLT}} Malta – Julia Cluett<ref name=":4" /> |- |Kaamerikahan | * {{flagicon|VEN}} Beneswela – Stephany Abasali<ref name=":4" /> |} === Mga natatanging parangal === {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Parangal !Kandidata |- |Miss Photogenic | * {{flagdeco|CRI}} Kosta Rika – Mahyla Roth<ref name=":5">{{Cite web |last=Mallorca |first=Hannah |date=22 Nobyembre 2025 |title=Ahtisa Manalo snags 3rd place in Miss Universe ‘Beyond the Crown’ tilt |url=https://entertainment.inquirer.net/639849/ahtisa-manalo-snags-3rd-place-in-miss-universe-beyond-the-crown-tilt |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> |- |Miss Congeniality | * {{flagdeco|TUR}} Turkiya – Ceren Arslan<ref name=":5" /> |- |Best in National Costume | * {{flagicon|PHL}} Pilipinas – [[Ahtisa Manalo]]<ref>{{Cite web |last=Núñez|first=Bárbara Sepúlveda|date=26 Nobyembre 2025|title=¿Qué país obtuvo el premio al “Mejor Traje Típico” en Miss Universe 2025?|url=https://www.elnuevodia.com/entretenimiento/farandula/notas/que-pais-obtuvo-el-premio-al-mejor-traje-tipico-en-miss-universe-2025/|access-date=27 Nobyembre 2025|website=El Nuevo Día|language=es|trans-title=Which country won the "Best National Costume" award at Miss Universe 2025?}}</ref> |- |People's Choice | * {{flagdeco|PRY}} Paragway – Yanina Gómez<ref name=":5" /> |- |Most Beautiful Skin | * {{flagdeco|IDN}} Indonesya – Sanly Liu<ref name=":5" /> |} {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Parangal !Pambansang Direktor |- |Best National Pageant | * [[Miss Universe Philippines]] – Jonas Gaffud<ref>{{cite web |date=22 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe Philippines Organization named 'Best National Pageant' |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/967066/miss-universe-philippines-organization-named-best-national-pageant/story/ |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=GMA News Online |publisher=GMA Network |language=en}}</ref> |} ==== ''Beyond the Crown'' ==== {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- |Nagwagi | * {{flagdeco|PRY}} Paragway – Yanina Gómez<ref name=":5" /> |- |1st runner-up | * {{flagdeco|NLD}} Olanda – Nathalie Mogbelzada<ref name=":5" /> |- |2nd runner-up | * {{flagicon|PHL}} Pilipinas – [[Ahtisa Manalo]]<ref name=":5" /> |} == Kompetisyon == === Pormat ng kompetisyon === Tulad noong [[Miss Universe 2024|2024]], tatlumpung semi-finalist ang napili sa pamamagitan ng national costume competition, paunang kompetisyon at ang mga closed-door interview.<ref>{{Cite news |date=4 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe Organization reaffirms 4 official competition stages, no form of 'preference or advantage' |language=en |website=[[GMA Network]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/964810/miss-universe-organization-reaffirms-4-official-competition-stages-no-form-of-preference-or-advantage/story/ |access-date=21 Nobyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Mallorca |first=Hannah |date=4 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025: Candidates to be judged in four categories |language=en |website=[[Philippine Daily Inquirer|Entertainment Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/636626/miss-universe-2025-candidates-to-be-judged-in-four-categories |access-date=21 Nobyembre 2025}}</ref> Nagsagawa ng ''internet voting'' kung saan ang mga manonood ay maaaring bumoto para sa isa pang kandidata upang umabante sa ''semifinals''. Lumahok sa ''swimsuit competition'' ang tatlumpung mga ''semifinalist'' at pagkatapos ay pinili ang labindalawang mga ''semifinalist''. Lumahok sa ''evening gown competition'' ang labindalawang mga ''semifinalist'' at kalaunan ay pinili ang limang pinalista na lalahok sa ''question-and-answer round'', ''final question'' at ''final walk''.<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=16 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025: What to expect at the coronation show |url=https://entertainment.inquirer.net/638621/miss-universe-2025-what-to-expect-at-the-coronation-night |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> Natukoy ang mga nanalo ng walong natatatanging parangal at ang kanilang mga ''runner-up'' sa pamamagitan ng ''online public voting'' sa pamamagitan ng mga aplikasyon na Miss Universe at Zetrix, kabilang ang parangal na ''Miss Congeniality''.<ref>{{Cite news |last=Adina|first=Armin P.|date=9 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 online voting to include Miss Congeniality|url=https://entertainment.inquirer.net/637588/miss-universe-2025-online-voting-to-include-miss-congeniality|access-date=28 Nobyembre 2025|newspaper=[[Philippine Daily Inquirer|Entertainment Inquirer]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=9 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 opens online voting for multiple categories, including Miss Congeniality|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/965453/miss-universe-2025-online-voting/story/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20251109155151/https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/965453/miss-universe-2025-online-voting/story/|archive-date=9 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=[[GMA Network]]}}</ref> Ito ang unang edisyon na ang nagwagi ng parangal ay napagpasyahan sa pamamagitan ng pampublikong boto sa halip na isang nakagawiang boto ng mga kandidata. === Komite sa pagpili === * Miniyothabo Francisca Baloyi – koronel ng hukbo mula sa Simbabwe ''(sa'' ''pangwakas na kompetisyon lamang)<ref name="ADDJUDGE">{{cite web |last1=Purnell |first1=Kristoffer |date=19 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2005 Natalie Glebova, Angolan [sic] commander join Miss Universe 2025 jury |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/19/2488515/miss-universe-2005-natalie-glebova-angolan-commander-join-miss-universe-2025-jury |archive-url=https://web.archive.org/web/20251120002116/https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/19/2488515/miss-universe-2005-natalie-glebova-angolan-commander-join-miss-universe-2025-jury |archive-date=20 Nobyembre 2025 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[The Philippine Star]]}}</ref>'' * Romero Britto – Brasilenyong artista at iskulptor ''(sa gabi ng'' ''pangwakas na kompetisyon lamang)''<ref name=":2" /> * Ismael Cala – Kubanong mamamahayag at manununulat<ref>{{cite web |last1=González|first1=Elvis|date=10 Nobyembre 2025|title=Ismael Cala confirmado como jurado de Miss Universo 2025|trans-title=Ismael Cala confirmed as a judge for Miss Universe 2025|url=https://meridiano.net/usa/farandula/ismael-cala-confirmado-como-jurado-de-miss-universo-2025-2025111013120|archive-url=https://web.archive.org/web/20251112010033/https://meridiano.net/usa/farandula/ismael-cala-confirmado-como-jurado-de-miss-universo-2025-2025111013120|archive-date=12 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Diario Meridiano|language=es}}</ref><ref name="PREJUDGE">{{cite news |date=20 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 รอบพรีลิมฯ สุดปัง แฟนไทยเชียร์ วีนา ฟอร์มแรงทุกด่าน|trans-title=Miss Universe 2025 preliminary round was spectacular, with Thai fans cheering as Veena delivered a strong performance in every segment|url=https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2896661|archive-url=https://web.archive.org/web/20251119174302/https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2896661|archive-date=19 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Thairath|language=th}}</ref> * Sharon Fonseca – Benesolanong modelo, aktres, at negosyante<ref>{{Cite news |author=Reina |first=Kleimar |date=25 Agosto 2025 |title=Una actriz venezolana integra el jurado del Miss Universo 2025 |language=es |trans-title=A Venezuelan actress joins the Miss Universe 2025 judge |website=Diario Meridiano |url=https://meridiano.net/usa/farandula/una-actriz-venezolana-integra-el-jurado-del-miss-universo-2025-202582520450 |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250826131205/https://meridiano.net/usa/farandula/una-actriz-venezolana-integra-el-jurado-del-miss-universo-2025-202582520450 |archive-date=26 Agosto 2025}}</ref> * [[Natalie Glebova]] – [[Miss Universe 2005]] mula sa Kanada''<ref name="ADDJUDGE" />'' * Louie Heredia – Pilipinong mang-aawit<ref>{{Cite web |last=Adina|first=Armin P.|title=Filipino singer Louie Heredia joins Miss Universe 2025 selection committee|url=https://entertainment.inquirer.net/639173/filipino-singer-louie-heredia-joins-miss-universe-2025-selection-committee|access-date=28 Nobyembre 2025|language=en-US|date=19 Nobyembre 2025|website=[[Philippine Daily Inquirer]]}}</ref><ref>{{Cite web |title=Filipino singer Louie Heredia joins Miss Universe selection committee|url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/966635/filipino-singer-louie-heredia-joins-miss-universe-selection-committee/story/?amp|access-date=28 Nobyembre 2025|website=GMA News Online|date=19 Nobyembre 2025|language=en}}</ref> * [[Andrea Meza]] – [[Miss Universe 2020]] mula sa [[Mehiko]]<ref>{{Cite news |author=Julio Blanca |date=14 Agosto 2025 |title=Andrea Meza será jueza en Miss Universo 2025 |language=es |trans-title=Andrea Meza will be a judge at Miss Universe 2025 |website=El Diario La Prensa |url=https://eldiariony.com/2025/08/14/andrea-meza-sera-jueza-en-miss-universo-2025/ |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250826134123/https://eldiariony.com/2025/08/14/andrea-meza-sera-jueza-en-miss-universo-2025/ |archive-date=26 Agosto 2025}}</ref> * Saina Nehwal – Indiyanong manlalaro ng badminton; tumanggap ng tansong medalya sa [[Palarong Olimpiko sa Tag-init 2012]]<ref>{{cite news |last1=Ganapathy|first1=Vivek|date=16 Nobyembre 2025|title=Ace Judge! Indian Badminton Icon Saina Nehwal Joins Miss Universe 2025 Judges' Panel|url=https://www.news18.com/sports/ace-judge-indian-badminton-icon-saina-nehwal-joins-miss-universe-2025-judges-panel-9712019.html#google_vignette|archive-url=https://web.archive.org/web/20251116135425/https://www.news18.com/sports/ace-judge-indian-badminton-icon-saina-nehwal-joins-miss-universe-2025-judges-panel-9712019.html|archive-date=16 November 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=News18|language=en}}</ref> ''(sa'' ''pangwakas na kompetisyon lamang)'' * Savinee Pakaranang – Miss Thailand 1984<ref name="PREJUDGE" /> ''(sa paunang'' ''kompetisyon lamang)'' * Chalida Thaochalee – Aktres, Miss Thailand 1998<ref>{{cite news |date=17 Nobyembre 2025|title=ตัวแทนคนไทย! นก ชลิดา นั่งกรรมการตัดสิน ประกวด Miss Universe|trans-title=Thai representative! Nok Chalida as judge for Miss Universe pageant|url=https://www.matichon.co.th/lifestyle/news_5461292|archive-url=https://web.archive.org/web/20251117163955/https://www.matichon.co.th/lifestyle/news_5461292|archive-date=17 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Matichon|language=th}}</ref> * Farung Yuthithum – Miss Thailand Universe 2007<ref name="PREJUDGE" /> ''(sa paunang'' ''kompetisyon lamang)'' == Mga kandidata == 118 kandidata ang lumahok para sa titulo.<ref>{{Cite news |date=28 Hulyo 2025 |title=Omar Harfouch Joins Miss Universe Jury with Vision to Inspire Future Female Leaders |language=en |website=Entrepreneur |url=https://www.entrepreneur.com/en-ae/news-and-trends/omar-harfouch-joins-miss-universe-jury-with-vision-to/495106 |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250729021403/https://www.entrepreneur.com/en-ae/news-and-trends/omar-harfouch-joins-miss-universe-jury-with-vision-to/495106 |archive-date=29 Hulyo 2025}}</ref><ref>{{cite news |author=Gomez |first=Shirley |date=17 October 2025 |title=Miss Universe 2025: The 119 confirmed contestants and missing countries |website=[[¡Hola!]] |url=https://www.hola.com/us/beauty/20251017862218/miss-universe-2025-confirmed-contestants-missing-countries/ |url-status=live |access-date=17 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251017165147/https://www.hola.com/us/beauty/20251017862218/miss-universe-2025-confirmed-contestants-missing-countries/ |archive-date=17 October 2025}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Bansa/Teritoryo !Kandidata !Edad{{efn|Mga edad sa panahon ng kompetisyon|group=A}} !Bayan |- |{{flagicon|ANG}} [[Angola|Anggola]] |{{Sortname|Maria |Cunha|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |first= |date=1 Disyembre 2024 |title=Maria Cunha Eleita Miss Angola Universo 2024 |trans-title=Maria Cunha elected Miss Angola Universe 2024 |url=https://platinaline.com/maria-cunha-eleita-miss-angola-universo-2024/ |access-date=19 Enero 2025 |website=PlatinaLine |language=pt |archive-date=4 Disyembre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241204070416/https://platinaline.com/maria-cunha-eleita-miss-angola-universo-2024/ |url-status=dead }}</ref> |21 |[[Luanda]] |- |{{flagicon|ARG}} [[Arhentina]] |{{Sortname|Aldana |Masset|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=26 Mayo 2025 |title=Una cantante y modelo de Entre Ríos fue elegida Miss Universo Argentina 2025 |language=es |trans-title=A singer and model from Entre Ríos was chosen Miss Universe Argentina 2025 |website=Clarín |url=https://www.clarin.com/internacional/cantante-modelo-rios-elegida-miss-universo-argentina-2025_0_Zcx3OVQ13X.html |url-status=live |access-date=2 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250526123319/https://www.clarin.com/internacional/cantante-modelo-rios-elegida-miss-universo-argentina-2025_0_Zcx3OVQ13X.html |archive-date=26 Mayo 2025}}</ref> |25 |Aldea Valle María |- |{{flagdeco|ARM}} [[Armenya]] |{{sortname|Peggy|Garabekian|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=11 Setyembre 2025 |title=Հայաստանը «Միսս Տիեզերք»-ում կներկայացնի Փեգի Գարաբեկյանը |language=hy |trans-title=Peggy Garabekian will represent Armenia at Miss Universe |website=News.am |url=https://style.news.am/arm/news/109973/hayastany-miss-tiezerq-um-knerkayacni-pegi-garabekyany.html |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250912123658/https://style.news.am/arm/news/109973/hayastany-miss-tiezerq-um-knerkayacni-pegi-garabekyany.html |archive-date=12 Setyembre 2025}}</ref> |31 |[[Los Angeles]] |- |{{flagdeco|ARU}} [[Aruba]] |{{sortname|Hannah|Arends|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=11 Agosto 2025 |title=Hannah Arends crowned Miss Universe Aruba 2025 |language=en |website=Aruba Papers |url=https://arubapapers.com/hannah-arends-crowned-miss-universe-aruba-2025/ |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250812085600/https://arubapapers.com/hannah-arends-crowned-miss-universe-aruba-2025/ |archive-date=12 Agosto 2025}}</ref> |28 |Savaneta |- |{{Flag icon|AUS}} [[Australya]] |{{sortname|Lexie|Brant|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=16 Agosto 2025 |title=Lexie Brant Crowned Miss Universe Australia 2025 |url=https://gcmag.com.au/lexie-brant-crowned-miss-universe-australia-2025/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250815164107/https://gcmag.com.au/lexie-brant-crowned-miss-universe-australia-2025/ |archive-date=15 Agosto 2025 |access-date=23 Agosto 2025 |website=Gold Coast |language=en}}</ref> |21 |[[Brisbane]] |- |{{flagicon|BHS}} [[Bahamas]] |{{Sortname|Malique Maranda |Bowe|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Florencia Smith |date=27 Mayo 2025 |title=A new Miss Universe Bahamas crowned |language=en |website=Eyewitness News |url=https://ewnews.com/a-new-miss-universe-bahamas-crowned/ |url-status=live |access-date=2 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250527220642/https://ewnews.com/a-new-miss-universe-bahamas-crowned/ |archive-date=27 Mayo 2025}}</ref> |24 |Grand Bahama |- |{{flagdeco|BAN}} [[Bangladesh|Bangglades]] |{{sortname|Tangia|Methila|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=19 Setyembre 2025 |title=Methila crowned Miss Universe Bangladesh 2025 |url=https://www.observerbd.com/news/544738 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250919105037/https://www.observerbd.com/news/544738 |archive-date=19 Setyembre 2025 |access-date=25 Setyembre 2025 |website=Daily Observer |language=en}}</ref> |33 |[[Dhaka]] |- |{{flagicon|CIV}} [[Côte d'Ivoire|Baybaying Garing]] |{{sortname|Olivia|Yacé|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Ulrich A. |date=23 Hulyo 2025 |title=Miss Universe 2025 : Olivia Yacé désignée pour représenter la Côte d’Ivoire |language=fr |trans-title=Miss Universe 2025: Olivia Yacé chosen to represent Côte d'Ivoire |website=YOP L-FRII |url=https://yop.l-frii.com/miss-universe-2025-olivia-yace-designee-pour-representer-la-cote-divoire/ |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250723180153/https://yop.l-frii.com/miss-universe-2025-olivia-yace-designee-pour-representer-la-cote-divoire/ |archive-date=23 Hulyo 2025}}</ref> |27 |[[Yamoussoukro]] |- |{{flagicon|BEL}} [[Belhika]] |{{Sortname|Karen |Jansen|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Schillewaert |first=Nils |date=15 Pebrero 2025 |title=2e keer, goede keer: Karen Jansen (23) uit Lommel is Miss België 2025 |url=https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2025/02/15/miss-belgie-2025/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216003814/https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2025/02/15/miss-belgie-2025/ |archive-date=16 Pebrero 2025 |access-date=16 Pebrero 2025 |website=VRT NWS |language=nl}}</ref> |23 |Lommel |- |{{flagicon|BLZ}} [[Belise|Belis]] |{{sortname|Isabella|Zabaneh|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Keme-Palacio |first=Benita |date=29 Hunyo 2025 |title=Miss Universe Belize 2025 is Isabella Zabaneh |url=https://www.greaterbelize.com/miss-universe-belize-2025-is-isabella-zabaneh/ |access-date=29 Hunyo 2025 |website=Greater Belize Media |language=en-US}}</ref> |21 |Independence |- |{{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]] |{{Sortname|Stephany |Abasali|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Disyembre 2024 |title=Representante de Anzoátegui, Stephany Abasali, es elegida Miss Universe Venezuela 2024 |trans-title=Anzoátegui representative, Stephany Abasali, is elected Miss Universe Venezuela 2024 |url=https://www.eluniversal.com/entretenimiento/196564/anzoategui-stephany-abasali-es-elegida-miss-universe-venezuela-2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241206124655/https://www.eluniversal.com/entretenimiento/196564/anzoategui-stephany-abasali-es-elegida-miss-universe-venezuela-2024 |archive-date=6 Disyembre 2024 |access-date=14 Pebrero 2025 |website=El Universal |language=es}}</ref> |24 |Puerto Ordaz |- |{{flagdeco|BLR}} [[Biyelorusya]] |{{sortname|Alena|Kucheruk|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=13 Setyembre 2025 |title=Объявили имя победительницы конкурса «Мисс Беларусь – 2025» – ей стала Алёна Кучерук |language=ru |trans-title=The name of the winner of the contest "Miss Belarus - 2025" was announced - she was Alyona Kucheruk |website=Capital TV |url=https://ctv.by/news/obshestvo/obuyavili-imya-pobeditelnicy-konkursa-miss-belarus-2025-ej-stala-alyona-kucheruk |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250913001922/https://ctv.by/news/obshestvo/obuyavili-imya-pobeditelnicy-konkursa-miss-belarus-2025-ej-stala-alyona-kucheruk |archive-date=13 Setyembre 2025}}</ref> |18 |Agrotown |- |{{flagdeco|VIE}} [[Vietnam|Biyetnam]] |{{sortname|Hương Giang|Nguyễn|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=24 Setyembre 2025 |title=Hoa hậu chuyển giới Hương Giang dự thi Miss Universe 2025 |language=vi |trans-title=Transgender beauty queen Huong Giang competes in Miss Universe 2025 |website=VietNamNet |url=https://vietnamnet.vn/hoa-hau-chuyen-gioi-huong-giang-du-thi-miss-universe-2025-2445762.html |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250924133230/https://vietnamnet.vn/hoa-hau-chuyen-gioi-huong-giang-du-thi-miss-universe-2025-2445762.html |archive-date=24 Setyembre 2025}}</ref> |33 |[[Hanoi]] |- |{{Flagicon|Bonaire}} [[Bonaire]] |{{sortname|Nicole|Peiliker-Visser|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Hans Hofstra |date=17 Agosto 2025 |title=Nicole Visser vertegenwoordigt Bonaire bij Miss Universe 2025 in Thailand |language=nl |trans-title=Nicole Visser will represent Bonaire at Miss Universe 2025 in Thailand |website=Bonaire.nu |url=https://www.bonaire.nu/nieuws/kunst-cultuur-en-muziek/78276/nicole-visser-vertegenwoordigt-bonaire-bij-miss-universe-2025-in-thailand |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250817153956/https://www.bonaire.nu/nieuws/kunst-cultuur-en-muziek/78276/nicole-visser-vertegenwoordigt-bonaire-bij-miss-universe-2025-in-thailand |archive-date=17 Agosto 2025}}</ref> |41 |Kralendijk |- |{{flagicon|BOT}} [[Botswana]] |{{sortname|Lillian|Andries|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=1 Setyembre 2025 |title=Lilian Andries Crowned Miss Universe Botswana 2025 |language=en |website=Botswana Youth Magazine |url=https://www.botswanayouth.com/lilian-andries-crowned-miss-universe-botswana-2025/ |url-status=live |access-date=5 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250902174345/https://www.botswanayouth.com/lilian-andries-crowned-miss-universe-botswana-2025/ |archive-date=2 Setyembre 2025}}</ref> |29 |[[Gaborone]] |- |{{flagicon|BRA}} [[Brasil]] |{{Sortname|Gabriela|Lacerda|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Santana |first=Caio |date=13 Pebrero 2025 |title=Piauí vence Miss Universe Brasil 2025 e leva coroa ao estado pela 2ª vez |trans-title=Piauí wins Miss Universe Brazil 2025 and takes the crown to the state for the 2nd time |url=https://www.uol.com.br/splash/noticias/2025/02/13/miss-universe-brasil-acontece-em-sp-com-ausencia-de-3-estados-saiba-tudo.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20250214040948/https://www.uol.com.br/splash/noticias/2025/02/13/miss-universe-brasil-acontece-em-sp-com-ausencia-de-3-estados-saiba-tudo.htm |archive-date=14 Pebrero 2025 |access-date=14 Pebrero 2025 |website=Splash |publisher=UOL |language=pt-br}}</ref> |21 |Teresina |- |{{flagicon|British Virgin Islands}} [[Britanikong Kapuluang Birhenes]] |{{sortname|Olivia|Freeman|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=24 Agosto 2025 |title=Olivia M. Freeman is Miss BVI Universe 2025 |language=en |website=Virgin Islands News Online |url=https://www.virginislandsnewsonline.com/en/news/olivia-m-freeman-is-miss-bvi-universe-2025 |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250825210047/https://www.virginislandsnewsonline.com/en/news/olivia-m-freeman-is-miss-bvi-universe-2025 |archive-date=25 Agosto 2025}}</ref> |22 |Paraquita Bay |- |{{flagicon|BUL}} [[Bulgarya]] |{{sortname|Gaby|Guha|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Marso 2025 |title=Gaby Guha announces her participation in Miss Universe 2025 |language=en |website=The Globe and Mail |url=https://www.theglobeandmail.com/investing/markets/markets-news/GetNews/31521781/gaby-guha-announces-her-participation-in-miss-universe-2025/ |url-status=live |access-date=20 Abril 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250420062331/https://www.theglobeandmail.com/investing/markets/markets-news/GetNews/31521781/gaby-guha-announces-her-participation-in-miss-universe-2025/ |archive-date=20 Abril 2025}}</ref> |27 |[[Sofia]] |- |{{flagicon|BOL}} [[Bolivia|Bulibya]] |{{sortname|Yessica|Hausermann|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=28 Hunyo 2025 |title=¡Yessica Hausermann es la nueva Miss Bolivia Universo 2025! |language=es |trans-title=Yessica Hausermann is the new Miss Bolivia Universe 2025! |website=Red Uno Bolivia |url=https://www.reduno.com.bo/noticias/yessica-hausermann-es-la-nueva-miss-bolivia-universo-2025--20256271270 |url-status=live |access-date=29 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250629065049/https://www.reduno.com.bo/noticias/yessica-hausermann-es-la-nueva-miss-bolivia-universo-2025--20256271270 |archive-date=29 Hunyo 2025}}</ref> |24 |Magdalena |- |{{flagdeco|CPV}} [[Cabo Verde]] |{{sortname|Prissy|Gomes|nolink=1}}<ref>{{cite news |author=Pina |first=Constanca |date=20 Oktubre 2025 |title=Cabo Verde desfila pela primeira vez no Miss Universo com Prissy Gomes |language=pt |trans-title=Cape Verde parades for the first time in Miss Universe with Prissy Gomes |website=Mindel Insite |url=https://mindelinsite.com/social/cabo-verde-desfila-pela-primeira-vez-no-miss-universo-com-prissy-gomes/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251020203251/https://mindelinsite.com/social/cabo-verde-desfila-pela-primeira-vez-no-miss-universo-com-prissy-gomes/amp/ |archive-date=20 Oktubre 2025}}</ref> |32 |Tarrafal |- |{{flagdeco|CUR}} [[Curaçao]] |{{sortname|Camille |Thomas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Hart |first=Rick |date=8 Hunyo 2025 |title=Camille Thomas gekroond tot Miss Universe Curaçao 2025 |trans-title=Camille Thomas crowned Miss Universe Curaçao 2025 |url=https://nu.cw/2025/06/08/camille-thomas-gekroond-tot-miss-universe-curacao-2025/ |access-date=8 Hunyo 2025 |website=nu.CW |language=nl-NL}}</ref> |26 |Willemstad |- |{{Flagicon|COD}} [[Demokratikong Republika ng Congo|Demokratikong Republika ng Konggo]] |{{sortname|Dorcas|Dienda|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Dime |date=4 Setyembre 2025 |title=Miss Universe RDC 2025 : le comité nomme Dorcas Dienda après la destitution de Déborah Djema |language=fr |trans-title=Miss Universe DRC 2025: Committee appoints Dorcas Dienda after Déborah Djema's dismissal |website=La Plume |url=https://laplumeinfos.net/culture-art/miss-universe-rdc-2025-le-comite-nomme-dorcas-dienda-apres-la-destitution-de-deborah-djema-7752.html |url-status=live |access-date=7 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250905062505/https://laplumeinfos.net/culture-art/miss-universe-rdc-2025-le-comite-nomme-dorcas-dienda-apres-la-destitution-de-deborah-djema-7752.html |archive-date=5 Setyembre 2025}}</ref> |31 |[[Kinshasa]] |- |{{flagdeco|DNK}} [[Dinamarka]] |{{sortname|Monique|Sonne|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Nam|first=Duy|date=13 Oktubre 2025|title=Cô gái kế nhiệm đương kim Hoa hậu Hoàn vũ|trans-title=The girl who succeeded the current Miss Universe|url=https://tienphong.vn/co-gai-ke-nhiem-duong-kim-hoa-hau-hoan-vu-post1786758.tpo|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20251013131022/https://tienphong.vn/co-gai-ke-nhiem-duong-kim-hoa-hau-hoan-vu-post1786758.tpo|archive-date=13 Oktubre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Tiền Phong|language=vi}}</ref> |21 |[[Copenhague]] |- |{{Flag|Ehipto}} |{{sortname|Sabrina|Maged|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Andihi |first=Dewi |date=28 Agosto 2025 |title=7 Potret Sabrina Maged Miss Universe Mesir 2025, Bikin Terpukau! |language=id |trans-title=7 Portraits of Sabrina Maged, Miss Universe Egypt 2025, Will Amaze You! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-sabrina-maged-miss-universe-mesir-2025-c1c2-01-cw2f3-0dwjsm |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250828163952/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-sabrina-maged-miss-universe-mesir-2025-c1c2-01-cw2f3-0dwjsm |archive-date=28 Agosto 2025}}</ref> |23 |[[Cairo]] |- |{{flagicon|ECU}} [[Ecuador|Ekwador]] |{{sortname|Nadia|Mejía|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=26 Hulyo 2025 |title=Nadia Mejía es la Miss Universo Ecuador 2025 |language=es |trans-title=Nadia Mejía is Miss Universe Ecuador 2025 |website=El Universo |url=https://www.eluniverso.com/entretenimiento/gente/nadia-mejia-es-la-miss-universo-ecuador-2025-nota/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250727095101/https://www.eluniverso.com/entretenimiento/gente/nadia-mejia-es-la-miss-universo-ecuador-2025-nota/ |archive-date=27 Hulyo 2025}}</ref> |29 |[[Los Angeles]] |- |{{flagdeco|SLV}} [[El Salvador]] |{{sortname|Giulia|Zanoni|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Puente |first=Leidy |date=26 Setyembre 2025 |title=Giulia Zanoni es coronada como Miss Universe El Salvador 2025 |language=es |trans-title=Giulia Zanoni es coronada como Miss Universe El Salvador 2025 |website=El Diario de Hoy |url=https://www.elsalvador.com/entretenimiento/escena/miss-universo-el-salvador-belleza-reinas-de/1244257/2025/ |url-status=live |access-date=28 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250927060742/https://www.elsalvador.com/entretenimiento/escena/miss-universo-el-salvador-belleza-reinas-de/1244257/2025/ |archive-date=27 Setyembre 2025}}</ref> |20 |La Unión |- |{{flagdeco|UAE}} [[Emiratos Arabes Unidos]] |{{sortname|Mariam|Mohamed|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Nasreen Abdulla |date=4 Oktubre 2025 |title=26-year-old crowned Miss Universe UAE 2025 to be first Emirati to carry flag on global stage |language=en |website=Khaleej Times |url=https://www.khaleejtimes.com/lifestyle/fashion/mariam-mohamed-miss-universe-uae-2025-first-emirati-global-stage |url-status=live |access-date=4 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251004102124/https://www.khaleejtimes.com/lifestyle/fashion/mariam-mohamed-miss-universe-uae-2025-first-emirati-global-stage |archive-date=4 Oktubre 2025}}</ref> |26 |[[Dubai]] |- |{{flagdeco|SVK}} [[Slovakia|Eslobakya]] |{{sortname|Viktoria|Güllová|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Kmeťová |first=Alexandra |date=8 Oktubre 2025 |title=Foto: návrat Miss Universe SR po troch rokoch – poznáme víťazku, je ňou táto 20-ročná kráska |language=sk |trans-title=Photo: Miss Universe SR returns after three years – we know the winner, it's this 20-year-old beauty |website=Plus jeden deň |url=https://www1.pluska.sk/soubiznis/domaci-soubiznis/foto-navrat-miss-universe-sr-po-troch-rokoch-pozname-vitazku-je-nou-tato-20-rocna-kraska |url-status=live |access-date=10 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251008174056/https://www1.pluska.sk/soubiznis/domaci-soubiznis/foto-navrat-miss-universe-sr-po-troch-rokoch-pozname-vitazku-je-nou-tato-20-rocna-kraska |archive-date=8 Oktubre 2025}}</ref> |20 |[[Bratislava]] |- |{{flagdeco|SVN}} [[Eslobenya]] |{{sortname|Hana|Klaut|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=3 Setyembre 2025 |title=To je nova slovenska lepotica, miss universe: Hana iz Šempetra je izvrstna zobozdravnica |language=sl |trans-title=This is the new Slovenian beauty, Miss Universe: Hana from Šempeter is an excellent dentist |website=NaDlani |url=https://www.nadlani.si/novice/to-je-nova-slovenska-lepotica-miss-universe-hana-iz-sempetra-je-izvrstna-zobozdravnica/ |url-status=live |access-date=4 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250903221104/https://www.nadlani.si/novice/to-je-nova-slovenska-lepotica-miss-universe-hana-iz-sempetra-je-izvrstna-zobozdravnica/ |archive-date=3 Setyembre 2025}}</ref> |28 |Šempeter pri Gorici |- |{{flagdeco|ESP}} [[Espanya]] |{{sortname|Andrea|Valero|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Ciganda |first=Vanessa |date=31 Hulyo 2025 |title=Descubre a Andrea Valero, la nueva Miss Universe Spain 2025: gallega, comprometida con la sostenibilidad y muy familiar |language=es |trans-title=Discover Andrea Valero, the new Miss Universe Spain 2025: Galician, committed to sustainability, and very family-oriented |website=[[Semana]] |url=https://www.semana.es/corazon/descubre-a-andrea-valero-nueva-miss-universe-spain-2025_2801979 |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250731103627/https://www.semana.es/corazon/descubre-a-andrea-valero-nueva-miss-universe-spain-2025_2801979 |archive-date=31 Hulyo 2025}}</ref> |28 |A Coruña |- |{{flagdeco|USA}} [[Estados Unidos]] |{{sortname|Audrey|Eckert|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Elliott |first=Jacob |date=24 Oktubre 2025 |title=Miss Nebraska USA Audrey Eckert crowned Miss USA 2025 |language=en |website=1011 NOW |url=https://www.1011now.com/2025/10/25/miss-nebraska-usa-audrey-eckert-crowned-miss-usa-2025/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251025162031/https://www.1011now.com/2025/10/25/miss-nebraska-usa-audrey-eckert-crowned-miss-usa-2025/ |archive-date=25 Oktubre 2025}}</ref> |23 |Lincoln |- |{{flagdeco|EST}} [[Estonya]] |{{sortname|Brigitta|Schaback|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Veidemann-Makko |first=Anna-Maria |date=1 Oktubre 2025 |title=GALERII Suletud uste taga valiti tänavune Eesti esindaja Miss Universumil, kelleks on kogenud iluduskuninganna |language=Estonian |trans-title=GALLERY This year's Estonian representative at Miss Universe was chosen behind closed doors, and she is an experienced beauty queen |website=Õhtuleht |url=https://www.ohtuleht.ee/melu/1141008/galerii-suletud-uste-taga-valiti-tanavune-eesti-esindaja-miss-universumil-kelleks-on-kogenud-iluduskuninganna |url-status=live |access-date=10 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251001120331/https://www.ohtuleht.ee/melu/1141008/galerii-suletud-uste-taga-valiti-tanavune-eesti-esindaja-miss-universumil-kelleks-on-kogenud-iluduskuninganna |archive-date=1 Oktubre 2025}}</ref> |28 |[[Tallin]] |- |{{flagdeco|GHA}} [[Ghana|Gana]] |{{sortname|Andromeda|Osam-Peters|nolink=1}}<ref>{{Cite web|title=From giant teapot to 'KPop Demon Hunters': Miss Universe 2025 national costume highlights|url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/19/2488435/giant-teapot-kpop-demon-hunters-miss-universe-2025-national-costume-highlights|website=[[Philippine Star]]|access-date=28 Nobyembre 2025|first=Kristofer|last=Purnell|date=19 Nobyembre 2025|language=en}}</ref> |37 |Cape Coast |- |{{flagicon|GEQ}} [[Gineang Ekwatoriyal]] |{{sortname|Carmen Ismelda |Avomo Obama|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=8 Setyembre 2025 |title=Carmen Ismelda Avomo Obama, nueva Miss Guinea Ecuatorial y Miss Universo 2025 |language=es |trans-title=Carmen Ismelda Avomo Obama, the new Miss Equatorial Guinea and Miss Universe 2025 |website=Ahora |url=https://ahoraeg.com/cultura/2025/09/07/carmen-imelda-avomo-de-19-anos-coronada-miss-guinea-ecuatorial-2025/ |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250908090509/https://ahoraeg.com/cultura/2025/09/07/carmen-imelda-avomo-de-19-anos-coronada-miss-guinea-ecuatorial-2025/ |archive-date=8 Setyembre 2025}}</ref> |19 |Mongomo |- |{{flagicon|GBR}} [[Great Britain|Gran Britanya]] |{{sortname|Danielle|Latimer|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Sexta-Feira |date=1 Agosto 2025 |title=Com Brasil e mais de 50 países confirmados, Miss Universo agita o cenário da beleza internacional |language=pt-BR |trans-title=With Brazil and more than 50 countries confirmed, Miss Universe is shaking up the international beauty scene |website=Folha do Estado |url=https://www.folhadoestado.com.br/colunistas-sociais/edson-guilherme/miss-universo-2025-reune-candidatas-de-mais-de-100-paises-em-edicao-historica-na-tailandia/624789 |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250801183424/https://www.folhadoestado.com.br/colunistas-sociais/edson-guilherme/miss-universo-2025-reune-candidatas-de-mais-de-100-paises-em-edicao-historica-na-tailandia/624789 |archive-date=1 Agosto 2025}}</ref> |36 |Barry |- |{{flagdeco|GRE}} [[Gresya]] |{{sortname|Mary|Chatzipavlou|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author= |date=26 Setyembre 2025 |title=Όλες οι νικήτριες στη λαμπερή βραδιά των Εθνικών Καλλιστείων GS HELLAS 2025 |language=el |trans-title=All the winners at the glittering evening of the GS HELLAS 2025 National Beauty Contest |website=Zougla |url=https://www.zougla.gr/politismos/oles-oi-nikitries-sti-laberi-vradia-ton-ethnikon-kallisteion-gs-hellas-2025/ |url-status=live |access-date=10 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250926193957/https://www.zougla.gr/politismos/oles-oi-nikitries-sti-laberi-vradia-ton-ethnikon-kallisteion-gs-hellas-2025/ |archive-date=26 Setyembre 2025}}</ref> |32 |Elefsina |- |{{flagicon|GLP|variant=local}} [[Guadalupe (Pransya)|Guadalupe]] |{{sortname|Ophély|Mézino|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Romaindate |first=Priscilla |date=12 July 2025 |title=Miss Univers 2025 : la renaissance d'Ophélie Mézino |language=fr-GP |trans-title=Miss Universe 2025: the rebirth of Ophélie Mézino |website=[[Radio Caribbean International]] |url=https://rci.fm/guadeloupe/infos/Culture/Miss-Univers-2025-la-renaissance-dOphelie-Mezino |url-status=live |access-date=12 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250713051157/https://rci.fm/guadeloupe/infos/Culture/Miss-Univers-2025-la-renaissance-dOphelie-Mezino |archive-date=13 July 2025}}</ref> |26 |Morne-à-l'Eau |- |{{flagicon|GUI}} [[Guinea|Guniya]] |{{sortname|Tiguidanké |Bérété|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=1 Disyembre 2024 |title=Tiguidanké Bérété élue Miss Guinée 2024 |trans-title=Tiguidanké Bérété elected Miss Guinea 2024 |url=https://ledjely.com/2024/12/01/tiguidanke-berete-elue-miss-guinee-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250118230717/https://ledjely.com/2024/12/01/tiguidanke-berete-elue-miss-guinee-2024/ |archive-date=18 Enero 2025 |access-date=24 Hunyo 2025 |website=ledjely |language=fr}}</ref> |23 |[[Conakry]] |- |{{flagicon|GUA}} [[Guatemala|Guwatemala]] |{{sortname|Raschel|Paz|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Acevedo Rivas |first=Josue David |date=28 June 2025 |title=Raschel Paz es coronada como Miss Universe Guatemala 2025 |language=es |trans-title=Raschel Paz is crowned Miss Universe Guatemala 2025 |website=[[:es:Unión Latinoamericana de Agencias de Noticias|Agencia Guatemalteca de Noticias]] |url=https://agn.gt/raschel-paz-es-coronada-como-miss-universe-guatemala-2025/ |url-status=live |access-date=13 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250713065626/https://agn.gt/raschel-paz-es-coronada-como-miss-universe-guatemala-2025/ |archive-date=13 July 2025}}</ref> |24 |[[Lungsod ng Guatemala]] |- |{{flagicon|GUY}} [[Guyana]] |{{sortname|Chandini|Baljor|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Sarwal |first=Amit |date=26 Agosto 2025 |title=Indian-origin beauty queens set to shine on Miss Universe 2025 stage |language=en |website=The Australian Today |url=https://www.theaustraliatoday.com.au/indian-origin-beauty-queens-set-to-shine-on-miss-universe-2025-stage/ |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250826035405/https://www.theaustraliatoday.com.au/indian-origin-beauty-queens-set-to-shine-on-miss-universe-2025-stage/ |archive-date=26 Agosto 2025}}</ref> |22 |[[Georgetown]] |- |{{flagdeco|JAM}} [[Jamaica|Hamayka]] |{{Sortname|Gabrielle|Henry|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=10 Agosto 2025 |title=Ophthalmologist Dr Gabrielle Henry named Miss Universe Jamaica 2025 |language=en |website=The Gleaner |url=https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20250810/ophthalmologist-dr-gabrielle-henry-named-miss-universe-jamaica-2025 |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250810132050/https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20250810/ophthalmologist-dr-gabrielle-henry-named-miss-universe-jamaica-2025 |archive-date=10 Agosto 2025}}</ref> |29 |[[Kingston, Jamaica|Kingston]] |- |{{flagdeco|JPN}} [[Hapon]] |{{sortname|Kaori|Hashimoto|nolink=1}}<ref>{{Cite news |title=ミス・ユニバース日本代表は栃木の大学4年、21歳橋本佳央理さん「殻破れた」家族も「びっくり」 (2025年7月16日掲載) |language=ja |trans-title=Miss Universe Japan is 21-year-old Kaori Hashimoto, a fourth-year university student in Tochigi. "She's come out of her shell," her family says. (Published on July 16, 2025) |website=Livedoor |url=https://news.livedoor.com/topics/detail/29180288/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250717023353/https://news.livedoor.com/topics/detail/29180288/ |archive-date=17 Hulyo 2025}}</ref> |21 |[[Prepektura ng Tochigi|Tochigi]] |- |{{flagdeco|HAI}} [[Haiti|Hayti]] |{{sortname|Melissa |Sapini|nolink=1}}<ref>{{Cite web|title=Miss Universe Contestant Breaks Silence on Pageant Controversies Behind the Scenes, from ‘Red Flags’ to Numerous Hospitalizations (Exclusive)|url=https://people.com/miss-universe-contestant-breaks-silence-on-pageant-controversies-behind-the-scenes-exclusive-11857775|website=People Magazine|access-date=28 Nobyembre 2025|language=en|date=26 Nobyembre 2025|last=Lyttle|first=Zoey}}</ref> |22 |[[Puerto Principe]] |- |{{flagdeco|HON}} [[Honduras]] |{{sortname|Alejandra|Fuentes|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=López |first=Nicolle |date=10 July 2025 |title=Alejandra Fuentes Sierra gana la corona de Miss Honduras Universo 2025 |language=es-HN |trans-title=Alejandra Fuentes Sierra wins the Miss Honduras Universe 2025 crown |website=[[El Heraldo (Colombia)|El Heraldo]] |url=https://www.elheraldo.hn/entretenimiento/alejandra-fuentes-sierra-miss-olancho-gana-corona-miss-honduras-universo-2025-DG26575457 |url-status=live |access-date=11 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250711083013/https://www.elheraldo.hn/entretenimiento/alejandra-fuentes-sierra-miss-olancho-gana-corona-miss-honduras-universo-2025-DG26575457 |archive-date=11 July 2025}}</ref> |31 |Olancho |- |{{flag|Hong Kong}} |{{sortname|Lizzie|Li|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Setyembre 2025 |title=《環球小姐2025》香港區總決賽圓滿落幕 新一屆環球小姐代表誕生! |language=zh-hant |trans-title=The "Miss Universe 2025" Hong Kong finals concluded successfully and the new Miss Universe representative was born! |website=[[:zh:巴士的报- 维基百科,自由的百科全书|Bastill Post]] |url=https://www.bastillepost.com/hongkong/article/15278870-%E3%80%8A%E7%92%B0%E7%90%83%E5%B0%8F%E5%A7%902025%E3%80%8B%E9%A6%99%E6%B8%AF%E5%8D%80%E7%B8%BD%E6%B1%BA%E8%B3%BD%E5%9C%93%E6%BB%BF%E8%90%BD%E5%B9%95-%E6%96%B0%E4%B8%80%E5%B1%86%E7%92%B0%E7%90%83 |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250921083412/https://www.bastillepost.com/hongkong/article/15278870-%E3%80%8A%E7%92%B0%E7%90%83%E5%B0%8F%E5%A7%902025%E3%80%8B%E9%A6%99%E6%B8%AF%E5%8D%80%E7%B8%BD%E6%B1%BA%E8%B3%BD%E5%9C%93%E6%BB%BF%E8%90%BD%E5%B9%95-%E6%96%B0%E4%B8%80%E5%B1%86%E7%92%B0%E7%90%83 |archive-date=21 Setyembre 2025}}</ref> |27 |[[Hong Kong]] |- |{{flagdeco|IND}} [[Indiya]] |{{sortname|Manika|Vishwakarma|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kuntamalla |first=Vidheesha |date=23 Agosto 2025 |title=Will this ‘tall, graceful and confident’ DU student become another Sushmita Sen from India? |url=https://indianexpress.com/article/cities/delhi/ms-freshers-miss-universe-india-teachers-du-student-manika-vishwakarma-journey-10206301/ |access-date=23 Agosto 2025 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> |22 |Sri Ganganagar |- |{{flagdeco|IDN}} [[Indonesya]] |{{sortname|Sanly|Liu|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Tarmizi Murdianto |first=Muhammad |date=22 Setyembre 2025 |title=Sanly Liu Raih Gelar Miss Universe Indonesia 2025, Well Deserved! |language=id |trans-title=Sanly Liu Wins Miss Universe Indonesia 2025 Title, Well Deserved! |website=IDN Times |editor=Wahyu Kurniawan |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/sanly-liu-raih-gelar-miss-universe-indonesia-2025-well-deserved-00-rqp85-9k5hbj |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250922153747/https://www.idntimes.com/men/ladies/sanly-liu-raih-gelar-miss-universe-indonesia-2025-well-deserved-00-rqp85-9k5hbj |archive-date=22 Setyembre 2025}}</ref> |29 |Denpasar |- |{{flagdeco|IRQ}} [[Iraq|Irak]] |{{sortname|Hanin|Al Qoreishy|nolink=1}}<ref>{{cite web |last=Nuñez |first=Gabriel |title=Miss Universe 2025: Das sind die Kandidatinnen |trans-title=Miss Universe 2025: These are the candidates |url=https://www.msn.com/de-de/unterhaltung/news/miss-universe-2025-das-sind-die-kandidatinnen/ss-AA1DK5mz#interstitial=1 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250702021924/https://www.msn.com/de-de/unterhaltung/news/miss-universe-2025-das-sind-die-kandidatinnen/ss-AA1DK5mz#image=18 |archive-date=2 July 2025 |access-date=9 July 2025 |language=de |via=[[MSN]]}}</ref> |27 |[[Baghdad]] |- |{{flagicon|IRL}} [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] |{{sortname|Aadya|Srivastava|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Mikie O'Loughlin |date=5 Oktubre 2025 |title=In pictures: Aadya Srivastava crowned as Miss Universe Ireland in glittering ceremony |language=en-IE |website=Daily Mirror |url=https://www.irishmirror.ie/lifestyle/gallery/aadya-srivastava-miss-universe-ireland-36016436 |url-status= |access-date=6 Oktubre 2025}}</ref> |18 |Headford |- |{{flagdeco|ISR}} [[Israel]] |{{sortname|Melanie|Shiraz|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Taylor |first=Ezra |date=19 July 2025 |title=Melanie Shiraz wins Miss Universe Israel 2025 crown, vows to use platform for meaningful change |language=en |website=[[The Jerusalem Post]] |url=https://www.jpost.com/j-spot/article-861514 |url-status=live |access-date=19 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250719185733/https://www.jpost.com/j-spot/article-861514 |archive-date=19 July 2025}}</ref> |26 |[[Cesarea Palestina]] |- |{{flagicon|ITA}} [[Italya]] |{{sortname|Lucilla|Nori|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Rebecca Riitano |date=1 Setyembre 2025 |title=Miss Universo, Lucilla Nori rappresenterà l'Italia: chi è la nuova reginetta |language=it |trans-title=Miss Universe: Lucilla Nori to Represent Italy: Who Is the New Queen? |website=Il Mattino |url=https://www.ilmattino.it/lifestyle/persone/miss_universo_2025_lucilla_nori_italia_chi_e-9042249.html |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250901104652/https://www.ilmattino.it/lifestyle/persone/miss_universo_2025_lucilla_nori_italia_chi_e-9042249.html |archive-date=1 Setyembre 2025}}</ref> |26 |[[Anzio]] |- |{{flagdeco|KHM}} [[Kambodya]] |{{sortname|Nearysocheata|Thai|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Chan Sotheavy |date=13 September 2025 |title=ហ្វីយ៉ាតា បានក្លាយជាម្ចាស់មកុដក្នុងកម្មវិធីប្រកួតបវរកញ្ញាចក្រវាលកម្ពុជា ២០២៥ |language=km |trans-title=Fiyata crowned Miss Universe Cambodia 2025 |website=[[Kampuchea Thmey|Kampuchea Thmey Daily]] |url=https://www.kampucheathmey.com/entertainment/986913 |url-status=live |access-date=13 September 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250913000604/https://www.kampucheathmey.com/entertainment/986913 |archive-date=13 September 2025}}</ref> |30 |[[Nom Pen]] |- |{{flagdeco|CAN}} [[Canada|Kanada]] |{{sortname|Jaime|Vandenberg|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Stoodley |first=Chris |date=10 Agosto 2025 |title=Miss Universe Canada faces heat after announcing its 'best body' finalists: 'This category is why people have a problem with pageants' |language=en-CA |website=Yahoo Style Canada |url=https://ca.style.yahoo.com/miss-universe-canada-faces-heat-after-announcing-its-best-body-finalists-this-category-is-why-people-have-a-problem-with-pageants-155537065.html |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250810195657/https://ca.style.yahoo.com/miss-universe-canada-faces-heat-after-announcing-its-best-body-finalists-this-category-is-why-people-have-a-problem-with-pageants-155537065.html |archive-date=10 Agosto 2025}}</ref> |29 |Lethbridge |- |{{flagicon|ISV}} [[Kapuluang Birhenes ng Estados Unidos]] |{{sortname|Britanny|Robinson|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Ryan |first=Everett |date=29 Setyembre 2025 |title=There she is |language=en |website=The Virgin Islands Daily News |url=https://www.virginislandsdailynews.com/news/there-she-is/image_ea304d8b-4f16-4d59-ade2-db7abbaf52d4.html |url-status=live |access-date=1 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250929062425/https://www.virginislandsdailynews.com/news/there-she-is/image_ea304d8b-4f16-4d59-ade2-db7abbaf52d4.html |archive-date=29 Setyembre 2025}}</ref> |34 |Northside |- |{{flagdeco|CYM}} [[Kapuluang Kayman|Kapuluang Cayman]] |{{sortname|Tahiti|Seymour|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Ewing-Chow |first=Daphne |date=11 Agosto 2025 |title=Tahiti Seymour crowned Miss Universe Cayman Islands 2025 |language=en |website=Cayman Compass |url=https://www.caymancompass.com/2025/08/10/tahiti-seymour-crowned-miss-universe-cayman-islands-2025/#:~:text=Bodden%20Town's%20Tahiti%20Moorea%20Seymour,Seven%20Mile%20Beach%20Resort%20%26%20Spa. |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250811092904mp_/https://www.caymancompass.com/2025/08/10/tahiti-seymour-crowned-miss-universe-cayman-islands-2025/ |archive-date=11 Agosto 2025}}</ref> |22 |Bodden Town |- |{{flagicon|TCA}} [[Kapuluang Turcas at Caicos|Kapuluang Turks at Caicos]] |{{sortname|Bereniece|Dickenson|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Tyson |first=Vivian |date=2 Agosto 2025 |title=Bereniece Dickenson Crowned Miss Universe Turks and Caicos 2025 |language=en |website=Newsline TCI |url=https://www.newslinetci.com/post/bereniece-dickenson-crowned-miss-universe-turks-and-caicos-2025 |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250802073600/https://www.newslinetci.com/post/bereniece-dickenson-crowned-miss-universe-turks-and-caicos-2025 |archive-date=2 Agosto 2025}}</ref> |22 |Salt Cay |- |{{flagicon|KAZ}} [[Kasakistan]] |{{Sortname|Dana |Almassova|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Disyembre 2024 |title="Қазақстан аруы - 2024" байқауының жеңімпазы анықталды (фото) |trans-title=The winner of the "Miss Kazakhstan - 2024" contest has been announced |url=https://kaz.nur.kz/lady/2196852-qazaqstan-aruy-2024-baiqauynyng-zhengimpazy-anyqtaldy/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241207013424/https://kaz.nur.kz/lady/2196852-qazaqstan-aruy-2024-baiqauynyng-zhengimpazy-anyqtaldy/ |archive-date=7 Disyembre 2024 |access-date=14 Pebrero 2025 |website=Nur.kz |language=kk}}</ref> |20 |Kostanay |- |{{flagicon|KGZ}} [[Kirgistan]] | {{Sortname|Mary|Kuvakova|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=26 July 2024 |title=На конкурсе «Мисс Кыргызстан — 2024» выбрали сразу трех победительниц — фото |url=https://vesti.kg/obshchestvo/item/127374-na-konkurse-miss-kyrgyzstan-2024-vybrali-srazu-trekh-pobeditelnits-foto.html |access-date=19 November 2024 |website=Vesti |language=Kyrgyz}}</ref> | 18 | [[Biskek]] |- |{{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] |{{sortname|Vanessa|Pulgarín|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Castañeda |first=Karen |date=28 Setyembre 2025 |title=Conozca a Vanessa Pulgarín, Miss Universe Colombia 2025: su trayectoria en pasarelas y liderazgo |language=es |trans-title=Meet Vanessa Pulgarín, Miss Universe Colombia 2025: Her career on the catwalk and in leadership |website=La FM |url=https://www.lafm.com.co/entretenimiento/conozca-a-vanessa-pulgarin-miss-universe-colombia-2025-su-trayectoria-en-pasarelas-y-liderazgo |url-status=live |access-date=1 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250929061508/https://www.lafm.com.co/entretenimiento/conozca-a-vanessa-pulgarin-miss-universe-colombia-2025-su-trayectoria-en-pasarelas-y-liderazgo |archive-date=29 Setyembre 2025}}</ref> |34 |[[Talaan ng mga lungsod sa Colombia|Medellín]] |- |{{flagdeco|KOS}} [[Kosovo|Kosobo]] |{{sortname|Dorea|Shala|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=30 June 2025 |title=Kurorëzohet “Miss Universe Albania & Kosova 2025” |language=sq |trans-title="Miss Universe Albania & Kosovo 2025" is crowned |website=[[Televizioni Klan|TV Klan]] |url=https://tvklan.al/kurorezohet-miss-universe-albania-kosova-2025 |access-date=30 June 2025}}</ref> |24 |[[Lincoln, Nebraska|Lincoln]] |- |{{flagdeco|CRI}} [[Costa Rica|Kosta Rika]] |{{sortname|Mahyla|Roth|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Castro |first=Camila |date=19 Hulyo 2025 |title=Mahyla Roth es la nueva Miss Universe Costa Rica 2025 |language=es |trans-title=Mahyla Roth is the new Miss Universe Costa Rica 2025 |website=CR Hoy |url=https://crhoy.com/mahyla-roth-es-la-nueva-miss-universe-costa-rica-2025/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250720130948/https://crhoy.com/mahyla-roth-es-la-nueva-miss-universe-costa-rica-2025/ |archive-date=20 Hulyo 2025}}</ref> |26 |Cahuita |- |{{flagicon|CRO}} [[Kroasya]] |{{Sortname|Laura |Gnjatović|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=28 Abril 2025 |title=Laura Gnjatovic is declared "Miss Universe Croatia 2025" |url=https://www.telegrafi.com/en/Laura-Gnjatovic-is-announced-as-Miss-Universe-Croatia-2025/ |access-date=29 Abril 2025 |website=Telegrafi |language=en}}</ref> |23 |Zadar |- |{{flagdeco|CUB}} [[Cuba|Kuba]] |{{sortname|Lina|Luaces|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=9 Hulyo 2025 |title=Lina Luaces, sobrina de los Estefan, es la nueva Miss Cuba Universo elegida en EE.UU. |language=es |trans-title=Lina Luaces, niece of the Estefans, is the new Miss Cuba Universe chosen in the U.S. |website=SWI swissinfo |url=https://www.swissinfo.ch/spa/lina-luaces,-sobrina-de-los-estefan,-es-la-nueva-miss-cuba-universo-elegida-en-ee.uu./89651735 |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250709171025/https://www.swissinfo.ch/spa/lina-luaces,-sobrina-de-los-estefan,-es-la-nueva-miss-cuba-universo-elegida-en-ee.uu./89651735 |archive-date=9 Hulyo 2025}}</ref> |22 |[[Miami, Florida|Miami]] |- |{{flagdeco|LAO}} [[Laos]] |{{sortname|Lattana|Munvilay|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Insixiangmai |first=Chanthasone |date=22 Setyembre 2025 |title=ຈາກສາລະວັນສູ່ເວທີຈັກກະວານ: ແດງ ລັດຕະນາ ໝັ້ນວິໄລ Miss Universe Laos 2025 |language=lo |trans-title=From Salavan to the universe stage: Daeng Lattana Munvilay Miss Universe Laos 2025 |website=Muan.Space |url=https://muan.space/miss-universe-laos-2025-daeng-lattana-salavan/ |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250922135559/https://muan.space/miss-universe-laos-2025-daeng-lattana-salavan/ |archive-date=22 Setyembre 2025}}</ref> |31 |Salavan |- |{{flagicon image|Flag of the Hispanic peoples.svg}} [[Amerikang Latino|Latina]] |{{sortname|Yamilex|Hernández|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Hulyo 2025 |title=Yamilex Hernández se corona como la primera Miss Universe Latina 2025 |language=es |trans-title=Yamilex Hernández is crowned the first Latina Miss Universe 2025 |website=Más Vip |url=https://masvip.com.do/2025/07/21/yamilex-hernandez-se-corona-como-miss-universe-latina-2025/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250722020923/https://masvip.com.do/2025/07/21/yamilex-hernandez-se-corona-como-miss-universe-latina-2025/ |archive-date=22 Hulyo 2025}}</ref> |29 |Perth Amboy |- |{{flagdeco|LAT}} [[Letonya]] |{{sortname|Meldra|Rosenberg|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=8 Setyembre 2025 |title=Latviešu skaistule Meldra Rozenberga gatavojas pārstāvēt Latviju "Miss Universe" konkursā |language=lv |trans-title=Latvian beauty Meldra Rozenberga is preparing to represent Latvia at the "Miss Universe" contest |website=1188.lv |url=https://www.1188.lv/zinas/latviesu-skaistule-meldra-rozenberga-gatavojas-parstavet-latviju-miss-universe-konkursa/54171 |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250908123730/https://www.1188.lv/zinas/latviesu-skaistule-meldra-rozenberga-gatavojas-parstavet-latviju-miss-universe-konkursa/54171 |archive-date=8 Setyembre 2025}}</ref> |23 |[[Riga]] |- |{{flagdeco|LIB}} [[Lebanon|Libano]] |{{sortname|Sarah|Bou Jaoude|nolink=1}}<ref>{{cite web |title="هذه هي قضيتي"... سارة-لينا بو جودة تستعد للمشاركة بمسابقة ملكة جمال الكون وهذه التفاصيل (صور) |trans-title="This is my case"... Sarah-Leena Bou Jaoude is preparing to participate in the Miss Universe competition. Here are the details |url=https://www.lbcgroup.tv/news/beauty/863802/%D9%87%D8%B0%D9%87-%D9%87%D9%8A-%D9%82%D8%B6%D9%8A%D8%AA%D9%8A-%D8%B3%D8%A7%D8%B1%D8%A9-%D9%84%D9%8A%D9%86%D8%A7-%D8%A8%D9%88-%D8%AC%D9%88%D8%AF%D8%A9-%D8%AA%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%AF-%D9%84%D9%84%D9%85%D8%B4%D8%A7%D8%B1%D9%83%D8%A9-%D8%A8%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D8%A9-%D9%85%D9%84%D9%83%D8%A9-%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D9%83%D9%88%D9%86/ar |access-date=29 Hunyo 2025 |website=Lebanese Broadcasting Corporation International |language=ar}}</ref> |20 |[[:en:Jdeideh|Jdeideh]] |- |{{flagdeco|MAC}} [[Macau|Makaw]] |{{sortname|Kristen|Feng|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Andini |first=Dewi |date=24 Oktubre 2025 |title=7 Potret Kristen Feng Miss Universe Makau 2025, Cute Abis! |language=id |trans-title=7 Portraits of Kristen Feng, Miss Universe Macau 2025, So Cute! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-kristen-feng-miss-universe-makau-2025-cute-abis-c1c2-01-cw2f3-1cbj6v |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251024175349/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-kristen-feng-miss-universe-makau-2025-cute-abis-c1c2-01-cw2f3-1cbj6v |archive-date=24 Oktubre 2025}}</ref> |23 |[[Macau|Makaw]] |- |{{flagicon|MYS}} [[Malaysia]] |{{sortname|Chloe|Lim|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=14 Setyembre 2025 |title=Chloe Lim crowned Miss Universe Malaysia 2025 |url=https://www.thestar.com.my/news/nation/2025/09/14/chloe-lim-crowned-miss-universe-malaysia-2025 |access-date=25 Setyembre 2025 |website=The Star |language=en}}</ref> |27 |[[Kuala Lumpur]] |- |{{flagdeco|MLT}} [[Malta]] |{{sortname|Julia|Cluett|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Spiteri |first=Rebecca |date=4 Hulyo 2025 |title=Julia Ann Cluett Crowned Miss Universe Malta 2025 |language=en-GB |website=Lovin Malta |url=https://lovinmalta.com/malta/julia-ann-cluett-crowned-miss-universe-malta-2025/ |url-status=live |access-date=13 Hulyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250704123500/https://lovinmalta.com/malta/julia-ann-cluett-crowned-miss-universe-malta-2025/ |archive-date=4 Hulyo 2025}}</ref> |27 |Floriana |- |{{Flagicon image|Flag-of-Martinique.svg}} [[Martinika]] |{{sortname|Célya|Abatucci|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Peggy Pinel-Fereol and Pierre-Yves Honoré |date=20 September 2025 |title=Célya Abatucci est Miss Universe Martinique 2025 |language=fr |trans-title=Célya Abatucci is Miss Universe Martinique 2025 |website=[[:fr:Outre-mer La Première (réseau)|Outre-mer la 1ère]] |url=https://la1ere.franceinfo.fr/martinique/celya-abatucci-est-miss-universe-martinique-2025-1624991.html |url-status=live |access-date=21 September 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250921053831/https://la1ere.franceinfo.fr/martinique/celya-abatucci-est-miss-universe-martinique-2025-1624991.html |archive-date=21 September 2025}}</ref> |31 |Schœlcher |- |{{flagicon|MUS}} [[Mauritius|Mawrisyo]] |{{sortname|Aurelie |Alcindor|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=3 Setyembre 2025 |title=À Royal Green, Réduit : Aurélie Alcindor nommée Miss Universe Mauritius 2025 |trans-title=At Royal Green, Reduced: Aurélie Alcindor named Miss Universe Mauritius 2025 |url=https://www.lemauricien.com/actualites/magazine/a-royal-green-reduit-aurelie-alcindor-nommee-miss-universe-mauritius-2025/683146/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20250905034648/https://www.lemauricien.com/actualites/magazine/a-royal-green-reduit-aurelie-alcindor-nommee-miss-universe-mauritius-2025/683146/ |archive-date=5 Setyembre 2025 |access-date=5 Setyembre 2025 |website=Le Mauricien |language=fr-FR}}</ref> |31 |Distristo ng Facq |- |{{flagicon|Mayotte|variant=local}} [[Mayotte]] |{{sortname|Nourya |Aboutoihi|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=11 Oktubre 2025 |title=Mayotte entre dans l'histoire de Miss Universe |language=fr |trans-title=Mayotte enters Miss Universe history |website=L'info Kwezi |url=https://www.linfokwezi.fr/mayotte-entre-dans-lhistoire-de-miss-universe/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251011090936/https://www.linfokwezi.fr/mayotte-entre-dans-lhistoire-de-miss-universe/ |archive-date=11 Oktubre 2025}}</ref> |25 |Kani-keli |- |{{flagdeco|Mexico}} [[Mehiko]] |{{sortname|Fátima|Bosch|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Huerta Ortiz |first=César |date=13 Setyembre 2025 |title=Se corona a Fátima Bosch de Tabasco como Miss Universo México 2025 |language=es |trans-title=Fátima Bosch of Tabasco is crowned Miss Universe Mexico 2025 |website=El Universal |url=https://www.eluniversal.com.mx/espectaculos/se-corona-a-fatima-bosch-de-tabasco-como-miss-universo-mexico-2025/ |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250914070538/https://www.eluniversal.com.mx/espectaculos/se-corona-a-fatima-bosch-de-tabasco-como-miss-universo-mexico-2025/ |archive-date=14 Setyembre 2025}}}</ref> |25 |Teapa |- |{{flagicon|MDA}} [[Moldabya]] |{{sortname|Mariana|Ignat|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Conovali |first=Mihaela |date=6 Oktubre 2025 |title=Noua Miss Universe Moldova 2025: va reprezenta țara pe scena internațională |language=ro |trans-title=The new Miss Universe Moldova 2025: will represent the country on the international stage |website=NewsMaker |url=https://newsmaker.md/ro/tehnicile-de-manipulare-cum-ne-protejam |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251006070620/https://newsmaker.md/ro/tehnicile-de-manipulare-cum-ne-protejam |archive-date=6 Oktubre 2025}}</ref> |24 |[[:en:Chișinău|Chișinău]] |- |{{flagicon|MYA}} [[Myanmar]] |{{sortname|Myat Yadanar|Soe|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=27 Hunyo 2025 |title=Myat Yadanar Soe crowned Miss Universe Myanmar 2025 |language=en |website=Xinhua News Agency |editor=Huaxia |url=https://english.news.cn/20250627/7349360e96984014a3132e7da52750b1/c.html |url-status=live |access-date=29 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250627220504/https://english.news.cn/20250627/7349360e96984014a3132e7da52750b1/c.html |archive-date=27 Hunyo 2025}}</ref> |22 |[[:en:Mandalay|Mandalay]] |- |{{flagdeco|NAM}} [[Namibia|Namibya]] |{{sortname|Johanna|Swartbooi|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Nakaziko |first=Pinehas |date=20 Hulyo 2025 |title=Johanna Swartbooi crowned Miss Namibia 2025 |language=en |website=The Namibian |url=https://www.namibian.com.na/johanna-swartbooi-crowned-miss-namibia-2025/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250724122536/https://www.namibian.com.na/johanna-swartbooi-crowned-miss-namibia-2025/ |archive-date=24 Hulyo 2025}}</ref> |27 |Vaalgras |- |{{NPL}} |{{sortname|Sanya|Adhikari|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=24 Setyembre 2025 |title=‘मिस युनिभर्स नेपाल २०२५’ को उपाधि सान्या अधिकारीलाई |language=ne |trans-title=Sanya Adhikari wins the title of 'Miss Universe Nepal 2025' |website=Online Khabar |url=https://www.onlinekhabar.com/2025/09/1771753/sanya-adhikari-wins-the-title-of-miss-universe-nepal-2025 |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250924174715/https://www.onlinekhabar.com/2025/09/1771753/sanya-adhikari-wins-the-title-of-miss-universe-nepal-2025 |archive-date=24 Setyembre 2025}}</ref> |23 |[[Katmandu]] |- |{{flagdeco|NGR}} [[Nigeria|Niherya]] |{{sortname|Basil|Onyinyechi|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Samuel Omotere |date=30 Agosto 2025 |title=Miss Anambra emerges Miss Universe Nigeria 2025 |language=en |website=The Punch |url=https://punchng.com/miss-anambra-emerges-miss-universe-nigeria-2025/?utm_source=auto-read-also&utm_medium=web |url-status=live |access-date=31 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250830230707/https://punchng.com/miss-anambra-emerges-miss-universe-nigeria-2025/ |archive-date=30 Agosto 2025}}</ref> |25 |Anambra |- |{{flagicon|NIC}} [[Nicaragua|Nikaragwa]] |{{sortname|Itza |Castillo|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Gomez |first=Shirley |date=5 Setyembre 2025 |title=Itza Castillo crowned Miss Universe Nicaragua 2025: Meet the queen heading to Thailand |url=https://www.hola.com/us/celebrities/20250905854165/itza-castillo-crowned-miss-universe-nicaragua-2025/ |access-date=7 Setyembre 2025 |website=Hola! USA |language=en-us}}</ref> |30 |[[Managua]] |- |{{flagdeco|NOR}} [[Noruwega]] |{{sortname|Leonora|Lysglimt-Rødland|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=31 Agosto 2025 |title=Leonora (19) fra Nordstrand stakk av med seieren i Miss Norway 2025 |language=Norwegian |trans-title=Leonora (19) from Nordstrand won Miss Norway 2025 |website=Nordstrands Blad |url=https://www.noblad.no/leonora-19-fra-nordstrand-stakk-av-med-seieren-i-miss-norway-2025/s/5-56-969484 |url-status=live |access-date=31 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250831104311/https://www.noblad.no/leonora-19-fra-nordstrand-stakk-av-med-seieren-i-miss-norway-2025/s/5-56-969484 |archive-date=31 Agosto 2025}}</ref> |19 |Nordstrand |- |{{flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]] |{{sortname|Abbigail|Sturgin|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=6 July 2025 |title=Auckland police officer Abby Sturgin named Miss Universe New Zealand 2025 |language=en |website=[[The New Zealand Herald]] |url=https://www.nzherald.co.nz/lifestyle/auckland-police-officer-abby-sturgin-named-miss-universe-new-zealand-2025/YGPOCWZT2FCN5OLOCPBD7AFX24/ |url-status=live |access-date=6 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250706022248/https://www.nzherald.co.nz/lifestyle/auckland-police-officer-abby-sturgin-named-miss-universe-new-zealand-2025/YGPOCWZT2FCN5OLOCPBD7AFX24/ |archive-date=6 July 2025}}</ref> |28 |[[Auckland]] |- |{{flagdeco|NLD}} [[Netherlands|Olanda]] |{{sortname|Nathalie|Mogbelzada|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=5 July 2025 |title=Noord-Hollandse Nathalie Yasmin nieuwe Miss Universe Netherlands |language=nl |trans-title=North Holland Nathalie Yasmin new Miss Universe Netherlands |website=[[:nl:Nieuws.nl|Nieuws.nl]] |url=https://nieuws.nl/entertainment/noord-hollandse-nathalie-yasmin-nieuwe-miss-universe-netherlands |url-status=live |access-date=5 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250706010941/https://nieuws.nl/entertainment/noord-hollandse-nathalie-yasmin-nieuwe-miss-universe-netherlands |archive-date=6 July 2025}}</ref> |28 |[[Amsterdam]] |- |{{flagdeco|PAK}} [[Pakistan]] |{{sortname|Roma|Riaz|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=6 Oktubre 2025 |title=In a first, Emirati fashion student crowned Miss Universe UAE 2025 |language=en |website=Geo News |url=https://www.geo.tv/latest/627184-emirati-fashion-student-crowned-miss-universe-uae-2025 |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251006071833/https://www.geo.tv/latest/627184-emirati-fashion-student-crowned-miss-universe-uae-2025 |archive-date=6 Oktubre 2025}}</ref> |24 |[[:en:Lahore|Lahore]] |- |{{flagdeco|PSE}} [[Estado ng Palestina|Palestina]] |{{sortname|Nadeen|Ayoub|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Tusing |first=David |date=13 Agosto 2025 |title=Dubai resident Nadeen Ayoub to represent Palestine at Miss Universe 2025 |language=en |website=The National |url=https://www.thenationalnews.com/lifestyle/fashion-beauty/2025/08/13/palestine-miss-universe-nadeen-ayoub-thailand/ |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250813145628/https://www.thenationalnews.com/lifestyle/fashion-beauty/2025/08/13/palestine-miss-universe-nadeen-ayoub-thailand/ |archive-date=13 Agosto 2025}}</ref> |28 |Ramallah |- |{{flagicon|PAN}} [[Panama]] |{{sortname|Mirna |Caballini|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Hurtado Mendoza |first=Solangel |date=23 Abril 2025 |title=Panamá ya tiene representante en Miss Universo 2025: Mirna Caballini, de 22 años y 1.80 de estatura, es la nueva Miss Universe Panamá |trans-title=Panama already has a representative at Miss Universe 2025: Mirna Caballini, 22 years old and 1.80 meters tall, is the new Miss Universe Panama |url=https://www.ellas.pa/belleza/panama-ya-tiene-representante-en-miss-universo-2025-mirna-caballini-de-22-anos-y-180-de-estatura-es-la-nueva-miss-universe-panama/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250423041002/https://www.ellas.pa/belleza/panama-ya-tiene-representante-en-miss-universo-2025-mirna-caballini-de-22-anos-y-180-de-estatura-es-la-nueva-miss-universe-panama/ |archive-date=23 Abril 2025 |access-date=5 Mayo 2025 |website=Ellas Panama |language=es}}}</ref> |22 |David |- |{{flagdeco|PRY}} [[Paraguay|Paragway]] |{{sortname|Yanina|Gómez|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=3 Setyembre 2025 |title=De favorita a reina: Yanina Gómez es la nueva Miss Universo Paraguay |language=es |trans-title=From favorite to queen: Yanina Gómez is the new Miss Universe Paraguay |website=La Nación |url=https://www.lanacion.com.py/lnpop/2025/09/03/de-favorita-a-reina-yanina-gomez-es-la-nueva-miss-universo-paraguay/ |url-status=live |access-date=4 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250903182209/https://www.lanacion.com.py/lnpop/2025/09/03/de-favorita-a-reina-yanina-gomez-es-la-nueva-miss-universo-paraguay/ |archive-date=3 Setyembre 2025}}</ref> |28 |[[Asuncion|Asunción]] |- |{{flagicon|Peru}} [[Peru]] |{{sortname|Karla|Bacigalupo|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=15 June 2025 |title=Miss Perú 2025: Karla Bacigalupo alza la corona nacional y se convierte en sucesora de Tatiana Calmell rumbo al Miss Universo |language=es |trans-title=Miss Peru 2025: Karla Bacigalupo wins the national crown and succeeds Tatiana Calmell on her way to Miss Universe |website=[[Radio Programas del Perú|RPP]] |url=https://rpp.pe/famosos/farandula/miss-peru-2025-karla-bacigalupo-alza-la-corona-nacional-y-se-convierte-en-sucesora-de-tatiana-calmell-rumbo-al-miss-universo-noticia-1641067 |url-status=live |access-date=16 June 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250616154251/https://rpp.pe/famosos/farandula/miss-peru-2025-karla-bacigalupo-alza-la-corona-nacional-y-se-convierte-en-sucesora-de-tatiana-calmell-rumbo-al-miss-universo-noticia-1641067 |archive-date=16 June 2025}}</ref> |33 |[[:en:Lima|Lima]] |- |{{flagicon|PHL}} [[Miss Universe Philippines 2025|Pilipinas]] |{{Sortname|Ahtisa|Manalo|link=Ahtisa Manalo}}<ref>{{Cite news |date=2 Mayo 2025 |title=Ahtisa Manalo of Quezon Province is Miss Universe Philippines 2025! |language=en |website=[[GMA Integrated News|GMA News Online]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/944765/ahtisa-manalo-of-quezon-province-is-miss-universe-philippines-2025/story/ |url-status=live |access-date=5 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250502161314/https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/944765/ahtisa-manalo-of-quezon-province-is-miss-universe-philippines-2025/story/ |archive-date=2 Mayo 2025}}</ref> |28 |[[Candelaria, Quezon|Candelaria]] |- |{{flagdeco|FIN}} [[Pinlandiya]] |{{sortname|Sarah|Dzafce|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Saarinen |first=Sonja |last2=Viskari |first2=Julia |date=6 Setyembre 2025 |title=Hän on Miss Suomi 2025 |language=fi |trans-title=She is Miss Finland 2025 |website=Iltalehti |url=https://www.iltalehti.fi/viihdeuutiset/a/871fa29b-3e08-4f76-8c5f-b59b50ba92ac |url-status=live |access-date=7 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250906193940/https://www.iltalehti.fi/viihdeuutiset/a/871fa29b-3e08-4f76-8c5f-b59b50ba92ac |archive-date=6 Setyembre 2025}}</ref> |22 |[[Helsinki]] |- |{{flagicon|POL}} [[Polonya]] |{{sortname|Emily|Reng|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Gąsiorowski |first=Maciej |date=22 Oktubre 2025 |title=Polka z Chicago wystartuje w Miss Universe. Pierwszy taki przypadek |language=pl |trans-title=A Polish woman from Chicago will compete in Miss Universe. This is the first time this has happened |website=o2.pl |url=https://rozrywka.o2.pl/plotki/polka-z-chicago-wystartuje-w-miss-universe-pierwszy-taki-przypadek-7213553135135712a |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251022103652/https://rozrywka.o2.pl/plotki/polka-z-chicago-wystartuje-w-miss-universe-pierwszy-taki-przypadek-7213553135135712a |archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref> |19 |[[Chicago]] |- |{{flagdeco|PUR}} [[Puerto Rico|Porto Riko]] |{{sortname|Zashely|Alicea|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Rodríguez Caraballo |first=Harry |date=14 Agosto 2025 |title=Zashely Alicea se corona como Miss Universe Puerto Rico 2025 |language=es |trans-title=Zashely Alicea is crowned Miss Universe Puerto Rico 2025 |website=Metro Puerto Rico |url=https://www.metro.pr/entretenimiento/2025/08/15/zashely-alicea-se-corona-como-miss-universe-puerto-rico-2025/ |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250815074459/https://www.metro.pr/entretenimiento/2025/08/15/zashely-alicea-se-corona-como-miss-universe-puerto-rico-2025/ |archive-date=15 Agosto 2025}}</ref> |25 |Dorado |- |{{flagicon|POR}} [[Portugal]] |{{sortname|Camila|Vitorino|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Barraco |first=Nuno |date=15 Hunyo 2025 |title=Nova Miss Universo Portugal coroada em Elvas |language=pt-PT |trans-title=New Miss Universe Portugal crowned in Elvas |website=Linhas de Elvas |url=https://nortealentejo.pt/2025/06/15/nova-miss-universo-portugal-coroada-em-elvas/ |url-status=live |access-date=24 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250615151416/https://nortealentejo.pt/2025/06/15/nova-miss-universo-portugal-coroada-em-elvas/ |archive-date=15 Hunyo 2025}}</ref> |26 |Setúbal |- |{{flagicon|FRA}} [[Pransiya]] |{{Sortname|Ève |Gilles|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Moore |first=Julia |date=19 Disyembre 2023 |title=Miss France Winner Defends Her Short Hairstyle: ‘No One Should Dictate Who You Are’ |url=https://people.com/miss-france-winner-defends-her-short-hairstyle-8417883 |access-date=26 Nobyembre 2024 |website=People |language=en}}</ref> |21 |Quaëdypre |- |{{flagdeco|DOM}} [[Republikang Dominikano]] |{{sortname|Jennifer|Ventura|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Alvarez |first=Carolina |date=10 Agosto 2025 |title=Jennifer Ventura is the new Miss RD Universe 2025 |language=en |website=De Último Minuto |url=https://deultimominuto.net/en/entertainment/jennifer-ventura-is-the-new-miss-rd-universe-2025/ |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250812085331/https://deultimominuto.net/en/entertainment/jennifer-ventura-is-the-new-miss-rd-universe-2025/ |archive-date=12 Agosto 2025}}</ref> |27 |Barahona |- |{{flagdeco|CZE}} [[Republikang Tseko]] |{{sortname|Michaela|Tomanová|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Ondřej |first=Kočí |date=25 Hunyo 2025 |title=Historicky první žena s dítětem, která u nás vyhrála soutěž krásy: Miss Universe Česko se stala tato nádherná blondýnka |language=cs |trans-title=Historically, the first woman with a child to win a beauty contest in our country: this beautiful blonde became Miss Universe Czech Republic |website=Super.cz |url=https://www.super.cz/clanek/celebrity-historicky-prvni-zena-s-ditetem-ktera-u-nas-vyhrala-soutez-krasy-miss-universe-cesko-se-stala-tato-nadherna-blondynka-1515813 |url-status=live |access-date=29 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250625233140/https://www.super.cz/clanek/celebrity-historicky-prvni-zena-s-ditetem-ktera-u-nas-vyhrala-soutez-krasy-miss-universe-cesko-se-stala-tato-nadherna-blondynka-1515813?noredirect=1 |archive-date=25 Hunyo 2025}}</ref> |27 |[[Praga]] |- |{{flagdeco|ROM}} [[Rumanya]] |{{sortname|Catalina|Jacob|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Diana Oprea |date=7 Oktubre 2025 |title=Cine este Cătălina Jacob, tânăra de 28 de ani care va reprezenta România la Miss Universe 2025 |language=ro |trans-title=Who is Cătălina Jacob, the 28-year-old who will represent Romania at Miss Universe 2025? |website=Pro TV |url=https://www.protv.ro/articol/117743-cine-este-catalina-jacob-tanara-de-28-de-ani-care-va-reprezenta-romania-la-miss-universe-2025 |url-status=live |access-date=8 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251008051452/https://www.protv.ro/articol/117743-cine-este-catalina-jacob-tanara-de-28-de-ani-care-va-reprezenta-romania-la-miss-universe-2025 |archive-date=8 Oktubre 2025}}</ref> |28 |[[Avezzano]] |- |{{flagdeco|RUS}} [[Rusya]] |{{sortname|Anastasia|Venza|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Анатолий Мармышев |date=5 Oktubre 2025 |title=Анастасия Венза стала «Мисс Россия — 2025»: как выглядит самая красивая девушка страны. Фотогалерея |language=ru |trans-title=Anastasia Venza crowned Miss Russia 2025: What does the country's most beautiful woman look like? Photo gallery |website=UA.RU |url=https://ura.news/news/1053006108 |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251005094323/https://ura.news/news/1053006108 |archive-date=5 Oktubre 2025}}</ref> |22 |[[Mosku]] |- |{{flagdeco|RWA}} [[Rwanda]] |{{sortname|Solange|Keita|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=30 Oktubre 2025 |title=Miss Universe boří hranice. Letos poprvé v ní soutěží dvě ženy starší 40 let |language=cs |trans-title=Miss Universe is breaking boundaries. This year, for the first time, two women over 40 are competing in it |website={{!}}iDNES.cz |url=https://www.idnes.cz/zpravy/revue/modelky/miss-universe-solange-keita-nicole-visser-peiliker-vek-kralovna-krasy-rwanda-bonaire.A251029_100047_missamodelky_nh |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251102183149/https://www.idnes.cz/zpravy/revue/modelky/miss-universe-solange-keita-nicole-visser-peiliker-vek-kralovna-krasy-rwanda-bonaire.A251029_100047_missamodelky_nh |archive-date=2 Nobyembre 2025}}</ref> |42 |[[Kigali]] |- |{{flagdeco|ZMB}} [[Zambia|Sambia]] |{{sortname|Kunda|Mwamulima|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Sichula |first=Augustine |date=21 Abril 2025 |title=Kalulushi model, Mwamulima, crowned Miss Universe Zambia 2025 |language=en |website=Zambia Monitor |url=https://www.zambiamonitor.com/kalulushi-model-mwamulima-crowned-miss-universe-zambia-2025/ |url-status=live |access-date=23 Abril 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250421160900/https://www.zambiamonitor.com/kalulushi-model-mwamulima-crowned-miss-universe-zambia-2025/ |archive-date=21 Abril 2025}}</ref> |29 |Kalulushi |- |{{flagicon|LCA}} [[Santa Lucia (bansa)|Santa Lucia]] |{{sortname|Shianne|Smith|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Tony Nicholas |date=3 Setyembre 2025 |title=Saint Lucia’s 2025 Miss Universe Delegate Crowned! |language=en |website=St. Lucia Times |url=https://stluciatimes.com/172785/2025/09/saint-lucias-2025-miss-universe-delegate-crowned/ |url-status=live |access-date=5 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250903222221/https://stluciatimes.com/172785/2025/09/saint-lucias-2025-miss-universe-delegate-crowned/ |archive-date=3 Setyembre 2025}}</ref> |21 |Micoud |- |{{flagdeco|SEN}} [[Senegal]] |{{sortname|Camilla|Diagne|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Mané |first=Dianké |date=27 Setyembre 2025 |title=Ndeye Ngone Diagne élue Miss Univers Sénégal 2025 |language=fr |trans-title=Ndeye Ngone Diagne, crowned Miss Universe Senegal 2025 |website=Senego |url=https://senego.com/ndeye-ngone-diagne-elue-miss-univers-senegal-2025_1881731.html |url-status=live |access-date=28 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250928024810/https://senego.com/ndeye-ngone-diagne-elue-miss-univers-senegal-2025_1881731.html |archive-date=28 Setyembre 2025}}</ref> |26 |[[Dakar]] |- |{{flagdeco|SRB}} [[Serbiya]] |{{sortname|Jelena|Egorova|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Oktubre 2025 |title=Якутянка Елена Егорова представит Сербию на «Мисс Вселенная» |language=ru |trans-title=Yakutian Elena Egorova will represent Serbia at Miss Universe |website=YKT.ru |url=https://ykt.ru/a/akutanka-elena-egorova-predstavit-serbiu-na-miss-vselennaa |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251024052518/https://ykt.ru/a/akutanka-elena-egorova-predstavit-serbiu-na-miss-vselennaa |archive-date=24 Oktubre 2025}}</ref> |28 |[[Sakha Republic|Republika ng Sakha]] |- |{{flagicon|ZIM}} [[Zimbabwe|Simbabwe]] |{{sortname|Lyshanda|Moyas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=18 Mayo 2025 |title=Lyshanda Moyas crowned Miss Universe Zimbabwe 2025 |url=https://bulawayo24.com/index-id-news-sc-national-byo-252988.html#google_vignette |access-date=19 Mayo 2025 |website=Bulawayo24 News |language=en}}</ref> |27 |Gweru |- |{{flagdeco|SIN}} [[Singapore|Singapura]] |{{sortname|Annika|Sager|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Belmont Lay |date=5 Oktubre 2025 |title=Master's student & model Annika Sager, 25, is Miss Universe S'pore 2025 |language=en |website=Mothership |url=https://mothership.sg/2025/10/annika-sager-miss-universe-singapore/ |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251005134052/https://mothership.sg/2025/10/annika-sager-miss-universe-singapore/ |archive-date=5 Oktubre 2025}}</ref> |25 |[[Singapore|Singapura]] |- |{{flagdeco|SRI}} [[Sri Lanka]] |{{sortname|Lihasha|White|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=29 Hulyo 2025 |title=Lihasha Lindsay White Crowned Miss Universe Sri Lanka 2025 |language=en |website=Sunday Observer |url=https://www.sundayobserver.lk/2025/07/29/explorer/58189/lihasha-lindsay-white-crowned-miss-universe-sri-lanka-2025/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250729185251/https://www.sundayobserver.lk/2025/07/29/explorer/58189/lihasha-lindsay-white-crowned-miss-universe-sri-lanka-2025/ |archive-date=29 Hulyo 2025}}</ref> |27 |[[Colombo]] |- |{{flagicon|SWE}} [[Sweden|Suwesya]] |{{Sortname|Daniella |Lundqvist|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |date=1 Nobyembre 2025 |title=7 Potret Daniella Lundqvist Miss Universe Swedia 2025, Pageant Fighter! |language=id |trans-title=7 Portraits of Daniella Lundqvist, Miss Universe Sweden 2025, Pageant Fighter! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://jateng.idntimes.com/life/men/7-potret-daniella-lundqvist-miss-universe-swedia-2025-pageant-fighter-c1c2-01-cw2f3-v9856j |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251102181434/https://jateng.idntimes.com/life/men/7-potret-daniella-lundqvist-miss-universe-swedia-2025-pageant-fighter-c1c2-01-cw2f3-v9856j |archive-date=2 Nobyembre 2025}}</ref> |26 |Kalmar |- |{{flagicon|SUI}} [[Suwisa]] |{{sortname|Naima|Acosta|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Flurin Pestalozzi |date=28 Setyembre 2025 |title=Tessinerin Naima Acosta (20) ist Miss Universe Schweiz |language=de |trans-title=Naima Acosta (20) from Ticino is Miss Universe Switzerland |website=20 Minuten |url=https://www.20min.ch/story/miss-universe-schweiz-jeder-mensch-ist-schoen-trotzdem-gewann-nur-eine-kandidatin-103423631 |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250928232641/https://www.20min.ch/story/miss-universe-schweiz-jeder-mensch-ist-schoen-trotzdem-gewann-nur-eine-kandidatin-103423631 |archive-date=28 Setyembre 2025}}</ref> |20 |Ticino |- |{{flagdeco|TZA}} [[Tanzania|Tansaniya]] |Naisae Yona<ref>{{Cite web |last=Theos |first=Uwiduhaye |date=24 Agosto 2025 |title=Umugore ufite umwana yegukanye ikamba rya Miss Universe Tanzania 2025 (Amafoto) |trans-title=A woman with a child wins the Miss Universe Tanzania 2025 crown (Photos) |url=https://igihe.com/imyidagaduro/ibirori/article/umugore-ufite-umwana-yegukanye-ikamba-rya-miss-universe-tanzania-2025-amafoto |access-date=27 Agosto 2025 |website=IGIHE.com |language=rw}}</ref> |28 |[[Dar es Salaam]] |- |{{flagicon|THA}} [[Miss Universe Thailand 2025|Taylandiya]] |{{Sortname|Praveenar|Singh}}'''<ref name=":3">{{Cite news |date=23 Agosto 2025 |title=มงลง "วีนา ปวีนา ซิงห์" Miss Universe Thailand 2025 |language=th |trans-title=The crown goes to "Veena Praveenar Singh" Miss Universe Thailand 2025 |website=Thai Public Broadcasting Service |url=https://www.thaipbs.or.th/news/content/355704 |url-status=live |access-date=24 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250823151509/https://www.thaipbs.or.th/news/content/355704 |archive-date=23 Agosto 2025}}</ref>''' |29 |[[Chiang Mai]] |- |{{flagdeco|ZAF}} [[Timog Aprika]] |{{sortname|Melissa|Nayimuli|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Manuel |first=Marilynn |date=23 Oktubre 2025 |title=Melissa Nayimuli crowned Miss Universe SA 2025, headed to Miss Universe finale in Thailand |language=en |website=News24 |url=https://www.news24.com/life/lifestyle-trends/beauty-and-fashion/melissa-nayimuli-crowned-miss-universe-sa-2025-headed-to-miss-universe-finale-in-thailand-20251022-1030 |access-date=21 Nobyembre 2025}}</ref> |29 |Butterworth |- |{{flagdeco|KOR}} [[Timog Korea]] |{{sortname|Su-yeon|Lee|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=25 Setyembre 2025 |title=美의 제전,2025 미스유니버스 코리아,진-이수연 등극 |language=ko |trans-title=Festival of Beauty: Lee Su-yeon crowned as the winner of Miss Universe Korea 2025 |website=Daehanilbo |url=https://www.daehanilbo.co.kr/news/articleView.html?idxno=63286 |url-status=live |access-date=28 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250925190827/https://www.daehanilbo.co.kr/news/articleView.html?idxno=63286 |archive-date=25 Setyembre 2025}}</ref> |30 |Gyeongbuk |- |{{flagdeco|TTO}} [[Trinidad at Tobago]] |{{sortname|Latifah|Morris|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=26 Setyembre 2025 |title=Latifah Morris to represent Trinidad and Tobago at Miss Universe |language=en |website=Trinidad and Tobago Newsday |url=https://newsday.co.tt/2025/09/26/latifah-morris-to-represent-trinidad-and-tobago-at-miss-universe/ |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250927100532/https://newsday.co.tt/2025/09/26/latifah-morris-to-represent-trinidad-and-tobago-at-miss-universe/ |archive-date=27 Setyembre 2025}}</ref> |31 |Chaguanas East |- |{{flagicon|CHI}} [[Chile|Tsile]] |{{Sortname|Inna|Moll|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Guerra |first=Ignacio Andres |date=2 Agosto 2025 |title=Inna Moll, candidata de Vitacura, se impone en Miss Chile 2025: Representará al país en el Miss Universo |language=es |trans-title=Inna Moll, a candidate from Vitacura, wins Miss Chile 2025: She will represent the country at Miss Universe |website=El Mercurio |url=https://www.emol.com/noticias/Espectaculos/2025/08/02/1173889/vitacura-miss-chile-universo.html |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250802072640/https://www.emol.com/noticias/Espectaculos/2025/08/02/1173889/vitacura-miss-chile-universo.html |archive-date=2 Agosto 2025}}</ref> |28 |Vitacura |- |{{flagicon|CHN}} [[Tsina]] | {{sortname|Zhao|Na|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=26 October 2025 |title=「完美模板、顏值巨高」山東姑娘趙娜 下月參加環球小姐選美 |language=zh-hant |trans-title="Perfect template, extremely beautiful" Shandong girl Zhao Na will compete in the Miss Universe pageant next month |website=[[World Journal]] |url=https://www.worldjournal.com/wj/story/121343/9096690 |access-date=29 October 2025}}</ref> | 20 | [[Shandong]] |- |{{flagdeco|TUR}} [[Turkiya]] |{{sortname|Ceren|Arslan|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Morsi |first=Asmaa |date=6 Oktubre 2025 |title=أجمل نساء الدنيا.. تتويج سيرين أرسلان بلقب ملكة جمال الكون 2025 |language=ar |trans-title=The most beautiful women in the world... Ceren Arslan crowned Miss Universe 2025 |website=Masrawy |url=https://www.masrawy.com/howa_w_hya/fashion-moda/details/2025/10/6/2867154/%D8%A3%D8%AC%D9%85%D9%84-%D9%86%D8%B3%D8%A7%D8%A1-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%86%D9%8A%D8%A7-%D8%AA%D8%AA%D9%88%D9%8A%D8%AC-%D8%B3%D9%8A%D8%B1%D9%8A%D9%86-%D8%A3%D8%B1%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%84%D9%82%D8%A8-%D9%85%D9%84%D9%83%D8%A9-%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D9%83%D9%88%D9%86-2025- |url-status=live |access-date=10 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251009110739/https://www.masrawy.com/howa_w_hya/fashion-moda/details/2025/10/6/2867154/%D8%A3%D8%AC%D9%85%D9%84-%D9%86%D8%B3%D8%A7%D8%A1-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%86%D9%8A%D8%A7-%D8%AA%D8%AA%D9%88%D9%8A%D8%AC-%D8%B3%D9%8A%D8%B1%D9%8A%D9%86-%D8%A3%D8%B1%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%84%D9%82%D8%A8-%D9%85%D9%84%D9%83%D8%A9-%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D9%83%D9%88%D9%86-2025- |archive-date=9 Oktubre 2025}}</ref> |26 |[[Istanbul]] |- |{{flagdeco|UKR}} [[Ukranya]] |{{sortname|Sofiya|Tkachuk|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Pysarenko |first=Oksana |date=9 Hunyo 2025 |title=Ukraine reveals its Miss Universe 2025 contestant — See her stunning photos |url=https://newsukraine.rbc.ua/news/ukraine-reveals-its-miss-universe-2025-contestant-1749481586.html |access-date=27 Agosto 2025 |website=RBC-Ukraine |language=en}}</ref> |25 |Rivne |- |{{flagdeco|HUN}} [[Unggriya]] |{{sortname|Kincső|Dezsényi|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=14 Setyembre 2025 |title=Ő lett a 2025-ös Miss Universe Hungary: a gyönyörű, vörös hajú Kincső lett a szépségverseny győztese |language=hu |trans-title=She became Miss Universe Hungary 2025: the beautiful, red-haired Kincső became the winner of the beauty contest |website=Femina |url=https://femina.hu/hazai_sztar/miss-universe-hungary-2025-gyoztes-dezsenyi-kincso/ |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250914070310/https://femina.hu/hazai_sztar/miss-universe-hungary-2025-gyoztes-dezsenyi-kincso/ |archive-date=14 Setyembre 2025}}</ref> |21 |[[Budapest]] |- |{{flagicon|URU}} [[Uruguay|Urugway]] |{{sortname|Valeria|Baladan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=11 Setyembre 2025 |title=Valeria Baladan, la nueva Miss Universe Uruguay 2025 |url=https://www.hola.com/us-es/celebrities/20250911855359/miss-universe-uruguay-2025-valeria-baladan/ |access-date=12 Setyembre 2025 |website=¡HOLA! |language=es-US}}</ref> |23 |[[Montevideo]] |} == Mga kontrobersiya == === Alitan sa yamang-isip sa Miss Universe Thailand === Noong 3 Nobyembre 2025, inilahad ng Miss Universe Organization na hindi opisyal na awtorisado ang kaganapang "Special Dinner and Talk Show" na inorganisa ng Miss Universe Thailand, at nilabag ang mga karapatan sa intelektwal na ari-arian ng MUO.<ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=องค์กรมิสยูนิเวิร์ส ฟาด Miss Universe ไทย ห้ามจัดกิจกรรมที่ไม่ได้รับอนุญาต|trans-title=The Miss Universe Organization has slammed Miss Universe Thailand, banning it from holding unauthorized events|url=https://www.brighttv.co.th/entertain/drama-missuniverse|access-date=28 Nobyembre 2025|website=BrightTV|language=th}}{{Dead link|date=Abril 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Miss Universe Thailand defends 'Special Dinner & Talk Show' campaign: 'Our actions are fully within the rights'|url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/964705/miss-universe-thailand-defends-special-dinner-talk-show-campaign-our-actions-are-fully-within-the-rig/story/?amp|access-date=28 Nobyembre 2025|website=[[GMA Network]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|last=Mallorca|first=Hannah|date=3 Nobyembre 2025|title=Power struggle at Miss Universe org? Nawat Itsaragrisil's talk show 'unauthorized'|url=https://entertainment.inquirer.net/636373/power-struggle-at-miss-universe-org-nawat-itsaragrisils-talk-show-unauthorized|access-date=28 Nobyembre 2025|newspaper=[[Philippine Daily Inquirer|Entertainment Inquirer]]|language=en}}</ref> Tumugon ang Miss Universe Thailand Organization na ang kaganapan at ang nauugnay nitong botohan ay bahagi ng opisyal na ''marketing package'' ng Taylandiya bilang mangungunang bansa, na isinagawa nang malinaw sa ilalim ng kanilang mga awtorisadong karapatan, at na sila ay kumunsulta sa mga legal na tagapayo upang masuri ang mga potensyal na epekto at maghanda para sa posibleng legal na aksyon kung kinakailangan.<ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Miss Universe Organization ชี้แจงกิจกรรมที่ไม่ได้รับอนุญาต ด้าน MUT ยืนยันเป็นสิทธิ์ของประเทศเจ้าภาพ|trans-title=Miss Universe Organization clarifies unauthorized activities; MUT confirms it is the host country's right|url=https://atime.live/efm/news/12521|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Atime.live|language=th}}</ref><ref>{{Cite news|last=Lim|first=Ron|date=3 Nobyembre 2025|title=MUO and Miss Universe Thailand trade statements on 'Special Dinner & Talk Show' event|url=https://www.gmanetwork.com/lifestyle/news/127442/muo-and-miss-universe-thailand-trade-statements-on-special-dinner-talk-show-event/story|access-date=28 Nobyembre 2025|website=[[GMA Network]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 scandal broke out, Miss Huong Giang was praised for her class|url=https://www.vietnam.vn/en/hoa-hau-hoan-vu-2025-bung-no-scandal-hoa-hau-huong-giang-duoc-khen-dang-cap|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Vietnam.vn|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Miss Universe và ông Nawat căng thẳng quyền tổ chức, kết quả của Hương Giang sẽ bị hủy?|trans-title=Miss Universe and Mr. Nawat are in tension over the organization rights, will Huong Giang's results be canceled?|url=https://docnhanh.vn/giai-tri/miss-universe-va-ong-nawat-cang-thang-quyen-to-chuc-ket-qua-cua-huong-giang-se-bi-huy-tintuc1018485|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Docnhanh.vn|language=vi}}</ref> Gayunpaman, opisyal na kinansela ang kaganapan noong 6 Nobyembre.<ref>{{Cite news|last=Purnell|first=Kristofer|date=6 Nobyembre 2025|title=Miss Universe Thailand cancels 'special dinner, talk show' with Nawat Itsaragrisil|url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/06/2485287/miss-universe-thailand-cancels-special-dinner-talk-show-nawat-itsaragrisil|access-date=28 Nobyembre 2025|newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]]|archive-date=6 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251106193538/https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/06/2485287/miss-universe-thailand-cancels-special-dinner-talk-show-nawat-itsaragrisil}}</ref><ref>{{cite web |last1=Harvey|first1=Lex|date=21 Nobyembre 2025|title=Scandal-plagued Miss Universe competition to crown winner|url=https://edition.cnn.com/2025/11/20/style/miss-universe-2025-finale-winner-intl-hnk|access-date=28 Nobyembre 2025|website=[[CNN]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Nawat Itsaragrisil bows to Miss Universe org, cancels ‘Top 10 Special Dinner’|url=https://entertainment.inquirer.net/637234/nawat-itsaragrisil-bows-to-miss-universe-org-cancels-top-10-special-dinner|website=[[Philippine Daily Inquirer]]|date=6 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|language=en|first=Armin P.|last=Adina}}</ref> === Promosyon ng sugalan === Noong 3 Nobyembre 2025, naglunsad ng imbestigasyon ang Metropolitan Police Bureau sa Bangkok pagkatapos magsampa ng reklamo si Itsaragrisil, ang tagapangulo ng ''Miss Universe Thailand Host Committee'', na nagsasaad na inutusan ng MUO ang mga kandidata na magsapelikula sila ng mga materyal na pang-promosyon para sa isang ''online gambling website'' sa kanilang hotel, na maaaring maging isang paglabag sa batas ng mga Taylandes. Itinanggi ng MGI ang anumang pagkakasangkot at sinabi na ang promosyon ay responsibilidad lamang ng MUO. Nagbigay ng pahayag si Itsaragrisil sa pulisya at pormal na itinanggi ang gawain.<ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Police raid Miss Universe team over illegal Casino Promo|url=https://www.khaosodenglish.com/news/2025/11/03/police-raid-miss-universe-team-over-illegal-casino-promo/|url-status=live|access-date=30 Nobyembre 2025|website=Khaosod English|language=en|archive-date=3 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251103214634/https://www.khaosodenglish.com/news/2025/11/03/police-raid-miss-universe-team-over-illegal-casino-promo/}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title='ณวัฒน์' เดือด!พาตำรวจลงตรวจสอบกอง MU หลังนำป้ายโปรโมทเว็บพนันวางในโรงแรมเก็บตัวนางงาม|trans-title=Nawat is furious! He has brought police to inspect the MU team after they placed a sign promoting a gambling website in the beauty pageant hotel|url=https://www.naewna.com/entertain/925283#google_vignette|url-status=live|access-date=30 Nobyembre 2025|website=Naew Na|language=th|archive-date=3 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251103215053/https://www.naewna.com/entertain/925283#google_vignette}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=ด่วน! บอสณวัฒน์ แจ้งจับออร์แกไนซ์ ให้นางงามถ่ายคลิปกาสิโน|trans-title=Urgent! Boss Nawat reports the organizer who allowed the beauty queen to film a video of a casino|url=https://www.brighttv.co.th/entertain/nawat-muo-mut|url-status=live|access-date=30 Nobyembre 2025|website=BrightTV|language=th|archive-date=3 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251103215506/https://www.brighttv.co.th/entertain/nawat-muo-mut}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=ด่วน! ณวัฒน์ เรียกตำรวจตรวจสอบ หลังทีมงาน MUO ให้นางงามถ่ายสปอนเซอร์ผิดกฎหมายไทย|trans-title=Urgent! Nawat calls police to investigate after MUO team allows beauty queen to take photos for sponsors, violating Thai law|url=https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2893142|url-status=live|access-date=30 Nobyembre 2025|website=Thairath TV|language=th|archive-date=3 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251103215958/https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2893142}}</ref> === ''Sashing ceremony'' === Noong 4 Nobyembre 2025, sa panahon bago ang ''sashing ceremony'', sinaway ni Itsaragrisil si [[Fátima Bosch]] ng Mehiko dahil sa hindi paglahok sa mga kaganapang pang-promosyon, ipinahiwatig na ginagawa siyang "tanga" ng kaniyang mga gawain, at pinalabas siya ng mga guwardiya pagkatapos niyang tangkaing makagambala. Ilang kandidata ang biglaang umalis din bilang pakikiisa.<ref>{{Cite news|date=4 Nobyembre 2025|title=เกิดอะไรขึ้น เมื่อจู่ๆ บอส ณวัฒน์ สั่งหยุดงานกระทันหัน หลังนางงามเอาต์ระหว่างประชุม|trans-title=What happened when Boss Nawat suddenly ordered a sudden work stoppage after a beauty queen was out during a meeting?|url=https://today.line.me/th/v3/article/0MNM1nP|via=Line Today|work=Siam News|language=th|access-date=2 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite news|date=4 Nobyembre 2025|title=เกิดอะไรขึ้น! มิสยูนิเวิร์ส2025หลายประเทศวอล์กเอาท์ต่อหน้า"บอสณวัฒน์ "|trans-title=What happened! Miss Universe 2025 from many countries walked out in front of 'Boss Nawat'|url=https://www.amarintv.com/news/entertain/529405|website=Amarin TV|language=th|access-date=2 Disyembre 2025}}</ref><ref name="Tel">{{cite news |url=https://www.telegraph.co.uk/world-news/2025/11/06/miss-universe-contestants-walkout-organiser-row-miss-mexico/|title=Miss Universe contestants walk out after organiser rows with Miss Mexico|newspaper=Daily Telegraph|date=6 Nobyembre 2025|access-date=2 Disyembre 2025|language=en}}</ref><ref name="NYT-apology">{{cite news |first=Francesca|last=Regalado|url=https://www.nytimes.com/2025/11/06/world/asia/miss-universe-walkout-mexico-thailand.html|title=Miss Universe Organizer Apologizes After Tirade at Miss Mexico|newspaper=The New York Times|date=6 Nobyembre 2025|access-date=2 Disyembre 2025|language=en}}</ref><ref>{{cite news |first=Shahana|last=Yasmin|url=https://www.the-independent.com/life-style/miss-universe-thai-director-insults-miss-mexico-fatima-bosch-b2858964.html|title=Miss Universe contestants walk out after Miss Mexico 'humiliated'|work=The Independent|date=5 Nobyembre 2025|access-date=2 Disyembre 2025|type=with video|language=en}}</ref> Umalis din sa lugar ang kasalukuyang may-hawak ng titulo na si [[Victoria Kjær Theilvig]], at sinabi na ang mga salita ni Itsaragrisil ay "higit pa sa kawalang-galang".<ref name="Tel" /><ref>{{Cite news|last=S.|first=Sukanlaya|date=4 Nobyembre 2025|title=นางงาม MU 2025 แห่ลุกออกจากห้อง หลังปะทะ ณวัฒน์ เผย ถูกตะคอก-ไม่ให้เกียรติ|trans-title=Miss Universe 2025 leaves the room after a confrontation with Nawat, revealing she was yelled at and disrespected|url=https://thethaiger.com/th/news/1481499/|website=The Thaiger|language=th|access-date=2 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite news|last=Purnell|first=Kristofer|date=4 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 sashing delayed as queens walk out after heated exchange|url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/04/2484824/miss-universe-2025-sashing-delayed-queens-walk-out-after-heated-exchange|access-date=2 Disyembre 2025|website=[[The Philippine Star]]|language=en}}</ref> Kinalaunan ay kinondena ng may-ari ng Miss Universe na si Raúl Rocha ang pag-uugali ni Itsaragrisil bilang hindi katanggap-tanggap, iniutos ang pagsuspinde ng ''sashing ceremony'', at inihayag na ang papel ni Itsaragrisil sa mga opisyal na gawain ng Miss Universe ay paghihigpitan, habang ang punong ehekutibong opisyal na si Mario Búcaro ay ipinadala sa Taylandiya upang makipag-ugnayan sa [[Miss Grand International]] upang matiyak na magpapatuloy ang kompetisyon nang propesyonal at ligtas.<ref>{{Cite news|date=5 Nobyembre 2025|title=สรุปดราม่ามิสยูนิเวิร์ส 2025 กลุ่มนางงามวอล์กเอาต์ ต่อหน้า บอสณวัฒน์|trans-title=What happened when Boss Nawat suddenly ordered a sudden work stoppage after a beauty queen was out during a meeting?|url=https://today.line.me/th/v3/article/Ya5aWWL|via=Line Today|work=The Bangkok Insight|language=th|access-date=2 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite news|date=5 Nobyembre 2025|title=Miss Universe presses on 'as you wish' after Bangkok walkout|url=https://www.khaosodenglish.com/life/2025/11/05/miss-universe-presses-on-as-you-wish-after-bangkok-walkout/|access-date=2 Disyembre 2025|website=Khaosod English|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|last=Civita|first=Alicia|date=4 Nobyembre 2025|title=Miss Universe owner Raúl Rocha Sends Executives to Thailand Pulls Rank and Limits Thai Director's Power After He Insulted Miss Mexico|url=https://www.latintimes.com/miss-universe-owner-raul-rocha-sends-executives-thailand-pulls-rank-limits-thai-directors-power-591268|access-date=2 Disyembre 2025|website=Latin Times|language=en}}</ref> Nagbigay si Itsaragrisil ng pormal na paghingi ng tawad sa lahat ng mga kandidata sa seremonya ng pagtanggap, at tinanggihan ang paggamit ng mga salitang "tanga" o "siraulo".<ref name="Tel" /><ref>{{Cite news|last=Flores Layno|first=Karen|date=6 Nobyembre 2025|title='I did not intend to harm anyone': Nawat Itsaragrisil apologizes for Miss Universe controversy|url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2025/11/6/-i-did-not-intend-to-harm-anyone-nawat-itsaragrisil-apologizes-for-miss-universe-controversy-1318|access-date=2 Disyembre 2025|website=[[ABS-CBN]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|last=Sukri|first=Hazeeq|date=6 Nobyembre 2025|title=Miss Universe Thailand director Nawat Itsaragrisil apologises for controversy, claims he said 'damage', not 'dumb head'|url=https://cnalifestyle.channelnewsasia.com/entertainment/nawat-itsaragrisil-apology-miss-universe-473526|access-date=2 Disyembre 2025|website=CNA|archive-date=6 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251106192124/https://cnalifestyle.channelnewsasia.com/entertainment/nawat-itsaragrisil-apology-miss-universe-473526|language=en}}</ref> === Mga iregularidad sa pagboto === Natapos ang pampublikong pagboto noong 19 Nobyembre, ngunit biglang pinalawig ng mga tagapag-ayos ang pagboto para sa ''Most Beautiful People'' nang walang paunang abiso.<ref name=":32">{{Cite web |last=Radhakrishnan |first=Manjusha |date=24 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025 drama deepens: Was contest rigged? Dubai's Miss Palestine Nadeen Ayoub calls out 'unjust' public polling |url=https://gulfnews.com/entertainment/miss-universe-2025-drama-deepens-was-contest-rigged-dubais-miss-palestine-nadeen-ayoub-calls-out-unjust-public-polling-1.500357487 |access-date=11 Hunyo 2026 |website=Gulf News |language=en}}</ref> Nangunguna ang Pilipinas at Bangglades sa orihinal na resulta.<ref>{{Cite web |last=Lim |first=Ron |date=18 Nobyembre 2025 |title=Ahtisa Manalo leading in multiple categories ahead of Miss U preliminaries |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/ahtisa-manalo-leading-in-multiple-categories-ahead-of-miss-u-preliminaries/127911/ |access-date=11 Hunyo 2026 |website=GMA Entertainment |language=en}}</ref> Dalawang araw matapos ang koronasyon, naglabas ng bidyo si Nadeen Ayoub ng Palestina na tumutukoy sa ilang iregularidad sa proseso ng pagboto at nagsabing pinakialaman ito.<ref>{{Cite web |last=Dey |first=Adrija |date=24 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025: Miss Palestine Nadeen Ayoub alleges vote manipulation at Miss Universe |url=https://www.hindustantimes.com/lifestyle/fashion/miss-universe-2025-miss-palestine-nadeen-ayoub-alleges-vote-manipulation-at-miss-universe-101763975982134.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20251124105524/https://www.hindustantimes.com/lifestyle/fashion/miss-universe-2025-miss-palestine-nadeen-ayoub-alleges-vote-manipulation-at-miss-universe-101763975982134.html |archive-date=24 Nobyembre 2025 |access-date=4 Agosto 2026 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Gabinete |first=Jojo |date=24 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe Palestine, nagreklamo sa resulta ng botohan sa Miss Universe 2025 |url=https://www.pep.ph/pepalerts/cabinet-files/189814/miss-palestine-mu-2025-most-beautiful-people-poll-a734-20251124 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251124111657/https://www.pep.ph/pepalerts/cabinet-files/189814/miss-palestine-mu-2025-most-beautiful-people-poll-a734-20251124 |archive-date=24 Nobyembre 2025 |access-date=4 Agosto 2026 |website=PEP.ph |language=tl}}</ref> === Mga pagbitiw at resulta === Nagbitiw ang tatlong miyembro ng komite sa pagpili ng Miss Universe 2025 bago ang huling kompetisyon. Nagbitiw ang French-Lebanese na pinaista at kompositor na si Omar Harfouch mula sa lupon ng mga hurado ng Miss Universe 2025 tatlong araw bago ang kompetisyon, matapos niyang ibunyag na isang "lihim" na komite sa pagpili ang pumili sa mga pinalistang pasok sa Top 30 sa labas ng opisyal na proseso ng paghuhusga.<ref>{{Cite web |last=Lyttle |first=Zoey |date=18 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe Judge Resigns Days Ahead of Pageant, Claims Top 30 Was Pre-Selected by 'Impromptu Jury' |url=https://people.com/miss-universe-judge-resigns-amid-claims-top-30-was-pre-selected-11851747 |access-date=8 Agosto 2026 |website=People |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Miller |first=Brittany |last2=Yasmin |first2=Shahana |date=18 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe judge resigns three days before competition after claiming 'secret committee' pre-picked finalists |url=https://www.yahoo.com/news/articles/miss-universe-judge-resigns-three-211334228.html |access-date=8 Agosto 2026 |website=The Independent |language=en-US |via=Yahoo News}}</ref> Iginiit niya na kabilang sa tinatawag na ''impromptu group'' ang mga indibidwal na may personal na ugnayan sa mga kandidata, at wala roon ang mga tunay na miyembro ng hurado noong isinasagawa ang pagdedesisyon.<ref>{{Cite web |date=18 Nobyembre 2025 |title=Shocking reason why a Miss Universe judge quit three days before competition |url=https://www.independent.co.uk/bulletin/news/miss-universe-judge-quit-resigns-b2867804.html |access-date=9 Agosto 2026 |website=The Independent |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=DeGrushe |first=Allison |date=18 Nobyembre 2025 |title=Why did a judge quit Miss Universe 2025? Inside the 'impromptu jury' controversy putting the pageant in peril |url=https://ew.com/miss-universe-2025-jury-controversy-explained-11852047 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251118233637/https://ew.com/miss-universe-2025-jury-controversy-explained-11852047 |archive-date=18 Nobyembre 2025 |access-date=9 Agosto 2026 |website=Entertainment Weekly |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=18 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025: Judge sparks concern with abrupt resignation: 'I won't be part of this charade' |url=https://www.marca.com/en/lifestyle/world-news/2025/11/18/691cf000268e3eea5c8b45a1.html |access-date=9 Agosto 2026 |website=Marca |language=en-US |agency=TBS}}</ref><ref>{{Cite web |date=18 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe judge quits days before event, claims finalists were preselected |url=https://www.nydailynews.com/2025/11/18/miss-universe-judge-resigns-finalists-preselected/ |access-date=9 Agosto 2026 |website=New York Daily News |language=en-US}}</ref> Iginiit din niya na mananalo ang Mehiko dahil sa isang kasunduan sa pagitan ng kabahagi ng Miss Universe na si Raúl Rocha at ng ama ni Fátima Bosch na si Bernardo Bosch. Si Bernardo Bosch ay nagsisilbing tagapayo ng Pangkalahatang Direktor ng Pemex Exploration and Production. Si Rocha ay siya ring may-ari ng Soluciones Gasíferas del Sur, isang kumpanya ng gaas na nakakuha ng kontrata mula sa sangay ng Pemex na Pemex Exploration and Production, na nagkakahalaga ng US$40 milyon noong 2023.<ref>{{Cite web |last=Solís |first=Arturo |date=22 Nobyembre 2025 |title=Exclusiva: compañía del Presidente de Miss Universo obtuvo contrato con Pemex por US$40 millones en 2023 |trans-title=Exclusive: Miss Universe President's company secured a $40 million contract with Pemex in 2023. |url=https://www.bloomberglinea.com/latinoamerica/mexico/exclusiva-compania-del-presidente-de-miss-universo-obtuvo-contrato-con-pemex-por-us40-millones-en-2023/ |access-date=9 Agosto 2026 |website=Bloomberg Línea |language=es}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-11-22 |title=⁠Pemex felicita a Fátima Bosch por triunfo en Miss Universo: ¿Qué relación tiene su papá con la empresa? |url=https://www.elfinanciero.com.mx/estilo/2025/11/21/pemex-felicita-a-fatima-bosch-por-triunfo-en-miss-universo-que-relacion-tiene-su-papa-con-la-empresa/ |access-date=2025-11-22 |website=El Financiero |language=es}}</ref><ref>{{Cite web |last=Islas |first=Laura |date=2025-11-21 |title=Who is Fatima Bosch, the Mexican winner of Miss Universe 2025? |url=https://www.merca20.com/who-is-fatima-bosch-the-mexican-winner-of-miss-universe-2025/ |access-date=2025-11-22 |website=Revista Merca2.0 |language=es}}</ref><ref>{{Cite web |last=REID |first=CONNOR |date=2025-11-22 |title=Who is Fatima Bosch's father and why is he accused of being the 'culprit' of his daughter's triumph in Miss Universe 2025? |url=https://www.marca.com/en/lifestyle/celebrities/2025/11/22/6921aa3cca47415e3e8b458e.html |access-date=2025-11-22 |website=MARCA |language=en-US}}</ref> == Mga tala == <references group="lower-alpha" responsive="1"></references> {{Notelist}} == Mga sanggunian == {{Reflist}} == Mga panlabas na link == * {{Official website|http://www.missuniverse.com}} {{Miss Universe}} eoxh2jw37ogw3b3f269cbn1flus8xyu 2220082 2219995 2026-08-11T10:56:57Z Allyriana000 119761 2220082 wikitext text/x-wiki {{Infobox beauty pageant|returns={{Hlist|Eslobenya|Gana|Hayti|Irak|Kosobo|Panama|Timog Aprika|Suwesya}}|venue=Impact Challenger Hall, Pak Kret, Nonthaburi, [[Taylandiya]]|debuts={{Hlist|Cabo Verde|Latina|Mayotte|Palestina|Rwanda}}|before=[[Miss Universe 2024|2024]]|next=[[Miss Universe 2026|2026]]|caption=Fátima Bosch|date=21 Nobyembre 2025|withdrawals={{Hlist|Albanya|Alemanya|Bahreyn|Eritreya|Hamayka|Hibraltar|Hilagang Masedonya|Iran|Kamerun|Kenya|Lupangyelo|Maldibas|Mongolya|Montenegro|Pidyi|Samoa|Somalya|Suriname|Tsipre|Usbekistan}}|broadcaster={{ubl|Telebisyon:|{{Hlist|[[Telemundo]]<ref>{{Cite web|date=6 Oktubre 2025|title=Telemundo To Debut Network's FIFA World Cup 26™ Song at the 2025 Billboard Latin Music Awards on Oct. 23 At 8pm/7c|url=https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/2025/10/06/telemundo-to-debut-networks-fifa-world-cup-26-song-at-the-2025-billboard-latin-music-awards-on-oct-23-at-8pm-7c/|url-status=live|access-date=8 Oktubre 2025|website=NBCUniversal|language=en|archive-date=8 Oktubre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251008053941/https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/category/telemundo-en/}}</ref>}}|Streaming:{{Hlist|Peacock|AIS Play}}}}|entrants=118|placements=30|presenters={{hlist|Steve Byrne|[[Dayanara Torres]]|[[R'Bonney Gabriel]]}}|entertainment=Jeff Satur|image=Fátima Bosch coronation on GrandTV, headshot.jpg|winner='''[[Fátima Bosch]]'''|represented={{flagicon|Mexico}} Mehiko|photogenic=Mahyla Roth<br>{{flagicon|Costa Rica}} Kosta Rika|congeniality=Ceren Arslan<br>{{flagicon|Turkey}} Turkiya}} Ang '''Miss Universe 2025''' ay ang ika-74 na edisyon ng [[Miss Universe]] pageant, na ginanap sa Impact Challenger, Pak Kret, Nonthaburi, [[Taylandiya]] noong 21 Nobyembre 2025.<ref>{{Cite web|date=6 Oktubre 2025|title=Telemundo To Debut Network's FIFA World Cup 26™ Song at the 2025 Billboard Latin Music Awards on Oct. 23 At 8pm/7c|url=https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/2025/10/06/telemundo-to-debut-networks-fifa-world-cup-26-song-at-the-2025-billboard-latin-music-awards-on-oct-23-at-8pm-7c/|url-status=live|access-date=28 Nobyembre 2025|website=NBCUniversal|language=en|archive-date=8 Oktubre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251008053941/https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/category/telemundo-en/}}</ref><ref>{{Cite news |last=Castillejo|first=Dyan|date=10 Nobyembre 2025|title=Ahtisa Manalo embraces island life in Phuket, Thailand with Miss Universe sisters|url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2025/11/10/ahtisa-manalo-embraces-island-life-in-phuket-thailand-with-miss-universe-sisters-1548|access-date=28 Nobyembre 2025|work=[[ABS-CBN News]]|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20251124041457/https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2025/11/10/ahtisa-manalo-embraces-island-life-in-phuket-thailand-with-miss-universe-sisters-1548|archive-date=24 Nobyembre 2025}}</ref> Pagkatapos ng kompetisyon, kinoronahan ni [[Victoria Kjær Theilvig]] ng Dinamarka si [[Fátima Bosch]] ng Mehiko bilang Miss Universe 2025.<ref>{{Cite web |last=Aggarwal |first=Mithil |date=21 Nobyembre 2025 |title=Miss Mexico, who sparked a walkout after host's bullying, is crowned Miss Universe |url=https://www.nbcnews.com/world/mexico/miss-mexico-stood-hosts-bullying-crowned-miss-universe-rcna245093 |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=NBC News |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260807203538/https://www.nbcnews.com/world/mexico/miss-mexico-stood-hosts-bullying-crowned-miss-universe-rcna245093|archive-date=7 Agosto 2026}}</ref><ref name="SUMMARY2025">{{cite news |date=21 Nobyembre 2025|title=Mexico's Fatima Bosch, who walked out on organisers, crowned Miss Universe|url=https://www.bbc.com/news/articles/cgmxmxljg8mo.amp|work=[[BBC]]|access-date=28 Nobyembre 2025|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260429114242/https://www.bbc.com/news/articles/cgmxmxljg8mo|archive-date=29 Abril 2026}}</ref> Ito ang ikaapat na tagumpay ng Mehiko sa kasaysayan ng kompetisyon. Nagtapos bilang ''first runner-up'' si [[Praveenar Singh]] ng Taylandiya, at nagtapos bilang ''second runner-up'' si [[Stephany Abasali]] ng Beneswela. 118 kandidata mula sa 117 bansa at teritoryo ang lumahok sa kompetisyong ito.<ref>{{Cite web |last=Harvey |first=Lex |date=21 Nobyembre 2025 |title=Scandal-plagued Miss Universe competition to crown winner |url=https://www.cnn.com/2025/11/20/style/miss-universe-2025-finale-winner-intl-hnk |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[CNN]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20251121050426/https://edition.cnn.com/2025/11/20/style/miss-universe-2025-finale-winner-intl-hnk|archive-date=21 Nobyembre 2025}}</ref> Pinangunahan ni Steve Byrne ang kompetisyon, samantalang sina [[Miss Universe 1993]] [[Dayanara Torres]] at [[Miss Universe 2022]] [[R'Bonney Gabriel]] ang nagsilbing mga ''commentary host''.<ref name="TOP30A">{{cite web |date=8 Nobyembre 2025 |title=Dayanara Torres participará en Miss Universe 2025 |trans-title=Dayanara Torres will participate in Miss Universe 2025 |url=https://www.elvocero.com/escenario/dayanara-torres-participar-en-miss-universe-2025/article_bb951cbc-bcb6-403f-bad7-db3fbc43be87.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251108214145/https://www.elvocero.com/escenario/dayanara-torres-participar-en-miss-universe-2025/article_bb951cbc-bcb6-403f-bad7-db3fbc43be87.html |archive-date=8 Nobyembre 2025 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=El Vocero |language=es}}</ref><ref>{{cite web |date=27 Oktubre 2025 |title=ABS-CBN, AIS Play to air Miss Universe; four Asia platforms take live rights for Nov pageant |url=https://www.contentasia.tv/news/abs-cbn-ais-play-air-miss-universe-four-asia-platforms-take-live-rights-nov-pageant |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251108124211/https://www.contentasia.tv/news/abs-cbn-ais-play-air-miss-universe-four-asia-platforms-take-live-rights-nov-pageant |archive-date=8 Nobyembre 2025 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=ContentAsia |language=en}}</ref> Nagtanghal si Jeff Satur sa edisyong ito.<ref>{{Cite web |date=28 Hulyo 2025 |title=Miss Universe picks Omar Harfouch as Judge in Elite Panel led by Raul Rocha |url=https://www.khaleejtimes.com/lifestyle/miss-universe-picks-omar-harfouch-as-judge-in-elite-panel-led-by-raul-rocha |access-date=25 Setyembre 2025 |website=Khaleej Times |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260511030156/https://www.khaleejtimes.com/lifestyle/miss-universe-picks-omar-harfouch-as-judge-in-elite-panel-led-by-raul-rocha|archive-date=11 Mayo 2026}}</ref> == Kaligiran == [[File:เมืองทองธานี_(4).jpg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%97%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%98%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%B5_(4).jpg|thumb|Impact Challenger Hall, ang lokasyon ng Miss Universe 2025]] === Lokasyon at petsa === Noong 16 Nobyembre 2024, pagkatapos ng Miss Universe 2024 pageant, inanunsyo ng may-ari ng Legacy Holding Group USA Inc. na si Raúl Rocha Cantú na maaaring maganap ang ika-74 na edisyon ng Miss Universe sa isa sa mga na-''shortlist'' na bansang ito: Arhentina, Espanya, Indiya, Kosta Rika, Maruekos, Republikang Dominikano, Taylandiya, at Timog Aprika.<ref>{{cite web |last1=Alvarez |first1=Anaité |date=18 Nobyembre 2024 |title=Global expectation: Where will Miss Universe 2025 be? |url=https://tvaztecaguate.com/miss-universo/2024/11/18/expectativa-global-donde-sera-miss-universe-2025/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241118215824/https://tvaztecaguate.com/miss-universo/2024/11/18/expectativa-global-donde-sera-miss-universe-2025/ |archive-date=18 Nobyembre 2024 |access-date=8 Pebrero 2025 |website=TV Azteca Guate |language=en}}</ref><ref>{{cite web |last1=Purnell |first1=Kristoff |date=17 Nobyembre 2024 |title=Chelsea Manalo wins 1st Miss Universe Asia; 2025 hosts teased |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2024/11/17/2400394/chelsea-manalo-wins-1st-miss-universe-asia-2025-hosts-teased |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241119063556/https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2024/11/17/2400394/chelsea-manalo-wins-1st-miss-universe-asia-2025-hosts-teased |archive-date=19 Nobyembre 2024 |access-date=8 Pebrero 2025 |website=[[The Philippine Star]]}}</ref> Kalaunan ay nabago ang listahan noong 7 Pebrero 2025 noong inanunsyo ng Miss Universe Organization sa kanilang ''Facebook page'' ang bagong listahan ng mga bansang maaring pangyarihan ng kompetisyon: Espanya, Kosta Rika, Niherya, Pilipinas, Republikang Dominikano, Taylandiya, ay Timog Aprika.<ref>{{Cite web |last=Escuadro |first=Kiko |date=8 Pebrero 2025 |title=Philippines considered as potential host for next Miss Universe pageant |url=https://tribune.net.ph/2025/02/07/philippines-considered-as-potential-host-for-next-miss-universe-pageant |archive-url=https://web.archive.org/web/20250907021654/https://tribune.net.ph/2025/02/07/philippines-considered-as-potential-host-for-next-miss-universe-pageant |archive-date=7 Setyembre 2025 |access-date=8 Pebrero 2025 |website=Daily Tribune |language=en}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |last=Bracamonte |first=Earl D. C. |date=8 Pebrero 2025 |title=Thailand to host Miss Universe 2025 |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/02/08/2420143/thailand-host-miss-universe-2025 |access-date=8 Pebrero 2025 |website=[[Philippine Star]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20250602201653/https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/02/08/2420143/thailand-host-miss-universe-2025|archive-date=2 Hunyo 2025}}</ref> Noong 8 Pebrero 2025, inanunsyo ng Miss Universe Organization sa kanilang mga pahina sa [[hatirang pangmadla]] na magaganap ang ika-74 edisyon ng Miss Universe sa Bangkok, Taylandiya sa 21 Nobyembre 2025, na may mga karagdagang kaganapan na naka-iskedyul para sa Phuket at Pattaya na may mga karagdagang kaganapan na naka-iskedyul sa [[Phuket]] at Pattaya.<ref name=":0" /><ref name=":6">{{Cite web |last= |first= |date=8 Pebrero 2025 |title=Miss Universe 2025 will be held in Thailand |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/hobbiesandactivities/935618/miss-universe-2025-will-be-held-in-thailand/story/ |access-date=8 Pebrero 2025 |website=GMA Integrated News |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260429090318/https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/hobbiesandactivities/935618/miss-universe-2025-will-be-held-in-thailand/story/|archive-date=29 Abril 2026}}</ref><ref name=":7">{{Cite web |last=Lugay |first=Elton |date=9 Pebrero 2025 |title=Miss Universe returns to NYC, announces Thailand as 2025 pageant host |url=https://usa.inquirer.net/165987/miss-universe-returns-to-nyc-announces-thailand-as-2025-pageant-host |access-date=12 Pebrero 2025 |website=Inquirer USA |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20250607034834/https://usa.inquirer.net/165987/miss-universe-returns-to-nyc-announces-thailand-as-2025-pageant-host|archive-date=7 Hunyo 2025}}</ref> Ito ang ikaapat na beses na magaganap ang kompetisyon sa Taylandiya. Kalaunan ay inanunsyo na magaganap ang kompestisyon sa Impact Challenger sa Pak Kret, kung saan idinaos ang [[Miss Universe 2005]] at [[Miss Universe 2018]].<ref name=":8">{{Cite web |last=Escuadro |first=Kiko |date=11 Pebrero 2025 |title=Miss Universe 2025 to be crowned in Bangkok on 21 November |url=https://tribune.net.ph/2025/02/11/miss-universe-2025-to-be-crowned-in-bangkok-on-21-november |access-date=12 Pebrero 2025 |website=Daily Tribune |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260809080529/https://tribune.net.ph/2025/02/11/miss-universe-2025-to-be-crowned-in-bangkok-on-21-november|archive-date=9 Agosto 2026}}</ref><ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=8 Pebrero 2025 |title=74th Miss Universe pageant finds host country in Thailand |url=https://entertainment.inquirer.net/596657/74th-miss-universe-pageant-finds-host-country-in-thailand |access-date=27 Agosto 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260429105308/https://entertainment.inquirer.net/596657/74th-miss-universe-pageant-finds-host-country-in-thailand|archive-date=29 Abril 2026}}</ref> Noong 23 Abril, iniluklok bilang direktibong ehekutibo ng kompetisyon ang negosyanteng Taylandes na si [[Nawat Itsaragrisil]].<ref>{{Cite web |last=Purnell |first=Kristofer |date=23 Abril 2025 |title=MGI founder Nawat Itsaragrisil is new Miss Universe executive director |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/04/23/2437785/mgi-founder-nawat-itsaragrisil-new-miss-universe-executive-director |access-date=16 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Star]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260429072719/https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/04/23/2437785/mgi-founder-nawat-itsaragrisil-new-miss-universe-executive-director|archive-date=29 Abril 2026}}</ref><ref>{{Cite web |last=Singh |first=Paulina |date=12 Nobyembre 2025 |title=Who Is Nawat Itsaragrisil? Facts About the Executive Director of "Miss Universe" |url=https://www.preview.ph/culture/entertainment/nawat-itsaragrisil-facts-miss-universe-a6887-20251112-dyn |access-date=16 Nobyembre 2025 |website=Preview Philippines |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260107065620/https://www.preview.ph/culture/entertainment/nawat-itsaragrisil-facts-miss-universe-a6887-20251112-dyn|archive-date=7 Enero 2026}}</ref> Noong 25 Oktubre, kinumpirma ni Itsaragrisil na magpapatuloy pa rin ang kompetisyon ayon sa nakatakda sa kabila ng isang taong pagluluksa na idineklara kasunod ng pagkamatay ni Sirikit, ang dating reyna ng Taylandiya, noong nakaraang araw.<ref>{{Cite web |last=Mallorca |first=Hannah |date=25 Oktubre 2025 |title=Miss Universe 2025 to proceed amid death of Thailand’s Queen Sirikit |url=https://entertainment.inquirer.net/635195/miss-universe-2025-to-proceed-as-planned-but-with-adjustments |access-date=16 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260426231848/https://entertainment.inquirer.net/635195/miss-universe-2025-to-proceed-as-planned-but-with-adjustments|archive-date=26 Abril 2026}}</ref><ref>{{Cite web |last=Requintina |first=Robert |date=25 Oktubre 2025 |title='Tuloy na tuloy:' 74th Miss Universe Pageant will proceed in Thailand |url=https://mb.com.ph/2025/10/25/74th-miss-universe-pageant-will-proceed-in-thailand |access-date=16 Nobyembre 2025 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20251125174621/https://mb.com.ph/2025/10/25/74th-miss-universe-pageant-will-proceed-in-thailand?__cf_chl_rt_tk=PexG..xr56an12A9BO_Y_kivvrITcgoqd6YGrHwBZ34-1764092781-1.0.1.1-00j9XbFIhbaWIbmi5AJGDLTa7FMwRv4_Mqjsrmnis0g|archive-date=25 Nobyembre 2025}}</ref> Inayon ng mga tagapag-ayos ng kompetisyon ang mga kaugnay na gawain nito alinsunod sa mga rekomendasyon ng pamahalaan ng Taylandiya upang umangkop sa panahon ng pagluluksa.<ref>{{Cite web |last=C. |first=Toff |date=26 Oktubre 2025 |title=Miss Universe 2025 to push through with adjustments following Thailand's Queen Mother Sirikit's passing |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/celebrities/2025/10/26/miss-universe-2025-to-push-through-following-thailand-s-queen-mother-sirikit-s-passing-1805 |access-date=18 Nobyembre 2025 |website=[[ABS-CBN News]] |language=EN|archive-url=https://web.archive.org/web/20251125174815/https://www.abs-cbn.com/entertainment/showbiz/celebrities/2025/10/26/miss-universe-2025-to-push-through-following-thailand-s-queen-mother-sirikit-s-passing-1805|archive-date=25 Nobyembre 2025}}</ref> === Pagpili ng mga kandidata === Dalawampu't-isang kandidata ang nailuklok upang kumatawan sa kanilang mga bansa/teritoryo matapos maging ''isang runner''-up sa kanilang kompetisyong pambansa,{{Efn|First runner-up sa Miss Lebanon 2024 si Sarah Bou Jaoude ng Libano.<ref>{{cite news|title=Lebanon crowns Nada Koussa as Miss Lebanon 2024|url=https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/786335/lbci-lebanon-articles/en|access-date=4 Agosto 2026|newspaper=LBCI|language=en|archive-date=28 Hulyo 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240728110858/https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/786335/lbci-lebanon-articles/en|url-status=live}}</ref><br>Second runner-up sa Miss Universe Panama 2024 si Mirna Caballini ng Panama.<ref>{{Cite news|last=Arias|first=Fanny|date=22 Abril 2025|title=Mirna Caballini Bouche representará a Panamá en Miss Universo 2025|trans-title=Mirna Caballini Bouche will represent Panama at Miss Universe 2025.|url=https://www.panamaamerica.com.pa/variedades/mirna-caballini-bouche-representara-panama-en-miss-universo-2025-1248294|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20250424021837/https://www.panamaamerica.com.pa/variedades/mirna-caballini-bouche-representara-panama-en-miss-universo-2025-1248294|archive-date=24 Abril 2025|access-date=4 Agosto 2026|website=Panamá América|language=es}}</ref><ref>{{Cite news |last=Arias |first=Fanny |date=22 April 2025 |title=Mirna Caballini Bouche representará a Panamá en Miss Universo 2025 |language=es |trans-title=Mirna Caballini Bouche will represent Panama at Miss Universe 2025. |website=Panamá América |url=https://www.panamaamerica.com.pa/variedades/mirna-caballini-bouche-representara-panama-en-miss-universo-2025-1248294 |url-status=live |access-date=3 May 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250424021837/https://www.panamaamerica.com.pa/variedades/mirna-caballini-bouche-representara-panama-en-miss-universo-2025-1248294 |archive-date=24 April 2025}}</ref>}} o matapos mapili sa isang ''casting process'',{{Efn|Bawat sa mga kandidata mula sa Baybaying Gaing, Bangglades, Biyetnam, Bulgarya, Cabo Verde, Dinamarka, Gana, Guadalupe, Hayti, Irak, Mawrisyo, Mayotte, Palestina, Paragway, Rwanda, Serbya, Timog Aprika, at Suwesya, ay pinili sa pamamagitan ng isang casting process na isinagawa ng kani-kanilang mga pambansang organisasyon.<ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |editor=Wahyu Kurniawan |date=23 Setyembre 2025 |title=7 Potret Tangia Zaman Methila Miss Universe Bangladesh 2025, Outstanding! |trans-title=7 Portraits of Tangia Zaman Methila, Miss Universe Bangladesh 2025, Outstanding! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-tangia-zaman-methila-miss-universe-bangladesh-2025-c1c2-01-cw2f3-qq4335 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260301173901/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-tangia-zaman-methila-miss-universe-bangladesh-2025-c1c2-01-cw2f3-qq4335 |url-status=live |archive-date=1 Marso 2026 |access-date=4 Agosto 2026 |website=IDN Times |language=id}}</ref><ref>{{Cite news |date=17 Hunyo 2025 |title=Gaby Guha Officially Nominated as Miss Universe Bulgaria 2025 |url=https://www.wric.com/business/press-releases/ein-presswire/822815104/gaby-guha-officially-nominated-as-miss-universe-bulgaria-2025/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20251206044918/https://www.wric.com/business/press-releases/ein-presswire/822815104/gaby-guha-officially-nominated-as-miss-universe-bulgaria-2025/ |archive-date=6 Disyembre 2025 |access-date=4 Agosto 2026 |website=WRIC-TV|language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=20 Oktubre 2025 |title=Cabo Verde marca presença histórica no Miss Universo com Prissy Gomes |trans-title=Cape Verde makes a historic appearance at Miss Universe with Prissy Gomes |url=https://inforpress.cv/en/cabo-verde-marca-presenca-historica-no-miss-universo-com-prissy-gomes |access-date=4 Agosto 2026 |website=Inforpres |language=pt-CV}}</ref><ref>{{Cite news |last=Adanle |first=Angèle M. |date=15 July 2025 |title=Miss Universe: Miss Côte d'Ivoire 2025 Fatima Koné sidelined? Former miss contestants are being solicited |url=https://beninwebtv.com/en/miss-universe-miss-cote-divoire-2025-fatima-kone-sidelined-former-miss-contestants-are-being-solicited/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251224185848/https://beninwebtv.com/en/miss-universe-miss-cote-divoire-2025-fatima-kone-sidelined-former-miss-contestants-are-being-solicited/ |archive-date=24 December 2025 |access-date=1 March 2026 |website=beninwebtv.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |editor=Wahyu Kurniawan |date=18 November 2025 |title=7 Potret Monique Sonne Miss Universe Denmark 2025, Charming Banget! |trans-title=7 Portraits of Monique Sonne, Miss Universe Denmark 2025, So Charming! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-monique-sonne-miss-universe-denmark-2025-charming-c1c2-01-cw2f3-73prnx |archive-url=https://web.archive.org/web/20251213015646/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-monique-sonne-miss-universe-denmark-2025-charming-c1c2-01-cw2f3-73prnx |url-status=live |archive-date=13 December 2025 |access-date=1 March 2026 |website=[[IDN Times]] |language=id}}</ref><ref>{{Cite news |last=Ofori |first=Oral |date=13 October 2025 |title=Osam-Peters crowned Miss Universe Ghana 2025, to rep globally |url=https://www.theafricandream.net/osam-peters-miss-universe-ghana/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260117130209/https://www.theafricandream.net/osam-peters-miss-universe-ghana/ |archive-date=17 January 2026 |access-date=1 March 2026 |website=TheAfricanDream |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last1=Martial |first1=Christelle |last2=Pelmard |first2=Barbara |date=13 July 2025 |title=Ophély Mezino représentera la Guadeloupe au concours Miss Univers 2025 |trans-title=Ophély Mezino will represent Guadeloupe at the Miss Universe 2025 competition |url=https://la1ere.franceinfo.fr/guadeloupe/ophely-mezino-representera-la-guadeloupe-au-concours-miss-univers-1604259.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251121075351/https://la1ere.franceinfo.fr/guadeloupe/ophely-mezino-representera-la-guadeloupe-au-concours-miss-univers-1604259.html |archive-date=21 November 2025 |access-date=1 March 2026 |website=[[:fr:Outre-mer La Première (réseau)|Outre-mer la 1ère]] |language=fr}}</ref><ref>{{Cite news |date=31 October 2025 |title=Melissa Sapini to represent Haiti at Miss Universe 2025 after Florida crowning |url=https://haitiantimes.com/2025/10/31/melissa-sapini-miss-universe-haiti-2025/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251102031159/https://haitiantimes.com/2025/10/31/melissa-sapini-miss-universe-haiti-2025/ |archive-date=2 November 2025 |access-date=1 March 2026 |website=[[The Haitian Times]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |editor=Wahyu Kurniawan |date=20 August 2025 |title=7 Potret Hanin Al Qoreishy Miss Universe Irak 2025, Memukau! |trans-title=7 Portraits of Hanin Al Qoreishy, Miss Universe Iraq 2025, Stunning! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-hanin-al-qoreishy-miss-universe-irak-2025-c1c2-01-cw2f3-3948qk |archive-url=https://web.archive.org/web/20260301180555/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-hanin-al-qoreishy-miss-universe-irak-2025-c1c2-01-cw2f3-3948qk |url-status=live |archive-date=1 March 2026 |access-date=1 March 2026 |website=[[IDN Times]] |language=id}}</ref><ref>{{Cite news |date=3 September 2025 |title=À Royal Green, Réduit : Aurélie Alcindor nommée Miss Universe Mauritius 2025 |trans-title=In Royal Green, Réduit: Aurélie Alcindor named Miss Universe Mauritius 2025 |url=https://www.lemauricien.com/actualites/magazine/a-royal-green-reduit-aurelie-alcindor-nommee-miss-universe-mauritius-2025/683146/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251106123813/https://www.lemauricien.com/actualites/magazine/a-royal-green-reduit-aurelie-alcindor-nommee-miss-universe-mauritius-2025/683146/ |archive-date=6 November 2025 |access-date=1 March 2026 |website=[[Le Mauricien]] |language=fr}}</ref><ref>{{Cite news |last=Mathias Ali |first=Shanyce |date=20 October 2025 |title=Une ambassadrice mahoraise à Miss Universe : le défi de Nourya Aboutoihi |trans-title=A Mayotte ambassador at Miss Universe: Nourya Aboutoihi's challenge |url=https://lejournaldemayotte.yt/2025/10/20/une-ambassadrice-mahoraise-a-miss-universe-le-defi-de-nouria-aboutoihi/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251206165445/https://lejournaldemayotte.yt/2025/10/20/une-ambassadrice-mahoraise-a-miss-universe-le-defi-de-nouria-aboutoihi/ |archive-date=6 December 2025 |access-date=1 March 2026 |website=Le Journal De Mayotte |language=fr}}</ref><ref>{{Cite web |last=Burke |first=Minyvonne |date=19 Agosto 2025 |title=Nadeen Ayoub will be first model to represent Palestine at Miss Universe pageant |url=https://www.nbcnews.com/pop-culture/pop-culture-news/nadeen-ayoub-will-first-model-represent-palestine-miss-universe-pagean-rcna225917 |access-date=7 Setyembre 2025 |website=[[NBC News]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |editor=Wahyu Kurniawan |date=9 September 2025 |title=7 Potret Yanina Gomez Miss Universe Paraguay 2025, Captivating! |trans-title=7 Captivating Portraits of Yanina Gomez, Miss Universe Paraguay 2025! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-yanina-gomez-miss-universe-paraguay-2025-captivating-c1c2-01-cw2f3-d790y2 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250912104539/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-yanina-gomez-miss-universe-paraguay-2025-captivating-c1c2-01-cw2f3-d790y2 |url-status=live |archive-date=12 September 2025 |access-date=1 March 2026 |website=[[IDN Times]] |language=id}}</ref><ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |editor=Wahyu Kurniawan |date=11 November 2025 |title=7 Potret Solange Keita Miss Universe Rwanda 2025, Inspiratif! |trans-title=7 Inspiring Portraits of Solange Keita, Miss Universe Rwanda 2025! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-solange-keita-miss-universe-rwanda-2025-inspiratif-c1c2-01-cw2f3-947gnn |archive-url=https://web.archive.org/web/20251211091304/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-solange-keita-miss-universe-rwanda-2025-inspiratif-c1c2-01-cw2f3-947gnn |url-status=live |archive-date=11 December 2025 |access-date=1 March 2026 |website=[[IDN Times]] |language=id}}</ref><ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |editor=Wahyu Kurniawan |date=8 November 2025 |title=7 Potret Elena Egorova Miss Universe Serbia 2025, Charming Banget! |trans-title=7 Portraits of Elena Egorova, Miss Universe Serbia 2025, So Charming! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-elena-egorova-miss-universe-serbia-2025-charming-banget-c1c2-01-cw2f3-xh32dz |archive-url=https://web.archive.org/web/20251213004327/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-elena-egorova-miss-universe-serbia-2025-charming-banget-c1c2-01-cw2f3-xh32dz |url-status=live |archive-date=13 December 2025 |access-date=1 March 2026 |website=[[IDN Times]] |language=id}}</ref><ref>{{Cite news |author=Ngenyane| first=Andiswa |date=23 October 2025 |title=Melissa to represent Mzansi for Miss Universe! |url=https://www.snl24.com/dailysun/celebs/melissa-nayimuli-crowned-miss-universe-south-africa-2025-after-two-previous-attempts-20251023#google_vignette |access-date=23 October 2025 |website=[[Daily Sun (South Africa)|Daily Sun]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |author=Vittrup |first=Alexander |date=14 October 2025 |title=Josh Yugen to appoint Miss Universe Sweden 2025 |url=https://scandasia.com/filipino-director-josh-yugen-takes-over-miss-universe-sweden-franchise/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251014071626/https://scandasia.com/filipino-director-josh-yugen-takes-over-miss-universe-sweden-franchise/ |archive-date=14 October 2025 |access-date=14 October 2025 |website=Scandasia |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=14 October 2025 |title=Giang to make Việt Nam's beauty shine at Miss Universe 2025 |url=https://vietnamnews.vn/life-style/1727283/giang-to-make-vie-t-nam-s-beauty-shine-at-miss-universe-2025.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20251014192126/https://vietnamnews.vn/life-style/1727283/giang-to-make-vie-t-nam-s-beauty-shine-at-miss-universe-2025.html |archive-date=14 October 2025 |access-date=14 October 2025 |website=[[Việt Nam News]] |language=en}}</ref>}}<ref>{{Cite web |last=Guy |first=Jack |date=18 Agosto 2025 |title=Miss Palestine to compete in Miss Universe pageant for first time |url=https://www.cnn.com/2025/08/18/style/miss-universe-palestine-scli-intl |access-date=7 Setyembre 2025 |website=[[CNN]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20250818142932/https://edition.cnn.com/2025/08/18/style/miss-universe-palestine-scli-intl|archive-date=18 Agosto 2025}}</ref> at apat na kandidata ang iniluklok matapos ang pag-urong ng orihinal na nagwagi. Mula Hunyo hanggang Hulyo 2025, ipinalabas ng Telemundo ang palatuntunan na ''Miss Universe Latina, el reality'' sa Estados Unidos, na pumili ng isang kandidatang na kumakatawan sa mga Hispano at Latino-Amerikana sa bansa, na itinalaga bilang ''Miss Universe Latina''.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=18 Nobyembre 2024 |title=Telemundo Unveils Miss Universe® Latina, El Reality, A Competition Designed to Crown the First-Ever Miss Universe® Latina Delegate to Participate in the 74th Miss Universe® Pageant |url=https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/2024/11/18/telemundo-unveils-miss-universe-latina-el-reality-a-competition-designed-to-crown-the-first-ever-miss-universe-latina-delegate-to-participate-in-the-74th-miss-universe-pageant/ |access-date=23 Abril 2025 |website=NBCUniversal News Group |language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20260609180838/https://nbcuniversalnewsgroup.com/telemundo/2024/11/18/telemundo-unveils-miss-universe-latina-el-reality-a-competition-designed-to-crown-the-first-ever-miss-universe-latina-delegate-to-participate-in-the-74th-miss-universe-pageant/|archive-date=9 Hunyo 2026}}</ref><ref>{{Cite web |last=Civita |first=Alicia |date=18 Nobyembre 2024 |title=Telemundo Announces New Reality Show 'Miss Universe Latina' |url=https://www.latintimes.com/telemundo-announces-new-reality-show-miss-universe-latina-566264 |access-date=23 Abril 2025 |website=Latin Times |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260515225041/https://www.latintimes.com/telemundo-announces-new-reality-show-miss-universe-latina-566264|archive-date=15 Mayo 2026}}</ref><ref>{{Cite web |last1=Cortes |first1=Gabriela |last2=Collantes |first2=Alonso |date=12 Mayo 2025 |title=Jacky Bracamontes nos habla de 'Miss Universe Latina, El Reality' |trans-title=Jacky Bracamontes reveals exclusive details about ‘Miss Universe Latina, El Reality’ |url=https://www.hola.com/us-es/entretenimiento/20250512831530/jacky-bracamontes-miss-universe-latina-reality-telemundo/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250519133141/https://www.hola.com/us-es/entretenimiento/20250512831530/jacky-bracamontes-miss-universe-latina-reality-telemundo/ |archive-date=19 Mayo 2025 |access-date=8 Hunyo 2025 |website=¡Hola! |language=es-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=22 Hulyo 2025 |title=Pageant veteran Yamilex Hernandez is first-ever ‘Miss Universe Latina’ |url=https://entertainment.inquirer.net/620183/pageant-veteran-yamilex-hernandez-is-first-ever-miss-universe-latina |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260726153828/https://entertainment.inquirer.net/620183/pageant-veteran-yamilex-hernandez-is-first-ever-miss-universe-latina|archive-date=26 Hulyo 2026}}</ref> ==== Mga pagpalit ==== Pinalitan ni Dorcas Dienda si Miss Universe DR Congo 2025 Déborah Djema matapos siyang mapatalsik sa kaniyang titulo buhat ng pagtanggi sa pagpirma ng isang mandatoryong kontrata na kinakailangan ng pambansang organisasyon.<ref>{{Cite news |author=Valdez |first=Cynthia |date=4 Setyembre 2025 |title=Destituyen a Déborah Djema, Miss Universe Congo 2025, ¿qué pasó y quién la sustituirá? |language=es |trans-title=Miss Universe Congo 2025 Déborah Djema dethroned. What happened and who will replace her? |website=¡Hola! |url=https://www.hola.com/us-es/entretenimiento/20250905854035/miss-universe-congo-2025-deborah-djema-destitucion/ |url-status=live |access-date=7 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250905061925/https://www.hola.com/us-es/entretenimiento/20250905854035/miss-universe-congo-2025-deborah-djema-destitucion/ |archive-date=5 Setyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Bakambana |first=Germaine |date=28 Agosto 2025 |title=Déborah DJEMA, élue Miss Univers RDC 2025, représentera le Grand Congo en décembre prochain en Thaïlande |language=fr |trans-title=Déborah DJEMA, elected Miss Universe DRC 2025, will represent the Greater Congo next December in Thailand |website=PourElle.info |url=https://pourelle.info/deborah-djema-elue-miss-univers-rdc-2025-representera-le-grand-congo-en-decembre-prochain-en-thailande/ |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250828164909/https://pourelle.info/deborah-djema-elue-miss-univers-rdc-2025-representera-le-grand-congo-en-decembre-prochain-en-thailande/ |archive-date=28 Agosto 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Bakambana |first=Germaine |date=4 Setyembre 2025 |title=Destitution de Déborah DJEMA : La nouvelle Miss Univers RDC perd sa couronne après avoir refusé de signer un contrat |language=fr |trans-title=Déborah DJEMA dismissed: The new Miss Universe DRC loses her crown after refusing to sign a contract |website=PourElle.info |url=https://pourelle.info/destitution-de-deborah-djema-la-nouvelle-miss-univers-rdc-perd-sa-couronne-apres-avoir-refuse-de-signer-un-contrat/ |url-status=live |access-date=5 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250904222245/https://pourelle.info/destitution-de-deborah-djema-la-nouvelle-miss-univers-rdc-perd-sa-couronne-apres-avoir-refuse-de-signer-un-contrat/ |archive-date=4 Setyembre 2025}}</ref> Pinalitan ng ''first runner-up'' ng Miss Universe Trinidad & Tobago 2025 na si Latifa Morris ang orihinal na nagwagi na si Sihlé Letren,<ref>{{Cite web |last=Doughty |first=Melissa |date=25 Hulyo 2025 |title=Dr Sihlé Letren is Miss Universe TT 2025 |url=https://newsday.co.tt/2025/07/25/dr-sihle-letren-is-miss-universe-tt-2025/ |access-date=2 Agosto 2025 |website=Trinidad and Tobago Newsday |language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20260125185545/https://newsday.co.tt/2025/07/25/dr-sihle-letren-is-miss-universe-tt-2025/|archive-date=25 Enero 2026}}</ref> matapos nitong bumitiw dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |date=11 Setyembre 2025 |title=Miss Universe T&T steps down, cites “ongoing challenges |url=https://trinidadexpress.com/newsextra/miss-universe-t-t-steps-down-cites-ongoing-challenges/article_48c1bd34-6676-4491-b033-bdd8f3049206.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250911134000/https://trinidadexpress.com/newsextra/miss-universe-t-t-steps-down-cites-ongoing-challenges/article_48c1bd34-6676-4491-b033-bdd8f3049206.html |archive-date=11 Setyembre 2025 |access-date=12 Setyembre 2025 |website=Trinidad Express Newspapers |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Doughty |first=Melissa |date=11 Setyembre 2025 |title=Dr Sihlé Letren resigns as Miss Universe TT |url=https://newsday.co.tt/2025/09/11/dr-sihle-letren-resigns-as-miss-universe-tt/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20250912040736/https://newsday.co.tt/2025/09/11/dr-sihle-letren-resigns-as-miss-universe-tt/ |archive-date=12 Setyembre 2025 |access-date=12 Setyembre 2025 |website=Trinidad and Tobago Newsday |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |author=Andini |first=Dewi |date=6 Oktubre 2025 |title=7 Potret Latifah Morris Miss Universe Trinidad dan Tobago 2025, Stunning Abis! |language=id |trans-title=7 Portraits of Latifah Morris, Miss Universe Trinidad and Tobago 2025, Absolutely Stunning! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-latifah-morris-miss-universe-trinidad-dan-tobago-2025-c1c2-01-cw2f3-qvbr38 |url-status=live |access-date=13 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012154854/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-latifah-morris-miss-universe-trinidad-dan-tobago-2025-c1c2-01-cw2f3-qvbr38 |archive-date=12 Oktubre 2025}}</ref> Pinalitan ni Zhao Na si Xuhe Hou bilang kinatawan ng Tsina dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |date=30 Hulyo 2024 |title=侯旭合摘得桂冠!!第 72 届环球小姐中国区大赛皇冠之夜:华丽落幕,星光绽放 |trans-title=Hou Xuhe won the crown! ! The 72nd Miss Universe China crown night: a gorgeous ending with star-studded glory |url=https://caijing.chinadaily.com.cn/a/202407/30/WS66a88451a310054d254ea9b5.html |access-date=21 Nobyembre 2024 |website=China Daily |language=zh |archive-date=27 Nobyembre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241127093947/https://caijing.chinadaily.com.cn/a/202407/30/WS66a88451a310054d254ea9b5.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite news |author=Le |first=Linh |date=16 Abril 2025 |title=4 Miss Universe national winners stripped of titles |language=en |website=VnExpress |url=https://e.vnexpress.net/news/life/celebrities/4-miss-universe-national-winners-stripped-of-titles-4874881.html |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250427040311/https://e.vnexpress.net/news/life/celebrities/4-miss-universe-national-winners-stripped-of-titles-4874881.html |archive-date=27 Abril 2025}}</ref><ref>{{cite news |author=Nguyen |first=An |date=11 Abril 2025 |title=Miss Universe China Xinying Zhu stripped of title for 'inability to fulfill duties' |language=en |website=VnExpress |url=https://e.vnexpress.net/news/life/celebrities/miss-universe-china-xinying-zhu-stripped-of-title-for-inability-to-fulfill-duties-4872860.html |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251017093012/https://e.vnexpress.net/news/life/celebrities/miss-universe-china-xinying-zhu-stripped-of-title-for-inability-to-fulfill-duties-4872860.html |archive-date=17 Oktubre 2025}}</ref> Pinalitan ng second runner-up ng Miss Polonia 2025 na si Emily Reng ang orihinal na kandidata ng Polonya na si Miss Polski 2025 Oliwia Mikulska matapos malipat ang prangkisa ng Miss Universe sa Polonya sa Miss Polonia.<ref>{{Cite news |last=Wolniewicz |first=Natalia |date=29 Hunyo 2025 |title=To ona została Miss Polski 2025. Oliwia Mikulska ma na swoim koncie spore osiągnięcia |language=pl |trans-title=She is Miss Poland 2025. Oliwia Mikulska has a lot of achievements under her belt. Oliwia Mikulska is Miss Poland 2025. |website=Onet.pl |url=https://www.onet.pl/styl-zycia/plejada/to-ona-zostala-miss-polski-2025-oliwia-mikulska-ma-na-swoim-koncie-spore-osiagniecia/jych0l5,0898b825 |url-status=live |access-date=30 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250629223057/https://www.onet.pl/favicon.ico |archive-date=29 Hunyo 2025}}</ref><ref>{{cite news |author=Szulim |first=Igor |date=22 Oktubre 2025 |title=Takiej reprezentantki jeszcze nie mieliśmy. 19-latka z Chicago powalczy o tytuł Miss Universe |language=pl |trans-title=We've never had a representative like this before. A 19-year-old from Chicago will compete for the Miss Universe title |website=Plejada |url=https://plejada.pl/newsy/miss-universe-2025-kim-jest-emily-reng-reprezentantka-polski/z4qtn1t |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251022194152/https://plejada.pl/newsy/miss-universe-2025-kim-jest-emily-reng-reprezentantka-polski/z4qtn1t |archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref> ==== Mga unang pagsali, pagbalik, at pag-urong sa kompetisyon ==== Lumahok sa unang pagkakataon ang mga bansang Cabo Verde, Mayotte, Palestina, at Rwanda.<ref>{{cite news |author=Oliveira |first=Aline |date=20 Oktubre 2025 |title=Cabo Verde estreia-se no concurso Miss Universo com modelo Prissy Gomes |language=pt |trans-title=Cape Verde debuts in the Miss Universe contest with model Prissy Gomes |website=Balai |url=https://www.balai.cv/balai-style/cabo-verde-estreia-se-no-concurso-miss-universo-com-modelo-prissy-gomes/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251022183126/https://www.balai.cv/balai-style/cabo-verde-estreia-se-no-concurso-miss-universo-com-modelo-prissy-gomes/ |archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Paul |first=Iraa |date=14 Agosto 2025 |title=Who is Nadeen Ayoub, first Miss Palestine in Miss Universe after decades of absence? Fans warn: ‘Israel will target her’ |language=en |website=The Times of India |url=https://www.indiatimes.com/trending/who-is-nadeen-ayoub-first-miss-palestine-in-miss-universe-after-decades-of-absence-fans-warn-israel-will-target-her-666736.html |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250814053128/https://www.indiatimes.com/trending/who-is-nadeen-ayoub-first-miss-palestine-in-miss-universe-after-decades-of-absence-fans-warn-israel-will-target-her-666736.html |archive-date=14 Agosto 2025}}</ref><ref>{{cite news |author=Requintina |first=Robert |date=17 Oktubre 2025 |title=House of Yugen pioneers in reshaping the future of Miss Universe |language=en |website=[[Manila Bulletin]] |url=https://mb.com.ph/2025/10/17/house-of-yugen-pioneers-in-reshaping-the-future-of-miss-universe |access-date=21 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251022183746/https://mb.com.ph/2025/10/17/house-of-yugen-pioneers-in-reshaping-the-future-of-miss-universe?__cf_chl_rt_tk=aaz5_Q14iXWvrYiYevKCwBqmFERLkkOhAOWpOBivKvI-1761158266-1.0.1.1-kPjE8akczjOKmBpcdtlZugaRVZtnSqo.dz9HQo25K_0|archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref> Bumalik sa edisyong ito ang mga bansang Eslobenya at Irak na huling sumali noong [[Miss Universe 2017|2017]];<ref>{{Cite news |last=Boscarol |first=Taja |date=6 Mayo 2025 |title=Miss Universe returns to Slovenia |language=en-US |website=Boscarol |url=https://boscarol.si/en/miss-universe-returns-to-slovenia/ |url-status=live |access-date=8 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250518080138/https://boscarol.si/en/miss-universe-returns-to-slovenia/ |archive-date=18 Mayo 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=23 Marso 2025 |title=Miss Universe Iraq Returns to the 74th Miss Universe Competition |url=https://www.missuniverse.com/press-releases/mr-al-mousawy-was-inspired-to-bring-iraq-back-to-miss-universe/ |url-status=live |access-date=2 Abril 2025 |website=Miss Universe |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260518100802/https://www.missuniverse.com/press-releases/mr-al-mousawy-was-inspired-to-bring-iraq-back-to-miss-universe/|archive-date=18 Mayo 2026}}</ref> Suwesya na huling sumali noong [[Miss Universe 2021|2021]];<ref name="SWEDENRETURN">{{Cite news |author=Tuazon |first=Nikko |date=12 Oktubre 2025 |title=Josh Yugen to appoint Miss Universe Sweden 2025 |language=en |website=PEP.ph |url=https://www.pep.ph/news/local/189097/josh-yugen-miss-universe-sweden-2025-a721-20251012 |url-status=live |access-date=13 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251012152057/https://www.pep.ph/news/local/189097/josh-yugen-miss-universe-sweden-2025-a721-20251012 |archive-date=12 Oktubre 2025}}</ref> Gana at Hayti na huling sumali noong [[Miss Universe 2022|2022]];<ref name=":2">{{Cite news |author=Ramírez |first=José Carlos Molina |date=18 Agosto 2025 |title=Estas son las latinas rumbo a Miss Universo 2025: ¿Quiénes faltan? |language=es |trans-title=These are the Latinas headed to Miss Universe 2025: Who's missing? |website=La Prensa Gráfica |url=https://www.laprensagrafica.com/farandula/Estas-son-las-latinas-rumbo-a-Miss-Universo-2025-Quienes-faltan-20250818-0032.html |url-status=live |access-date=5 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250903131326/https://www.laprensagrafica.com/farandula/Estas-son-las-latinas-rumbo-a-Miss-Universo-2025-Quienes-faltan-20250818-0032.html |archive-date=3 Setyembre 2025}}</ref> at Kosobo, Panama, at Timog Aprika na huling sumali noong [[Miss Universe 2023|2023]].<ref>{{Cite web |last=Andini |first=Dewi |date=12 Setyembre 2025 |title=7 Potret Dorea Shala Miss Universe Kosovo 2025, Sweet Abis! |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-dorea-shala-miss-universe-kosovo-2025-sweet-abis-c1c2-01-cw2f3-n97n07 |access-date=25 Setyembre 2025 |website=IDN Times |language=id|archive-url=https://web.archive.org/web/20251211050131/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-dorea-shala-miss-universe-kosovo-2025-sweet-abis-c1c2-01-cw2f3-n97n07|archive-date=11 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=7 Abril 2025 |title=Señorita Panamá inicia proceso de selección para Miss Universe 2025 y 2026 |trans-title=Miss Panama begins the selection process for Miss Universe 2025 and 2026 |url=https://www.critica.com.pa/show/senorita-panama-inicia-proceso-de-seleccion-para-miss-universe-2025-y-2026-490027 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250407155021/https://www.critica.com.pa/show/senorita-panama-inicia-proceso-de-seleccion-para-miss-universe-2025-y-2026-490027 |archive-date=7 Abril 2025 |access-date=7 Abril 2025 |website=Crítica |language=es}}</ref><ref>{{Cite news |date=5 Nobyembre 2025 |title=Global Glamour Meets Controversy at Miss Universe 74 |language=en |website=Greater Belize Media |url=https://www.greaterbelize.com/global-glamour-meets-controversy-at-miss-universe-74/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251107190243/https://www.greaterbelize.com/global-glamour-meets-controversy-at-miss-universe-74/ |archive-date=7 Nobyembre 2025}}</ref> Bumitiw si Sahar Biniaz ng Iran buhat ng pag-aalala para sa kaligtasan ng kaniyang pambansang direktor kasunod ng mga ulat ng pagkakakulong ng direktor sa Iran.<ref>{{cite news |last=Fatemehzadeh |first=Muhammad |date=1 Hunyo 2025 |title=«سحر بی‌نیاز» دختر شایسته پارسی ۲۰۲۵ شد _ نماینده ایران در رقابت جهانی تایلند |language=Farsi |trans-title="Sahar Biniaz" became Miss Persia 2025 - Iran's representative in the world competition in Thailand |website=Anajournal |url=https://anajournal.ir/news/akhbar-film-serial/dokhtar-shayesteh-parsi-2025-sahar-biniaz/ |url-status=live |access-date=2 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250602091925/https://anajournal.ir/news/akhbar-film-serial/dokhtar-shayesteh-parsi-2025-sahar-biniaz/ |archive-date=2 Hunyo 2025}}</ref><ref>{{Cite news |author=Nam |first=Duy |date=10 Oktubre 2025 |title=Người đẹp hai lần bỏ thi Hoa hậu Hoàn vũ |language=vi |trans-title=Beauty twice dropped out of Miss Universe contest |website=Tiền Phong |url=https://tienphong.vn/nguoi-dep-hai-lan-bo-thi-hoa-hau-hoan-vu-post1785827.tpo |url-status=live |access-date=13 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251010055000/https://tienphong.vn/nguoi-dep-hai-lan-bo-thi-hoa-hau-hoan-vu-post1785827.tpo |archive-date=10 Oktubre 2025}}</ref> Bumitiw si Diana Fast ng Alemanya dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite news |last=Parent |first=Tabitha |date=6 Nobyembre 2025 |title=Miss Germany 2025 Diana Fast Withdraws from Miss Universe Pageant |language=en |website=People |url=https://people.com/miss-germany-2025-withdraws-from-miss-universe-pageant-11844828 |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251106184948/https://people.com/miss-germany-2025-withdraws-from-miss-universe-pageant-11844828 |archive-date=6 Nobyembre 2025}}</ref> Hindi nagpakita sa Taylandiya sina Iman Totic ng Hilagang Masedonya,<ref>{{cite news |date=23 Oktubre 2025 |title=Убавината им е во гените: Ќерка на поранешна Мис Македонија го освојува светот, ќе ја претставува нашата земја на Мис Универзум 2025 |language=mk |trans-title=Beauty is in their genes: Daughter of former Miss Macedonia conquers the world, will represent our country at Miss Universe 2025 |website=Zenski Magazin |url=https://zenskimagazin.faktor.mk/ubavinata-im-e-vo-genite-kjerka-na-poraneshna-mis-makedonija-go-osvojuva-svetot-kje-ja-pretstavuva-nashata-zemja-na-mis-univerzum-2025 |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251024181529/https://zenskimagazin.faktor.mk/ubavinata-im-e-vo-genite-kjerka-na-poraneshna-mis-makedonija-go-osvojuva-svetot-kje-ja-pretstavuva-nashata-zemja-na-mis-univerzum-2025 |archive-date=24 Oktubre 2025}}</ref> Josiane Golonga ng Kaemerun,<ref>{{Cite news |last=Mawel |first=Arnaud Nicolas |date=13 Hulyo 2025 |title=Josiane Golonga Harangada élue Miss Cameroun 2025 |language=fr |trans-title=Josiane Golonga Harangada elected Miss Cameroon 2025 |website=Journal du Cameroun |url=https://fr.journalducameroun.com/josiane-golonga-harangada-elue-miss-cameroun-2025/ |url-status=live |access-date=13 Hulyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250713130827/https://fr.journalducameroun.com/josiane-golonga-harangada-elue-miss-cameroun-2025/ |archive-date=13 Hulyo 2025}}</ref> at Chiara Wijntuin ng Suriname dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |date=3 Nobyembre 2024 |title=Chiara Wijntuin gekroond tot Miss Suriname 2025 |url=https://www.waterkant.net/suriname/2024/11/03/chiara-wijntuin-gekroond-tot-miss-suriname-2025/ |access-date=19 Nobyembre 2024 |website=Waterkant |language=nl|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230091912/https://www.waterkant.net/suriname/2024/11/03/chiara-wijntuin-gekroond-tot-miss-suriname-2025/|archive-date=30 Disyembre 2025|trans-title=Chiara Wijntuin crowned Miss Suriname 2025}}</ref><ref>{{Cite news |date=11 Nobyembre 2025 |title=Loạt hoa hậu bỏ thi Miss Universe 2025 |language=vi |trans-title=Miss Universe 2025 series dropped out |website=VnExpress |url=https://ngoisao.vnexpress.net/loat-hoa-hau-bo-thi-miss-universe-2025-4962455.html |access-date=21 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20260620130855/https://ngoisao.vnexpress.net/loat-hoa-hau-bo-thi-miss-universe-2025-4962455.html|archive-date=20 Hunyo 2026}}</ref> Bumitiw rin si Helena O'Connor ng Lupangyelo dahil sa isang karamdaman.<ref>{{Cite web |last=Guðjónsdóttir |first=Guðrún Ósk |date=3 Abril 2025 |title=Helena er Ungfrú Ísland 2025 |trans-title=Helena is Miss Iceland 2025 |url=https://www.dv.is/fokus/2025/04/03/helena-er-ungfru-island-2025/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250404064133/https://www.dv.is/fokus/2025/04/03/helena-er-ungfru-island-2025/ |archive-date=4 Abril 2025 |access-date=4 Abril 2025 |website=Dagblaðið Vísir |language=is}}</ref><ref>{{Cite news |date=8 Nobyembre 2025 |title=Helena hættir við þátttöku í Miss Universe í Tælandi vegna veikinda |language=is |trans-title=Helena withdraws from Miss Universe in Thailand due to illness |website=Dagblaðið Vísir |url=https://www.dv.is/fokus/2025/11/08/helena-haettir-vid-thatttoku-miss-universe-taelandi-vegna-veikinda/ |access-date=21 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251123163827/https://www.dv.is/fokus/2025/11/08/helena-haettir-vid-thatttoku-miss-universe-taelandi-vegna-veikinda/|archive-date=23 Nobyembre 2025}}</ref> Bagama't lumahok sa paunang kompetisyon, hindi na nagpakita sa pangwakas na kompetisyon si Flavia Harizaj ng Albanya dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |date=21 Nobyembre 2025 |title=Scandal at Miss Universe in Thailand, the representative from Albania does not appear in the final |url=https://www.voxnews.al/english/lifestyle/skandal-ne-miss-universe-ne-tajlande-perfaqesuesja-nga-shqiperia-nuk-s-i104741 |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=Vox News |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260427194500/https://www.voxnews.al/english/lifestyle/skandal-ne-miss-universe-ne-tajlande-perfaqesuesja-nga-shqiperia-nuk-s-i104741|archive-date=27 Abril 2026}}</ref><ref>{{Cite news |date=30 June 2025 |title=Shqipëria dhe Kosova zgjedhin më të bukurat për Miss Universe 2025 |language=sq |trans-title=Albania and Kosovo choose the most beautiful for Miss Universe 2025 |website=Albanian Post |url=https://albanianpost.com/shqiperia-dhe-kosova-zgjedhin-me-te-bukurat-per-miss-universe-2025/ |url-status=live |access-date=30 June 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250630092821/https://albanianpost.com/shqiperia-dhe-kosova-zgjedhin-me-te-bukurat-per-miss-universe-2025/ |archive-date=30 June 2025}}</ref> Napilitang bumitiw si Gabrielle Henry ng Hamayka matapos mahulog sa isang hindi nababantayang siwang sa sahig ng entablado at nagtamo ng matinding pinsala sa kasagsagan ng paunang kompetisyon.<ref name="JamaicaGleaner2025b">{{cite news |title=Prayers for Miss Universe Jamaica after extent of injuries revealed|work=Jamaica Gleaner|date=9 Disyembre 2025|url=https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20251209/prayers-miss-universe-jamaica-after-extent-injuries-revealed|access-date=11 Hunyo 2026|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260428105708/https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20251209/prayers-miss-universe-jamaica-after-extent-injuries-revealed|archive-date=28 Abril 2026}}</ref> Siya ay ipinasok sa ''intensive care'' sa Bangkok, at inako ng Miss Universe Organization ang buo at agarang responsibilidad para sa insidente at sinaklaw ang lahat ng nauugnay na gastos sa medikal at pagpapauwi.<ref>{{cite news |date=21 Nobyembre 2025 |title=Miss Jamaica Universe withdraws from pageant after suffering head injury in fall |work=Jamaica Observer |url=https://www.jamaicaobserver.com/2025/11/21/miss-jamaica-universe-withdraws-pageant-suffering-head-injury-fall/#google_vignette |url-status=live |access-date=26 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251122090404/https://www.jamaicaobserver.com/2025/11/21/miss-jamaica-universe-withdraws-pageant-suffering-head-injury-fall/ |archive-date=22 Nobyembre 2025}}</ref> Hindi sumali ang mga bansang Bahreyn, Eritreya, Hibraltar, Kenya, Maldibas, Mongolya, Pidyi, Samoa, Somalya, Tsipre, at Usbekistan sa edisyong ito matapos na mabigo ang kanilang mga organisasyong pambansa na magdaos ng kompetisyong pambansa o magtalaga ng kalahok.<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=18 Oktubre 2025 |title=Josh Yugen secures another Miss Universe franchise, with 4 bets this 2025 |url=https://entertainment.inquirer.net/634111/josh-yugen-secures-another-miss-universe-franchise-with-4-bets-this-2025 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20251019223017/https://entertainment.inquirer.net/634111/josh-yugen-secures-another-miss-universe-franchise-with-4-bets-this-2025?__cf_chl_rt_tk=ouytLdG3_h_jj1c_VQ6uN1BtCW6nMlgO46nlKripJi4-1760913017-1.0.1.1-0zZocOfGZ8DbgHr2kbB_RD4MZdaEXLLD8oejbLhHglE|archive-date=19 Oktubre 2025}}</ref><ref>{{Cite web |date=10 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025 contestants who withdrew from the beauty pageant |url=https://www.hola.com/us/celebrities/20251110866702/miss-universe-2025-contestantswithdrew/ |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=Hola! USA |language=en-us|archive-url=https://web.archive.org/web/20260411154640/https://www.hola.com/us/celebrities/20251110866702/miss-universe-2025-contestantswithdrew/|archive-date=11 Abril 2026}}</ref> == Mga resulta == === Mga pagkakalagay === {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- |'''Miss Universe 2025''' | * {{flagdeco|Mexico}} '''[[Mehiko]]''' – '''[[Fátima Bosch]]'''<ref name=":1">{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=21 Nobyembre 2025 |title=Fatima Bosch of Mexico crowned Miss Universe 2025 in Thailand |url=https://entertainment.inquirer.net/639639/fatima-bosch-of-mexico-crowned-miss-universe-2025-in-thailand |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> |- |1st runner-up | * {{flagicon|THA}} [[Taylandiya]] – [[Praveenar Singh]]<ref name=":1" /> |- |2nd runner-up | * {{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]] – [[Stephany Abasali]]<ref name=":1" /> |- |3rd runner-up | * {{flagicon|PHL}} [[Pilipinas]] – [[Ahtisa Manalo]]<ref name=":1" /> |- |4th runner-up | * {{flagicon|CIV}} [[Côte d'Ivoire|Baybaying Garing]] – [[Olivia Yacé]]<ref name=":1" /> |- |Top 12<ref>{{Cite web |last=Baylon |first=Khryzztine Joy |date=21 Nobyembre 2025 |title=Live Updates: Ahtisa Manalo advances to Miss Universe 2025 Top 12 |url=https://www.pep.ph/news/local/189754/live-updates-miss-universe-2025-a5132-20251121 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=Philippine Entertainment Portal |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20251209100409/https://www.pep.ph/news/local/189754/live-updates-miss-universe-2025-a5132-20251121|archive-date=9 Disyembre 2025}}</ref> | * {{flagicon|GLP|variant=local}} [[Guadalupe (Pransya)|Guadalupe]] – Ophély Mézino * {{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] – Vanessa Pulgarín * {{flagdeco|CUB}} [[Cuba|Kuba]] – Lina Luaces * {{flagdeco|MLT}} [[Malta]] – Julia Cluett * {{flagdeco|PUR}} [[Puerto Rico|Porto Riko]] – Zashely Alicea * {{flagicon|CHI}} [[Chile|Tsile]] – Inna Moll * {{flagicon|CHN}} [[Tsina]] – Zhao Na |- |Top 30<ref>{{Cite web |last=Pasajol |first=Anne |date=21 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025: Ahtisa Manalo advances to Top 30 |url=https://entertainment.inquirer.net/639594/miss-universe-2025-ahtisa-manalo-advances-to-top-30 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> | * {{flagdeco|BAN}} [[Bangladesh|Bangglades]] – Tangia Methila * {{flagicon|BRA}} [[Brasil]] – Gabriela Lacerda * {{flagdeco|USA}} [[Estados Unidos]] – Audrey Eckert * {{flagicon|GUA}} [[Guatemala|Guwatemala]] – Raschel Paz * {{flagdeco|JPN}} [[Hapon]] – Kaori Hashimoto * {{flagdeco|IND}} [[Indiya]] – Manika Vishwakarma * {{flagdeco|CAN}} [[Canada|Kanada]] – Jaime Vandenberg * {{flagdeco|CRI}} [[Costa Rica|Kosta Rika]] – Mahyla Roth * {{flagicon|CRO}} [[Kroasya]] – Laura Gnjatović * {{flagicon image|Flag of the Hispanic peoples.svg}} [[Amerikang Latino|Latina]] – Yamilex Hernández * {{flagicon|NIC}} [[Nicaragua|Nikaragwa]] – Itza Castillo * {{flagdeco|NLD}} [[Netherlands|Olanda]] – Nathalie Mogbelzada * {{flagdeco|PSE}} [[Estado ng Palestina|Palestina]] – Nadeen Ayoub * {{flagdeco|PRY}} [[Paraguay|Paragway]] – Yanina Gómez * {{flagicon|FRA}} [[Pransiya]] – Ève Gilles * {{flagdeco|DOM}} [[Republikang Dominikano]] – Jennifer Ventura * {{flagdeco|RWA}} [[Rwanda]] – Solange Keita * {{flagicon|ZIM}} [[Zimbabwe|Simbabwe]] – Lyshanda Moyas |} === Mga ''Continental Queen'' === {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Parangal !Kandidata |- |Aprika at Oseaniya | * {{flagicon|CIV}} Baybaying Garing – Olivia Yacé (bumitiw)<ref>{{Cite web |last=Llemit |first=Kathleen A. |date=24 Nobyembre 2025 |title=Cote d’Ivoire’s Olivia Yace steps down as Miss Universe Africa and Oceania |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/24/2489681/cote-divoires-olivia-yace-steps-down-miss-universe-africa-and-oceania |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref> |- |Asya | * {{flagicon|CHN}} Tsina – Zhao Na<ref name=":4">{{Cite web |last=Purnell |first=Kristofer |date=22 Nobyembre 2025 |title=China’s Zhao Na succeeds Chelsea Manalo as Miss Universe Asia |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/22/2488313/chinas-zhao-na-succeeds-chelsea-manalo-miss-universe-asia |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref> |- |Europa at Gitnang Silangan | * {{flagdeco|MLT}} Malta – Julia Cluett<ref name=":4" /> |- |Kaamerikahan | * {{flagicon|VEN}} Beneswela – Stephany Abasali<ref name=":4" /> |} === Mga natatanging parangal === {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Parangal !Kandidata |- |Miss Photogenic | * {{flagdeco|CRI}} Kosta Rika – Mahyla Roth<ref name=":5">{{Cite web |last=Mallorca |first=Hannah |date=22 Nobyembre 2025 |title=Ahtisa Manalo snags 3rd place in Miss Universe ‘Beyond the Crown’ tilt |url=https://entertainment.inquirer.net/639849/ahtisa-manalo-snags-3rd-place-in-miss-universe-beyond-the-crown-tilt |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> |- |Miss Congeniality | * {{flagdeco|TUR}} Turkiya – Ceren Arslan<ref name=":5" /> |- |Best in National Costume | * {{flagicon|PHL}} Pilipinas – [[Ahtisa Manalo]]<ref>{{Cite web |last=Núñez|first=Bárbara Sepúlveda|date=26 Nobyembre 2025|title=¿Qué país obtuvo el premio al “Mejor Traje Típico” en Miss Universe 2025?|url=https://www.elnuevodia.com/entretenimiento/farandula/notas/que-pais-obtuvo-el-premio-al-mejor-traje-tipico-en-miss-universe-2025/|access-date=27 Nobyembre 2025|website=El Nuevo Día|language=es|trans-title=Which country won the "Best National Costume" award at Miss Universe 2025?}}</ref> |- |People's Choice | * {{flagdeco|PRY}} Paragway – Yanina Gómez<ref name=":5" /> |- |Most Beautiful Skin | * {{flagdeco|IDN}} Indonesya – Sanly Liu<ref name=":5" /> |} {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Parangal !Pambansang Direktor |- |Best National Pageant | * [[Miss Universe Philippines]] – Jonas Gaffud<ref>{{cite web |date=22 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe Philippines Organization named 'Best National Pageant' |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/967066/miss-universe-philippines-organization-named-best-national-pageant/story/ |access-date=26 Nobyembre 2025 |website=GMA News Online |publisher=GMA Network |language=en}}</ref> |} ==== ''Beyond the Crown'' ==== {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Pagkakalagay !Kandidata |- |Nagwagi | * {{flagdeco|PRY}} Paragway – Yanina Gómez<ref name=":5" /> |- |1st runner-up | * {{flagdeco|NLD}} Olanda – Nathalie Mogbelzada<ref name=":5" /> |- |2nd runner-up | * {{flagicon|PHL}} Pilipinas – [[Ahtisa Manalo]]<ref name=":5" /> |} == Kompetisyon == === Pormat ng kompetisyon === Tulad noong [[Miss Universe 2024|2024]], tatlumpung semi-finalist ang napili sa pamamagitan ng national costume competition, paunang kompetisyon at ang mga closed-door interview.<ref>{{Cite news |date=4 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe Organization reaffirms 4 official competition stages, no form of 'preference or advantage' |language=en |website=[[GMA Network]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/964810/miss-universe-organization-reaffirms-4-official-competition-stages-no-form-of-preference-or-advantage/story/ |access-date=21 Nobyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite news |last=Mallorca |first=Hannah |date=4 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025: Candidates to be judged in four categories |language=en |website=[[Philippine Daily Inquirer|Entertainment Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/636626/miss-universe-2025-candidates-to-be-judged-in-four-categories |access-date=21 Nobyembre 2025}}</ref> Nagsagawa ng ''internet voting'' kung saan ang mga manonood ay maaaring bumoto para sa isa pang kandidata upang umabante sa ''semifinals''. Lumahok sa ''swimsuit competition'' ang tatlumpung mga ''semifinalist'' at pagkatapos ay pinili ang labindalawang mga ''semifinalist''. Lumahok sa ''evening gown competition'' ang labindalawang mga ''semifinalist'' at kalaunan ay pinili ang limang pinalista na lalahok sa ''question-and-answer round'', ''final question'' at ''final walk''.<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=16 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025: What to expect at the coronation show |url=https://entertainment.inquirer.net/638621/miss-universe-2025-what-to-expect-at-the-coronation-night |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> Natukoy ang mga nanalo ng walong natatatanging parangal at ang kanilang mga ''runner-up'' sa pamamagitan ng ''online public voting'' sa pamamagitan ng mga aplikasyon na Miss Universe at Zetrix, kabilang ang parangal na ''Miss Congeniality''.<ref>{{Cite news |last=Adina|first=Armin P.|date=9 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 online voting to include Miss Congeniality|url=https://entertainment.inquirer.net/637588/miss-universe-2025-online-voting-to-include-miss-congeniality|access-date=28 Nobyembre 2025|newspaper=[[Philippine Daily Inquirer|Entertainment Inquirer]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=9 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 opens online voting for multiple categories, including Miss Congeniality|url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/965453/miss-universe-2025-online-voting/story/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20251109155151/https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/965453/miss-universe-2025-online-voting/story/|archive-date=9 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=[[GMA Network]]}}</ref> Ito ang unang edisyon na ang nagwagi ng parangal ay napagpasyahan sa pamamagitan ng pampublikong boto sa halip na isang nakagawiang boto ng mga kandidata. === Komite sa pagpili === * Miniyothabo Francisca Baloyi – koronel ng hukbo mula sa Simbabwe ''(sa'' ''pangwakas na kompetisyon lamang)<ref name="ADDJUDGE">{{cite web |last1=Purnell |first1=Kristoffer |date=19 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2005 Natalie Glebova, Angolan [sic] commander join Miss Universe 2025 jury |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/19/2488515/miss-universe-2005-natalie-glebova-angolan-commander-join-miss-universe-2025-jury |archive-url=https://web.archive.org/web/20251120002116/https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/19/2488515/miss-universe-2005-natalie-glebova-angolan-commander-join-miss-universe-2025-jury |archive-date=20 Nobyembre 2025 |access-date=21 Nobyembre 2025 |website=[[The Philippine Star]]}}</ref>'' * Romero Britto – Brasilenyong artista at iskulptor ''(sa gabi ng'' ''pangwakas na kompetisyon lamang)''<ref name=":2" /> * Ismael Cala – Kubanong mamamahayag at manununulat<ref>{{cite web |last1=González|first1=Elvis|date=10 Nobyembre 2025|title=Ismael Cala confirmado como jurado de Miss Universo 2025|trans-title=Ismael Cala confirmed as a judge for Miss Universe 2025|url=https://meridiano.net/usa/farandula/ismael-cala-confirmado-como-jurado-de-miss-universo-2025-2025111013120|archive-url=https://web.archive.org/web/20251112010033/https://meridiano.net/usa/farandula/ismael-cala-confirmado-como-jurado-de-miss-universo-2025-2025111013120|archive-date=12 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Diario Meridiano|language=es}}</ref><ref name="PREJUDGE">{{cite news |date=20 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 รอบพรีลิมฯ สุดปัง แฟนไทยเชียร์ วีนา ฟอร์มแรงทุกด่าน|trans-title=Miss Universe 2025 preliminary round was spectacular, with Thai fans cheering as Veena delivered a strong performance in every segment|url=https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2896661|archive-url=https://web.archive.org/web/20251119174302/https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2896661|archive-date=19 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Thairath|language=th}}</ref> * Sharon Fonseca – Benesolanong modelo, aktres, at negosyante<ref>{{Cite news |author=Reina |first=Kleimar |date=25 Agosto 2025 |title=Una actriz venezolana integra el jurado del Miss Universo 2025 |language=es |trans-title=A Venezuelan actress joins the Miss Universe 2025 judge |website=Diario Meridiano |url=https://meridiano.net/usa/farandula/una-actriz-venezolana-integra-el-jurado-del-miss-universo-2025-202582520450 |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250826131205/https://meridiano.net/usa/farandula/una-actriz-venezolana-integra-el-jurado-del-miss-universo-2025-202582520450 |archive-date=26 Agosto 2025}}</ref> * [[Natalie Glebova]] – [[Miss Universe 2005]] mula sa Kanada''<ref name="ADDJUDGE" />'' * Louie Heredia – Pilipinong mang-aawit<ref>{{Cite web |last=Adina|first=Armin P.|title=Filipino singer Louie Heredia joins Miss Universe 2025 selection committee|url=https://entertainment.inquirer.net/639173/filipino-singer-louie-heredia-joins-miss-universe-2025-selection-committee|access-date=28 Nobyembre 2025|language=en-US|date=19 Nobyembre 2025|website=[[Philippine Daily Inquirer]]}}</ref><ref>{{Cite web |title=Filipino singer Louie Heredia joins Miss Universe selection committee|url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/966635/filipino-singer-louie-heredia-joins-miss-universe-selection-committee/story/?amp|access-date=28 Nobyembre 2025|website=GMA News Online|date=19 Nobyembre 2025|language=en}}</ref> * [[Andrea Meza]] – [[Miss Universe 2020]] mula sa [[Mehiko]]<ref>{{Cite news |author=Julio Blanca |date=14 Agosto 2025 |title=Andrea Meza será jueza en Miss Universo 2025 |language=es |trans-title=Andrea Meza will be a judge at Miss Universe 2025 |website=El Diario La Prensa |url=https://eldiariony.com/2025/08/14/andrea-meza-sera-jueza-en-miss-universo-2025/ |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250826134123/https://eldiariony.com/2025/08/14/andrea-meza-sera-jueza-en-miss-universo-2025/ |archive-date=26 Agosto 2025}}</ref> * Saina Nehwal – Indiyanong manlalaro ng badminton; tumanggap ng tansong medalya sa [[Palarong Olimpiko sa Tag-init 2012]]<ref>{{cite news |last1=Ganapathy|first1=Vivek|date=16 Nobyembre 2025|title=Ace Judge! Indian Badminton Icon Saina Nehwal Joins Miss Universe 2025 Judges' Panel|url=https://www.news18.com/sports/ace-judge-indian-badminton-icon-saina-nehwal-joins-miss-universe-2025-judges-panel-9712019.html#google_vignette|archive-url=https://web.archive.org/web/20251116135425/https://www.news18.com/sports/ace-judge-indian-badminton-icon-saina-nehwal-joins-miss-universe-2025-judges-panel-9712019.html|archive-date=16 November 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=News18|language=en}}</ref> ''(sa'' ''pangwakas na kompetisyon lamang)'' * Savinee Pakaranang – Miss Thailand 1984<ref name="PREJUDGE" /> ''(sa paunang'' ''kompetisyon lamang)'' * Chalida Thaochalee – Aktres, Miss Thailand 1998<ref>{{cite news |date=17 Nobyembre 2025|title=ตัวแทนคนไทย! นก ชลิดา นั่งกรรมการตัดสิน ประกวด Miss Universe|trans-title=Thai representative! Nok Chalida as judge for Miss Universe pageant|url=https://www.matichon.co.th/lifestyle/news_5461292|archive-url=https://web.archive.org/web/20251117163955/https://www.matichon.co.th/lifestyle/news_5461292|archive-date=17 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Matichon|language=th}}</ref> * Farung Yuthithum – Miss Thailand Universe 2007<ref name="PREJUDGE" /> ''(sa paunang'' ''kompetisyon lamang)'' == Mga kandidata == 118 kandidata ang lumahok para sa titulo.<ref>{{Cite news |date=28 Hulyo 2025 |title=Omar Harfouch Joins Miss Universe Jury with Vision to Inspire Future Female Leaders |language=en |website=Entrepreneur |url=https://www.entrepreneur.com/en-ae/news-and-trends/omar-harfouch-joins-miss-universe-jury-with-vision-to/495106 |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250729021403/https://www.entrepreneur.com/en-ae/news-and-trends/omar-harfouch-joins-miss-universe-jury-with-vision-to/495106 |archive-date=29 Hulyo 2025}}</ref><ref>{{cite news |author=Gomez |first=Shirley |date=17 October 2025 |title=Miss Universe 2025: The 119 confirmed contestants and missing countries |website=[[¡Hola!]] |url=https://www.hola.com/us/beauty/20251017862218/miss-universe-2025-confirmed-contestants-missing-countries/ |url-status=live |access-date=17 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251017165147/https://www.hola.com/us/beauty/20251017862218/miss-universe-2025-confirmed-contestants-missing-countries/ |archive-date=17 October 2025}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="font-size: 95%;" !Bansa/Teritoryo !Kandidata !Edad{{efn|Mga edad sa panahon ng kompetisyon|group=A}} !Bayan |- |{{flagicon|ANG}} [[Angola|Anggola]] |{{Sortname|Maria |Cunha|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |first= |date=1 Disyembre 2024 |title=Maria Cunha Eleita Miss Angola Universo 2024 |trans-title=Maria Cunha elected Miss Angola Universe 2024 |url=https://platinaline.com/maria-cunha-eleita-miss-angola-universo-2024/ |access-date=19 Enero 2025 |website=PlatinaLine |language=pt |archive-date=4 Disyembre 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241204070416/https://platinaline.com/maria-cunha-eleita-miss-angola-universo-2024/ |url-status=dead }}</ref> |21 |[[Luanda]] |- |{{flagicon|ARG}} [[Arhentina]] |{{Sortname|Aldana |Masset|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=26 Mayo 2025 |title=Una cantante y modelo de Entre Ríos fue elegida Miss Universo Argentina 2025 |language=es |trans-title=A singer and model from Entre Ríos was chosen Miss Universe Argentina 2025 |website=Clarín |url=https://www.clarin.com/internacional/cantante-modelo-rios-elegida-miss-universo-argentina-2025_0_Zcx3OVQ13X.html |url-status=live |access-date=2 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250526123319/https://www.clarin.com/internacional/cantante-modelo-rios-elegida-miss-universo-argentina-2025_0_Zcx3OVQ13X.html |archive-date=26 Mayo 2025}}</ref> |25 |Aldea Valle María |- |{{flagdeco|ARM}} [[Armenya]] |{{sortname|Peggy|Garabekian|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=11 Setyembre 2025 |title=Հայաստանը «Միսս Տիեզերք»-ում կներկայացնի Փեգի Գարաբեկյանը |language=hy |trans-title=Peggy Garabekian will represent Armenia at Miss Universe |website=News.am |url=https://style.news.am/arm/news/109973/hayastany-miss-tiezerq-um-knerkayacni-pegi-garabekyany.html |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250912123658/https://style.news.am/arm/news/109973/hayastany-miss-tiezerq-um-knerkayacni-pegi-garabekyany.html |archive-date=12 Setyembre 2025}}</ref> |31 |[[Los Angeles]] |- |{{flagdeco|ARU}} [[Aruba]] |{{sortname|Hannah|Arends|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=11 Agosto 2025 |title=Hannah Arends crowned Miss Universe Aruba 2025 |language=en |website=Aruba Papers |url=https://arubapapers.com/hannah-arends-crowned-miss-universe-aruba-2025/ |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250812085600/https://arubapapers.com/hannah-arends-crowned-miss-universe-aruba-2025/ |archive-date=12 Agosto 2025}}</ref> |28 |Savaneta |- |{{Flag icon|AUS}} [[Australya]] |{{sortname|Lexie|Brant|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=16 Agosto 2025 |title=Lexie Brant Crowned Miss Universe Australia 2025 |url=https://gcmag.com.au/lexie-brant-crowned-miss-universe-australia-2025/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250815164107/https://gcmag.com.au/lexie-brant-crowned-miss-universe-australia-2025/ |archive-date=15 Agosto 2025 |access-date=23 Agosto 2025 |website=Gold Coast |language=en}}</ref> |21 |[[Brisbane]] |- |{{flagicon|BHS}} [[Bahamas]] |{{Sortname|Malique Maranda |Bowe|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Florencia Smith |date=27 Mayo 2025 |title=A new Miss Universe Bahamas crowned |language=en |website=Eyewitness News |url=https://ewnews.com/a-new-miss-universe-bahamas-crowned/ |url-status=live |access-date=2 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250527220642/https://ewnews.com/a-new-miss-universe-bahamas-crowned/ |archive-date=27 Mayo 2025}}</ref> |24 |Grand Bahama |- |{{flagdeco|BAN}} [[Bangladesh|Bangglades]] |{{sortname|Tangia|Methila|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=19 Setyembre 2025 |title=Methila crowned Miss Universe Bangladesh 2025 |url=https://www.observerbd.com/news/544738 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250919105037/https://www.observerbd.com/news/544738 |archive-date=19 Setyembre 2025 |access-date=25 Setyembre 2025 |website=Daily Observer |language=en}}</ref> |33 |[[Dhaka]] |- |{{flagicon|CIV}} [[Côte d'Ivoire|Baybaying Garing]] |{{sortname|Olivia|Yacé|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Ulrich A. |date=23 Hulyo 2025 |title=Miss Universe 2025 : Olivia Yacé désignée pour représenter la Côte d’Ivoire |language=fr |trans-title=Miss Universe 2025: Olivia Yacé chosen to represent Côte d'Ivoire |website=YOP L-FRII |url=https://yop.l-frii.com/miss-universe-2025-olivia-yace-designee-pour-representer-la-cote-divoire/ |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250723180153/https://yop.l-frii.com/miss-universe-2025-olivia-yace-designee-pour-representer-la-cote-divoire/ |archive-date=23 Hulyo 2025}}</ref> |27 |[[Yamoussoukro]] |- |{{flagicon|BEL}} [[Belhika]] |{{Sortname|Karen |Jansen|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Schillewaert |first=Nils |date=15 Pebrero 2025 |title=2e keer, goede keer: Karen Jansen (23) uit Lommel is Miss België 2025 |url=https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2025/02/15/miss-belgie-2025/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20250216003814/https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2025/02/15/miss-belgie-2025/ |archive-date=16 Pebrero 2025 |access-date=16 Pebrero 2025 |website=VRT NWS |language=nl}}</ref> |23 |Lommel |- |{{flagicon|BLZ}} [[Belise|Belis]] |{{sortname|Isabella|Zabaneh|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Keme-Palacio |first=Benita |date=29 Hunyo 2025 |title=Miss Universe Belize 2025 is Isabella Zabaneh |url=https://www.greaterbelize.com/miss-universe-belize-2025-is-isabella-zabaneh/ |access-date=29 Hunyo 2025 |website=Greater Belize Media |language=en-US}}</ref> |21 |Independence |- |{{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]] |{{Sortname|Stephany |Abasali|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Disyembre 2024 |title=Representante de Anzoátegui, Stephany Abasali, es elegida Miss Universe Venezuela 2024 |trans-title=Anzoátegui representative, Stephany Abasali, is elected Miss Universe Venezuela 2024 |url=https://www.eluniversal.com/entretenimiento/196564/anzoategui-stephany-abasali-es-elegida-miss-universe-venezuela-2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241206124655/https://www.eluniversal.com/entretenimiento/196564/anzoategui-stephany-abasali-es-elegida-miss-universe-venezuela-2024 |archive-date=6 Disyembre 2024 |access-date=14 Pebrero 2025 |website=El Universal |language=es}}</ref> |24 |Puerto Ordaz |- |{{flagdeco|BLR}} [[Biyelorusya]] |{{sortname|Alena|Kucheruk|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=13 Setyembre 2025 |title=Объявили имя победительницы конкурса «Мисс Беларусь – 2025» – ей стала Алёна Кучерук |language=ru |trans-title=The name of the winner of the contest "Miss Belarus - 2025" was announced - she was Alyona Kucheruk |website=Capital TV |url=https://ctv.by/news/obshestvo/obuyavili-imya-pobeditelnicy-konkursa-miss-belarus-2025-ej-stala-alyona-kucheruk |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250913001922/https://ctv.by/news/obshestvo/obuyavili-imya-pobeditelnicy-konkursa-miss-belarus-2025-ej-stala-alyona-kucheruk |archive-date=13 Setyembre 2025}}</ref> |18 |Agrotown |- |{{flagdeco|VIE}} [[Vietnam|Biyetnam]] |{{sortname|Hương Giang|Nguyễn|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=24 Setyembre 2025 |title=Hoa hậu chuyển giới Hương Giang dự thi Miss Universe 2025 |language=vi |trans-title=Transgender beauty queen Huong Giang competes in Miss Universe 2025 |website=VietNamNet |url=https://vietnamnet.vn/hoa-hau-chuyen-gioi-huong-giang-du-thi-miss-universe-2025-2445762.html |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250924133230/https://vietnamnet.vn/hoa-hau-chuyen-gioi-huong-giang-du-thi-miss-universe-2025-2445762.html |archive-date=24 Setyembre 2025}}</ref> |33 |[[Hanoi]] |- |{{Flagicon|Bonaire}} [[Bonaire]] |{{sortname|Nicole|Peiliker-Visser|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Hans Hofstra |date=17 Agosto 2025 |title=Nicole Visser vertegenwoordigt Bonaire bij Miss Universe 2025 in Thailand |language=nl |trans-title=Nicole Visser will represent Bonaire at Miss Universe 2025 in Thailand |website=Bonaire.nu |url=https://www.bonaire.nu/nieuws/kunst-cultuur-en-muziek/78276/nicole-visser-vertegenwoordigt-bonaire-bij-miss-universe-2025-in-thailand |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250817153956/https://www.bonaire.nu/nieuws/kunst-cultuur-en-muziek/78276/nicole-visser-vertegenwoordigt-bonaire-bij-miss-universe-2025-in-thailand |archive-date=17 Agosto 2025}}</ref> |41 |Kralendijk |- |{{flagicon|BOT}} [[Botswana]] |{{sortname|Lillian|Andries|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=1 Setyembre 2025 |title=Lilian Andries Crowned Miss Universe Botswana 2025 |language=en |website=Botswana Youth Magazine |url=https://www.botswanayouth.com/lilian-andries-crowned-miss-universe-botswana-2025/ |url-status=live |access-date=5 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250902174345/https://www.botswanayouth.com/lilian-andries-crowned-miss-universe-botswana-2025/ |archive-date=2 Setyembre 2025}}</ref> |29 |[[Gaborone]] |- |{{flagicon|BRA}} [[Brasil]] |{{Sortname|Gabriela|Lacerda|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Santana |first=Caio |date=13 Pebrero 2025 |title=Piauí vence Miss Universe Brasil 2025 e leva coroa ao estado pela 2ª vez |trans-title=Piauí wins Miss Universe Brazil 2025 and takes the crown to the state for the 2nd time |url=https://www.uol.com.br/splash/noticias/2025/02/13/miss-universe-brasil-acontece-em-sp-com-ausencia-de-3-estados-saiba-tudo.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20250214040948/https://www.uol.com.br/splash/noticias/2025/02/13/miss-universe-brasil-acontece-em-sp-com-ausencia-de-3-estados-saiba-tudo.htm |archive-date=14 Pebrero 2025 |access-date=14 Pebrero 2025 |website=Splash |publisher=UOL |language=pt-br}}</ref> |21 |Teresina |- |{{flagicon|British Virgin Islands}} [[Britanikong Kapuluang Birhenes]] |{{sortname|Olivia|Freeman|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=24 Agosto 2025 |title=Olivia M. Freeman is Miss BVI Universe 2025 |language=en |website=Virgin Islands News Online |url=https://www.virginislandsnewsonline.com/en/news/olivia-m-freeman-is-miss-bvi-universe-2025 |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250825210047/https://www.virginislandsnewsonline.com/en/news/olivia-m-freeman-is-miss-bvi-universe-2025 |archive-date=25 Agosto 2025}}</ref> |22 |Paraquita Bay |- |{{flagicon|BUL}} [[Bulgarya]] |{{sortname|Gaby|Guha|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Marso 2025 |title=Gaby Guha announces her participation in Miss Universe 2025 |language=en |website=The Globe and Mail |url=https://www.theglobeandmail.com/investing/markets/markets-news/GetNews/31521781/gaby-guha-announces-her-participation-in-miss-universe-2025/ |url-status=live |access-date=20 Abril 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250420062331/https://www.theglobeandmail.com/investing/markets/markets-news/GetNews/31521781/gaby-guha-announces-her-participation-in-miss-universe-2025/ |archive-date=20 Abril 2025}}</ref> |27 |[[Sofia]] |- |{{flagicon|BOL}} [[Bolivia|Bulibya]] |{{sortname|Yessica|Hausermann|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=28 Hunyo 2025 |title=¡Yessica Hausermann es la nueva Miss Bolivia Universo 2025! |language=es |trans-title=Yessica Hausermann is the new Miss Bolivia Universe 2025! |website=Red Uno Bolivia |url=https://www.reduno.com.bo/noticias/yessica-hausermann-es-la-nueva-miss-bolivia-universo-2025--20256271270 |url-status=live |access-date=29 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250629065049/https://www.reduno.com.bo/noticias/yessica-hausermann-es-la-nueva-miss-bolivia-universo-2025--20256271270 |archive-date=29 Hunyo 2025}}</ref> |24 |Magdalena |- |{{flagdeco|CPV}} [[Cabo Verde]] |{{sortname|Prissy|Gomes|nolink=1}}<ref>{{cite news |author=Pina |first=Constanca |date=20 Oktubre 2025 |title=Cabo Verde desfila pela primeira vez no Miss Universo com Prissy Gomes |language=pt |trans-title=Cape Verde parades for the first time in Miss Universe with Prissy Gomes |website=Mindel Insite |url=https://mindelinsite.com/social/cabo-verde-desfila-pela-primeira-vez-no-miss-universo-com-prissy-gomes/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251020203251/https://mindelinsite.com/social/cabo-verde-desfila-pela-primeira-vez-no-miss-universo-com-prissy-gomes/amp/ |archive-date=20 Oktubre 2025}}</ref> |32 |Tarrafal |- |{{flagdeco|CUR}} [[Curaçao]] |{{sortname|Camille |Thomas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Hart |first=Rick |date=8 Hunyo 2025 |title=Camille Thomas gekroond tot Miss Universe Curaçao 2025 |trans-title=Camille Thomas crowned Miss Universe Curaçao 2025 |url=https://nu.cw/2025/06/08/camille-thomas-gekroond-tot-miss-universe-curacao-2025/ |access-date=8 Hunyo 2025 |website=nu.CW |language=nl-NL}}</ref> |26 |Willemstad |- |{{Flagicon|COD}} [[Demokratikong Republika ng Congo|Demokratikong Republika ng Konggo]] |{{sortname|Dorcas|Dienda|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Dime |date=4 Setyembre 2025 |title=Miss Universe RDC 2025 : le comité nomme Dorcas Dienda après la destitution de Déborah Djema |language=fr |trans-title=Miss Universe DRC 2025: Committee appoints Dorcas Dienda after Déborah Djema's dismissal |website=La Plume |url=https://laplumeinfos.net/culture-art/miss-universe-rdc-2025-le-comite-nomme-dorcas-dienda-apres-la-destitution-de-deborah-djema-7752.html |url-status=live |access-date=7 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250905062505/https://laplumeinfos.net/culture-art/miss-universe-rdc-2025-le-comite-nomme-dorcas-dienda-apres-la-destitution-de-deborah-djema-7752.html |archive-date=5 Setyembre 2025}}</ref> |31 |[[Kinshasa]] |- |{{flagdeco|DNK}} [[Dinamarka]] |{{sortname|Monique|Sonne|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Nam|first=Duy|date=13 Oktubre 2025|title=Cô gái kế nhiệm đương kim Hoa hậu Hoàn vũ|trans-title=The girl who succeeded the current Miss Universe|url=https://tienphong.vn/co-gai-ke-nhiem-duong-kim-hoa-hau-hoan-vu-post1786758.tpo|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20251013131022/https://tienphong.vn/co-gai-ke-nhiem-duong-kim-hoa-hau-hoan-vu-post1786758.tpo|archive-date=13 Oktubre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Tiền Phong|language=vi}}</ref> |21 |[[Copenhague]] |- |{{Flag|Ehipto}} |{{sortname|Sabrina|Maged|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Andihi |first=Dewi |date=28 Agosto 2025 |title=7 Potret Sabrina Maged Miss Universe Mesir 2025, Bikin Terpukau! |language=id |trans-title=7 Portraits of Sabrina Maged, Miss Universe Egypt 2025, Will Amaze You! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-sabrina-maged-miss-universe-mesir-2025-c1c2-01-cw2f3-0dwjsm |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250828163952/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-sabrina-maged-miss-universe-mesir-2025-c1c2-01-cw2f3-0dwjsm |archive-date=28 Agosto 2025}}</ref> |23 |[[Cairo]] |- |{{flagicon|ECU}} [[Ecuador|Ekwador]] |{{sortname|Nadia|Mejía|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=26 Hulyo 2025 |title=Nadia Mejía es la Miss Universo Ecuador 2025 |language=es |trans-title=Nadia Mejía is Miss Universe Ecuador 2025 |website=El Universo |url=https://www.eluniverso.com/entretenimiento/gente/nadia-mejia-es-la-miss-universo-ecuador-2025-nota/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250727095101/https://www.eluniverso.com/entretenimiento/gente/nadia-mejia-es-la-miss-universo-ecuador-2025-nota/ |archive-date=27 Hulyo 2025}}</ref> |29 |[[Los Angeles]] |- |{{flagdeco|SLV}} [[El Salvador]] |{{sortname|Giulia|Zanoni|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Puente |first=Leidy |date=26 Setyembre 2025 |title=Giulia Zanoni es coronada como Miss Universe El Salvador 2025 |language=es |trans-title=Giulia Zanoni es coronada como Miss Universe El Salvador 2025 |website=El Diario de Hoy |url=https://www.elsalvador.com/entretenimiento/escena/miss-universo-el-salvador-belleza-reinas-de/1244257/2025/ |url-status=live |access-date=28 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250927060742/https://www.elsalvador.com/entretenimiento/escena/miss-universo-el-salvador-belleza-reinas-de/1244257/2025/ |archive-date=27 Setyembre 2025}}</ref> |20 |La Unión |- |{{flagdeco|UAE}} [[Emiratos Arabes Unidos]] |{{sortname|Mariam|Mohamed|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Nasreen Abdulla |date=4 Oktubre 2025 |title=26-year-old crowned Miss Universe UAE 2025 to be first Emirati to carry flag on global stage |language=en |website=Khaleej Times |url=https://www.khaleejtimes.com/lifestyle/fashion/mariam-mohamed-miss-universe-uae-2025-first-emirati-global-stage |url-status=live |access-date=4 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251004102124/https://www.khaleejtimes.com/lifestyle/fashion/mariam-mohamed-miss-universe-uae-2025-first-emirati-global-stage |archive-date=4 Oktubre 2025}}</ref> |26 |[[Dubai]] |- |{{flagdeco|SVK}} [[Slovakia|Eslobakya]] |{{sortname|Viktoria|Güllová|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Kmeťová |first=Alexandra |date=8 Oktubre 2025 |title=Foto: návrat Miss Universe SR po troch rokoch – poznáme víťazku, je ňou táto 20-ročná kráska |language=sk |trans-title=Photo: Miss Universe SR returns after three years – we know the winner, it's this 20-year-old beauty |website=Plus jeden deň |url=https://www1.pluska.sk/soubiznis/domaci-soubiznis/foto-navrat-miss-universe-sr-po-troch-rokoch-pozname-vitazku-je-nou-tato-20-rocna-kraska |url-status=live |access-date=10 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251008174056/https://www1.pluska.sk/soubiznis/domaci-soubiznis/foto-navrat-miss-universe-sr-po-troch-rokoch-pozname-vitazku-je-nou-tato-20-rocna-kraska |archive-date=8 Oktubre 2025}}</ref> |20 |[[Bratislava]] |- |{{flagdeco|SVN}} [[Eslobenya]] |{{sortname|Hana|Klaut|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=3 Setyembre 2025 |title=To je nova slovenska lepotica, miss universe: Hana iz Šempetra je izvrstna zobozdravnica |language=sl |trans-title=This is the new Slovenian beauty, Miss Universe: Hana from Šempeter is an excellent dentist |website=NaDlani |url=https://www.nadlani.si/novice/to-je-nova-slovenska-lepotica-miss-universe-hana-iz-sempetra-je-izvrstna-zobozdravnica/ |url-status=live |access-date=4 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250903221104/https://www.nadlani.si/novice/to-je-nova-slovenska-lepotica-miss-universe-hana-iz-sempetra-je-izvrstna-zobozdravnica/ |archive-date=3 Setyembre 2025}}</ref> |28 |Šempeter pri Gorici |- |{{flagdeco|ESP}} [[Espanya]] |{{sortname|Andrea|Valero|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Ciganda |first=Vanessa |date=31 Hulyo 2025 |title=Descubre a Andrea Valero, la nueva Miss Universe Spain 2025: gallega, comprometida con la sostenibilidad y muy familiar |language=es |trans-title=Discover Andrea Valero, the new Miss Universe Spain 2025: Galician, committed to sustainability, and very family-oriented |website=[[Semana]] |url=https://www.semana.es/corazon/descubre-a-andrea-valero-nueva-miss-universe-spain-2025_2801979 |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250731103627/https://www.semana.es/corazon/descubre-a-andrea-valero-nueva-miss-universe-spain-2025_2801979 |archive-date=31 Hulyo 2025}}</ref> |28 |A Coruña |- |{{flagdeco|USA}} [[Estados Unidos]] |{{sortname|Audrey|Eckert|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Elliott |first=Jacob |date=24 Oktubre 2025 |title=Miss Nebraska USA Audrey Eckert crowned Miss USA 2025 |language=en |website=1011 NOW |url=https://www.1011now.com/2025/10/25/miss-nebraska-usa-audrey-eckert-crowned-miss-usa-2025/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251025162031/https://www.1011now.com/2025/10/25/miss-nebraska-usa-audrey-eckert-crowned-miss-usa-2025/ |archive-date=25 Oktubre 2025}}</ref> |23 |Lincoln |- |{{flagdeco|EST}} [[Estonya]] |{{sortname|Brigitta|Schaback|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Veidemann-Makko |first=Anna-Maria |date=1 Oktubre 2025 |title=GALERII Suletud uste taga valiti tänavune Eesti esindaja Miss Universumil, kelleks on kogenud iluduskuninganna |language=Estonian |trans-title=GALLERY This year's Estonian representative at Miss Universe was chosen behind closed doors, and she is an experienced beauty queen |website=Õhtuleht |url=https://www.ohtuleht.ee/melu/1141008/galerii-suletud-uste-taga-valiti-tanavune-eesti-esindaja-miss-universumil-kelleks-on-kogenud-iluduskuninganna |url-status=live |access-date=10 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251001120331/https://www.ohtuleht.ee/melu/1141008/galerii-suletud-uste-taga-valiti-tanavune-eesti-esindaja-miss-universumil-kelleks-on-kogenud-iluduskuninganna |archive-date=1 Oktubre 2025}}</ref> |28 |[[Tallin]] |- |{{flagdeco|GHA}} [[Ghana|Gana]] |{{sortname|Andromeda|Osam-Peters|nolink=1}}<ref>{{Cite web|title=From giant teapot to 'KPop Demon Hunters': Miss Universe 2025 national costume highlights|url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/19/2488435/giant-teapot-kpop-demon-hunters-miss-universe-2025-national-costume-highlights|website=[[Philippine Star]]|access-date=28 Nobyembre 2025|first=Kristofer|last=Purnell|date=19 Nobyembre 2025|language=en}}</ref> |37 |Cape Coast |- |{{flagicon|GEQ}} [[Gineang Ekwatoriyal]] |{{sortname|Carmen Ismelda |Avomo Obama|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=8 Setyembre 2025 |title=Carmen Ismelda Avomo Obama, nueva Miss Guinea Ecuatorial y Miss Universo 2025 |language=es |trans-title=Carmen Ismelda Avomo Obama, the new Miss Equatorial Guinea and Miss Universe 2025 |website=Ahora |url=https://ahoraeg.com/cultura/2025/09/07/carmen-imelda-avomo-de-19-anos-coronada-miss-guinea-ecuatorial-2025/ |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250908090509/https://ahoraeg.com/cultura/2025/09/07/carmen-imelda-avomo-de-19-anos-coronada-miss-guinea-ecuatorial-2025/ |archive-date=8 Setyembre 2025}}</ref> |19 |Mongomo |- |{{flagicon|GBR}} [[Great Britain|Gran Britanya]] |{{sortname|Danielle|Latimer|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Sexta-Feira |date=1 Agosto 2025 |title=Com Brasil e mais de 50 países confirmados, Miss Universo agita o cenário da beleza internacional |language=pt-BR |trans-title=With Brazil and more than 50 countries confirmed, Miss Universe is shaking up the international beauty scene |website=Folha do Estado |url=https://www.folhadoestado.com.br/colunistas-sociais/edson-guilherme/miss-universo-2025-reune-candidatas-de-mais-de-100-paises-em-edicao-historica-na-tailandia/624789 |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250801183424/https://www.folhadoestado.com.br/colunistas-sociais/edson-guilherme/miss-universo-2025-reune-candidatas-de-mais-de-100-paises-em-edicao-historica-na-tailandia/624789 |archive-date=1 Agosto 2025}}</ref> |36 |Barry |- |{{flagdeco|GRE}} [[Gresya]] |{{sortname|Mary|Chatzipavlou|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author= |date=26 Setyembre 2025 |title=Όλες οι νικήτριες στη λαμπερή βραδιά των Εθνικών Καλλιστείων GS HELLAS 2025 |language=el |trans-title=All the winners at the glittering evening of the GS HELLAS 2025 National Beauty Contest |website=Zougla |url=https://www.zougla.gr/politismos/oles-oi-nikitries-sti-laberi-vradia-ton-ethnikon-kallisteion-gs-hellas-2025/ |url-status=live |access-date=10 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250926193957/https://www.zougla.gr/politismos/oles-oi-nikitries-sti-laberi-vradia-ton-ethnikon-kallisteion-gs-hellas-2025/ |archive-date=26 Setyembre 2025}}</ref> |32 |Elefsina |- |{{flagicon|GLP|variant=local}} [[Guadalupe (Pransya)|Guadalupe]] |{{sortname|Ophély|Mézino|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Romaindate |first=Priscilla |date=12 July 2025 |title=Miss Univers 2025 : la renaissance d'Ophélie Mézino |language=fr-GP |trans-title=Miss Universe 2025: the rebirth of Ophélie Mézino |website=[[Radio Caribbean International]] |url=https://rci.fm/guadeloupe/infos/Culture/Miss-Univers-2025-la-renaissance-dOphelie-Mezino |url-status=live |access-date=12 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250713051157/https://rci.fm/guadeloupe/infos/Culture/Miss-Univers-2025-la-renaissance-dOphelie-Mezino |archive-date=13 July 2025}}</ref> |26 |Morne-à-l'Eau |- |{{flagicon|GUI}} [[Guinea|Guniya]] |{{sortname|Tiguidanké |Bérété|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=1 Disyembre 2024 |title=Tiguidanké Bérété élue Miss Guinée 2024 |trans-title=Tiguidanké Bérété elected Miss Guinea 2024 |url=https://ledjely.com/2024/12/01/tiguidanke-berete-elue-miss-guinee-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250118230717/https://ledjely.com/2024/12/01/tiguidanke-berete-elue-miss-guinee-2024/ |archive-date=18 Enero 2025 |access-date=24 Hunyo 2025 |website=ledjely |language=fr}}</ref> |23 |[[Conakry]] |- |{{flagicon|GUA}} [[Guatemala|Guwatemala]] |{{sortname|Raschel|Paz|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Acevedo Rivas |first=Josue David |date=28 June 2025 |title=Raschel Paz es coronada como Miss Universe Guatemala 2025 |language=es |trans-title=Raschel Paz is crowned Miss Universe Guatemala 2025 |website=[[:es:Unión Latinoamericana de Agencias de Noticias|Agencia Guatemalteca de Noticias]] |url=https://agn.gt/raschel-paz-es-coronada-como-miss-universe-guatemala-2025/ |url-status=live |access-date=13 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250713065626/https://agn.gt/raschel-paz-es-coronada-como-miss-universe-guatemala-2025/ |archive-date=13 July 2025}}</ref> |24 |[[Lungsod ng Guatemala]] |- |{{flagicon|GUY}} [[Guyana]] |{{sortname|Chandini|Baljor|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Sarwal |first=Amit |date=26 Agosto 2025 |title=Indian-origin beauty queens set to shine on Miss Universe 2025 stage |language=en |website=The Australian Today |url=https://www.theaustraliatoday.com.au/indian-origin-beauty-queens-set-to-shine-on-miss-universe-2025-stage/ |url-status=live |access-date=27 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250826035405/https://www.theaustraliatoday.com.au/indian-origin-beauty-queens-set-to-shine-on-miss-universe-2025-stage/ |archive-date=26 Agosto 2025}}</ref> |22 |[[Georgetown]] |- |{{flagdeco|JAM}} [[Jamaica|Hamayka]] |{{Sortname|Gabrielle|Henry|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=10 Agosto 2025 |title=Ophthalmologist Dr Gabrielle Henry named Miss Universe Jamaica 2025 |language=en |website=The Gleaner |url=https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20250810/ophthalmologist-dr-gabrielle-henry-named-miss-universe-jamaica-2025 |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250810132050/https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20250810/ophthalmologist-dr-gabrielle-henry-named-miss-universe-jamaica-2025 |archive-date=10 Agosto 2025}}</ref> |29 |[[Kingston, Jamaica|Kingston]] |- |{{flagdeco|JPN}} [[Hapon]] |{{sortname|Kaori|Hashimoto|nolink=1}}<ref>{{Cite news |title=ミス・ユニバース日本代表は栃木の大学4年、21歳橋本佳央理さん「殻破れた」家族も「びっくり」 (2025年7月16日掲載) |language=ja |trans-title=Miss Universe Japan is 21-year-old Kaori Hashimoto, a fourth-year university student in Tochigi. "She's come out of her shell," her family says. (Published on July 16, 2025) |website=Livedoor |url=https://news.livedoor.com/topics/detail/29180288/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250717023353/https://news.livedoor.com/topics/detail/29180288/ |archive-date=17 Hulyo 2025}}</ref> |21 |[[Prepektura ng Tochigi|Tochigi]] |- |{{flagdeco|HAI}} [[Haiti|Hayti]] |{{sortname|Melissa |Sapini|nolink=1}}<ref>{{Cite web|title=Miss Universe Contestant Breaks Silence on Pageant Controversies Behind the Scenes, from ‘Red Flags’ to Numerous Hospitalizations (Exclusive)|url=https://people.com/miss-universe-contestant-breaks-silence-on-pageant-controversies-behind-the-scenes-exclusive-11857775|website=People Magazine|access-date=28 Nobyembre 2025|language=en|date=26 Nobyembre 2025|last=Lyttle|first=Zoey}}</ref> |22 |[[Puerto Principe]] |- |{{flagdeco|HON}} [[Honduras]] |{{sortname|Alejandra|Fuentes|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=López |first=Nicolle |date=10 July 2025 |title=Alejandra Fuentes Sierra gana la corona de Miss Honduras Universo 2025 |language=es-HN |trans-title=Alejandra Fuentes Sierra wins the Miss Honduras Universe 2025 crown |website=[[El Heraldo (Colombia)|El Heraldo]] |url=https://www.elheraldo.hn/entretenimiento/alejandra-fuentes-sierra-miss-olancho-gana-corona-miss-honduras-universo-2025-DG26575457 |url-status=live |access-date=11 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250711083013/https://www.elheraldo.hn/entretenimiento/alejandra-fuentes-sierra-miss-olancho-gana-corona-miss-honduras-universo-2025-DG26575457 |archive-date=11 July 2025}}</ref> |31 |Olancho |- |{{flag|Hong Kong}} |{{sortname|Lizzie|Li|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Setyembre 2025 |title=《環球小姐2025》香港區總決賽圓滿落幕 新一屆環球小姐代表誕生! |language=zh-hant |trans-title=The "Miss Universe 2025" Hong Kong finals concluded successfully and the new Miss Universe representative was born! |website=[[:zh:巴士的报- 维基百科,自由的百科全书|Bastill Post]] |url=https://www.bastillepost.com/hongkong/article/15278870-%E3%80%8A%E7%92%B0%E7%90%83%E5%B0%8F%E5%A7%902025%E3%80%8B%E9%A6%99%E6%B8%AF%E5%8D%80%E7%B8%BD%E6%B1%BA%E8%B3%BD%E5%9C%93%E6%BB%BF%E8%90%BD%E5%B9%95-%E6%96%B0%E4%B8%80%E5%B1%86%E7%92%B0%E7%90%83 |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250921083412/https://www.bastillepost.com/hongkong/article/15278870-%E3%80%8A%E7%92%B0%E7%90%83%E5%B0%8F%E5%A7%902025%E3%80%8B%E9%A6%99%E6%B8%AF%E5%8D%80%E7%B8%BD%E6%B1%BA%E8%B3%BD%E5%9C%93%E6%BB%BF%E8%90%BD%E5%B9%95-%E6%96%B0%E4%B8%80%E5%B1%86%E7%92%B0%E7%90%83 |archive-date=21 Setyembre 2025}}</ref> |27 |[[Hong Kong]] |- |{{flagdeco|IND}} [[Indiya]] |{{sortname|Manika|Vishwakarma|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kuntamalla |first=Vidheesha |date=23 Agosto 2025 |title=Will this ‘tall, graceful and confident’ DU student become another Sushmita Sen from India? |url=https://indianexpress.com/article/cities/delhi/ms-freshers-miss-universe-india-teachers-du-student-manika-vishwakarma-journey-10206301/ |access-date=23 Agosto 2025 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> |22 |Sri Ganganagar |- |{{flagdeco|IDN}} [[Indonesya]] |{{sortname|Sanly|Liu|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Tarmizi Murdianto |first=Muhammad |date=22 Setyembre 2025 |title=Sanly Liu Raih Gelar Miss Universe Indonesia 2025, Well Deserved! |language=id |trans-title=Sanly Liu Wins Miss Universe Indonesia 2025 Title, Well Deserved! |website=IDN Times |editor=Wahyu Kurniawan |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/sanly-liu-raih-gelar-miss-universe-indonesia-2025-well-deserved-00-rqp85-9k5hbj |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250922153747/https://www.idntimes.com/men/ladies/sanly-liu-raih-gelar-miss-universe-indonesia-2025-well-deserved-00-rqp85-9k5hbj |archive-date=22 Setyembre 2025}}</ref> |29 |Denpasar |- |{{flagdeco|IRQ}} [[Iraq|Irak]] |{{sortname|Hanin|Al Qoreishy|nolink=1}}<ref>{{cite web |last=Nuñez |first=Gabriel |title=Miss Universe 2025: Das sind die Kandidatinnen |trans-title=Miss Universe 2025: These are the candidates |url=https://www.msn.com/de-de/unterhaltung/news/miss-universe-2025-das-sind-die-kandidatinnen/ss-AA1DK5mz#interstitial=1 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250702021924/https://www.msn.com/de-de/unterhaltung/news/miss-universe-2025-das-sind-die-kandidatinnen/ss-AA1DK5mz#image=18 |archive-date=2 July 2025 |access-date=9 July 2025 |language=de |via=[[MSN]]}}</ref> |27 |[[Baghdad]] |- |{{flagicon|IRL}} [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] |{{sortname|Aadya|Srivastava|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Mikie O'Loughlin |date=5 Oktubre 2025 |title=In pictures: Aadya Srivastava crowned as Miss Universe Ireland in glittering ceremony |language=en-IE |website=Daily Mirror |url=https://www.irishmirror.ie/lifestyle/gallery/aadya-srivastava-miss-universe-ireland-36016436 |url-status= |access-date=6 Oktubre 2025}}</ref> |18 |Headford |- |{{flagdeco|ISR}} [[Israel]] |{{sortname|Melanie|Shiraz|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Taylor |first=Ezra |date=19 July 2025 |title=Melanie Shiraz wins Miss Universe Israel 2025 crown, vows to use platform for meaningful change |language=en |website=[[The Jerusalem Post]] |url=https://www.jpost.com/j-spot/article-861514 |url-status=live |access-date=19 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250719185733/https://www.jpost.com/j-spot/article-861514 |archive-date=19 July 2025}}</ref> |26 |[[Cesarea Palestina]] |- |{{flagicon|ITA}} [[Italya]] |{{sortname|Lucilla|Nori|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Rebecca Riitano |date=1 Setyembre 2025 |title=Miss Universo, Lucilla Nori rappresenterà l'Italia: chi è la nuova reginetta |language=it |trans-title=Miss Universe: Lucilla Nori to Represent Italy: Who Is the New Queen? |website=Il Mattino |url=https://www.ilmattino.it/lifestyle/persone/miss_universo_2025_lucilla_nori_italia_chi_e-9042249.html |url-status=live |access-date=3 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250901104652/https://www.ilmattino.it/lifestyle/persone/miss_universo_2025_lucilla_nori_italia_chi_e-9042249.html |archive-date=1 Setyembre 2025}}</ref> |26 |[[Anzio]] |- |{{flagdeco|KHM}} [[Kambodya]] |{{sortname|Nearysocheata|Thai|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Chan Sotheavy |date=13 September 2025 |title=ហ្វីយ៉ាតា បានក្លាយជាម្ចាស់មកុដក្នុងកម្មវិធីប្រកួតបវរកញ្ញាចក្រវាលកម្ពុជា ២០២៥ |language=km |trans-title=Fiyata crowned Miss Universe Cambodia 2025 |website=[[Kampuchea Thmey|Kampuchea Thmey Daily]] |url=https://www.kampucheathmey.com/entertainment/986913 |url-status=live |access-date=13 September 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250913000604/https://www.kampucheathmey.com/entertainment/986913 |archive-date=13 September 2025}}</ref> |30 |[[Nom Pen]] |- |{{flagdeco|CAN}} [[Canada|Kanada]] |{{sortname|Jaime|Vandenberg|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Stoodley |first=Chris |date=10 Agosto 2025 |title=Miss Universe Canada faces heat after announcing its 'best body' finalists: 'This category is why people have a problem with pageants' |language=en-CA |website=Yahoo Style Canada |url=https://ca.style.yahoo.com/miss-universe-canada-faces-heat-after-announcing-its-best-body-finalists-this-category-is-why-people-have-a-problem-with-pageants-155537065.html |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250810195657/https://ca.style.yahoo.com/miss-universe-canada-faces-heat-after-announcing-its-best-body-finalists-this-category-is-why-people-have-a-problem-with-pageants-155537065.html |archive-date=10 Agosto 2025}}</ref> |29 |Lethbridge |- |{{flagicon|ISV}} [[Kapuluang Birhenes ng Estados Unidos]] |{{sortname|Britanny|Robinson|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Ryan |first=Everett |date=29 Setyembre 2025 |title=There she is |language=en |website=The Virgin Islands Daily News |url=https://www.virginislandsdailynews.com/news/there-she-is/image_ea304d8b-4f16-4d59-ade2-db7abbaf52d4.html |url-status=live |access-date=1 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250929062425/https://www.virginislandsdailynews.com/news/there-she-is/image_ea304d8b-4f16-4d59-ade2-db7abbaf52d4.html |archive-date=29 Setyembre 2025}}</ref> |34 |Northside |- |{{flagdeco|CYM}} [[Kapuluang Kayman|Kapuluang Cayman]] |{{sortname|Tahiti|Seymour|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Ewing-Chow |first=Daphne |date=11 Agosto 2025 |title=Tahiti Seymour crowned Miss Universe Cayman Islands 2025 |language=en |website=Cayman Compass |url=https://www.caymancompass.com/2025/08/10/tahiti-seymour-crowned-miss-universe-cayman-islands-2025/#:~:text=Bodden%20Town's%20Tahiti%20Moorea%20Seymour,Seven%20Mile%20Beach%20Resort%20%26%20Spa. |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250811092904mp_/https://www.caymancompass.com/2025/08/10/tahiti-seymour-crowned-miss-universe-cayman-islands-2025/ |archive-date=11 Agosto 2025}}</ref> |22 |Bodden Town |- |{{flagicon|TCA}} [[Kapuluang Turcas at Caicos|Kapuluang Turks at Caicos]] |{{sortname|Bereniece|Dickenson|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Tyson |first=Vivian |date=2 Agosto 2025 |title=Bereniece Dickenson Crowned Miss Universe Turks and Caicos 2025 |language=en |website=Newsline TCI |url=https://www.newslinetci.com/post/bereniece-dickenson-crowned-miss-universe-turks-and-caicos-2025 |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250802073600/https://www.newslinetci.com/post/bereniece-dickenson-crowned-miss-universe-turks-and-caicos-2025 |archive-date=2 Agosto 2025}}</ref> |22 |Salt Cay |- |{{flagicon|KAZ}} [[Kasakistan]] |{{Sortname|Dana |Almassova|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Disyembre 2024 |title="Қазақстан аруы - 2024" байқауының жеңімпазы анықталды (фото) |trans-title=The winner of the "Miss Kazakhstan - 2024" contest has been announced |url=https://kaz.nur.kz/lady/2196852-qazaqstan-aruy-2024-baiqauynyng-zhengimpazy-anyqtaldy/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241207013424/https://kaz.nur.kz/lady/2196852-qazaqstan-aruy-2024-baiqauynyng-zhengimpazy-anyqtaldy/ |archive-date=7 Disyembre 2024 |access-date=14 Pebrero 2025 |website=Nur.kz |language=kk}}</ref> |20 |Kostanay |- |{{flagicon|KGZ}} [[Kirgistan]] | {{Sortname|Mary|Kuvakova|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=26 July 2024 |title=На конкурсе «Мисс Кыргызстан — 2024» выбрали сразу трех победительниц — фото |url=https://vesti.kg/obshchestvo/item/127374-na-konkurse-miss-kyrgyzstan-2024-vybrali-srazu-trekh-pobeditelnits-foto.html |access-date=19 November 2024 |website=Vesti |language=Kyrgyz}}</ref> | 18 | [[Biskek]] |- |{{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] |{{sortname|Vanessa|Pulgarín|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Castañeda |first=Karen |date=28 Setyembre 2025 |title=Conozca a Vanessa Pulgarín, Miss Universe Colombia 2025: su trayectoria en pasarelas y liderazgo |language=es |trans-title=Meet Vanessa Pulgarín, Miss Universe Colombia 2025: Her career on the catwalk and in leadership |website=La FM |url=https://www.lafm.com.co/entretenimiento/conozca-a-vanessa-pulgarin-miss-universe-colombia-2025-su-trayectoria-en-pasarelas-y-liderazgo |url-status=live |access-date=1 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250929061508/https://www.lafm.com.co/entretenimiento/conozca-a-vanessa-pulgarin-miss-universe-colombia-2025-su-trayectoria-en-pasarelas-y-liderazgo |archive-date=29 Setyembre 2025}}</ref> |34 |[[Talaan ng mga lungsod sa Colombia|Medellín]] |- |{{flagdeco|KOS}} [[Kosovo|Kosobo]] |{{sortname|Dorea|Shala|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=30 June 2025 |title=Kurorëzohet “Miss Universe Albania & Kosova 2025” |language=sq |trans-title="Miss Universe Albania & Kosovo 2025" is crowned |website=[[Televizioni Klan|TV Klan]] |url=https://tvklan.al/kurorezohet-miss-universe-albania-kosova-2025 |access-date=30 June 2025}}</ref> |24 |[[Lincoln, Nebraska|Lincoln]] |- |{{flagdeco|CRI}} [[Costa Rica|Kosta Rika]] |{{sortname|Mahyla|Roth|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Castro |first=Camila |date=19 Hulyo 2025 |title=Mahyla Roth es la nueva Miss Universe Costa Rica 2025 |language=es |trans-title=Mahyla Roth is the new Miss Universe Costa Rica 2025 |website=CR Hoy |url=https://crhoy.com/mahyla-roth-es-la-nueva-miss-universe-costa-rica-2025/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250720130948/https://crhoy.com/mahyla-roth-es-la-nueva-miss-universe-costa-rica-2025/ |archive-date=20 Hulyo 2025}}</ref> |26 |Cahuita |- |{{flagicon|CRO}} [[Kroasya]] |{{Sortname|Laura |Gnjatović|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=28 Abril 2025 |title=Laura Gnjatovic is declared "Miss Universe Croatia 2025" |url=https://www.telegrafi.com/en/Laura-Gnjatovic-is-announced-as-Miss-Universe-Croatia-2025/ |access-date=29 Abril 2025 |website=Telegrafi |language=en}}</ref> |23 |Zadar |- |{{flagdeco|CUB}} [[Cuba|Kuba]] |{{sortname|Lina|Luaces|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=9 Hulyo 2025 |title=Lina Luaces, sobrina de los Estefan, es la nueva Miss Cuba Universo elegida en EE.UU. |language=es |trans-title=Lina Luaces, niece of the Estefans, is the new Miss Cuba Universe chosen in the U.S. |website=SWI swissinfo |url=https://www.swissinfo.ch/spa/lina-luaces,-sobrina-de-los-estefan,-es-la-nueva-miss-cuba-universo-elegida-en-ee.uu./89651735 |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250709171025/https://www.swissinfo.ch/spa/lina-luaces,-sobrina-de-los-estefan,-es-la-nueva-miss-cuba-universo-elegida-en-ee.uu./89651735 |archive-date=9 Hulyo 2025}}</ref> |22 |[[Miami, Florida|Miami]] |- |{{flagdeco|LAO}} [[Laos]] |{{sortname|Lattana|Munvilay|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Insixiangmai |first=Chanthasone |date=22 Setyembre 2025 |title=ຈາກສາລະວັນສູ່ເວທີຈັກກະວານ: ແດງ ລັດຕະນາ ໝັ້ນວິໄລ Miss Universe Laos 2025 |language=lo |trans-title=From Salavan to the universe stage: Daeng Lattana Munvilay Miss Universe Laos 2025 |website=Muan.Space |url=https://muan.space/miss-universe-laos-2025-daeng-lattana-salavan/ |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250922135559/https://muan.space/miss-universe-laos-2025-daeng-lattana-salavan/ |archive-date=22 Setyembre 2025}}</ref> |31 |Salavan |- |{{flagicon image|Flag of the Hispanic peoples.svg}} [[Amerikang Latino|Latina]] |{{sortname|Yamilex|Hernández|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Hulyo 2025 |title=Yamilex Hernández se corona como la primera Miss Universe Latina 2025 |language=es |trans-title=Yamilex Hernández is crowned the first Latina Miss Universe 2025 |website=Más Vip |url=https://masvip.com.do/2025/07/21/yamilex-hernandez-se-corona-como-miss-universe-latina-2025/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250722020923/https://masvip.com.do/2025/07/21/yamilex-hernandez-se-corona-como-miss-universe-latina-2025/ |archive-date=22 Hulyo 2025}}</ref> |29 |Perth Amboy |- |{{flagdeco|LAT}} [[Letonya]] |{{sortname|Meldra|Rosenberg|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=8 Setyembre 2025 |title=Latviešu skaistule Meldra Rozenberga gatavojas pārstāvēt Latviju "Miss Universe" konkursā |language=lv |trans-title=Latvian beauty Meldra Rozenberga is preparing to represent Latvia at the "Miss Universe" contest |website=1188.lv |url=https://www.1188.lv/zinas/latviesu-skaistule-meldra-rozenberga-gatavojas-parstavet-latviju-miss-universe-konkursa/54171 |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250908123730/https://www.1188.lv/zinas/latviesu-skaistule-meldra-rozenberga-gatavojas-parstavet-latviju-miss-universe-konkursa/54171 |archive-date=8 Setyembre 2025}}</ref> |23 |[[Riga]] |- |{{flagdeco|LIB}} [[Lebanon|Libano]] |{{sortname|Sarah|Bou Jaoude|nolink=1}}<ref>{{cite web |title="هذه هي قضيتي"... سارة-لينا بو جودة تستعد للمشاركة بمسابقة ملكة جمال الكون وهذه التفاصيل (صور) |trans-title="This is my case"... Sarah-Leena Bou Jaoude is preparing to participate in the Miss Universe competition. Here are the details |url=https://www.lbcgroup.tv/news/beauty/863802/%D9%87%D8%B0%D9%87-%D9%87%D9%8A-%D9%82%D8%B6%D9%8A%D8%AA%D9%8A-%D8%B3%D8%A7%D8%B1%D8%A9-%D9%84%D9%8A%D9%86%D8%A7-%D8%A8%D9%88-%D8%AC%D9%88%D8%AF%D8%A9-%D8%AA%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%AF-%D9%84%D9%84%D9%85%D8%B4%D8%A7%D8%B1%D9%83%D8%A9-%D8%A8%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82%D8%A9-%D9%85%D9%84%D9%83%D8%A9-%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D9%83%D9%88%D9%86/ar |access-date=29 Hunyo 2025 |website=Lebanese Broadcasting Corporation International |language=ar}}</ref> |20 |[[:en:Jdeideh|Jdeideh]] |- |{{flagdeco|MAC}} [[Macau|Makaw]] |{{sortname|Kristen|Feng|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Andini |first=Dewi |date=24 Oktubre 2025 |title=7 Potret Kristen Feng Miss Universe Makau 2025, Cute Abis! |language=id |trans-title=7 Portraits of Kristen Feng, Miss Universe Macau 2025, So Cute! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-kristen-feng-miss-universe-makau-2025-cute-abis-c1c2-01-cw2f3-1cbj6v |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251024175349/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-kristen-feng-miss-universe-makau-2025-cute-abis-c1c2-01-cw2f3-1cbj6v |archive-date=24 Oktubre 2025}}</ref> |23 |[[Macau|Makaw]] |- |{{flagicon|MYS}} [[Malaysia]] |{{sortname|Chloe|Lim|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=14 Setyembre 2025 |title=Chloe Lim crowned Miss Universe Malaysia 2025 |url=https://www.thestar.com.my/news/nation/2025/09/14/chloe-lim-crowned-miss-universe-malaysia-2025 |access-date=25 Setyembre 2025 |website=The Star |language=en}}</ref> |27 |[[Kuala Lumpur]] |- |{{flagdeco|MLT}} [[Malta]] |{{sortname|Julia|Cluett|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Spiteri |first=Rebecca |date=4 Hulyo 2025 |title=Julia Ann Cluett Crowned Miss Universe Malta 2025 |language=en-GB |website=Lovin Malta |url=https://lovinmalta.com/malta/julia-ann-cluett-crowned-miss-universe-malta-2025/ |url-status=live |access-date=13 Hulyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250704123500/https://lovinmalta.com/malta/julia-ann-cluett-crowned-miss-universe-malta-2025/ |archive-date=4 Hulyo 2025}}</ref> |27 |Floriana |- |{{Flagicon image|Flag-of-Martinique.svg}} [[Martinika]] |{{sortname|Célya|Abatucci|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Peggy Pinel-Fereol and Pierre-Yves Honoré |date=20 September 2025 |title=Célya Abatucci est Miss Universe Martinique 2025 |language=fr |trans-title=Célya Abatucci is Miss Universe Martinique 2025 |website=[[:fr:Outre-mer La Première (réseau)|Outre-mer la 1ère]] |url=https://la1ere.franceinfo.fr/martinique/celya-abatucci-est-miss-universe-martinique-2025-1624991.html |url-status=live |access-date=21 September 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250921053831/https://la1ere.franceinfo.fr/martinique/celya-abatucci-est-miss-universe-martinique-2025-1624991.html |archive-date=21 September 2025}}</ref> |31 |Schœlcher |- |{{flagicon|MUS}} [[Mauritius|Mawrisyo]] |{{sortname|Aurelie |Alcindor|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=3 Setyembre 2025 |title=À Royal Green, Réduit : Aurélie Alcindor nommée Miss Universe Mauritius 2025 |trans-title=At Royal Green, Reduced: Aurélie Alcindor named Miss Universe Mauritius 2025 |url=https://www.lemauricien.com/actualites/magazine/a-royal-green-reduit-aurelie-alcindor-nommee-miss-universe-mauritius-2025/683146/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20250905034648/https://www.lemauricien.com/actualites/magazine/a-royal-green-reduit-aurelie-alcindor-nommee-miss-universe-mauritius-2025/683146/ |archive-date=5 Setyembre 2025 |access-date=5 Setyembre 2025 |website=Le Mauricien |language=fr-FR}}</ref> |31 |Distristo ng Facq |- |{{flagicon|Mayotte|variant=local}} [[Mayotte]] |{{sortname|Nourya |Aboutoihi|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=11 Oktubre 2025 |title=Mayotte entre dans l'histoire de Miss Universe |language=fr |trans-title=Mayotte enters Miss Universe history |website=L'info Kwezi |url=https://www.linfokwezi.fr/mayotte-entre-dans-lhistoire-de-miss-universe/ |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251011090936/https://www.linfokwezi.fr/mayotte-entre-dans-lhistoire-de-miss-universe/ |archive-date=11 Oktubre 2025}}</ref> |25 |Kani-keli |- |{{flagdeco|Mexico}} [[Mehiko]] |{{sortname|Fátima|Bosch|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Huerta Ortiz |first=César |date=13 Setyembre 2025 |title=Se corona a Fátima Bosch de Tabasco como Miss Universo México 2025 |language=es |trans-title=Fátima Bosch of Tabasco is crowned Miss Universe Mexico 2025 |website=El Universal |url=https://www.eluniversal.com.mx/espectaculos/se-corona-a-fatima-bosch-de-tabasco-como-miss-universo-mexico-2025/ |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250914070538/https://www.eluniversal.com.mx/espectaculos/se-corona-a-fatima-bosch-de-tabasco-como-miss-universo-mexico-2025/ |archive-date=14 Setyembre 2025}}}</ref> |25 |Teapa |- |{{flagicon|MDA}} [[Moldabya]] |{{sortname|Mariana|Ignat|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Conovali |first=Mihaela |date=6 Oktubre 2025 |title=Noua Miss Universe Moldova 2025: va reprezenta țara pe scena internațională |language=ro |trans-title=The new Miss Universe Moldova 2025: will represent the country on the international stage |website=NewsMaker |url=https://newsmaker.md/ro/tehnicile-de-manipulare-cum-ne-protejam |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251006070620/https://newsmaker.md/ro/tehnicile-de-manipulare-cum-ne-protejam |archive-date=6 Oktubre 2025}}</ref> |24 |[[:en:Chișinău|Chișinău]] |- |{{flagicon|MYA}} [[Myanmar]] |{{sortname|Myat Yadanar|Soe|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=27 Hunyo 2025 |title=Myat Yadanar Soe crowned Miss Universe Myanmar 2025 |language=en |website=Xinhua News Agency |editor=Huaxia |url=https://english.news.cn/20250627/7349360e96984014a3132e7da52750b1/c.html |url-status=live |access-date=29 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250627220504/https://english.news.cn/20250627/7349360e96984014a3132e7da52750b1/c.html |archive-date=27 Hunyo 2025}}</ref> |22 |[[:en:Mandalay|Mandalay]] |- |{{flagdeco|NAM}} [[Namibia|Namibya]] |{{sortname|Johanna|Swartbooi|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Nakaziko |first=Pinehas |date=20 Hulyo 2025 |title=Johanna Swartbooi crowned Miss Namibia 2025 |language=en |website=The Namibian |url=https://www.namibian.com.na/johanna-swartbooi-crowned-miss-namibia-2025/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250724122536/https://www.namibian.com.na/johanna-swartbooi-crowned-miss-namibia-2025/ |archive-date=24 Hulyo 2025}}</ref> |27 |Vaalgras |- |{{NPL}} |{{sortname|Sanya|Adhikari|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=24 Setyembre 2025 |title=‘मिस युनिभर्स नेपाल २०२५’ को उपाधि सान्या अधिकारीलाई |language=ne |trans-title=Sanya Adhikari wins the title of 'Miss Universe Nepal 2025' |website=Online Khabar |url=https://www.onlinekhabar.com/2025/09/1771753/sanya-adhikari-wins-the-title-of-miss-universe-nepal-2025 |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250924174715/https://www.onlinekhabar.com/2025/09/1771753/sanya-adhikari-wins-the-title-of-miss-universe-nepal-2025 |archive-date=24 Setyembre 2025}}</ref> |23 |[[Katmandu]] |- |{{flagdeco|NGR}} [[Nigeria|Niherya]] |{{sortname|Basil|Onyinyechi|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Samuel Omotere |date=30 Agosto 2025 |title=Miss Anambra emerges Miss Universe Nigeria 2025 |language=en |website=The Punch |url=https://punchng.com/miss-anambra-emerges-miss-universe-nigeria-2025/?utm_source=auto-read-also&utm_medium=web |url-status=live |access-date=31 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250830230707/https://punchng.com/miss-anambra-emerges-miss-universe-nigeria-2025/ |archive-date=30 Agosto 2025}}</ref> |25 |Anambra |- |{{flagicon|NIC}} [[Nicaragua|Nikaragwa]] |{{sortname|Itza |Castillo|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Gomez |first=Shirley |date=5 Setyembre 2025 |title=Itza Castillo crowned Miss Universe Nicaragua 2025: Meet the queen heading to Thailand |url=https://www.hola.com/us/celebrities/20250905854165/itza-castillo-crowned-miss-universe-nicaragua-2025/ |access-date=7 Setyembre 2025 |website=Hola! USA |language=en-us}}</ref> |30 |[[Managua]] |- |{{flagdeco|NOR}} [[Noruwega]] |{{sortname|Leonora|Lysglimt-Rødland|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=31 Agosto 2025 |title=Leonora (19) fra Nordstrand stakk av med seieren i Miss Norway 2025 |language=Norwegian |trans-title=Leonora (19) from Nordstrand won Miss Norway 2025 |website=Nordstrands Blad |url=https://www.noblad.no/leonora-19-fra-nordstrand-stakk-av-med-seieren-i-miss-norway-2025/s/5-56-969484 |url-status=live |access-date=31 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250831104311/https://www.noblad.no/leonora-19-fra-nordstrand-stakk-av-med-seieren-i-miss-norway-2025/s/5-56-969484 |archive-date=31 Agosto 2025}}</ref> |19 |Nordstrand |- |{{flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]] |{{sortname|Abbigail|Sturgin|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=6 July 2025 |title=Auckland police officer Abby Sturgin named Miss Universe New Zealand 2025 |language=en |website=[[The New Zealand Herald]] |url=https://www.nzherald.co.nz/lifestyle/auckland-police-officer-abby-sturgin-named-miss-universe-new-zealand-2025/YGPOCWZT2FCN5OLOCPBD7AFX24/ |url-status=live |access-date=6 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250706022248/https://www.nzherald.co.nz/lifestyle/auckland-police-officer-abby-sturgin-named-miss-universe-new-zealand-2025/YGPOCWZT2FCN5OLOCPBD7AFX24/ |archive-date=6 July 2025}}</ref> |28 |[[Auckland]] |- |{{flagdeco|NLD}} [[Netherlands|Olanda]] |{{sortname|Nathalie|Mogbelzada|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=5 July 2025 |title=Noord-Hollandse Nathalie Yasmin nieuwe Miss Universe Netherlands |language=nl |trans-title=North Holland Nathalie Yasmin new Miss Universe Netherlands |website=[[:nl:Nieuws.nl|Nieuws.nl]] |url=https://nieuws.nl/entertainment/noord-hollandse-nathalie-yasmin-nieuwe-miss-universe-netherlands |url-status=live |access-date=5 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250706010941/https://nieuws.nl/entertainment/noord-hollandse-nathalie-yasmin-nieuwe-miss-universe-netherlands |archive-date=6 July 2025}}</ref> |28 |[[Amsterdam]] |- |{{flagdeco|PAK}} [[Pakistan]] |{{sortname|Roma|Riaz|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=6 Oktubre 2025 |title=In a first, Emirati fashion student crowned Miss Universe UAE 2025 |language=en |website=Geo News |url=https://www.geo.tv/latest/627184-emirati-fashion-student-crowned-miss-universe-uae-2025 |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251006071833/https://www.geo.tv/latest/627184-emirati-fashion-student-crowned-miss-universe-uae-2025 |archive-date=6 Oktubre 2025}}</ref> |24 |[[:en:Lahore|Lahore]] |- |{{flagdeco|PSE}} [[Estado ng Palestina|Palestina]] |{{sortname|Nadeen|Ayoub|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Tusing |first=David |date=13 Agosto 2025 |title=Dubai resident Nadeen Ayoub to represent Palestine at Miss Universe 2025 |language=en |website=The National |url=https://www.thenationalnews.com/lifestyle/fashion-beauty/2025/08/13/palestine-miss-universe-nadeen-ayoub-thailand/ |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250813145628/https://www.thenationalnews.com/lifestyle/fashion-beauty/2025/08/13/palestine-miss-universe-nadeen-ayoub-thailand/ |archive-date=13 Agosto 2025}}</ref> |28 |Ramallah |- |{{flagicon|PAN}} [[Panama]] |{{sortname|Mirna |Caballini|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Hurtado Mendoza |first=Solangel |date=23 Abril 2025 |title=Panamá ya tiene representante en Miss Universo 2025: Mirna Caballini, de 22 años y 1.80 de estatura, es la nueva Miss Universe Panamá |trans-title=Panama already has a representative at Miss Universe 2025: Mirna Caballini, 22 years old and 1.80 meters tall, is the new Miss Universe Panama |url=https://www.ellas.pa/belleza/panama-ya-tiene-representante-en-miss-universo-2025-mirna-caballini-de-22-anos-y-180-de-estatura-es-la-nueva-miss-universe-panama/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250423041002/https://www.ellas.pa/belleza/panama-ya-tiene-representante-en-miss-universo-2025-mirna-caballini-de-22-anos-y-180-de-estatura-es-la-nueva-miss-universe-panama/ |archive-date=23 Abril 2025 |access-date=5 Mayo 2025 |website=Ellas Panama |language=es}}}</ref> |22 |David |- |{{flagdeco|PRY}} [[Paraguay|Paragway]] |{{sortname|Yanina|Gómez|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=3 Setyembre 2025 |title=De favorita a reina: Yanina Gómez es la nueva Miss Universo Paraguay |language=es |trans-title=From favorite to queen: Yanina Gómez is the new Miss Universe Paraguay |website=La Nación |url=https://www.lanacion.com.py/lnpop/2025/09/03/de-favorita-a-reina-yanina-gomez-es-la-nueva-miss-universo-paraguay/ |url-status=live |access-date=4 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250903182209/https://www.lanacion.com.py/lnpop/2025/09/03/de-favorita-a-reina-yanina-gomez-es-la-nueva-miss-universo-paraguay/ |archive-date=3 Setyembre 2025}}</ref> |28 |[[Asuncion|Asunción]] |- |{{flagicon|Peru}} [[Peru]] |{{sortname|Karla|Bacigalupo|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=15 June 2025 |title=Miss Perú 2025: Karla Bacigalupo alza la corona nacional y se convierte en sucesora de Tatiana Calmell rumbo al Miss Universo |language=es |trans-title=Miss Peru 2025: Karla Bacigalupo wins the national crown and succeeds Tatiana Calmell on her way to Miss Universe |website=[[Radio Programas del Perú|RPP]] |url=https://rpp.pe/famosos/farandula/miss-peru-2025-karla-bacigalupo-alza-la-corona-nacional-y-se-convierte-en-sucesora-de-tatiana-calmell-rumbo-al-miss-universo-noticia-1641067 |url-status=live |access-date=16 June 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250616154251/https://rpp.pe/famosos/farandula/miss-peru-2025-karla-bacigalupo-alza-la-corona-nacional-y-se-convierte-en-sucesora-de-tatiana-calmell-rumbo-al-miss-universo-noticia-1641067 |archive-date=16 June 2025}}</ref> |33 |[[:en:Lima|Lima]] |- |{{flagicon|PHL}} [[Miss Universe Philippines 2025|Pilipinas]] |{{Sortname|Ahtisa|Manalo|link=Ahtisa Manalo}}<ref>{{Cite news |date=2 Mayo 2025 |title=Ahtisa Manalo of Quezon Province is Miss Universe Philippines 2025! |language=en |website=[[GMA Integrated News|GMA News Online]] |url=https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/944765/ahtisa-manalo-of-quezon-province-is-miss-universe-philippines-2025/story/ |url-status=live |access-date=5 Mayo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250502161314/https://www.gmanetwork.com/news/lifestyle/content/944765/ahtisa-manalo-of-quezon-province-is-miss-universe-philippines-2025/story/ |archive-date=2 Mayo 2025}}</ref> |28 |[[Candelaria, Quezon|Candelaria]] |- |{{flagdeco|FIN}} [[Pinlandiya]] |{{sortname|Sarah|Dzafce|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Saarinen |first=Sonja |last2=Viskari |first2=Julia |date=6 Setyembre 2025 |title=Hän on Miss Suomi 2025 |language=fi |trans-title=She is Miss Finland 2025 |website=Iltalehti |url=https://www.iltalehti.fi/viihdeuutiset/a/871fa29b-3e08-4f76-8c5f-b59b50ba92ac |url-status=live |access-date=7 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250906193940/https://www.iltalehti.fi/viihdeuutiset/a/871fa29b-3e08-4f76-8c5f-b59b50ba92ac |archive-date=6 Setyembre 2025}}</ref> |22 |[[Helsinki]] |- |{{flagicon|POL}} [[Polonya]] |{{sortname|Emily|Reng|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Gąsiorowski |first=Maciej |date=22 Oktubre 2025 |title=Polka z Chicago wystartuje w Miss Universe. Pierwszy taki przypadek |language=pl |trans-title=A Polish woman from Chicago will compete in Miss Universe. This is the first time this has happened |website=o2.pl |url=https://rozrywka.o2.pl/plotki/polka-z-chicago-wystartuje-w-miss-universe-pierwszy-taki-przypadek-7213553135135712a |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251022103652/https://rozrywka.o2.pl/plotki/polka-z-chicago-wystartuje-w-miss-universe-pierwszy-taki-przypadek-7213553135135712a |archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref> |19 |[[Chicago]] |- |{{flagdeco|PUR}} [[Puerto Rico|Porto Riko]] |{{sortname|Zashely|Alicea|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Rodríguez Caraballo |first=Harry |date=14 Agosto 2025 |title=Zashely Alicea se corona como Miss Universe Puerto Rico 2025 |language=es |trans-title=Zashely Alicea is crowned Miss Universe Puerto Rico 2025 |website=Metro Puerto Rico |url=https://www.metro.pr/entretenimiento/2025/08/15/zashely-alicea-se-corona-como-miss-universe-puerto-rico-2025/ |url-status=live |access-date=23 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250815074459/https://www.metro.pr/entretenimiento/2025/08/15/zashely-alicea-se-corona-como-miss-universe-puerto-rico-2025/ |archive-date=15 Agosto 2025}}</ref> |25 |Dorado |- |{{flagicon|POR}} [[Portugal]] |{{sortname|Camila|Vitorino|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Barraco |first=Nuno |date=15 Hunyo 2025 |title=Nova Miss Universo Portugal coroada em Elvas |language=pt-PT |trans-title=New Miss Universe Portugal crowned in Elvas |website=Linhas de Elvas |url=https://nortealentejo.pt/2025/06/15/nova-miss-universo-portugal-coroada-em-elvas/ |url-status=live |access-date=24 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250615151416/https://nortealentejo.pt/2025/06/15/nova-miss-universo-portugal-coroada-em-elvas/ |archive-date=15 Hunyo 2025}}</ref> |26 |Setúbal |- |{{flagicon|FRA}} [[Pransiya]] |{{Sortname|Ève |Gilles|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Moore |first=Julia |date=19 Disyembre 2023 |title=Miss France Winner Defends Her Short Hairstyle: ‘No One Should Dictate Who You Are’ |url=https://people.com/miss-france-winner-defends-her-short-hairstyle-8417883 |access-date=26 Nobyembre 2024 |website=People |language=en}}</ref> |21 |Quaëdypre |- |{{flagdeco|DOM}} [[Republikang Dominikano]] |{{sortname|Jennifer|Ventura|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Alvarez |first=Carolina |date=10 Agosto 2025 |title=Jennifer Ventura is the new Miss RD Universe 2025 |language=en |website=De Último Minuto |url=https://deultimominuto.net/en/entertainment/jennifer-ventura-is-the-new-miss-rd-universe-2025/ |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250812085331/https://deultimominuto.net/en/entertainment/jennifer-ventura-is-the-new-miss-rd-universe-2025/ |archive-date=12 Agosto 2025}}</ref> |27 |Barahona |- |{{flagdeco|CZE}} [[Republikang Tseko]] |{{sortname|Michaela|Tomanová|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Ondřej |first=Kočí |date=25 Hunyo 2025 |title=Historicky první žena s dítětem, která u nás vyhrála soutěž krásy: Miss Universe Česko se stala tato nádherná blondýnka |language=cs |trans-title=Historically, the first woman with a child to win a beauty contest in our country: this beautiful blonde became Miss Universe Czech Republic |website=Super.cz |url=https://www.super.cz/clanek/celebrity-historicky-prvni-zena-s-ditetem-ktera-u-nas-vyhrala-soutez-krasy-miss-universe-cesko-se-stala-tato-nadherna-blondynka-1515813 |url-status=live |access-date=29 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250625233140/https://www.super.cz/clanek/celebrity-historicky-prvni-zena-s-ditetem-ktera-u-nas-vyhrala-soutez-krasy-miss-universe-cesko-se-stala-tato-nadherna-blondynka-1515813?noredirect=1 |archive-date=25 Hunyo 2025}}</ref> |27 |[[Praga]] |- |{{flagdeco|ROM}} [[Rumanya]] |{{sortname|Catalina|Jacob|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Diana Oprea |date=7 Oktubre 2025 |title=Cine este Cătălina Jacob, tânăra de 28 de ani care va reprezenta România la Miss Universe 2025 |language=ro |trans-title=Who is Cătălina Jacob, the 28-year-old who will represent Romania at Miss Universe 2025? |website=Pro TV |url=https://www.protv.ro/articol/117743-cine-este-catalina-jacob-tanara-de-28-de-ani-care-va-reprezenta-romania-la-miss-universe-2025 |url-status=live |access-date=8 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251008051452/https://www.protv.ro/articol/117743-cine-este-catalina-jacob-tanara-de-28-de-ani-care-va-reprezenta-romania-la-miss-universe-2025 |archive-date=8 Oktubre 2025}}</ref> |28 |[[Avezzano]] |- |{{flagdeco|RUS}} [[Rusya]] |{{sortname|Anastasia|Venza|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Анатолий Мармышев |date=5 Oktubre 2025 |title=Анастасия Венза стала «Мисс Россия — 2025»: как выглядит самая красивая девушка страны. Фотогалерея |language=ru |trans-title=Anastasia Venza crowned Miss Russia 2025: What does the country's most beautiful woman look like? Photo gallery |website=UA.RU |url=https://ura.news/news/1053006108 |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251005094323/https://ura.news/news/1053006108 |archive-date=5 Oktubre 2025}}</ref> |22 |[[Mosku]] |- |{{flagdeco|RWA}} [[Rwanda]] |{{sortname|Solange|Keita|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=30 Oktubre 2025 |title=Miss Universe boří hranice. Letos poprvé v ní soutěží dvě ženy starší 40 let |language=cs |trans-title=Miss Universe is breaking boundaries. This year, for the first time, two women over 40 are competing in it |website={{!}}iDNES.cz |url=https://www.idnes.cz/zpravy/revue/modelky/miss-universe-solange-keita-nicole-visser-peiliker-vek-kralovna-krasy-rwanda-bonaire.A251029_100047_missamodelky_nh |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251102183149/https://www.idnes.cz/zpravy/revue/modelky/miss-universe-solange-keita-nicole-visser-peiliker-vek-kralovna-krasy-rwanda-bonaire.A251029_100047_missamodelky_nh |archive-date=2 Nobyembre 2025}}</ref> |42 |[[Kigali]] |- |{{flagdeco|ZMB}} [[Zambia|Sambia]] |{{sortname|Kunda|Mwamulima|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Sichula |first=Augustine |date=21 Abril 2025 |title=Kalulushi model, Mwamulima, crowned Miss Universe Zambia 2025 |language=en |website=Zambia Monitor |url=https://www.zambiamonitor.com/kalulushi-model-mwamulima-crowned-miss-universe-zambia-2025/ |url-status=live |access-date=23 Abril 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250421160900/https://www.zambiamonitor.com/kalulushi-model-mwamulima-crowned-miss-universe-zambia-2025/ |archive-date=21 Abril 2025}}</ref> |29 |Kalulushi |- |{{flagicon|LCA}} [[Santa Lucia (bansa)|Santa Lucia]] |{{sortname|Shianne|Smith|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Tony Nicholas |date=3 Setyembre 2025 |title=Saint Lucia’s 2025 Miss Universe Delegate Crowned! |language=en |website=St. Lucia Times |url=https://stluciatimes.com/172785/2025/09/saint-lucias-2025-miss-universe-delegate-crowned/ |url-status=live |access-date=5 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250903222221/https://stluciatimes.com/172785/2025/09/saint-lucias-2025-miss-universe-delegate-crowned/ |archive-date=3 Setyembre 2025}}</ref> |21 |Micoud |- |{{flagdeco|SEN}} [[Senegal]] |{{sortname|Camilla|Diagne|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Mané |first=Dianké |date=27 Setyembre 2025 |title=Ndeye Ngone Diagne élue Miss Univers Sénégal 2025 |language=fr |trans-title=Ndeye Ngone Diagne, crowned Miss Universe Senegal 2025 |website=Senego |url=https://senego.com/ndeye-ngone-diagne-elue-miss-univers-senegal-2025_1881731.html |url-status=live |access-date=28 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250928024810/https://senego.com/ndeye-ngone-diagne-elue-miss-univers-senegal-2025_1881731.html |archive-date=28 Setyembre 2025}}</ref> |26 |[[Dakar]] |- |{{flagdeco|SRB}} [[Serbiya]] |{{sortname|Jelena|Egorova|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=21 Oktubre 2025 |title=Якутянка Елена Егорова представит Сербию на «Мисс Вселенная» |language=ru |trans-title=Yakutian Elena Egorova will represent Serbia at Miss Universe |website=YKT.ru |url=https://ykt.ru/a/akutanka-elena-egorova-predstavit-serbiu-na-miss-vselennaa |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251024052518/https://ykt.ru/a/akutanka-elena-egorova-predstavit-serbiu-na-miss-vselennaa |archive-date=24 Oktubre 2025}}</ref> |28 |[[Sakha Republic|Republika ng Sakha]] |- |{{flagicon|ZIM}} [[Zimbabwe|Simbabwe]] |{{sortname|Lyshanda|Moyas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=18 Mayo 2025 |title=Lyshanda Moyas crowned Miss Universe Zimbabwe 2025 |url=https://bulawayo24.com/index-id-news-sc-national-byo-252988.html#google_vignette |access-date=19 Mayo 2025 |website=Bulawayo24 News |language=en}}</ref> |27 |Gweru |- |{{flagdeco|SIN}} [[Singapore|Singapura]] |{{sortname|Annika|Sager|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Belmont Lay |date=5 Oktubre 2025 |title=Master's student & model Annika Sager, 25, is Miss Universe S'pore 2025 |language=en |website=Mothership |url=https://mothership.sg/2025/10/annika-sager-miss-universe-singapore/ |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251005134052/https://mothership.sg/2025/10/annika-sager-miss-universe-singapore/ |archive-date=5 Oktubre 2025}}</ref> |25 |[[Singapore|Singapura]] |- |{{flagdeco|SRI}} [[Sri Lanka]] |{{sortname|Lihasha|White|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=29 Hulyo 2025 |title=Lihasha Lindsay White Crowned Miss Universe Sri Lanka 2025 |language=en |website=Sunday Observer |url=https://www.sundayobserver.lk/2025/07/29/explorer/58189/lihasha-lindsay-white-crowned-miss-universe-sri-lanka-2025/ |url-status=live |access-date=2 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250729185251/https://www.sundayobserver.lk/2025/07/29/explorer/58189/lihasha-lindsay-white-crowned-miss-universe-sri-lanka-2025/ |archive-date=29 Hulyo 2025}}</ref> |27 |[[Colombo]] |- |{{flagicon|SWE}} [[Sweden|Suwesya]] |{{Sortname|Daniella |Lundqvist|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Andini |first=Dewi |date=1 Nobyembre 2025 |title=7 Potret Daniella Lundqvist Miss Universe Swedia 2025, Pageant Fighter! |language=id |trans-title=7 Portraits of Daniella Lundqvist, Miss Universe Sweden 2025, Pageant Fighter! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://jateng.idntimes.com/life/men/7-potret-daniella-lundqvist-miss-universe-swedia-2025-pageant-fighter-c1c2-01-cw2f3-v9856j |url-status=live |access-date=21 Nobyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251102181434/https://jateng.idntimes.com/life/men/7-potret-daniella-lundqvist-miss-universe-swedia-2025-pageant-fighter-c1c2-01-cw2f3-v9856j |archive-date=2 Nobyembre 2025}}</ref> |26 |Kalmar |- |{{flagicon|SUI}} [[Suwisa]] |{{sortname|Naima|Acosta|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Flurin Pestalozzi |date=28 Setyembre 2025 |title=Tessinerin Naima Acosta (20) ist Miss Universe Schweiz |language=de |trans-title=Naima Acosta (20) from Ticino is Miss Universe Switzerland |website=20 Minuten |url=https://www.20min.ch/story/miss-universe-schweiz-jeder-mensch-ist-schoen-trotzdem-gewann-nur-eine-kandidatin-103423631 |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250928232641/https://www.20min.ch/story/miss-universe-schweiz-jeder-mensch-ist-schoen-trotzdem-gewann-nur-eine-kandidatin-103423631 |archive-date=28 Setyembre 2025}}</ref> |20 |Ticino |- |{{flagdeco|TZA}} [[Tanzania|Tansaniya]] |Naisae Yona<ref>{{Cite web |last=Theos |first=Uwiduhaye |date=24 Agosto 2025 |title=Umugore ufite umwana yegukanye ikamba rya Miss Universe Tanzania 2025 (Amafoto) |trans-title=A woman with a child wins the Miss Universe Tanzania 2025 crown (Photos) |url=https://igihe.com/imyidagaduro/ibirori/article/umugore-ufite-umwana-yegukanye-ikamba-rya-miss-universe-tanzania-2025-amafoto |access-date=27 Agosto 2025 |website=IGIHE.com |language=rw}}</ref> |28 |[[Dar es Salaam]] |- |{{flagicon|THA}} [[Miss Universe Thailand 2025|Taylandiya]] |{{Sortname|Praveenar|Singh}}'''<ref name=":3">{{Cite news |date=23 Agosto 2025 |title=มงลง "วีนา ปวีนา ซิงห์" Miss Universe Thailand 2025 |language=th |trans-title=The crown goes to "Veena Praveenar Singh" Miss Universe Thailand 2025 |website=Thai Public Broadcasting Service |url=https://www.thaipbs.or.th/news/content/355704 |url-status=live |access-date=24 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250823151509/https://www.thaipbs.or.th/news/content/355704 |archive-date=23 Agosto 2025}}</ref>''' |29 |[[Chiang Mai]] |- |{{flagdeco|ZAF}} [[Timog Aprika]] |{{sortname|Melissa|Nayimuli|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Manuel |first=Marilynn |date=23 Oktubre 2025 |title=Melissa Nayimuli crowned Miss Universe SA 2025, headed to Miss Universe finale in Thailand |language=en |website=News24 |url=https://www.news24.com/life/lifestyle-trends/beauty-and-fashion/melissa-nayimuli-crowned-miss-universe-sa-2025-headed-to-miss-universe-finale-in-thailand-20251022-1030 |access-date=21 Nobyembre 2025}}</ref> |29 |Butterworth |- |{{flagdeco|KOR}} [[Timog Korea]] |{{sortname|Su-yeon|Lee|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=25 Setyembre 2025 |title=美의 제전,2025 미스유니버스 코리아,진-이수연 등극 |language=ko |trans-title=Festival of Beauty: Lee Su-yeon crowned as the winner of Miss Universe Korea 2025 |website=Daehanilbo |url=https://www.daehanilbo.co.kr/news/articleView.html?idxno=63286 |url-status=live |access-date=28 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250925190827/https://www.daehanilbo.co.kr/news/articleView.html?idxno=63286 |archive-date=25 Setyembre 2025}}</ref> |30 |Gyeongbuk |- |{{flagdeco|TTO}} [[Trinidad at Tobago]] |{{sortname|Latifah|Morris|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=26 Setyembre 2025 |title=Latifah Morris to represent Trinidad and Tobago at Miss Universe |language=en |website=Trinidad and Tobago Newsday |url=https://newsday.co.tt/2025/09/26/latifah-morris-to-represent-trinidad-and-tobago-at-miss-universe/ |url-status=live |access-date=6 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250927100532/https://newsday.co.tt/2025/09/26/latifah-morris-to-represent-trinidad-and-tobago-at-miss-universe/ |archive-date=27 Setyembre 2025}}</ref> |31 |Chaguanas East |- |{{flagicon|CHI}} [[Chile|Tsile]] |{{Sortname|Inna|Moll|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Guerra |first=Ignacio Andres |date=2 Agosto 2025 |title=Inna Moll, candidata de Vitacura, se impone en Miss Chile 2025: Representará al país en el Miss Universo |language=es |trans-title=Inna Moll, a candidate from Vitacura, wins Miss Chile 2025: She will represent the country at Miss Universe |website=El Mercurio |url=https://www.emol.com/noticias/Espectaculos/2025/08/02/1173889/vitacura-miss-chile-universo.html |url-status=live |access-date=13 Agosto 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250802072640/https://www.emol.com/noticias/Espectaculos/2025/08/02/1173889/vitacura-miss-chile-universo.html |archive-date=2 Agosto 2025}}</ref> |28 |Vitacura |- |{{flagicon|CHN}} [[Tsina]] | {{sortname|Zhao|Na|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=26 October 2025 |title=「完美模板、顏值巨高」山東姑娘趙娜 下月參加環球小姐選美 |language=zh-hant |trans-title="Perfect template, extremely beautiful" Shandong girl Zhao Na will compete in the Miss Universe pageant next month |website=[[World Journal]] |url=https://www.worldjournal.com/wj/story/121343/9096690 |access-date=29 October 2025}}</ref> | 20 | [[Shandong]] |- |{{flagdeco|TUR}} [[Turkiya]] |{{sortname|Ceren|Arslan|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Morsi |first=Asmaa |date=6 Oktubre 2025 |title=أجمل نساء الدنيا.. تتويج سيرين أرسلان بلقب ملكة جمال الكون 2025 |language=ar |trans-title=The most beautiful women in the world... Ceren Arslan crowned Miss Universe 2025 |website=Masrawy |url=https://www.masrawy.com/howa_w_hya/fashion-moda/details/2025/10/6/2867154/%D8%A3%D8%AC%D9%85%D9%84-%D9%86%D8%B3%D8%A7%D8%A1-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%86%D9%8A%D8%A7-%D8%AA%D8%AA%D9%88%D9%8A%D8%AC-%D8%B3%D9%8A%D8%B1%D9%8A%D9%86-%D8%A3%D8%B1%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%84%D9%82%D8%A8-%D9%85%D9%84%D9%83%D8%A9-%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D9%83%D9%88%D9%86-2025- |url-status=live |access-date=10 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251009110739/https://www.masrawy.com/howa_w_hya/fashion-moda/details/2025/10/6/2867154/%D8%A3%D8%AC%D9%85%D9%84-%D9%86%D8%B3%D8%A7%D8%A1-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%86%D9%8A%D8%A7-%D8%AA%D8%AA%D9%88%D9%8A%D8%AC-%D8%B3%D9%8A%D8%B1%D9%8A%D9%86-%D8%A3%D8%B1%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%84%D9%82%D8%A8-%D9%85%D9%84%D9%83%D8%A9-%D8%AC%D9%85%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D9%83%D9%88%D9%86-2025- |archive-date=9 Oktubre 2025}}</ref> |26 |[[Istanbul]] |- |{{flagdeco|UKR}} [[Ukranya]] |{{sortname|Sofiya|Tkachuk|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Pysarenko |first=Oksana |date=9 Hunyo 2025 |title=Ukraine reveals its Miss Universe 2025 contestant — See her stunning photos |url=https://newsukraine.rbc.ua/news/ukraine-reveals-its-miss-universe-2025-contestant-1749481586.html |access-date=27 Agosto 2025 |website=RBC-Ukraine |language=en}}</ref> |25 |Rivne |- |{{flagdeco|HUN}} [[Unggriya]] |{{sortname|Kincső|Dezsényi|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=14 Setyembre 2025 |title=Ő lett a 2025-ös Miss Universe Hungary: a gyönyörű, vörös hajú Kincső lett a szépségverseny győztese |language=hu |trans-title=She became Miss Universe Hungary 2025: the beautiful, red-haired Kincső became the winner of the beauty contest |website=Femina |url=https://femina.hu/hazai_sztar/miss-universe-hungary-2025-gyoztes-dezsenyi-kincso/ |url-status=live |access-date=25 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250914070310/https://femina.hu/hazai_sztar/miss-universe-hungary-2025-gyoztes-dezsenyi-kincso/ |archive-date=14 Setyembre 2025}}</ref> |21 |[[Budapest]] |- |{{flagicon|URU}} [[Uruguay|Urugway]] |{{sortname|Valeria|Baladan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=11 Setyembre 2025 |title=Valeria Baladan, la nueva Miss Universe Uruguay 2025 |url=https://www.hola.com/us-es/celebrities/20250911855359/miss-universe-uruguay-2025-valeria-baladan/ |access-date=12 Setyembre 2025 |website=¡HOLA! |language=es-US}}</ref> |23 |[[Montevideo]] |} == Mga kontrobersiya == === Alitan sa yamang-isip sa Miss Universe Thailand === Noong 3 Nobyembre 2025, inilahad ng Miss Universe Organization na hindi opisyal na awtorisado ang kaganapang "Special Dinner and Talk Show" na inorganisa ng Miss Universe Thailand, at nilabag ang mga karapatan sa intelektwal na ari-arian ng MUO.<ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=องค์กรมิสยูนิเวิร์ส ฟาด Miss Universe ไทย ห้ามจัดกิจกรรมที่ไม่ได้รับอนุญาต|trans-title=The Miss Universe Organization has slammed Miss Universe Thailand, banning it from holding unauthorized events|url=https://www.brighttv.co.th/entertain/drama-missuniverse|access-date=28 Nobyembre 2025|website=BrightTV|language=th}}{{Dead link|date=Abril 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Miss Universe Thailand defends 'Special Dinner & Talk Show' campaign: 'Our actions are fully within the rights'|url=https://www.gmanetwork.com/news/showbiz/chikaminute/964705/miss-universe-thailand-defends-special-dinner-talk-show-campaign-our-actions-are-fully-within-the-rig/story/?amp|access-date=28 Nobyembre 2025|website=[[GMA Network]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|last=Mallorca|first=Hannah|date=3 Nobyembre 2025|title=Power struggle at Miss Universe org? Nawat Itsaragrisil's talk show 'unauthorized'|url=https://entertainment.inquirer.net/636373/power-struggle-at-miss-universe-org-nawat-itsaragrisils-talk-show-unauthorized|access-date=28 Nobyembre 2025|newspaper=[[Philippine Daily Inquirer|Entertainment Inquirer]]|language=en}}</ref> Tumugon ang Miss Universe Thailand Organization na ang kaganapan at ang nauugnay nitong botohan ay bahagi ng opisyal na ''marketing package'' ng Taylandiya bilang mangungunang bansa, na isinagawa nang malinaw sa ilalim ng kanilang mga awtorisadong karapatan, at na sila ay kumunsulta sa mga legal na tagapayo upang masuri ang mga potensyal na epekto at maghanda para sa posibleng legal na aksyon kung kinakailangan.<ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Miss Universe Organization ชี้แจงกิจกรรมที่ไม่ได้รับอนุญาต ด้าน MUT ยืนยันเป็นสิทธิ์ของประเทศเจ้าภาพ|trans-title=Miss Universe Organization clarifies unauthorized activities; MUT confirms it is the host country's right|url=https://atime.live/efm/news/12521|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Atime.live|language=th}}</ref><ref>{{Cite news|last=Lim|first=Ron|date=3 Nobyembre 2025|title=MUO and Miss Universe Thailand trade statements on 'Special Dinner & Talk Show' event|url=https://www.gmanetwork.com/lifestyle/news/127442/muo-and-miss-universe-thailand-trade-statements-on-special-dinner-talk-show-event/story|access-date=28 Nobyembre 2025|website=[[GMA Network]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 scandal broke out, Miss Huong Giang was praised for her class|url=https://www.vietnam.vn/en/hoa-hau-hoan-vu-2025-bung-no-scandal-hoa-hau-huong-giang-duoc-khen-dang-cap|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Vietnam.vn|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Miss Universe và ông Nawat căng thẳng quyền tổ chức, kết quả của Hương Giang sẽ bị hủy?|trans-title=Miss Universe and Mr. Nawat are in tension over the organization rights, will Huong Giang's results be canceled?|url=https://docnhanh.vn/giai-tri/miss-universe-va-ong-nawat-cang-thang-quyen-to-chuc-ket-qua-cua-huong-giang-se-bi-huy-tintuc1018485|access-date=28 Nobyembre 2025|website=Docnhanh.vn|language=vi}}</ref> Gayunpaman, opisyal na kinansela ang kaganapan noong 6 Nobyembre.<ref>{{Cite news|last=Purnell|first=Kristofer|date=6 Nobyembre 2025|title=Miss Universe Thailand cancels 'special dinner, talk show' with Nawat Itsaragrisil|url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/06/2485287/miss-universe-thailand-cancels-special-dinner-talk-show-nawat-itsaragrisil|access-date=28 Nobyembre 2025|newspaper=[[Philippine Daily Inquirer]]|archive-date=6 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251106193538/https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/06/2485287/miss-universe-thailand-cancels-special-dinner-talk-show-nawat-itsaragrisil}}</ref><ref>{{cite web |last1=Harvey|first1=Lex|date=21 Nobyembre 2025|title=Scandal-plagued Miss Universe competition to crown winner|url=https://edition.cnn.com/2025/11/20/style/miss-universe-2025-finale-winner-intl-hnk|access-date=28 Nobyembre 2025|website=[[CNN]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|title=Nawat Itsaragrisil bows to Miss Universe org, cancels ‘Top 10 Special Dinner’|url=https://entertainment.inquirer.net/637234/nawat-itsaragrisil-bows-to-miss-universe-org-cancels-top-10-special-dinner|website=[[Philippine Daily Inquirer]]|date=6 Nobyembre 2025|access-date=28 Nobyembre 2025|language=en|first=Armin P.|last=Adina}}</ref> === Promosyon ng sugalan === Noong 3 Nobyembre 2025, naglunsad ng imbestigasyon ang Metropolitan Police Bureau sa Bangkok pagkatapos magsampa ng reklamo si Itsaragrisil, ang tagapangulo ng ''Miss Universe Thailand Host Committee'', na nagsasaad na inutusan ng MUO ang mga kandidata na magsapelikula sila ng mga materyal na pang-promosyon para sa isang ''online gambling website'' sa kanilang hotel, na maaaring maging isang paglabag sa batas ng mga Taylandes. Itinanggi ng MGI ang anumang pagkakasangkot at sinabi na ang promosyon ay responsibilidad lamang ng MUO. Nagbigay ng pahayag si Itsaragrisil sa pulisya at pormal na itinanggi ang gawain.<ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=Police raid Miss Universe team over illegal Casino Promo|url=https://www.khaosodenglish.com/news/2025/11/03/police-raid-miss-universe-team-over-illegal-casino-promo/|url-status=live|access-date=30 Nobyembre 2025|website=Khaosod English|language=en|archive-date=3 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251103214634/https://www.khaosodenglish.com/news/2025/11/03/police-raid-miss-universe-team-over-illegal-casino-promo/}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title='ณวัฒน์' เดือด!พาตำรวจลงตรวจสอบกอง MU หลังนำป้ายโปรโมทเว็บพนันวางในโรงแรมเก็บตัวนางงาม|trans-title=Nawat is furious! He has brought police to inspect the MU team after they placed a sign promoting a gambling website in the beauty pageant hotel|url=https://www.naewna.com/entertain/925283#google_vignette|url-status=live|access-date=30 Nobyembre 2025|website=Naew Na|language=th|archive-date=3 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251103215053/https://www.naewna.com/entertain/925283#google_vignette}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=ด่วน! บอสณวัฒน์ แจ้งจับออร์แกไนซ์ ให้นางงามถ่ายคลิปกาสิโน|trans-title=Urgent! Boss Nawat reports the organizer who allowed the beauty queen to film a video of a casino|url=https://www.brighttv.co.th/entertain/nawat-muo-mut|url-status=live|access-date=30 Nobyembre 2025|website=BrightTV|language=th|archive-date=3 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251103215506/https://www.brighttv.co.th/entertain/nawat-muo-mut}}</ref><ref>{{Cite news|date=3 Nobyembre 2025|title=ด่วน! ณวัฒน์ เรียกตำรวจตรวจสอบ หลังทีมงาน MUO ให้นางงามถ่ายสปอนเซอร์ผิดกฎหมายไทย|trans-title=Urgent! Nawat calls police to investigate after MUO team allows beauty queen to take photos for sponsors, violating Thai law|url=https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2893142|url-status=live|access-date=30 Nobyembre 2025|website=Thairath TV|language=th|archive-date=3 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251103215958/https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2893142}}</ref> === ''Sashing ceremony'' === Noong 4 Nobyembre 2025, sa panahon bago ang ''sashing ceremony'', sinaway ni Itsaragrisil si [[Fátima Bosch]] ng Mehiko dahil sa hindi paglahok sa mga kaganapang pang-promosyon, ipinahiwatig na ginagawa siyang "tanga" ng kaniyang mga gawain, at pinalabas siya ng mga guwardiya pagkatapos niyang tangkaing makagambala. Ilang kandidata ang biglaang umalis din bilang pakikiisa.<ref>{{Cite news|date=4 Nobyembre 2025|title=เกิดอะไรขึ้น เมื่อจู่ๆ บอส ณวัฒน์ สั่งหยุดงานกระทันหัน หลังนางงามเอาต์ระหว่างประชุม|trans-title=What happened when Boss Nawat suddenly ordered a sudden work stoppage after a beauty queen was out during a meeting?|url=https://today.line.me/th/v3/article/0MNM1nP|via=Line Today|work=Siam News|language=th|access-date=2 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite news|date=4 Nobyembre 2025|title=เกิดอะไรขึ้น! มิสยูนิเวิร์ส2025หลายประเทศวอล์กเอาท์ต่อหน้า"บอสณวัฒน์ "|trans-title=What happened! Miss Universe 2025 from many countries walked out in front of 'Boss Nawat'|url=https://www.amarintv.com/news/entertain/529405|website=Amarin TV|language=th|access-date=2 Disyembre 2025}}</ref><ref name="Tel">{{cite news |url=https://www.telegraph.co.uk/world-news/2025/11/06/miss-universe-contestants-walkout-organiser-row-miss-mexico/|title=Miss Universe contestants walk out after organiser rows with Miss Mexico|newspaper=Daily Telegraph|date=6 Nobyembre 2025|access-date=2 Disyembre 2025|language=en}}</ref><ref name="NYT-apology">{{cite news |first=Francesca|last=Regalado|url=https://www.nytimes.com/2025/11/06/world/asia/miss-universe-walkout-mexico-thailand.html|title=Miss Universe Organizer Apologizes After Tirade at Miss Mexico|newspaper=The New York Times|date=6 Nobyembre 2025|access-date=2 Disyembre 2025|language=en}}</ref><ref>{{cite news |first=Shahana|last=Yasmin|url=https://www.the-independent.com/life-style/miss-universe-thai-director-insults-miss-mexico-fatima-bosch-b2858964.html|title=Miss Universe contestants walk out after Miss Mexico 'humiliated'|work=The Independent|date=5 Nobyembre 2025|access-date=2 Disyembre 2025|type=with video|language=en}}</ref> Umalis din sa lugar ang kasalukuyang may-hawak ng titulo na si [[Victoria Kjær Theilvig]], at sinabi na ang mga salita ni Itsaragrisil ay "higit pa sa kawalang-galang".<ref name="Tel" /><ref>{{Cite news|last=S.|first=Sukanlaya|date=4 Nobyembre 2025|title=นางงาม MU 2025 แห่ลุกออกจากห้อง หลังปะทะ ณวัฒน์ เผย ถูกตะคอก-ไม่ให้เกียรติ|trans-title=Miss Universe 2025 leaves the room after a confrontation with Nawat, revealing she was yelled at and disrespected|url=https://thethaiger.com/th/news/1481499/|website=The Thaiger|language=th|access-date=2 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite news|last=Purnell|first=Kristofer|date=4 Nobyembre 2025|title=Miss Universe 2025 sashing delayed as queens walk out after heated exchange|url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2025/11/04/2484824/miss-universe-2025-sashing-delayed-queens-walk-out-after-heated-exchange|access-date=2 Disyembre 2025|website=[[The Philippine Star]]|language=en}}</ref> Kinalaunan ay kinondena ng may-ari ng Miss Universe na si Raúl Rocha ang pag-uugali ni Itsaragrisil bilang hindi katanggap-tanggap, iniutos ang pagsuspinde ng ''sashing ceremony'', at inihayag na ang papel ni Itsaragrisil sa mga opisyal na gawain ng Miss Universe ay paghihigpitan, habang ang punong ehekutibong opisyal na si Mario Búcaro ay ipinadala sa Taylandiya upang makipag-ugnayan sa [[Miss Grand International]] upang matiyak na magpapatuloy ang kompetisyon nang propesyonal at ligtas.<ref>{{Cite news|date=5 Nobyembre 2025|title=สรุปดราม่ามิสยูนิเวิร์ส 2025 กลุ่มนางงามวอล์กเอาต์ ต่อหน้า บอสณวัฒน์|trans-title=What happened when Boss Nawat suddenly ordered a sudden work stoppage after a beauty queen was out during a meeting?|url=https://today.line.me/th/v3/article/Ya5aWWL|via=Line Today|work=The Bangkok Insight|language=th|access-date=2 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{Cite news|date=5 Nobyembre 2025|title=Miss Universe presses on 'as you wish' after Bangkok walkout|url=https://www.khaosodenglish.com/life/2025/11/05/miss-universe-presses-on-as-you-wish-after-bangkok-walkout/|access-date=2 Disyembre 2025|website=Khaosod English|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|last=Civita|first=Alicia|date=4 Nobyembre 2025|title=Miss Universe owner Raúl Rocha Sends Executives to Thailand Pulls Rank and Limits Thai Director's Power After He Insulted Miss Mexico|url=https://www.latintimes.com/miss-universe-owner-raul-rocha-sends-executives-thailand-pulls-rank-limits-thai-directors-power-591268|access-date=2 Disyembre 2025|website=Latin Times|language=en}}</ref> Nagbigay si Itsaragrisil ng pormal na paghingi ng tawad sa lahat ng mga kandidata sa seremonya ng pagtanggap, at tinanggihan ang paggamit ng mga salitang "tanga" o "siraulo".<ref name="Tel" /><ref>{{Cite news|last=Flores Layno|first=Karen|date=6 Nobyembre 2025|title='I did not intend to harm anyone': Nawat Itsaragrisil apologizes for Miss Universe controversy|url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2025/11/6/-i-did-not-intend-to-harm-anyone-nawat-itsaragrisil-apologizes-for-miss-universe-controversy-1318|access-date=2 Disyembre 2025|website=[[ABS-CBN]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite news|last=Sukri|first=Hazeeq|date=6 Nobyembre 2025|title=Miss Universe Thailand director Nawat Itsaragrisil apologises for controversy, claims he said 'damage', not 'dumb head'|url=https://cnalifestyle.channelnewsasia.com/entertainment/nawat-itsaragrisil-apology-miss-universe-473526|access-date=2 Disyembre 2025|website=CNA|archive-date=6 Nobyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251106192124/https://cnalifestyle.channelnewsasia.com/entertainment/nawat-itsaragrisil-apology-miss-universe-473526|language=en}}</ref> === Mga iregularidad sa pagboto === Natapos ang pampublikong pagboto noong 19 Nobyembre, ngunit biglang pinalawig ng mga tagapag-ayos ang pagboto para sa ''Most Beautiful People'' nang walang paunang abiso.<ref name=":32">{{Cite web |last=Radhakrishnan |first=Manjusha |date=24 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025 drama deepens: Was contest rigged? Dubai's Miss Palestine Nadeen Ayoub calls out 'unjust' public polling |url=https://gulfnews.com/entertainment/miss-universe-2025-drama-deepens-was-contest-rigged-dubais-miss-palestine-nadeen-ayoub-calls-out-unjust-public-polling-1.500357487 |access-date=11 Hunyo 2026 |website=Gulf News |language=en}}</ref> Nangunguna ang Pilipinas at Bangglades sa orihinal na resulta.<ref>{{Cite web |last=Lim |first=Ron |date=18 Nobyembre 2025 |title=Ahtisa Manalo leading in multiple categories ahead of Miss U preliminaries |url=https://www.gmanetwork.com/entertainment/showbiznews/ahtisa-manalo-leading-in-multiple-categories-ahead-of-miss-u-preliminaries/127911/ |access-date=11 Hunyo 2026 |website=GMA Entertainment |language=en}}</ref> Dalawang araw matapos ang koronasyon, naglabas ng bidyo si Nadeen Ayoub ng Palestina na tumutukoy sa ilang iregularidad sa proseso ng pagboto at nagsabing pinakialaman ito.<ref>{{Cite web |last=Dey |first=Adrija |date=24 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025: Miss Palestine Nadeen Ayoub alleges vote manipulation at Miss Universe |url=https://www.hindustantimes.com/lifestyle/fashion/miss-universe-2025-miss-palestine-nadeen-ayoub-alleges-vote-manipulation-at-miss-universe-101763975982134.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20251124105524/https://www.hindustantimes.com/lifestyle/fashion/miss-universe-2025-miss-palestine-nadeen-ayoub-alleges-vote-manipulation-at-miss-universe-101763975982134.html |archive-date=24 Nobyembre 2025 |access-date=4 Agosto 2026 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Gabinete |first=Jojo |date=24 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe Palestine, nagreklamo sa resulta ng botohan sa Miss Universe 2025 |url=https://www.pep.ph/pepalerts/cabinet-files/189814/miss-palestine-mu-2025-most-beautiful-people-poll-a734-20251124 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251124111657/https://www.pep.ph/pepalerts/cabinet-files/189814/miss-palestine-mu-2025-most-beautiful-people-poll-a734-20251124 |archive-date=24 Nobyembre 2025 |access-date=4 Agosto 2026 |website=PEP.ph |language=tl}}</ref> === Mga pagbitiw at resulta === Nagbitiw ang tatlong miyembro ng komite sa pagpili ng Miss Universe 2025 bago ang huling kompetisyon. Nagbitiw ang French-Lebanese na pinaista at kompositor na si Omar Harfouch mula sa lupon ng mga hurado ng Miss Universe 2025 tatlong araw bago ang kompetisyon, matapos niyang ibunyag na isang "lihim" na komite sa pagpili ang pumili sa mga pinalistang pasok sa Top 30 sa labas ng opisyal na proseso ng paghuhusga.<ref>{{Cite web |last=Lyttle |first=Zoey |date=18 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe Judge Resigns Days Ahead of Pageant, Claims Top 30 Was Pre-Selected by 'Impromptu Jury' |url=https://people.com/miss-universe-judge-resigns-amid-claims-top-30-was-pre-selected-11851747 |access-date=8 Agosto 2026 |website=People |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Miller |first=Brittany |last2=Yasmin |first2=Shahana |date=18 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe judge resigns three days before competition after claiming 'secret committee' pre-picked finalists |url=https://www.yahoo.com/news/articles/miss-universe-judge-resigns-three-211334228.html |access-date=8 Agosto 2026 |website=The Independent |language=en-US |via=Yahoo News}}</ref> Iginiit niya na kabilang sa tinatawag na ''impromptu group'' ang mga indibidwal na may personal na ugnayan sa mga kandidata, at wala roon ang mga tunay na miyembro ng hurado noong isinasagawa ang pagdedesisyon.<ref>{{Cite web |date=18 Nobyembre 2025 |title=Shocking reason why a Miss Universe judge quit three days before competition |url=https://www.independent.co.uk/bulletin/news/miss-universe-judge-quit-resigns-b2867804.html |access-date=9 Agosto 2026 |website=The Independent |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=DeGrushe |first=Allison |date=18 Nobyembre 2025 |title=Why did a judge quit Miss Universe 2025? Inside the 'impromptu jury' controversy putting the pageant in peril |url=https://ew.com/miss-universe-2025-jury-controversy-explained-11852047 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251118233637/https://ew.com/miss-universe-2025-jury-controversy-explained-11852047 |archive-date=18 Nobyembre 2025 |access-date=9 Agosto 2026 |website=Entertainment Weekly |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=18 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe 2025: Judge sparks concern with abrupt resignation: 'I won't be part of this charade' |url=https://www.marca.com/en/lifestyle/world-news/2025/11/18/691cf000268e3eea5c8b45a1.html |access-date=9 Agosto 2026 |website=Marca |language=en-US |agency=TBS}}</ref><ref>{{Cite web |date=18 Nobyembre 2025 |title=Miss Universe judge quits days before event, claims finalists were preselected |url=https://www.nydailynews.com/2025/11/18/miss-universe-judge-resigns-finalists-preselected/ |access-date=9 Agosto 2026 |website=New York Daily News |language=en-US}}</ref> Iginiit din niya na mananalo ang Mehiko dahil sa isang kasunduan sa pagitan ng kabahagi ng Miss Universe na si Raúl Rocha at ng ama ni Fátima Bosch na si Bernardo Bosch. Si Bernardo Bosch ay nagsisilbing tagapayo ng Pangkalahatang Direktor ng Pemex Exploration and Production. Si Rocha ay siya ring may-ari ng Soluciones Gasíferas del Sur, isang kumpanya ng gaas na nakakuha ng kontrata mula sa sangay ng Pemex na Pemex Exploration and Production, na nagkakahalaga ng US$40 milyon noong 2023.<ref>{{Cite web |last=Solís |first=Arturo |date=22 Nobyembre 2025 |title=Exclusiva: compañía del Presidente de Miss Universo obtuvo contrato con Pemex por US$40 millones en 2023 |trans-title=Exclusive: Miss Universe President's company secured a $40 million contract with Pemex in 2023. |url=https://www.bloomberglinea.com/latinoamerica/mexico/exclusiva-compania-del-presidente-de-miss-universo-obtuvo-contrato-con-pemex-por-us40-millones-en-2023/ |access-date=9 Agosto 2026 |website=Bloomberg Línea |language=es}}</ref><ref>{{Cite web |date=2025-11-22 |title=⁠Pemex felicita a Fátima Bosch por triunfo en Miss Universo: ¿Qué relación tiene su papá con la empresa? |url=https://www.elfinanciero.com.mx/estilo/2025/11/21/pemex-felicita-a-fatima-bosch-por-triunfo-en-miss-universo-que-relacion-tiene-su-papa-con-la-empresa/ |access-date=2025-11-22 |website=El Financiero |language=es}}</ref><ref>{{Cite web |last=Islas |first=Laura |date=2025-11-21 |title=Who is Fatima Bosch, the Mexican winner of Miss Universe 2025? |url=https://www.merca20.com/who-is-fatima-bosch-the-mexican-winner-of-miss-universe-2025/ |access-date=2025-11-22 |website=Revista Merca2.0 |language=es}}</ref><ref>{{Cite web |last=REID |first=CONNOR |date=2025-11-22 |title=Who is Fatima Bosch's father and why is he accused of being the 'culprit' of his daughter's triumph in Miss Universe 2025? |url=https://www.marca.com/en/lifestyle/celebrities/2025/11/22/6921aa3cca47415e3e8b458e.html |access-date=2025-11-22 |website=MARCA |language=en-US}}</ref> Tumugon ang Miss Universe Organization sa pamamagitan ng pagtanggi sa pagkakaroon ng nasabing komite at muling pagpapatibay na nananatili ang kanilang mga itinakdang protokol, habang kinikilala ang pag-atras ni Harfouch.<ref /><ref /> Nagbitiw rin ang Pranses na tagapangasiwa sa putbol at dating propesyonal na manlalaro na si [[Claude Makélélé]], dahil sa mga personal na dahilan.<ref /> == Mga tala == <references group="lower-alpha" responsive="1"></references> {{Notelist}} == Mga sanggunian == {{Reflist}} == Mga panlabas na link == * {{Official website|http://www.missuniverse.com}} {{Miss Universe}} 7w9pw4upo5p0yqu4apmheh7fbf0l1xs Airpaz 0 335013 2220024 2206861 2026-08-10T23:25:58Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220024 wikitext text/x-wiki {{Infobox Company | company_name = Airpaz | company_logo = Logo_Airpaz.png | company_type = [[Pribadong kompanya|Pribado]] | industry = [[Ahensya ng paglalakbay]] | foundation = 2011<ref name=about>{{cite web |url=https://www.airpaz.com/tl/about |title=Tungkol sa Amin|website=Airpaz}}</ref> | location = [[Jakarta]], [[Indonesia]] | products = Ticket sa eroplano, hotel, insurance sa paglalakbay | website = [https://www.airpaz.com/tl www.airpaz.com] | num_employees = 100–250<ref name=cruchbase>{{cite web |url=https://www.crunchbase.com/organization/airpaz |website=Crunchbase|title=Crunchbase}}</ref> }} Ang Airpaz ay isang online na [[ahensiya ng paglalakbay]] (OTA) sa rehiyong [[Asia–Pacific]] na nagbibigay ng mga serbisyo para sa [[Airline_ticket|reserbasyon ng biyahe]], [[Accommodation|accommodation]], at [[Travel_insurance|insurance sa paglalakbay]]. Itinatag ito noong 2011 at may punong-tanggapan sa [[Jakarta, Indonesia]].<ref name="about"/> Nag-aalok ang platform ng access sa 1.2 milyong [[Property|property]] gaya ng mga [[Resort|resort]] at [[Apartment|apartment]], pati na rin sa 1 milyong ruta ng flight sa 37 [[Website_localization|wika]].<ref name="about"/> == Kasaysayan == Itinatag ang Airpaz noong 2011 sa [[Jakarta, Indonesia]], na nagbibigay ng online na [[Travel agency|serbisyo sa paglalakbay]] sa rehiyon ng [[Asia–Pacific]].<ref name=pkfares>{{cite web |url=https://www.pkfare.com/case/7 |website=PK Fares |title=Airpaz:Paano Pabilisin ang Global Expansion Habang Pinalalakas ang ASEAN Presence}}.</ref> Noong 2014, nagsimulang magbenta ang kumpanya ng [[Airline ticket|ticket sa eroplano]] online.<ref name=phocuswire>{{cite web |url=https://www.phocuswire.com/pkfare-airpaz-local-to-global |website=Phocuswire |title=Paglalakbay ng Airpaz mula sa Lokal patungong Global OTA}}</ref><ref name=techinasia>{{cite web|url=https://id.techinasia.com/website-booking-tiket-pesawat-travel-liburan-indonesia|website=techinasia|title=Tech in Asia|access-date=2025-07-09|archive-date=2014-11-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20141116173258/http://id.techinasia.com/website-booking-tiket-pesawat-travel-liburan-indonesia/|url-status=dead}}</ref> Naglunsad din ito ng mobile apps sa [[Google Play Store]] at [[Apple App Store]]. Noong 2017, nakipagsosyo ang Airpaz sa [[Touch 'n Go]] upang isama ang serbisyo sa pag-book sa digital wallet platform.<ref name=tounchngo>{{cite web |url=https://www.lowyat.net/2017/125200/touch-n-go-wallet-app-goes-beta-test-doesnt-support-public-transportations-tolls-though/|title=Touch 'N Go Wallet App Beta Test|website=tounchngo|date=22 February 2017 }}</ref> Noong 2019, inilunsad ng Airpaz ang serbisyo sa pag-book ng [[Hotel|hotel]] at [[Accommodation|accommodation]].<ref name="pkfares"/> Pati na rin, isinama ang serbisyo ng pag-book sa banking platform ng [[Maybank]] apps.<ref name=maybank>{{cite web |url=https://technave.com/gadget/MAE-by-Maybank-splits-your-bill-when-you-go-makan-with-your-friends-and-more-13845.html |title=MAE by Maybank: Hati ang Bayarin |website=maybank|date=4 March 2019 }}</ref> Noong Enero 2022, nakipagtulungan ang Airpaz sa [[Shopee]] upang maisama ang serbisyo sa pag-book sa [[E-commerce]] platform.<ref name=nst>{{cite web |url=https://www.nst.com.my/lifestyle/bots/2022/01/764159/tech-shopee-partners-airpaz-and-easybookcom-cny-campaign |website=New Straits Times |title=New Straits Times}}</ref><ref name=malaymail>{{Cite web |url=https://www.malaymail.com/news/life/2022/01/17/shopee-partners-with-travel-providers-in-cny-travel-campaign/2035647 |website=Malay Mail |title=Malay Mail}}</ref><ref name=themalaysianreserve>{{cite web |url=https://themalaysianreserve.com/2022/01/19/aggressive-demand-for-cny-travel-bookings-on-shopee/ |website=The Malaysian Reserve |title=Malakas na Demand para sa CNY Travel sa Shopee |date=19 January 2022 }}</ref> Sa parehong taon, inilabas ng kumpanya ang bagong paraan ng pagbabayad gamit ang Scan QR sa pakikipagtulungan sa [[ATOME]].<ref name=atome>{{cite web |url=https://www.atome.my/en-my/paylater-merchants/airpaz|website=atome|title=Mamili sa AIRPAZ gamit ang Atome}}</ref> Pagsapit ng huling bahagi ng 2022, pinalawak ng Airpaz ang serbisyo nito sa merkado ng Pilipinas sa pamamagitan ng integrasyon sa mga pangunahing bangko gaya ng [[GCash]]<ref name=gcash>{{cite web |url=https://www.adobomagazine.com/press-release/fintech-xendit-partners-with-gcash-for-more-simple-secure-seamless-payment-solution/|website=gcash|title=Xendit at GCash Partnership|date=8 February 2022 }}</ref>, [[BPI]]<ref name=bpi>{{cite web |url=https://www.bpi.com.ph/personal/bank/digital-banking/online/partner-network|website=bpi|title=Partner Network ng BPI}}</ref>, at [[Billease]]<ref name=billease>{{cite web |url=https://billease.ph/shops/airpaz|website=billease|title=Billease: Buy Now Pay Later sa Airpaz}}</ref>. Noong Marso 2023, nakipagtulungan ang kumpanya sa PK Fares upang pagandahin ang [[Airline ticket|flight booking]] features.<ref name="pkfares"/> Noong 2024, pumasok ang Airpaz sa merkado ng [[Thailand]]<ref name=siamrath>{{cite web |url=https://siamrath.co.th/n/523220 |website=Siamrath |title=Airpaz pumapasok sa Thai Market gamit ang murang airfare feature |date=21 March 2024 |access-date=9 Hulyo 2025 |archive-date=10 Hunyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250610084722/https://siamrath.co.th/n/523220 |url-status=dead }}</ref>. Nakipagsosyo rin ito sa Cover Genius upang maglunsad ng [[insurance sa paglalakbay]]<ref name="InsuranceEdge">{{cite web |url=https://insurance-edge.net/2024/12/03/cover-genius-and-airpaz-team-up-on-travel/ |website=Insurance Edge |title=Airpaz at Cover Genius Magkasangga para sa Travel Insurance |date=3 December 2024}}</ref> at ITJI<ref name="itij">{{cite web |url=https://www.itij.com/latest/news/cover-genius-and-airpaz-announce-new-partnership-apac-travellers |website=ITIJ |title=Airpaz at Cover Genius Partnership sa APAC Travellers}}</ref>. Noong Disyembre 2024, pinalawak pa ng Airpaz ang internasyonal na presensya nito sa pamamagitan ng paglulunsad ng Air8t.<ref name="phocuswire"/> == Mga Sanggunian == {{reflist}} 0trpdhtdc6td7lxzg36awd2s1tenmia Miss World 2026 0 335023 2220026 2219930 2026-08-11T00:21:22Z Allyriana000 119761 2220026 wikitext text/x-wiki {{Infobox beauty pageant|name=Miss World 2026|image=|caption=|venue=[[Nha Trang]], Biyetnam|date=5 Setyembre 2026|broadcaster=|presenters=|entrants=|placements=|debuts={{Hlist|Eritreya|French Guiana|Maldibas|Mosambik|Pakistan}}|withdrawals={{Hlist|Ekwador|Madagaskar|Rumanya}}|returns={{hlist|Bahamas|Guinea-Bissau|Kapuluang Cook|Kapuluang Turks at Caicos|Kosobo|Laos|Malawi|Maruekos|Noruwega|Tansaniya|Timog Korea}}|before=[[Miss World 2025|2025]]|next=[[Miss World 2027|2027]]}} Ang '''Miss World 2026''' ang magiging ika-73 edisyon ng [[Miss World]] pageant, na gaganapin sa [[Nha Trang]], Biyetnam sa 5 Setyembre 2026.<ref name=":0">{{cite news |date=26 Marso 2026 |title=Vietnam to host Miss World 2026 for the first time |language=en |website=Voice of Vietnam |url=https://english.vov.vn/en/culture/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-the-first-time-post1278752.vov |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260326224111/https://english.vov.vn/en/culture/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-the-first-time-post1278752.vov |archive-date=26 Marso 2026}}</ref> Kokoronahan ni [[Suchata Chuangsri]] ng Taylandiya ang kaniyang kahalili sa pagtatapos ng kompetisyon. == Kaligiran == === Lokasyon at petsa ng kompetisyon === Noong 25 Marso 2026, inihayag ng Miss World Organization sa kanilang ''account'' sa ''[[Instagram]]'' na magaganap ang edisyong ito sa Biyetnam.<ref name=":0" /><ref name=":3">{{cite news |date=26 Marso 2026 |title=Miss World 2026 pageant to be held in Vietnam |language=en |website=[[ABS-CBN]] |url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/3/26/miss-world-2026-pageant-to-be-held-in-vietnam-1205 |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260326222537/https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/3/26/miss-world-2026-pageant-to-be-held-in-vietnam-1205 |archive-date=26 Marso 2026}}</ref> Kinumpirma rin ni Hoàng Nhật Nam, direktor ng Miss World Vietnam, na mangunguna ang Biyetnam sa edisyong ito.<ref name=":4">{{cite news |last=Tieu |first=Tan |date=26 Marso 2026 |title=Vietnam to host Miss World pageant for the first time |language=en |website=Sài Gòn Giải Phóng |url=https://en.sggp.org.vn/vietnam-to-host-miss-world-pageant-for-the-first-time-post124913.html |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260326225920/https://en.sggp.org.vn/vietnam-to-host-miss-world-pageant-for-the-first-time-post124913.html |archive-date=26 Marso 2026}}</ref> Noong 29 Marso, inanunsyo ng tagapangulo at CEO ng Miss World Organization na si Julia Morley kasama si Miss World 2025 [[Suchata Chuangsri]] sa kasagsagan ng Miss World Vietnam 2025 sa [[Lungsod Ho Chi Minh]],<ref>{{cite news|last=Tan|first=Cao|date=25 Marso 2026|title=Vietnam set to host Miss World for the first time|url=https://e.vnexpress.net/news/life/arts/vietnam-set-to-host-miss-world-for-the-first-time-5055039.html|url-status=live|website=VnExpress|access-date=23 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260326223051/https://e.vnexpress.net/news/life/arts/vietnam-set-to-host-miss-world-for-the-first-time-5055039.html|archive-date=26 Marso 2026|language=en}}</ref><ref>{{cite news|last=Hoai|first=Phương|date=26 Marso 2026|title=Vietnam to host Miss World 2026 for first time|url=https://news.tuoitre.vn/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-first-time-103260326154217121.htm|url-status=live|website=Tuổi Trẻ|access-date=23 Hulyo 2026|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260326093320/https://news.tuoitre.vn/vietnam-to-host-miss-world-2026-for-first-time-103260326154217121.htm|archive-date=26 Marso 2026}}</ref> na magaganap ang kompetisyon mula 9 Agosto hanggang 5 Setyembre 2026.<ref>{{cite web|title=Miss World Celebrates its 75th Anniversary in Vietnam from August 9 to September 5|url=https://www.missworld.com/news/miss-world-celebrates-its-75th-anniversary-in-vietnam-from-august-9-to-september-5|url-status=live|website=Miss World|date=29 March 2026|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260330000858/https://www.missworld.com/news/miss-world-celebrates-its-75th-anniversary-in-vietnam-from-august-9-to-september-5|archivedate=30 March 2026|accessdate=30 March 2026}}</ref><ref>{{cite news|date=30 March 2026 |title=Miss World Vietnam 2025 Final: Phan Phuong Oanh crowned the winner |website=Vietnam.vn |url=https://www.vietnam.vn/en/chung-ket-miss-world-vietnam-2025-nguoi-dep-phan-phuong-oanh-dang-quang |url-status=live |archiveurl=https://web.archive.org/web/20260330000611/https://www.vietnam.vn/en/chung-ket-miss-world-vietnam-2025-nguoi-dep-phan-phuong-oanh-dang-quang|archivedate=30 March 2026|accessdate=30 March 2026}}</ref> Noong 14 Mayo 2026, nilagdaan ang kasunduan sa pangunguna kasama ang mga unang lokasyon ng kompetisyon sa Biyetnam, kabilang ang [[Haiphong]] at [[Vũng Tàu]].<ref>{{cite news|date=14 Mayo 2026 |title=Over 130 contestants will participate in Miss World 2026 in Vietnam |language=en |website=Vietnam.vn |url=https://www.vietnam.vn/en/hon-130-nguoi-dep-se-tham-gia-hoa-hau-the-gioi-2026-tai-viet-nam |access-date=28 Hulyo 2026|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20260515013521/https://www.vietnam.vn/en/hon-130-nguoi-dep-se-tham-gia-hoa-hau-the-gioi-2026-tai-viet-nam|archive-date=15 Mayo 2026}}</ref> Nakatakdang manguna ang Nha Trang para sa huling linggo ng mga gawain at sa pinal na kompetisyon mula 23 Agosto hanggang 5 Setyembre 2026.<ref>{{Cite web |last= |first= |date=4 Agosto 2026 |title=Miss World 2026 begins Vietnam journey across three host cities |url=https://vietnamnet.vn/en/miss-world-2026-begins-vietnam-journey-across-three-host-cities-2541792.html |access-date=4 Agosto 2026 |website=VietNamNet |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810023622/https://vietnamnet.vn/en/miss-world-2026-begins-vietnam-journey-across-three-host-cities-2541792.html|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> === Pagpili ng mga kandidata === ==== Mga pagpalit ==== Pinalitan ni Miss World Nepal 2025 Luna Luitel si Miss World Nepal Ashma Kumari KC bilang kandidata ng Nepal dahil sa lumagpas na sa panunungkulan ni Kumari ang petsa ng kompetisyon.<ref>{{cite news|last=Dhakal|first=Rishika|date=3 Agosto 2024|title=Ashma Kumari KC crowned Miss Nepal 2024|url=https://kathmandupost.com/national/2024/08/03/ashma-kumari-crowned-miss-nepal-2024|url-status=live|website=The Kathmandu Post|access-date=4 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20240803162852/https://kathmandupost.com/national/2024/08/03/ashma-kumari-crowned-miss-nepal-2024|archive-date=3 Agosto 2024|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=30 Agosto 2025 |title=Who is Luna Luitel, the winner of Miss Nepal World 2025? |url=https://english.nepalnews.com/s/entertainment-lifestyle/who-is-luna-luitel-the-winner-of-miss-nepal-world-2025/ |access-date=4 Agosto 2026 |website=Nepal News |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260212155621/https://english.nepalnews.com/s/entertainment-lifestyle/who-is-luna-luitel-the-winner-of-miss-nepal-world-2025/|archive-date=12 Pebrero 2026}}</ref> Pinalitan ni Yifei Dong si Rongfei Gan bilang kinatawan ng Tsina dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |last= |date=30 Disyembre 2024 |title=第73届世界小姐中国区总冠军诞生 中国地质大学研究生:网友称美的有气质! |trans-title=The champion of the 73rd Miss World China was born. A graduate student from China University of Geosciences: Netizens said she is beautiful and has great temperament! |url=https://finance.sina.com.cn/tech/roll/2024-12-30/doc-ineceyfc1498477.shtml |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Sina|archive-url=https://web.archive.org/web/20260625015803/https://finance.sina.com.cn/tech/roll/2024-12-30/doc-ineceyfc1498477.shtml|archive-date=25 Hunyo 2026}}</ref><ref>{{cite news |last=Singh |first=Shruthi |date=1 Hulyo 2026 |title=Dong Yifei Set to Represent China at the 75th Anniversary edition of Miss World |language=en |website=Fermina India |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/dong-yifei-set-to-represent-china-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world/amp_articleshow/154823989.cms |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260702061123/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/dong-yifei-set-to-represent-china-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world/amp_articleshow/154823989.cms |archive-date=2 Hulyo 2026}}</ref> Pinalitan ni Annaëlle Ibo si Lauryane Nestor Dilo bilang kinatawan ng Guadalupe sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{cite news|title=Lauryane Nestor Dilo, candidate à Miss Monde|trans-title=Lauryane Nestor Dilo, Miss World candidate|url=https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/lauryane-nestor-dilo-candidate-a-miss-monde-1060616.php|url-status=live|website=France-Antilles|language=fr|date=8 Disyembre 2025|access-date=22 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20251230090617/https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/lauryane-nestor-dilo-candidate-a-miss-monde-1060616.php|archive-date=30 Disyembre 2025}}</ref><ref>{{cite web|title=Miss World Guadeloupe 2026 Crowned|url=https://www.missworld.com/news/miss-world-guadeloupe-2026-crowned|url-status=live|website=Miss World|date=20 May 2026|archiveurl=https://web.archive.org/web/20260625015746/https://www.missworld.com/news/miss-world-guadeloupe-2026-crowned|archivedate=25 June 2026|accessdate=21 May 2026}}</ref> Pinalitan ni Leakena In si Miss World Cambodia 2026 Soriya Khorn bilang kinatawan ng Kambodya sa personal na kadahilanan.<ref>{{cite news|last=Sotheavy|first=Chan|date=20 Oktubre 2025|title=ស្ងាត់ៗ តារាស្ពតពាណិជ្ជកម្ម ខន សូរិយា ក្លាយជាម្ចាស់មកុដ Miss World Cambodia 2026|trans-title=Quietly, commercial star Khon Soriya becomes the winner of the Miss World Cambodia 2026 crown|url=https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1007111|url-status=live|website=Kampuchea Thmey Daily|language=km|archive-url=https://web.archive.org/web/20251020113838/https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1007111|archive-date=20 Oktubre 2025}}</ref><ref>{{cite news|last=Sotheavy|first=Chan|date=21 Enero 2026|title=វិតកម្សាន្ដខន សូរិយា ត្រូវដើរចេញពីតំណែងតំណាងជាតិ នៃកម្មវិធី Miss World 2026 (មានវីដេអូ)|trans-title=Vitakhamsankon Soriya to step down from her position as the national representative of Miss World 2026 (with video)|url=https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1055240|url-status=live|website=Kampuchea Thmey Daily|language=km|access-date=22 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260121112254/https://www.kampucheathmey.com/entertainment/1055240|archive-date=21 Enero 2026}}</ref> Iniluklok ang ''first runner-up'' ng Miss World America 2026 na si Mary Sickler upang kumatawan sa Estados Unidos, matapos mapagdesisyunan ni Miss World America 2026 Jade Glab na ipagliban ang edisyong ito at lumahok na lamang sa Miss World 2027 dahil sa personal na dahilan.<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=14 Hulyo 2026 |title=Jade Glab Wins Miss World America 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/jade-glab-wins-miss-world-america-2026/articleshow/155090865.cms |access-date=19 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260808205632/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/jade-glab-wins-miss-world-america-2026/articleshow/155090865.cms|archive-date=8 Agosto 2026}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |date=23 Hulyo 2026 |title=Mary Sickler to Represent the United States at the 75th Anniversary Edition of Miss World in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/mary-sickler-to-represent-the-united-states-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155158082.cms |access-date=23 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260730153747/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/mary-sickler-to-represent-the-united-states-at-the-75th-anniversary-edition-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155158082.cms|archive-date=30 Hulyo 2026}}</ref> Pinalitan ni Amelie Moore si Carly Wilson bilang kinatawan ng Hilagang Irlanda dahil sa suliraning pangkalusugan.<ref>{{Cite web |last=McLaughlin |first=Sophie |date=3 Hunyo 2025 |title=Carly Wilson crowned as Miss Northern Ireland 2025 |url=https://www.belfastlive.co.uk/whats-on/be/gallery/miss-northern-ireland-2025-named-31771078 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Belfast Live |language=en}}</ref><ref>{{cite news|last=Doyle|first=Louise|date=1 Agosto 2026|title='I must prioritise my health': Miss Northern Ireland withdraws from Miss World|url=https://www.belfasttelegraph.co.uk/area/down/i-must-prioritise-my-health-miss-northern-ireland-withdraws-from-miss-world/a/159494486.html|website=Belfast Telegraph|access-date=4 Agosto 2026|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260802070809/https://www.belfasttelegraph.co.uk/area/down/i-must-prioritise-my-health-miss-northern-ireland-withdraws-from-miss-world/a/159494486.html?__cf_chl_rt_tk=rQTW07NExfMnyzW6QjABBtFjoE116wXa6eveyC3RmSc-1785654489-1.0.1.1-EVYFl0V9GcwvWJ9Qx5JfpOn9NiQtATPFNGTbTwMbZJU|archive-date=2 Agosto 2026}}</ref><ref /> Pinalitan ni Blair Isufi si Marigona Musshabani bilang kinatawan ng Kosobo dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |date=28 Hulyo 2026 |title=Marigona Musshabani Crowned Miss World Kosovo 2026, Set to Represent Kosovo in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/marigona-musshabani-crowned-miss-world-kosovo-2026-set-to-represent-kosovo-in-vietnam/articleshow/155192764.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810072918/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/marigona-musshabani-crowned-miss-world-kosovo-2026-set-to-represent-kosovo-in-vietnam/articleshow/155192764.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> ==== Mga unang pagsali, pagbalik, at pag-urong sa kompetisyon ==== Lalahok sa unang pagkakataon ang mga bansang Eritreya, French Guiana, Maldibas, Mosambik, at Pakistan.<ref name=":5">{{Cite web |last=Aden |first=Nuri |date=6 Agosto 2026 |title=Snit Tewoldemedhin: The woman taking Eritrea to Miss World for the first time |url=https://www.trtafrika.com/english/article/3bd3979e2c3c |access-date=10 Agosto 2026 |website=TRT Afrika |language=en}}</ref><ref>{{cite news|last=Prima|first=Berkat|date=10 Hunyo 2026|editor=Muhammad Tarmizi Murdianto|title=Guyana Prancis Bakal Kirimkan Wakil Perdana di Miss World 2026|trans-title=French Guiana Will Send Its First Vice-President to Miss World 2026|url=https://www.idntimes.com/men/ladies/guyana-prancis-siap-kirimkan-wakil-perdana-di-miss-world-2026-c1c2-01-l8vsm-tk2v60|url-status=live|website=IDN Times|language=id|access-date=22 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260610180222/https://www.idntimes.com/men/ladies/guyana-prancis-siap-kirimkan-wakil-perdana-di-miss-world-2026-c1c2-01-l8vsm-tk2v60|archive-date=10 Hunyo 2026}}</ref> Babalik sa edisyong ito ang mga bansang Kapuluang Turkss at Caicos na huling sumali noong [[Miss World 2004|2004]]; Malawi na huling sumali noong [[Miss World 2012|2012]];<ref>{{cite news|last=Akeyo|first=Millicent|date=30 Hulyo 2026|title=Miss World 2026: Malawi replaces beauty queen Chisi with minister's daughter|url=https://www.trtafrika.com/english/article/8360625f5cc4|url-status=live|website=TRT Afrika|access-date=10 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806053457/https://www.trtafrika.com/english/article/8360625f5cc4|archive-date=6 Agosto 2026|language=en}}</ref> Kosobo na huling sumali noong [[Miss World 2014|2014]]; Kapuluang Cook at Laos na huling sumali noong [[Miss World 2019|2019]];<ref name="HACMCI">{{cite news |last=Etches |first=Melina |date=4 Nobyembre 2025 |title=Henry-Anguna crowned Miss Cook Islands 2025 |website=Radio New Zealand |url=https://www.rnz.co.nz/news/pacific/577773/henry-anguna-crowned-miss-cook-islands-2025 |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251219065209/https://www.rnz.co.nz/news/pacific/577773/henry-anguna-crowned-miss-cook-islands-2025 |archive-date=19 Disyembre 2025 |accessdate=}}</ref><ref>{{Cite web |date=7 Hulyo 2026 |title=Miss World Cook Islands 2026 Tiarē Henry-Anguna Empowers Young Women Through the Ei Katu Project |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-cook-islands-2026-tiar-henry-anguna-empowers-young-women-through-the-ei-katu-project/articleshow/154958937.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810041040/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-cook-islands-2026-tiar-henry-anguna-empowers-young-women-through-the-ei-katu-project/articleshow/154958937.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> Bahamas na huling sumali noong [[Miss World 2021|2021]];<ref name=":2" /><ref>{{Cite web |date=9 Hulyo 2026 |title=Miss World Bahamas 2026 Marechan Burrows Inspires Young Minds Through Her Beauty With a Purpose Initiative |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-the-bahamas-2026-marechan-burrows-inspires-young-minds-through-her-beauty-with-a-purpose-initiative/articleshow/155021634.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> at Guniya-Bissaw, Maruekos, Noruwega, Tansaniya, at Timog Korea na huling sumali noong [[Miss World 2023|2023]].<ref>{{Cite web |date=2 Mayo 2026 |title=From Dar es Salaam to the runway: Latricia Ian's journey as Miss World Tanzania |url=https://weekendargus.co.za/entertainment/2026-05-02-from-dar-es-salaam-to-the-runway-latricia-ians-journey-as-miss-world-tanzania/ |access-date=4 Agosto 2026 |website=Weekend Argus |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810042554/https://weekendargus.co.za/entertainment/2026-05-02-from-dar-es-salaam-to-the-runway-latricia-ians-journey-as-miss-world-tanzania/|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> Bumitiw si Monika Harutjunjan ng Armenya dahil sa malubhang kondisyon sa kalusugan ng kaniyang ina.<ref>{{cite news |date=9 Pebrero 2026 |title=Չեխահայ Մոնիկա Հարությունյանը «Հայաստանի գեղեցկուհի» 2026 ազգային մրցույթի հաղթող |language=hy |trans-title=Czech-Armenian Monika Harutjunjanova is the winner of the "Miss Armenia 2026" national contest |website=Orer |url=https://orer.eu/hy/2026/02/09/monika-harutuinian-2026-miss-armenia/ |url-status=live |access-date=6 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260209183755/https://orer.eu/hy/2026/02/09/monika-harutuinian-2026-miss-armenia/ |archive-date=9 Pebrero 2026 |accessdate=}}</ref><ref>{{Cite web |date=9 Agosto 2026 |title=The reigning Miss World and a group of beauties arrive in Quang Ninh. |url=https://www.vietnam.vn/en/duong-kim-hoa-hau-the-gioi-va-dan-nguoi-dep-toi-quang-ninh |archive-url=https://web.archive.org/web/20260810042839/https://www.vietnam.vn/en/duong-kim-hoa-hau-the-gioi-va-dan-nguoi-dep-toi-quang-ninh |archive-date=10 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Tiền Phong |language=en |via=Vietnam.vn}}</ref> Bumitiw si Samantha Quenedit ng Ekwador dahil sa suliraning pangkalusugan. Iniluklok ang ''first runner-up'' ng Miss World Estonia 2025 na si Henel Vare upang kumatawan sa kaniyang bansa matapos bumitiw ang orihinal na nagwagi na si Mari-Ann Rõuk upang pagtuunan-pansin ang kaniyang pag-aaral.<ref>{{Cite news |author=Külm |first=Ülo |date=17 Agosto 2025 |title=FOTOD: tema ongi uus Miss World Estonia 2025! |language=Estonian |trans-title=PHOTOS: She is the new Miss World Estonia 2025! |website=Nelli Teataja |url=https://www.nelli.ee/fotod-tema-ongi-uus-miss-world-estonia-2025 |url-status=live |access-date=10 Setyembre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250817173439/https://www.nelli.ee/fotod-tema-ongi-uus-miss-world-estonia-2025 |archive-date=17 Agosto 2025}}</ref><ref>{{cite web |date=16 Pebrero 2026 |title=Henel Vare Confirmed as Miss World Estonia 2025 |url=https://www.missworld.com/news/henel-vare-confirmed-as-miss-world-estonia-2025 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260301193803/https://www.missworld.com/news/henel-vare-confirmed-as-miss-world-estonia-2025 |archive-date=1 Marso 2026 |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Miss World |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Tiisler |first=Eliise |date=5 Hulyo 2026 |title=VIDEO {{!}} Missid Õllesummeril: Carolina vallutas Egiptuse lava, Henelit ootab ees Vietnam |trans-title=VIDEO {{!}} Misses at the Beer Festival: Carolina conquered the Egyptian stage, Henel awaits Vietnam (3) |url=https://www.ohtuleht.ee/melu/1161637/video-missid-ollesummeril-carolina-vallutas-egiptuse-lava-henelit-ootab-ees-vietnam |archive-url=https://web.archive.org/web/20260714213513/https://www.ohtuleht.ee/melu/1161637/video-missid-ollesummeril-carolina-vallutas-egiptuse-lava-henelit-ootab-ees-vietnam |archive-date=14 Hulyo 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Õhtuleht |language=Estonian}}</ref> Gayunpaman, bumitiw rin si Vare sa kompetisyon dahil sa hindi isiniwalat na dahilan. Bumitiw rin si Nadiratou Afolabi ng Togo dahil sa hindi isiniwalat na dahilan.<ref>{{Cite web |last=A. |first=Jean |date=15 Disyembre 2024 |title=Miss Togo 2025 Afolabi Nadiratou : "Ce qui a fait la différence entre moi et les autres candidates, c'était le …" |trans-title=Miss Togo 2025 Afolabi Nadiratou: "What made the difference between me and the other candidates was the…" |url=https://yop.l-frii.com/miss-togo-2025-afolabi-nadiratou-ce-qui-a-fait-la-difference-entre-moi-et-les-autres-candidates-cetait-le |archive-url=https://web.archive.org/web/20260810031624/https://yop.l-frii.com/miss-togo-2025-afolabi-nadiratou-ce-qui-a-fait-la-difference-entre-moi-et-les-autres-candidates-cetait-le |archive-date=10 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=YOP L-FRII |language=fr}}</ref> Bumitiw ang mga bansang Honduras, Madagaskar, Moldabya, Rumanya, Suriname, at Tunisya matapos na mabigo ang kanilang mga organisasyong pambansa na magdaos ng kompetisyong pambansa o magtalaga ng kandidata.<ref>{{Cite web |date=31 Hulyo 2026 |title=Miss World: Madagascar Committee Skips 2026 Edition |url=https://livemada.com/news/1353/ |access-date=10 Agosto 2026 |website=L'Express de Madagascar |language=en |via=LiveMada}}</ref> Dapat sanang lalahok sa unang pagkakataon ang Butan sa edisyong ito, ngunit hindi ito natuloy matapos ang pagpapaliban ng Miss Bhutan 2026.<ref>{{cite news|title=Miss Bhutan returns, winner to represent Bhutan in Miss World|url=https://www.bbs.bt/235857/|url-status=live|website=Bhutan Broadcasting Service|date=27 Nobyembre 2025|access-date=4 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20251130140643/https://www.bbs.bt/235857/|archive-date=30 Nobyembre 2025|language=en}}</ref> == Mga kandidata == Ang mga sumusunod ay mga kumpirmadong kalahok:<ref>{{cite news|last=Solis|first=Velnera|date=14 Mayo 2026|title=Miss World 2026: Date, Venue, Contestants and Everything Yoo Need to Know|url=https://zambianface.com/fashion-beauty/miss-world-2026/|url-status=live|website=Zambian Face|access-date=4 Agosto 2026|archive-date=15 Mayo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260515012239/https://zambianface.com/fashion-beauty/miss-world-2026/|language=en}}</ref> {| class="sortable wikitable" style="font-size:95%" !Bansa/Teritoryo !Kandidata !Edad{{efn|Mga edad sa panahon ng kompetisyon|group=A}} !Bayan |- |{{flagicon|ALB}} [[Albanya]] |{{sortname|Alba|Tirtja|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Lam |first=Duy |date=8 Hunyo 2026 |title=Lộ diện nhiều đối thủ của Bảo Ngọc ở Hoa hậu Thế giới |language=vi |trans-title=Many of Bảo Ngọc's rivals at Miss World have emerged |website=Tiền Phong |url=https://tienphong.vn/lo-dien-nhieu-doi-thu-cua-bao-ngoc-o-hoa-hau-the-gioi-post1849660.tpo |url-status=live |access-date=28 Hunyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260608082221/https://tienphong.vn/vu-tau-hoa-dam-xe-tai-o-ha-noi-cuc-csgt-de-nghi-xem-xet-trach-nhiem-cua-tai-xe-o-to-post1849670.tpo |archive-date=8 Hunyo 2026}}</ref> |25 |[[Tirana]] |- |{{flagicon|GER}} [[Alemanya]] |{{sortname|Julia |Kühnle|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=16 Hulyo 2026 |title=Julia Kühnle Crowned Miss World Germany 2026 Ahead of Miss World in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/julia-khnle-crowned-miss-world-germany-2026-ahead-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155112134.cms |access-date=22 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260730220414/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/julia-khnle-crowned-miss-world-germany-2026-ahead-of-miss-world-in-vietnam/articleshow/155112134.cms|archive-date=30 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Berlin]] |- |{{Flagicon|ARG}} [[Arhentina]] |{{sortname|Alina|Akselrad|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=27 Disyembre 2025 |title=Alina Akselrad representará a Argentina en la competencia de Miss Mundo 2026 |language=es |trans-title=Alina Akselrad will represent Argentina in the Miss World 2026 competition |website=Córdoba Interior Informa |url=https://cordobainteriorinforma.com/2025/12/27/alina-akselrad-representara-a-argentina-en-la-competencia-de-miss-mundo-2026/ |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260513041450/https://cordobainteriorinforma.com/2025/12/27/alina-akselrad-representara-a-argentina-en-la-competencia-de-miss-mundo-2026/ |archive-date=13 May 2026}}</ref> |27 |Córdoba |- |{{flagicon|AUS}} [[Australya]] |{{sortname|Olivija|Spanovskis|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Rifai |date=12 Enero 2026 |title=7 Potret Miss World Australia 2026 Olivija Spanovskis, Curi Atensi! |language=id |trans-title=7 Portraits of Miss World Australia 2026 Olivija Spanovskis, Stealing Attention! |website=IDN Times |editor=Kurniawan |editor-first=Wahyu |url=https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-miss-world-australia-2026-olivija-spanovskis-curi-atensi-c1c2-01-9mwsv-xsplqs |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260206192814/https://www.idntimes.com/men/ladies/potret-miss-world-australia-2026-olivija-spanovskis-curi-atensi-c1c2-01-9mwsv-xsplqs |archive-date=6 Pebrero 2026 |accessdate=}}</ref> |25 |[[Adelaide]] |- |{{flagicon|BAH}} [[Bahamas]] |{{sortname|Marechan|Burrows|nolink=1}}<ref name=":2">{{cite news |date=26 Marso 2025 |title=Miss World The Bahamas introduced |language=en |website=The Nassau Guardian |url=https://www.thenassauguardian.com/multimedia/video_gallery/miss-world-the-bahamas-introduced/video_5913ce5c-ff42-54b4-94f1-7784588cc06d.html |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260328023048/https://www.thenassauguardian.com/multimedia/video_gallery/miss-world-the-bahamas-introduced/video_5913ce5c-ff42-54b4-94f1-7784588cc06d.html |archive-date=28 Marso 2026 |accessdate=}}</ref> |27 |[[Nassau]] |- |{{flagicon|BAN}} [[Bangladesh|Bangglades]] |{{sortname|Samanzar|Sayeed|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=|date=11 Hulyo 2026|title=কে হলেন এবারের মিস ওয়ার্ল্ড বাংলাদেশ|trans-title=Who is this year's Miss World Bangladesh?|url=https://www.channel24bd.tv/entertainment/article/336770/%E0%A6%95%E0%A7%87-%E0%A6%B9%E0%A6%B2%E0%A7%87%E0%A6%A8-%E0%A6%8F%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%87%E0%A6%B0-%E0%A6%AE%E0%A6%BF%E0%A6%B8-%E0%A6%93%E0%A7%9F%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%8D%E0%A6%B2%E0%A7%8D%E0%A6%A1-%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%82%E0%A6%B2%E0%A6%BE%E0%A6%A6%E0%A7%87%E0%A6%B6|access-date=12 Hulyo 2026|website=Channel 24|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260715051056/https://www.channel24bd.tv/entertainment/article/336770/%E0%A6%95%E0%A7%87-%E0%A6%B9%E0%A6%B2%E0%A7%87%E0%A6%A8-%E0%A6%8F%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%87%E0%A6%B0-%E0%A6%AE%E0%A6%BF%E0%A6%B8-%E0%A6%93%E0%A7%9F%E0%A6%BE%E0%A6%B0%E0%A7%8D%E0%A6%B2%E0%A7%8D%E0%A6%A1-%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%82%E0%A6%B2%E0%A6%BE%E0%A6%A6%E0%A7%87%E0%A6%B6|archive-date=15 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Dhaka]] |- |{{flagicon|CIV}} [[Côte d'Ivoire|Baybaying Garing]] |{{sortname|Fatima|Koné|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |first= |date=29 Hunyo 2025 |title=Beauté: Koné Fatima élue Miss Côte d’Ivoire 2025 |trans-title=Beauty: Koné Fatima elected Miss Côte d’Ivoire 2025 |url=https://www.linfodrome.com/culture/110869-beaute-kone-fatima-elue-miss-cote-d-ivoire-2025 |access-date=29 Hunyo 2025 |website=Linfodrome |language=fr|archive-url=https://web.archive.org/web/20250807032018/https://www.linfodrome.com/culture/110869-beaute-kone-fatima-elue-miss-cote-d-ivoire-2025|archive-date=7 Agosto 2025}}</ref> |23 |Azaguié |- |{{flagicon|BEL}} [[Belhika]] |{{sortname|Olga|Lombardo|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Clapson |first=Colin |date=23 Pebrero 2026 |title=22-year-old student Olga Lombardo is new Miss Belgium |url=https://www.vrt.be/vrtnws/en/2026/02/23/22-year-old-student-olga-lombardo-is-new-miss-belgium/ |access-date=5 Hulyo 2026 |website=VRT NWS |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260705031545/https://www.vrt.be/vrtnws/en/2026/02/23/22-year-old-student-olga-lombardo-is-new-miss-belgium/|archive-date=5 Hulyo 2026}}</ref> |22 |Leuven |- |{{flagicon|BIZ}} [[Belize|Belis]] |{{sortname|Faith|Edgar|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Keme-Palacio |first=Benita |date=17 Hunyo 2025 |title=Faith Edgar Crowned Miss World Belize 2025 |url=https://www.greaterbelize.com/faith-edgar-crowned-miss-world-belize-2025/ |access-date=9 Hulyo 2025 |website=Greater Belize Media |language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20260414122317/https://www.greaterbelize.com/faith-edgar-crowned-miss-world-belize-2025/|archive-date=14 Abril 2026}}</ref> |24 |San Pedro |- |{{flagicon|VEN}} [[Venezuela|Beneswela]] |{{sortname|Mística|Núñez|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |first= |date=12 Nobyembre 2025 |title=Miss Falcón gana el Miss World Venezuela 2025 |url=https://primicia.com.ve/placeres/miss-falcon-gana-el-miss-world-venezuela-2025/|access-date=13 Nobyembre 2025 |website=Primicia|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20251206111351/https://primicia.com.ve/placeres/miss-falcon-gana-el-miss-world-venezuela-2025/|archive-date=6 Disyembre 2025|trans-title=Miss Falcón wins Miss World Venezuela 2025.}}</ref> |24 |Punto Fijo |- |{{flagicon|VIE}} [[Vietnam|Biyetnam]] |{{sortname|Bảo Ngọc|Nguyễn|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=8 Agosto 2025 |title=Hoa hậu Bảo Ngọc thi Miss World |language=vi |trans-title=Miss Bảo Ngọc competes in Miss World |website=VnExpress |url=https://vnexpress.net/hoa-hau-bao-ngoc-thi-miss-world-4924166.html |access-date=10 Setyembre 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20260620055023/https://vnexpress.net/hoa-hau-bao-ngoc-thi-miss-world-4924166.html|archive-date=20 Hunyo 2026}}</ref> |24 |Cần Thơ |- |{{flagicon|BIH}} [[Bosniya at Herzegovina|Bosnya at Hersegobina]] |{{sortname|Lana|Jahić|nolink=1}}<ref>{{cite web |date=27 Hunyo 2026 |title=Tuzlanka Lana Jahić je nova Miss Bosne i Hercegovine |trans-title=Lana Jahić from Tuzla is the new Miss Bosnia and Herzegovina |url=https://radiosarajevo.ba/magazin/showbiz/tuzlanka-lana-jahic-nova-miss-bosne-i-hercegovine/642737 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260628051312/https://radiosarajevo.ba/magazin/showbiz/tuzlanka-lana-jahic-nova-miss-bosne-i-hercegovine/642737 |archive-date=28 Hunyo 2026 |access-date=5 Hulyo 2026 |website=Radio Sarajavo |language=bs}}</ref> |18 |Tuzla |- |{{flagicon|BOT}} [[Botswana]] |{{sortname|Ruth|Thomas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kgamanyane |first=Nnasaretha |date=25 March 2025 |title=Thomas prophecy on winning Miss Botswana comes to pass |url=https://www.mmegi.bw/lifestyle/thomas-prophecy-on-winning-miss-botswana-comes-to-pass/news |access-date=9 May 2025 |website=Mmegi Online |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260731084436/https://www.mmegi.bw/lifestyle/thomas-prophecy-on-winning-miss-botswana-comes-to-pass/news|archive-date=31 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Masunga |- |{{flagicon|BRA}} [[Brazil|Brasil]] |{{sortname|Gabriela|Botelho|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Nicolau |first=André |date=1 Pebrero 2026 |title=Gabriela Botelho, representante de Sergipe, é eleita Miss Brasil Mundo 2026 |language=pt-BR |trans-title=Gabriela Botelho, representing Sergipe, is elected Miss Brazil World 2026 |website=CNN Brasil |url=https://www.cnnbrasil.com.br/lifestyle/gabriela-botelho-representante-de-sergipe-e-eleita-miss-brasil-mundo-2026/ |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260202040947/https://www.cnnbrasil.com.br/lifestyle/gabriela-botelho-representante-de-sergipe-e-eleita-miss-brasil-mundo-2026/ |archive-date=2 Pebrero 2026}}</ref> |25 |Belo Horizonte |- |{{flagicon|BGR}} [[Bulgarya]] |{{sortname|Tsevetelina |Lozanova|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=21 Hulyo 2026 |title=Цветелина Лозанова е новата "Мис Свят България 2026" |trans-title=Tsvetelina Lozanova is the new Miss World Bulgaria 2026 |url=https://www.bgdnes.bg/shou/article/23254058 |access-date=27 Hulyo 2026 |website=Bulgaria Dnes |language=bg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260722034637/https://www.bgdnes.bg/shou/article/23254058|archive-date=22 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Sofia]] |- |{{flagicon|BOL}} [[Bolivia|Bulibya]] |{{sortname|Vanessa|Kraljevic|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Ruiz |first=Melvy |date=28 Hunyo 2025 |title=La cruceña Vanessa Kraljevic es la nueva Miss Bolivia Mundo 2025 |trans-title=Vanessa Kraljevic from Santa Cruz is the new Miss Bolivia World 2025 |url=https://eju.tv/2025/06/la-crucena-vanessa-kraljevic-es-la-nueva-miss-bolivia-mundo-2025/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Eju.tv |language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20260418220844/https://eju.tv/2025/06/la-crucena-vanessa-kraljevic-es-la-nueva-miss-bolivia-mundo-2025/|archive-date=18 Abril 2026}}</ref> |23 |[[Santa Cruz de la Sierra]] |- |{{flagicon|CUR}} [[Curaçao]] |{{sortname|Lishantely|Jennie|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=16 Disyembre 2025 |title=Lishantely Jennie koroná komo Miss World Curaçao |language=pap |trans-title=Lishantely Jennie was crowned as Miss World Curaçao |website=extra.cw |url=https://extra.cw/lishantely-jennie-korona-komo-miss-world-curacao/ |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260125094420/https://extra.cw/lishantely-jennie-korona-komo-miss-world-curacao/ |archive-date=25 Enero 2026}}</ref> |18 |Willemstad |- |{{flagicon|DEN}} [[Dinamarka]] |{{sortname|Josephine|Bøttger|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Lam |first=Duy |date=26 Abril 2026 |title=Lộ diện thêm nhiều người đẹp đến Việt Nam thi Hoa hậu Thế giới |language=vi |trans-title=More beauties revealed to be coming to Vietnam to compete in Miss World |website=Tiền Phong |url=https://tienphong.vn/lo-dien-them-nhieu-nguoi-dep-den-viet-nam-thi-hoa-hau-the-gioi-post1838810.tpo |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260427012148/https://tienphong.vn/lo-dien-them-nhieu-nguoi-dep-den-viet-nam-thi-hoa-hau-the-gioi-post1838810.tpo |archive-date=27 Abril 2026}}</ref> |24 |Hillerød |- |{{flagdeco|ESA}} [[:en:Miss_El_Salvador|El Salvador]] |{{sortname|Andrea|Rivas|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Palacios |first=Marcella |date=1 Oktubre 2025 |title=Adriana Rivas, Miss Usulután, es la nueva Miss World El Salvador 2025/26 |trans-title=Adriana Rivas, Miss Usulután, is the new Miss World El Salvador 2025/26 |url=https://www.elsalvador.com/entretenimiento/escena/miss-mundo-2025-usulutan/1244878/2025/ |access-date=16 Oktubre 2025 |website=El Diario de Hoy|archive-url=https://web.archive.org/web/20260419025255/https://www.elsalvador.com/entretenimiento/escena/miss-mundo-2025-usulutan/1244878/2025/|archive-date=19 Abril 2026}}</ref> |23 |[[:en:Usulután|Usulután]] |- |{{flagicon|ERI}} [[Eritrea|Eritreya]] |{{sortname|Snit |Tewoldemedhin|nolink=1}}<ref name=":5" /> |26 |[[Asmara]] |- |{{flagicon|SCO}} [[Scotland|Eskosya]] |{{sortname|Eilidh|MacDonald|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Peddi |first=Sarah |date=24 Nobyembre 2025 |title=Miss Scotland 2025 winner revealed as stunning Glasgow beauty takes crown just before age cut-off |language=en |website=The Scottish Sun |url=https://www.thescottishsun.co.uk/tvandshowbiz/15606953/miss-scotland-winner-eilidh-macdonald-glasgow-crown/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810060845/https://www.thescottishsun.co.uk/tvandshowbiz/15606953/miss-scotland-winner-eilidh-macdonald-glasgow-crown/|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |27 |[[Glasgow]] |- |{{flagicon|SLO}} [[Eslobenya]] |{{sortname|Amadea|Zupan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=13 Enero 2025 |title=Nova Miss Slovenije je postala Amadea Zupan iz Sežane |trans-title=Amadea Zupan from Sežana became the new Miss Slovenia |url=https://svet24.si/novice/kultura/miss-slovenije-2025-zmagovalka-1393630 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Novice Svet24 |language=sl|archive-url=https://web.archive.org/web/20260114132027/https://svet24.si/novice/kultura/miss-slovenije-2025-zmagovalka-1393630|archive-date=14 Enero 2026}}</ref> |26 |Sežana |- |{{flagicon|SPA}} [[Espanya]] |{{sortname|Elisabeth|Reynés|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=19 Abril 2026 |title=Elisabeth Reynés, proclamada Miss World Spain 2026, será la representante de España en Miss Mundo |language=es |trans-title=Elisabeth Reynés, proclaimed Miss World Spain 2026, will be Spain's representative at Miss World |website=El Mundo |url=https://www.elmundo.es/loc/famosos/2026/04/19/69e4ca01e9cf4a6f358b4579.html |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713210732/https://www.elmundo.es/loc/famosos/2026/04/19/69e4ca01e9cf4a6f358b4579.html|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |22 |[[Mallorca]] |- |{{flagicon|USA}} [[Estados Unidos]] |{{sortname|Mary|Sickler|nolink=1}}<ref name=":1" /> |23 |[[Las Vegas]] |- |{{Flagicon|Ethiopia}} [[Ethiopia|Etiyopiya]] |{{sortname|Ruth|Yirgalem|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=23 Abril 2026 |title=The Enduring Legacy of Miss World from London to Vietnam |language=en |website=Pulse of Africa |url=https://pulseofafrica.info/entertainment/216?lang=en |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260628062603/https://pulseofafrica.info/entertainment/216?lang=en |archive-date=28 Hunyo 2026}}</ref> |21 |[[Adis Abeba]] |- |{{Flagicon image|Flag of French Guiana.svg}} [[French Guiana]] |{{sortname|Audrey|Ho-Wen-Tsaï|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=10 Hunyo 2026 |title=Audrey Ho Wen Tsai représentera la Guyane au concours Miss World, une « première historique » pour le territoire |language=fr |trans-title=Audrey Ho Wen Tsai will represent French Guiana at the Miss World competition, a "historic first" for the territory |work=Outremers360 |url=https://outremers360.com/bassin-atlantique-appli/audrey-ho-wen-tsai-representera-la-guyane-au-concours-miss-world-une-premiere-historique-pour-le-territoire |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260610084647/https://outremers360.com/bassin-atlantique-appli/audrey-ho-wen-tsai-representera-la-guyane-au-concours-miss-world-une-premiere-historique-pour-le-territoire|archive-date=10 Hunyo 2026}}</ref> |20 |[[:en:Kourou|Kourou]] |- |{{flagicon|WAL}} [[Wales|Gales]] |{{sortname|Helena|Hawke|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Owens |first=David |date=5 Mayo 2025 |title=Student nurse is crowned Miss Wales 2025 |url=https://nation.cymru/culture/student-nurse-is-crowned-miss-wales-2025/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Nation Cymru |language=en-GB|archive-url=https://web.archive.org/web/20260511205741/https://nation.cymru/culture/student-nurse-is-crowned-miss-wales-2025/|archive-date=11 Mayo 2026}}</ref> |20 |Caerleon |- |{{flagdeco|GHA}} [[Ghana|Gana]] |{{sortname|Rumzia |Sule|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hulyo 2026 |title=Rumzia Sule Wins Miss World Ghana 2026, Set to Represent Her Country at the 75th Miss World Festival |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/rumzia-sule-wins-miss-ghana-2026-set-to-represent-ghana-at-the-75th-miss-world-festival/articleshow/155141182.cms |access-date=27 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260728125432/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/rumzia-sule-wins-miss-ghana-2026-set-to-represent-ghana-at-the-75th-miss-world-festival/articleshow/155141182.cms|archive-date=28 Hulyo 2026}}</ref> |22 |[[Accra]] |- |{{flagdeco|GNQ}} [[Gineang Ekwatoriyal]] |{{sortname|María de los Ángeles|Ndong|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Nkene |first=Gabriel Ebang Oyono |date=9 Setyembre 2025 |title=Conozca a todas las ganadoras del certamen Miss Guinea Ecuatorial 2024 |language=es |trans-title=Meet all the winners of the Miss Equatorial Guinea 2024 pageant |website=Ahora Equatorial Guinea |url=https://ahoraeg.com/cultura/2024/09/09/conozca-a-todas-las-ganadoras-del-certamen-miss-guinea-ecuatorial-2024/ |url-status=live |access-date=1 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250804214509/https://ahoraeg.com/cultura/2024/09/09/conozca-a-todas-las-ganadoras-del-certamen-miss-guinea-ecuatorial-2024/ |archive-date=4 Agosto 2025}}</ref> |25 |[[Malabo]] |- |{{Flagicon|GRC}} [[Gresya]] |{{sortname|Mikaela|Kasari|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=27 Disyembre 2025 |title=73ος Διαγωνισμός Ομορφιάς: Star Hellas 2025 η Μικαέλα Κάσαρι – Λάμψη στο Fantasia Live |language=el |trans-title=73rd Beauty Contest: Star Hellas 2025 Mikaela Kasari – Shine at Fantasia Live |website=Showbiz TV |url=https://showbiz-tv.gr/lifestyle/81884/73os-diagonismos-omorfias-star-hellas-2025-i/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260720225030/https://showbiz-tv.gr/lifestyle/81884/73os-diagonismos-omorfias-star-hellas-2025-i/|archive-date=20 Hulyo 2026}}</ref> |19 |[[Atenas]] |- |{{flagicon|GLP|local}} [[Guadalupe (Pransya)|Guadalupe]] |{{sortname|Annaëlle|Ibo|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=28 Mayo 2026 |title=Annaelle Ibo représentera la Guadeloupe à Miss Monde 2026 |language=fr |trans-title=Annaelle Ibo will represent Guadeloupe at Miss World 2026 |website=France-Antilles |url=https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/annaelle-ibo-representera-la-guadeloupe-a-miss-monde-2026-1080445.php |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260529111751/https://www.guadeloupe.franceantilles.fr/actualite/culture/annaelle-ibo-representera-la-guadeloupe-a-miss-monde-2026-1080445.php |archive-date=29 Mayo 2026}}</ref> |24 |Metz |- |{{flagicon|GUI}} [[Guinea|Guniya]] |{{sortname|Saran|Keita|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=6 Hulyo 2026 |title=Miss World Guinea 2026: Saran Keita selected |url=https://www.radioguinee.com/article/arts-heritage/miss-world-guinea-2026-saran-keita-selected |access-date=24 Hulyo 2026 |website=Radio Guinée |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260723163044/https://www.radioguinee.com/fr/article/arts-heritage/miss-world-guinea-2026-saran-keita-selected|archive-date=23 Hulyo 2026}}</ref> |26 |Kankan |- |{{flagicon|GBS}} [[Guinea-Bissau|Guniya-Bissaw]] |{{sortname|Hernânia |Nantote|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=31 Hulyo 2026 |title=Hernânia Nantote Crowned Miss World Guinea-Bissau 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/hernnia-nantote-crowned-miss-world-guinea-bissau-2026/articleshow/155224200.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810071343/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/hernnia-nantote-crowned-miss-world-guinea-bissau-2026/articleshow/155224200.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |26 |[[Bissau|Bissaw]] |- |{{flagicon|GUA}} [[Guatemala|Guwatemala]] |{{sortname|Andrea|Ortíz|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Guzmán |first=María Alejandra |date=1 Hunyo 2025 |title=Miss Guatemala Contest 2025: ¿Quiénes son las seis ganadoras que representarán a Guatemala en certámenes internacionales? |trans-title=Miss Guatemala Contest 2025: Who are the six winners who will represent Guatemala in international pageants? |url=https://www.prensalibre.com/vida/escenario/miss-guatemala-contest-2025-quienes-son-las-seis-ganadoras-que-representaran-a-guatemala-en-certamenes-internacionales/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Prensa Libre |language=es-GT|archive-url=https://web.archive.org/web/20260807000359/https://www.prensalibre.com/vida/escenario/miss-guatemala-contest-2025-quienes-son-las-seis-ganadoras-que-representaran-a-guatemala-en-certamenes-internacionales/|archive-date=7 Agosto 2026}}</ref> |20 |Chiquimula |- |{{Flagicon|Guyana}} [[Guyana]] |{{sortname|Kelcia|Nelson|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=26 Mayo 2026 |title=Kelcia Nelson crowned Miss World Guyana 2026 |language=en |website=Newsroom Guyana |url=https://newsroom.gy/2026/05/26/kelcia-nelson-crowned-miss-world-guyana-2026/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260605063709/https://newsroom.gy/2026/05/26/kelcia-nelson-crowned-miss-world-guyana-2026/|archive-date=5 Hunyo 2026}}</ref> |27 |Linden |- |{{flagicon|JAM}} [[Jamaica|Hamayka]] |{{sortname|Nevaeh|Allen|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=26 Enero 2026 |title=Nevaeh Allen is the new Miss Jamaica World |language=en |website=The Gleaner |url=https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20260126/nevaeh-allen-new-miss-jamaica-world |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260709130123/https://jamaica-gleaner.com/article/entertainment/20260126/nevaeh-allen-new-miss-jamaica-world|archive-date=9 Hulyo 2026}}</ref> |19 |Linstead |- |{{flagdeco|JPN}} [[Hapon]] |{{sortname|Yui|Kawana|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |date=22 Oktubre 2025 |title=『ミス・ワールド』日本代表に川名祐衣さん、憧れの存在は上戸彩 「刑事ものに出たい」 |trans-title=Yui Kawana is Japan's representative for Miss World, and her idol is Aya Ueto: "I want to be in a detective show" |url=https://www.oricon.co.jp/news/2414030/full/ |access-date=14 Nobyembre 2025 |website=Oricon News |language=ja |archive-url=https://web.archive.org/web/20251022110750/https://www.oricon.co.jp/news/2414030/full/|archive-date=22 Oktubre 2025}}</ref> |24 |[[Tokyo]] |- |{{flagicon|HAI}} [[Haiti|Hayti]] |{{sortname|Marie Kemlyne|Félix|nolink=1}}<ref>{{cite web |last=Cerisier |first=Angella Laurancya |date=9 Hunyo 2026 |title=« ZOOMONS » sur Miss World Haïti 2026 : « Beauty with a Purpose »… ou « j’ai pas de connexion en fait » ! |trans-title="ZOOMONS" on Miss World Haiti 2026: "Beauty with a Purpose"... or "I don't actually have a connection!" |url=https://belidemag.net/culture/zoomons-sur-miss-world-haiti-2026-beauty-with-a-purpose-ou-jai-pas-de-connexion-en-fait/ |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Belinde Magzaine |language=fr|archive-url=https://web.archive.org/web/20260724182958/https://belidemag.net/culture/zoomons-sur-miss-world-haiti-2026-beauty-with-a-purpose-ou-jai-pas-de-connexion-en-fait/|archive-date=24 Hulyo 2026}}</ref> |25 |Jérémie |- |{{flagdeco|GIB}} [[Gibraltar|Hibraltar]] |{{sortname|Julia|Horne|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=18 Agosto 2025 |title=New Miss Gibraltar looks ahead to a busy year |url=https://www.gbc.gi/news/julia-horne-wins-miss-gibraltar-2025 |access-date=10 Setyembre 2025 |website=Gibraltar Broadcasting Corporation |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260423195748/https://www.gbc.gi/news/julia-horne-wins-miss-gibraltar-2025|archive-date=23 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Gibraltar|Hibraltar]] |- |{{flagdeco|NIR}} [[Hilagang Irlanda]] |{{sortname|Amelie|Moore|nolink=1}}<ref /> |18 |[[:en:Ballyclare|Ballyclare]] |- |{{flagicon|MKD}} [[Hilagang Masedonya]] |{{sortname|Eva |Velickovska|nolink=1}}<ref>{{cite news|title=Eva Velichkovska Crowned Miss World North Macedonia 2026|url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/eva-velichkovska-crowned-miss-world-north-macedonia-2026/articleshow/155219258.cms|website=Fermina|date=30 Hulyo 2026|access-date=10 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806154746/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/eva-velichkovska-crowned-miss-world-north-macedonia-2026/articleshow/155219258.cms|archive-date=6 Agosto 2026|language=en}}</ref> |20 |[[Skopje]] |- |{{flagicon|IND}} [[Indiya]] |{{sortname|Nikita|Porwal|nolink=1}}<ref>{{cite news|title=Nikita Porwal crowned Femina Miss India World 2024|url=https://www.prameyanews.com/nikita-porwal-crowned-femina-miss-india-world-2024|website=Prameya|date=8 Oktubre 2025|access-date=10 Agosto 2026|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260411191656/https://www.prameyanews.com/nikita-porwal-crowned-femina-miss-india-world-2024|archive-date=11 Abril 2026}}</ref> |24 |Ujjain |- |{{flagicon|INA}} [[Indonesia|Indonesya]] |{{sortname|Audrey Bianca|Callista|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Sukardi |first=Muhammad |date=9 Hulyo 2025 |title=Profil Audrey Bianca, Pemenang Miss Indonesia 2025 |trans-title=Profile of Audrey Bianca, Winner of Miss Indonesia 2025 |url=https://www.inews.id/lifestyle/seleb/profil-audrey-bianca-pemenang-miss-indonesia-2025 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=iNews |language=id|archive-url=https://web.archive.org/web/20260105212939/https://www.inews.id/lifestyle/seleb/profil-audrey-bianca-pemenang-miss-indonesia-2025|archive-date=5 Enero 2026}}</ref> |22 |[[Jakarta]] |- |{{flagicon|ENG}} [[Inglatera]] |{{sortname|Grace|Richardson|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Billson |first=Chantelle |date=24 Nobyembre 2025 |title='Powerful and proud' student makes history as first out gay Miss England |language=en |website=PinkNews |url=https://www.thepinknews.com/2025/11/24/powerful-and-proud-student-makes-history-as-first-out-gay-miss-england/ |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251124113009/https://www.thepinknews.com/2025/11/24/powerful-and-proud-student-makes-history-as-first-out-gay-miss-england/ |archive-date=24 Nobyembre 2025}}</ref> |19 |[[Leicester]] |- |{{flagicon|IRL}} [[Republika ng Irlanda|Irlanda]] |{{sortname|Caoimhe|Kenny|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Barr |first=Caoimhinn |date=16 Hunyo 2025 |title=Former Inishowen schoolgirl crowned Miss Ireland 2025 |language=en |website=Donegal Live |url=https://www.donegallive.ie/news/home/1826756/former-inishowen-schoolgirl-crowned-miss-ireland-2025.html |url-status=live |access-date=10 Hulyo 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250616160846/https://www.donegallive.ie/news/home/1826756/former-inishowen-schoolgirl-crowned-miss-ireland-2025.html |archive-date=16 Hunyo 2025}}</ref> |25 |[[Dublin]] |- |{{flagicon|ITA}} [[Italya]] |{{sortname|Lucrezia|Mangilli|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=18 Hunyo 2024 |title=Chi è Lucrezia Mangilli, la nuova Miss Mondo Italia 2024 |trans-title=Who is Lucrezia Mangilli, the new Miss World Italy 2024 |url=https://www.ilgiornale.it/news/personaggi/chi-lucrezia-mangilli-nuova-miss-mondo-italia-2024-2335831.html |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Il Giornale |language=it|archive-url=https://web.archive.org/web/20260423204325/https://www.ilgiornale.it/news/personaggi/chi-lucrezia-mangilli-nuova-miss-mondo-italia-2024-2335831.html|archive-date=23 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Udine]] |- |{{flagicon|CAM}} [[Kambodya]] |{{sortname|Leakena|In|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=29 Hulyo 2026 |title=Miss World Cambodia 2026 Leakena In Empowers Vulnerable Children and Young Women Through Beauty With a Purpose |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-cambodia-2026-leakena-in-empowers-vulnerable-children-and-young-women-through-beauty-with-a-purpose/articleshow/155212758.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> |24 |[[Nom Pen]] |- |{{flagdeco|CMR}} [[Cameroon|Kamerun]] |{{sortname|Noura|Njikam|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Mbassi |first=Jean |date=28 Hunyo 2024 |title=Miss Cameroun 2024 : Noura Raïssa Njikam remporte la couronne |trans-title=Miss Cameroon 2024: Noura Raïssa Njikam wins the crown |url=https://www.lebledparle.com/miss-cameroun-2024-noura-raissa-njikam-sur-le-toit-du-cameroun/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20241108231921/https://www.lebledparle.com/miss-cameroun-2024-noura-raissa-njikam-sur-le-toit-du-cameroun/ |archive-date=8 Nobyembre 2024 |access-date=29 Hunyo 2024 |website=Le Bled Parle |language=fr-FR}}</ref> |25 |[[Yaoundé]] |- |{{flagicon|CAN}} [[Canada|Kanada]] |{{sortname|Angelina|Fan|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=26 Agosto 2024 |title=2024年第三届加拿大中国高校校友网球公开赛成功举办 |language=zh-Hans |trans-title=The 3rd Canada Chinese University Alumni Tennis Open 2024 was successfully held |website=Easyca.ca |url=https://easyca.ca/archives/409461 |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250807031614/https://easyca.ca/archives/409461 |archive-date=7 Agosto 2025}}</ref> | 24 | [[Toronto]] |- |{{flagicon|CAY}} [[Kapuluang Kayman|Kapuluang Cayman]] |{{sortname|Kristianna|Gordon|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Khôi |first=Minh |date=28 Marso 2026 |title=Điều đặc biệt của mỹ nhân Cayman thi Miss World 2026 |language=vi |trans-title=The Special Features of the Cayman Beauty Queen Competing in Miss World 2026 |website=Saostar |url=https://www.saostar.vn/nguoi-mau-hoa-hau/dieu-dac-biet-cua-my-nhan-cayman-thi-miss-world-2026-202603281126245696.html |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260329091136/https://www.saostar.vn/nguoi-mau-hoa-hau/dieu-dac-biet-cua-my-nhan-cayman-thi-miss-world-2026-202603281126245696.html |archive-date=29 Marso 2026}}</ref> |21 |West Bay |- |{{flagdeco|COK}} [[Kapuluang Cook]] |{{sortname|Tiarē|Henry-Anguna|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Tairi |first=Teitimoana |date=10 Agosto 2026 |title=Miss Cook Islands Tiare Henry-Anguna heads to Miss World in Vietnam |url=https://www.rnz.co.nz/news/pacific/950594/miss-cook-islands-tiare-henry-anguna-heads-to-miss-world-in-vietnam |archive-url=https://web.archive.org/web/20260810082558/https://www.rnz.co.nz/news/pacific/950594/miss-cook-islands-tiare-henry-anguna-heads-to-miss-world-in-vietnam |archive-date=10 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Radio New Zealand |language=en-nz}}</ref> |23 |Titikaveka |- |{{flagicon|KAZ}} [[Kasakistan]] |{{sortname|Bagym|Baltabaeva|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Disyembre 2024 |title="Қазақстан аруы - 2024" байқауының жеңімпазы анықталды (фото) |trans-title=The winner of the "Miss Kazakhstan - 2024" contest has been announced |url=https://kaz.nur.kz/lady/2196852-qazaqstan-aruy-2024-baiqauynyng-zhengimpazy-anyqtaldy/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241207013424/https://kaz.nur.kz/lady/2196852-qazaqstan-aruy-2024-baiqauynyng-zhengimpazy-anyqtaldy/ |archive-date=7 Disyembre 2024 |access-date=14 Pebrero 2025 |website=Nur.kz |language=kk}}</ref> |23 |Oskemen |- |{{Flagicon|KEN}} [[Kenya]] |{{sortname|Trizah Muhenje|Akala|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Wangu |first=Mariam |date=20 Disyembre 2025 |title=Ivy Trizah Muhenje crowned Miss World Kenya 2026: A new Queen, A new era |language=en |website=TV47 Digital |url=https://www.tv47.digital/ivy-trizah-muhenje-crowned-miss-world-kenya-2026-a-new-queen-a-new-era-130331/ |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260118163138/https://www.tv47.digital/ivy-trizah-muhenje-crowned-miss-world-kenya-2026-a-new-queen-a-new-era-130331/ |archive-date=18 Enero 2026}}</ref> |24 |[[Nairobi]] |- |{{Flagicon|KGZ}} [[Kyrgyzstan|Kirgistan]] |{{sortname|Saadat |Asylbekova|nolink=1}}<ref>{{cite news|last=Musalieva|first=Aidana|date=5 Agosto 2026|title=25-year-old Saadat Asylbekova to represent Kyrgyzstan at Miss World 2026|url=https://24.kg/english/384162_25-year-old_Saadat_Asylbekova_to_represent_Kyrgyzstan_at_Miss_World_2026/|url-status=live|website=24.KG|access-date=10 Agosto 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806153816/https://24.kg/english/384162_25-year-old_Saadat_Asylbekova_to_represent_Kyrgyzstan_at_Miss_World_2026/|archive-date=6 Agosto 2026|language=en}}</ref> |26 |[[Biskek]] |- |{{flagicon|COL}} [[Colombia|Kolombya]] |{{sortname|Andrea|Romero|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Morales |first=Carolina |date=6 Agosto 2024 |title=Quién es Andrea Romero, la nueva Miss Mundo Colombia 2024: tiene una anécdota con Iván Duque |trans-title=Who is Andrea Romero, the new Miss World Colombia 2024? She has an anecdote with Iván Duque |url=https://colombia.as.com/actualidad/quien-es-andrea-romero-la-nueva-miss-mundo-colombia-2024-tiene-una-anecdota-con-ivan-duque-n/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Diario AS |language=es-co|archive-url=https://web.archive.org/web/20260510053152/https://colombia.as.com/actualidad/quien-es-andrea-romero-la-nueva-miss-mundo-colombia-2024-tiene-una-anecdota-con-ivan-duque-n/|archive-date=10 Mayo 2026}}</ref> |19 |[[Atlántico (Colombia)|Atlántico]] |- |{{flagdeco|KOS}} [[Kosovo|Kosobo]] |{{sortname|Blair|Isufi|nolink=1}} |27 |Fier |- |{{Flagicon|Croatia}} [[Croatia|Kroasya]] |{{sortname|Ema Helena|Vičar|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=29 Oktubre 2025 |title=Ema Helena (23) je nova Miss Hrvatske |language=hr |trans-title=Ema Helena (23) is the new Miss Croatia |website=Index.hr |url=https://www.index.hr/clanak.aspx?id=2725361 |url-status=live |access-date=8 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251029205303/https://www.index.hr/clanak.aspx?id=2725361 |archive-date=29 Oktubre 2025}}</ref> |23 |[[Zagreb]] |- |{{Flagicon|Laos}} [[Laos]] |{{sortname|Mongkoutphet|Harnsana|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=3 Hulyo 2026 |title=Miss World Laos Is Preserving Traditional Weaving Through Her Beauty With a Purpose Project |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-laos-is-preserving-traditional-weaving-through-her-beauty-with-a-purpose-project/articleshow/154913211.cms |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713230054/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-laos-is-preserving-traditional-weaving-through-her-beauty-with-a-purpose-project/articleshow/154913211.cms|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Salavan |- |{{flagicon|LAT}} [[Letonya]] |{{sortname|Milana |Smolara|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=28 Hulyo 2026 |title=Milana Smolara Crowned Miss World Latvia 2026, Set to Represent Latvia in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/milana-smolara-crowned-miss-world-latvia-2026-set-to-represent-latvia-in-vietnam/articleshow/155192791.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806154806/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/milana-smolara-crowned-miss-world-latvia-2026-set-to-represent-latvia-in-vietnam/articleshow/155192791.cms|archive-date=6 Agosto 2026}}</ref> |27 |[[Riga]] |- |{{Flagicon|Lebanon}} [[Lebanon|Libano]] |{{sortname|Perla|Harb|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Oktubre 2025 |title=Perla Harb wins Miss Lebanon 2025 crown in star-studded ceremony |url=https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/882325/perla-harb-wins-miss-lebanon-2025-crown-in-star-studded-ceremony/en |access-date=21 Oktubre 2025 |website=Lebanese Broadcasting Corporation International |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20251118012117/https://www.lbcgroup.tv/news/lebanon-news/882325/perla-harb-wins-miss-lebanon-2025-crown-in-star-studded-ceremony/en|archive-date=18 Nobyembre 2025}}</ref> |22 |Al-Maamriyah |- |{{flagdeco|MWI}} [[Malawi]] |{{sortname|Ireen |Navicha|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hulyo 2026 |title=Ireen Navicha to Represent Malawi at Miss World 2026 in Vietnam |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/ireen-navicha-to-represent-malawi-at-miss-world-2026-in-vietnam/articleshow/155151785.cms |access-date=28 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260806232001/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/ireen-navicha-to-represent-malawi-at-miss-world-2026-in-vietnam/articleshow/155151785.cms|archive-date=6 Agosto 2026}}</ref> |20 |[[Lilongwe]] |- |{{flagdeco|MYS}} [[Malaysia]] |{{sortname|Taanusiya|Chetty|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Sokial |first=Sandra |date=4 Disyembre 2024 |title=Taanusiya Chetty wins Miss World Malaysia 2024 |url=https://www.thestar.com.my/news/nation/2024/12/04/taanusiya-chetty-wins-miss-world-malaysia-2024#goog_rewarded |access-date=10 Hulyo 2025 |website=The Star |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260426124239/https://www.thestar.com.my/news/nation/2024/12/04/taanusiya-chetty-wins-miss-world-malaysia-2024#goog_rewarded|archive-date=26 Abril 2026}}</ref> |24 |[[Kuala Lumpur]] |- |{{flagicon|MDV}} [[Maldives|Maldibas]] |{{sortname|Mariyam |Mohamed|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=6 Agosto 2026 |title=Miss World Maldives 2026 Mariyam Eema Mohamed Makes History as the First-Ever Miss World Maldives |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-maldives-2026-mariyam-eema-mohamed-makes-history-as-the-first-ever-miss-world-maldives/articleshow/155324622.cms |access-date=10 Agosto 2026 |website=Femina |language=en}}</ref> |23 |[[Malé]] |- |{{flagdeco|MLT}} [[Malta]] |{{sortname|Nicole|Spiteri|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=4 Hulyo 2024 |title=Nicole Spiteri wins Miss World Malta contest |url=https://tvmnews.mt/en/news/nicole-spiteri-wins-miss-world-malta-contest/ |access-date=10 Hulyo 2025 |website=TVM News |language=en-GB|archive-url=https://web.archive.org/web/20260411012515/https://tvmnews.mt/en/news/nicole-spiteri-wins-miss-world-malta-contest/|archive-date=11 Abril 2026}}</ref> |23 |Marsa |- |{{Flagicon image|Flag-of-Martinique.svg}} [[Martinika]] |{{sortname|Laurence|Fibleuil|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Pinel-Fereol |first=Peggy |date=14 Hunyo 2026 |title=Miss Martinique 2026 : Maureen-Alycia Lucea-Merlin représentera la Martinique à Miss France 2027 |language=fr |trans-title=Miss Martinique 2026: Maureen-Alycia Lucea-Merlin will represent Martinique at Miss France 2027 |website=Outre-mer La 1ère |url=https://la1ere.franceinfo.fr/martinique/miss-martinique-2026-maureen-alycia-lucea-merlin-representera-la-martinique-a-miss-france-2027-1710355.html |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260614055134/https://la1ere.franceinfo.fr/martinique/miss-martinique-2026-maureen-alycia-lucea-merlin-representera-la-martinique-a-miss-france-2027-1710355.html |archive-date=14 Hunyo 2026}}</ref> |24 |Le Robert |- |{{flagicon|MAR}} [[Maruekos]] |{{sortname|Chirihan|Chergui|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kharroubi |first=Hajar |date=9 Agosto 2026 |title=Moroccan Miss World 2026 candidate Chirihan Chergui on her preparations, Moroccan heritage and Doors Open project |url=https://en.le360.ma/lifestyle/moroccan-miss-world-2026-candidate-chirihan-chergui-on-her-preparations-moroccan-heritage-and-doors_5YVP2HGC3VERHKNGUAAGFF7XFM/ |access-date=10 Agosto 2026 |website=Le 360 Anglais |language=en}}</ref> |– |[[Casablanca]] |- |{{flagicon|MRI}} [[Mauritius|Mawrisyo]] |{{sortname|Shreeya|Bokhoree|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Mungur |first=Nathalie Marion |date=25 Abril 2025 |title=Shreeya Bokhoree élue Miss World Mauritius 2026 |language=fr |trans-title=Shreeya Bokhoree elected Miss World Mauritius 2026 |website=Le Défi Media Group |url=https://defimedia.info/shreeya-bokhoree-elue-miss-world-mauritius-2026 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260712064320/https://defimedia.info/shreeya-bokhoree-elue-miss-world-mauritius-2026|archive-date=12 Hulyo 2026}}</ref> |23 |Grand Port |- |{{flagicon|MEX}} [[Mehiko]] |{{sortname|Cassandra|García|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Naranjo López |first=Itzel |date=30 Nobyembre 2025 |title=¿Quién es Cassandra García Olea, Miss México 2025? Competirá en Miss Mundo 2026 |language=es |trans-title=Who is Cassandra García Olea, Miss Mexico 2025? She will compete in Miss World 2026 |website=SDP Noticias |url=https://www.sdpnoticias.com/espectaculos/famosos/quien-es-cassandra-garcia-olea-miss-mexico-2025-competira-en-miss-mundo-2026/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260714050133/https://www.sdpnoticias.com/espectaculos/famosos/quien-es-cassandra-garcia-olea-miss-mexico-2025-competira-en-miss-mundo-2026/|archive-date=14 Hulyo 2026}}</ref> |23 |Emiliano Zapata |- |{{flagicon|MGL}} [[Mongolya]] |{{sortname|Enkhtuul|Bayarsaikhan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last= |date=24 Setyembre 2025 |title=“Miss World Mongolia-2026” фестивалийн үндэсний ялагчаар Б.Энхтуул шалгарлаа |url=https://ikon.mn/n/3i1p |access-date=25 Setyembre 2025 |website=Ikon.mn |language=mn|archive-url=https://web.archive.org/web/20260429042457/https://ikon.mn/n/3i1p|archive-date=29 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Ulan Bator]] |- |{{flagicon|Montenegro}} [[Montenegro]] |{{sortname|Maša|Vukićević|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=29 Abril 2026 |title=Maša Vukićević sa Cetinja predstavlja Crnu Goru na Izboru za miss svijeta |language=bs |trans-title=Maša Vukićević from Cetinje represents Montenegro at the Miss World Pageant |website=Cafe del Montenegro |url=https://www.cdm.me/zabava/showbiz/masa-vukicevic-sa-cetinja-predstavlja-crnu-goru-na-izboru-za-miss-svijeta/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260802094630/https://www.cdm.me/zabava/showbiz/masa-vukicevic-sa-cetinja-predstavlja-crnu-goru-na-izboru-za-miss-svijeta/|archive-date=2 Agosto 2026}}</ref> |21 |Cetinje |- |{{flagicon|MOZ}} [[Mosambik]] |{{sortname|Arcenia |Quehá|nolink=1}} |– |Sofala |- |{{flagicon|MYA}} [[Myanmar]] |{{sortname|Han Theint Theint |Aung|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=13 Hulyo 2026 |title=Han Theint Theint Aung Wins Miss World Myanmar 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/han-theint-theint-aung-wins-miss-world-myanmar-2026/articleshow/155090800.cms |access-date=28 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260731161503/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/han-theint-theint-aung-wins-miss-world-myanmar-2026/articleshow/155090800.cms|archive-date=31 Hulyo 2026}}</ref> |20 |[[Yangon]] |- |{{flagicon|Namibia}} [[Namibia|Namibya]] |{{sortname|Elly|Aron|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Nghifindaka |first=Lucia |date=2 Pebrero 2026 |title=Elly Aron crowned Miss NGO Namibia 2026 |language=en |website=Namibian Broadcasting Corporation |url=https://nbcnews.na/node/114863 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713174853/https://nbcnews.na/node/114863|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |20 |Ohangwena |- |{{NPL}} |{{sortname|Luna|Luitel|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Sanskriti Pokharel |date=31 Agosto 2025 |title=Luna Luitel crowned Miss Nepal World 2025 |language=en |website=The Kathmandu Post |url=https://kathmandupost.com/art-culture/2025/08/31/luna-luitel-crowned-miss-nepal-world-2025 |url-status=live |access-date=21 Oktubre 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250902041014/https://kathmandupost.com/art-culture/2025/08/31/luna-luitel-crowned-miss-nepal-world-2025 |archive-date=2 Setyembre 2025}}</ref> |26 |[[Katmandu]] |- |{{flagicon|NGR}} [[Nigeria|Niherya]] |{{sortname|Tamunosoye|Karibi-George|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=6 Hunyo 2026 |title=Miss Bayelsa Crowned Miss World Nigeria 2026 |language=en |website=Silverbird Group |url=https://silverbirdtv.com/miss-bayelsa-crowned-miss-world-nigeria-2026/ |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260607061949/https://silverbirdtv.com/miss-bayelsa-crowned-miss-world-nigeria-2026/ |archive-date=7 Hunyo 2026}}</ref> |26 |Port Harcourt |- |{{Flagicon|Nicaragua}} [[Nikaragwa]] |{{sortname|Belén|Cáceres|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=25 Hunyo 2026 |title=Miss World Nicaragua Belen Cáceres Launches Her Beauty With A Purpose Project, One Smile at a Time |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-nicaragua-belen-cceres-launches-her-beauty-with-a-purpose-project-one-smile-at-a-time/articleshow/154759256.cms |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260714030908/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-nicaragua-belen-cceres-launches-her-beauty-with-a-purpose-project-one-smile-at-a-time/articleshow/154759256.cms|archive-date=14 Hulyo 2026}}</ref> |26 |Matagalpa |- |{{flagicon|NZL}} [[New Zealand|Nuweba Selandiya]] |{{sortname|Chloe|Robinson|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=8 Hunyo 2026 |title=Lộ diện nhiều đối thủ của Bảo Ngọc ở Hoa hậu Thế giới |language=vi |trans-title=Many of Bao Ngoc's rivals at Miss World have emerged |website=24h |url=https://www.24h.com.vn/dep/lo-dien-nhieu-doi-thu-cua-bao-ngoc-o-hoa-hau-the-gioi-c78a1768414.html |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260608191438/https://www.24h.com.vn/dep/lo-dien-nhieu-doi-thu-cua-bao-ngoc-o-hoa-hau-the-gioi-c78a1768414.html |archive-date=8 Hunyo 2026}}</ref> |19 |[[Auckland]] |- |{{flagicon|NED}} [[Holland|Olanda]] |{{sortname|Charlotte|Boonstra|nolink=1}}<ref>{{Cite news |author=Reitsma |first=Martin |date=7 Oktubre 2025 |title=Miss World Nederland, Beauty with A Purpose op Kasteel de Wittenburg |language=nl |website=Delft op Zondag |url=https://www.delftopzondag.nl/nieuws/algemeen/108121/miss-world-nederland-beauty-with-a-purpose-op-kasteel-de-witt |url-status=live |access-date=16 Oktubre 2025|trans-title=Miss World Netherlands, Beauty with a Purpose at Castle de Wittenburg|archive-url=https://web.archive.org/web/20260415085704/https://www.delftopzondag.nl/nieuws/algemeen/108121/miss-world-nederland-beauty-with-a-purpose-op-kasteel-de-witt|archive-date=15 Abril 2026}}</ref> |26 |[[Ang Haya]] |- |{{flagicon|PAK}} [[Pakistan]] |{{sortname|Aneeqa Jamal|Iqbal|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=15 Hulyo 2026 |title=73 سال بعد عالمی مقابلہ حسن میں پاکستان کی پہلی نمائندگی، انیقہ جمال حصہ لیں گی |language=ur |trans-title=Aniqa Jamal, Pakistan's first representation in a world beauty pageant after 73 years, will participate |website=Express News |url=https://www.express.pk/story/2822316/aniqa-jamal-iqbal-pakistan-first-representation-at-miss-world-2822316 |url-status=live |access-date=4 Agosto 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260716041304/https://www.express.pk/story/2822316/aniqa-jamal-iqbal-pakistan-first-representation-at-miss-world-2822316 |archive-date=16 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Lahore |- |{{flagicon|PAN}} [[Panama]] |{{sortname|Madeline|Miller|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Fernández |first=Diana |date=16 Hunyo 2026 |title=La modelo Madeline Elena Miller Vergara es la nueva Miss Mundo Panamá 2026 |language=es |trans-title=Model Madeline Elena Miller Vergara is the new Miss World Panama 2026 |website=Ellas |url=https://www.ellas.pa/belleza/la-modelo-madeline-elena-miller-vergara-es-la-nueva-miss-mundo-panama-2026/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260617155346/https://www.ellas.pa/belleza/la-modelo-madeline-elena-miller-vergara-es-la-nueva-miss-mundo-panama-2026/|archive-date=17 Hunyo 2026}}</ref> |23 |[[Lungsod ng Panama]] |- |{{flagicon|PAR}} [[Paraguay|Paragway]] |{{sortname|Ayelén |Pérez|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=9 Agosto 2026 |title=Ayelén Pérez viajó a Vietnam para representarnos en el Miss Mundo 2026 |trans-title=Ayelén Pérez viajó a Vietnam para representarnos en el Miss Mundo 2026 |url=https://www.abc.com.py/gente/2026/08/09/ayelen-perez-viajo-a-vietnam-para-representarnos-en-el-miss-mundo-2026/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20260809174539/https://www.abc.com.py/gente/2026/08/09/ayelen-perez-viajo-a-vietnam-para-representarnos-en-el-miss-mundo-2026/ |archive-date=9 Agosto 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=ABC Color |language=es}}</ref> |26 |[[Asuncion]] |- |{{flagicon|PER}} [[Peru]] |{{sortname|Josiane|Sciotti|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Singh |first=Shruthi |date=1 Hulyo 2026 |title=Josiane Sciotti Wins Miss World Peru 2026 |language=en |website=Fermina |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/josiane-sciotti-wins-miss-world-peru-2026/articleshow/154823736.cms |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260702061836/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/josiane-sciotti-wins-miss-world-peru-2026/articleshow/154823736.cms |archive-date=2 Hulyo 2026}}</ref> |20 |[[Lungsod ng Lima|Lima]] |- |{{flagicon|PHI}} [[Miss World Philippines|Pilipinas]] |{{Sortname|Asia Rose|Simpson}}<ref>{{Cite news |last=Adina |first=Armin P. |date=4 Pebrero 2026 |title=Asia Rose Simpson of Quezon City crowned Miss World Philippines 2026 |language=en |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/651535/asia-rose-simpson-of-quezon-city-crowned-miss-world-philippines-2026 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260709162953/https://entertainment.inquirer.net/651535/asia-rose-simpson-of-quezon-city-crowned-miss-world-philippines-2026|archive-date=9 Hulyo 2026}}</ref> |18 |[[Lungsod Quezon]] |- |{{flagicon|FIN}} [[Pinlandiya]] |{{sortname|Kiia|Huutoniemi|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=25 Nobyembre 2025 |title=Huutoniemi Miss World Finland voittoon |language=fi |trans-title=Huutoniemi wins Miss World Finland |website=Ähtärijärven Uutisnuotta |url=https://www.ahtarinjarvenuutisnuotta.net/teemat/huutoniemi-miss-world-finland-voittoon-6.177.47503.6e114f7653 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260101071417/https://www.ahtarinjarvenuutisnuotta.net/teemat/huutoniemi-miss-world-finland-voittoon-6.177.47503.6e114f7653 |archive-date=1 Enero 2026}}</ref> |21 |Jyväskylä |- |{{flagicon|POL}} [[Polonya]] |{{sortname|Maja|Todd|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hunyo 2025 |title=Maja Todd została Miss Polonia 2025! Co wiemy o laureatce? |trans-title=Maja Todd is Miss Polonia 2025! What do we know about the winner? |url=https://wloclawek.naszemiasto.pl/maja-todd-zostala-miss-polonia-2025-co-wiemy-o-laureatce/ar/c6p2-27711799 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Włocławek Nasze Miasto |language=pl-PL|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810091333/https://wloclawek.naszemiasto.pl/maja-todd-zostala-miss-polonia-2025-co-wiemy-o-laureatce/ar/c6p2-27711799|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |21 |Katowice |- |{{flagicon|PUR}} [[Puerto Rico|Porto Riko]] |{{sortname|Suil Anyelina|Pagán|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Sepúlveda Núñez |first=Bárbara |date=30 Hunyo 2026 |title=Conoce a la nueva Miss Mundo de Puerto Rico 2026: Así comienza el camino de Suil Anyelina Pagán |language=es |trans-title=Meet the new Miss World Puerto Rico 2026: This is how Suil Anyelina Pagán's journey begins |website=El Nuevo Día |url=https://www.elnuevodia.com/magacin/inspiracion-liderazgo/fotogalerias/conoce-a-la-nueva-miss-mundo-de-puerto-rico-2026-asi-comienza-el-camino-de-suil-anyelina-pagan/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260805020155/https://www.elnuevodia.com/magacin/inspiracion-liderazgo/fotogalerias/conoce-a-la-nueva-miss-mundo-de-puerto-rico-2026-asi-comienza-el-camino-de-suil-anyelina-pagan/|archive-date=5 Agosto 2026}}</ref> |21 |San Juan |- |{{flagicon|POR}} [[Portugal]] |{{sortname|Vitória|Babinetchi|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Antunes |first=Sandra Catarina |date=30 Hunyo 2026 |title=Jovem de Guimarães é a nova Miss World Portugal e vai representar o país no Vietname |language=pt |trans-title=A young woman from Guimarães is the new Miss World Portugal and will represent the country in Vietnam |website=Braga TV |url=https://bragatv.pt/jovem-de-guimaraes-e-a-nova-miss-world-portugal-e-vai-representar-o-pais-no-vietname/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260704113917/https://bragatv.pt/jovem-de-guimaraes-e-a-nova-miss-world-portugal-e-vai-representar-o-pais-no-vietname/|archive-date=4 Hulyo 2026}}</ref> |22 |Guimarães |- |{{flagicon|FRA}} [[Pransiya]] |{{sortname|Indira|Ampiot|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Litaud |first=Emmanuelle |date=18 Mayo 2026 |title=«Déterminée à porter haut les couleurs de notre pays» : Indira Ampiot représentera la France à Miss Monde |language=fr |trans-title="Determined to proudly represent our country": Indira Ampiot will represent France at Miss World |website=TV Magazine |url=https://tvmag.lefigaro.fr/programme-tv/miss-france/determinee-a-porter-haut-les-couleurs-de-notre-pays-indira-ampiot-representera-la-france-a-miss-monde-20260518 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260518100201/https://tvmag.lefigaro.fr/programme-tv/miss-france/determinee-a-porter-haut-les-couleurs-de-notre-pays-indira-ampiot-representera-la-france-a-miss-monde-20260518 |archive-date=18 Mayo 2026}}</ref> |21 |Basse-Terre |- |{{flagicon|DOM}} [[Republikang Dominikano]] |{{sortname|Joheirry|Mola|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Albuez |first=Maholi |date=12 Oktubre 2025 |title=Joheirry Mola es coronada Miss Mundo Dominicana 2025 |trans-title=Joheirry Mola is crowned Miss Mundo Dominicana 2025 |url=https://elnacional.com.do/joheirry-mola-es-coronada-miss-mundo-dominicana/ |access-date=16 Oktubre 2025 |website=El Nacional |language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20260420172236/https://elnacional.com.do/joheirry-mola-es-coronada-miss-mundo-dominicana/|archive-date=20 Abril 2026}}</ref> |24 |[[Santo Domingo, Republikang Dominikano|Santo Domingo]] |- |{{flagicon|CZE}} [[Republikang Tseko]] |{{sortname|Linda|Górecká|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Soukup |first=Jaroslav |date=3 Mayo 2025 |title=Vítězkou Miss Czech Republic se stala Linda Górecká |trans-title=Linda Górecká was crowned Miss Czech Republic |url=https://www.novinky.cz/clanek/koktejl-vitezkou-miss-czech-republic-2025-se-stala-linda-gorecka-40519702 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Novinky |language=cs|archive-url=https://web.archive.org/web/20260408113311/https://www.novinky.cz/clanek/koktejl-vitezkou-miss-czech-republic-2025-se-stala-linda-gorecka-40519702|archive-date=8 Abril 2026}}</ref> |22 |[[Praga]] |- |{{flagicon|ZAM}} [[Zambia|Sambia]] |{{sortname|Adah|Mushibi|nolink=1}} |26 |[[Lusaka]] |- |{{flagicon|SEN}} [[Senegal]] |{{sortname|Fatima |Diop|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=8 Hulyo 2026 |title=Fatoumata Diop portera les couleurs du Sénégal |language=fr |trans-title=Fatoumata Diop will represent Senegal |website=Le Soleil |url=https://lesoleil.sn/actualites/arts-et-culture/fatoumata-diop-portera-les-couleurs-du-senegal/ |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260708134715/https://lesoleil.sn/actualites/arts-et-culture/fatoumata-diop-portera-les-couleurs-du-senegal/ |archive-date=8 Hulyo 2026}}</ref> |26 |[[Dakar]] |- |{{flagicon|SRB}} [[Serbia|Serbiya]] |{{sortname|Simona|Manojlović|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=8 Pebrero 2026 |title=One je ponela titulu najlepše! Simona Manojlović je nova mis Srbije! |language=bs |trans-title=She took home the title of most beautiful! Simona Manojlović is the new Miss Serbia! |website=Republika |url=https://www.republika.rs/zabava/estrada/729287/mis-srbije-2026 |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260715045033/https://www.republika.rs/zabava/estrada/729287/mis-srbije-2026|archive-date=15 Hulyo 2026}}</ref> |21 |Novi Sad |- |{{flagicon|Sierra Leone}} [[Sierra Leone]] |{{sortname|Mariyam |Konneh|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=21 Hulyo 2026 |title=Mariyam Lorba Konneh to Represent Sierra Leone at Miss World 2026 |url=https://sierraloaded.sl/lifestyle/mariyam-lorba-konneh-competing-at-miss-world/ |access-date=22 Hulyo 2026 |website=Sierraloaded |language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20260722070003/https://sierraloaded.sl/lifestyle/mariyam-lorba-konneh-competing-at-miss-world/|archive-date=22 Hulyo 2026}}</ref> |21 |[[Freetown]] |- |{{Flagicon|Zimbabwe}} [[Zimbabwe|Simbabwe]] |{{sortname|Brunette|Makanyiso|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=7 Hunyo 2026 |title=While tension fills History was made in Harare as Miss Universe Zimbabwe crowned seven beauty queens to represent the country at some of the world's biggest pageants |language=en |website=Zimbo Live News |url=https://zimbolivenews.com/news/while-tension-fills-history-was-made-in-harare-as-miss-universe-zimbabwe-crowned-seven-beauty-queens-to-represent-the-country-at-some-of-the-worlds-biggest-pageants |url-status=live |access-date=10 Agosto 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260607055812/https://zimbolivenews.com/news/while-tension-fills-history-was-made-in-harare-as-miss-universe-zimbabwe-crowned-seven-beauty-queens-to-represent-the-country-at-some-of-the-worlds-biggest-pageants |archive-date=7 Hunyo 2026}}</ref> |26 |Chitungwiza |- |{{flagicon|SGP}} [[Singapore|Singapura]] |{{sortname|Aishwarya Nicole|Tan|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Kannan |first=Yugesh |date=16 Hulyo 2026 |title=Miss World Singapore: Aishwarya Nicole Tan's journey |url=https://www.tabla.com.sg/community/people/aishwarya-nicole-tan-selfie-girl-miss-world-singapore |access-date=28 Hulyo 2026 |website=Tabla |language=en}}</ref> |22 |[[Singapura]] |- |{{flagicon|SOM}} [[Somalia|Somalya]] |{{sortname|Foziya Abdullahi|Garad|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Singh |first=Shruthi |date=29 Hunyo 2026 |title=Foziya Abdullahi Garad Wins Miss World Somalia 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/foziya-abdullahi-garad-wins-miss-world-somalia-2026/articleshow/154797612.cms |access-date=9 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260702061955/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/foziya-abdullahi-garad-wins-miss-world-somalia-2026/articleshow/154797612.cms|archive-date=2 Hulyo 2026}}</ref> |21 |[[Mogadishu]] |- |{{flagicon|SRI}} [[Sri Lanka]] |{{sortname|Prathibha|Liyanarachchi|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=21 Hunyo 2026 |title=In conversation with Miss World Sri Lanka 2026 Prathibha Liyanaarachchi |url=https://themorning.lk//articles/51TZkbRARIpVJTf9YxNj |access-date=9 Hulyo 2026 |website=The Morning |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260713152046/https://www.themorning.lk/articles/51TZkbRARIpVJTf9YxNj|archive-date=13 Hulyo 2026}}</ref> |27 |[[Colombo]] |- |{{flagicon|SWE}} [[Sweden|Suwesya]] |{{sortname|Bianca|Lindström|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Singh |first=Shruthi |date=25 Hunyo 2026 |title=Maria Berit Bianca Santos Lindström Wins Miss World Sweden 2026 Crown |language=en |website=Fermina |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/maria-berit-bianca-santos-lindstrm-wins-miss-world-sweden-2026-crown/articleshow/154759399.cms |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260628064744/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/maria-berit-bianca-santos-lindstrm-wins-miss-world-sweden-2026-crown/articleshow/154759399.cms |archive-date=28 Hunyo 2026}}</ref> |22 |[[Estokolmo]] |- |{{flagicon|TZA}} [[Tanzania|Tansaniya]] |{{sortname|Latricia Ian|Sawe|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Maricha |first=Julius |date=1 Mayo 2026 |title=Latricia Sawe: The girl who dreamt of flying, then ruled the runway |url=https://www.thecitizen.co.tz/tanzania/magazines/latricia-sawe-the-girl-who-dreamt-of-flying-then-ruled-the-runway-5442892 |access-date=9 Hulyo 2026 |website=The Citizen |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260714065515/https://www.thecitizen.co.tz/tanzania/magazines/latricia-sawe-the-girl-who-dreamt-of-flying-then-ruled-the-runway-5442892|archive-date=14 Hulyo 2026}}</ref> |24 |[[Dar es Salaam]] |- |{{flagicon|THA}} [[Thailand|Taylandiya]] |{{sortname|Kanteera|Techaphattanakul|nolink=1}}<ref>{{cite news |date=10 Mayo 2026 |title=งดงามทรงพลัง น้ำผึ้ง กานต์ธีรา คว้ามงมิสเวิลด์-ไทยแลนด์ 2026 พร้อมชิงมงฟ้าที่เวียดนาม ก.ย. นี้ |language=th |trans-title=Beautiful and powerful, Namphueng Kanteera wins the Miss World-Thailand 2026 crown and will compete for the Miss World title in Vietnam this September |website=Thairath |url=https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2931854 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260510185219/https://www.thairath.co.th/entertain/beauty-pageant/2931854#goog_rewarded |archive-date=10 Mayo 2026}}</ref> |25 |Mae Yao |- |{{flagicon|ZAF}} [[Timog Aprika]] |{{sortname|Romanda |Hombir|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Selisho |first=Kaunda |date=21 Hulyo 2026 |title=Romanda Hombir: Meet SA's Miss World 2026 rep, proud Swati-Zulu-German heritage icon from Mpumalanga |url=https://www.citizen.co.za/lifestyle/romanda-hombir-meet-sas-miss-world-2026-rep-proud-swati-zulu-german-heritage-icon-from-mpumalanga/ |access-date=22 Hulyo 2026 |website=The Citizen |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260722152500/https://www.citizen.co.za/lifestyle/romanda-hombir-meet-sas-miss-world-2026-rep-proud-swati-zulu-german-heritage-icon-from-mpumalanga/|archive-date=22 Hulyo 2026}}</ref> |27 |Mpumalanga |- |{{flagicon|KOR}} [[Timog Korea]] |{{sortname|Min-seo|Cha|nolink=1}}<ref>{{Cite web |last=Nam |first=Duy |date=9 Marso 2026 |title=Nhan sắc đối thủ của Bảo Ngọc gây tranh cãi |trans-title=The beauty of Bao Ngoc's rival sparks controversy |url=https://tienphong.vn/nhan-sac-doi-thu-cua-bao-ngoc-gay-tranh-cai-post1825522.tpo |archive-url=https://web.archive.org/web/20260421104231/https://tienphong.vn/nhan-sac-doi-thu-cua-bao-ngoc-gay-tranh-cai-post1825522.tpo |archive-date=21 Abril 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Tiền Phong |language=vi}}</ref> |20 |[[Seoul]] |- |{{flagicon|South Sudan}} [[Timog Sudan]] |{{sortname|Nyandeng Kerubino|Kuanyin Bol|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=14 Hulyo 2026 |title=Nyandeng Kerubino Kuanyin Bol Officially Announced as Miss World South Sudan 2026 |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/nyandeng-kerubino-kuanyin-bol-officially-announced-as-miss-world-south-sudan-2026/articleshow/155091040.cms |access-date=22 Hulyo 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810095539/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/nyandeng-kerubino-kuanyin-bol-officially-announced-as-miss-world-south-sudan-2026/articleshow/155091040.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |– |[[Juba]] |- |{{flagicon|TTO}} [[Trinidad at Tobago]] |{{sortname|Georgia-Lee|Gill|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=9 Disyembre 2025 |title=Georgia-Lee is Miss World T&T |language=en |website=Trinidad Express Newspapers |url=https://trinidadexpress.com/news/local/georgia-lee-is-miss-world-t-t/article_6dc15b78-2e2c-452d-88d9-27c8121a4d3f.html |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260716034956/https://trinidadexpress.com/news/local/georgia-lee-is-miss-world-t-t/article_6dc15b78-2e2c-452d-88d9-27c8121a4d3f.html|archive-date=16 Hulyo 2026}}</ref> |24 |Arima |- |{{flagicon|CHI}} [[Chile|Tsile]] |{{sortname|Ignacia|Fernández|nolink=1}}<ref>{{cite news |last=Valdez |first=Cynthia |date=10 Nobyembre 2025 |title=Ignacia Fernández, la nueva Miss Mundo Chile que ganó la corona a ritmo de death metal |language=es |trans-title=Ignacia Fernández, the new Miss World Chile who won the crown to the rhythm of death metal |website=¡Hola! |url=https://www.hola.com/us-es/celebrities/20251110866743/miss-mundo-chile-ganadora-corona-heavy-metal |url-status=live |access-date=5 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251112193727/https://www.hola.com/us-es/celebrities/20251110866743/miss-mundo-chile-ganadora-corona-heavy-metal/ |archive-date=12 Nobyembre 2025}}</ref> |27 |Las Condes |- |{{flagicon|CHN}} [[Tsina]] |{{sortname|Yifei|Dong|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=5 Hulyo 2026 |title=Miss World China Dong Yifei Empowers Children in Remote Communities Through Arts Education |url=https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-china-dong-yifei-empowers-children-in-remote-communities-through-arts-education/articleshow/154947645.cms |access-date=4 Agosto 2026 |website=Femina |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810100223/https://www.femina.in/beauty-pageants/miss-world/miss-world-china-dong-yifei-empowers-children-in-remote-communities-through-arts-education/articleshow/154947645.cms|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |26 |[[Qiqihar]] |- |{{flagicon|TUR}} [[Turkiya]] |{{sortname|Sıla|Saraydemir|nolink=1}}<ref>{{Cite news |date=20 Disyembre 2025 |title=New Azra Akın! Who is Sıla Saraydemir, the 2025 Miss Turkey? |language=en |website=Haberler |url=https://en.haberler.com/new-azra-akin-who-is-sila-saraydemir-the-2025-miss-19374446/ |access-date=9 Hulyo 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260720231227/https://en.haberler.com/new-azra-akin-who-is-sila-saraydemir-the-2025-miss-19374446/|archive-date=20 Hulyo 2026}}</ref> |22 |[[Istanbul]] |- |{{flagicon|UGA}} [[Uganda]] |{{sortname|Elle|Muhoza|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Setyembre 2025 |title=Who is Miss Uganda 2025, Elle Trivia Muhoza? |url=https://www.newtimes.co.rw/article/29907/entertainment/who-is-miss-uganda-2025-elle-trivia-muhoza |access-date=25 Setyembre 2025 |website=The New Times |language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20260810100837/https://www.newtimes.co.rw/article/29907/entertainment/who-is-miss-uganda-2025-elle-trivia-muhoza|archive-date=10 Agosto 2026}}</ref> |22 |Bukomansimbi |- |{{flagicon|UKR}} [[Ukranya]] |{{sortname|Valeriia|Lisovska|nolink=1}}<ref>{{Cite news |last=Zelenetska |first=Vita |date=14 Disyembre 2025 |title=18-year-old Odesa resident Valeriia Lisovska received the crown of "Miss Ukraine - 2025" |language=en |website=Ukrainian National News |url=https://unn.ua/en/news/18-year-old-odesa-resident-valeriia-lisovska-received-the-crown-of-miss-ukraine-2025 |url-status=live |access-date=9 Hulyo 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251214143950/https://unn.ua/en/news/18-year-old-odesa-resident-valeriia-lisovska-received-the-crown-of-miss-ukraine-2025 |archive-date=14 Disyembre 2025}}</ref> |18 |[[Odessa]] |- |{{flagicon|HUN}} [[Unggriya]] |{{sortname|Janka|Végvári|nolink=1}}<ref>{{Cite web |date=22 Hunyo 2025 |title=Végvári Janka lett a Miss World Hungary győztese |trans-title=Here is the beautiful winner! Janka Végvári became the winner of Miss World Hungary |url=https://www.blikk.hu/galeria/miss-world-hungary-gyoztes/w2pggc7 |access-date=10 Hulyo 2025 |website=Blikk |language=hu|archive-url=https://web.archive.org/web/20260430093750/https://www.blikk.hu/galeria/miss-world-hungary-gyoztes/w2pggc7|archive-date=30 Abril 2026}}</ref> |18 |Mosonmagyaróvár |} == Mga tala == {{Notelist}} == Mga sanggunian == {{Reflist}} == Panlabas na kawing == * {{Official website|https://www.missworld.com/}} {{Miss World}} [[Kategorya:Miss World]] 5bjf08pb2ohastwaeokp3pbf5lhn46k Dekada 1980 0 335039 2220076 2197199 2026-08-11T08:51:52Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220076 wikitext text/x-wiki <imagemap> File:1980s replacement montage02.PNG|thumb|335px|Mula kaliwa, paikot: Inulunsad ang unang Space Shuttle (Sasakyang Pangkalawakan), Columbia noong 1981; Nagpagaan ng tensyon sa pagitan ng dalawang ''superpower'' na sina pangulong [[Ronald Reagan]] ng [[Estados Unidos]] at pinunong [[Mikhail Gorbachev]] ng [[Unyong Sobyet]], na humantong sa pagtatapos ng [[Digmaang Malamig]]; Ang pagbagsak ng [[Pader ng Berlin]] noong 1989 ay itinuturing bilang isa sa mga pinakamakabuluhang kaganapan ng dekada 1980; Noong 1981, inilabas ang IBM Personal Computer; Noong 1985, ginanap ang konsyertong Live Aid upang pondohan ang mga pagsisikap na makapagbigay ng ayuda sa taggutom sa [[Etiyopiya]] sa panahon ng pamumuno ni Mengistu Haile Mariam; Nagpatuloy ang [[polusyon]] at mga suliraning pang-ekolohiya nang mapuno ng [[Radiyasyon|radyaktibong]] labi ang Unyong Sobyet at iba pang bahagi ng mundo mula sa [[sakuna sa Chernobyl]] noong 1986, at noong 1984, nang mamatay ang libu-libong tao sa [[Bhopal]] dahil sa tagas ng gas mula sa isang planta ng pestisidyo; Humantong ang Digmaan ng [[Iran]] at [[Iraq]] sa higit isang milyong namatay at US$1 trilyong gastusin, habang ang isa pang [[Digmaang Apgano–Sobyetiko|digmaan sa pagitan ng mga Sobyet at Apgano]] ay nagresulta sa mahigit dalawang milyong nasawi.<br> rect 2 3 199 169 [[Space Shuttle Columbia]] rect 201 1 497 171 [[Digmaang Malamig|Katupusan ng Digmaang Malamig]] rect 1 172 118 336 [[Digmaang Iran–Iraq]] rect 120 172 241 336 [[Digmaang Apgano–Sobyetiko]] rect 246 173 506 336 [[Pader ng Berlin|Pagbagsak ng Pader ng Berlin]] rect 123 337 223 525 [[Taggutom sa Etiyopiya noong 1983–1985]] rect 123 337 323 525 [[Live Aid]] rect 326 338 510 536 [[IBM Personal Computer]] rect 0 339 121 515 [[sakuna sa Chernobyl]] </imagemap> {{Decadebox|198}} Ang '''dekada 1980''' (binibigkas na "labinsiyam na walumpu", pinaikli bilang '''d. 1980''' o '''dekada '80''' na kadalasang binibigkas bilang '''dekada Otsenta''') ay ang dekadang nagsimula noong Enero 1, 1980 at nagtapos noong Disyembre 31, 1989.<!--Ekonomiya--> Ang panahong ito ay nasaksihan ang paghahari ng [[konserbatismo]] at ekonomiyang nakabatay sa [[malayang pamilihan]], gayundin ang mga pagbabagong sosyo-ekonomiko bunga ng pag-unlad sa [[teknolohiya]] at pandaigdigang paglayo mula sa planadong ekonomiya tungo sa kapitalismong ''[[laissez-faire]]'', kung ihahambing sa [[dekada 1970]]. Habang lumalaganap ang deregulasyon at dekonstruksyon sa [[ekonomiya]] sa mga [[mauunlad na bansa]], maraming multinasyonal na korporasyong kaugnay ng industriya ng [[pagmamanupaktura]] ang inilipat sa [[Taylandiya]], [[Mehiko]], [[Timog Korea]], [[Taiwan]], at [[Tsina]]. Nakaranas ng malawakang paglago ng ekonomiya ang [[Hapon]] at [[Kanlurang Alemanya]] sa panahong ito. Sa dekada ring ito kinilala ang pagsiklab ng [[epidemya]] ng AIDS, na tinatayang nakapatay na ng humigit-kumulang 40.4 milyong katao (hanggang taong 2022).<ref>{{cite web |title=Global HIV/AIDS Overview |url=https://www.aids.gov/federal-resources/around-the-world/global-aids-overview/ |access-date=16 Abril 2016 |work=aids.gov |language=en |archive-date=13 Mayo 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170513041232/https://www.aids.gov/federal-resources/around-the-world/global-aids-overview/ |url-status=dead }}</ref> Sa panahong ito rin nagsimulang lumaganap sa pamayanang siyentipiko at pampulitika ang teorya ng [[pag-init ng daigdig]]. Ang [[Reyno Unido]] at [[Estados Unidos]] ay lalong lumapit sa mga patakarang pang-ekonomiyang nakabatay sa banda ng panustos, na nagsimula ng uso tungo sa pandaigdigang kawalang-tatag sa kalakalan sa pagitan ng mga bansa. Ang kalakarang ito ay lalo pang tumindi sa sumunod na dekada nang bumagsak ang [[USSR]], na nagbigay-lakas sa mga patakarang pang-ekonomiyang maka-kanan. <!--Politika at labanan--> Ang huling dekada ng [[Digmaang Malamig]] ay nagbukas sa patuloy na tensyon sa pagitan ng Estados Unidos at [[Unyong Sobyet]] na halos walang patid. Lalong tumindi ang tensyon sa pagitan ng dalawang kapangyarihang pandaigdig nang talikuran ni [[Pangulo ng Estados Unidos|Pangulong]] [[Ronald Reagan|Reagan]] ang patakaran ng ''détente'' (pagpapaluwag ng tensyon) at umangkin ng bagong patakarang mas agresibo laban sa Unyong Sobyet. Muling naging lubhang mapanganib ang posibilidad ng digmaang [[nukleyar]] sa unang pagkakataon mula noong Krisis ng mga Misayl sa [[Cuba]] noong 1962, ngunit sa ikalawang kalahati ng dekada ay nagkaroon ng kapansin-pansing pagluluwag ng tensyon sa pagitan ng mga ''superpower'' at kalauna’y humantong sa ganap na pagbagsak ng [[Komunismo|komunismong]] Sobyet. Nahaharap sa mga hamong pang-ekonomiya at panlipunan ang mga [[bansang umuunlad]] sa iba’t ibang panig ng daigdig dahil sa sunud-sunod na krisis sa utang noong dekada 1980. Dahil dito, napilitan ang marami sa mga bansang ito na humingi ng tulong pinansyal mula sa [[Pandaigdigang Pondong Pananalapi]] (IMF) at [[Bangkong Pandaigdig|Pandaigdigang Bangko]]. Nakaranas ng malawakang taggutom ang [[Etiyopiya]] sa kalagitnaan ng dekada 1980 sa ilalim ng tiwaling pamumuno ni Mengistu Haile Mariam, dahilan upang umasa ang bansa sa tulong mula sa ibang bansa upang mapakain ang kanilang mamamayan, at nagbunsod ito ng pandaigdigang mga hakbang upang lumikom ng pondo para sa mga Etiyopiyano, gaya ng konsyertong Live Aid noong 1985. Naganap din ang malalaking kilos-protesta at karahasang sibil, kabilang ang Digmaang Sibil sa [[Angola]], Digmaang Sibil sa Etiyopiya, sigalot sa Moro sa [[Mindanao]], [[Pilipinas]], Digmaang Sibil sa [[El Salvador]], Digmaang Palumpong sa [[Uganda]], insureksiyon sa Laos, Digmaan ng Iran at Iraq, Digmaang Sobyet–Apghan, Digmaan sa [[Lebanon]] noong 1982, Digmaan sa [[Falklands]], Ikalawang Digmaang Sibil sa [[Sudan]], insureksiyon ng ''Lord's Resistance Army'' (Armada ng Paglaban ng Panginoon) at Unang Digmaan sa Nagorno-Karabakh. Naging makapangyarihang puwersang pampolitika ang Islamismo sa dekadang ito, at maraming grupong [[Jihad|jihadista]], kabilang ang [[Al-Qaeda|Al Qaeda]], ang naitatag. {{multiple image|caption_align=center|header_align=center|image1=Corazon Aquino inauguration.jpg|alt1=Panunumpa ni Corazon Aquino sa Club Filipino, San Juan, Kalakhang Maynila|caption1={{nowrap|Panunumpa ni Corazon Aquino<br/>sa Club Filipino,<br/>[[San Juan, Kalakhang Maynila]]}}|width1=250|image2=Ferdinand Marcos 1986 inauguration.jpg|alt2=Panunumpa ni Ferdinand Marcos sa Palasyo ng Malakanyang, Maynila|caption2={{nowrap|Panunumpa ni Ferdinand Marcos<br/> sa Palasyo ng Malakanyang, [[Maynila]]}}|width2=288|header=Dalawang panunumpang pampanguluhan na <br/>naganap noong panahon ng Rebolusyong EDSA ng 1986|align=left}} Sa Pilipinas, matapos ang halos dalawampung taon ng diktadura, bumaba sa pagkapangulo si [[Ferdinand Marcos]] at pinalitan ni Corazon Aquino sa pamamagitan ng [[Rebolusyong EDSA ng 1986|Rebolusyong Lakas ng Bayan]] o ''People Power Revolution'' na naganap mula ika-22 hanggang ika-25 ng Pebrero 1986. Itinuturing ito ng ilan bilang isang mapayapang rebolusyon, sa kabila ng katotohanang naglabas ng kautusan ang [[Sandatahang Lakas ng Pilipinas]] na buwagin ang mga nagtipong tao sa [[EDSA]] (ang pangunahing lansangan sa [[Kalakhang Maynila]]). Sa 1986 din, muling lumitaw ang [[nasyonalismo]] sa [[Silangang Bloke|Silangang Blokeng]] pampulitika, at ang pagnanais para sa [[demokrasya]] sa mga estadong [[sosyalista]], na sinabayan ng resesyon sa ekonomiya, ay humantong sa mga reporma ni [[Mikhail Gorbachev]] na tinawag na ''glasnost'' (pagkakabukas) at ''perestroika'' (pagbabagong-anyo). Bunga nito, nabawasan ang kapangyarihan ng [[Partido Komunista ng Unyong Sobyetika|Partido Komunista]], naging legal ang pagtutol o pagkontra, at pinayagan ang ilang limitadong anyo ng kapitalismo tulad ng mga kasunduan sa negosyo (''joint ventures'') kasama ang mga kompanya mula sa mga kapitalistang bansa. Matapos ang tensyon sa halos buong dekada, pagsapit ng 1988 ay malinaw na bumuti ang ugnayan sa pagitan ng mga bansang komunista at kapitalista,<ref>{{Cite news |last=Lewis |first=Flora |date=Mayo 29, 1988 |title=FOREIGN AFFAIRS; Cold War Recedes |language=en |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/1988/05/29/opinion/foreign-affairs-cold-war-recedes.html}}</ref> at unti-unti na ring nawalan ng kagustuhan ang Unyong Sobyet na ipagtanggol ang mga pamahalaan nito sa mga bansang satelayt. [[Talaksan:Události na náměstí Tian an men, Čína 1989, foto Jiří Tondl.jpg|left|thumb|Mga nagpoprotesta sa Liwasang Tiananmen, [[Tsina|Tsiina]] noong 1989]] Noong 1989, nagganap ang pagpapatalsik at pagtatangkang mapatalsik sa ilang pamahalaang pinamumunuan ng mga komunista—kabilang ang sa [[Unggriya|Hungarya]], ang mga protesta sa [[Liwasang Tiananmen]] noong 1989 sa Tsina, ang Rebolusyong Pelus (''Velvet Revolution'') sa [[Czechoslovakia]], ang rehimeng Silangang Aleman ni Erich Honecker, ang pamahalaang sinusuportahan ng Sobyet sa [[Polonya]], at ang marahas na pagpapatalsik sa rehimeng Nicolae Ceaușescu sa [[Romanya]]. Ang paggiba sa 155 km na [[Pader ng Berlin]] sa pagtatapos ng dekada ay nagbigay‑tanda ng isang malawakang pagyanig sa heopolitika. Nagtapos ang Digmaang Malamig noong unang bahagi ng dekada 1990 sa matagumpay na Muling Pag‑iisa ng Alemanya at sa pagbagsak ng USSR matapos ang Kudeta noong Agosto 1991. Matapos ang Rebolusyong Lakas ng Bayan noong 1986 na nagpatalsik kay Ferdinand Marcos, hinarap ng bagong pamahalaan ni Pangulong Corazon Aquino ang sunod-sunod na tangkang kudeta mula sa ilang grupong militar na hindi kuntento sa mga reporma. Kabilang dito ang tangkang kudeta noong Agosto 1987 sa pangunguna ni Col. [[Gregorio Honasan|Gregorio “Gringo” Honasan]],<ref>{{Cite web |last=Medina |first=Marielle |date=2015-08-28 |title=Did you know: Honasan-led coup try vs Cory Aquino |url=https://newsinfo.inquirer.net/717039/did-you-know-honasan-led-coup-try-vs-cory-aquino |access-date=2025-07-12 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> kung saan sinalakay ang [[Palasyo ng Malakanyang|palasyo ng Malacañang]] at ilang kampo militar, na nauwi sa pagkasawi ng mga sibilyan. Ang pinakamapanganib na kudeta ay naganap noong Disyembre 1989, nang humigit-kumulang 3,000<ref>{{Cite web |last=Petilla |first=Danny |date=2021-12-01 |title=The 1989 coup attempt: Unsung heroism, unmasked ploys |url=https://newsinfo.inquirer.net/1522043/the-89-coup-attempt-unsung-heroism-unmasked-ploys |access-date=2025-07-12 |website=INQUIRER.net |language=en}}</ref> sundalo ang nagtangkang pabagsakin ang pamahalaan. Kinailangan ni Aquino ang tulong ng mga pwersang Amerikano upang mapigilan ang pag-aalsa.<ref>{{Cite web |last=Gerstenzang |first=James |date=1989-12-03 |title=U.S. Rejected Plea to Attack Rebels : Philippines: Washington limits its assistance to air cover to help the Aquino government. |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1989-12-03-mn-431-story.html |access-date=2025-07-12 |website=Los Angeles Times |language=en-US}}</ref> Humantong ito sa daan-daang nasawi at nasugatan.<ref>{{Cite news |last=Richburg |first=Keith B. |date=1989-12-05 |title=THOUSANDS STILL TRAPPED BY MANILA STREET BATTLE |language=en-US |work=The Washington Post |url=https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1989/12/05/thousands-still-trapped-by-manila-street-battle/88094965-a312-44e8-b7d1-428ac004db29/ |access-date=2025-07-12 |issn=0190-8286}}</ref> [[Talaksan:MTV 1981 logo (all outlined except "TV").svg|thumb|Unang logo ng MTV na unang lumabas noong 1981]] <!--Teknolohiya at sakuna--> Noong Abril 12, 1981, inilunsad ang kauna-unahang Space Shuttle (Sasakyang Pangkalawan) na Columbia ng [[NASA]], isang makasaysayang tagumpay sa larangan ng eksplorasyong pangkalawakan. Sa parehong taon, inilabas din ang IBM Personal Computer, na naging mahalagang hakbang sa pag-usbong ng teknolohiya at personal na [[Kompyuter|kompyuting]]. Sa paglipas ng panahon, nangyari ang trahedya noong Enero 28, 1986 nang sumabog ang Space Shuttle Challenger 73 segundo matapos itong ilunsad, na ikinasawi ng lahat ng sakay nitong tripulante. Ito ang kauna-unahang sakuna na nagresulta sa pagkawasak ng isang Space Shuttle ng NASA, at ang sanhi ng aksidente ay isang depektibong O-ring. Makalipas ang ilang buwan, noong Abril 26, 1986, naganap naman ang [[Sakuna sa Chernobyl|sakunang Chernobyl]], isang malawakang [[Nukleyar na pagkatunaw|pagkatunaw ng nukleyar]] sa [[Ukranya|Ukranyang]] SSR, Unyong Sobyet, na nagpalaganap ng malaking dami ng radyaktibong materyal sa buong Europa. Namatay ang 47 katao, marami pa ang nasawi kalaunan dahil sa [[kanser]] na dulot ng radyasyon, at humigit-kumulang 300,000 katao ang napaalis sa kanilang mga tirahan. <!--Libangan at popular na kultura--> Sa larangan ng musika sa Estados Unidos, inilunsad ang MTV at nagsimulang magkaroon ng malaking epekto ang mga bidyong musik sa industriya ng rekord. Ang mga alagad ng sining ng pop at banda tulad nina Duran Duran, [[Michael Jackson]], [[George Michael]], [[Whitney Houston]], Prince, Cyndi Lauper, at [[Madonna]] ay naging dalubhasa sa pormat na ito at tumulong na gawing isang kumikitang negosyo ang bagong produkto. Sa simula ng dekada, bumagsak ang kasikatan ng [[New wave|''new wave'']] kasabay ng pag-usbong ng ''New Romantic'', pati na rin ng mga bagong ''genre'' o uri tulad ng ''new pop'' at ''synthpop'' na binuo ng maraming artist mula sa [[Gran Britanya|Britanya]] at Amerika, at naging popular na mga kaganapan sa buong dekada lalo na sa mga unang bahagi at kalagitnaan ng dekada 1980. Ang musika ay naging mas pira-piraso at naghalo-halo sa mga ''subgenre'' tulad ng ''house'', ''goth'', at ''rap metal''.<ref>{{cite news |last=Leopold |first=Todd |date=2002-08-22 |title='Like, Omigod!' It's the return of the '80s |language=en |work=The New York Times |url=http://www-cgi.cnn.com/2002/SHOWBIZ/Music/08/21/omigod.80s/index.html |url-status=dead |access-date=2013-03-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131104212110/http://www-cgi.cnn.com/2002/SHOWBIZ/Music/08/21/omigod.80s/index.html |archive-date=2013-11-04}}</ref> Kabilang sa mga kilalang bidyong musika ang mga gawa ni Peter Gabriel. {{multiple image|caption_align=center|header_align=center|image1=Jett Pangan (2372674477).jpg|alt1=Si Jett Pangan, ang bokalista ng The Dawn|caption1={{nowrap|Si Jett Pangan, <br/>ang bokalista ng <br/>The Dawn}}|width1=120|image2=Martin Nievera by Arthur Comia.jpg|alt2=Si Martin Nievera, ang tinaguriang Hari ng Konsiyerto ng Pilipinas|caption2={{nowrap|Si Martin Nievera, <br/>ang tinaguriang<br/>Hari ng Konsiyerto<br/> ng Pilipinas}}|width2=129|image3=Sharon Cuneta performing "Love Again" in 2019.jpg|alt3=Si Sharon Cuneta, ang tinaguriang Megastar|caption3={{nowrap|Si Sharon Cuneta, <br/>ang tinaguriang <br/>Megastar}}|width3=120|image4=Gary Valenciano in Toronto 2014.png|alt4=Si Gary Valenciano, ang tinaguriang Pure Energy|caption4={{nowrap|Si Gary Valenciano, <br/>ang tinaguriang<br/> Pure Energy}}|width4=116|header=Mga ilang kilalang mang-aawit ng OPM<br/>na nagsimula at sumikat noong dekada '80}} Sa dekada 1980, lumawak ang larangan ng musika sa Pilipinas. Umigting ang [[Original Pilipino Music]] (OPM, o Orihinal na Pilipinong Musika), na pinangunahan ng mga artistang umaawit ng [[balada]] at ''[[Musikang pop|pop]]'' gaya nina [[Sharon Cuneta]], [[Martin Nievera]], at [[Gary Valenciano]]. Nanatiling may impluwensiya ang [[Manila sound|Manila Sound]]—isang halo ng ''disco'' at ''funk'' na may temang Pilipino—sa mga unang taon ng dekada.<ref>{{Cite web |last=Manzano |first=Michelle |date=2024-01-03 |title=Manila Sound: The Groovy Beat of Filipino Pop Music |url=https://popzine.ph/manila-sound-the-groovy-beat-of-filipino-pop-music/ |access-date=2025-07-12 |website=popzine |language=en-US}}</ref> Pagsapit ng kalagitnaan ng dekada, sumibol ang ''new wave'' at ''post-punk'' sa pamamagitan ng mga bandang gaya ng [[The Dawn]]<ref>{{Cite web |last=Tomada |first=Nathalie |title=The Dawn’s Jett Pangan reflects on almost 40 years of rocking OPM scene |url=https://www.philstar.com/entertainment/2025/02/18/2422215/dawns-jett-pangan-reflects-almost-40-years-rocking-opm-scene |access-date=2025-07-12 |website=Philstar.com |language=en}}</ref> at Identity Crisis, na naging patok sa mga estasyong FM. Naging pangunahing midyum ng pamamahagi ng musika ang [[Cassette tape|''cassette tape'']], at sinuportahan ng pamahalaan ang lokal na musika sa pamamagitan ng mga patakarang tulad ng Kautusang Ehekutibo Blg. 255 na nag-aatas ng regular na pagpatugtog ng OPM sa [[radyo]].<ref>{{Cite web |title=Executive Order No. 255 |url=https://lawphil.net/executive/execord/eo1987/eo_255_1987.html |access-date=2025-07-16 |website=lawphil.net}}</ref> {{multiple image|caption_align=center|header_align=center|image1=Aga Muhlach Uninvited 2024 film3.jpg|alt1=Aga Muhlach|caption1={{nowrap|[[Aga Muhlach]]}}|width1=119|image2=Herbert Bautista 2016 (cropped).jpg|alt2=Herbert Bautista|caption2={{nowrap|[[Herbert Bautista]]}}|width2=112|image3=Eula Valdez.jpg|alt3=Eula Valdez|caption3={{nowrap|[[Eula Valdez]]}}|width3=90|image4=Yayo Aguila.jpg|alt4=Yayo Aguila|caption4={{nowrap|[[Yayo Aguila]]}}|width4=104|header=Mga artistang bumida sa pelikulang ''Bagets''|align=left}} Lumitaw rin ang mga unang anyo ng ''[[hip hop]]'' sa bansa, kabilang ang ''parody rap'' (o [[rap]] na parodiya) ni [[Dyords Javier]] na "Na Onseng Delight" noong 1980.<ref>{{Cite news |date=Agosto 14, 2023 |title=Patrol ng Pilipino: Paano nagsimula ang hip-hop sa Pilipinas? |work=[[ABS-CBN News]] |url=https://www.abs-cbn.com/entertainment/multimedia/video/08/14/23/paano-nagsimula-ang-hip-hop-sa-pilipinas |access-date=2025-07-12}}</ref> Nagsimulang sumikat ang ''breakdancing'' at iba pang aspekto ng ''hip hop'' dahil sa impluwensiyang Amerikano. Ang ''soundtrack'' (tugtugin sa [[pelikula]]) ng ''[[Bagets]]'' ay naging mahalagang bahagi ng kulturang kabataan noong dekada 1980 sa Pilipinas, na sumasalamin sa damdamin at karanasan ng mga kabataang Pilipino sa pamamagitan ng mga musikang ''pop'' at ''synth''.<ref>{{Cite web |last=Pareño |first=Elijah |date=2025-06-09 |title=How the ‘Bagets’ OST Shaped Pinoy Youth Culture in the '80s |url=https://rollingstonephilippines.com/music/5-iconic-bagets-soundtrack-songs/ |access-date=2025-07-12 |website=rollingstonephilippines.com |language=en-US}}</ref> Ang mga kantang gaya ng “''Growing Up''” ni Gary Valenciano ay nagsilbing himig ng pagdadalaga at pagbibinata para sa maraming kabataan noong panahong iyon. ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Ika-20 siglo]] [[Kategorya:Dekada 1980]] blcp4csxo08vupakogiyvxsnj6u6d1t Arius Raposas 0 337458 2219981 2219782 2026-08-10T13:24:30Z SirWonderful 156685 2219981 wikitext text/x-wiki {{Short description|Filipino historian}} {{Infobox person | name = Arius Lauren Raposas | image = File:Arius Raposas as featured by the documentary film Gomburza (2023).png | imagesize = | caption = | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1996|01|01}} | birth_place = Marikina, Metro Manila | death_date = | death_place = | citizenship = Philippines | alma_mater = [[University of the Philippines Diliman]] | other_names = Al Raposas | occupation = {{unbulleted list| [[Historyador]]| [[Agham pampolitika|Siyentipiko pampolitika]]| [[lingkod bayan|Lingkod Bayan]]| [[Manunulat]]}} | awards = {{unbulleted list| ''Parangal ng Gintong Pluma''| Influencer of the Year for Filipino History 2025| Icons of Change 2025| ''Dangal ng Lahi'' Award| ''Natatanging Bayaning Pilipino sa Larangan ng Kasaysayan''| ''Natatanging Pilipino na Naglilingkod sa Tao at sa Bayan'' | 2026 International Literary Award for Author of the Year| Charles Dickens Medal for Literary Excellence| Mega Golden Quill Award| Philippine Public Service Leadership Award| Asian Pillars Award}} | website = }} Si '''Arius Raposas''' (ipinanganak noong Enero 1, 1996) ay isang Pilipinong historyador,<ref name="sadje">{{cite journal |last1=Sadje |first1=Hadje Cresencio |title=Grassroots Theology in the Philippines as a Third Way Beyond Pentecostal and Liberation Theologies |journal=QUEST: Studies on Religion & Culture in Asia |date=14 June 2018 |volume=3 |url=https://www.theology.cuhk.edu.hk/quest/index.php/quest/article/view/59 |access-date=1 August 2022}}</ref><ref>{{cite web |title=A SURVEY OF CHRISTIAN CHURCHES/DENOMINATIONS WITH VALID BAPTISM |url=https://studylib.net/doc/25543814/ecdf-on-valid-baptisms |website=CATHOLIC BISHOPS CONFERENCE OF THE PHILIPPINES |access-date=3 August 2022}}</ref><ref name="novel">{{cite web |last1=Tachibana |first1=Maria |title=Historical novel "Revolution: 80 Days" offers global, never-before-seen perspective on Gomburza and the 1872 Cavite Mutiny |url=https://www.prfree.org/@mtachibana/historical-novel-revolution-80-days-offers-global-never-before-seen-perspective-on-gomburza-and-the-1872-cavite-mutiny-3rmwee77jmn4 |website=PRFree |access-date=3 August 2022}}</ref><ref name="ein">{{cite web |last1=Tachibana |first1=Maria |title=Historical novel Revolution: 80 Days offers global, never-before-seen perspective on Gomburza and the 1872 Cavite Mutiny |url=https://www.einnews.com/pr_news/584439506/historical-novel-revolution-80-days-offers-global-never-before-seen-perspective-on-gomburza-and-the-1872-cavite-mutiny |website=EINPresswire |date=4 August 2022 |access-date=5 August 2022}}</ref><ref>{{cite web |last1=Le |first1=Yenlinh |title=Maria Orosa - A war hero and nutritionist who saved thousands of lives |url=https://reclaimed.jusnet.co.uk/2022/05/31/maria-orosa-a-war-hero-and-nutritionist-who-saved-thousands-of-lives/ |website=Reclaimed Magazine |date=May 31, 2022 |access-date=5 June 2024 }}{{Dead link|date=Marso 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>, [[Agham pampolitika|siyentipiko pampolitika]],<ref name=malaya>{{cite web |title=Before the Bells |url=https://malaya.com.ph/weekender/arts-culture/before-the-bells/ |website=Malaya Business Insight |date=August 8, 2026 |access-date=8 August 2026}}</ref> lingkod bayan,<ref name="gpa">{{cite web |title=Heroes Gallery |url=https://gawadpilipino.com/gallery/ |website=Gawad Pilipino Awards |access-date=21 January 2026 }}{{Dead link|date=Abril 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> at manunulat.<ref>{{cite web |title=What? #PinoyScifi |url=https://www.8lettersbooks.com/what-pinoyscifi/ |website=8Letters |date=2 December 2022 |access-date=24 May 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=List of Filipino Authors, Writers and Their Books |url=https://peoplaid.com/2019/10/21/list-filipino-authors/ |website=PeoPlaid |date=21 October 2019 |access-date=24 May 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=The Authors Show® Lineup For The Week Of August 15, 2022 |url=https://www.24-7pressrelease.com/press_releases_by_date/20220816/2 |access-date=24 May 2024}}</ref> Tinaguriang pinakabatang historyador ng bansa (''nation's youngest historian'') sa Pilipinas dahil sa kanyang maagang paglitaw sa [[Midya (pakikipagtalastasan)|pambansang media]], kilala rin siya sa pagkakaroon ng mga gantimpala at gawaing pang-akademiko sa kasaysayan, agham pampolitika, pananalapi at ekonomiya, ugnayang pandaigdig, at pampublikong pangangasiwa.<ref>{{cite web |title=Arius Lauren Raposas AD Scientific Index 2025 |url=https://www.adscientificindex.com/scientist/arius-lauren-raposas/5145449 |website=AD Scientific Index |access-date=9 July 2025}}</ref><ref>{{cite web |title=PARALLEL SESSION 3A: PUBLIC SECTOR TRANSFORMATIONS |url=http://www.eropa.co/daily-bulletin1/parallel-session-3a-public-sector-transformations |website=EROPA |access-date=9 July 2025}}</ref> Natunghayan na rin siya sa media sa labas ng Pilipinas, gaya ng mga bansa sa Europa, Africa, Amerika, at Asya, nagpapatibay sa kanyang posisyon bilang isa sa pinakamaimpluwensiya na Pilipinong historyador sa buong mundo. Mayroon siyang websayt sa kasaysayan na kilala bilang ''Filipino Historian'', kung saan lagpas isang bilyong katao sa mahigit 100 bansa sa buong mundo na ang nakabasa nito mula sa pagkatatag noong 2012. Nominado ito sa Society and Politics category ng Bloggys: the Philippine Blogging Awards noong 2015, sa Blogosphere Awards (ngayon ay bCreator Awards) noong 2018, at Open Publishing Awards noong 2021. Ang kaakibat nitong kilusan na ''History, Civics, and Culture Philippines'' ay may humigit kumulang 8,000 kasapi.<ref>{{cite web |title=Top 100 Philippines Blogs And Websites To Follow in 2021 |url=https://blog.feedspot.com/philippines_blogs/ |website=Feedspot |date=13 December 2017 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite web |last1=Liwanag |first1=Tim |title=First Filipino Gets a Real Blogger Recognition Award |url=https://www.goodreads.com/author_blog_posts/15518768-first-filipino-gets-a-real-blogger-recognition-award |website=Goodreads |access-date=1 August 2022}}</ref><ref>{{cite web |last1=Liwanag |first1=Tim |title=First Filipino Gets a Real Blogger Recognition Award |url=https://firstfilipino.blogspot.com/2017/08/first-filipino-gets-real-blogger.html |website=First Filipino |date=3 August 2017 |access-date=24 May 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=history-ph.blogspot.com ranking |url=https://www.similarweb.com/website/history-ph.blogspot.com/ |website=Similarweb |access-date=9 July 2025}}</ref> Bilang student leader, nagbabala at nagbigay ng mga solusyon si Raposas tungkol sa patuloy na paghina ng demokratikong partisipasyon at pagbuo ng mga bagong pinuno mula sa mga kabataan. Bilang lingkod bayan, nakapagsilbi si Raposas sa iba't-ibang ahensya ng pamahalaan, kasama na ang [[Kagawaran ng Kalusugan]] (Department of Health), [[Senado ng Pilipinas]] (Senate), [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]] (House of Representatives), [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] (Department of Environment and Natural Resources), at Kagawaran ng Pananahanang Pantao at Pagpapaunlad ng Kalunsuran (Department of Human Settlements and Urban Development).<ref>{{cite web |title=Icons of Change Metro Manila 2025 - Arius Lauren Raposas |url=https://www.goodwall.io/posts/arius-lauren-raposas-chief-of-9ff14307 |website=Goodwall |access-date=9 July 2025}}</ref><ref>{{cite web |title=Icon of Change Metro Manila 2025 (Arius Lauren Raposas) |url=https://www.youtube.com/watch?v=Y5SCEVZbw4c |website=YouTube | date=April 13, 2025 |access-date=9 July 2025}}</ref><ref>{{cite web |title=Arius Lauren Raposas |url=https://www.linkedin.com/in/arius-raposas/ |website=LinkedIn |access-date=22 Marso 2026}}</ref> Noong 2022, naging finalist si Raposas ng Timpalak Mario I. Miclat sa Pagsasalin, na inorganisa ng Filipinas Institute of Translation (FIT) upang isalin ang nobelang Hapon na [[Kokoro]].<ref>{{cite web |title=LITERARY CALENDAR, 2022 |url=https://journals.upd.edu.ph/index.php/lik/article/download/9435/8345/ |website=UPD Journals |access-date=24 May 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=Freelancer Index: Al Raposas |url=https://www.translatorscafe.com/cafe/member242823.htm |website=Translator Cafe |access-date=9 July 2025}}</ref> Isa si Raposas sa mga ekspertong natampok sa pelikula ng [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan]] noong 2023 na pinamagatang [[Gomburza]].<ref>{{cite web |title=GOMBURZA (An NHCP Documentary) |url=https://www.youtube.com/watch?v=iUlf9KtbqC8 |website=YouTube | date=30 March 2023 |access-date=17 May 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=GOMBURZA (An NHCP Documentary) |url=https://hdhub.net/titles/578753/gomburza-an-nhcp-documentary |website=HDHub |access-date=17 May 2024 }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web |title=Film Review: GOMBURZA AN NHCP DOCUMENTARY |url=https://pinoyrebyu.wordpress.com/2024/02/11/gomburza-an-nhcp-documentary/ |website=Society of Filipino Film Reviewers |date=11 February 2024 |access-date=17 May 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=GOMBURZA (AN NHCP DOCUMENTARY) |url=https://flixi.com/movies/gomburza-1 |website=flixi |access-date=24 May 2024}}</ref><ref>{{cite news |title=Another good look at the Gomburza |url=https://www.pressreader.com/philippines/daily-tribune-philippines/20230207/282170770303656 |access-date=17 May 2024 |agency=The Daily Tribune}}</ref> Noong 2024, nanguna si Raposas sa kategoryang [[Pampublikong pangangasiwa|Public Administration]] mula sa talaan ng mga siyentipiko na hango sa [[University of the Philippines]] ayon sa AD Scientific Index.<ref>{{cite web |title=University of the Philippines Open University Scientists Subject Rankings |url=https://www.adscientificindex.com/subject-rankings/?subject=Business+%26+Management+%2F+Public+Administration&university=University+of+the+Philippines+Open+University |website=AD Scientific Index |access-date=10 December 2025}}</ref> Noong 2025, nominado si Raposas sa The Outstanding Young Men of the Philippines (TOYM) para sa kanyang karera sa iba't ibang larangan. ==Mga sanggunian== {{reflist}} ==Mga kawing panlabas== * [https://scholar.google.com/citations?hl=en&user=jPnfMkQAAAAJ Arius Raposas sa Google Scholar] * [https://www.yugatech.com/author/arius/ Arius Raposas sa YugaTech] * [https://www.youtube.com/watch?v=NBgFW3krXmc Pagtampok kay Arius Raposas sa 2023 Manila International Book Fair] * [https://notablepeopleproject.org/arius_raposas Arius Raposas sa The Notable People Project] * [https://history-ph.blogspot.com/ Website ng Filipino Historian] {{Authority control}} [[Category:Ipinanganak noong 1996]] [[Category:Kasaysayan ng Pilipinas]] [[Category:Mga historyador]] [[Category:Mga manunulat]] [[Category:Mga manunulat mula sa Pilipinas]] [[Category:Mga Pilipino]] osyn0gem3p6czxx7dobaw234gswsfce 2219982 2219981 2026-08-10T13:25:35Z SirWonderful 156685 2219982 wikitext text/x-wiki {{Short description|Filipino historian}} {{Infobox person | name = Arius Lauren Raposas | image = File:Arius Raposas as featured by the documentary film Gomburza (2023).png | imagesize = | caption = | birth_name = | birth_date = {{Birth date|1996|01|01}} | birth_place = Marikina, Metro Manila | death_date = | death_place = | citizenship = Philippines | alma_mater = [[University of the Philippines Diliman]] | other_names = Al Raposas | occupation = {{unbulleted list| [[Historyador]]| [[Agham pampolitika|Siyentipiko pampolitika]]| [[lingkod bayan|Lingkod Bayan]]| [[Manunulat]]}} | awards = {{unbulleted list| ''Parangal ng Gintong Pluma''| Influencer of the Year for Filipino History 2025| Icons of Change 2025| ''Dangal ng Lahi'' Award| ''Natatanging Bayaning Pilipino sa Larangan ng Kasaysayan''| ''Natatanging Pilipino na Naglilingkod sa Tao at sa Bayan'' | 2026 International Literary Award for Author of the Year| Charles Dickens Medal for Literary Excellence| Mega Golden Quill Award| Philippine Public Service Leadership Award| Asian Pillars Award}} | website = }} Si '''Arius Raposas''' (ipinanganak noong Enero 1, 1996) ay isang Pilipinong historyador,<ref name="sadje">{{cite journal |last1=Sadje |first1=Hadje Cresencio |title=Grassroots Theology in the Philippines as a Third Way Beyond Pentecostal and Liberation Theologies |journal=QUEST: Studies on Religion & Culture in Asia |date=14 June 2018 |volume=3 |url=https://www.theology.cuhk.edu.hk/quest/index.php/quest/article/view/59 |access-date=1 August 2022}}</ref><ref>{{cite web |title=A SURVEY OF CHRISTIAN CHURCHES/DENOMINATIONS WITH VALID BAPTISM |url=https://studylib.net/doc/25543814/ecdf-on-valid-baptisms |website=CATHOLIC BISHOPS CONFERENCE OF THE PHILIPPINES |access-date=3 August 2022}}</ref><ref name="novel">{{cite web |last1=Tachibana |first1=Maria |title=Historical novel "Revolution: 80 Days" offers global, never-before-seen perspective on Gomburza and the 1872 Cavite Mutiny |url=https://www.prfree.org/@mtachibana/historical-novel-revolution-80-days-offers-global-never-before-seen-perspective-on-gomburza-and-the-1872-cavite-mutiny-3rmwee77jmn4 |website=PRFree |access-date=3 August 2022}}</ref><ref name="ein">{{cite web |last1=Tachibana |first1=Maria |title=Historical novel Revolution: 80 Days offers global, never-before-seen perspective on Gomburza and the 1872 Cavite Mutiny |url=https://www.einnews.com/pr_news/584439506/historical-novel-revolution-80-days-offers-global-never-before-seen-perspective-on-gomburza-and-the-1872-cavite-mutiny |website=EINPresswire |date=4 August 2022 |access-date=5 August 2022}}</ref><ref>{{cite web |last1=Le |first1=Yenlinh |title=Maria Orosa - A war hero and nutritionist who saved thousands of lives |url=https://reclaimed.jusnet.co.uk/2022/05/31/maria-orosa-a-war-hero-and-nutritionist-who-saved-thousands-of-lives/ |website=Reclaimed Magazine |date=May 31, 2022 |access-date=5 June 2024 }}{{Dead link|date=Marso 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>, [[Agham pampolitika|siyentipiko pampolitika]],<ref name=malaya>{{cite web |title=Before the Bells |url=https://malaya.com.ph/weekender/arts-culture/before-the-bells/ |website=Malaya Business Insight |date=August 8, 2026 |access-date=8 August 2026}}</ref> lingkod bayan,<ref name="gpa">{{cite web |title=Heroes Gallery |url=https://gawadpilipino.com/gallery/ |website=Gawad Pilipino Awards |access-date=21 January 2026 }}{{Dead link|date=Abril 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> at manunulat.<ref>{{cite web |title=What? #PinoyScifi |url=https://www.8lettersbooks.com/what-pinoyscifi/ |website=8Letters |date=2 December 2022 |access-date=24 May 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=List of Filipino Authors, Writers and Their Books |url=https://peoplaid.com/2019/10/21/list-filipino-authors/ |website=PeoPlaid |date=21 October 2019 |access-date=24 May 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=The Authors Show® Lineup For The Week Of August 15, 2022 |url=https://www.24-7pressrelease.com/press_releases_by_date/20220816/2 |access-date=24 May 2024}}</ref> Tinaguriang pinakabatang historyador ng bansa (''nation's youngest historian'') sa Pilipinas dahil sa kanyang maagang paglitaw sa [[Midya (pakikipagtalastasan)|pambansang media]], kilala rin siya sa pagkakaroon ng mga gantimpala at gawaing pang-akademiko sa kasaysayan, agham pampolitika, pananalapi at ekonomiya, ugnayang pandaigdig, at pampublikong pangangasiwa.<ref>{{cite web |title=Arius Lauren Raposas AD Scientific Index 2025 |url=https://www.adscientificindex.com/scientist/arius-lauren-raposas/5145449 |website=AD Scientific Index |access-date=9 July 2025}}</ref><ref>{{cite web |title=PARALLEL SESSION 3A: PUBLIC SECTOR TRANSFORMATIONS |url=http://www.eropa.co/daily-bulletin1/parallel-session-3a-public-sector-transformations |website=EROPA |access-date=9 July 2025}}</ref> Natunghayan na rin siya sa media sa labas ng Pilipinas, gaya ng mga bansa sa Europa, Africa, Amerika, at Asya, nagpapatibay sa kanyang posisyon bilang isa sa pinakamaimpluwensiya na Pilipinong historyador sa buong mundo. Mayroon siyang websayt sa kasaysayan na kilala bilang ''Filipino Historian'', kung saan lagpas isang bilyong katao sa mahigit 100 bansa sa buong mundo na ang nakabasa nito mula sa pagkatatag noong 2012. Nominado ito sa Society and Politics category ng Bloggys: the Philippine Blogging Awards noong 2015, sa Blogosphere Awards (ngayon ay bCreator Awards) noong 2018, at sa Open Publishing Awards noong 2021. Ang kaakibat nitong kilusan na ''History, Civics, and Culture Philippines'' ay may humigit kumulang 8,000 kasapi.<ref>{{cite web |title=Top 100 Philippines Blogs And Websites To Follow in 2021 |url=https://blog.feedspot.com/philippines_blogs/ |website=Feedspot |date=13 December 2017 |access-date=20 January 2021}}</ref><ref>{{cite web |last1=Liwanag |first1=Tim |title=First Filipino Gets a Real Blogger Recognition Award |url=https://www.goodreads.com/author_blog_posts/15518768-first-filipino-gets-a-real-blogger-recognition-award |website=Goodreads |access-date=1 August 2022}}</ref><ref>{{cite web |last1=Liwanag |first1=Tim |title=First Filipino Gets a Real Blogger Recognition Award |url=https://firstfilipino.blogspot.com/2017/08/first-filipino-gets-real-blogger.html |website=First Filipino |date=3 August 2017 |access-date=24 May 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=history-ph.blogspot.com ranking |url=https://www.similarweb.com/website/history-ph.blogspot.com/ |website=Similarweb |access-date=9 July 2025}}</ref> Bilang student leader, nagbabala at nagbigay ng mga solusyon si Raposas tungkol sa patuloy na paghina ng demokratikong partisipasyon at pagbuo ng mga bagong pinuno mula sa mga kabataan. Bilang lingkod bayan, nakapagsilbi si Raposas sa iba't-ibang ahensya ng pamahalaan, kasama na ang [[Kagawaran ng Kalusugan]] (Department of Health), [[Senado ng Pilipinas]] (Senate), [[Kapulungan ng mga Kinatawan ng Pilipinas]] (House of Representatives), [[Kagawaran ng Kapaligiran at Likas na Yaman]] (Department of Environment and Natural Resources), at Kagawaran ng Pananahanang Pantao at Pagpapaunlad ng Kalunsuran (Department of Human Settlements and Urban Development).<ref>{{cite web |title=Icons of Change Metro Manila 2025 - Arius Lauren Raposas |url=https://www.goodwall.io/posts/arius-lauren-raposas-chief-of-9ff14307 |website=Goodwall |access-date=9 July 2025}}</ref><ref>{{cite web |title=Icon of Change Metro Manila 2025 (Arius Lauren Raposas) |url=https://www.youtube.com/watch?v=Y5SCEVZbw4c |website=YouTube | date=April 13, 2025 |access-date=9 July 2025}}</ref><ref>{{cite web |title=Arius Lauren Raposas |url=https://www.linkedin.com/in/arius-raposas/ |website=LinkedIn |access-date=22 Marso 2026}}</ref> Noong 2022, naging finalist si Raposas ng Timpalak Mario I. Miclat sa Pagsasalin, na inorganisa ng Filipinas Institute of Translation (FIT) upang isalin ang nobelang Hapon na [[Kokoro]].<ref>{{cite web |title=LITERARY CALENDAR, 2022 |url=https://journals.upd.edu.ph/index.php/lik/article/download/9435/8345/ |website=UPD Journals |access-date=24 May 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=Freelancer Index: Al Raposas |url=https://www.translatorscafe.com/cafe/member242823.htm |website=Translator Cafe |access-date=9 July 2025}}</ref> Isa si Raposas sa mga ekspertong natampok sa pelikula ng [[Pambansang Komisyong Pangkasaysayan]] noong 2023 na pinamagatang [[Gomburza]].<ref>{{cite web |title=GOMBURZA (An NHCP Documentary) |url=https://www.youtube.com/watch?v=iUlf9KtbqC8 |website=YouTube | date=30 March 2023 |access-date=17 May 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=GOMBURZA (An NHCP Documentary) |url=https://hdhub.net/titles/578753/gomburza-an-nhcp-documentary |website=HDHub |access-date=17 May 2024 }}{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web |title=Film Review: GOMBURZA AN NHCP DOCUMENTARY |url=https://pinoyrebyu.wordpress.com/2024/02/11/gomburza-an-nhcp-documentary/ |website=Society of Filipino Film Reviewers |date=11 February 2024 |access-date=17 May 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=GOMBURZA (AN NHCP DOCUMENTARY) |url=https://flixi.com/movies/gomburza-1 |website=flixi |access-date=24 May 2024}}</ref><ref>{{cite news |title=Another good look at the Gomburza |url=https://www.pressreader.com/philippines/daily-tribune-philippines/20230207/282170770303656 |access-date=17 May 2024 |agency=The Daily Tribune}}</ref> Noong 2024, nanguna si Raposas sa kategoryang [[Pampublikong pangangasiwa|Public Administration]] mula sa talaan ng mga siyentipiko na hango sa [[University of the Philippines]] ayon sa AD Scientific Index.<ref>{{cite web |title=University of the Philippines Open University Scientists Subject Rankings |url=https://www.adscientificindex.com/subject-rankings/?subject=Business+%26+Management+%2F+Public+Administration&university=University+of+the+Philippines+Open+University |website=AD Scientific Index |access-date=10 December 2025}}</ref> Noong 2025, nominado si Raposas sa The Outstanding Young Men of the Philippines (TOYM) para sa kanyang karera sa iba't ibang larangan. ==Mga sanggunian== {{reflist}} ==Mga kawing panlabas== * [https://scholar.google.com/citations?hl=en&user=jPnfMkQAAAAJ Arius Raposas sa Google Scholar] * [https://www.yugatech.com/author/arius/ Arius Raposas sa YugaTech] * [https://www.youtube.com/watch?v=NBgFW3krXmc Pagtampok kay Arius Raposas sa 2023 Manila International Book Fair] * [https://notablepeopleproject.org/arius_raposas Arius Raposas sa The Notable People Project] * [https://history-ph.blogspot.com/ Website ng Filipino Historian] {{Authority control}} [[Category:Ipinanganak noong 1996]] [[Category:Kasaysayan ng Pilipinas]] [[Category:Mga historyador]] [[Category:Mga manunulat]] [[Category:Mga manunulat mula sa Pilipinas]] [[Category:Mga Pilipino]] 8n057wzjtqblye6y2f02rbj4fxh71c4 Larochemillay 0 337520 2220053 2199980 2026-08-11T05:30:36Z TentingZones1 122212 /* */ 2220053 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = Larochemillay |settlement_type = Bayan |image_skyline = La Roche (rivière) et Larochemillay.JPG |image_caption = Larochemillay haut, sa itaas ng maliit na [[Roche (affluent de l'Alène)|ilog la Roche]]. |image_shield = Blason ville FR Larochemillay (Nièvre).svg |pushpin_map = France |map_caption = Lokasyon sa Pransiya |subdivision_type = Bansa |subdivision_name = {{Flag|France}} |subdivision_type1 = [[Mga Rehiyon ng Pransiya|Rehiyon]] |subdivision_name1 = [[Bourgogne-Franche-Comté]] |subdivision_type2 = [[Mga Departamento ng Pransiya|Departamento]] |subdivision_name2 = [[Nièvre]] |subdivision_type3 = Arrondissement |subdivision_name3 = [[Arrondissement of Château-Chinon|Château-Chinon]] |subdivision_type4 = |subdivision_name4 = |leader_title = Alkade (2020–2026) |leader_name = Nathalie Michon |area_total_km2 = 41.15 |population_as_of = 2023 |population_total = 226 |population_density_km2 = auto |website = https://www.larochemillay.fr/ |coordinates = {{coord|46.8781|4.0028|format=dms|display=inline,title}} }} Ang '''Larochemillay''' ay isang [[Mga komuna sa Pransiya|bayan]] sa [[Pransiya]] na nasa departamento ng [[Nièvre]], sa rehiyon ng [[Bourgogne-Franche-Comté]]. Ang mga naninirahan dito ay tinatawag na mga Millirupétiens. ==Heograpiya== [[File:Carte de la Nièvre.svg|thumb|Ang Larochemillay ay matatagpuan 15 km sa hilaga ng [[Luzy]].]] Ang Larochemillay ay matatagpuan sa rehiyon ng [[Morvan]], sa paanan ng [[Mont Beuvray]] sa timog-silangan ng departamento. Ang bayan ay 24 na kilometro sa timog-kanluran ng [[Autun]]. Medyo malaki ang bayan; matatagpuan sa timog-kanlurang dalisdis ng Mont Beuvray, ang nayon ay mataas na nakatayo sa itaas ng lambak ng Séglise, na kilala rin bilang batis ng Roche, ngunit ang lokasyon nito ay kabalintunaan na bumubuo ng isang maliit na basin kumpara sa mas mataas na lugar ng kastilyo na may parehong pangalan. Ang mga kakahuyan ay nangingibabaw sa buong teritoryo ng munisipyo (kagubatan ng Chatillon, atbp.). "Ang mga sinaunang puno ng kastanyas sa mga dalisdis ng Beuvray ay kahanga-hanga," isinulat ni Gustave Heuzé noong 1872. Ang sentro ng nayon ay nasa taas na 399 metro, at ang bayan ay bahagi ng [[Morvan Regional Natural Park]]. Ipinaliliwanag ng baku-bakong lugar na ang munisipalidad ay pana-panahong nakakaranas ng mga pagbaha at pagguho ng lupa, halimbawa noong Mayo 16 at 17, 1988, mula Pebrero 19 hanggang 21, 1999 at mula Disyembre 25 hanggang 29, 1999. ===Ang bayan at ang mga nayon=== Dati itong punong bayan ng isang kanton, ngunit nawala ang katayuang ito kay [[Luzy]], na mas maayos ang lokasyon kaugnay ng mga modernong ruta ng transportasyon at sa mas mababang altitud, napanatili ng nayon ng Larochemillay, sa paligid ng isang malaking gitnang plasa kung saan ginaganap ang pamilihan (isang lingguhang pamilihan at pitong taunang perya ang naganap doon hanggang sa [[Rebolusyong Pranses]]), ang mga bakas ng nakaraang kahalagahan nito sa komersyo at administratibo (ito ang luklukan ng isang balwarte na ang hurisdiksyon ay umaabot sa buong katimugang rehiyon ng Morvan). Napanatili ng nayon ang mga paliko-likong eskinita at mga bahay ng burgesya mula ika-15 hanggang ika-18 siglo, partikular na ang bahay ng Couveau, kasama ang mga suporta at bukana nito na may mga arko na lintel. Ang nayon ng Bois-du-Montceau ay may 120 naninirahan noong bandang 1840. Ang nayon ng Lavaut ay may 285 naninirahan noong 1890 at dalawang pampublikong paaralan (isa para sa mga lalaki at isa para sa mga babae). Ang nasa Mesles ay may 66 na naninirahan sa parehong petsa at ang nasa Monjouan ay may 69 na naninirahan. * Bois-du-Montceau * Champ Robert * Crot des Hates * Lavaut * le Bouchet * les Couturiers * Mesles * Montodué * Monjouan * Ruault * Saint-Gengoult ==Pangalan== Ang pangalan ng lokalidad ay pinatutunayan sa mga anyong Latin ''de Rupe'' noong 1233 at ''Rupe de Millai'' noong 1240. Ang bayan ay pinangalanang ''Laroche'' noong 1793 (maikli bilang ''Rocher-Montagne'' noong panahon ng Paghahari ng [[Terorismo]]), pagkatapos ay ''La-Roche-Millay'' noong 1801 bago tuluyang naging ''Larochemillay''. Sa loob ng mahabang panahon, nagsilbi itong isang estratehikong tulay sa pagitan ng [[Mont Touleur]] at [[Mont Beuvray]]. Ang mga mas lumang anyo ng uri ng Rupe ay mga Latinismo na nilayon upang magkasya sa mga tekstong isinulat noong panahong iyon sa Medieval Latin at walang koneksyon sa etimolohiya ng "roche" (bato). Sa katunayan, ito ay isang medyebal na toponymic formation kung saan ang elementong ''roche'' ay kumakatawan sa Lumang Pranses na salitang "roche," na nangangahulugang "bato, mabatong burol, pinatibay na bundok, kastilyo." Sa kasong ito, ito ay isa sa maraming pangalan ng lugar na nagsisimula sa ''(la) Roche- / -roche'' na, noong Gitnang Panahon, ay itinalagang mga pinatibay na kastilyo. Ang karaniwang pangngalang ''roche'' ay nagmula sa Huling Latin na ''rocca'', na nagmula bago ang panahon ng Latin. Ang elementong ''-millay'' ay ang pangalan ng kalapit na nayon. Ang Larochemillay ay may parehong pinagmulan ng pangalang [[Millay]]; ang dalawang parokyang ito ay orihinal na nilayon upang bumuo ng isang entidad; ang kastilyo ay binuo sa Larochemillay, habang ang Millay ay nanatiling isang simpleng nayon. ==Kasaysayan== ===Ang mga pinagmulan ng parokya=== Ang parokya ay napakatanda na, dahil naging bahagi ito ng [[diyosesis ng Autun]] (ang parokya ay nakakabit lamang sa diyosesis ng Nevers nang ito ay muling itatag noong 1817) at ang pagka-arkopari ng Luzy, ngunit dating binubuo lamang ng pangunahing nayon at mga nayon ng Couveau, Vanoise, at Le Verne. Si Hugues de Ternant, isang kabalyero, ay nagpamana ng limang sous sa simbahan ng ''Saint-Pierre de la Roche-de-Milay'' noong 1240. Ayon kay Jacques-François Baudiau, "ang simbahan, na itinayo sa gitna ng nayon, ay halos hindi karapat-dapat sa layunin nito. Binubuo ito ng isang chancel, na napapaligiran ng dalawang kapilya, at isang nabe. Ang kura paroko, si François Maudiot, ay nagtatag ng isang Confraternity of the Holy Scapular doon noong 1628 sa pamamagitan ng ministeryo ni Padre Melchior de Vienne, isang mangangaral na Capuchin." Isang pyudal na motte na tinatawag na ''Château d'Auvergne'', ang luklukan ng sinaunang panginoon ni Champrobert, ay bahagyang nakikita pa rin, kahit na ang lugar ay napasok na ng mga kalapit na quarry ng marmol. ===Isang rehiyon na nanatiling nakahiwalay sa loob ng mahabang panahon, na may mahirap na transportasyon=== Ang lambak ng ilog Malvaux, gaya ng ipinahihiwatig ng pangalan nito, ay makitid, matarik, at malamig, dahil kakaunti ang natatanggap nitong sikat ng araw. Ang kalsada, na malamang na nagmula sa Gallic, ay may mga bahaging inukit sa bato. Ayon sa alamat, muntik nang mamatay si Saint Martin doon, habang hinahabol ng mga galit na paganong magsasaka malapit sa Pas-de-l'Âne (Dankey's Pass). Utang lamang niya ang kanyang buhay sa lakas ng kanyang kabayo, na nagpahintulot sa kanya na makatawid sa lambak nang isang hakbang lamang, kaya naman tinawag itong Pas de Saint Maurice (na kalaunan ay napagkamalan ang ''[[Maurice d'Agaune|Saint Maurice]]'' bilang Saint Martin). <blockquote>Sa pag-akyat sa Mont Beuvray, sa gilid ng Larochemillay, makakakita ka ng isang matarik na bato na may taas na labinlimang talampakan mula sa sahig ng lambak… ito ang Roche du Pas-de-l'Âne (Batong Bakas ng Asno)! Ang isang bakas ng paa na inukit sa bato ay tunay ngang nagtataglay ng simpleng larawan ng kuko ng hayop na ito. Si San Martin, na hinabol ng mga pagano malapit sa isa sa mga batong sagrado sa Druidismo, upang makatakas sa panganib, ay pinangunahan ang kanyang abang kabayo sa isang malalim na lambak, kung saan ito bumagsak sa Roche du Pas-de-l'Âne, na nag-iwan ng bakas nito. Ang lambak na tinahak sa ganitong paraan ay nanatili sa isang pangalan na may kaugnayan sa pangyayaring ito: ito ay tinatawag na Malvaux, ang Masamang Lambak.<ref>Augustin Joseph Crosnier, "Hagiologie nivernaise, ou Vies des saints et autres pieux personnages qui ont édifié le diocèse de Nevers par leurs vertus", Imprimerie de Fay, Nevers, 1858, consultable https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k56131052/f503.image.r=Larochemillay.langFR</ref></blockquote> Ang mga tore ng ''kampanaryo ng Malvaux'' ay halos patayong mga bato na nangingibabaw sa lambak ng batis na may parehong pangalan, ang kanilang patayong anyo ay nagmumula sa katotohanang ang mga ito ay dating mga quarry. ===Ang Prioryo ng Vanoise=== Matatagpuan sa loob ng parokya ng Larochemillay, ang prioryo ng Notre-Dame de Vanoise, na itinatag noong ika-11 siglo ni Hugues de la Roche ng orden ng Benedictine ng Cluny, ay nakadepende sa prioryo ng Notre-Dame de La Charité-sur-Loire. Inialay sa Birheng Maria, ang kanyang kulto ay naging napakapopular doon sa loob ng mahabang panahon. ===Ang dating parokya ng Saint-Gengoux at ang pansamantalang pagsasanib ng Poil=== Noong 1793, ang Larochemillay ay naging punong bayan ng [[kanton ng Laroche]], na sumakop sa dating parokya ng Saint-Gengoux (o Saint-Guengoult) sa pagitan ng 1790 at 1794, pagkatapos ay Poil, sa kabila ng pagkakatatag nito bilang isang hiwalay na komyun noong 1790, sa pagitan ng 1795 at 1800 (sa pamamagitan ng desisyon ng pangulo ng distrito ng Moulins), bago isuko ang huli noong 1860 (imperyal na atas noong Mayo 9, 1860). Ang Saint-Guengoux, na matatagpuan 1 kilometro timog-kanluran ng nayon ng Larochemillay, ay napanatili ang dating simbahan ng parokya, na ngayon ay ang [[kapilya ng Saint-Gengoult]], sa istilo Romanesque at mula pa noong ika-12 siglo. Ito ay nakalista bilang isang makasaysayang monumento sa pamamagitan ng atas noong Setyembre 11, 1998. Ang kapilya ay nagtatampok ng mga pilaster na may flute na may mga kapital na pinalamutian ng mga dahon (isang katamtamang imitasyon ng Katedral ng Saint-Lazare sa Autun). Ito ay isang kapilya ng peregrinasyon para sa mga magsasaka ng Morvan, dahil si San Guengoult ay tinatawag para sa mga sakit sa mata at binti at para sa proteksyon ng mga alagang hayop. Sa nayong ito matatagpuan ang alamat sa kuwento ng bukal kung saan ang mapangalunya at buntis na asawa ni Saint Guengoult ay diumano'y nanumpa ng isang maling panunumpa ng katapatan, na agad na nawalan ng braso, kaya naman ang quatrain ay ganito: :<poem> :"Mesdames, que ceci vous apprenne :Quand vous trahirez vot'serment :A ne pas mettre vot'bras dans la fontaine :De Saint-Gengoux-en-Morvan" :</poem> Ayon sa kaugalian, tuwing Mayo 11, ang kapistahan ni San Gengoux ay umaakit ng maraming peregrino sa pinagpipitaganang bukal, na pumupunta upang humingi sa Diyos, sa pamamagitan ng pamamagitan ng santo, na protektahan ang kanilang mga tupa mula sa bulutong o iba pang mga kasawian. Ang kura paroko ng Larochemillay ay pumupunta upang magdaos ng isang taimtim na misa sa kapilya, "mapitagan na kinokolekta ang mga balahibo ng tupa, oats, barley, limos, hila, at iba pang mga handog na hindi kailanman nabibigong dalhin sa kanya ng mga peregrino, inilalagay ang mga ito sa altar upang ialay ang mga ito sa Diyos, siyempre." Ang kapilya ng Saint-Gengoult ay nagsisilbing kapilya ng libing para sa pamilyang de Rivière, na ang château, na itinayo noong ika-18 siglo ayon kina Baudiau at Soultrait, ay malapit lamang. ==Eskudo de armas== [[File:Blason ville FR Larochemillay (Nièvre).svg|thumb|Larochemillay]] Magkahanay-kahanay sa nakabaligtad na pares: una ay naka-vert sa isang puno ng kastanyas o, pangalawa o dalawang susi na naka-cross sa saltire, pangatlo ay isang natatakpang kastilyo na may kulay azure na pala ng panahon na sinusuportahan ng isang alon-alon na hugis nito. Nilikha ni JF Binon. Opisyal, kinumpirma ng Munisipyo.<ref>[https://armorialdefrance.fr/page_blason.php?ville=20647 Eskudo de armas ng Larochemillay]</ref> ==Mga lugar at monumento== ===Champ Robert, isang libong taong gulang na industriyal na lugar=== Ang Champ Robert ang pinakakanlurang nayon sa komyun, na may magandang kahabaan sa 500-metrong linya ng tabas. Tinatanaw nito ang lambak ng Montjouan, na nakaharap sa Mont Touleur, na naghihiwalay dito mula sa Larochemillay. Dati itong nasa sangandaan ng ilang kalsada patungo sa Larochemillay, Chiddes, Saint-Honoré-les-Bains, at Villapourçon, ngunit nalampasan ito ng bagong ruta ng D 227, na ngayon ay isa na lamang itong karugtong. Ang Champ Robert ay isang lugar para sa pagkuha ng iron ore mula pa noong sinaunang panahon. Maraming bakas ng mga open-pit mine ang nakikita pa rin sa nakapalibot na lugar. Dalawang pasukan ng minahan ang kilala noong dekada 1950, ngunit gumuho na ito mula noon. Isang quarry ng marmol ang ginawa sa iba't ibang panahon, mula noong panahon ng mga Romano hanggang ika-20 siglo, noong dekada 1960, sa isang lugar na tinatawag na La Marbrière. Ang aktibidad sa pagmimina sa pagtatapos ng ika-19 na siglo ay humantong sa isang proyekto, na mabilis na inabandona, para sa isang linya ng riles, na malamang na pinagmulan ng alamat na nakapalibot sa istasyon ng Larochemillay. Makikita pa rin ang mga labi ng isang maliit na kastilyo, na kilala bilang Ouche du Château, mula sa quarry ng Marbrière. Ayon kay Abbot Baudiau, ito ay dating fief ng isang seigneury. Si Champ Robert ngayon ay mayroon na lamang anim na permanenteng residente, samantalang sa simula ng huling siglo, sampung beses na mas marami ang bilang. Sa tag-araw, ang mga may-ari ng pangalawang bahay ay nagpapataas ng populasyon ng nayon sa humigit-kumulang dalawampu. Ayon kay Baudiau, si Champ Robert ay nagmula sa Latin na Campus Roberti. Ang etimolohiyang ito ay maaaring pagtalunan, dahil ang pangalan ay binibigkas sa lokal na diyalekto bilang San Rôbé (maikli na e), at hindi San Rôbér (nabigyang-diin na e), na mas tumpak na isasalin bilang "Ang Ninakaw na Bukirin." Ang isang asosasyon na tinatawag na Touleur, na nilikha ng parehong permanenteng at pangalawang bahay na residente, ay aktibong nagtatrabaho upang mapanatili ang lokal na pamana. Ang Champ Robert, ngayon, ay naging isang bukoliko na lugar ng mapayapang mga kawan ng mga baka ng Charolais, mga daffodil, at mga kastanyas. ===Ang kastilyo ng La Roche=== Isang unang kastilyo ang naiulat na nawasak noong 762, marahil noong mga labanan sa pagitan nina Waïfre, Duke ng Aquitaine, at Pepin the Short, Hari ng mga Frank. Ang kastilyong pyudal ay ang luklukan ng isa sa mga unang baroniya sa rehiyon ng Nivernais. Matatagpuan sa peninsula na nabuo sa pamamagitan ng pagtatagpo ng ilog Roche (o Séglise) at ng batis ng lawa ng Marauds, na nakapatong sa dating kinaroroonan ng isang Romanong oppidum, ito, noong ika-12 siglo, ang luklukan ng pinakamahalagang kapangyarihang pyudal sa Nivernais. Ang nayon ay umunlad din sa isang nakaluklukang posisyon, sa paanan ng kuta at sa ilalim ng proteksyon nito. Ang pinakaunang kilalang panginoon ng Laroche-Millay ay si Henry, Panginoon ng La Roche Millay, Chiddes, at Millay, na ang apo sa tuhod, isang miyembro ng "Bahay ni Glenne," ay nagpakasal kay Eudes, Panginoon ng Châtillon-en-Bazois, noong bandang 1180. Noong 1253, ang kanilang anak na lalaki, si Jean II de la Roche-Millay, Panginoon ng Châtillon, ay nag-organisa ng isang matapang na pagsalakay sa Autun cum armis et equitaturis ("may mga armas at kabayo") upang palayain si Guy de la Perrière at iba pang mga panginoon, ang kanyang mga kaibigan, mula sa hustisya ng simbahan. Sila ay ikinulong sa bilangguan ng kabanata dahil sa mga maling gawain. Siya ay hinatulan na isuko ang kanyang mga bilanggo at, kasama ang lima sa kanyang mga kasabwat, na lumahok sa isang prusisyon sa mga simbahan ng [[Lyon]], [[Autun]], [[Langres]], [[Mâcon]], at [[Chalon]], na suot lamang ang kanyang damit. Noong 1381, ang pagkapanginoon at kastilyo ay pagmamay-ari ni Guillaume de Mello, asawa ng isang tagapagmana mula sa pamilyang Châtillon. Nasunog ang lumang kastilyong medyebal noong 1412; dalawang pabilog na tore at mga bahagi ng pader ng kuta ang nananatili. Nakadepende sa Duchy ng Nivernais, "ang lupain ng La Roche-Milay sa dulo ng Ancien Régime ay binubuo ng apat na estate, labintatlong kagubatan, ang mga pangunahin ay ang mga nasa Châtillon, La Grande-Gabrielle, La Gravelle, Touleurs, at labinsiyam na lawa, na may kakayahang sumuporta sa labing-isang libong isda. Ang mga upa ay nagbunga, sa isang karaniwang taon, ng isang libo at sampung livre, at ang mga bayarin sa paglilipat ay pareho ang halaga. Karamihan sa mga titulo ay sinunog noong 1792." Kabilang dito, sa loob ng kuta nito, ang tatlumpu't tatlong mga panginoon na may ganap na hurisdiksyon (mataas, gitna, at mababang hustisya) at mahigit limampu na may gitna at mababang hustisya lamang. Si René de Rousselé, noong 1642, anak nina René de Rousselé at Marguerite de Montmorency, ay tinaguriang "Baron ng La Roche-Milay." Iginawad ni Louis XIV ang titulong Konde sa pagtatapos ng ika-17 siglo sa kanyang inapo na si Joseph-René de Rousselle (o de Rousselé), koronel ng isang rehimyento ng impanterya at aide-de-camp sa mga hukbo ng hari. [[File:144 Château de La Rochemillay.JPG|thumb|Kastilyo ng Larochemillay (isinasagawa ang pagsasaayos noong 2011 kasunod ng sunog noong 2008).]] Ang kasalukuyang château ay itinayo simula noong 1720 ni Marshal de Villars, na bumili ng seigneury mula sa isa sa mga anak na lalaki ng [[Constable ng Montmorency]]. "Sa matibay na batong ito, at nang hindi minamaliit ang romantikong pundasyon ng gumuhong kuta, ang inhinyero (...) ay nagtayo ng isang tunay na marangal na gusali, na nakikilala sa kadakilaan, pagiging simple, at perpektong pagkakatugma ng mga proporsyon nito." Binubuo ito ng isang malaking pangunahing gusali na may mga bubong na mansard, na napapaligiran ng dalawang parihabang pavilion. Binili ni Count François de La Ferté-Meun ang seigneury sa halagang 130,000 livres noong Abril 15, 1736, at inatasan ang arkitekto na si Michel-Ange Caristie na kumpletuhin ang pagtatayo ng château. Noong 1760, ang Count ng La Roche-Millay ay si Jacques-Louis de La Ferté-Meun, Panginoon ng Solière at Cuzy. Ang pamilyang Noailles (sa pamamagitan ng kasal, mula 1851) at pagkatapos ay ang pamilyang Montesquiou-Fezensac ang siyang sumunod na nagmamay-ari ng kastilyo. [[File:La Roche (rivière), St.Gengoult (hameau) et le Mont Touleur.JPG|thumb|La Roche (ilog), Saint-Gengoult (nayon) at Mont Touleur (sinaunang at medieval na lugar).]] Ang mga panloob na dekorasyon ng kastilyo ay mula pa noong ika-18 siglo ngunit muling binago noong ika-19 na siglo. Bahagyang nawasak (silangang bahagi) ng sunog noong Disyembre 18, 2008, ang kastilyo ay sumasailalim sa restorasyon noong 2011. Ang kastilyo ay nakalista bilang isang makasaysayang monumento sa pamamagitan ng atas noong Marso 15, 2002, at ang lugar ay nairehistro sa pamamagitan ng atas noong Abril 26, 1965. ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Mga pamayanan sa Pransiya]] 37z775woxy1898jesn2xjtya5rijk49 Sainte-Colombe-sur-l'Hers 0 337549 2220062 2200591 2026-08-11T06:01:11Z TentingZones1 122212 /* */ 2220062 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = Sainte-Colombe-sur-l'Hers |native_name = Santa Colomba d'Ers |settlement_type = Bayan |image_skyline = Town Hall Sainte Colombe sur l'Hers.jpg |image_caption = Bulwagan ng bayan sa Sainte-Colombe-sur-l'Hers |image_shield = Blason ville fr Sainte-Colombe-sur-l'Hers (Aude).svg |pushpin_map = France |map_caption = Lokasyon sa Pransiya |subdivision_type = Bansa |subdivision_name = {{Flag|France}} |subdivision_type1 = [[Mga Rehiyon ng Pransiya|Rehiyon]] |subdivision_name1 = [[Occitanie]] |subdivision_type2 = [[Mga Departamento ng Pransiya|Departamento]] |subdivision_name2 = [[Aude]] |subdivision_type3 = Arrondissement |subdivision_name3 = [[Arrondissement of Limoux|Limu]] |subdivision_type4 = |subdivision_name4 = |leader_title = Alkade (2020–2026) |leader_name = Thierry Couteau |area_total_km2 = 10.61 |population_as_of = 2023 |population_total = 441 |population_density_km2 = auto |website = https://www.saintecolombesurlhers.e-monsite.com/ |coordinates = {{coord|42.9533|1.9669|format=dms|display=inline,title}} |elevation_min_m = 389 |elevation_max_m = 764 |elevation_m = 400 }} Ang '''Sainte-Colombe-sur-l'Hers''' ay isang [[Mga komuna sa Pransiya|bayan]] sa [[Pransiya]], na matatagpuan sa timog-kanluran ng departamento ng [[Aude]] sa rehiyon ng [[Occitanie]]. Ang mga naninirahan dito ay tinatawag na Sainte-Colombiens. Sa kasaysayan at kultura, ang komyun ay bahagi ng [[Razès]], isang malawak na rehiyon sa kasaysayan na ngayon ay sumasaklaw lamang sa mga burol ng Malepère at sa ibabang bahagi ng Razès sa gitna at timog, na napapaligiran ng [[Pays de Sault]]. Dahil nalantad sa isang binagong klima ng karagatan, ito ay pinaaagusan ng ilog [[Hers-Vif]] at ilang iba pang maliliit na batis. Ipinagmamalaki ng komyun ang isang kahanga-hangang likas na pamana: isang lugar na [[Natura 2000]] ("Garonne, Ariège, Hers, Salat, Pique at Neste") at anim na likas na lugar na may interes sa ekolohiya, fauna, at bulaklak. Ang Sainte-Colombe-sur-l'Hers ay isang komyun sa kanayunan na may populasyon na 441 noong 2023, na umabot sa pinakamataas na bilang na 1,467 na naninirahan noong 1836. Ang mga naninirahan dito ay tinatawag na Sainte-Colombiens (lalaki) o Sainte-Colombiennes (babae). ==Heograpiya== Matatagpuan sa gitnang lambak ng [[Hers-Vif]], napakalapit sa [[Lawa ng Montbel]], ang komyun ay nasa hangganan ng departamento ng [[Ariège]]. Ito ay nasa silangang dulo ng mga tupi ng apog ng [[Plantaurel massif]]. Ang mga kalapit na komunidad ay [[Lesparrou]], [[Montbel]], [[Le Peyrat]] at [[Rivel]]. ==Kasaysayan== Mula Agosto 25, 1903, ang bayan ay nagkaroon ng [[Ligne de Moulin-Neuf à Lavelanet|istasyon ng tren sa linya ng Moulin-Neuf patungong Lavelanet]]. Ang serbisyo ng pasahero ay isinara noong Abril 18, 1939. Ang serbisyo ng pasahero ay pansamantalang muling binuksan mula Mayo 5, 1941, hanggang Mayo 6, 1946; ang kakulangan ng transportasyon sa kalsada ay humantong sa pagdaragdag ng isang karwahe sa natitirang tren ng kargamento. Ang serbisyo ng kargamento ay isinara noong Disyembre 16, 1973, kasabay ng linya, na mula noon ay ginawang isang greenway. ==Mga lugar at monumento== * Simbahan ng Saint Colombe sa Sainte-Colombe-sur-l'Hers. * Wallace Fountain. * Kapilya ng Sainte-Colombe-sur-l'Hers. ==Eskudo de armas== [[File:Blason ville fr Sainte-Colombe-sur-l'Hers (Aude).svg|thumb|Sainte-Colombe-Sur-l'Hers]] '''Tiercé en pairle renversé: au 1er de sinople au chêne coupé d'or, au 2e de gueules à la croix cléchée, vidée et pommetée de douze pièces d'or, au 3e d'azur à la colombe en vol d'argent accompagnée en pointe d'une burelle ondée du même.'''<ref>[https://armorialdefrance.fr/page_blason.php?ville=21139 Eskudo de armas ng Sainte-Colombe-sur-l'Hers]</ref> ''Naka-tier sa baligtad na pares: una ay naka-vert isang pinutol na oak o, pangalawa ay may krus na clechée, may butas at pommée na may labindalawang piraso o, pangatlo ay asul na isang kalapating lumilipad na may kasamang kulot na bar na katulad nito sa base.'' ==Tingnan din== ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Mga pamayanan sa Pransiya]] 5c2bwkr9298kfejjg7ih5qajjsk40gs Fleury-devant-Douaumont 0 337660 2220059 2201692 2026-08-11T05:44:28Z TentingZones1 122212 /* */ 2220059 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = Fleury-devant-Douaumont |settlement_type = Bayan |image_skyline = Panneau Fleury-dt-Douaumont village détruit.jpg |image_caption = Karatula na nagpapahiwatig ng nawasak na nayon |image_shield = Blason ville fr Fleury-devant-Douaumont (Meuse).svg |pushpin_map = France |map_caption = Lokasyon ng Fleury-devant-Douaumont |subdivision_type = Bansa |subdivision_name = {{Flag|France}} |subdivision_type1 = [[Mga Rehiyon ng Pransiya|Rehiyon]] |subdivision_name1 = [[Grand Est]] |subdivision_type2 = [[Mga Departamento ng Pransiya|Departamento]] |subdivision_name2 = [[Meuse (departamento)|Mosa]] |subdivision_type3 = Arrondissement |subdivision_name3 = [[Arrondissement of Verdun|Verdun]] |subdivision_type4 = |subdivision_name4 = |leader_title = Alkade (2020–2026) |leader_name = Jean-Pierre Laparra |area_total_km2 = 10.27 |population_as_of = 2023 |population_total = 0 |population_footnotes = <ref>{{Cite news |last=Banigan |first=Melissa |date=22 November 2018 |title=The nine ghost villages of northern France |url=https://www.bbc.co.uk/travel/article/20181122-the-nine-ghost-villages-of-northern-france |access-date=2026-02-09 |work=BBC Travel}}</ref> |population_density_km2 = auto |website = |coordinates = {{coord|49.19801|5.42883|scale:10000|format=dms|display=inline,title}} |elevation_min_m = 227 |elevation_max_m = 390 |postal_code_type = Postal code |postal_code = 55100 }} Ang '''Fleury-devant-Douaumont''' ay isang [[Mga komuna sa Pransiya|bayan]] sa [[Pransiya]] na matatagpuan sa departamento ng [[Meuse (departamento)|Mosa]], sa rehiyon ng [[Grand Est]]. Ang nayon ay nawasak noong 1916 noong [[Labanan sa Verdun]] at hindi na muling itinayo. Simula noon, ang kinaroroonan ng komyun ay naging isang walang nakatirang bantayog.<ref name="Interieur">[https://mobile.interieur.gouv.fr/Actualites/Dossiers/La-Meuse/Les-communes-tombees-pour-la-France Les communes tombées pour la France sur le site interieur.gouv.fr, 6 février 2017]</ref> Simula noon, idineklara itong "namatay para sa Pransya", at sa gayon ay nananatiling walang nakatira (opisyal na populasyon: 0), gayundin ang mga komyun ng [[Bezonvaux]], [[Beaumont-en-Verdunois]], [[Haumont-près-Samogneux]], [[Louvemont-Côte-du-Poivre]] at [[Cumières-le-Mort-Homme]]. ==Heograpiya== Ang komyun ay matatagpuan sa [[kagubatan ng Verdun]], ilang kilometro sa hilagang-silangan ng lungsod na [[Verdun (bayan)|may parehong pangalan]]. [[File:Map commune FR insee code 55189.png|thumb|Fleury-devant-Douaumont at mga karatig-bayan]] ==Pangalan== Ang pangalan ng lokalidad ay pinatutunayan sa mga anyong ''Fleurey'' (1254); ''Flurey'' (1275); ''Flurei'' (1283); ''Fleurium'' (1738); ''Fleury'' (1793); ''Fleury'' (1801); at ''Fleury-devant-Douaumont'' sa isang hindi kilalang petsa. Ang Fleury ay nasa timog ng [[Douaumont]]. ==Kasaysayan== '''Paalala: Ang sumusunod na impormasyon ay kinuha mula sa mga lokal na panel ng impormasyon.''' Bago ang [[Unang Digmaang Pandaigdig]], ang Fleury-devant-Douaumont ay isang nayon na ang 422 na naninirahan, noong 1913, ay pangunahing nabubuhay sa pagsasaka ng cereal at paggawa ng kahoy. Ang mga pangunahing tunggalian na naganap sa rehiyon—ang Rebolusyonaryo at Napoleonikong Digmaan, at ang [[Digmaang Franco-Prussian noong 1870]]—ay hindi nakarating sa nayon, na matatagpuan sa mga kakahuyan. Pagkatapos ng 1870, isang linya ng riles ang itinayo sa pagitan ng Verdun at [[Douaumont]], na dumadaan sa Fleury. Maraming mga pandepensang gusali ang itinayo sa lugar (ang Imperyong Aleman, mula noong 1871, ay umaabot na [[Alsace-Lorraine|noon sa bahagi ng Lorraine]], na ang hangganan ngayon ay matatagpuan mga apatnapung kilometro sa silangan ng Fleury): ang Souville redoubt, ang mga kuta ng Tavannes at Froideterre, at ilang iba pang mga kuta. Ang nayon ay nakakita ng isang malaking pagdagsa ng mga sundalo at manggagawa. Noong Agosto 1914, ang mga rehimyento mula sa Verdun ay dumaan sa Fleury patungo sa [[Woëvre|kapatagan ng Woëvre]]. Sa [[Labanan sa Marne]] noong Setyembre 1914, ang linya ng harapan ay naging matatag ilang kilometro sa hilagang-silangan ng nayon. Noong 1915, ito ay bahagi ng pinatibay na sona ng Verdun, at maraming sundalo ang nakahimpil doon. Noong Pebrero 21, 1916, nagsimula ang [[Labanan sa Verdun]]. Ang nayon ay nagising sa pamamagitan ng putok ng artilerya bilang paghahanda sa pagsalakay ng mga Aleman. Ang utos ay ibinigay na lumikas sa nayon, sa gitna ng niyebe. Noong Pebrero 25, ang [[Fort Douaumont]] ay bumagsak sa mga Aleman, na ngayon ay malinaw na ang paningin sa binomba na nayon. Noong Hunyo 7, ang [[Fort Vaux]] ay bumagsak naman. Ang linya ng harapan ay dumadaan na ngayon sa komyun, at ang Fleury, sa pagitan ng [[Fort Souville]] at ng [[kuta ng Froideterre]], ay naging isang mahalagang posisyon na maaaring magpahintulot sa mga Aleman na makalusot patungo sa Verdun. Mula Hunyo hanggang Agosto, ang utos ng Aleman ay naglunsad ng ilang mga opensiba sa bahaging ito ng harapan. Sa loob ng dalawang buwan, ang nayon ay nagpalitan ng mga kamay nang 16 na beses sa pagitan ng mga Pranses at Aleman. Noong Hunyo 23, nagpakawala ang mga Aleman ng ilang libong bala sa nayon, ilan sa mga ito ay mga gas shell, isang pambobomba na sinundan ng isang opensiba mula sa pinakamahuhusay na tropang Imperyal, ang Bavarian Guard at ang Alpenkorps. Upang mapanatili ang kanilang posisyon, isinakripisyo ng mga tauhan ng 121st Chasseurs à Pied Battalion ang kanilang mga sarili. Sinubukan din ng mga Pranses na pigilan ang pag-atake sa pamamagitan ng pag-deploy ng kanilang hukbong panghimpapawid, na nagsagawa ng mga strafing run. Kinuha ng 260th Brigade ang kontrol, at ang matinding labanan ay sumiklab sa loob ng ilang araw sa loob lamang ng ilang ektarya. Ang nayon ay nasakop ng mga Aleman noong Hunyo 23, 1916, nabawi ng mga Pranses kinabukasan, Hunyo 24, at muli pagkalipas ng dalawang araw, Hunyo 25, ng mga Aleman. Noong Hulyo 11, 1916, nagtagumpay ang mga Aleman na makuha ang Powder Magazine, isang advanced na underground ammunition depot na nilayong magtustos sa mga nakapalibot na kuta. Nakarating ang ilang sundalong Aleman sa Center D, isang maliit na istrukturang pandepensang gawa sa lupa. Ang puntong ito ang nagmarka sa pinakamalayo na pagsulong ng mga Aleman patungong Verdun. [[File:All what remains of FLEURY.jpg|thumb|Postkard na nagpapakita ng mga guho ng Fleury.]] Mula Hulyo 13 hanggang Agosto 5, 1916, nagkaroon ng matinding labanan sa paligid ng nasirang nayon. Noong gabi ng Agosto 17-18, 1916, naglunsad ng isang pagsalakay ang [[Moroccan Colonial Infantry Regiment]] at tuluyang nabawi ang nayon. Kasama ang mga Zouaves at Tirailleurs ng 38th Infantry Division, sampung araw na silang nakikipaglaban sa lugar. Matatagpuan sa [[Labanan ng Verdun|sektor ng Verdun]], ang nayon ay tuluyang nawasak ng walang humpay na pagpapaputok ng artilerya ng Pransya at Aleman. Noong 1918, ang nayon ay idineklarang "[[patay para sa Pransiya]]." Isa ito sa [[Villages français détruits durant la Première Guerre mondiale|siyam na nayon na nawasak]] noong [[Labanan sa Verdun]]. Ang mabatong lupain ng komyun ay saksi pa rin sa napakaraming bala na natanggap nito. Noong 1916, ang komyun ng Norman na "Allemagne," sa [[Calvados|Kalbados]], ay pinalitan ang pangalan nito sa [[Fleury-sur-Orne]] bilang pagpupugay kay Fleury-devant-Douaumont, sa pamamagitan ng isang desisyon ng konseho ng munisipyo noong Agosto 23, 1916, na pinagtibay ng Konseho ng mga Ministro noong Abril 12, 1917. Maraming nayon sa [[Baviera]] ang may kalyeng pinangalanang "Fleury," isang pangalang ibinigay bilang parangal sa mga sundalong Bavarian Guard na bumagsak noong mga pag-atake sa nayon. ==Lokal na kultura at pamana== ===Mga Lugar ng Alaala ng Dakilang Digmaan=== Ngayon, isang lugar ng pag-alaala, ang Fleury ay isang kakahuyan kung saan ang mga peklat ng mabangis na mga labanang naganap doon ay nakikita pa rin, bagama't kumupas na sa paglipas ng panahon. Noong 1972, ang tatlong dating kalye nito ay muling inayos, na may isang marker na nagpapahiwatig ng lokasyon ng bawat bahay. Ang isang naka-signpost na trail ay nagbibigay-daan sa mga bisita na matuklasan ang kanilang mga lokasyon. * Ang Notre-Dame-de-l'Europe memorial chapel ay itinayo sa dating simbahan. Noong 1979, ito ay inialay sa Europa na may isang estatwa ng Birheng Maria na ang balabal ay isang bandila ng Europa. Ito ay nakalista bilang isang Makasaysayang Monumento noong 2021. * Ang Froideterre Fort; * Ang Thiaumont Fort; * Ang Douaumont Ossuary, nakalista bilang isang Makasaysayang Monumento mula noong 1996; * Ang Verdun Memorial, isang museo na nakatuon sa kasaysayan at alaala ng Labanan sa Verdun noong 1916; * Ang Jewish War Memorial, nakalista bilang isang makasaysayang monumento mula noong 1996; * Fort Souville; * Ang Baterya ng Hôpital; * Ang Tunnel ng Tavannes. <gallery> Fleury-devant-Douaumont Notre-Dame de l'Europe.jpg|La chapelle Notre-Dame-de-l'Europe. Fleury-devant-Douaumont.jpg|À l'emplacement du village détruit de Fleury. Fleury destroyed village school.jpg|Plaque indiquant l'emplacement de l'école de Fleury. Monument - Fleury devant Douaumont - Detruit en 1916.jpg|Le monument signalant Fleury : le socle a été construit avec toutes les pierres restant du village. Fleury devant douaumont.jpg|Monument aux morts. Fleury-devant-Douaumont, une topographie bouleversée par les obus.jpg|Fleury-devant-Douaumont, une topographie bouleversée par les obus. </gallery> ==Eskudo de armas== [[File:Blason ville fr Fleury-devant-Douaumont (Meuse).svg|thumb|Fleury-devant-Douaumont]] Nahahati: Una kulay azure na may pilak na toreng bantayan na binalutan ng mason na kulay sable at napapalibutan ng dalawang gintong bituin, pangalawa o may pinutol na halamang lila na namumulaklak na may dalawang lilang usbong o, may tangkay at dahon na may dalawang bertikal. ==Tingnan din== ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Fleury-devant-Douaumont]] [[Kategorya:Mga pamayanan sa Pransiya]] [[Kategorya:Meuse (departamento)]] [[Kategorya:Mga komuna sa Pransiya]] 67hq1qvtx8k15lp8lbtnx5bxv1a9ncb Allison Randal 0 337930 2220027 2203945 2026-08-11T00:23:18Z InternetArchiveBot 113521 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2220027 wikitext text/x-wiki {{short description|Amerikanong siyentipiko sa kompyuter}} {{distinguish|Allison Randall}} {{Infobox person |name=Allison Randal |image=Allison Randal.jpg |known_for=[[Perl]], [[Parrot virtual machine|Parrot]] |employer=[[SUSE S.A.|SUSE]] |occupation=[[Programmer]], [[Awtor]] }} Si '''Allison Randal''' ay isang software developer at awtor. Siya ang punong arkitekto ng [[Parrot virtual machine]], isang miyembro ng board of directors para sa [[The Perl Foundation]],<ref>{{cite web|url=http://www.perlfoundation.org/who_s_who|title=The Perl Foundation|website=www.perlfoundation.org|access-date=2008-12-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20110501090402/http://www.perlfoundation.org/who_s_who|archive-date=2011-05-01|url-status=dead}}</ref> isang direktor ng [[Python Software Foundation]] mula 2010 hanggang 2012,<ref>{{cite web|title=History of PSF Officers and Directors|url=https://www.python.org/psf/records/board/history/#allison-randal|website=Python Software Foundation|access-date=25 May 2017|language=en}}</ref> at ang tagapangulo ng [[Parrot Foundation]].<ref>{{cite web|url=http://www.parrot.org/foundation|title=Foundation - Parrot VM|website=www.parrot.org}}</ref> Siya rin ang pangunahing developer ng [[Punie]], ang daungan ng Perl 1 patungong Parrot. Siya ang isa sa mga may-akda ng [http://www.oreilly.com/catalog/059600737X/ Perl 6 at Parrot Essentials] at ang [https://web.archive.org/web/20090831103918/http://perlcabal.org/syn/ Mga Sinopsis] ng Perl 6. Siya ay nagtrabaho sa [[O'Reilly Media]]. Mula Agosto 2010 hanggang Pebrero 2012, si Randal ang Teknikal na Arkitekto ng Ubuntu sa [[Canonical Ltd|Canonical]].<ref>{{cite web|url=http://allisonrandal.com/2010/08/20/ubuntu-ta-intro/|title=New Job, New Blog|date=20 August 2010|website=allisonrandal.com|access-date=25 August 2010|archive-date=28 February 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110228024456/http://allisonrandal.com/2010/08/20/ubuntu-ta-intro/|url-status=dead}}</ref><ref name=LinkedIn>{{cite web|last=Randal|first=Allison|title=Allison Randal: Open Source Strategist|url=http://www.linkedin.com/in/allisonrandal|publisher=LinkedIn|access-date=23 February 2013}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Allison Randal |url=https://codesync.global/speaker/allison-randal/ |access-date=2025-07-01 |website=Code Sync |language=en |archive-date=2026-01-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260123132810/https://www.codesync.global/speaker/allison-randal/ |url-status=dead }}</ref> Sa Silangang Aprika, sinimulan ni Allison ang kanyang karera bilang isang research linguist, na nag-aanalisa ng mga natural na wika. Kalaunan ay lumipat siya sa pag-aaral ng mga artipisyal na wika. Kasama sa kanyang buhay-trabaho ang mga educational game, mga tool sa pagsusuri ng lingguwistika, imprastraktura ng e-commerce, mga compiler, hypervisor, mga sistema ng replikasyon ng database, automation ng pag-deploy, mga mobile application, at mga teknolohiya ng smart-home na may voice-integrated. Sa kanyang karera, nagpakadalubhasa siya sa natatanging integrasyon ng mga sistema, teknolohiya, at wika.<ref name=":0" /> Noong 2009, si Randal ang pinuno ng [[O'Reilly Open Source Convention|Open Source Convention (OSCON)]] ni O'Reilly.<ref>{{cite web|url=http://radar.oreilly.com/allison|title=Allison Randal|website=O'Reilly Radar|access-date=2013-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20160427221148/http://radar.oreilly.com/allison|archive-date=2016-04-27|url-status=dead}}</ref> Siya ay nahalal bilang isang fellow ng [[Python Software Foundation]] noong 2010.<ref>{{cite web|title=PSF Membership Roster|url=https://www.python.org/psf/members/#fellows|website=Python Software Foundation|access-date=25 May 2017|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20190424164732/https://www.python.org/psf/members/#fellows|archive-date=24 April 2019|url-status=dead}}</ref> Siya ay isang direktor ng [[Open Source Initiative]]<ref>{{cite web | url=http://opensource.org/node/705 | title=OSI Board Changes 2014 | date=2014-04-09 | access-date=2014-04-09 | archive-date=2014-04-13 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140413141120/http://opensource.org/node/705 | url-status=dead }}</ref> at naging pangulo nito sa pagitan ng 2015 at 2017, pumalit mula at nagbalik kay [[Simon Phipps (programmer)|Simon Phipps]].<ref>{{cite web|last1=Phipps|first1=Simon|title=Handing On The Baton|url=http://opensource.org/node/747|access-date=20 November 2015|archive-date=21 November 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151121095939/http://opensource.org/node/747|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|last1=Randal|first1=Allison|title=Transitions in Leadership|url=https://opensource.org/node/902|website=Open Source Initiative|access-date=2 October 2017|archive-date=1 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171001085856/https://opensource.org/node/902|url-status=dead}}</ref> Naglilingkod din siya sa lupon ng mga direktor ng [[OpenStack]] Foundation.<ref>{{cite web|title=Board of Directors|url=https://www.openstack.org/foundation/board-of-directors/|website=OpenStack Open Source Cloud Computing Software|access-date=18 August 2017|language=en}}</ref> Siya ay naging tagapangulo ng lupon mula 2021 hanggang 2022.<ref>{{Cite web |title=Linkin |url=https://www.linkedin.com/in/allisonrandal/?trk=public-profile-join-page |website=Linkin}}</ref> Bukod pa rito, simula noong 2019, sumali si Randal sa miyembro ng lupon sa [https://sfconservancy.org/ Software Freedom Conservatory], at simula noong 2022, siya ang naging tagapangulo ng lupon.<ref>{{Cite web |title=Directors - Software Freedom Conservancy |url=https://sfconservancy.org/about/board/ |access-date=2025-02-12 |website=sfconservancy.org}}</ref> == Mga Sanggunian == <references /> == Mga panlabas na link == {{commons category}} * [http://allisonrandal.com/ "here be unicorns"], Allison Randal's blog * [http://www.perl.com/pub/a/2004/05/19/allison.html An Interview with Allison Randal] by Simon Cozens of [http://perl.com/ perl.com] * [https://web.archive.org/web/20070522153838/http://www.theperlreview.com/Interviews/allison-randal-20060412.html Interview with Allison Randal] by [http://www.theperlreview.com The Perl Review] * [http://www.perl.org/ The Perl Programming Language] {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Randal, Allison}} [[Kategorya:Nawawala ang Taon ng Kapanganakan (mga nabubuhay na tao)]] [[Kategorya:Mga nabubuhay na tao]] [[Kategorya:Mga taong Perl]] [[Kategorya:Mga manunulat ng Perl]] [[Kategorya:Mga manunulat ni O'Reilly]] [[Kategorya:Mga babaeng Amerikanong siyentipiko sa kompyuter]] [[Kategorya:Mga Amerikanong siyentipiko sa kompyuter]] [[Kategorya:Mga miyembro ng lupon ng mga direktor ng Open Source Initiative]] [[Kategorya:Mga tao ng Python (wikang pangprograma)]] [[Kategorya:Mga tagapagtaguyod ng open source]] [[Kategorya:Mga babaeng Amerikano noong ika-21 siglo]] 2wo4zss6h5as1gz1n94kkp1oisyopy7 Mossendjo 0 338154 2220050 2207055 2026-08-11T05:09:16Z TentingZones1 122212 2220050 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!--See the Table at Infobox Settlement for all fields and descriptions of usage--> <!-- Basic info ----------------> |official_name = Mossendjo |other_name = |native_name = <!-- for cities whose native name is not in English --> |nickname = |settlement_type = <!--For Town or Village (Leave blank for the default City)--> |motto = <!-- images and maps -----------> |image klingon flag = |imagesize = |image_caption = |image_flag = |flag_size = |image_seal = |seal_size = |image_shield = |shield_size = |image_blank_emblem = |blank_emblem_type = |blank_emblem_size = |image_map = |mapsize = |map_caption = |image_map1 = |mapsize1 = |map_caption1 = |image_dot_map = |dot_mapsize = |dot_map_caption = |dot_x = |dot_y = |pushpin_map = Republic of the Congo<!-- the name of a location map as per http://en.wikipedia.org/wiki/Template:Location_map --> |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map_caption = Lokasyon sa Republika ng Kongo<!-- Location ------------------> |subdivision_type = Bansa |subdivision_name = [[Image:Flag of the Republic of the Congo.svg|25px]] [[Republika ng Kongo]] |subdivision_type1 = [[Mga Departamento ng Republika ng Kongo|Departmento]] |subdivision_name1 = [[Departamento ng Niari]] |subdivision_type2 = [[Mga Distrito ng Republika ng Kongo|Distrito]] |subdivision_name2 = [[Distrito ng Moutamba]] |subdivision_type3 = [[Mga komuna sa Republika ng Kongo|Komyun]] |subdivision_name3 = Mossendjo |subdivision_type4 = |subdivision_name4 = <!-- Politics -----------------> |government_footnotes = |government_type = |leader_title = |leader_name = |leader_title1 = <!-- for places with, say, both a mayor and a city manager --> |leader_name1 = |leader_title2 = |leader_name2 = |leader_title3 = |leader_name3 = |leader_title4 = |leader_name4 = |established_title = <!-- Settled --> |established_date = |established_title2 = <!-- Incorporated (town) --> |established_date2 = |established_title3 = <!-- Incorporated (city) --> |established_date3 = <!-- Area ---------------------> |area_magnitude = |area_footnotes = |area_total_km2 = 5.2 |area_land_km2 = <!--See table @ Template:Infobox Settlement for details on automatic unit conversion--> |area_water_km2 = |area_total_sq_mi = |area_land_sq_mi = |area_water_sq_mi = |area_water_percent = |area_urban_km2 = |area_urban_sq_mi = |area_metro_km2 = |area_metro_sq_mi = |area_blank1_title = |area_blank1_km2 = |area_blank1_sq_mi = <!-- Population -----------------------> |population_as_of = 2023 census |population_footnotes = |population_note = |population_total = 15,003 |population_density_km2 = auto |population_density_sq_mi = |population_metro = |population_density_metro_km2 = |population_density_metro_sq_mi = |population_urban = |population_density_urban_km2 = |population_density_urban_sq_mi = |population_blank1_title = Ethnicities |population_blank1 = |population_blank2_title = Religions |population_blank2 = |population_density_blank1_km2 = |population_density_blank1_sq_mi = <!-- General information ---------------> |timezone = |utc_offset = |timezone_DST = |utc_offset_DST = |coordinates = {{coord|2|56|43|S|12|42|56|E|region:CG|display=inline}} |elevation_footnotes = <!--for references: use <ref> tags--> |elevation_m = 529 |elevation_ft = <!-- accord. to Google Earth--> <!-- Area/postal codes & others --------> |postal_code_type = <!-- enter ZIP code, Postcode, Post code, Postal code... --> |postal_code = |area_code = |blank_name = |blank_info = |blank1_name = |blank1_info = |website = |footnotes = }} Ang '''Mossendjo''' ay isang bayan at isang [[Mga komuna sa Republika ng Kongo|komyun]]<ref>{{cite web |url=https://ins-congo.cg/download/chapitre-3-organisation-administrative/ |title=Annuaire Statistique du Congo 2018, chapitre 3 : organisation administrative |date=2021-03-23 |format=PDF |page=10 |publisher={{lang|fr|Institut National de la Statistique}} |website=ins-congo.cg |access-date=2023-08-18|language=fr }}</ref> na matatagpuan sa [[Departamento ng Niari]] ng [[Republika ng Kongo]]. Ito ay matatagpuan sa puso ng [[Chaillu Massif]], isang hanay ng bundok at kagubatan na nagsisimula sa silangang [[Gabon]] at nagtatagpo sa mga hanay ng bundok ng [[Mayombe]]. ==Administrasyon== Ang Mossendjo ay nahahati sa 2 arondisimento (''arrondissements''): # Bouali # Itsibou ==Demograpiko== Sa populasyon na mahigit 15,003 noong 2023, ang lungsod ay tahanan ng ilang grupong etniko, kabilang ang: * ang Tsangui, ang pinakamalaking grupong etniko; * ang Punu, ang pangalawang pinakamalaking grupong etniko, na nangingibabaw sa silangang Gabon sa rehiyon ng Niari (matatagpuan din sila sa Nianga at Divenié); * ang Teke, ang pangatlong pinakamalaking grupo; * ang Banba, ang Kougni, at ang Kota, na bumubuo sa mga grupong minorya ng lungsod. ==Transportasyon== ===Riles=== Ang bayan ay nasa sangay ng Mbinda ng sistema ng riles ng Congo. ==Imprastraktura== Ang Mossendjo ay isang bayan na may 15,003 katao ayon sa senso noong 2023. Ito ang sentro ng rehiyon ng rehiyong bulubundukin ng Chaillu Massif, sa hilaga ng [[Dolisie]] at timog ng [[Mayoko]] at [[Mbinda]]. Ang imprastraktura ng Mossendjo ay pinabuti mula noong 2006, dahil sa programa ng gobyerno ng Kongo na muling buhayin ang Mossendjo at Dolisie. Ang mga bagong kalye at sistema ng paagusan ng dumi ay itinayo sa parehong lungsod. Ang [[Paliparan ng Mossendjo]] ay regular na naka-iskedyul ng serbisyo ng eroplano patungong [[Pointe-Noire]] at [[Brazzaville]], sa pamamagitan ng Air Maouene. Ang daan patungong Dolisie at Mayoko ay sa pamamagitan pa rin ng magaspang, minsan ay graded na mga kalsadang lupa. Ang rehiyon ay may serbisyo ng saklaw ng cellphone sa pamamagitan ng TelCel. ==Ekonomiya== Ang pangunahing aktibidad sa bayan ay ang panggugubat, isang aktibidad na nagsimula noong bandang simula ng ika-20 siglo at umabot sa tugatog nito noong mga dekada 1930 at 1940 noong panahon ng pagtatayo ng riles na nagdurugtong sa Dolisie at Mbinda (isang bayan sa hangganan ng Gabon). Hanggang sa panahon ng kolonyal, ang mga pangunahing aktibidad ng bayang ito ay pangangaso, pagtitipon, at pangingisda. Ang mga dekada 1970 at 1980 ay minarkahan ng pagdaan ng [[manganese]], na umalis sa Dédé-Gabon patungong [[Makabana]], Mont Belot, at pagkatapos ay sa Pointe-Noire. ==Kultura== Nangingibabaw ang isang lipunang matriarkal. Ang organisasyong panlipunan ay nakabatay sa angkan, sa halip na sa pangkat etniko, na siyang sentro ng pamilya. Ang tradisyonal na sayaw ay nananatiling malawakang isinasagawa.<ref>{{cite web |language=fr |url=http://www.starducongo.com/Mossendjo-departement-du-Niari-Des-talents-artistiques-qui-meurent-definitivement_a4115.html |title=Mossendjo (département du Niari). Des talents artistiques qui meurent définitivement |website=starducongo.com |access-date=August 2, 2011 |archive-date=Nobiyembre 13, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131113160604/http://www.starducongo.com/Mossendjo-departement-du-Niari-Des-talents-artistiques-qui-meurent-definitivement_a4115.html |url-status=dead }}</ref> ==Relihiyon== Dalawang pangunahing denominasyong Kristiyano ang nagbibigay-kahulugan sa buhay-relihiyon ng lungsod: [[Protestantismo]] at [[Katolisismo]]. Ang mga unang simbahan ay itinayo ng mga Protestante; ang misyon ng mga Protestante ang nagtayo ng mga unang paaralan. Ang mga lokal na relihiyon (Dzobi, Mukala) ay nananatiling mahalaga, tulad ng sa maraming bansang Aprikano; laganap din ang [[sinkretismo]]. ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Mossendjo]] evo2k78hya0wqruqajupn2xdgf36kc8 Dunes 0 338164 2220052 2206944 2026-08-11T05:28:13Z TentingZones1 122212 /* Mga lugar at monumento */ 2220052 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = Dunes |native_name = Dunas |settlement_type = [[Talaan ng mga komyun sa Tarn-et-Garonne|Bayan]] |image_skyline = Dunes 001.JPG |image_caption = Bahay na kalahating kahoy. |image_shield = Blason de la ville de Dunes (Tarn-et-Garonne).svg |pushpin_map = France |map_caption = Lokasyon ng Dunes |subdivision_type = Bansa |subdivision_name = {{Flag|France}} |subdivision_type1 = [[Mga Rehiyon ng Pransiya|Rehiyon]] |subdivision_name1 = [[Occitanie]] |subdivision_type2 = [[Mga Departamento ng Pransiya|Departamento]] |subdivision_name2 = [[Tarn-et-Garonne]] |subdivision_type3 = Arrondissement |subdivision_name3 = [[Arrondissement of Castelsarrasin|Castelsarrasin]] |subdivision_type4 = |subdivision_name4 = |leader_title = Alkade (2026-2032) |leader_name = Jean-Yves Julien<ref>https://www.dunes82.fr/vie-municipale/les-elus</ref> |area_total_km2 = 23.19 |population_as_of = 2023 |population_total = 1226 |population_density_km2 = auto |website = https://www.dunes82.fr/ |coordinates = {{coord|44.0883|0.7717|format=dms|display=inline,title}} |postal_code = 82050/82340 |postal_code_type = INSEE/Postal code |elevation_m = 121 |elevation_min_m = 57 |elevation_max_m = 186 |population_demonym = Dunois, Dunoises }} Ang '''Dunes''' ay isang [[Mga komuna sa Pransiya|bayan]] ng [[Pransiya]] na matatagpuan sa kanluran ng departamento ng [[Tarn-et-Garonne]], sa rehiyon ng [[Occitanie]]. Sa kasaysayan at kultura, ang komyun ay nasa [[Lomagne]], isang dating distrito ng lalawigan ng [[Gascony]] na may titulong biskondado, na binansagang "Pranses na [[Toskana]]". Dahil nalantad sa isang nabagong klima ng karagatan, ito ay dinadaluyan ng [[Ilog Auroue]], ng [[batis ng Métau]], ng batis ng Sempesserre, ng batis ng Rat, at ilan pang maliliit na daluyan ng tubig. Ipinagmamalaki ng bayan ang isang kahanga-hangang likas na pamana: isang lugar na [[Natura 2000]] (ang "Mga Kuweba at Kaugnay na mga Bundok ng Quercy-Gascogne"), isang protektadong lugar (ang "Kuweba ng Roc"), at isang ''[[zone naturelle d'intérêt écologique, faunistique et floristique]]''. Ang Dunes ay isang bayan sa kanayunan na may populasyon na 1,226 noong 2023, na nakaranas ng makabuluhang paglago mula noong 1975. Ito ay bahagi ng mas malawak na lugar ng Agen. Ang mga naninirahan dito ay tinatawag na Dunois (panlalaki) o Dunoises (pambabae). ==Heograpiya== Ang Dunes ay matatagpuan humigit-kumulang 20 km mula sa [[Agen]] sa mga burol na tinatanaw ang Lambak ng [[Garona]]. Ang bayan ay nasa kanlurang gilid ng departamento ng [[Tarn-et-Garonne]] at nasa hangganan ng mga departamento ng [[Gers]] at [[Lot-et-Garonne]]. Ang nayon ay matatagpuan sa Pays du [[Brulhois]], isang lugar na umaabot sa kaliwang pampang ng Garonne mula [[Laplume]] hanggang [[Auvillar]], na dumadaan sa [[Layrac]]. Ang mga karatig na komunidad ay [[Caudecoste]], [[Cuq, Lot-et-Garonne|Cuq]], [[Donzac, Tarn-et-Garonne|Donzac]], [[Gimbrède]], [[Saint-Loup, Tarn-et-Garonne|Saint-Loup]], [[Saint-Sixte, Lot-et-Garonne|Saint-Sixte]] at [[Sistels]]. ==Urbanismo== ===Tipolohiya=== Simula Enero 1, 2024, ang Dunes ay ikinategorya bilang isang bayan sa kanayunan, ayon sa bagong pitong-antas na iskala ng densidad ng populasyon ng munisipyo na tinukoy ng INSEE noong 2022. Ito ay matatagpuan sa labas ng isang urban area. Bukod pa rito, ang bayan ay bahagi ng Agen catchment area, kung saan ito ay isang peripheral municipality. Ang lugar na ito, na kinabibilangan ng 81 munisipalidad, ay ikinategorya bilang may populasyon sa pagitan ng 50,000 at 200,000. ===Paggamit ng lupa=== [[File:82050-Dunes-Sols.png|thumb|upright=1.4|alt=Carte en couleurs présentant l'occupation des sols.|Carte des infrastructures et de l'occupation des sols de la commune en 2018 ([[Corine Land Cover|CLC]]).]] Ang paggamit ng lupa sa munisipalidad, gaya ng ipinapakita sa European biophysical land cover database na Corine Land Cover (CLC), ay nailalarawan sa pamamagitan ng malaking presensya ng lupang pang-agrikultura (91.7% noong 2018), isang pagbaba kumpara sa 1990 (93%). Ang detalyadong pagkasira noong 2018 ay ang mga sumusunod: magkakaibang mga lugar na pang-agrikultura (38.9%), lupang maaaring sakahin (36.5%), permanenteng pananim (14.9%), kagubatan (5.4%), mga urbanisadong lugar (2.9%), at mga damuhan (1.5%). ==Pangalan== Ang pinaka-malamang na hipotesis ay ang Dunes ay nagmula sa salitang-ugat na Keltik na "Duno", na nangangahulugang burol o kuta. Ang isa pang hipotesis ay ang nayon ay pinangalanang Dunae bilang pagtukoy sa isang lalaking Gallo-Romano na nagngangalang Dunius. Ang pangalan ng nayon ay nangangahulugang "ang nasasakupan ni Dunius". ==Kasaysayan== Ang komyun ay isinama sa departamento ng [[Tarn-et-Garonne]] nang ito ay itatag ni [[Napoleon I]] noong Nobyembre 4, 1808. Hanggang noon, ito ay bahagi ng [[Lot-et-Garonne]] kasama ang kanton ng [[Valence-d'Agen]]. ===Ang mga binitay noong 1944=== Noong [[Ikalawang Digmaang Pandaigdig]], ang nayon ng Dunes ay nagkaroon ng matinding karangalan dahil naitala ito sa mga nayon ng mga martir. Noong Hunyo 23, 1944, isang yunit ng SS na nakadestino malapit sa pangunahing bayan ng kalapit na kanton ng [[Valence-d'Agen]] ang naghahanap sa mga miyembro ng Resistance.<ref>[[Max Lagarrigue]], [http://www.arkheia-revue.org/spip.php?article75 ''Félix Stotz, itinéraire meurtrier et oublié du chef de la Gestapo de Montauban'']{{Dead link|date=Mayo 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, revue [[Arkheia]], Montauban, 1999.</ref> Ang mga indibidwal na ito ay naiulat na kinondena ng dalawang babae mula sa kalapit na nayon. Ang opisyal ng SS ay may listahan ng 42 pangalan. Matapos tipunin ang halos 70 kalalakihan sa ilalim ng mga arcade ng lumang bayan na pinatibay ng Tarn-et-Garonne, naghanda ang mga Aleman ng mga mesa sa ilalim ng balkonahe ng post office. Nagsimula ang isang malagim na seremonya: labindalawang lalaki ang tinawag palabas, isa-isa, at binitay mula sa balkonahe;<ref>Ironie de l'Histoire : le premier pendu possédait un bar à Agen qui servait de base arrière à la Gestapo à cause de sa mère, maitresse du tristement célèbre "Bouboule". Voir à ce sujet Koscielniak (Jean-Pierre), ''Alias Bouboule. Itinéraire d'un gestapiste agenais'', Le Passage, 2017.</ref> ang pang-labintatlo, na nagtangkang tumakas, ay binaril. Tatlong iba pang taganayon ang binaril kanina, nang walang dahilan, sa isang bukid sa loob ng komyun.<ref>{{Cite web |language=fr |title=Admin, SAINT-SIXTE CAUDECOSTE DUNES – La résistance en Tarn et Garonne |url=https://resistance82.fr/saint-sixte-caudecoste-dunes/ |access-date=2021-04-15}}</ref> ==Eskudo de armas== [[File:Blason de la ville de Dunes (Tarn-et-Garonne).svg|thumb|Dunes]] ''Asul, tatlong pilak na patungan na bawat isa ay may gintong fleur-de-lis''<ref>[https://armorialdefrance.fr/page_blason.php?ville=11934 Eskudo de armas ng Dunes.]</ref> ==Isport at kultura== * Ang football club ay isang joint venture sa pagitan ng mga nayon ng Donzac, Dunes, Saint-Cirice, Saint-Loup, at Sistels. Ito ay tinatawag na FC Brulhois, at ang mga laban ay nilalaro sa istadyum ng Donzac. * Ang tennis club ay isang samahan ng ilang mga nayon: Dunes, Donzac, at Saint-Loup. Ang pangalan nito ay "Garonne Tennis". * Tuwing Nobyembre, ang nayon ay nag-oorganisa ng isang Occitan festival pati na rin ang isang pagtitipon ng mga mahilig sa vintage car sa Tour des Templiers. * Ang mga alak na ginawa sa rehiyon ng Brulhois ay kilala bilang mga alak ng Dunes. ==Mga lugar at monumento== * Ang Tore ng Turas, na kilala rin bilang "Tore ng mga Templars." * Ang Martyrs' Square, o Town Hall Square, ay napapalibutan ng mga arcade at maraming tindahan. Isang balon ang nakatayo sa tapat ng munisipyo. * Ang Simbahan ng Sainte-Madeleine sa Dunes, isang malaking gusaling arkitektura na itinayo noong ika-13 siglo, ay nakalista bilang isang makasaysayang monumento noong 1926.<ref name=":0">{{Cite web |title=Eglise Sainte-Madeleine |url=https://www.pop.culture.gouv.fr/notice/merimee/PA00095743 |website=pop.culture.gouv.fr |access-date=2021-06-18}}</ref> Maraming mga bagay ang tinutukoy sa [[Base Palissy|database ng Palissy]].<ref name=":0" /> ==Mga sanggunian== {{reflist}} [[Kategorya:Dunes, Tarn-et-Garonne]] [[Kategorya:Tarn-et-Garonne]] [[Kategorya:Mga pamayanan sa Pransiya]] [[Kategorya:Mga komuna sa Pransiya]] 4303p2q3gkr51v3wvqkdfhhpf89ykl1 Magnificent Humanity 0 338433 2219970 2209691 2026-08-10T12:04:25Z EmausBot 20162 Robot: Kinukumpuni ang nagkadalawang pagpapapunta sa [[Magnifica humanitas]] 2219970 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Magnifica humanitas]] kwaqutqycbuouhgn8c06ankygdge4ee Magnificent humanity 0 338434 2219971 2209692 2026-08-10T12:04:35Z EmausBot 20162 Robot: Kinukumpuni ang nagkadalawang pagpapapunta sa [[Magnifica humanitas]] 2219971 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Magnifica humanitas]] kwaqutqycbuouhgn8c06ankygdge4ee Kahanga-hangang Sangkatauhan 0 338435 2219968 2209693 2026-08-10T12:04:05Z EmausBot 20162 Robot: Kinukumpuni ang nagkadalawang pagpapapunta sa [[Magnifica humanitas]] 2219968 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Magnifica humanitas]] kwaqutqycbuouhgn8c06ankygdge4ee Kahanga-hangang sangkatauhan 0 338436 2219969 2209694 2026-08-10T12:04:15Z EmausBot 20162 Robot: Kinukumpuni ang nagkadalawang pagpapapunta sa [[Magnifica humanitas]] 2219969 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Magnifica humanitas]] kwaqutqycbuouhgn8c06ankygdge4ee Sangkatauhang kahanga-hanga 0 338437 2219973 2209695 2026-08-10T12:04:55Z EmausBot 20162 Robot: Kinukumpuni ang nagkadalawang pagpapapunta sa [[Magnifica humanitas]] 2219973 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Magnifica humanitas]] kwaqutqycbuouhgn8c06ankygdge4ee Sangkatauhang Kahanga-hanga 0 338438 2219972 2209696 2026-08-10T12:04:45Z EmausBot 20162 Robot: Kinukumpuni ang nagkadalawang pagpapapunta sa [[Magnifica humanitas]] 2219972 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Magnifica humanitas]] kwaqutqycbuouhgn8c06ankygdge4ee Tagagamit:Lolbet101 2 338719 2220066 2219927 2026-08-11T06:33:04Z Lolbet101 163542 /* 2026 */ Call of Duty: Mobile (CoDM). 2220066 wikitext text/x-wiki {{Userboxtop | float = right }} {{Userbox | id = [[File:Metawiki.svg|45px]] | info = Ang tagagamit na ito ay may [[w:metawiki:User:Lolbet101|Meta-Wiki]] na account. }} {{Userbox |id=[[File:Wikipedia-logo-v2-en.svg|45px]] |info= Ang tagagamit na ito ay may [[w:en:User:Lolbet101|English Wikipedia]] na account. }} {{Userbox | id = [[File:Wikipedia-logo-v2-simple.svg|45px]] | info = Ang tagagamit na ito ay may [[w:simple:User:Lolbet101|Simple English Wikipedia]] na account. }} {{Userbox | id = [[File:Billiards balls.jpg|45px]] | info = Ang tagagamit na ito ay paminsan-minsan o bihirang naglalaro ng [[bilyar]]. }} {{Userbox | id = [[File:Size Comparison - Gonggong with Earth and Moon.svg|45px]] | info = Ang tagagamit na ito ay interesado sa mga paghahambing ng laki. (size comparisons). }} {{Userbox | id = [[File:Orion Nebula - Hubble 2006 mosaic 18000.jpg|45px]] | info = Ang tagagamit na ito ay interesado sa [[astronomiya]]. }} {{Userbox | id = [[File:Blue computer icon.svg|45px]] | info = Ang tagagamit na ito ay interesado sa [[Kompyuter|kompyuters]]. }} {{Userbox | id = [[File:Nuvola Math and Inf.svg|45px]] | info = Ang tagagamit na ito ay mahilig matuto sa [[matematika]]. }} {{Userbox | id = [[File:Rubik's cube.svg|45px]] | info = Ang tagagamit na ito ay kayang bumuo ng [[Rubik's Cube|Rubik's cube]]. }} {{Userbox | id = [[File:Smartphone - game-icons.svg|45px]] | info = Ang tagagamit na ito ay naglalaro ng mga [[Larong bidyo|larong mobile]]. }} {{Userboxbottom}} Tl: Kumusta! Ako si Lolbet101. Nasisiyahan akong gumawa ng mga artikulo sa Wikipedia tungkol sa kalawakan at iba pang mga paksa. Gumagawa at nagpapabuti ako ng mga artikulo sa Tagalog. En: Hello! I am Lolbet101. I enjoy creating Wikipedia articles about space and other topics. I make and improve articles in Tagalog. == Mga artikulong ginawa ko sa Tagalog == (En: Articles I made in Tagalog) === 2026 === * [[6-7]] * [[Amerikanisasyon]] * [[Android 17]] * [[Bagong Pangkalahatang Katalogo]] * [[Bituing neutron]] * [[Call of Duty: Mobile]] * [[Grok AI]] * [[Katalogong Messier]] * [[Meta AI]] * [[Milya]] * [[Pamamaril sa paaralan sa Tacloban noong 2026]] * [[Paskong pang-ilaw]] * [[Perplexity AI]] * [[Serye ng Pera ng Bagong Henerasyon]] * [[Sining Kristiyano]] * [[Sverker Johansson]] * [[Windows 11]] amz5lqfnuov0tffr84a79l4zziih51t Tagagamit:Tabilay/Sandbox 2 338733 2220040 2218595 2026-08-11T02:14:07Z Tabilay 153890 /* */ 2220040 wikitext text/x-wiki Tong, tong, tong, tong, pakitong-kitong Alimango sa dagat, malaki at masarap Mahirap mahuli sapagkat nangangagat Tang, tang, tang, tang, pakatang-katang Alamanga sa dagat, malaka at masarap Maharap mahala sapagkat nangangagat Teng, teng, teng, teng, peketeng-keteng Elemenge se deget, meleke et meserep Meherep mehele sepegket nengengeget Ting, ting, ting, ting, pikiting-kiting Ilimingi si digit, miliki it misirip Mihirip mihili sipigkit ningingigit Tong, tong, tong, tong, pokotong-kotong Olomongo so dogot, moloko ot mosorop Mohorop moholo sopogkot nongongogot Tung, tung, tung, tung, pukutung-kutung Ulumungu su dugut, muluku ut musurup Muhurup muhulu supugkut nungungugut Tong, tong, tong, tong, pakitong-kitong Alimango sa dagat, malaki at masarap Mahirap mahuli sapagkat nangangagat pol4nx5wc32n7cj9aicc3sfsbo70dzv Katinig sa harapan 0 338828 2220030 2216209 2026-08-11T01:21:28Z GinawaSaHapon 102500 2220030 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa --> {{IPA notice}} Sa [[ponetika]], '''katínig sa harapán''' o '''koronál''' ang mga [[katinig]] na nabubuo gamit ang harapang bahagi ng [[dila]] sa isang [[lugar ng artikulasyon]]. Kabilang sa mga ito ang mga [[katinig sa ngipin]], [[Katinig sa gilagid|gilagid]], [[Katinig sa likurang gilagid|likurang gilagid]], at [[Katinig sa dilang pulupot|dilang pulupot]].<ref>{{SOWL}}</ref> Lahat ng mga wika sa mundo ay may katinig sa harapan liban sa [[Wikang Mekeo|wikang Hilagang-kanlurang Mekeo]] sa [[Papua New Guinea|Papua Nueva Ginea]].<ref name="u749">{{cite journal |last=Blevins |first=Juliette |date=2009 |title=Another Universal Bites the Dust: Northwest Mekeo Lacks Coronal Phonemes |trans-title=May isa na namang Unibersal na Hindi pala: Walang Katinig sa Harapan ang Hilagang-kanlurang Mekeo |url=https://julietteblevins.ws.gc.cuny.edu/files/2016/10/Blevins2009e-UniversalBitesDustMekeo.pdf |journal=Oceanic Linguistics |language=en |volume=48 |issue=1 |pages=264–273 |doi=10.1353/ol.0.0033 |issn=1527-9421 |access-date=2025-07-07}}</ref> Sa [[wikang Tagalog]], pawang mga [[katinig sa gilagid]] at [[Katinig sa likurang gilagid|likurang gilagid]] ang mga katinig sa harapan. Ito ang mga tunog na {{IPA|[n t d s ɾ l]}} sa gilagid (kabilang ang {{IPA|[z]}} kung isasama pati mga [[hiram na salita]]) at {{IPA|[ʃ tʃ dʒ]}} sa likurang gilagid. == Uri == === Pulmonikong katinig === Nasa talahanayan sa baba ang mga pulmonikong katinig sa harapan na may kaakibat na simbolo sa Internasyonal na Ponetikong Alpabeto. Nahahati ito sa mga grupo ayon sa lugar ng artikulasyon. Para sa bawat pares, nasa taas ang di-matunog na anyo habang nasa baba naman ang [[Tunog (ponetika)|matunog]]. {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- ! colspan="6" |[[Katinig sa dila-labi]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa labi-dila]] | colspan="5" ! {{n/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|n̼}}}} |[[Wikang Araki|Araki]] |{{Lang|akr|m̈ana}} |'tawa' |{{IPA|[n̼ana]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa labi-dila]] |{{Big|{{IPA link|t̼|audio=yes}}}} |[[Wikang Tangoa|Tangoa]] |{{Lang|tgp|p̈ep̈e}} |'paruparo' |{{Ipa|[t̼et̼e]}} |- |{{Big|{{IPA link|d̼|audio=yes}}}} |[[Wikang Vao|Vao]] |? |'pating' |{{Ipa|[ⁿ̼d̼aɣo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa labi-dila]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|θ̼}}}} |[[Wikang Big Nambas|Big Nambas]] |? |'[[hika]]' |{{IPA|[ˈinɛθ̼]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ð̼}}}} |[[Wikang Tangoa|Tangoa]] |? |'bato' |{{IPA|[ð̼atu]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa ngipin]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|n̪̊}}}} |[[Wikang Iaai|Iaai]] |{{Lang|iai|hnââ}} |'maliit' |{{IPA|[n̪̊ɔɔ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|n̪}}}} |[[Wikang Irlandes|Irlandes]] |{{Lang|ga|naoi}} |'siyam' |{{IPA|[n̪ˠɰiː]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t̪}}}} |[[Wikang Tseko|Tseko]] |{{Lang|cs|toto}} |'ito' |{{IPA|[ˈt̪ot̪o]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|d̪}}}} |[[Wikang Irlandes|Irlandes]] |{{Lang|ga|dorcha}} |'madilim' |{{IPA|[ˈd̪ˠɔɾˠəxə]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasara-sutsot sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t̪s̪}}}} |[[Wikang Ungaro|Unggaro]] |{{Lang|hu|cica}} |'kuting' |{{IPA|[ˈt̻͡s̪it̻͡s̪ɒ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|d̪z̪}}}} |[[Wikang Latbiyano|Latbiyano]] |{{Lang|lv|drudzis}} |'lagnat' |{{IPA|[ˈd̪rud̻͡z̪is̪]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t̪θ}}}} |[[Wikang Slavey|Slavey]] |{{Lang|den|eníddhę}} |'gusto namin' |{{IPA|[ɛ̀nít̪θɛ̃̀]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|d̪ð}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (New York) |{{Lang|en|they}} |'sila' |{{IPA|[d̪͡ðeɪ̯]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasutsot sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|s̪}}}} |[[Wikang Mandarin|Mandarin]] |{{Lang|zh|三}} {{Lang|zh-Latn|sān}} |'tatlo' |{{IPA|[s̪a̋n]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|z̪}}}} |[[Wikang Pranses|Pranses]] |{{Lang|fr|zèbre}} |'[[sebra]]' |{{IPA|[z̪ɛbʁ]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasutsot sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|θ}}}} |[[Wikang Swahili|Swahili]] |{{Lang|sw|thamini}} |'halaga' |{{IPA|[θɑˈmini]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ð}}}} |[[Wikang Arabe|Arabo]] |{{Lang|ar|ذهب}} {{Lang|ar-Latn|dhahab}} |'ginto' |{{IPA|[ˈðæhæb]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa ngipin pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɬ̪}}}} |[[Wikang Noruwego|Noruwego]] (Trondheim) |{{Lang|no|sælt}} |'naibenta' |{{IPA|[s̪aɬ̪t̪]}} |- | colspan="5" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa ngipin]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ð̞}}}} |[[Wikang Kagayanën|Kagayanën]] |{{Lang|cgc|kalag}} |'kaluluwa' |{{IPA|[kað̞aɡ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa ngipin pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|l̪}}}} |[[Wikang Ungaro|Unggaro]] |{{Lang|hu|elem}} |'baterya' |{{IPA|[ˈɛl̪ɛm]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa gilagid]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|n̥}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (RP) |{{Lang|en|cotton}} |'bulak' |{{IPA|[ˈkɒˈtn̥̍]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|n}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |nipis |{{IPA|[nipis]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |matamis |{{IPA|[mɐtɐˈmis]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|d}}}} | colspan="2" |dalaga |{{IPA|[dɐˈlaɰɐ]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasara-sutsot sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ts}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (RP) |{{Lang|en|tea}} |'tsaa' |{{IPA|[ˈt͡sɪˑi̯]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|dz}}}} |[[Wikang Luksemburges|Luksemberges]] |{{Lang|lb|spadséieren}} |'gumala' |{{IPA|[ʃpɑˈd͡zɜ̝ɪ̯əʀən]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɹ̝̊}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Ingles|Ingles]] (GA) |{{Lang|en|tree}} |'puno' |{{IPA|[t͡ɹ̝̊ʷɪi̯]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|dɹ̝}}}} |{{Lang|en|dream}} |'panaginip' |{{IPA|[d͡ɹ̝ʷɪi̯m]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɬ}}}} |[[Wikang Islandes|Islandes]] |{{Lang|is|bolli}} |'tasa' |{{IPA|[ˈpɔt͡ɬɪ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|dɮ}}}} |[[Wikang Xhosa|Xhosa]] |{{Lang|xh|indlovu}} |'elepante' |{{IPA|[ind͡ɮ̤ɔːv̤u]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasutsot sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|s}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |lasa |{{IPA|[ˈlasɐ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|z}}}} |[[Wikang Malayo|Malay]] |{{Lang|ms|beza}} |'pagkakaiba' |{{IPA|[bezə]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasutsot sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|θ̠}}}} |[[Wikang Islandes|Islandes]] |{{Lang|is|þú}} |'ikaw' |{{IPA|[θ̠uː]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ð̠}}}} |[[Wikang Tseko|Tseko]] |{{Lang|cs|čtyři}} |'apat' |{{IPA|[ˈt͡ʃtɪɹ̝ɪ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɬ}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|tegell}} |'takure' |{{IPA|[ˈtɛɡɛɬ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɮ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|ukudla}} |'kumain' |{{IPA|[úɠùːɮá]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa gilagid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɹ}}}} |[[Wikang Albanes|Albanes]] |{{Lang|sq|gjelbër}} |'luntian' |{{IPA|[ˈɟʑɛlbəɹ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|l̥}}}} |[[Wikang Pranses|Pranses]] |{{Lang|fr|peuple}} |'mamamayan' |{{IPA|[pœpl̥]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|l}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |luto |{{IPA|[ˈluto]}} |- | rowspan="2" |[[Belarisadong katinig na palapit sa gilagid pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɫ}}}} |[[Wikang Islandes|Islandes]] |{{Lang|is|sigldi}} |'naglayag' |{{IPA|[s̺ɪɫ̪t̪ɪ]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɾ̥}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|bir}} |'isa' |{{IPA|[biɾ̝̊]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɾ}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |'biro' |{{IPA|[ˈbiɾɔʔ]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɺ̥}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɺ}}}} |[[Wikang Hapones|Hapon]] |{{Lang|ja|心}} {{Lang|ja-Latn|kokoro}} |'puso' |{{IPA|[ko̞ko̞ɺo̞]}} |- | rowspan="2" |[[Matinding katinig na pakatal sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|r̥}}}} |[[Wikang Olandes|Olandes]] |{{Lang|nl|ver}} |'malayo' |{{IPA|[vɛr̥]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|r}}}} |[[Wikang Portuges|Portuges]] |{{Lang|pt|rato}} |'daga' |{{IPA|[ratu]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa likurang gilagid]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa likurang gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|n̠̊}}}} |[[Wikang Perowes|Perowes]] |{{Lang|fo|einki}} |'wala' |{{IPA|[ˈɔn̠̊t͡ʃɪ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|n̠}}}} |[[Wikang Italyano|Italyano]] |{{Lang|it|angelo}} |'anghel' |{{IPA|[ˈän̠ʲːd͡ʒelo]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasara-sutsot sa likurang gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t̠ʃ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |tsuper |{{IPA|[t͡ʃʊˈpɛɾ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|d̠ʒ}}}} | colspan="2" |diyan |{{IPA|[d͡ʒän]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa likurang gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t̠ɹ̠̊˔}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|d̠ɹ̠˔}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasutsot sa likurang gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʃ}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |siya |{{IPA|[ʃa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʒ}}}} |[[Wikang Eslobako|Eslobako]] |{{Lang|sk|žena}} |'babae' |{{IPA|[ʒena]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasutsot sa likurang gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɹ̠̊˔}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (RP) |{{Lang|en|crew}} |'kasamahan' |{{IPA|[kɹ̝̠̊ʊu̯]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɹ̠˔ }}}} |[[Wikang Olandes|Olandes]] |{{Lang|nl|meer}} |'lawa' |{{IPA|[meːɹ̠˔]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa likurang gilagid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɹ̠}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] |{{Lang|en|car}} |'kotse' |{{IPA|[ˈkʰɑɹ̠]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa likurang gilagid pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|l̠}}}} |[[Wikang Igbo|Igbo]] |{{Lang|ig|lì}} |'ibaón' |{{IPA|[l̠ì]}} |- | rowspan="2" |[[Matinding katinig na pakatal sa likurang gilagid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|r̠}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa dilang pulupot]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɳ̊}}}} |[[Wikang Iaai|Iaai]] |{{Lang|iai|hnrathu}} |'malamig' |{{IPA|[ɳ̊aθu]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɳ}}}} |[[Wikang Perowes|Perowes]] |{{Lang|fo|ørn}} |'agila' |{{IPA|[œɻɳ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʈ}}}} |[[Wikang Habanes|Habanes]] |{{Lang|jv|bathang}} |'bangkay' |{{Ipa|[baʈaŋ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɖ}}}} |[[Wikang Suweko|Suweko]] |{{Lang|su|nord}} |'hilaga' |{{IPA|[nuːɖ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tʂ}}}} |[[Wikang Espanyol|Espanyol]] (Tsile) |{{Lang|es|cuatro}} |'apat' |{{IPA|[ˈˈkwatʂo]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|dʐ}}}} |[[Wikang Hilagang Qiang|Hilagang Qiang]] |{{Lang|cng|vvdhe}} |'bituin' |{{IPA|[ʁɖ͡ʐə]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa dilang pulupot pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tꞎ}}}} |[[Wikang Kati|Kati]] |{{Lang|bsh|akƛ̣i}} |'taggutom' |{{IPA|[ʔaˈkʈ͡ꞎi]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|d𝼅}}}} |[[Wikang Bhadarwahi|Bhadarwahi]] |{{Lang|bhd|haiḍḷ}} |'luyang-dilaw' |{{IPA|[haiɖ͡𝼅]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasutsot sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʂ}}}} |[[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] |{{Lang|uk|шахи}} {{Lang|uk-Latn|šahy}} |'[[ahedres]]' |{{Ipa|[ˈʂɑxɪ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʐ}}}} |[[Wikang Polako|Polako]] |{{Lang|pl|żona}} |'asawang babae' |{{IPA|[ˈʐ̻ɔn̪ä]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasutsot sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɻ̊˔}}}} |[[Wikang Ormuri|Ormuri]] |{{Lang|oru|suř}} |'pula' |{{IPA|[suɻ̝̊]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɻ˔}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (Timog Aprika) |{{Lang|en|red}} |'pula' |{{IPA|[ɻ˔ed]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa dilang pulupot pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ꞎ}}}} |[[Wikang Toda|Toda]] |? |'lambak' |{{IPA|[paɭ̊ ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼅}}}} |[[Wikang Ao|Ao]] |{{Lang|njo|liru}} |'kumpas' |{{IPA|[li𝼅u]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa dilang pulupot]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɻ}}}} |[[Wikang Perowes|Perowes]] |{{Lang|fo|hoyrdi}} |'narinig' |{{IPA|[hɔiɻʈɛ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa dilang pulupot pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɭ̊}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɭ}}}} |[[Wikang Perowes|Perowes]] |{{Lang|fo|árla}} |'maaga' |{{IPA|[ɔɻɭa]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɽ̊}}}} |[[Wikang Suweko|Suweko]] |{{Lang|sv|mjölk}} |'gatas' |{{IPA|[mi̯ɔɽ̊k]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɽ}}}} |[[Wikang Hausa|Hausa]] |{{Lang|ha|bara}} |'katulong' |{{IPA|[bəɽä]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa dilang pulupot pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼈̊}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼈}}}} |[[Wikang Suweko|Suweko]] |{{Lang|sv|blad}} |'dahon' |{{IPA|['b𝼈ɑː(d)]}} |- | rowspan="2" |[[Matinding katinig na pakatal sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɽ̊r̥}}}} |[[Wikang Gaeliko|Gaeliko]] |{{Lang|gd|àraid}} |'sigurado' |{{IPA|[ˈaːɽ̊͜r̊ˠhætʲ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɽr}}}} |[[Wikang Olandes|Olandes]] |{{Lang|nl|riem}} |'sinturon' |{{IPA|[ɽrim]}} |- |} === Di-pulmonikong katinig === {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- ! colspan="6" |[[Katinig sa ngipin]] |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t̪θʼ}}}} |[[Wikang Deg Xinag|Deg Xinag]] |{{Lang|ing|tthʼok}} |'putahe' |{{IPA|[t̪͡θʼok]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|θʼ}}}} |[[Wikang Yap|Yap]] |{{Lang|yap|th'abii}} |'pinaka' |{{IPA|[θʼabiː]}} |- | rowspan="2" |[[Tenuis na katinig na pitik sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǀ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Hadza|Hadza]] | rowspan="2" |{{Lang|hts|cinambo}} | rowspan="2" |'tutubi' | rowspan="2" |{{IPA|[k͜ǀinambo]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǀ|qǀ}}}} |- | rowspan="2" |[[Matunog na katinig na pitik sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡǀ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Yeyi|Yeyi]] | rowspan="2" |{{Lang|yey|kugǀawa}} | rowspan="2" |'magputol ng damo' | rowspan="2" |{{IPA|[kuɡ͜ǀawa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡǀ|ɢǀ}}}} |- | rowspan="2" |[[Pailong na katinig na pitik sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋǀ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Khoekhoe|Khoekhoe]] | rowspan="2" |{{Lang|naq|ǀnam}} | rowspan="2" |'magmahal' | rowspan="2" |{{IPA|[ᵑǀȁm̀]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋǀ|ɴǀ}}}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa gilagid]] |- |[[Matunog na paloob na katinig sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɗ}}}} |[[Wikang Mono|Mono]] |{{Lang|mnh|ku‘da}} |'utang' |{{IPA|[kūɗā]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɗ̥}}}} |[[Wikang Mam|Mam]] |{{Lang|mam|tʼutʼan}} |'tapusin' |{{IPA|[ɗ̥ɯɗ̥aŋ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|tʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Navajo|Navajo]] |{{Lang|nv|yáʼátʼééh}} |'kamusta' |{{IPA|[jáʔátʼɛ́ːh]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tsʼ}}}} |[[Wikang Hausa|Hausa]] |{{Lang|ha|tsoro}} |'takot' |{{IPA|[t͡sʼoro]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɬʼ}}}} |[[Wikang Tlingit|Tlingit]] |{{Lang|tli|tlʼeex}} |'basura' |{{IPA|[t͡ɬʼix]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|sʼ}}}} |[[Wikang Hausa|Hausa]] |{{Lang|ha|tsutsa}} |'bulate' |{{IPA|[sʼusʼa]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɬʼ}}}} |[[WIkang Tlingit|Tlingit]] |{{Lang|tli|lʼook}} |'isda' |{{IPA|[ɬʼuːk]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɬʼ}}}} |[[WIkang Tlingit|Tlingit]] |{{Lang|tli|lʼook}} |'isda' |{{IPA|[ɬʼuːk]}} |- | rowspan="2" |[[Tenuis na katinig na pitik sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǃ|kǃ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Xhosa|Xhosa]] | rowspan="2" |{{Lang|xh|iqanda}} | rowspan="2" |'itlog' | rowspan="2" |{{IPA|[iq͜ǃanda]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k!|qǃ}}}} |- | rowspan="2" |[[Tenuis na katinig na pitik sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǁ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Hadza|Hadza]] | rowspan="2" |{{Lang|hts|exekeke}} | rowspan="2" |'makinig' | rowspan="2" |{{IPA|[ʔek͜ǁekeke]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǁ|qǁ}}}} |- | rowspan="2" |[[Matunog na katinig na pitik sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|gǃ|gǃ}}}} | rowspan="4" |[[Wikang Yeyi|Yeyi]] | rowspan="2" |{{Lang|yey|kagǃawa}} | rowspan="2" |'kalabasa' | rowspan="2" |{{IPA|[kaɡ͜ǃawa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|g!|ɢǃ}}}} |- | rowspan="2" |[[Matunog na katinig na pitik sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|gǃ|gǃ}}}} | rowspan="2" |{{Lang|yey|mugǁawa}} | rowspan="2" |'palaso' | rowspan="2" |{{IPA|[muɡ͜ǁawa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|g!|ɢǃ}}}} |- | rowspan="2" |[[Pailong na katinig na pitik sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǃ̃|ŋǃ}}}} |[[Wikang !Kung|!Kung]] |{{Lang|vaj|nǃan}} |'sa loob' |{{IPA|[ŋ͜ǃáŋ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǃ̃|ɴǃ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|inqola}} |'karwahe' |{{IPA|[iɴ͜ǃɔ́ːla]}} |- | rowspan="2" |[[Pailong na katinig na pitik sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǁ̃|ŋǁ}}}} |[[Wikang Hadza|Hadza]] |{{Lang|hts|konxa}} |'magpares' |{{IPA|[koŋ͜ǁa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǁ̃|ɴǁ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|inxeba}} |'sugat' |{{IPA|[iɴ͜ǁɛ́ːɓa]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa likurang gilagid]] |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa likurang gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t̠ʃʼ}}}} |[[Wikang Quechua|Quechua]] |{{Lang|qu|ch'umpi}} |'kayumanggi' |{{IPA|[t͡ʃʼʊmpɪ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa likurang gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʃʼ}}}} |[[WIkang Gullah|Gullah]] |{{Lang|gul|shew}} |'mag-ahit' |{{IPA|[ʃʼɛw]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa dilang pulupot]] |- |[[Matunog na paloob na katinig sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ᶑ}}}} |[[Wikang Ngadha|Ngadha]] |{{Lang|nxq|haadha}} |'nanay' |{{IPA|[hɑːᶑ̥ɐ]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ᶑ̊}}}} |[[Wikang Oromo|Oromo]] |{{Lang|om|modhe}} |'mabuti' |{{IPA|[ˈmoᶑe]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|ʈʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Yokuts|Yokuts]] |{{Lang|yok|ṭʼa∙yʼ}} |'ilalim ng balahibo' (ng ibon) |{{IPA|[ʈʼaːjˀ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tʂʼ}}}} |[[Wikang Adyghe|Adyghe]] |{{Lang|ady|чӏыфэ}} {{Lang|ady-Latn|çʼıfə}} |'utang' |{{IPA|[ʈ͡ʂʼəfa]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʂʼ}}}} |[[Wikang Keres|Keres]] |{{Lang|kjq|sr'aatsi}} |'napilas' |{{IPA|[ʂʼɑːtsi]}} |- | rowspan="2" |[[Tenuis na katinig na pitik sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k𝼊|k𝼊}}}} | rowspan="2" colspan="4" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k!|q𝼊}}}} |- | rowspan="2" |[[Matunog na katinig na pitik sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡ𝼊|ɡ𝼊}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Gitnang !Kung|Gitnang !Kung]] | rowspan="2" |{{Lang|vaj|g‼ú}} | rowspan="2" |'tubig' | rowspan="2" |{{IPA|[ɡ͡‼ú]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡ𝼊|ɢ𝼊}}}} |- | rowspan="2" |[[Pailong na katinig na pitik sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋ𝼊|ŋ𝼊}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Damin|Damin]] | rowspan="2" |{{Lang|und|rnǃrn!u}} | rowspan="2" |'tubig-tabang' | rowspan="2" |{{IPA|[𝼊̃\𝼊̃u]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋ𝼊|ɴ𝼊}}}} |- |} == Tingnan din == * [[Katinig sa likuran]] == Sanggunian == {{Reflist}}{{Articulation navbox}} [[Kategorya:Mga katinig]] [[Kategorya:Bigkas]] [[Kategorya:Ponetikang pang-artikulasyon]] 0nsr92de1klxcie0ligf5fwc0ovy5c7 2220037 2220030 2026-08-11T01:27:24Z GinawaSaHapon 102500 /* Tingnan din */ 2220037 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa --> {{IPA notice}} Sa [[ponetika]], '''katínig sa harapán''' o '''koronál''' ang mga [[katinig]] na nabubuo gamit ang harapang bahagi ng [[dila]] sa isang [[lugar ng artikulasyon]]. Kabilang sa mga ito ang mga [[katinig sa ngipin]], [[Katinig sa gilagid|gilagid]], [[Katinig sa likurang gilagid|likurang gilagid]], at [[Katinig sa dilang pulupot|dilang pulupot]].<ref>{{SOWL}}</ref> Lahat ng mga wika sa mundo ay may katinig sa harapan liban sa [[Wikang Mekeo|wikang Hilagang-kanlurang Mekeo]] sa [[Papua New Guinea|Papua Nueva Ginea]].<ref name="u749">{{cite journal |last=Blevins |first=Juliette |date=2009 |title=Another Universal Bites the Dust: Northwest Mekeo Lacks Coronal Phonemes |trans-title=May isa na namang Unibersal na Hindi pala: Walang Katinig sa Harapan ang Hilagang-kanlurang Mekeo |url=https://julietteblevins.ws.gc.cuny.edu/files/2016/10/Blevins2009e-UniversalBitesDustMekeo.pdf |journal=Oceanic Linguistics |language=en |volume=48 |issue=1 |pages=264–273 |doi=10.1353/ol.0.0033 |issn=1527-9421 |access-date=2025-07-07}}</ref> Sa [[wikang Tagalog]], pawang mga [[katinig sa gilagid]] at [[Katinig sa likurang gilagid|likurang gilagid]] ang mga katinig sa harapan. Ito ang mga tunog na {{IPA|[n t d s ɾ l]}} sa gilagid (kabilang ang {{IPA|[z]}} kung isasama pati mga [[hiram na salita]]) at {{IPA|[ʃ tʃ dʒ]}} sa likurang gilagid. == Uri == === Pulmonikong katinig === Nasa talahanayan sa baba ang mga pulmonikong katinig sa harapan na may kaakibat na simbolo sa Internasyonal na Ponetikong Alpabeto. Nahahati ito sa mga grupo ayon sa lugar ng artikulasyon. Para sa bawat pares, nasa taas ang di-matunog na anyo habang nasa baba naman ang [[Tunog (ponetika)|matunog]]. {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- ! colspan="6" |[[Katinig sa dila-labi]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa labi-dila]] | colspan="5" ! {{n/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|n̼}}}} |[[Wikang Araki|Araki]] |{{Lang|akr|m̈ana}} |'tawa' |{{IPA|[n̼ana]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa labi-dila]] |{{Big|{{IPA link|t̼|audio=yes}}}} |[[Wikang Tangoa|Tangoa]] |{{Lang|tgp|p̈ep̈e}} |'paruparo' |{{Ipa|[t̼et̼e]}} |- |{{Big|{{IPA link|d̼|audio=yes}}}} |[[Wikang Vao|Vao]] |? |'pating' |{{Ipa|[ⁿ̼d̼aɣo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa labi-dila]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|θ̼}}}} |[[Wikang Big Nambas|Big Nambas]] |? |'[[hika]]' |{{IPA|[ˈinɛθ̼]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ð̼}}}} |[[Wikang Tangoa|Tangoa]] |? |'bato' |{{IPA|[ð̼atu]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa ngipin]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|n̪̊}}}} |[[Wikang Iaai|Iaai]] |{{Lang|iai|hnââ}} |'maliit' |{{IPA|[n̪̊ɔɔ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|n̪}}}} |[[Wikang Irlandes|Irlandes]] |{{Lang|ga|naoi}} |'siyam' |{{IPA|[n̪ˠɰiː]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t̪}}}} |[[Wikang Tseko|Tseko]] |{{Lang|cs|toto}} |'ito' |{{IPA|[ˈt̪ot̪o]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|d̪}}}} |[[Wikang Irlandes|Irlandes]] |{{Lang|ga|dorcha}} |'madilim' |{{IPA|[ˈd̪ˠɔɾˠəxə]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasara-sutsot sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t̪s̪}}}} |[[Wikang Ungaro|Unggaro]] |{{Lang|hu|cica}} |'kuting' |{{IPA|[ˈt̻͡s̪it̻͡s̪ɒ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|d̪z̪}}}} |[[Wikang Latbiyano|Latbiyano]] |{{Lang|lv|drudzis}} |'lagnat' |{{IPA|[ˈd̪rud̻͡z̪is̪]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t̪θ}}}} |[[Wikang Slavey|Slavey]] |{{Lang|den|eníddhę}} |'gusto namin' |{{IPA|[ɛ̀nít̪θɛ̃̀]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|d̪ð}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (New York) |{{Lang|en|they}} |'sila' |{{IPA|[d̪͡ðeɪ̯]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasutsot sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|s̪}}}} |[[Wikang Mandarin|Mandarin]] |{{Lang|zh|三}} {{Lang|zh-Latn|sān}} |'tatlo' |{{IPA|[s̪a̋n]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|z̪}}}} |[[Wikang Pranses|Pranses]] |{{Lang|fr|zèbre}} |'[[sebra]]' |{{IPA|[z̪ɛbʁ]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasutsot sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|θ}}}} |[[Wikang Swahili|Swahili]] |{{Lang|sw|thamini}} |'halaga' |{{IPA|[θɑˈmini]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ð}}}} |[[Wikang Arabe|Arabo]] |{{Lang|ar|ذهب}} {{Lang|ar-Latn|dhahab}} |'ginto' |{{IPA|[ˈðæhæb]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa ngipin pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɬ̪}}}} |[[Wikang Noruwego|Noruwego]] (Trondheim) |{{Lang|no|sælt}} |'naibenta' |{{IPA|[s̪aɬ̪t̪]}} |- | colspan="5" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa ngipin]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ð̞}}}} |[[Wikang Kagayanën|Kagayanën]] |{{Lang|cgc|kalag}} |'kaluluwa' |{{IPA|[kað̞aɡ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa ngipin pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|l̪}}}} |[[Wikang Ungaro|Unggaro]] |{{Lang|hu|elem}} |'baterya' |{{IPA|[ˈɛl̪ɛm]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa gilagid]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|n̥}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (RP) |{{Lang|en|cotton}} |'bulak' |{{IPA|[ˈkɒˈtn̥̍]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|n}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |nipis |{{IPA|[nipis]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |matamis |{{IPA|[mɐtɐˈmis]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|d}}}} | colspan="2" |dalaga |{{IPA|[dɐˈlaɰɐ]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasara-sutsot sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ts}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (RP) |{{Lang|en|tea}} |'tsaa' |{{IPA|[ˈt͡sɪˑi̯]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|dz}}}} |[[Wikang Luksemburges|Luksemberges]] |{{Lang|lb|spadséieren}} |'gumala' |{{IPA|[ʃpɑˈd͡zɜ̝ɪ̯əʀən]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɹ̝̊}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Ingles|Ingles]] (GA) |{{Lang|en|tree}} |'puno' |{{IPA|[t͡ɹ̝̊ʷɪi̯]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|dɹ̝}}}} |{{Lang|en|dream}} |'panaginip' |{{IPA|[d͡ɹ̝ʷɪi̯m]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɬ}}}} |[[Wikang Islandes|Islandes]] |{{Lang|is|bolli}} |'tasa' |{{IPA|[ˈpɔt͡ɬɪ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|dɮ}}}} |[[Wikang Xhosa|Xhosa]] |{{Lang|xh|indlovu}} |'elepante' |{{IPA|[ind͡ɮ̤ɔːv̤u]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasutsot sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|s}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |lasa |{{IPA|[ˈlasɐ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|z}}}} |[[Wikang Malayo|Malay]] |{{Lang|ms|beza}} |'pagkakaiba' |{{IPA|[bezə]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasutsot sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|θ̠}}}} |[[Wikang Islandes|Islandes]] |{{Lang|is|þú}} |'ikaw' |{{IPA|[θ̠uː]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ð̠}}}} |[[Wikang Tseko|Tseko]] |{{Lang|cs|čtyři}} |'apat' |{{IPA|[ˈt͡ʃtɪɹ̝ɪ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɬ}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|tegell}} |'takure' |{{IPA|[ˈtɛɡɛɬ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɮ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|ukudla}} |'kumain' |{{IPA|[úɠùːɮá]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa gilagid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɹ}}}} |[[Wikang Albanes|Albanes]] |{{Lang|sq|gjelbër}} |'luntian' |{{IPA|[ˈɟʑɛlbəɹ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|l̥}}}} |[[Wikang Pranses|Pranses]] |{{Lang|fr|peuple}} |'mamamayan' |{{IPA|[pœpl̥]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|l}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |luto |{{IPA|[ˈluto]}} |- | rowspan="2" |[[Belarisadong katinig na palapit sa gilagid pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɫ}}}} |[[Wikang Islandes|Islandes]] |{{Lang|is|sigldi}} |'naglayag' |{{IPA|[s̺ɪɫ̪t̪ɪ]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɾ̥}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|bir}} |'isa' |{{IPA|[biɾ̝̊]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɾ}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |'biro' |{{IPA|[ˈbiɾɔʔ]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɺ̥}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɺ}}}} |[[Wikang Hapones|Hapon]] |{{Lang|ja|心}} {{Lang|ja-Latn|kokoro}} |'puso' |{{IPA|[ko̞ko̞ɺo̞]}} |- | rowspan="2" |[[Matinding katinig na pakatal sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|r̥}}}} |[[Wikang Olandes|Olandes]] |{{Lang|nl|ver}} |'malayo' |{{IPA|[vɛr̥]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|r}}}} |[[Wikang Portuges|Portuges]] |{{Lang|pt|rato}} |'daga' |{{IPA|[ratu]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa likurang gilagid]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa likurang gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|n̠̊}}}} |[[Wikang Perowes|Perowes]] |{{Lang|fo|einki}} |'wala' |{{IPA|[ˈɔn̠̊t͡ʃɪ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|n̠}}}} |[[Wikang Italyano|Italyano]] |{{Lang|it|angelo}} |'anghel' |{{IPA|[ˈän̠ʲːd͡ʒelo]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasara-sutsot sa likurang gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t̠ʃ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |tsuper |{{IPA|[t͡ʃʊˈpɛɾ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|d̠ʒ}}}} | colspan="2" |diyan |{{IPA|[d͡ʒän]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa likurang gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t̠ɹ̠̊˔}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|d̠ɹ̠˔}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasutsot sa likurang gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʃ}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |siya |{{IPA|[ʃa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʒ}}}} |[[Wikang Eslobako|Eslobako]] |{{Lang|sk|žena}} |'babae' |{{IPA|[ʒena]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasutsot sa likurang gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɹ̠̊˔}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (RP) |{{Lang|en|crew}} |'kasamahan' |{{IPA|[kɹ̝̠̊ʊu̯]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɹ̠˔ }}}} |[[Wikang Olandes|Olandes]] |{{Lang|nl|meer}} |'lawa' |{{IPA|[meːɹ̠˔]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa likurang gilagid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɹ̠}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] |{{Lang|en|car}} |'kotse' |{{IPA|[ˈkʰɑɹ̠]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa likurang gilagid pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|l̠}}}} |[[Wikang Igbo|Igbo]] |{{Lang|ig|lì}} |'ibaón' |{{IPA|[l̠ì]}} |- | rowspan="2" |[[Matinding katinig na pakatal sa likurang gilagid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|r̠}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa dilang pulupot]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɳ̊}}}} |[[Wikang Iaai|Iaai]] |{{Lang|iai|hnrathu}} |'malamig' |{{IPA|[ɳ̊aθu]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɳ}}}} |[[Wikang Perowes|Perowes]] |{{Lang|fo|ørn}} |'agila' |{{IPA|[œɻɳ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʈ}}}} |[[Wikang Habanes|Habanes]] |{{Lang|jv|bathang}} |'bangkay' |{{Ipa|[baʈaŋ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɖ}}}} |[[Wikang Suweko|Suweko]] |{{Lang|su|nord}} |'hilaga' |{{IPA|[nuːɖ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tʂ}}}} |[[Wikang Espanyol|Espanyol]] (Tsile) |{{Lang|es|cuatro}} |'apat' |{{IPA|[ˈˈkwatʂo]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|dʐ}}}} |[[Wikang Hilagang Qiang|Hilagang Qiang]] |{{Lang|cng|vvdhe}} |'bituin' |{{IPA|[ʁɖ͡ʐə]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa dilang pulupot pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tꞎ}}}} |[[Wikang Kati|Kati]] |{{Lang|bsh|akƛ̣i}} |'taggutom' |{{IPA|[ʔaˈkʈ͡ꞎi]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|d𝼅}}}} |[[Wikang Bhadarwahi|Bhadarwahi]] |{{Lang|bhd|haiḍḷ}} |'luyang-dilaw' |{{IPA|[haiɖ͡𝼅]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasutsot sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʂ}}}} |[[Wikang Ukranyo|Ukranyo]] |{{Lang|uk|шахи}} {{Lang|uk-Latn|šahy}} |'[[ahedres]]' |{{Ipa|[ˈʂɑxɪ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʐ}}}} |[[Wikang Polako|Polako]] |{{Lang|pl|żona}} |'asawang babae' |{{IPA|[ˈʐ̻ɔn̪ä]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasutsot sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɻ̊˔}}}} |[[Wikang Ormuri|Ormuri]] |{{Lang|oru|suř}} |'pula' |{{IPA|[suɻ̝̊]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɻ˔}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (Timog Aprika) |{{Lang|en|red}} |'pula' |{{IPA|[ɻ˔ed]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa dilang pulupot pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ꞎ}}}} |[[Wikang Toda|Toda]] |? |'lambak' |{{IPA|[paɭ̊ ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼅}}}} |[[Wikang Ao|Ao]] |{{Lang|njo|liru}} |'kumpas' |{{IPA|[li𝼅u]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa dilang pulupot]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɻ}}}} |[[Wikang Perowes|Perowes]] |{{Lang|fo|hoyrdi}} |'narinig' |{{IPA|[hɔiɻʈɛ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa dilang pulupot pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɭ̊}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɭ}}}} |[[Wikang Perowes|Perowes]] |{{Lang|fo|árla}} |'maaga' |{{IPA|[ɔɻɭa]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɽ̊}}}} |[[Wikang Suweko|Suweko]] |{{Lang|sv|mjölk}} |'gatas' |{{IPA|[mi̯ɔɽ̊k]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɽ}}}} |[[Wikang Hausa|Hausa]] |{{Lang|ha|bara}} |'katulong' |{{IPA|[bəɽä]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa dilang pulupot pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼈̊}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼈}}}} |[[Wikang Suweko|Suweko]] |{{Lang|sv|blad}} |'dahon' |{{IPA|['b𝼈ɑː(d)]}} |- | rowspan="2" |[[Matinding katinig na pakatal sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɽ̊r̥}}}} |[[Wikang Gaeliko|Gaeliko]] |{{Lang|gd|àraid}} |'sigurado' |{{IPA|[ˈaːɽ̊͜r̊ˠhætʲ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɽr}}}} |[[Wikang Olandes|Olandes]] |{{Lang|nl|riem}} |'sinturon' |{{IPA|[ɽrim]}} |- |} === Di-pulmonikong katinig === {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- ! colspan="6" |[[Katinig sa ngipin]] |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t̪θʼ}}}} |[[Wikang Deg Xinag|Deg Xinag]] |{{Lang|ing|tthʼok}} |'putahe' |{{IPA|[t̪͡θʼok]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|θʼ}}}} |[[Wikang Yap|Yap]] |{{Lang|yap|th'abii}} |'pinaka' |{{IPA|[θʼabiː]}} |- | rowspan="2" |[[Tenuis na katinig na pitik sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǀ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Hadza|Hadza]] | rowspan="2" |{{Lang|hts|cinambo}} | rowspan="2" |'tutubi' | rowspan="2" |{{IPA|[k͜ǀinambo]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǀ|qǀ}}}} |- | rowspan="2" |[[Matunog na katinig na pitik sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡǀ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Yeyi|Yeyi]] | rowspan="2" |{{Lang|yey|kugǀawa}} | rowspan="2" |'magputol ng damo' | rowspan="2" |{{IPA|[kuɡ͜ǀawa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡǀ|ɢǀ}}}} |- | rowspan="2" |[[Pailong na katinig na pitik sa ngipin]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋǀ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Khoekhoe|Khoekhoe]] | rowspan="2" |{{Lang|naq|ǀnam}} | rowspan="2" |'magmahal' | rowspan="2" |{{IPA|[ᵑǀȁm̀]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋǀ|ɴǀ}}}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa gilagid]] |- |[[Matunog na paloob na katinig sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɗ}}}} |[[Wikang Mono|Mono]] |{{Lang|mnh|ku‘da}} |'utang' |{{IPA|[kūɗā]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɗ̥}}}} |[[Wikang Mam|Mam]] |{{Lang|mam|tʼutʼan}} |'tapusin' |{{IPA|[ɗ̥ɯɗ̥aŋ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|tʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Navajo|Navajo]] |{{Lang|nv|yáʼátʼééh}} |'kamusta' |{{IPA|[jáʔátʼɛ́ːh]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tsʼ}}}} |[[Wikang Hausa|Hausa]] |{{Lang|ha|tsoro}} |'takot' |{{IPA|[t͡sʼoro]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɬʼ}}}} |[[Wikang Tlingit|Tlingit]] |{{Lang|tli|tlʼeex}} |'basura' |{{IPA|[t͡ɬʼix]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|sʼ}}}} |[[Wikang Hausa|Hausa]] |{{Lang|ha|tsutsa}} |'bulate' |{{IPA|[sʼusʼa]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɬʼ}}}} |[[WIkang Tlingit|Tlingit]] |{{Lang|tli|lʼook}} |'isda' |{{IPA|[ɬʼuːk]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɬʼ}}}} |[[WIkang Tlingit|Tlingit]] |{{Lang|tli|lʼook}} |'isda' |{{IPA|[ɬʼuːk]}} |- | rowspan="2" |[[Tenuis na katinig na pitik sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǃ|kǃ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Xhosa|Xhosa]] | rowspan="2" |{{Lang|xh|iqanda}} | rowspan="2" |'itlog' | rowspan="2" |{{IPA|[iq͜ǃanda]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k!|qǃ}}}} |- | rowspan="2" |[[Tenuis na katinig na pitik sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǁ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Hadza|Hadza]] | rowspan="2" |{{Lang|hts|exekeke}} | rowspan="2" |'makinig' | rowspan="2" |{{IPA|[ʔek͜ǁekeke]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǁ|qǁ}}}} |- | rowspan="2" |[[Matunog na katinig na pitik sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|gǃ|gǃ}}}} | rowspan="4" |[[Wikang Yeyi|Yeyi]] | rowspan="2" |{{Lang|yey|kagǃawa}} | rowspan="2" |'kalabasa' | rowspan="2" |{{IPA|[kaɡ͜ǃawa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|g!|ɢǃ}}}} |- | rowspan="2" |[[Matunog na katinig na pitik sa gilagid pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|gǃ|gǃ}}}} | rowspan="2" |{{Lang|yey|mugǁawa}} | rowspan="2" |'palaso' | rowspan="2" |{{IPA|[muɡ͜ǁawa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|g!|ɢǃ}}}} |- | rowspan="2" |[[Pailong na katinig na pitik sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǃ̃|ŋǃ}}}} |[[Wikang !Kung|!Kung]] |{{Lang|vaj|nǃan}} |'sa loob' |{{IPA|[ŋ͜ǃáŋ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǃ̃|ɴǃ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|inqola}} |'karwahe' |{{IPA|[iɴ͜ǃɔ́ːla]}} |- | rowspan="2" |[[Pailong na katinig na pitik sa gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǁ̃|ŋǁ}}}} |[[Wikang Hadza|Hadza]] |{{Lang|hts|konxa}} |'magpares' |{{IPA|[koŋ͜ǁa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǁ̃|ɴǁ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|inxeba}} |'sugat' |{{IPA|[iɴ͜ǁɛ́ːɓa]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa likurang gilagid]] |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa likurang gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|t̠ʃʼ}}}} |[[Wikang Quechua|Quechua]] |{{Lang|qu|ch'umpi}} |'kayumanggi' |{{IPA|[t͡ʃʼʊmpɪ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa likurang gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʃʼ}}}} |[[WIkang Gullah|Gullah]] |{{Lang|gul|shew}} |'mag-ahit' |{{IPA|[ʃʼɛw]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa dilang pulupot]] |- |[[Matunog na paloob na katinig sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ᶑ}}}} |[[Wikang Ngadha|Ngadha]] |{{Lang|nxq|haadha}} |'nanay' |{{IPA|[hɑːᶑ̥ɐ]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ᶑ̊}}}} |[[Wikang Oromo|Oromo]] |{{Lang|om|modhe}} |'mabuti' |{{IPA|[ˈmoᶑe]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|ʈʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Yokuts|Yokuts]] |{{Lang|yok|ṭʼa∙yʼ}} |'ilalim ng balahibo' (ng ibon) |{{IPA|[ʈʼaːjˀ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tʂʼ}}}} |[[Wikang Adyghe|Adyghe]] |{{Lang|ady|чӏыфэ}} {{Lang|ady-Latn|çʼıfə}} |'utang' |{{IPA|[ʈ͡ʂʼəfa]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʂʼ}}}} |[[Wikang Keres|Keres]] |{{Lang|kjq|sr'aatsi}} |'napilas' |{{IPA|[ʂʼɑːtsi]}} |- | rowspan="2" |[[Tenuis na katinig na pitik sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k𝼊|k𝼊}}}} | rowspan="2" colspan="4" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k!|q𝼊}}}} |- | rowspan="2" |[[Matunog na katinig na pitik sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡ𝼊|ɡ𝼊}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Gitnang !Kung|Gitnang !Kung]] | rowspan="2" |{{Lang|vaj|g‼ú}} | rowspan="2" |'tubig' | rowspan="2" |{{IPA|[ɡ͡‼ú]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡ𝼊|ɢ𝼊}}}} |- | rowspan="2" |[[Pailong na katinig na pitik sa dilang pulupot]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋ𝼊|ŋ𝼊}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Damin|Damin]] | rowspan="2" |{{Lang|und|rnǃrn!u}} | rowspan="2" |'tubig-tabang' | rowspan="2" |{{IPA|[𝼊̃\𝼊̃u]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋ𝼊|ɴ𝼊}}}} |- |} == Tingnan din == * [[Harapang patinig]] * [[Katinig sa likuran]] == Sanggunian == {{Reflist}}{{Articulation navbox}} [[Kategorya:Mga katinig]] [[Kategorya:Bigkas]] [[Kategorya:Ponetikang pang-artikulasyon]] r51ioqp58b4wwalj8w84b7kx618i2uw Pagpapakete 0 339021 2220003 2219838 2026-08-10T14:55:25Z LknFenix 125962 + Kasaysayan 2220003 wikitext text/x-wiki '''Ang pagpapakete''' o '''pagbabalot''' ay ang [[agham]], [[sining]], at [[teknolohiya]] ng paglalagay ng mga produkto sa mga pakete o ng pagprotekta sa mga ito para sa pamamahagi, pag-iimbak, pagbebenta, at paggamit. Tumutukoy rin ang pagpapakete sa proseso ng pagdidisenyo, pagsusuri, at paggawa ng mga pakete. Maaaring ilarawan ang pagpapakete bilang isang koordinadong sistema ng paghahanda ng mga kalakal para sa transportasyon, pagbobodega, [[lohistika]], pagbebenta, at pangwakas na paggamit. Ang mga pakete ay naglalaman, nagpoprotekta, nagpapanatili, naghahatid, nagbibigay ng impormasyon, at nagsisilbing kasangkapan sa pagbebenta.<ref>{{cite book|last=Soroka| year=2002|title=Fundamentals of Packaging Technology|publisher= Institute of Packaging Professionals|ISBN=1-930268-25-4|language=en|trans-title=Mga Pangunahing Kaalaman sa Teknolohiya ng Pagpapakete}}</ref><ref>{{Cite book |last=Brennan |first=James G. |url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/3527607579.ch9 |title=Food Processing Handbook |last2=Day |first2=Brian P. F. |date=2005 |publisher=[[Wiley (publisher)|Wiley]] |isbn=978-3-527-30719-7 |edition=1 |pages=291–350 |language=en |chapter=Packaging |doi=10.1002/3527607579.ch9|trans-title=Manwal sa Pagproseso ng Pagkain|trans-chapter=Pagpapakete}}</ref> Sa maraming bansa, naging mahalagang bahagi na ito ng mga gawain sa pamahalaan, negosyo, mga institusyon, industriya, at maging ng personal na paggamit. ==Kasaysayan== ===Sinaunang panahon=== [[Talaksan:Ritual wine vessel - The Met.png|thumb|right|Bronseng lalagyan ng alak mula ika-9 na siglo BK]] Ang mga unang pakete ay gumamit ng mga likas na materyales na makukuha noong panahong iyon, tulad ng mga basket na gawa sa tambo, mga sisidlang balat, mga kahong kahoy, mga plorerang yari sa palayok, mga seramikong ampora, mga bariles na kahoy, at mga hinabing supot. Habang umuunlad ang mga naprosesong materyales, ginamit din ang mga ito sa paggawa ng mga pakete, kabilang ang mga unang sisidlang yari sa [[Salamin (materyales)|salamin]] at [[bronse]]. Ang pag-aaral ng mga lumang pakete ay isang mahalagang aspeto ng [[arkeolohiya]]. Ginamit ng mga Tsino ang mga manipis na piraso ng ginamot na balat ng [[Moras (halaman)|moras]] upang ibalot ang pagkain noon pang una o ikalawang siglo BK.<ref name="OSU">{{cite web |last=Paula |first=Hook |date=11 Mayo 2017 |title=A History of Packaging |trans-title=Kasaysayan ng Pagpapakete |url=https://ohioline.osu.edu/factsheet/cdfs-133 |access-date=29 Disyembre 2020 |publisher=Ohio State University |language=en}}</ref> Ang paggamit ng materyal na parang papel sa Europa ay nagsimula nang gumamit ang [[Sinaunang Roma|mga Romano]] ng mababang uri at niresiklong papiro sa pagbabalot ng [[insenso]].<ref name="CHARM2005">{{Cite journal |author=Diana Twede |year=2005 |title=The Origins of Paper Based Packaging |trans-title=Ang Pinagmulan ng Pagpapaketeng De-papel |url=http://faculty.quinnipiac.edu/charm/CHARM%20proceedings/CHARM%20article%20archive%20pdf%20format/Volume%2012%202005/288%20twede.pdf |journal=Conference on Historical Analysis & Research in Marketing Proceedings |language=en |volume=12 |pages=288–300 [289] |archive-url=https://web.archive.org/web/20110716105826/http://faculty.quinnipiac.edu/charm/CHARM%20proceedings/CHARM%20article%20archive%20pdf%20format/Volume%2012%202005/288%20twede.pdf |archive-date=Hulyo 16, 2011 |access-date=Marso 20, 2010}}</ref> Noong 1035, isang manlalakbay na Persyano na bumisita sa mga pamilihan sa [[Cairo]], Arabeng Ehipto, ang nagsabi na ang mga gulay, pampalasa, at mga kagamitang metal ay binabalot sa papel para sa mga mamimili matapos maibenta ang mga ito.<ref name="CHARM2005" /> ===Modernong panahon=== ====Tinplate==== Nagsimula pa noong ika-18 siglo ang paggamit ng ''tinplate'' (bakal na pinahiran ng lata) para sa pagpapakete. Matagal na naging [[monopolyo]] ng [[Bohemya]] ang paggawa ng ''tinplate''; noong 1667, dinala nina Andrew Yarranton, isang inhinyerong Ingles, at Ambrose Crowley ang pamamaraan sa Inglatera, kung saan ito ay pinahusay ng mga tagapamahala ng mga pagawaan ng bakal, kabilang si Philip Foley.<ref>{{Citation|first=P.J.|last=Brown|title=Andrew Yarranton and the British tinplate industry|periodical=Historical Metallurgy|volume=22|year=1988|pages=42–48|issue=1|language=en|trans-title=Si Andrew Yarranton at ang industriya ng tinplate ng Britanya}}</ref><ref>{{Citation|first=P.W.|last=King|title=Wolverley Lower Mill and the beginnings of the tinplate industry|periodical=Historical Metallurgy|volume=22|year=1988|pages=104–113|issue=2|language=en|trans-title=Wolverley Lower Mill at ang pag-umpisa ng industriya ng tinplate}}</ref> Pagsapit ng 1697, may laminadora si John Hanbury sa Pontypool para sa paggawa ng "Pontypool Plates".<ref>H.R. Schubert, ''History of the British iron and steel industry ... to 1775'', 429.</ref><ref>{{Citation|first=W.W.|last=Minchinton|title=The British tinplate industry: a history|year=1957|publisher=Clarendon Press, Oxford|page=10|language=en|trans-title=Ang industriya ng tinplate ng Britanya: kasaysayan}}</ref> Ang pamamaraang unang ginamit doon ng pagrolyo ng mga plakang bakal sa pamamagitan ng mga silindro ay nagbigay-daan sa paggawa ng mas pare-parehong ''black plate'' kaysa sa dating paraan ng [[Martilyo|pagmamartilyo]]. Nagsimulang ibenta ang mga kahong gawa sa ''tinplate'' mula sa mga daungan sa Bristol Channel noong 1725. Ang ''tinplate'' ay ipinadala mula sa Newport, Monmouthshire.<ref>Kinuha ang datos mula sa D.P. Hussey ''et al., Gloucester Port Books Database'' (CD-ROM, University of Wolverhampton 1995).</ref> Pagsapit ng 1805, 80,000 kahon ang nagawa at 50,000 ang nailuwas. Nagsimulang magbalot ang mga tindero ng [[tabako]] sa London ng pulbos na tabako sa mga kanistreng pinahiran ng metal noong dekada 1760. ==== Paglalata ==== [[Talaksan:Canning stewpan advertisement.jpg|thumb|left|upright|Patalastas sa magasin noong 1914 para sa mga kagamitan sa pagluluto na may mga tagubilin para sa paglalata ng pagkain sa bahay]] Nang matuklasan ng imbentor na Pranses na si Nicholas Appert ang kahalagahan ng mga lalagyang hindi pinapasukan ng hangin para sa [[pagpreserba ng pagkain]], ang proseso ng paglalata ng pagkain ay [[Patente|pinatente]] ng Britanikong mangangalakal na si Peter Durand noong 1810.<ref>{{cite web|last=Geoghegan |first=Tom |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-21689069 |title=BBC News - The story of how the tin can nearly wasn't |publisher=Bbc.co.uk |date=Abril 21, 2013 |access-date=Hunyo 4, 2013|language=en|trans-title=BBC News – Ang kuwento kung paano muntik nang hindi umiral ang lata}}</ref> Matapos matanggap ang patente, hindi personal na ipinagpatuloy ni Durand ang paglalata ng pagkain. Ibinenta niya ang kanyang patente noong 1812 sa dalawa pang Ingles, sina Bryan Donkin at John Hall, na pinahusay ang proseso at produkto at nagtayo ng unang komersiyal na pagawaan ng delata sa mundo sa Southwark Park Road, London. Pagsapit ng 1813, gumagawa na sila ng mga unang de-latang pagkain para sa Royal Navy.<ref>{{cite book|page=107|url=https://books.google.com/books?id=eAA5M2eIWqwC|title=People and Industries|author=William H. Chaloner|publisher=Routledge|year=1963|isbn=978-0-7146-1284-3|language=en|trans-title=Mga Tao at Industriya}}</ref> Ang patuloy na pag-unlad sa paglalata ay nagbigay-daan sa pag-imbento ng [[abrilata]] noong 1855. Si Robert Yeates, isang tagagawa ng kubyertos at mga instrumentong pang-operasyon sa Trafalgar Place West, Hackney Road, Middlesex, UK, ay nakaisip ng abrilata na may dulong hugis-kuko at kagamitang pinapagana ng kamay na ginagalaw sa paligid ng itaas na bahagi ng mga metal na lata.<ref>{{cite book|title=Encyclopedia of Kitchen History|publisher=Taylor & Francis Group|url=https://books.google.com/books?id=D7IhN7lempUC|isbn=978-1-57958-380-4|date=Setyembre 27, 2004|language=en|trans-title=Ensiklopedya ng Kasaysayan ng Kusina}}</ref> Noong 1858, isa pang pambukas na uring pingga na may mas kumplikadong hugis ang pinatentente sa Estados Unidos ni Ezra Warner ng [[Waterbury, Connecticut]]. ====Paketeng de-papel ==== [[Talaksan:Salt-packaging.jpg|thumb|upright|Pagpapakete ng mga natitiklop na karton ng asin noong bandang 1934]] Ang mga set-up box ay unang ginamit noong ika-16 na siglo, habang ang mga modernong kartong natitiklop ay nagmula pa noong 1839. Ang unang korugadong kahon ay ginawa nang komersiyo noong 1817 sa Inglatera. Ang korugadong papel, na tinatawag ding plisadong papel, ay pinatentahan sa Britanya noong 1856 at ginamit bilang panloob na sapin ng matataas na sumbrero. Si Robert Gair, na ipinanganak sa Eskosya, ay nag-imbento ng kahong paperboard na paunang pinutol noong 1890—mga patag na pirasong ginawa nang maramihan na maaaring itupi upang maging mga kahon. Bunga ng isang aksidente ang imbensyon ni Gair: noong dekada 1870, habang nagtatrabaho siya bilang taga-imprenta at tagagawa ng paper bag sa [[Brooklyn]], nag-iimprenta siya minsan ng mga supot ng binhi nang lumihis sa posisyon ang metal na ruler na ginagamit upang lagyan ng tupi ang mga ito, kaya naputol ang mga supot. Natuklasan ni Gair na maaari siyang gumawa ng mga paunang gawang kahong ''paperboard'' sa pamamagitan ng pagputol at paggawa ng tupi sa iisang operasyon.<ref>{{cite book|title=Cartons, crates and corrugated board: handbook of paper and wood packaging technology|author1=Diana Twede |author2=Susan E.M. Selke |name-list-style=amp |publisher=DEStech Publications|year=2005|isbn=978-1-932078-42-8|pages=41–42, 55–56|url=https://books.google.com/books?id=kc0MSzFvrH8C}}</ref> ==Layunin== May ilang layunin ang pagpapakete at paglalagay ng etiketa sa mga pakete:<ref>{{cite conference | first = L | last = Bix |author2=Rifon |author3=Lockhart |author4=de la Fuente | title = The Packaging Matrix: Linking Package Design Criteria to the Marketing Mix | publisher = IDS Packaging | year = 2003 | url =https://www.researchgate.net/publication/282313342 | access-date = 16 Setyembre 2017|trans-title=Ang Matrix ng Pagpapakete: Pag-uugnay ng Pamantayan sa Disenyo ng Pakete sa Marketing Mix|lang=en}}</ref> * '''Pisikal na proteksiyon''' – Ang mga bagay na nakapaloob sa pakete ay maaaring mangailangan ng proteksiyon laban sa, bukod sa iba pa, mekanikal na pagkabigla, panginginig, paglabas ng kargang elektrostatiko, pagkagalos, kompresyon, [[temperatura]],<ref>{{cite journal |last=Choi |first= Seung-Jin|author2=Burgess |year=2007 |title=Practical mathematical model to predict the performance of insulating packages|journal=Packaging Technology and Science |volume=20 |issue=6 |pages=369–380 |doi=10.1002/pts.762 |s2cid= 136558384|language=en|trans-title=Praktikal na modelong matematiko upang mahulaan ang pagganap ng mga paketeng may insulasyon}}</ref> at iba pa. * '''Proteksiyon sa pamamagitan ng harang''' – Kadalasang kinakailangan ang harang laban sa [[oksiheno]], singaw ng tubig, sikat ng araw, alikabok, at iba pa. Ang pagtagos ay isang kritikal na salik sa disenyo. Naglalaman ang ilang pakete ng mga pampatuyo o pansipsip ng oksiheno upang makatulong na pahabain ang buhay sa istante. Pinananatili rin ang binagong<ref>{{cite journal |last=Lee |first= Ki-Eun |author2=Kim |author3=An |author4=Lyu |author5=Lee |year=1998 |title=Effectiveness of modified atmosphere packaging in preserving a prepared ready-to-eat food|journal=Packaging Technology and Science|volume=21 |issue=7 |page= 417|doi=10.1002/pts.821 |s2cid= 98181751 |language=en|trans-title=Bisa ng pagpapaketeng may binagong atmospera sa pagpreserba ng inihandang pagkaing maaari nang kainin}}</ref> o kontroladong atmospera sa ilang pakete ng pagkain. Ang pagpapanatiling malinis, sariwa, isterilisado,<ref>{{cite journal |last=Severin |first=J|year=2007 |title=New Methodology for Whole-Package Microbial Challenge Testing for Medical Device Trays|doi=10.1520/JTE100869|journal= Journal of Testing and Evaluation|volume=35|issue=4|article-number=100869}}</ref> at ligtas ng mga nilalaman sa buong itinakdang buhay sa istante ay isang pangunahing tungkulin. Ginagamit din ang isang harang kapag kailangang paghiwalayin ang dalawang materyales bago ang huling paggamit, gaya ng sa mga espesyal na pintura, pandikit, likidong medikal, at iba pa. * '''Paglalaman o pagtitipon''' – Kailangang mailagay sa mga lalagyan ang mga likido at pulbos para sa pagpapadala at pagbebenta. Karaniwang pinagsasama-sama ang maliliit na bagay sa iisang pakete upang maging mas episyente ang pag-iimbak at pagbebenta. Halimbawa, ang isang kahon na naglalaman ng 1,000 holen ay nangangailangan ng mas kaunting pisikal na paghawak kaysa sa 1,000 magkakahiwalay na holen. Ang mga likido, pulbos, at mga butil-butil na materyal ay nangangailangan ng mga lalagyan. * '''Pagbibigay ng impormasyon''' – Nagpapabatid ang mga pakete at etiketa kung paano gamitin, ilipat, [[Pagreresiklo|iresiklo]], o itapon ang pakete o produkto. Sa mga produktong parmasyutiko, [[pagkain]], [[medikal]], at [[Sustansiyang kimikal|kemikal]], may ilang uri ng impormasyong itinatadhana ng batas. Ginagamit ang impormasyon sa mga pakete at etiketa para sa pagsubaybay at pagtunton. Karamihan sa mga produkto ay may nakasaad na numero ng serye at lote sa pakete, at sa kaso ng mga produktong pagkain, gamot, at ilang kemikal, karaniwang nakalagay rin ang petsa ng pagkupas o "mainam gamitin bago". Maaari ring ipahiwatig ng mga pakete ang materyal na ginamit sa paggawa nito sa pamamagitan ng isang simbolo. * '''Pagmemerkado''' – Maaaring gamitin ng mga tagapagmemerkado ang pagpapakete at mga etiketa upang hikayatin ang mga potensiyal na mamimili na bumili ng isang produkto. Ang [[disenyong grapiko]] at pisikal ng pakete ay matagal nang mahalaga at patuloy na umuunlad. Inilalapat ang mga komunikasyon sa pagmemerkado at disenyong grapiko sa ibabaw ng pakete at kadalasan ay sa mga display sa punto ng pagbebenta. Karamihan sa mga pakete ay idinisenyo upang ipakita ang mensahe at pagkakakilanlan ng tatak, habang itinatampok din ang produkto. == Mga sanggunian == {{Reflist}} [[Kategorya:Pagpapakete|*]] quar8vb9qco2j89mft4pxbuditvzvbe Perplexity AI 0 339045 2220051 2219770 2026-08-11T05:26:03Z Lolbet101 163542 2220051 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = Perplexity AI, Inc. | logo = [[File:Perplexity AI logo.svg|frameless|upright=1.2|class=skin-invert-image]] | trade_name = Perplexity | type = Pribadong kompanya | industry = [[Intelihensiyang Artipisyal]], search engine | founded = Agosto 2022 | founders = Aravind Srinivas, Denis Yarats, Johnny Ho, Andy Konwinski | hq_location = [[San Francisco, California]], [[Estados Unidos]] | products = Perplexity<br />Perplexity Pro<br />Perplexity Assistant<br />Perplexity Computer<br />Perplexity Comet | website = {{URL|https://perplexity.ai}} |image=File:Perplexity AI Homepage.png|image_caption=Homepage ng Perplexity AI|image_size=300px}} Ang '''Perplexity AI, Inc.''' (o '''Perplexity''') ay isang Amerikanong pribadong kompanya ng software na nag-aalok ng isang search engine na gumagamit ng [[Artipisyal na katalinuhan|artipisyal na intelihensiya]] upang maghanap at magbigay ng mga sagot sa mga tanong ng mga tagagamit. Ginagamit nito ang mga [[Malaking modelong pangwika|malalaking modelo ng wika]] (LLM) upang maunawaan ang mga tanong at makabuo ng mga sagot.<ref>{{Cite web |title=Perplexity AI |url=https://www.britannica.com/money/Perplexity-AI |access-date=2026-08-08 |website=Encyclopedia Britannica |language=en}}</ref> Kasama rin sa sistema nito ang paghahanap sa [[Web browser|web]] upang makakuha ng bagong impormasyon.<ref name=":0">{{Cite web |last= |first= |date=2026-06-23 |title=What Is Perplexity AI? |url=https://www.coursera.org/articles/what-is-perplexity-ai |access-date=2026-08-08 |website=Coursera |language=en}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |title=What is Perplexity AI? How it Works, Key Features, Use Cases, & More |url=https://www.getguru.com/reference/what-is-perplexity-ai-and-how-to-use-it |access-date=2026-08-08 |website=www.getguru.com |language=en}}</ref> Sa halip na nagpakita lamang ang mga listahan ng mga resulta sa paghahanap, pinagsama-sama ng Perplexity ang impormasyon mula sa iba't ibang sanggunian upang makabuo ng direktang sagot. Nagbibigay ito ng mga sanggunian sa mga pinagkukunang impormasyon, kaya maaaring tingnan ng tagagamit kung saan nagmula ang mga sagot.<ref name=":0" /><ref name=":2">{{Cite web |title=What Is Perplexity AI? Understanding One Of Google’s Biggest Search Engine Competitors {{!}} The Jasper Blog |url=https://www.jasper.ai/blog/what-is-perplexity-ai |access-date=2026-08-08 |website=www.jasper.ai |language=en}}</ref> Maaari rin itong magbigay ng impormasyon tungkol sa mga bagong pangyayari at iba pang nilalamang kasalukuyang makikita sa internet. Ginagamit din ang Perplexity para sa pagsasaliksik, pagsagot sa mga tanong, at paghahanap ng impormasyon sa iba't ibang paksa.<ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref>{{Cite web |last= |first= |date=2026-07-01 |title=What Is Perplexity AI? The Answer Engine Explained (2026) |url=https://www.usecarly.com/blog/what-is-perplexity/ |access-date=2026-08-08 |website=Carly AI Blog |language=en}}</ref> Ang Perplexity ay isa sa mga nakikipagkumpitensya sa mga tradisyonal na search engine tulad ng [[Google Search|Google]] at iba pang AI chatbot.<ref name=":2" /><ref name=":3">{{Cite web |date=2024-10-24 |title=Google's latest rival: What is Perplexity AI and why is it causing so much controversy? |url=https://www.euronews.com/next/2024/10/24/googles-latest-rival-what-is-perplexity-ai-and-why-is-it-causing-so-much-controversy |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241213184900/https://www.euronews.com/next/2024/10/24/googles-latest-rival-what-is-perplexity-ai-and-why-is-it-causing-so-much-controversy |archive-date=2024-12-13 |access-date=2026-08-08 |website=www.euronews.com}}</ref> Lumawak ang atensiyon dito dahil sa paraan ng pagsasama nito ng AI-generated na mga sagot at web search. Ngunit, naging paksa rin ito ng ilang kontrobersiya, lalo na tungkol sa paggamit at pagkakakilanlan ng mga nilalamang nakukuha mula sa ibang website.<ref name=":3" /> == Tingnan din == * [[ChatGPT]] * [[Microsoft Copilot]] * [[Claude (modelo ng wika)]] == Mga sanggunian == {{Reflist}} [[Kategorya:Intelihensiyang artipisyal]] cvbp2b4l7wgusod86kvsbsnnssw4t17 Tagagamit:AndresAgapito 2 339065 2219975 2026-08-10T12:26:44Z AndresAgapito 165128 Bagong pahina: {{#babel:tl-N|en-4|ru-1|es-0|fr-0}} ==Mga Hilig== * Abyasyon * Horolohiya * Potograpiya * Matematika * Agham ==Mga Libangan== * Pag-aayos ng mga relo * Paglaro ng piano * kompetetibong paglalaro ng ''video games'' * Pagbe-bake 2219975 wikitext text/x-wiki {{#babel:tl-N|en-4|ru-1|es-0|fr-0}} ==Mga Hilig== * Abyasyon * Horolohiya * Potograpiya * Matematika * Agham ==Mga Libangan== * Pag-aayos ng mga relo * Paglaro ng piano * kompetetibong paglalaro ng ''video games'' * Pagbe-bake ai4vyvoufpx4qs7xi8q4s35rgfusxfr 2219979 2219975 2026-08-10T13:18:42Z Avraham 10549 Inilipat ni Avraham ang pahinang [[Tagagamit:JamesCalson]] sa [[Tagagamit:AndresAgapito]]: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/JamesCalson|JamesCalson]]" to "[[Special:CentralAuth/AndresAgapito|AndresAgapito]]" 2219975 wikitext text/x-wiki {{#babel:tl-N|en-4|ru-1|es-0|fr-0}} ==Mga Hilig== * Abyasyon * Horolohiya * Potograpiya * Matematika * Agham ==Mga Libangan== * Pag-aayos ng mga relo * Paglaro ng piano * kompetetibong paglalaro ng ''video games'' * Pagbe-bake ai4vyvoufpx4qs7xi8q4s35rgfusxfr Tagagamit:JamesCalson 2 339066 2219980 2026-08-10T13:18:42Z Avraham 10549 Inilipat ni Avraham ang pahinang [[Tagagamit:JamesCalson]] sa [[Tagagamit:AndresAgapito]]: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/JamesCalson|JamesCalson]]" to "[[Special:CentralAuth/AndresAgapito|AndresAgapito]]" 2219980 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Tagagamit:AndresAgapito]] hwt3lv6787fzp4pp8sxsz86p6g0jsoa Bea Millan-Windorski 0 339067 2219984 2026-08-10T14:12:42Z Allyriana000 119761 Inilikha sa pagsalin ng pahinang "[[:en:Special:Redirect/revision/1364968335|Bea Millan-Windorski]]" 2219984 wikitext text/x-wiki {{Infobox pageant titleholder|image=Bea Millan-Windorski in 2026 (Portrait).jpg|caption=si Millan-Windorski noong 2026|birth_name=Beatrice Rebecca Millan-Windorski|birth_date={{birth date and age|2002|08|15}}|birth_place=[[Milwaukee, Wisconsin]], Estados Unidos|education=[[Unibersidad ng Wisconsin sa Madison]] ([[Bachelor of Arts|BA]])|hair_color=Kayumanggi<ref name=Bea />|eye_color=Kayumanggi<ref name=Bea />|height=5 ft 11 in<ref name=Bea>{{cite web |title=Bea |url=https://www.nymmg.com/portfolios/bea |website=NYMMG.com |access-date=July 12, 2024 |archive-date=July 12, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240712155127/https://www.nymmg.com/portfolios/bea |url-status=live }}</ref>|title={{Ubl|Miss Earth USA 2024|Miss Earth Water 2024|Miss Universe Philippines 2026}}|competitions={{Ubl|Miss Earth USA 2024|(Nagwagi)|[[Miss Earth 2024]]|(Miss Earth – Water)|[[Miss Universe Philippines 2026]]|(Nagwagi)|[[Miss Universe 2026]]|({{abbr|TBD|To be determined}})}}|occupation=Modelo}} Si '''Beatrice Rebecca''' "'''Bea'''" '''Millan-Windorski''' (ipinanganak noong 15 Agosto 2002) ay isang Pilipino-Amerikanong modelo, aktres at beauty pageant titleholder kinoronahan bilang [[Miss Universe Philippines 2026]]. Siya ang kakatawan sa Pilipinas sa [[Miss Universe 2026]]. Dati nang nagwagi si Millan-Windorski bilang Miss Earth USA 2024 at kinatawan ang Estados Unidos sa [[Miss Earth 2024]], kung saan kinoronahan siya bilang [[Miss Earth|Miss Earth Water 2024]]. Pagkatapos ng kanyang pagsali sa kompetisyon, tuluyan na siyang lumipat sa Pilipinas at naging aktibo sa lipunang sibil. Noong 2026, pinangalanan siya ng akreditadong kasosyo ng [[La Union]] para sa [[Miss Universe Philippines]] pageant bilang kanilang kandidata para sa edisyon ng taong iyon, kung saan napanalunan niya ang pangunahing titulo. == Buhay at pag-aaral == Ipinanganak si Millan-Windorski noong 15 Agosto 2002, sa [[Milwaukee, Wisconsin]], sa Estados Unidos sa mga magulang na sina Toni Millan at isang Amerikanong ama na nagmula sa angkan ng mga migranteng Aleman-Polako.<ref name=":3">{{Cite web |last=Payo |first=Jasmine |date=3 Mayo 2026 |title=Who is Bea Millan-Windorski, Miss Universe Philippines 2026? |url=https://www.rappler.com/people/profiles/miss-universe-philippines-2026-winner-bea-millan-windorski/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20260722025214/https://www.rappler.com/people/profiles/miss-universe-philippines-2026-winner-bea-millan-windorski/ |archive-date=22 Hulyo 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[Rappler]] |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Fernando |first=Jefferson |date=3 Mayo 2026 |title=Bea Millan-Windorski's defining rise as Miss Universe Philippines 2026 |url=https://tribune.net.ph/2026/05/02/bea-millan-windorskis-defining-rise-as-miss-universe-philippines-2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Daily Tribune |language=en}}</ref> Lumaki siya sa isang pamilyang nakabase sa isang lugar na karamihan ay [[Mga taong puti|puti]] sa nayon ng Whitefish Bay.<ref name=":2">{{Cite news |last=Adina |first=Armin P. |date=3 Mayo 2026 |title=Who is Miss Universe Philippines 2026 Bea Millan-Windorski? |language=en |work=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/666907/who-is-miss-universe-philippines-2026-bea-millan-windorski |access-date=10 Agosto 2026}}</ref> Ang kanyang mga lolo't lola sa ina na sina Alfredo C. Millan at Marcela Buenavista Millan, ay lumipat sa Estados Unidos mula [[San Juan, La Union|sa San Juan, La Union]], sa Pilipinas.<ref name="rueda">{{Cite news |last=Rueda |first=Nimfa |date=January 2, 2024 |title=Fil-Am human rights activist crowned Miss Earth USA |work=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://usa.inquirer.net/142184/fil-am-human-rights-activist-crowned-miss-earth-usa |access-date=July 12, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240102213456/https://usa.inquirer.net/142184/fil-am-human-rights-activist-crowned-miss-earth-usa |archive-date=January 2, 2024}}</ref> Ang kaniyang mga kamag-anak sa ama ay lumipat mula sa Alemanya at Polonya upang magtrabaho sa sektor ng agrikultura.<ref name=":2">{{Cite news |last=Adina |first=Armin P. |date=3 Mayo 2026 |title=Who is Miss Universe Philippines 2026 Bea Millan-Windorski? |language=en |work=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://entertainment.inquirer.net/666907/who-is-miss-universe-philippines-2026-bea-millan-windorski |access-date=10 Agosto 2026}}<cite id="CITEREFAdina2026" class="citation news cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">Adina, Armin P. (3 Mayo 2026). [https://entertainment.inquirer.net/666907/who-is-miss-universe-philippines-2026-bea-millan-windorski "Who is Miss Universe Philippines 2026 Bea Millan-Windorski?"]. ''[[Philippine Daily Inquirer]]'' (sa wikang Ingles)<span class="reference-accessdate">. Nakuha noong <span class="nowrap">10 Agosto</span> 2026</span>.</cite><span title="ctx_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info%3Aofi%2Ffmt%3Akev%3Amtx%3Ajournal&rft.genre=article&rft.jtitle=Philippine+Daily+Inquirer&rft.atitle=Who+is+Miss+Universe+Philippines+2026+Bea+Millan-Windorski%3F&rft.date=2026-05-03&rft.aulast=Adina&rft.aufirst=Armin+P.&rft_id=https%3A%2F%2Fentertainment.inquirer.net%2F666907%2Fwho-is-miss-universe-philippines-2026-bea-millan-windorski&rfr_id=info%3Asid%2Ftl.wikipedia.org%3ABea+Millan-Windorski" class="Z3988" data-ve-ignore=""></span> [[Kategorya:Sangguniang CS1 sa wikang Ingles (en)]]</ref> Noong siya ay bata pa, palagi niyang binibisita ang bayan ng kaniyang lola sa ina sa Pilipinas sa loob ng mahabang panahon, isang karanasang binabanggit niya bilang inspirasyon para sa kaniyang mga adbokasiya sa kapaligiran.<ref name="rueda" /> Nag-aral si Millan-Windorski sa Whitefish Bay High School, kung saan siya ay naging miyembro ng grupo ng sayaw sa varsity, rondalya, at koponan sa pagtatalo. Nag-aral din siya sa Wisconsin Conservatory of Music at sa Milwaukee Ballet School upang matuto ng [[tselo]] at ballet, ayon sa pagkakabanggit.<ref>{{Cite web |last=Ramos |first=Neil |date=3 Mayo 2026 |title=Getting to know Bea Millan-Windorski, Miss Universe Philippines 2026 Winner |url=https://mb.com.ph//2026/05/03/getting-to-know-bea-millan-windorski-miss-universe-philippines-2026-winner |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[Manila Bulletin]] |language=en}}</ref> Noong siya ay nasa kolehiyo, nag-double major siya sa kasaysayan at internasyonal na relasyon sa [[Unibersidad ng Wisconsin sa Madison]], kung saan siya naging miyembro ng Psi Chapter ng kapatiran ng mga kababaihan na Kappa Alpha Theta. Kabilang sa kaniyang mga interes ay ang pananaliksik ng ugnayan ng US-ASEAN. <ref name="rueda">{{Cite news |last=Rueda |first=Nimfa |date=January 2, 2024 |title=Fil-Am human rights activist crowned Miss Earth USA |work=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://usa.inquirer.net/142184/fil-am-human-rights-activist-crowned-miss-earth-usa |access-date=July 12, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240102213456/https://usa.inquirer.net/142184/fil-am-human-rights-activist-crowned-miss-earth-usa |archive-date=January 2, 2024}}</ref> Noong Enero 2024, natapos niya ang isang pakikisama sa Embahada ng Pilipinas at isang pagsasanay sa Washington, D.C.<ref name="rueda" /> == Karera sa pagmomodelo == Noong Setyembre 2024, rumampa si Millan-Windorski para sa Rhcèe sa kauna-unahang palabas ng Queen Beauty Network na ginanap sa Sony Hall sa [[Manhattan]], Lungsod ng New York.<ref name=":4">{{Cite web |last=Bravo |first=Frances Karmel S. |date=5 Mayo 2026 |title=Who is Bea Millan-Windorski, Miss Universe Philippines 2026? |url=https://www.pep.ph/peptionary/bea-millan-windorski-a5128-20260505-lfrm2 |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[Philippine Entertainment Portal]] |language=en}}</ref> Nang sumunod na buwan, lumabas siya sa Fil-Am Fashion Week 2024 sa The Atrium at Seatac Marriott sa [[Seattle]],Washington.<ref name=":4" /> Sa edisyon ng New York Fashion Week noong 2025, rumampa siya para sa maraming mga taga-disenyo, kabilang ang Pilipinong modista na si Leo Almodal.<ref name=":4" /> == Mga paligsahan ng kagandahan == Noong 2020, nanalo si Millan-Windorski bilang Miss Milwaukee Area Outstanding Teen, na nagbigay sa kaniya ng karapatan para lumahok sa Miss Wisconsin's Outstanding Teen 2021.<ref name=":3">{{Cite web |last=Payo |first=Jasmine |date=2026-05-03 |title=Who is Bea Millan-Windorski, Miss Universe Philippines 2026? |url=https://www.rappler.com/people/profiles/miss-universe-philippines-2026-winner-bea-millan-windorski/ |access-date=2026-05-03 |website=[[Rappler]] |language=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFPayo2026">Payo, Jasmine (May 3, 2026). </cite></ref> Wala siyang pagkakalagay sa paligsahan, kung saan si Eve Vanden Heuvel ang nagwagi ng titulo.<ref name=":4">{{Cite web |last=Bravo |first=Frances Karmel S. |title=Who is Bea Millan-Windorski, Miss Universe Philippines 2026? |url=https://www.pep.ph/peptionary/bea-millan-windorski-a5128-20260505-lfrm2 |access-date=2026-05-05 |website=[[Philippine Entertainment Portal]] |language=en}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFBravo">Bravo, Frances Karmel S. [https://www.pep.ph/peptionary/bea-millan-windorski-a5128-20260505-lfrm2 "Who is Bea Millan-Windorski, Miss Universe Philippines 2026?"]. </cite></ref> === Miss Earth 2024 === [[Talaksan:Bea_Millan-Windorski_during_a_tree_planting_activity.jpg|thumb| Si Millan-Windorski bilang Miss Earth Water]] Habang nag-aaplay para sa kolehiyo ng abogasya, pinasok siya ng kaniyang ina upang lumahok sa Miss Earth USA 2024 bilang kinatawan ng [[Wisconsin]].<ref name=":6">{{Cite news |date=7 Mayo 2026 |title=Miss Universe PH Bea Millan-Windorski responds to 'opportunist,' 'performative' remarks |language=en |work=[[ABS-CBN News]] |url=https://www.abs-cbn.com/lifestyle/pageants-beauty-queens/2026/5/7/miss-cosmo-queens-to-attend-crowning-of-ph-delegate-in-manila-1133 |access-date=10 Agosto 2026}}</ref> Bagama't hindi niya planong sumali sa kompetisyon noong taong iyon, nagpasya siyang ituloy ang kaniyang paglahok para sa titulo.<ref name=":6" /> Bilang paghahanda para sa patimpalak, nagsanay siya kasama si Alma Cabasal, Miss Philippines Earth Water 2013, at nakipagtulungan sa Pilipinong taga-disenyo na nakabase sa Los Angeles na si Carl Andrada para sa kaniyang mga bestida sa parehong paunang kompetisyon at pinal na kompetisyon. Napanalunan niya ang titulo, at naging unang Pilipino-Amerikano na nanalo sa patimpalak.<ref>{{Cite web |date=19 Enero 2024 |title=Bea Millan-Windorski discusses winning Miss Earth USA |url=https://www.fox32chicago.com/video/1398048 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240625182758/https://www.fox32chicago.com/video/1398048 |archive-date=25 Hunyo 2024 |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[WFLD|Fox 32]] |language=en}}</ref><ref name="galozo">{{Cite web |last=Galozo |first=Monica |date=10 Enero 2024 |title=Fil-Am Miss Earth USA advocates for the environment |url=https://www.abs-cbn.com/overseas/01/10/24/fil-am-miss-earth-usa-advocates-for-the-environment |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240110130938/https://news.abs-cbn.com/overseas/01/10/24/fil-am-miss-earth-usa-advocates-for-the-environment |archive-date=10 Enero 2024 |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[ABS-CBN News]]}}</ref> Bilang Miss Earth USA, si Millan-Windorski ang kumatawan sa Estados Unidos sa [[Miss Earth 2024]]. Sa pulong-balitaan, nanalo siya ng ginto sa karangalang Best Philippine Heritage Attire Award.<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=8 Nobyembre 2024 |title=No big leader in Miss Earth 2024 medal tally |url=https://entertainment.inquirer.net/584649/no-big-leader-in-miss-earth-2024-medal-tally |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260106235932/https://entertainment.inquirer.net/584649/no-big-leader-in-miss-earth-2024-medal-tally |archive-date=6 Enero 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> Sa pinal na kompetisyon na ginanap noong 9 Nobyembre 2024 sa Okada Manila, napabilang si Millan-Windorski sa Top 20 na lumahok sa ''swimsuit competition'' at sa Top 12 na lumahok sa ''evening gown competition''.<ref name="top12">{{Cite web |date=9 Nobyembre 2024 |title=Miss Earth 2024: PH bet Irha Mel Alfeche advances to Top 12 |url=https://entertainment.inquirer.net/584827/miss-earth-2024-ph-bet-irha-mel-alfeche-advances-to-top-12 |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> Sinuot ni Millan-Windorski para sa ''evening gown competition'' ang isang gintong boda na may mga palawit sa gilid na dinisenyo ni Benj Leguiab IV, isang taga-disenyong Pilipino. Pagkatapos ng ''evening gown competition'', napabilang si Millan-Windorski bilang isa sa walong pinalista na lalahok sa ''hashtag round''. Ang ''hashtag'' na itinalaga sa kaniya ay "family", kung saan ipinahayag niya na: {{quote|text=''"I am honored to expound upon the word family, especially this year, the theme being heritage, because I come from a multicultural background. I'm a proud daughter of a Filipina-American immigrant and a Polish-American who has been here for generations, and I love that in the U.S., no matter when you came to this country, we are all family, we are all American, and I hope to bring that worldwide and make us realize that we are all human. Maraming salamat po."''}}Nakapasok si Millan-Windorski sa huling ''question and answer round'', kung saan siya at ang kaniyang mga kapwa pinalista ay tinanong kung paano nila masusulong ang mga lumang tradisyon sa isang mundong nahuhumaling sa modernong teknolohiya, kung saan ipinarating niya:<ref>{{Cite web |last=Arnaldo |first=Steph |date=9 Nobyembre 2024 |title=TRANSCRIPT: Miss Earth 2024 top 4 Q&A portion |url=https://www.rappler.com/entertainment/pageants/question-answer-miss-earth-2024/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250211201151/https://www.rappler.com/entertainment/pageants/question-answer-miss-earth-2024/ |archive-date=11 Pebrero 2025 |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[Rappler]] |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mallorca |first=Hannah |date=10 Nobyembre 2024 |title=TRANSCRIPT: Miss Earth 2024 Top 4 Q&A segment |url=https://entertainment.inquirer.net/584914/transcript-miss-earth-2024-top-4-qa-segment |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20241203025940/https://entertainment.inquirer.net/584914/transcript-miss-earth-2024-top-4-qa-segment |archive-date=3 Disyembre 2024 |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> {{quote|text=''"Earlier, I mentioned that I’m from a nation of immigrants. However, the first people of my country, indigenous people, said, we don’t inherit the world from our ancestors. Rather, we borrow it from our children. And I think if we return to natural modes of production, understand the value of nature rather than trying to continuously push forward with technology, we would understand that features like peatlands actually conserve 33 percent of the world’s carbon. Our planet and its ecosystems are the most effective way to save our planet from global warming. Maraming salamat po."''}} Sa pagtatapos ng kompetisyon, naiuwi niya ang titulong Miss Earth Water 2024, na siyang humalili kay [[Đỗ Thị Lan Anh]] ng Biyetnam at sumapi sa "elemental court" ng nagwaging si Jessica Lane ng Australya.<ref name="galozo">{{Cite web |last=Galozo |first=Monica |date=January 10, 2024 |title=Fil-Am Miss Earth USA advocates for the environment |url=https://www.abs-cbn.com/overseas/01/10/24/fil-am-miss-earth-usa-advocates-for-the-environment |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240110130938/https://news.abs-cbn.com/overseas/01/10/24/fil-am-miss-earth-usa-advocates-for-the-environment |archive-date=January 10, 2024 |access-date=July 12, 2024 |website=[[ABS-CBN News]]}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFGalozo2024">Galozo, Monica (January 10, 2024). </cite></ref> === Miss Universe Philippines 2026 === {{Pangunahin|Miss Universe Philippines 2026}} Noong 10 Pebrero 2026, itinalaga ng lokal na akreditadong kasosyo para sa [[La Union]] si Millan-Windorski bilang kanilang kinatawan para sa Miss Universe Philippines 2026.<ref name=":0">{{Cite web |last=Martinez |first=Gavin |date=17 Enero 2026 |title=Fil-Am Bea Windorski reflects on Filipino identity amid Miss Universe buzz |url=https://usa.inquirer.net/187441/fil-am-bea-windorski-reflects-on-filipino-identity-amid-miss-universe-buzz |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Fernando |first=Jefferson |date=10 Pebrero 2026 |title=Earth queens set to shine at Miss Universe Philippines 2026 |url=https://tribune.net.ph/2026/02/10/earth-queens-set-to-shine-at-miss-universe-philippines-2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=Daily Tribune |language=en}}</ref> Kasunod ng kaniyang paghirang, kinilala ng mga publikasyon, kabilang ang ''[[The Philippine Star]]'', si Millan-Windorski bilang nangunguna para sa titulo, kung saan itinuring siya ng pambansang direktor na si [[Ariella Arida]] bilang isang kandidatang "imposibleng balewalain".<ref>{{Cite web |last=Bracamonte |first=Earl D. C. |date=12 Pebrero 2026 |title=Miss Universe Philippines 2026 early contenders to look out for |url=https://qa.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2026/02/12/2507537/miss-universe-philippines-2026-early-contenders-look-out-for |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=2026-05-05 |title=Bea Millan-Windorski is 'impossible to ignore,' says Ara Arida |url=https://entertainment.inquirer.net/667390/bea-millan-windorski-is-impossible-to-ignore-says-ara-arida |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260506042605/https://entertainment.inquirer.net/667390/bea-millan-windorski-is-impossible-to-ignore-says-ara-arida |archive-date=May 6, 2026 |access-date=2026-05-05 |language=en-US}}</ref> Sa online, ang kanyang paglahok para sa titulo ay nakatanggap ng pagsisipat dahil sa kaniyang naunang desisyon na kumatawan sa Estados Unidos sa Miss Earth.<ref>{{Cite web |last=Wang |first=Mel |date=4 Mayo 2026 |title=Miss Universe PH Bea Millan Windorski Under Fire For Protests |url=https://rollingstonephilippines.com/culture/internet-culture/miss-universe-ph-bea-millan-windorski-activism/ |access-date=10 Agosto 2026 |website=Rolling Stone Philippines |language=en-US}}</ref> Gayunpaman, itinanggi ng mga personalidad kabilang si [[Miss Philippines Earth 2025]] [[Joy Barcoma]] ang mga ganitong sentimyento, kung saan binanggit ang pagpapalaki ni Millan-Windorski sa isang inang Pilipina at ang kaniyang pakikilahok sa mga kilusang sibiko sa Pilipinas.<ref>{{Cite web |last=Mallorca |first=Hannah |date=3 Mayo 2026 |title=Joy Barcoma defends Bea Millan-Windorski: 'She is not an opportunist' |url=https://entertainment.inquirer.net/667008/joy-barcoma-defends-bea-millan-windorski-she-is-not-an-opportunist |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> Bago ang kompetisyon, nagwagi siya ng labing-apat na natatanging parangal mula sa mga isponsor ng patimpalak, ang pinakamaraming natanggap ng sinumang kalahok sa taong iyon.<ref>{{Cite web |last=Adina |first=Armin P. |date=5 Mayo 2026 |title=Bea Millan-Windorski breaks Miss Universe Philippines 'hakot curse' |url=https://entertainment.inquirer.net/667265/bea-millan-windorski-breaks-miss-universe-philippines-hakot-curse |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260505073610/https://entertainment.inquirer.net/667265/bea-millan-windorski-breaks-miss-universe-philippines-hakot-curse |archive-date=5 Mayo 2026 |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[Philippine Daily Inquirer]] |language=en}}</ref> Nakipagtulungan siya sa taga-disenyong Pilipinong si Mark Bumgarner para sa kaniyang bestidang kaniyangpanggabi para sa paunang kompetisyon habang si Axel Que naman ang nagdisenyo ng kaniyang isusuot na pambansang kasuotan sa ''national costume competition'', na nagtampok ng mga palamuting mga alon at perlas bilang pagpupugay sa mga Pilipinong marino.<ref>{{Cite web |last=Bracamonte |first=Earl D. C. |date=8 Abril 2026 |title=Top picks at Miss Universe Philippines 2026 Evening Gown prelims |url=https://www.philstar.com/lifestyle/fashion-and-beauty/2026/04/08/2519537/top-picks-miss-universe-philippines-2026-evening-gown-prelims |access-date=10 Agosto 2026 |website=[[Philippine Star]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Del Rosario |first=Moira |date=21 Abril 2026 |title=Miss Universe PH: MEGA's Top 10 National Costumes |url=https://mega-asia.com/lifestyle/miss-universe-ph-national-costumes/ |access-date=10 Agosto 2026 |website=Mega Asia |language=en-US}}</ref> == Mga sanggunian == {{Reflist}} [[Kategorya:Ipinanganak noong 2002]] [[Kategorya:Pilipinong Katoliko Romano]] [[Kategorya:Mga Pilipinong liping-Polish]] [[Kategorya:Mga Pilipinong liping-Aleman]] [[Kategorya:Mga Amerikanong liping-Polish]] [[Kategorya:Mga Amerikanong liping-Aleman]] [[Kategorya:Nabubuhay na mga tao]] [[Kategorya:Articles with hCards]] jeav3i35oo3ymggkm1354nppsrqvw9i Talaan ng mga planetang menor: 60001–61000 0 339068 2219991 2026-08-10T14:31:01Z Allyriana000 119761 Bagong pahina: {{Talaan ng mga planetang menor/intro|mula=60001}}{{TOC001|prefix=60}} == 60001–60100 == {{Anchor|001}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2|top-link=no}} |-bgcolor=#d6d6d6 | 60001 Adélka || {{mp|1999 TG|5}} || {{MoMP|60001|Adélka}} || Oktubre 4, 1999 || [[Observatoř Ondřejov|Ondřejov]] || [[Lenka Kotková|L. Kotková]] || — || align=right | ''5.9 km'' || {{M+J|60001}} |-id=002 bgcolor=#e9e9e9 | 60002 || {{mp|1999 TU|5}} || — || Oktubre 6, 1999 || High Point, NC... 2219991 wikitext text/x-wiki {{Talaan ng mga planetang menor/intro|mula=60001}}{{TOC001|prefix=60}} == 60001–60100 == {{Anchor|001}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2|top-link=no}} |-bgcolor=#d6d6d6 | 60001 Adélka || {{mp|1999 TG|5}} || {{MoMP|60001|Adélka}} || Oktubre 4, 1999 || [[Observatoř Ondřejov|Ondřejov]] || [[Lenka Kotková|L. Kotková]] || — || align=right | ''5.9 km'' || {{M+J|60001}} |-id=002 bgcolor=#e9e9e9 | 60002 || {{mp|1999 TU|5}} || — || Oktubre 6, 1999 || [[High Point, NC|High Point]] || [[Dennis K. Chesney|D. K. Chesney]] || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | 4.8 km || {{M+J|60002}} |-id=003 bgcolor=#fefefe | 60003 || {{mp|1999 TM|7}} || — || Oktubre 7, 1999 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]], [[Mario Jurić|M. Jurić]] || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60003}} |-id=004 bgcolor=#d6d6d6 | 60004 || {{mp|1999 TC|13}} || — || Oktubre 10, 1999 || [[Oizumi Observatory|Oizumi]] || [[Takao Kobayashi|T. Kobayashi]] || [[Themis family|THM]] || align=right | ''7.3 km'' || {{M+J|60004}} |-id=005 bgcolor=#d6d6d6 | 60005 || {{mp|1999 TW|15}} || — || Oktubre 7, 1999 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]], [[Mario Jurić|M. Jurić]] || — || align=right | 5.5 km || {{M+J|60005}} |-id=006 bgcolor=#d6d6d6 | 60006 Holgermandel || {{mp|1999 TB|16}} || {{MoMP|60006|Holgermandel}} || Oktubre 13, 1999 || [[Starkenburg-Sternwarte|Starkenburg Observatory]] || [[Starkenburg Observatory|Starkenburg]] || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | 4.7 km || {{M+J|60006}} |-id=007 bgcolor=#d6d6d6 | 60007 || {{mp|1999 TO|16}} || — || Oktubre 13, 1999 || [[Observatoř Ondřejov|Ondřejov]] || [[Peter Kušnirák|P. Kušnirák]], [[Petr Pravec|P. Pravec]] || [[Themis family|THM]] || align=right | 7.0 km || {{M+J|60007}} |-id=008 bgcolor=#d6d6d6 | 60008 Jarda || {{mp|1999 TP|16}} || {{MoMP|60008|Jarda}} || Oktubre 14, 1999 || Ondřejov || [[Lenka Kotková|L. Kotková]] || — || align=right | 4.3 km || {{M+J|60008}} |-id=009 bgcolor=#e9e9e9 | 60009 || {{mp|1999 TL|17}} || — || Oktubre 15, 1999 || [[Modra Observatory|Modra]] || Galád, A., Tóth || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|60009}} |-id=010 bgcolor=#e9e9e9 | 60010 || {{mp|1999 TK|18}} || — || Oktubre 13, 1999 || [[Xinglong Station (NAOC)|Xinglong]] || [[Beijing Schmidt CCD Asteroid Program|SCAP]] || — || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|60010}} |-id=011 bgcolor=#e9e9e9 | 60011 || {{mp|1999 TA|20}} || — || Oktubre 15, 1999 || Xinglong || SCAP || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60011}} |-id=012 bgcolor=#d6d6d6 | 60012 || {{mp|1999 TU|26}} || — || Oktubre 3, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|60012}} |-id=013 bgcolor=#d6d6d6 | 60013 || {{mp|1999 TW|26}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.2 km'' || {{M+J|60013}} |-id=014 bgcolor=#fefefe | 60014 || {{mp|1999 TW|27}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 2.3 km || {{M+J|60014}} |-id=015 bgcolor=#e9e9e9 | 60015 || {{mp|1999 TD|31}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Padua family|PAD]] || align=right | 7.2 km || {{M+J|60015}} |-id=016 bgcolor=#d6d6d6 | 60016 || {{mp|1999 TJ|33}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.4 km || {{M+J|60016}} |-id=017 bgcolor=#d6d6d6 | 60017 || {{mp|1999 TP|36}} || — || Oktubre 12, 1999 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''7.7 km'' || {{M+J|60017}} |-id=018 bgcolor=#fefefe | 60018 || {{mp|1999 TN|37}} || — || Oktubre 15, 1999 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60018}} |-id=019 bgcolor=#d6d6d6 | 60019 || {{mp|1999 TW|38}} || — || Oktubre 1, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 8.8 km || {{M+J|60019}} |-id=020 bgcolor=#e9e9e9 | 60020 || {{mp|1999 TN|39}} || — || Oktubre 3, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|60020}} |-id=021 bgcolor=#d6d6d6 | 60021 || {{mp|1999 TT|42}} || — || Oktubre 3, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|60021}} |-id=022 bgcolor=#d6d6d6 | 60022 || {{mp|1999 TX|44}} || — || Oktubre 3, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''5.9 km'' || {{M+J|60022}} |-id=023 bgcolor=#d6d6d6 | 60023 || {{mp|1999 TC|45}} || — || Oktubre 3, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''6.3 km'' || {{M+J|60023}} |-id=024 bgcolor=#d6d6d6 | 60024 || {{mp|1999 TW|47}} || — || Oktubre 4, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Slow rotator (asteroid)#60024|slow]] || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|60024}} |-id=025 bgcolor=#d6d6d6 | 60025 || {{mp|1999 TY|52}} || — || Oktubre 6, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Themis family|THM]] || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|60025}} |-id=026 bgcolor=#d6d6d6 | 60026 || {{mp|1999 TC|72}} || — || Oktubre 9, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 7.3 km || {{M+J|60026}} |-id=027 bgcolor=#e9e9e9 | 60027 || {{mp|1999 TP|80}} || — || Oktubre 11, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60027}} |-id=028 bgcolor=#e9e9e9 | 60028 || {{mp|1999 TB|81}} || — || Oktubre 11, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|60028}} |-id=029 bgcolor=#d6d6d6 | 60029 || {{mp|1999 TM|88}} || — || Oktubre 2, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 7.8 km || {{M+J|60029}} |-id=030 bgcolor=#e9e9e9 | 60030 || {{mp|1999 TE|89}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Padua family|PAD]] || align=right | 5.0 km || {{M+J|60030}} |-id=031 bgcolor=#d6d6d6 | 60031 || {{mp|1999 TH|89}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.7 km'' || {{M+J|60031}} |-id=032 bgcolor=#e9e9e9 | 60032 || {{mp|1999 TJ|92}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.6 km || {{M+J|60032}} |-id=033 bgcolor=#fefefe | 60033 || {{mp|1999 TV|92}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|60033}} |-id=034 bgcolor=#fefefe | 60034 || {{mp|1999 TX|92}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60034}} |-id=035 bgcolor=#e9e9e9 | 60035 || {{mp|1999 TO|93}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60035}} |-id=036 bgcolor=#d6d6d6 | 60036 || {{mp|1999 TD|94}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 9.1 km || {{M+J|60036}} |-id=037 bgcolor=#fefefe | 60037 || {{mp|1999 TH|94}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|60037}} |-id=038 bgcolor=#d6d6d6 | 60038 || {{mp|1999 TR|94}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.6 km || {{M+J|60038}} |-id=039 bgcolor=#fefefe | 60039 || {{mp|1999 TS|94}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|60039}} |-id=040 bgcolor=#e9e9e9 | 60040 || {{mp|1999 TK|96}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#535|WIT]] || align=right | 2.8 km || {{M+J|60040}} |-id=041 bgcolor=#d6d6d6 | 60041 || {{mp|1999 TF|100}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.7 km || {{M+J|60041}} |-id=042 bgcolor=#d6d6d6 | 60042 || {{mp|1999 TF|102}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#903|ULA]]—[[Cybele asteroid|CYB]] || align=right | 15 km || {{M+J|60042}} |-id=043 bgcolor=#d6d6d6 | 60043 || {{mp|1999 TT|102}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#617|THB]] || align=right | 5.2 km || {{M+J|60043}} |-id=044 bgcolor=#d6d6d6 | 60044 || {{mp|1999 TA|103}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.9 km || {{M+J|60044}} |-id=045 bgcolor=#e9e9e9 | 60045 || {{mp|1999 TD|104}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 3.2 km || {{M+J|60045}} |-id=046 bgcolor=#fefefe | 60046 || {{mp|1999 TL|104}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.4 km || {{M+J|60046}} |-id=047 bgcolor=#d6d6d6 | 60047 || {{mp|1999 TQ|104}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|60047}} |-id=048 bgcolor=#fefefe | 60048 || {{mp|1999 TS|104}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.6 km || {{M+J|60048}} |-id=049 bgcolor=#d6d6d6 | 60049 || {{mp|1999 TW|105}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 11 km || {{M+J|60049}} |-id=050 bgcolor=#d6d6d6 | 60050 || {{mp|1999 TJ|106}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Minor-planet moon#60050|moon]] || align=right | 7.2 km || {{M+J|60050}} |-id=051 bgcolor=#d6d6d6 | 60051 || {{mp|1999 TN|106}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 9.0 km || {{M+J|60051}} |-id=052 bgcolor=#d6d6d6 | 60052 || {{mp|1999 TM|107}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 6.7 km || {{M+J|60052}} |-id=053 bgcolor=#d6d6d6 | 60053 || {{mp|1999 TB|109}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.9 km || {{M+J|60053}} |-id=054 bgcolor=#fefefe | 60054 || {{mp|1999 TF|110}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60054}} |-id=055 bgcolor=#e9e9e9 | 60055 || {{mp|1999 TB|112}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 9.5 km || {{M+J|60055}} |-id=056 bgcolor=#d6d6d6 | 60056 || {{mp|1999 TG|116}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.6 km || {{M+J|60056}} |-id=057 bgcolor=#d6d6d6 | 60057 || {{mp|1999 TZ|117}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 12 km || {{M+J|60057}} |-id=058 bgcolor=#e9e9e9 | 60058 || {{mp|1999 TE|118}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#519|HOF]] || align=right | 5.4 km || {{M+J|60058}} |-id=059 bgcolor=#fefefe | 60059 || {{mp|1999 TG|118}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60059}} |-id=060 bgcolor=#e9e9e9 | 60060 || {{mp|1999 TS|118}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Padua family|PAD]] || align=right | 5.5 km || {{M+J|60060}} |-id=061 bgcolor=#fefefe | 60061 || {{mp|1999 TY|118}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|60061}} |-id=062 bgcolor=#d6d6d6 | 60062 || {{mp|1999 TE|119}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]]—[[Fast rotator (asteroid)#60062|fast]] || align=right | 6.6 km || {{M+J|60062}} |-id=063 bgcolor=#d6d6d6 | 60063 || {{mp|1999 TN|121}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|60063}} |-id=064 bgcolor=#d6d6d6 | 60064 || {{mp|1999 TG|123}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 3.1 km || {{M+J|60064}} |-id=065 bgcolor=#d6d6d6 | 60065 || {{mp|1999 TR|123}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 9.8 km || {{M+J|60065}} |-id=066 bgcolor=#d6d6d6 | 60066 || {{mp|1999 TM|124}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 5.1 km || {{M+J|60066}} |-id=067 bgcolor=#d6d6d6 | 60067 || {{mp|1999 TH|126}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.4 km'' || {{M+J|60067}} |-id=068 bgcolor=#d6d6d6 | 60068 || {{mp|1999 TN|127}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 6.9 km || {{M+J|60068}} |-id=069 bgcolor=#d6d6d6 | 60069 || {{mp|1999 TK|129}} || — || Oktubre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Fast rotator (asteroid)#60069|fast]] || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|60069}} |-id=070 bgcolor=#fefefe | 60070 || {{mp|1999 TY|129}} || — || Oktubre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60070}} |-id=071 bgcolor=#d6d6d6 | 60071 || {{mp|1999 TY|131}} || — || Oktubre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 2.4 km || {{M+J|60071}} |-id=072 bgcolor=#fefefe | 60072 || {{mp|1999 TN|132}} || — || Oktubre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|60072}} |-id=073 bgcolor=#d6d6d6 | 60073 || {{mp|1999 TQ|135}} || — || Oktubre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|60073}} |-id=074 bgcolor=#e9e9e9 | 60074 || {{mp|1999 TV|137}} || — || Oktubre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60074}} |-id=075 bgcolor=#d6d6d6 | 60075 || {{mp|1999 TZ|142}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60075}} |-id=076 bgcolor=#fefefe | 60076 || {{mp|1999 TC|143}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|60076}} |-id=077 bgcolor=#d6d6d6 | 60077 || {{mp|1999 TZ|143}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|60077}} |-id=078 bgcolor=#d6d6d6 | 60078 || {{mp|1999 TS|146}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.3 km || {{M+J|60078}} |-id=079 bgcolor=#d6d6d6 | 60079 || {{mp|1999 TB|147}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.9 km || {{M+J|60079}} |-id=080 bgcolor=#d6d6d6 | 60080 || {{mp|1999 TG|149}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.6 km || {{M+J|60080}} |-id=081 bgcolor=#e9e9e9 | 60081 || {{mp|1999 TV|149}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60081}} |-id=082 bgcolor=#e9e9e9 | 60082 || {{mp|1999 TL|150}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60082}} |-id=083 bgcolor=#d6d6d6 | 60083 || {{mp|1999 TG|151}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.1 km || {{M+J|60083}} |-id=084 bgcolor=#e9e9e9 | 60084 || {{mp|1999 TT|151}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|60084}} |-id=085 bgcolor=#d6d6d6 | 60085 || {{mp|1999 TA|152}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.0 km'' || {{M+J|60085}} |-id=086 bgcolor=#fefefe | 60086 || {{mp|1999 TC|152}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 1.8 km || {{M+J|60086}} |-id=087 bgcolor=#d6d6d6 | 60087 || {{mp|1999 TY|152}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60087}} |-id=088 bgcolor=#d6d6d6 | 60088 || {{mp|1999 TR|153}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.3 km || {{M+J|60088}} |-id=089 bgcolor=#d6d6d6 | 60089 || {{mp|1999 TK|154}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60089}} |-id=090 bgcolor=#fefefe | 60090 || {{mp|1999 TC|156}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60090}} |-id=091 bgcolor=#e9e9e9 | 60091 || {{mp|1999 TG|156}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.6 km || {{M+J|60091}} |-id=092 bgcolor=#d6d6d6 | 60092 || {{mp|1999 TJ|157}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.0 km'' || {{M+J|60092}} |-id=093 bgcolor=#d6d6d6 | 60093 || {{mp|1999 TR|157}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.3 km || {{M+J|60093}} |-id=094 bgcolor=#d6d6d6 | 60094 || {{mp|1999 TQ|161}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60094}} |-id=095 bgcolor=#d6d6d6 | 60095 || {{mp|1999 TX|162}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''7.1 km'' || {{M+J|60095}} |-id=096 bgcolor=#fefefe | 60096 || {{mp|1999 TG|166}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60096}} |-id=097 bgcolor=#fefefe | 60097 || {{mp|1999 TZ|166}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60097}} |-id=098 bgcolor=#d6d6d6 | 60098 || {{mp|1999 TM|170}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.6 km || {{M+J|60098}} |-id=099 bgcolor=#e9e9e9 | 60099 || {{mp|1999 TW|173}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.7 km || {{M+J|60099}} |-id=100 bgcolor=#e9e9e9 | 60100 || {{mp|1999 TV|175}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|60100}} |} == 60101–60200 == {{Anchor|101}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#d6d6d6 | 60101 || {{mp|1999 TJ|176}} || — || Oktubre 10, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|60101}} |-id=102 bgcolor=#fefefe | 60102 || {{mp|1999 TY|182}} || — || Oktubre 11, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60102}} |-id=103 bgcolor=#d6d6d6 | 60103 || {{mp|1999 TP|187}} || — || Oktubre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 12 km || {{M+J|60103}} |-id=104 bgcolor=#d6d6d6 | 60104 || {{mp|1999 TZ|194}} || — || Oktubre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|60104}} |-id=105 bgcolor=#fefefe | 60105 || {{mp|1999 TJ|197}} || — || Oktubre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60105}} |-id=106 bgcolor=#e9e9e9 | 60106 || {{mp|1999 TT|201}} || — || Oktubre 13, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.5 km || {{M+J|60106}} |-id=107 bgcolor=#d6d6d6 | 60107 || {{mp|1999 TY|201}} || — || Oktubre 13, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Cybele asteroid|CYB]] || align=right | ''9.4 km'' || {{M+J|60107}} |-id=108 bgcolor=#d6d6d6 | 60108 || {{mp|1999 TF|205}} || — || Oktubre 13, 1999 || Socorro || LINEAR || {{LoMP|31811|(31811)}} || align=right | ''5.6 km'' || {{M+J|60108}} |-id=109 bgcolor=#d6d6d6 | 60109 || {{mp|1999 TO|212}} || — || Oktubre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | ''6.8 km'' || {{M+J|60109}} |-id=110 bgcolor=#e9e9e9 | 60110 || {{mp|1999 TB|213}} || — || Oktubre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.4 km || {{M+J|60110}} |-id=111 bgcolor=#d6d6d6 | 60111 || {{mp|1999 TL|213}} || — || Oktubre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.5 km'' || {{M+J|60111}} |-id=112 bgcolor=#fefefe | 60112 || {{mp|1999 TZ|216}} || — || Oktubre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60112}} |-id=113 bgcolor=#e9e9e9 | 60113 || {{mp|1999 TB|217}} || — || Oktubre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.9 km || {{M+J|60113}} |-id=114 bgcolor=#d6d6d6 | 60114 || {{mp|1999 TD|222}} || — || Oktubre 2, 1999 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 3.9 km || {{M+J|60114}} |-id=115 bgcolor=#d6d6d6 | 60115 || {{mp|1999 TK|222}} || — || Oktubre 2, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|60115}} |-id=116 bgcolor=#d6d6d6 | 60116 || {{mp|1999 TW|222}} || — || Oktubre 2, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || EOS || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|60116}} |-id=117 bgcolor=#d6d6d6 | 60117 || {{mp|1999 TZ|222}} || — || Oktubre 3, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || EOS || align=right | 6.5 km || {{M+J|60117}} |-id=118 bgcolor=#fefefe | 60118 || {{mp|1999 TQ|223}} || — || Oktubre 2, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60118}} |-id=119 bgcolor=#e9e9e9 | 60119 || {{mp|1999 TU|223}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Juno clump|JUN]] || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60119}} |-id=120 bgcolor=#d6d6d6 | 60120 || {{mp|1999 TW|227}} || — || Oktubre 1, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|60120}} |-id=121 bgcolor=#fefefe | 60121 || {{mp|1999 TE|235}} || — || Oktubre 3, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 5.0 km || {{M+J|60121}} |-id=122 bgcolor=#d6d6d6 | 60122 || {{mp|1999 TU|239}} || — || Oktubre 4, 1999 || Catalina || CSS || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.8 km || {{M+J|60122}} |-id=123 bgcolor=#d6d6d6 | 60123 || {{mp|1999 TU|240}} || — || Oktubre 4, 1999 || Catalina || CSS || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 8.7 km || {{M+J|60123}} |-id=124 bgcolor=#d6d6d6 | 60124 || {{mp|1999 TG|243}} || — || Oktubre 5, 1999 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 6.5 km || {{M+J|60124}} |-id=125 bgcolor=#d6d6d6 | 60125 || {{mp|1999 TW|246}} || — || Oktubre 6, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60125}} |-id=126 bgcolor=#e9e9e9 | 60126 || {{mp|1999 TU|251}} || — || Oktubre 7, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 4.6 km || {{M+J|60126}} |-id=127 bgcolor=#d6d6d6 | 60127 || {{mp|1999 TQ|254}} || — || Oktubre 8, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 13 km || {{M+J|60127}} |-id=128 bgcolor=#d6d6d6 | 60128 || {{mp|1999 TS|254}} || — || Oktubre 8, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 10 km || {{M+J|60128}} |-id=129 bgcolor=#d6d6d6 | 60129 || {{mp|1999 TG|256}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.4 km || {{M+J|60129}} |-id=130 bgcolor=#d6d6d6 | 60130 || {{mp|1999 TP|256}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60130}} |-id=131 bgcolor=#d6d6d6 | 60131 || {{mp|1999 TY|256}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|60131}} |-id=132 bgcolor=#d6d6d6 | 60132 || {{mp|1999 TN|259}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 7.1 km || {{M+J|60132}} |-id=133 bgcolor=#e9e9e9 | 60133 || {{mp|1999 TM|266}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60133}} |-id=134 bgcolor=#d6d6d6 | 60134 || {{mp|1999 TO|272}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|60134}} |-id=135 bgcolor=#d6d6d6 | 60135 || {{mp|1999 TS|279}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 8.2 km || {{M+J|60135}} |-id=136 bgcolor=#d6d6d6 | 60136 || {{mp|1999 TV|279}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || THM || align=right | 9.7 km || {{M+J|60136}} |-id=137 bgcolor=#d6d6d6 | 60137 || {{mp|1999 TC|280}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || THM || align=right | 7.1 km || {{M+J|60137}} |-id=138 bgcolor=#fefefe | 60138 || {{mp|1999 TV|280}} || — || Oktubre 8, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60138}} |-id=139 bgcolor=#fefefe | 60139 || {{mp|1999 TP|285}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60139}} |-id=140 bgcolor=#d6d6d6 | 60140 || {{mp|1999 TA|288}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|60140}} |-id=141 bgcolor=#d6d6d6 | 60141 || {{mp|1999 TE|290}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | ''7.7 km'' || {{M+J|60141}} |-id=142 bgcolor=#d6d6d6 | 60142 || {{mp|1999 TS|290}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#609|VER]] || align=right | 9.8 km || {{M+J|60142}} |-id=143 bgcolor=#d6d6d6 | 60143 || {{mp|1999 TV|292}} || — || Oktubre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.1 km'' || {{M+J|60143}} |-id=144 bgcolor=#e9e9e9 | 60144 || {{mp|1999 TN|293}} || — || Oktubre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#517|KON]] || align=right | 5.9 km || {{M+J|60144}} |-id=145 bgcolor=#fefefe | 60145 || {{mp|1999 TB|313}} || — || Oktubre 8, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.1 km'' || {{M+J|60145}} |-id=146 bgcolor=#e9e9e9 | 60146 || {{mp|1999 TF|316}} || — || Oktubre 10, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60146}} |-id=147 bgcolor=#d6d6d6 | 60147 || {{mp|1999 TC|320}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 6.4 km || {{M+J|60147}} |-id=148 bgcolor=#d6d6d6 | 60148 Seanurban || {{mp|1999 US|1}} || {{MoMP|60148|Seanurban}} || Oktubre 16, 1999 || [[Observatoř Ondřejov|Ondřejov]] || [[Peter Kušnirák|P. Kušnirák]], [[Petr Pravec|P. Pravec]] || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60148}} |-id=149 bgcolor=#d6d6d6 | 60149 || {{mp|1999 UC|2}} || — || Oktubre 16, 1999 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || KOR || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60149}} |-id=150 bgcolor=#fefefe | 60150 Zacharias || {{mp|1999 UY|2}} || {{MoMP|60150|Zacharias}} || Oktubre 19, 1999 || [[Observatoř Ondřejov|Ondřejov]] || [[Petr Pravec|P. Pravec]], [[Peter Kušnirák|P. Kušnirák]] || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60150}} |-id=151 bgcolor=#fefefe | 60151 || {{mp|1999 UZ|6}} || — || Oktubre 29, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60151}} |-id=152 bgcolor=#d6d6d6 | 60152 || {{mp|1999 UG|13}} || — || Oktubre 29, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Eos family|EOS]]—[[Fast rotator (asteroid)#60152|fast]] || align=right | 6.6 km || {{M+J|60152}} |-id=153 bgcolor=#d6d6d6 | 60153 || {{mp|1999 UV|13}} || — || Oktubre 29, 1999 || Catalina || CSS || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 9.6 km || {{M+J|60153}} |-id=154 bgcolor=#fefefe | 60154 || {{mp|1999 UB|14}} || — || Oktubre 29, 1999 || Catalina || CSS || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60154}} |-id=155 bgcolor=#d6d6d6 | 60155 || {{mp|1999 UJ|17}} || — || Oktubre 29, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 7.0 km || {{M+J|60155}} |-id=156 bgcolor=#e9e9e9 | 60156 || {{mp|1999 UK|18}} || — || Oktubre 30, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || {{LoMP|12739|(12739)}} || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|60156}} |-id=157 bgcolor=#d6d6d6 | 60157 || {{mp|1999 UT|23}} || — || Oktubre 28, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | 5.2 km || {{M+J|60157}} |-id=158 bgcolor=#d6d6d6 | 60158 || {{mp|1999 UH|24}} || — || Oktubre 28, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | 10 km || {{M+J|60158}} |-id=159 bgcolor=#e9e9e9 | 60159 || {{mp|1999 UL|24}} || — || Oktubre 28, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|60159}} |-id=160 bgcolor=#e9e9e9 | 60160 || {{mp|1999 UQ|25}} || — || Oktubre 29, 1999 || Catalina || CSS || [[Slow rotator (asteroid)#60160|slow]] || align=right | 4.1 km || {{M+J|60160}} |-id=161 bgcolor=#fefefe | 60161 || {{mp|1999 UZ|25}} || — || Oktubre 30, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60161}} |-id=162 bgcolor=#d6d6d6 | 60162 || {{mp|1999 UE|26}} || — || Oktubre 30, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''7.2 km'' || {{M+J|60162}} |-id=163 bgcolor=#d6d6d6 | 60163 || {{mp|1999 UE|28}} || — || Oktubre 30, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 5.9 km || {{M+J|60163}} |-id=164 bgcolor=#d6d6d6 | 60164 || {{mp|1999 UF|28}} || — || Oktubre 30, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60164}} |-id=165 bgcolor=#d6d6d6 | 60165 || {{mp|1999 UZ|30}} || — || Oktubre 31, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 7.3 km || {{M+J|60165}} |-id=166 bgcolor=#d6d6d6 | 60166 || {{mp|1999 UC|31}} || — || Oktubre 31, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Themis family|THM]] || align=right | 5.4 km || {{M+J|60166}} |-id=167 bgcolor=#e9e9e9 | 60167 || {{mp|1999 UN|33}} || — || Oktubre 31, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 7.5 km || {{M+J|60167}} |-id=168 bgcolor=#e9e9e9 | 60168 || {{mp|1999 UV|41}} || — || Oktubre 19, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[FIN tbl#535|WIT]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60168}} |-id=169 bgcolor=#fefefe | 60169 || {{mp|1999 UH|44}} || — || Oktubre 29, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60169}} |-id=170 bgcolor=#fefefe | 60170 || {{mp|1999 US|45}} || — || Oktubre 31, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60170}} |-id=171 bgcolor=#d6d6d6 | 60171 || {{mp|1999 UP|47}} || — || Oktubre 30, 1999 || Catalina || CSS || [[FIN tbl#614|TEL]] || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|60171}} |-id=172 bgcolor=#d6d6d6 | 60172 || {{mp|1999 UY|48}} || — || Oktubre 31, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | 7.5 km || {{M+J|60172}} |-id=173 bgcolor=#e9e9e9 | 60173 || {{mp|1999 UV|50}} || — || Oktubre 30, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''5.3 km'' || {{M+J|60173}} |-id=174 bgcolor=#d6d6d6 | 60174 || {{mp|1999 UV|56}} || — || Oktubre 29, 1999 || Catalina || CSS || [[Themis family|THM]] || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|60174}} |-id=175 bgcolor=#d6d6d6 | 60175 || {{mp|1999 VQ|1}} || — || Nobyembre 3, 1999 || [[Starkenburg-Sternwarte|Starkenburg Observatory]] || [[Starkenburg Observatory|Starkenburg]] || — || align=right | 8.2 km || {{M+J|60175}} |-id=176 bgcolor=#fefefe | 60176 || {{mp|1999 VY|5}} || — || Nobyembre 5, 1999 || [[Oizumi Observatory|Oizumi]] || [[Takao Kobayashi|T. Kobayashi]] || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60176}} |-id=177 bgcolor=#fefefe | 60177 || {{mp|1999 VU|6}} || — || Nobyembre 8, 1999 || [[Baton Rouge Astronomical Society Highland Road Park Observatory|Baton Rouge]] || [[Walter R. Cooney Jr.|W. R. Cooney Jr.]] || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60177}} |-id=178 bgcolor=#e9e9e9 | 60178 || {{mp|1999 VY|6}} || — || Nobyembre 8, 1999 || [[Fountain Hills Observatory|Fountain Hills]] || [[Charles W. Juels|C. W. Juels]] || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60178}} |-id=179 bgcolor=#d6d6d6 | 60179 || {{mp|1999 VE|7}} || — || Nobyembre 7, 1999 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || — || align=right | ''6.1 km'' || {{M+J|60179}} |-id=180 bgcolor=#d6d6d6 | 60180 || {{mp|1999 VK|8}} || — || Nobyembre 8, 1999 || Višnjan Observatory || K. Korlević || [[Themis family|THM]] || align=right | ''4.5 km'' || {{M+J|60180}} |-id=181 bgcolor=#d6d6d6 | 60181 || {{mp|1999 VV|9}} || — || Nobyembre 9, 1999 || [[Fountain Hills Observatory|Fountain Hills]] || [[Charles W. Juels|C. W. Juels]] || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | 4.9 km || {{M+J|60181}} |-id=182 bgcolor=#fefefe | 60182 || {{mp|1999 VS|10}} || — || Nobyembre 9, 1999 || [[Oizumi Observatory|Oizumi]] || [[Takao Kobayashi|T. Kobayashi]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60182}} |-id=183 bgcolor=#d6d6d6 | 60183 Falcone || {{mp|1999 VR|11}} || {{MoMP|60183|Falcone}} || Nobyembre 5, 1999 || [[Osservatorio Astronomico di Monte Agliale|Monte Agliale]] || Santangelo, M. M. M. || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 3.2 km || {{M+J|60183}} |-id=184 bgcolor=#e9e9e9 | 60184 || {{mp|1999 VM|16}} || — || Nobyembre 2, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|60184}} |-id=185 bgcolor=#fefefe | 60185 || {{mp|1999 VY|21}} || — || Nobyembre 12, 1999 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60185}} |-id=186 bgcolor=#d6d6d6 | 60186 Las Cruces || {{mp|1999 VH|22}} || {{MoMP|60186|Las Cruces}} || Nobyembre 13, 1999 || [[Jornada Observatory|Jornada]] || Dixon, D. S., Stevens, J. || — || align=right | 13 km || {{M+J|60186}} |-id=187 bgcolor=#fa8072 | 60187 || {{mp|1999 VL|23}} || — || Nobyembre 14, 1999 || [[Fountain Hills Observatory|Fountain Hills]] || [[Charles W. Juels|C. W. Juels]] || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60187}} |-id=188 bgcolor=#fefefe | 60188 || {{mp|1999 VH|25}} || — || Nobyembre 13, 1999 || [[Oizumi Observatory|Oizumi]] || [[Takao Kobayashi|T. Kobayashi]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60188}} |-id=189 bgcolor=#d6d6d6 | 60189 || {{mp|1999 VM|27}} || — || Nobyembre 3, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Asteroid family#Traversa|(5651)]]—[[Slow rotator (asteroid)#60189|slow]] || align=right | 10 km || {{M+J|60189}} |-id=190 bgcolor=#d6d6d6 | 60190 || {{mp|1999 VG|31}} || — || Nobyembre 3, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''9.2 km'' || {{M+J|60190}} |-id=191 bgcolor=#fefefe | 60191 || {{mp|1999 VP|35}} || — || Nobyembre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|60191}} |-id=192 bgcolor=#fefefe | 60192 || {{mp|1999 VU|42}} || — || Nobyembre 4, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60192}} |-id=193 bgcolor=#fefefe | 60193 || {{mp|1999 VJ|43}} || — || Nobyembre 1, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60193}} |-id=194 bgcolor=#d6d6d6 | 60194 || {{mp|1999 VU|43}} || — || Nobyembre 1, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | 5.4 km || {{M+J|60194}} |-id=195 bgcolor=#e9e9e9 | 60195 || {{mp|1999 VM|44}} || — || Nobyembre 3, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | 5.9 km || {{M+J|60195}} |-id=196 bgcolor=#e9e9e9 | 60196 || {{mp|1999 VG|52}} || — || Nobyembre 3, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[FIN tbl#519|HOF]] || align=right | 6.4 km || {{M+J|60196}} |-id=197 bgcolor=#e9e9e9 | 60197 || {{mp|1999 VO|52}} || — || Nobyembre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|60197}} |-id=198 bgcolor=#e9e9e9 | 60198 || {{mp|1999 VT|54}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|60198}} |-id=199 bgcolor=#fefefe | 60199 || {{mp|1999 VF|56}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | 1.7 km || {{M+J|60199}} |-id=200 bgcolor=#d6d6d6 | 60200 || {{mp|1999 VV|56}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|60200}} |} == 60201–60300 == {{Anchor|201}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#e9e9e9 | 60201 || {{mp|1999 VD|58}} || — || Nobyembre 4, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|60201}} |-id=202 bgcolor=#d6d6d6 | 60202 || {{mp|1999 VU|58}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 9.6 km || {{M+J|60202}} |-id=203 bgcolor=#fefefe | 60203 || {{mp|1999 VK|59}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60203}} |-id=204 bgcolor=#d6d6d6 | 60204 || {{mp|1999 VO|63}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 5.8 km || {{M+J|60204}} |-id=205 bgcolor=#d6d6d6 | 60205 || {{mp|1999 VS|64}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.9 km || {{M+J|60205}} |-id=206 bgcolor=#fefefe | 60206 || {{mp|1999 VZ|68}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60206}} |-id=207 bgcolor=#d6d6d6 | 60207 || {{mp|1999 VA|69}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60207}} |-id=208 bgcolor=#d6d6d6 | 60208 || {{mp|1999 VQ|72}} || — || Nobyembre 15, 1999 || [[Observatoř Ondřejov|Ondřejov]] || [[Petr Pravec|P. Pravec]] || [[Hygiea family|HYG]]—[[Slow rotator (asteroid)#60208|slow]] || align=right | 8.8 km || {{M+J|60208}} |-id=209 bgcolor=#e9e9e9 | 60209 || {{mp|1999 VR|75}} || — || Nobyembre 5, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60209}} |-id=210 bgcolor=#fefefe | 60210 || {{mp|1999 VN|76}} || — || Nobyembre 5, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60210}} |-id=211 bgcolor=#fefefe | 60211 || {{mp|1999 VX|77}} || — || Nobyembre 3, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60211}} |-id=212 bgcolor=#d6d6d6 | 60212 || {{mp|1999 VB|79}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 11 km || {{M+J|60212}} |-id=213 bgcolor=#fefefe | 60213 || {{mp|1999 VE|79}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60213}} |-id=214 bgcolor=#d6d6d6 | 60214 || {{mp|1999 VO|81}} || — || Nobyembre 5, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.5 km'' || {{M+J|60214}} |-id=215 bgcolor=#fefefe | 60215 || {{mp|1999 VQ|81}} || — || Nobyembre 5, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60215}} |-id=216 bgcolor=#fa8072 | 60216 || {{mp|1999 VG|82}} || — || Nobyembre 5, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60216}} |-id=217 bgcolor=#fefefe | 60217 || {{mp|1999 VC|89}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60217}} |-id=218 bgcolor=#d6d6d6 | 60218 || {{mp|1999 VP|92}} || — || Nobyembre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.7 km || {{M+J|60218}} |-id=219 bgcolor=#d6d6d6 | 60219 || {{mp|1999 VY|93}} || — || Nobyembre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60219}} |-id=220 bgcolor=#e9e9e9 | 60220 || {{mp|1999 VA|95}} || — || Nobyembre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60220}} |-id=221 bgcolor=#e9e9e9 | 60221 || {{mp|1999 VY|96}} || — || Nobyembre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|60221}} |-id=222 bgcolor=#d6d6d6 | 60222 || {{mp|1999 VB|115}} || — || Nobyembre 9, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''6.5 km'' || {{M+J|60222}} |-id=223 bgcolor=#d6d6d6 | 60223 || {{mp|1999 VD|118}} || — || Nobyembre 9, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60223}} |-id=224 bgcolor=#e9e9e9 | 60224 || {{mp|1999 VE|118}} || — || Nobyembre 9, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60224}} |-id=225 bgcolor=#fefefe | 60225 || {{mp|1999 VK|122}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60225}} |-id=226 bgcolor=#e9e9e9 | 60226 || {{mp|1999 VF|126}} || — || Nobyembre 9, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60226}} |-id=227 bgcolor=#d6d6d6 | 60227 || {{mp|1999 VD|133}} || — || Nobyembre 10, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 4.2 km || {{M+J|60227}} |-id=228 bgcolor=#d6d6d6 | 60228 || {{mp|1999 VL|145}} || — || Nobyembre 9, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|60228}} |-id=229 bgcolor=#fefefe | 60229 || {{mp|1999 VZ|145}} || — || Nobyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60229}} |-id=230 bgcolor=#e9e9e9 | 60230 || {{mp|1999 VD|146}} || — || Nobyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.4 km || {{M+J|60230}} |-id=231 bgcolor=#d6d6d6 | 60231 || {{mp|1999 VK|148}} || — || Nobyembre 14, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|60231}} |-id=232 bgcolor=#d6d6d6 | 60232 || {{mp|1999 VL|148}} || — || Nobyembre 14, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Hilda family|HIL]]—[[Hilda asteroid|3:2]] || align=right | 12 km || {{M+J|60232}} |-id=233 bgcolor=#e9e9e9 | 60233 || {{mp|1999 VZ|153}} || — || Nobyembre 13, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 7.0 km || {{M+J|60233}} |-id=234 bgcolor=#fefefe | 60234 || {{mp|1999 VK|157}} || — || Nobyembre 14, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Hungaria asteroids|''H'']] || align=right | ''1.1 km'' || {{M+J|60234}} |-id=235 bgcolor=#d6d6d6 | 60235 || {{mp|1999 VO|163}} || — || Nobyembre 14, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#603|SYL]]—[[Cybele asteroid|CYB]] || align=right | 12 km || {{M+J|60235}} |-id=236 bgcolor=#d6d6d6 | 60236 || {{mp|1999 VH|165}} || — || Nobyembre 14, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.5 km'' || {{M+J|60236}} |-id=237 bgcolor=#fefefe | 60237 || {{mp|1999 VS|167}} || — || Nobyembre 14, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60237}} |-id=238 bgcolor=#e9e9e9 | 60238 || {{mp|1999 VQ|174}} || — || Nobyembre 1, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60238}} |-id=239 bgcolor=#fefefe | 60239 || {{mp|1999 VE|176}} || — || Nobyembre 2, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60239}} |-id=240 bgcolor=#e9e9e9 | 60240 || {{mp|1999 VO|178}} || — || Nobyembre 6, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|60240}} |-id=241 bgcolor=#fefefe | 60241 || {{mp|1999 VJ|180}} || — || Nobyembre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60241}} |-id=242 bgcolor=#e9e9e9 | 60242 || {{mp|1999 VJ|184}} || — || Nobyembre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|60242}} |-id=243 bgcolor=#e9e9e9 | 60243 || {{mp|1999 VM|184}} || — || Nobyembre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60243}} |-id=244 bgcolor=#fefefe | 60244 || {{mp|1999 VN|186}} || — || Nobyembre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60244}} |-id=245 bgcolor=#fefefe | 60245 || {{mp|1999 VA|190}} || — || Nobyembre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60245}} |-id=246 bgcolor=#fefefe | 60246 || {{mp|1999 VP|190}} || — || Nobyembre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60246}} |-id=247 bgcolor=#e9e9e9 | 60247 || {{mp|1999 VW|193}} || — || Nobyembre 3, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 2.6 km || {{M+J|60247}} |-id=248 bgcolor=#fefefe | 60248 || {{mp|1999 VW|197}} || — || Nobyembre 3, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 4.3 km || {{M+J|60248}} |-id=249 bgcolor=#d6d6d6 | 60249 || {{mp|1999 VC|199}} || — || Nobyembre 4, 1999 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[FIN tbl#631|URS]] || align=right | 12 km || {{M+J|60249}} |-id=250 bgcolor=#d6d6d6 | 60250 || {{mp|1999 VO|200}} || — || Nobyembre 6, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 8.6 km || {{M+J|60250}} |-id=251 bgcolor=#d6d6d6 | 60251 || {{mp|1999 VO|202}} || — || Nobyembre 5, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | ''6.1 km'' || {{M+J|60251}} |-id=252 bgcolor=#e9e9e9 | 60252 || {{mp|1999 VP|204}} || — || Nobyembre 9, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60252}} |-id=253 bgcolor=#d6d6d6 | 60253 || {{mp|1999 VB|225}} || — || Nobyembre 5, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | ''7.1 km'' || {{M+J|60253}} |-id=254 bgcolor=#d6d6d6 | 60254 || {{mp|1999 VO|226}} || — || Nobyembre 13, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 11 km || {{M+J|60254}} |-id=255 bgcolor=#fefefe | 60255 || {{mp|1999 WO|4}} || — || Nobyembre 28, 1999 || [[Oizumi Observatory|Oizumi]] || [[Takao Kobayashi|T. Kobayashi]] || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60255}} |-id=256 bgcolor=#d6d6d6 | 60256 || {{mp|1999 WB|20}} || — || Nobyembre 16, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[FIN tbl#609|VER]] || align=right | 7.3 km || {{M+J|60256}} |-id=257 bgcolor=#c2ffff | 60257 || {{mp|1999 WB|25}} || — || Nobyembre 28, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Greek camp|L4]] || align=right | ''10 km'' || {{M+J|60257}} |-id=258 bgcolor=#d6d6d6 | 60258 || {{mp|1999 XL|4}} || — || Disyembre 4, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 6.7 km || {{M+J|60258}} |-id=259 bgcolor=#fefefe | 60259 || {{mp|1999 XY|5}} || — || Disyembre 4, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60259}} |-id=260 bgcolor=#fefefe | 60260 || {{mp|1999 XO|6}} || — || Disyembre 4, 1999 || Catalina || CSS || [[Vesta family|V]]—[[Slow rotator (asteroid)#60260|slow]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60260}} |-id=261 bgcolor=#d6d6d6 | 60261 || {{mp|1999 XC|14}} || — || Disyembre 5, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''5.8 km'' || {{M+J|60261}} |-id=262 bgcolor=#d6d6d6 | 60262 || {{mp|1999 XB|18}} || — || Disyembre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|60262}} |-id=263 bgcolor=#e9e9e9 | 60263 || {{mp|1999 XB|20}} || — || Disyembre 5, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 4.3 km || {{M+J|60263}} |-id=264 bgcolor=#e9e9e9 | 60264 || {{mp|1999 XX|21}} || — || Disyembre 5, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60264}} |-id=265 bgcolor=#d6d6d6 | 60265 || {{mp|1999 XY|22}} || — || Disyembre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 11 km || {{M+J|60265}} |-id=266 bgcolor=#d6d6d6 | 60266 || {{mp|1999 XB|25}} || — || Disyembre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Cybele asteroid|CYB]] || align=right | 13 km || {{M+J|60266}} |-id=267 bgcolor=#d6d6d6 | 60267 || {{mp|1999 XF|27}} || — || Disyembre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''5.4 km'' || {{M+J|60267}} |-id=268 bgcolor=#d6d6d6 | 60268 || {{mp|1999 XU|38}} || — || Disyembre 6, 1999 || [[Farpoint Observatory|Farpoint]] || [[Gary Hug|G. Hug]], [[Graham E. Bell|G. Bell]] || — || align=right | 11 km || {{M+J|60268}} |-id=269 bgcolor=#fefefe | 60269 || {{mp|1999 XN|46}} || — || Disyembre 7, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60269}} |-id=270 bgcolor=#fefefe | 60270 || {{mp|1999 XJ|54}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60270}} |-id=271 bgcolor=#fefefe | 60271 || {{mp|1999 XN|56}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60271}} |-id=272 bgcolor=#fefefe | 60272 || {{mp|1999 XT|64}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60272}} |-id=273 bgcolor=#e9e9e9 | 60273 || {{mp|1999 XM|70}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60273}} |-id=274 bgcolor=#e9e9e9 | 60274 || {{mp|1999 XJ|82}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60274}} |-id=275 bgcolor=#fefefe | 60275 || {{mp|1999 XH|85}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60275}} |-id=276 bgcolor=#fefefe | 60276 || {{mp|1999 XL|85}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60276}} |-id=277 bgcolor=#e9e9e9 | 60277 || {{mp|1999 XH|89}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60277}} |-id=278 bgcolor=#fefefe | 60278 || {{mp|1999 XE|91}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60278}} |-id=279 bgcolor=#fefefe | 60279 || {{mp|1999 XQ|92}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60279}} |-id=280 bgcolor=#e9e9e9 | 60280 || {{mp|1999 XZ|94}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60280}} |-id=281 bgcolor=#fefefe | 60281 || {{mp|1999 XF|95}} || — || Disyembre 7, 1999 || [[Oizumi Observatory|Oizumi]] || [[Takao Kobayashi|T. Kobayashi]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60281}} |-id=282 bgcolor=#fefefe | 60282 || {{mp|1999 XK|96}} || — || Disyembre 7, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || NYS || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60282}} |-id=283 bgcolor=#fefefe | 60283 || {{mp|1999 XB|101}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60283}} |-id=284 bgcolor=#e9e9e9 | 60284 || {{mp|1999 XY|102}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 3.1 km || {{M+J|60284}} |-id=285 bgcolor=#fefefe | 60285 || {{mp|1999 XR|106}} || — || Disyembre 4, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Vesta family|V]] || align=right | 2.7 km || {{M+J|60285}} |-id=286 bgcolor=#d6d6d6 | 60286 || {{mp|1999 XG|107}} || — || Disyembre 4, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''6.3 km'' || {{M+J|60286}} |-id=287 bgcolor=#fefefe | 60287 || {{mp|1999 XV|111}} || — || Disyembre 7, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60287}} |-id=288 bgcolor=#d6d6d6 | 60288 || {{mp|1999 XW|114}} || — || Disyembre 11, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 14 km || {{M+J|60288}} |-id=289 bgcolor=#d6d6d6 | 60289 || {{mp|1999 XS|125}} || — || Disyembre 7, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|60289}} |-id=290 bgcolor=#d6d6d6 | 60290 || {{mp|1999 XJ|127}} || — || Disyembre 9, 1999 || [[Fountain Hills Observatory|Fountain Hills]] || [[Charles W. Juels|C. W. Juels]] || — || align=right | 4.5 km || {{M+J|60290}} |-id=291 bgcolor=#fefefe | 60291 || {{mp|1999 XV|140}} || — || Disyembre 2, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 4.2 km || {{M+J|60291}} |-id=292 bgcolor=#fefefe | 60292 || {{mp|1999 XO|143}} || — || Disyembre 14, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60292}} |-id=293 bgcolor=#fefefe | 60293 || {{mp|1999 XZ|148}} || — || Disyembre 8, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60293}} |-id=294 bgcolor=#fefefe | 60294 || {{mp|1999 XZ|152}} || — || Disyembre 7, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.0 km'' || {{M+J|60294}} |-id=295 bgcolor=#e9e9e9 | 60295 || {{mp|1999 XL|154}} || — || Disyembre 8, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|60295}} |-id=296 bgcolor=#e9e9e9 | 60296 || {{mp|1999 XF|156}} || — || Disyembre 8, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60296}} |-id=297 bgcolor=#fefefe | 60297 || {{mp|1999 XD|157}} || — || Disyembre 8, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60297}} |-id=298 bgcolor=#fefefe | 60298 || {{mp|1999 XF|168}} || — || Disyembre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60298}} |-id=299 bgcolor=#e9e9e9 | 60299 || {{mp|1999 XX|174}} || — || Disyembre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.9 km || {{M+J|60299}} |-id=300 bgcolor=#fefefe | 60300 || {{mp|1999 XV|176}} || — || Disyembre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 4.9 km || {{M+J|60300}} |} == 60301–60400 == {{Anchor|301}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#fefefe | 60301 || {{mp|1999 XL|178}} || — || Disyembre 10, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60301}} |-id=302 bgcolor=#fefefe | 60302 || {{mp|1999 XM|180}} || — || Disyembre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60302}} |-id=303 bgcolor=#d6d6d6 | 60303 || {{mp|1999 XW|184}} || — || Disyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''7.5 km'' || {{M+J|60303}} |-id=304 bgcolor=#fefefe | 60304 || {{mp|1999 XT|189}} || — || Disyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|60304}} |-id=305 bgcolor=#fefefe | 60305 || {{mp|1999 XU|190}} || — || Disyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#406|ERI]] || align=right | 6.1 km || {{M+J|60305}} |-id=306 bgcolor=#d6d6d6 | 60306 || {{mp|1999 XW|190}} || — || Disyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.1 km || {{M+J|60306}} |-id=307 bgcolor=#d6d6d6 | 60307 || {{mp|1999 XR|193}} || — || Disyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.7 km'' || {{M+J|60307}} |-id=308 bgcolor=#fefefe | 60308 || {{mp|1999 XH|204}} || — || Disyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|60308}} |-id=309 bgcolor=#fefefe | 60309 || {{mp|1999 XZ|206}} || — || Disyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60309}} |-id=310 bgcolor=#e9e9e9 | 60310 || {{mp|1999 XD|215}} || — || Disyembre 14, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]]—[[Slow rotator (asteroid)#60310|slow]] || align=right | 3.3 km || {{M+J|60310}} |-id=311 bgcolor=#fefefe | 60311 || {{mp|1999 XS|216}} || — || Disyembre 13, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60311}} |-id=312 bgcolor=#fefefe | 60312 || {{mp|1999 XM|218}} || — || Disyembre 13, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60312}} |-id=313 bgcolor=#c2ffff | 60313 || {{mp|1999 XW|218}} || — || Disyembre 15, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Greek camp|L4]] || align=right | 11 km || {{M+J|60313}} |-id=314 bgcolor=#d6d6d6 | 60314 || {{mp|1999 XU|226}} || — || Disyembre 14, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 7.5 km || {{M+J|60314}} |-id=315 bgcolor=#fefefe | 60315 || {{mp|1999 XF|227}} || — || Disyembre 15, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60315}} |-id=316 bgcolor=#e9e9e9 | 60316 || {{mp|1999 XU|228}} || — || Disyembre 14, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60316}} |-id=317 bgcolor=#fefefe | 60317 || {{mp|1999 XD|234}} || — || Disyembre 4, 1999 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|60317}} |-id=318 bgcolor=#d6d6d6 | 60318 || {{mp|1999 XB|235}} || — || Disyembre 3, 1999 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Hilda asteroid|3:2]] || align=right | ''10 km'' || {{M+J|60318}} |-id=319 bgcolor=#e9e9e9 | 60319 || {{mp|1999 XL|242}} || — || Disyembre 12, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60319}} |-id=320 bgcolor=#d6d6d6 | 60320 || {{mp|1999 XG|253}} || — || Disyembre 12, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|60320}} |-id=321 bgcolor=#fefefe | 60321 || {{mp|1999 XK|254}} || — || Disyembre 12, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60321}} |-id=322 bgcolor=#c2ffff | 60322 || {{mp|1999 XB|257}} || — || Disyembre 7, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Greek camp|L4]] || align=right | ''20 km'' || {{M+J|60322}} |-id=323 bgcolor=#fefefe | 60323 || {{mp|1999 YC|8}} || — || Disyembre 27, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60323}} |-id=324 bgcolor=#e9e9e9 | 60324 || {{mp|1999 YX|10}} || — || Disyembre 27, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60324}} |-id=325 bgcolor=#fefefe | 60325 || {{mp|1999 YQ|12}} || — || Disyembre 27, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60325}} |-id=326 bgcolor=#fefefe | 60326 || {{mp|1999 YB|23}} || — || Disyembre 30, 1999 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60326}} |-id=327 bgcolor=#e9e9e9 | 60327 || {{mp|2000 AW|5}} || — || Enero 4, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60327}} |-id=328 bgcolor=#c2ffff | 60328 || {{mp|2000 AH|7}} || — || Enero 2, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Greek camp|L4]] || align=right | ''20 km'' || {{M+J|60328}} |-id=329 bgcolor=#d6d6d6 | 60329 || {{mp|2000 AL|11}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#609|VER]] || align=right | 10 km || {{M+J|60329}} |-id=330 bgcolor=#fefefe | 60330 || {{mp|2000 AG|17}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60330}} |-id=331 bgcolor=#e9e9e9 | 60331 || {{mp|2000 AS|29}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|60331}} |-id=332 bgcolor=#fefefe | 60332 || {{mp|2000 AJ|35}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60332}} |-id=333 bgcolor=#e9e9e9 | 60333 || {{mp|2000 AY|40}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60333}} |-id=334 bgcolor=#fefefe | 60334 || {{mp|2000 AN|42}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hungaria asteroids|''H'']] || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60334}} |-id=335 bgcolor=#fefefe | 60335 || {{mp|2000 AR|42}} || — || Enero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || ''H'' || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60335}} |-id=336 bgcolor=#e9e9e9 | 60336 || {{mp|2000 AK|46}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60336}} |-id=337 bgcolor=#e9e9e9 | 60337 || {{mp|2000 AF|51}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60337}} |-id=338 bgcolor=#e9e9e9 | 60338 || {{mp|2000 AW|56}} || — || Enero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60338}} |-id=339 bgcolor=#e9e9e9 | 60339 || {{mp|2000 AP|62}} || — || Enero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|60339}} |-id=340 bgcolor=#fefefe | 60340 || {{mp|2000 AF|63}} || — || Enero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60340}} |-id=341 bgcolor=#e9e9e9 | 60341 || {{mp|2000 AQ|64}} || — || Enero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|60341}} |-id=342 bgcolor=#fefefe | 60342 || {{mp|2000 AH|68}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60342}} |-id=343 bgcolor=#fefefe | 60343 || {{mp|2000 AY|72}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60343}} |-id=344 bgcolor=#fefefe | 60344 || {{mp|2000 AS|73}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || NYS || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60344}} |-id=345 bgcolor=#fefefe | 60345 || {{mp|2000 AD|76}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60345}} |-id=346 bgcolor=#d6d6d6 | 60346 || {{mp|2000 AB|77}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.2 km || {{M+J|60346}} |-id=347 bgcolor=#fefefe | 60347 || {{mp|2000 AD|78}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.4 km || {{M+J|60347}} |-id=348 bgcolor=#fefefe | 60348 || {{mp|2000 AT|81}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60348}} |-id=349 bgcolor=#e9e9e9 | 60349 || {{mp|2000 AS|83}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|60349}} |-id=350 bgcolor=#fefefe | 60350 || {{mp|2000 AC|86}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60350}} |-id=351 bgcolor=#fefefe | 60351 || {{mp|2000 AG|87}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 3.3 km || {{M+J|60351}} |-id=352 bgcolor=#fefefe | 60352 || {{mp|2000 AC|88}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60352}} |-id=353 bgcolor=#fefefe | 60353 || {{mp|2000 AN|88}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60353}} |-id=354 bgcolor=#fefefe | 60354 || {{mp|2000 AP|88}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 1.9 km || {{M+J|60354}} |-id=355 bgcolor=#fefefe | 60355 || {{mp|2000 AE|91}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.8 km || {{M+J|60355}} |-id=356 bgcolor=#fefefe | 60356 || {{mp|2000 AC|93}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hungaria family|H]] || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60356}} |-id=357 bgcolor=#e9e9e9 | 60357 || {{mp|2000 AG|96}} || — || Enero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.7 km'' || {{M+J|60357}} |-id=358 bgcolor=#fefefe | 60358 || {{mp|2000 AR|98}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 2.8 km || {{M+J|60358}} |-id=359 bgcolor=#d6d6d6 | 60359 || {{mp|2000 AJ|100}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 9.6 km || {{M+J|60359}} |-id=360 bgcolor=#fefefe | 60360 || {{mp|2000 AN|100}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60360}} |-id=361 bgcolor=#d6d6d6 | 60361 || {{mp|2000 AT|100}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|60361}} |-id=362 bgcolor=#e9e9e9 | 60362 || {{mp|2000 AU|103}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 4.4 km || {{M+J|60362}} |-id=363 bgcolor=#e9e9e9 | 60363 || {{mp|2000 AT|105}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|60363}} |-id=364 bgcolor=#e9e9e9 | 60364 || {{mp|2000 AE|108}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60364}} |-id=365 bgcolor=#fefefe | 60365 || {{mp|2000 AT|109}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60365}} |-id=366 bgcolor=#fefefe | 60366 || {{mp|2000 AX|114}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|60366}} |-id=367 bgcolor=#e9e9e9 | 60367 || {{mp|2000 AN|115}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|60367}} |-id=368 bgcolor=#d6d6d6 | 60368 || {{mp|2000 AQ|119}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#607|EMA]] || align=right | 8.2 km || {{M+J|60368}} |-id=369 bgcolor=#fefefe | 60369 || {{mp|2000 AJ|120}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60369}} |-id=370 bgcolor=#d6d6d6 | 60370 || {{mp|2000 AG|126}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.9 km'' || {{M+J|60370}} |-id=371 bgcolor=#fefefe | 60371 || {{mp|2000 AN|139}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.0 km || {{M+J|60371}} |-id=372 bgcolor=#fefefe | 60372 || {{mp|2000 AG|141}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60372}} |-id=373 bgcolor=#fefefe | 60373 || {{mp|2000 AC|144}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60373}} |-id=374 bgcolor=#fefefe | 60374 || {{mp|2000 AY|144}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hungaria asteroids|''H'']] || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60374}} |-id=375 bgcolor=#fa8072 | 60375 || {{mp|2000 AY|146}} || — || Enero 8, 2000 || Socorro || LINEAR || ''H'' || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60375}} |-id=376 bgcolor=#fefefe | 60376 || {{mp|2000 AH|150}} || — || Enero 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60376}} |-id=377 bgcolor=#d6d6d6 | 60377 || {{mp|2000 AC|165}} || — || Enero 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Fast rotator (asteroid)#60377|fast]] || align=right | 11 km || {{M+J|60377}} |-id=378 bgcolor=#d6d6d6 | 60378 || {{mp|2000 AL|165}} || — || Enero 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | 7.1 km || {{M+J|60378}} |-id=379 bgcolor=#d6d6d6 | 60379 || {{mp|2000 AL|167}} || — || Enero 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.7 km || {{M+J|60379}} |-id=380 bgcolor=#e9e9e9 | 60380 || {{mp|2000 AY|168}} || — || Enero 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|60380}} |-id=381 bgcolor=#d6d6d6 | 60381 || {{mp|2000 AX|180}} || — || Enero 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hilda asteroid|3:2]] || align=right | 15 km || {{M+J|60381}} |-id=382 bgcolor=#fefefe | 60382 || {{mp|2000 AR|182}} || — || Enero 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 1.8 km || {{M+J|60382}} |-id=383 bgcolor=#c2ffff | 60383 || {{mp|2000 AR|184}} || — || Enero 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Greek camp|L4]] || align=right | 35 km || {{M+J|60383}} |-id=384 bgcolor=#d6d6d6 | 60384 || {{mp|2000 AU|185}} || — || Enero 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''9.4 km'' || {{M+J|60384}} |-id=385 bgcolor=#fefefe | 60385 || {{mp|2000 AC|195}} || — || Enero 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.2 km || {{M+J|60385}} |-id=386 bgcolor=#e9e9e9 | 60386 || {{mp|2000 AV|202}} || — || Enero 10, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.6 km || {{M+J|60386}} |-id=387 bgcolor=#d6d6d6 | 60387 || {{mp|2000 AM|207}} || — || Enero 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 4.5 km || {{M+J|60387}} |-id=388 bgcolor=#c2ffff | 60388 || {{mp|2000 AY|217}} || — || Enero 8, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Greek camp|L4]] || align=right | ''10 km'' || {{M+J|60388}} |-id=389 bgcolor=#fefefe | 60389 || {{mp|2000 AO|220}} || — || Enero 8, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60389}} |-id=390 bgcolor=#fefefe | 60390 || {{mp|2000 AD|223}} || — || Enero 9, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60390}} |-id=391 bgcolor=#fefefe | 60391 || {{mp|2000 AQ|224}} || — || Enero 11, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60391}} |-id=392 bgcolor=#fefefe | 60392 || {{mp|2000 AK|227}} || — || Enero 10, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | 2.1 km || {{M+J|60392}} |-id=393 bgcolor=#e9e9e9 | 60393 || {{mp|2000 AX|232}} || — || Enero 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60393}} |-id=394 bgcolor=#fefefe | 60394 || {{mp|2000 AY|234}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60394}} |-id=395 bgcolor=#d6d6d6 | 60395 || {{mp|2000 AJ|237}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 14 km || {{M+J|60395}} |-id=396 bgcolor=#fa8072 | 60396 || {{mp|2000 AG|243}} || — || Enero 7, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Hungaria asteroids|''H'']] || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60396}} |-id=397 bgcolor=#e9e9e9 | 60397 || {{mp|2000 AH|243}} || — || Enero 7, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 6.5 km || {{M+J|60397}} |-id=398 bgcolor=#d6d6d6 | 60398 || {{mp|2000 AG|251}} || — || Enero 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Hilda asteroid|3:2]] || align=right | 12 km || {{M+J|60398}} |-id=399 bgcolor=#c2ffff | 60399 || {{mp|2000 AY|253}} || — || Enero 7, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Greek camp|L4]] || align=right | 17 km || {{M+J|60399}} |-id=400 bgcolor=#fefefe | 60400 || {{mp|2000 BA|8}} || — || Enero 29, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60400}} |} == 60401–60500 == {{Anchor|401}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#c2ffff | 60401 || {{mp|2000 BQ|21}} || — || Enero 29, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Greek camp|L4]] || align=right | 18 km || {{M+J|60401}} |-id=402 bgcolor=#fefefe | 60402 || {{mp|2000 BL|27}} || — || Enero 30, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60402}} |-id=403 bgcolor=#e9e9e9 | 60403 || {{mp|2000 BK|30}} || — || Enero 27, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 5.2 km || {{M+J|60403}} |-id=404 bgcolor=#fefefe | 60404 || {{mp|2000 BR|37}} || — || Enero 26, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60404}} |-id=405 bgcolor=#e9e9e9 | 60405 || {{mp|2000 BV|51}} || — || Enero 30, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60405}} |-id=406 bgcolor=#fefefe | 60406 Albertosuci || {{mp|2000 CR|1}} || {{MoMP|60406|Albertosuci}} || Pebrero 3, 2000 || [[Osservatorio Astronomico della Montagna Pistoiese|San Marcello]] || [[Luciano Tesi|L. Tesi]], [[Andrea Boattini|A. Boattini]] || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60406}} |-id=407 bgcolor=#d6d6d6 | 60407 || {{mp|2000 CZ|1}} || — || Pebrero 2, 2000 || [[Uenohara Observatory|Uenohara]] || [[Nobuhiro Kawasato|N. Kawasato]] || — || align=right | 5.1 km || {{M+J|60407}} |-id=408 bgcolor=#fefefe | 60408 || {{mp|2000 CB|6}} || — || Pebrero 2, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60408}} |-id=409 bgcolor=#fefefe | 60409 || {{mp|2000 CO|6}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | 2.4 km || {{M+J|60409}} |-id=410 bgcolor=#d6d6d6 | 60410 || {{mp|2000 CG|16}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.0 km || {{M+J|60410}} |-id=411 bgcolor=#fefefe | 60411 || {{mp|2000 CP|20}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60411}} |-id=412 bgcolor=#d6d6d6 | 60412 || {{mp|2000 CT|22}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.6 km || {{M+J|60412}} |-id=413 bgcolor=#e9e9e9 | 60413 || {{mp|2000 CO|23}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|60413}} |-id=414 bgcolor=#e9e9e9 | 60414 || {{mp|2000 CS|23}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|60414}} |-id=415 bgcolor=#e9e9e9 | 60415 || {{mp|2000 CP|24}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Maria family|MAR]] || align=right | 2.9 km || {{M+J|60415}} |-id=416 bgcolor=#fefefe | 60416 || {{mp|2000 CZ|25}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|60416}} |-id=417 bgcolor=#e9e9e9 | 60417 || {{mp|2000 CD|27}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|60417}} |-id=418 bgcolor=#d6d6d6 | 60418 || {{mp|2000 CU|28}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | ''6.5 km'' || {{M+J|60418}} |-id=419 bgcolor=#fefefe | 60419 || {{mp|2000 CY|28}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60419}} |-id=420 bgcolor=#fefefe | 60420 || {{mp|2000 CC|30}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|60420}} |-id=421 bgcolor=#c2ffff | 60421 || {{mp|2000 CZ|31}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Greek camp|L4]] || align=right | 14 km || {{M+J|60421}} |-id=422 bgcolor=#fefefe | 60422 || {{mp|2000 CR|35}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60422}} |-id=423 bgcolor=#fefefe | 60423 Chvojen || {{mp|2000 CO|39}} || {{MoMP|60423|Chvojen}} || Pebrero 4, 2000 || [[Kleť Observatory|Kleť]] || [[Miloš Tichý|M. Tichý]] || [[Hungaria asteroids|''H'']] || align=right data-sort-value="0.92" | ''920 m'' || {{M+J|60423}} |-id=424 bgcolor=#fefefe | 60424 || {{mp|2000 CY|48}} || — || Pebrero 2, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 3.6 km || {{M+J|60424}} |-id=425 bgcolor=#e9e9e9 | 60425 || {{mp|2000 CA|49}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.1 km || {{M+J|60425}} |-id=426 bgcolor=#e9e9e9 | 60426 || {{mp|2000 CJ|49}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.5 km'' || {{M+J|60426}} |-id=427 bgcolor=#fefefe | 60427 || {{mp|2000 CV|50}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60427}} |-id=428 bgcolor=#e9e9e9 | 60428 || {{mp|2000 CZ|50}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60428}} |-id=429 bgcolor=#fefefe | 60429 || {{mp|2000 CJ|52}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60429}} |-id=430 bgcolor=#e9e9e9 | 60430 || {{mp|2000 CF|55}} || — || Pebrero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || {{LoMP|12739|(12739)}} || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60430}} |-id=431 bgcolor=#fefefe | 60431 || {{mp|2000 CO|58}} || — || Pebrero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|60431}} |-id=432 bgcolor=#fefefe | 60432 || {{mp|2000 CV|61}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60432}} |-id=433 bgcolor=#e9e9e9 | 60433 || {{mp|2000 CZ|61}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|60433}} |-id=434 bgcolor=#e9e9e9 | 60434 || {{mp|2000 CJ|63}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 3.7 km || {{M+J|60434}} |-id=435 bgcolor=#e9e9e9 | 60435 || {{mp|2000 CH|65}} || — || Pebrero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || EUN || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60435}} |-id=436 bgcolor=#e9e9e9 | 60436 || {{mp|2000 CY|70}} || — || Pebrero 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|60436}} |-id=437 bgcolor=#fefefe | 60437 || {{mp|2000 CU|76}} || — || Pebrero 10, 2000 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60437}} |-id=438 bgcolor=#e9e9e9 | 60438 || {{mp|2000 CF|78}} || — || Pebrero 7, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|60438}} |-id=439 bgcolor=#fefefe | 60439 || {{mp|2000 CS|81}} || — || Pebrero 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60439}} |-id=440 bgcolor=#d6d6d6 | 60440 || {{mp|2000 CY|82}} || — || Pebrero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''8.3 km'' || {{M+J|60440}} |-id=441 bgcolor=#fefefe | 60441 || {{mp|2000 CB|83}} || — || Pebrero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60441}} |-id=442 bgcolor=#e9e9e9 | 60442 || {{mp|2000 CQ|83}} || — || Pebrero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.7 km || {{M+J|60442}} |-id=443 bgcolor=#e9e9e9 | 60443 || {{mp|2000 CH|85}} || — || Pebrero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Gefion family|GEF]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60443}} |-id=444 bgcolor=#d6d6d6 | 60444 || {{mp|2000 CV|85}} || — || Pebrero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 4.8 km || {{M+J|60444}} |-id=445 bgcolor=#e9e9e9 | 60445 || {{mp|2000 CA|87}} || — || Pebrero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.9 km'' || {{M+J|60445}} |-id=446 bgcolor=#d6d6d6 | 60446 || {{mp|2000 CA|88}} || — || Pebrero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 7.0 km || {{M+J|60446}} |-id=447 bgcolor=#e9e9e9 | 60447 || {{mp|2000 CL|90}} || — || Pebrero 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60447}} |-id=448 bgcolor=#fefefe | 60448 || {{mp|2000 CU|91}} || — || Pebrero 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.4 km || {{M+J|60448}} |-id=449 bgcolor=#d6d6d6 | 60449 || {{mp|2000 CA|92}} || — || Pebrero 6, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 4.7 km || {{M+J|60449}} |-id=450 bgcolor=#fefefe | 60450 || {{mp|2000 CG|93}} || — || Pebrero 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|60450}} |-id=451 bgcolor=#e9e9e9 | 60451 || {{mp|2000 CH|93}} || — || Pebrero 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.2 km || {{M+J|60451}} |-id=452 bgcolor=#fefefe | 60452 || {{mp|2000 CV|96}} || — || Pebrero 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60452}} |-id=453 bgcolor=#e9e9e9 | 60453 || {{mp|2000 CR|102}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60453}} |-id=454 bgcolor=#c2e0ff | 60454 || {{mp|2000 CH|105}} || — || Pebrero 5, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Marc Buie|M. W. Buie]] || [[Classical Kuiper belt object|cubewano]] ([[Cold classical|cold]]) || align=right | ''153 km'' || {{M+J|60454}} |-id=455 bgcolor=#e9e9e9 | 60455 || {{mp|2000 CY|106}} || — || Pebrero 5, 2000 || Kitt Peak || M. W. Buie || — || align=right | 4.8 km || {{M+J|60455}} |-id=456 bgcolor=#d6d6d6 | 60456 || {{mp|2000 CD|108}} || — || Pebrero 5, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 8.7 km || {{M+J|60456}} |-id=457 bgcolor=#fefefe | 60457 || {{mp|2000 CS|108}} || — || Pebrero 5, 2000 || Catalina || CSS || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60457}} |-id=458 bgcolor=#c2e0ff | 60458 || {{mp|2000 CM|114}} || — || Pebrero 5, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Marc Buie|M. W. Buie]] || [[Scattered-disc object|SDO]]—[[Minor-planet moon#60458|moon]] || align=right | ''126 km'' || {{M+J|60458}} |-id=459 bgcolor=#e9e9e9 | 60459 || {{mp|2000 CE|120}} || — || Pebrero 2, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60459}} |-id=460 bgcolor=#e9e9e9 | 60460 || {{mp|2000 DJ|2}} || — || Pebrero 26, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 4.7 km || {{M+J|60460}} |-id=461 bgcolor=#fefefe | 60461 || {{mp|2000 DH|4}} || — || Pebrero 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60461}} |-id=462 bgcolor=#fefefe | 60462 || {{mp|2000 DM|4}} || — || Pebrero 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|60462}} |-id=463 bgcolor=#d6d6d6 | 60463 || {{mp|2000 DC|5}} || — || Pebrero 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#614|TEL]] || align=right | 4.8 km || {{M+J|60463}} |-id=464 bgcolor=#e9e9e9 | 60464 || {{mp|2000 DU|6}} || — || Pebrero 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60464}} |-id=465 bgcolor=#d6d6d6 | 60465 || {{mp|2000 DM|9}} || — || Pebrero 26, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 3.9 km || {{M+J|60465}} |-id=466 bgcolor=#fefefe | 60466 || {{mp|2000 DK|12}} || — || Pebrero 27, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 4.8 km || {{M+J|60466}} |-id=467 bgcolor=#fefefe | 60467 || {{mp|2000 DB|14}} || — || Pebrero 28, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60467}} |-id=468 bgcolor=#e9e9e9 | 60468 || {{mp|2000 DD|18}} || — || Pebrero 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|60468}} |-id=469 bgcolor=#fefefe | 60469 || {{mp|2000 DF|22}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60469}} |-id=470 bgcolor=#fefefe | 60470 || {{mp|2000 DW|23}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | 1.9 km || {{M+J|60470}} |-id=471 bgcolor=#fefefe | 60471 || {{mp|2000 DT|25}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60471}} |-id=472 bgcolor=#e9e9e9 | 60472 || {{mp|2000 DY|26}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60472}} |-id=473 bgcolor=#d6d6d6 | 60473 || {{mp|2000 DY|27}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 10 km || {{M+J|60473}} |-id=474 bgcolor=#d6d6d6 | 60474 || {{mp|2000 DT|32}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|60474}} |-id=475 bgcolor=#d6d6d6 | 60475 || {{mp|2000 DC|36}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.6 km'' || {{M+J|60475}} |-id=476 bgcolor=#e9e9e9 | 60476 || {{mp|2000 DV|36}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|60476}} |-id=477 bgcolor=#e9e9e9 | 60477 || {{mp|2000 DE|37}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.6 km || {{M+J|60477}} |-id=478 bgcolor=#e9e9e9 | 60478 || {{mp|2000 DK|37}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60478}} |-id=479 bgcolor=#e9e9e9 | 60479 || {{mp|2000 DX|37}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60479}} |-id=480 bgcolor=#d6d6d6 | 60480 || {{mp|2000 DD|38}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.4 km || {{M+J|60480}} |-id=481 bgcolor=#e9e9e9 | 60481 || {{mp|2000 DF|42}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|60481}} |-id=482 bgcolor=#fefefe | 60482 || {{mp|2000 DN|42}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60482}} |-id=483 bgcolor=#e9e9e9 | 60483 || {{mp|2000 DD|44}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60483}} |-id=484 bgcolor=#fefefe | 60484 || {{mp|2000 DM|55}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60484}} |-id=485 bgcolor=#fefefe | 60485 || {{mp|2000 DM|63}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60485}} |-id=486 bgcolor=#d6d6d6 | 60486 || {{mp|2000 DS|66}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60486}} |-id=487 bgcolor=#fefefe | 60487 || {{mp|2000 DM|70}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60487}} |-id=488 bgcolor=#e9e9e9 | 60488 || {{mp|2000 DF|74}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|60488}} |-id=489 bgcolor=#e9e9e9 | 60489 || {{mp|2000 DP|74}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|60489}} |-id=490 bgcolor=#e9e9e9 | 60490 || {{mp|2000 DX|74}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|60490}} |-id=491 bgcolor=#fefefe | 60491 || {{mp|2000 DD|78}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60491}} |-id=492 bgcolor=#fefefe | 60492 || {{mp|2000 DG|82}} || — || Pebrero 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60492}} |-id=493 bgcolor=#e9e9e9 | 60493 || {{mp|2000 DC|83}} || — || Pebrero 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60493}} |-id=494 bgcolor=#e9e9e9 | 60494 || {{mp|2000 DE|88}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60494}} |-id=495 bgcolor=#fefefe | 60495 || {{mp|2000 DF|88}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 3.1 km || {{M+J|60495}} |-id=496 bgcolor=#e9e9e9 | 60496 || {{mp|2000 DC|89}} || — || Pebrero 26, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60496}} |-id=497 bgcolor=#d6d6d6 | 60497 || {{mp|2000 DH|91}} || — || Pebrero 27, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''8.2 km'' || {{M+J|60497}} |-id=498 bgcolor=#d6d6d6 | 60498 || {{mp|2000 DC|92}} || — || Pebrero 27, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 7.8 km || {{M+J|60498}} |-id=499 bgcolor=#e9e9e9 | 60499 || {{mp|2000 DN|94}} || — || Pebrero 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|60499}} |-id=500 bgcolor=#fefefe | 60500 || {{mp|2000 DW|95}} || — || Pebrero 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60500}} |} == 60501–60600 == {{Anchor|501}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#d6d6d6 | 60501 || {{mp|2000 DN|96}} || — || Pebrero 29, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 6.0 km || {{M+J|60501}} |-id=502 bgcolor=#fefefe | 60502 || {{mp|2000 DT|96}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60502}} |-id=503 bgcolor=#d6d6d6 | 60503 || {{mp|2000 DY|100}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.1 km || {{M+J|60503}} |-id=504 bgcolor=#e9e9e9 | 60504 || {{mp|2000 DL|102}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.7 km || {{M+J|60504}} |-id=505 bgcolor=#fefefe | 60505 || {{mp|2000 DB|104}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60505}} |-id=506 bgcolor=#fefefe | 60506 || {{mp|2000 DH|104}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60506}} |-id=507 bgcolor=#fefefe | 60507 || {{mp|2000 DG|106}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60507}} |-id=508 bgcolor=#d6d6d6 | 60508 || {{mp|2000 DJ|107}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.0 km'' || {{M+J|60508}} |-id=509 bgcolor=#fefefe | 60509 || {{mp|2000 EA|2}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60509}} |-id=510 bgcolor=#e9e9e9 | 60510 || {{mp|2000 EV|3}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60510}} |-id=511 bgcolor=#fefefe | 60511 || {{mp|2000 EF|4}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hungaria family|H]] || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60511}} |-id=512 bgcolor=#d6d6d6 | 60512 || {{mp|2000 EU|8}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|60512}} |-id=513 bgcolor=#fefefe | 60513 || {{mp|2000 EK|11}} || — || Marso 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60513}} |-id=514 bgcolor=#e9e9e9 | 60514 || {{mp|2000 EC|12}} || — || Marso 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60514}} |-id=515 bgcolor=#fefefe | 60515 || {{mp|2000 EQ|14}} || — || Marso 5, 2000 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || — || align=right | 4.2 km || {{M+J|60515}} |-id=516 bgcolor=#d6d6d6 | 60516 || {{mp|2000 EX|16}} || — || Marso 3, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 5.8 km || {{M+J|60516}} |-id=517 bgcolor=#fefefe | 60517 || {{mp|2000 EC|18}} || — || Marso 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60517}} |-id=518 bgcolor=#fefefe | 60518 || {{mp|2000 ET|19}} || — || Marso 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60518}} |-id=519 bgcolor=#fefefe | 60519 || {{mp|2000 EU|25}} || — || Marso 8, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60519}} |-id=520 bgcolor=#d6d6d6 | 60520 || {{mp|2000 ET|32}} || — || Marso 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.8 km || {{M+J|60520}} |-id=521 bgcolor=#e9e9e9 | 60521 || {{mp|2000 EM|34}} || — || Marso 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.8 km || {{M+J|60521}} |-id=522 bgcolor=#d6d6d6 | 60522 || {{mp|2000 EP|35}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 9.6 km || {{M+J|60522}} |-id=523 bgcolor=#fefefe | 60523 || {{mp|2000 EM|37}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60523}} |-id=524 bgcolor=#d6d6d6 | 60524 || {{mp|2000 EA|40}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|60524}} |-id=525 bgcolor=#e9e9e9 | 60525 || {{mp|2000 EW|40}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|60525}} |-id=526 bgcolor=#e9e9e9 | 60526 || {{mp|2000 EU|41}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60526}} |-id=527 bgcolor=#d6d6d6 | 60527 || {{mp|2000 EE|43}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.7 km || {{M+J|60527}} |-id=528 bgcolor=#e9e9e9 | 60528 || {{mp|2000 EN|44}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60528}} |-id=529 bgcolor=#fefefe | 60529 || {{mp|2000 EU|47}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|60529}} |-id=530 bgcolor=#e9e9e9 | 60530 || {{mp|2000 ED|48}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|60530}} |-id=531 bgcolor=#e9e9e9 | 60531 || {{mp|2000 EF|50}} || — || Marso 9, 2000 || [[Tebbutt Observatory|Tebbutt]] || [[Frank B. Zoltowski|F. B. Zoltowski]] || — || align=right | 5.3 km || {{M+J|60531}} |-id=532 bgcolor=#e9e9e9 | 60532 Henson || {{mp|2000 EX|50}} || {{MoMP|60532|Henson}} || Marso 11, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 7.4 km || {{M+J|60532}} |-id=533 bgcolor=#e9e9e9 | 60533 || {{mp|2000 EC|55}} || — || Marso 10, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 5.4 km || {{M+J|60533}} |-id=534 bgcolor=#fefefe | 60534 || {{mp|2000 EB|56}} || — || Marso 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60534}} |-id=535 bgcolor=#fefefe | 60535 || {{mp|2000 EM|56}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60535}} |-id=536 bgcolor=#fefefe | 60536 || {{mp|2000 EE|58}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60536}} |-id=537 bgcolor=#fefefe | 60537 || {{mp|2000 ED|59}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60537}} |-id=538 bgcolor=#e9e9e9 | 60538 || {{mp|2000 EX|60}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60538}} |-id=539 bgcolor=#d6d6d6 | 60539 || {{mp|2000 EB|61}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.6 km || {{M+J|60539}} |-id=540 bgcolor=#fefefe | 60540 || {{mp|2000 EZ|61}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|60540}} |-id=541 bgcolor=#e9e9e9 | 60541 || {{mp|2000 EN|63}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#513|MRX]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60541}} |-id=542 bgcolor=#fefefe | 60542 || {{mp|2000 EQ|66}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]]—{{Interloper|404}} || align=right | 5.2 km || {{M+J|60542}} |-id=543 bgcolor=#fefefe | 60543 || {{mp|2000 ET|77}} || — || Marso 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60543}} |-id=544 bgcolor=#e9e9e9 | 60544 || {{mp|2000 EP|78}} || — || Marso 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|60544}} |-id=545 bgcolor=#d6d6d6 | 60545 || {{mp|2000 ES|83}} || — || Marso 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.6 km || {{M+J|60545}} |-id=546 bgcolor=#e9e9e9 | 60546 || {{mp|2000 EE|85}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60546}} |-id=547 bgcolor=#fefefe | 60547 || {{mp|2000 EF|86}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60547}} |-id=548 bgcolor=#fefefe | 60548 || {{mp|2000 EH|86}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60548}} |-id=549 bgcolor=#fefefe | 60549 || {{mp|2000 EL|87}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60549}} |-id=550 bgcolor=#e9e9e9 | 60550 || {{mp|2000 EX|87}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60550}} |-id=551 bgcolor=#d6d6d6 | 60551 || {{mp|2000 EQ|88}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.3 km || {{M+J|60551}} |-id=552 bgcolor=#d6d6d6 | 60552 || {{mp|2000 EO|89}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60552}} |-id=553 bgcolor=#fefefe | 60553 || {{mp|2000 ED|91}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 3.1 km || {{M+J|60553}} |-id=554 bgcolor=#e9e9e9 | 60554 || {{mp|2000 EZ|93}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 3.2 km || {{M+J|60554}} |-id=555 bgcolor=#fefefe | 60555 || {{mp|2000 EJ|94}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60555}} |-id=556 bgcolor=#e9e9e9 | 60556 || {{mp|2000 EL|95}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Maria family|MAR]] || align=right | 3.4 km || {{M+J|60556}} |-id=557 bgcolor=#fefefe | 60557 || {{mp|2000 EW|95}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.2 km || {{M+J|60557}} |-id=558 bgcolor=#c7ff8f | [[60558 Echeclus]] || {{mp|2000 EC|98}} || {{MoMP|60558|Echeclus}} || Marso 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Centaur (small Solar System body)|centaur]]—{{nowrap|[[List of numbered comets#174P|Comet (174P)]]}} || align=right | 59 km || {{M+J|60558}} |-id=559 bgcolor=#d6d6d6 | 60559 || {{mp|2000 EN|98}} || — || Marso 9, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Themis family|THM]] || align=right | 6.9 km || {{M+J|60559}} |-id=560 bgcolor=#fefefe | 60560 || {{mp|2000 EQ|103}} || — || Marso 12, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60560}} |-id=561 bgcolor=#fefefe | 60561 || {{mp|2000 EX|104}} || — || Marso 11, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|60561}} |-id=562 bgcolor=#e9e9e9 | 60562 || {{mp|2000 EH|106}} || — || Marso 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 4.3 km || {{M+J|60562}} |-id=563 bgcolor=#fefefe | 60563 || {{mp|2000 EF|107}} || — || Marso 5, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|60563}} |-id=564 bgcolor=#fefefe | 60564 || {{mp|2000 ER|108}} || — || Marso 8, 2000 || Haleakala || NEAT || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60564}} |-id=565 bgcolor=#e9e9e9 | 60565 || {{mp|2000 EB|109}} || — || Marso 8, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[FIN tbl#518|RAF]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60565}} |-id=566 bgcolor=#e9e9e9 | 60566 || {{mp|2000 EH|109}} || — || Marso 8, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || — || align=right | 4.1 km || {{M+J|60566}} |-id=567 bgcolor=#e9e9e9 | 60567 || {{mp|2000 EL|110}} || — || Marso 8, 2000 || Haleakala || NEAT || — || align=right | ''5.2 km'' || {{M+J|60567}} |-id=568 bgcolor=#e9e9e9 | 60568 || {{mp|2000 ED|111}} || — || Marso 8, 2000 || Haleakala || NEAT || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|60568}} |-id=569 bgcolor=#fefefe | 60569 || {{mp|2000 EH|112}} || — || Marso 9, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60569}} |-id=570 bgcolor=#d6d6d6 | 60570 || {{mp|2000 ET|113}} || — || Marso 9, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 6.1 km || {{M+J|60570}} |-id=571 bgcolor=#fefefe | 60571 || {{mp|2000 ER|116}} || — || Marso 10, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 5.0 km || {{M+J|60571}} |-id=572 bgcolor=#e9e9e9 | 60572 || {{mp|2000 EB|117}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.7 km || {{M+J|60572}} |-id=573 bgcolor=#e9e9e9 | 60573 || {{mp|2000 ED|118}} || — || Marso 11, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 4.0 km || {{M+J|60573}} |-id=574 bgcolor=#d6d6d6 | 60574 || {{mp|2000 EK|119}} || — || Marso 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | ''8.1 km'' || {{M+J|60574}} |-id=575 bgcolor=#e9e9e9 | 60575 || {{mp|2000 EY|121}} || — || Marso 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|60575}} |-id=576 bgcolor=#d6d6d6 | 60576 || {{mp|2000 EJ|122}} || — || Marso 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|60576}} |-id=577 bgcolor=#d6d6d6 | 60577 || {{mp|2000 EW|122}} || — || Marso 11, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 5.7 km || {{M+J|60577}} |-id=578 bgcolor=#e9e9e9 | 60578 || {{mp|2000 ED|123}} || — || Marso 11, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60578}} |-id=579 bgcolor=#e9e9e9 | 60579 || {{mp|2000 EK|127}} || — || Marso 11, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|60579}} |-id=580 bgcolor=#fefefe | 60580 || {{mp|2000 ER|127}} || — || Marso 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60580}} |-id=581 bgcolor=#e9e9e9 | 60581 || {{mp|2000 EE|128}} || — || Marso 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Fast rotator (asteroid)#60581|fast]] || align=right | 4.1 km || {{M+J|60581}} |-id=582 bgcolor=#fefefe | 60582 || {{mp|2000 EB|130}} || — || Marso 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60582}} |-id=583 bgcolor=#fefefe | 60583 || {{mp|2000 EQ|132}} || — || Marso 11, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60583}} |-id=584 bgcolor=#e9e9e9 | 60584 || {{mp|2000 EW|132}} || — || Marso 11, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|60584}} |-id=585 bgcolor=#fefefe | 60585 || {{mp|2000 EZ|132}} || — || Marso 11, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60585}} |-id=586 bgcolor=#e9e9e9 | 60586 || {{mp|2000 EZ|136}} || — || Marso 12, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60586}} |-id=587 bgcolor=#e9e9e9 | 60587 || {{mp|2000 EL|139}} || — || Marso 11, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60587}} |-id=588 bgcolor=#fefefe | 60588 || {{mp|2000 EQ|139}} || — || Marso 12, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60588}} |-id=589 bgcolor=#d6d6d6 | 60589 || {{mp|2000 EU|139}} || — || Marso 12, 2000 || Catalina || CSS || — || align=right | 9.8 km || {{M+J|60589}} |-id=590 bgcolor=#e9e9e9 | 60590 || {{mp|2000 EE|140}} || — || Marso 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''5.6 km'' || {{M+J|60590}} |-id=591 bgcolor=#fefefe | 60591 || {{mp|2000 EV|141}} || — || Marso 2, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 2.3 km || {{M+J|60591}} |-id=592 bgcolor=#e9e9e9 | 60592 || {{mp|2000 EE|146}} || — || Marso 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60592}} |-id=593 bgcolor=#fefefe | 60593 || {{mp|2000 EN|146}} || — || Marso 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60593}} |-id=594 bgcolor=#e9e9e9 | 60594 || {{mp|2000 ER|147}} || — || Marso 4, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60594}} |-id=595 bgcolor=#e9e9e9 | 60595 || {{mp|2000 EN|150}} || — || Marso 5, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''4.9 km'' || {{M+J|60595}} |-id=596 bgcolor=#fefefe | 60596 || {{mp|2000 EZ|150}} || — || Marso 5, 2000 || Haleakala || NEAT || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60596}} |-id=597 bgcolor=#e9e9e9 | 60597 || {{mp|2000 EJ|154}} || — || Marso 6, 2000 || Haleakala || NEAT || — || align=right | 6.6 km || {{M+J|60597}} |-id=598 bgcolor=#e9e9e9 | 60598 || {{mp|2000 EX|154}} || — || Marso 7, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Maria family|MAR]] || align=right | 3.2 km || {{M+J|60598}} |-id=599 bgcolor=#e9e9e9 | 60599 || {{mp|2000 EY|154}} || — || Marso 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|60599}} |-id=600 bgcolor=#e9e9e9 | 60600 || {{mp|2000 EG|157}} || — || Marso 11, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60600}} |} == 60601–60700 == {{Anchor|601}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#fefefe | 60601 || {{mp|2000 EQ|157}} || — || Marso 12, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60601}} |-id=602 bgcolor=#e9e9e9 | 60602 || {{mp|2000 EV|161}} || — || Marso 3, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|60602}} |-id=603 bgcolor=#fefefe | 60603 || {{mp|2000 EF|163}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60603}} |-id=604 bgcolor=#fefefe | 60604 || {{mp|2000 EP|164}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 1.8 km || {{M+J|60604}} |-id=605 bgcolor=#d6d6d6 | 60605 || {{mp|2000 EZ|167}} || — || Marso 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#609|VER]] || align=right | 8.8 km || {{M+J|60605}} |-id=606 bgcolor=#e9e9e9 | 60606 || {{mp|2000 EC|171}} || — || Marso 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.5 km || {{M+J|60606}} |-id=607 bgcolor=#fefefe | 60607 || {{mp|2000 EA|172}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60607}} |-id=608 bgcolor=#c2e0ff | 60608 || {{mp|2000 EE|173}} || — || Marso 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Jane Luu|J. X. Luu]], [[Chad Trujillo|C. A. Trujillo]], Evans, W. || [[Centaur (small Solar System body)|centaur]] || align=right | 117 km || {{M+J|60608}} |-id=609 bgcolor=#e9e9e9 | 60609 Kerryprice || {{mp|2000 EA|175}} || {{MoMP|60609|Kerryprice}} || Marso 2, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60609}} |-id=610 bgcolor=#e9e9e9 | 60610 || {{mp|2000 EB|181}} || — || Marso 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 5.4 km || {{M+J|60610}} |-id=611 bgcolor=#d6d6d6 | 60611 || {{mp|2000 ED|185}} || — || Marso 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.1 km || {{M+J|60611}} |-id=612 bgcolor=#d6d6d6 | 60612 || {{mp|2000 EE|190}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || {{LoMP|43176|(43176)}} || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|60612}} |-id=613 bgcolor=#e9e9e9 | 60613 || {{mp|2000 EO|196}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Adeona family|ADE]] || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60613}} |-id=614 bgcolor=#e9e9e9 | 60614 Tomshea || {{mp|2000 EU|198}} || {{MoMP|60614|Tomshea}} || Marso 1, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 3.7 km || {{M+J|60614}} |-id=615 bgcolor=#e9e9e9 | 60615 || {{mp|2000 EV|205}} || — || Marso 12, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|60615}} |-id=616 bgcolor=#d6d6d6 | 60616 || {{mp|2000 FH|1}} || — || Marso 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''9.8 km'' || {{M+J|60616}} |-id=617 bgcolor=#fefefe | 60617 || {{mp|2000 FM|3}} || — || Marso 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60617}} |-id=618 bgcolor=#fefefe | 60618 || {{mp|2000 FP|3}} || — || Marso 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60618}} |-id=619 bgcolor=#e9e9e9 | 60619 || {{mp|2000 FZ|4}} || — || Marso 27, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60619}} |-id=620 bgcolor=#c2e0ff | 60620 || {{mp|2000 FD|8}} || — || Marso 27, 2000 || [[Mauna Kea Observatory|Mauna Kea]] || [[John J. Kavelaars|J. J. Kavelaars]], [[Brett J. Gladman|B. Gladman]], Petit, J.-M., [[Matthew J. Holman|M. J. Holman]] || [[Resonant trans-Neptunian object|res]]—[[Resonant trans-Neptunian object#4:7|''4:7'']] || align=right | ''177 km'' || {{M+J|60620}} |-id=621 bgcolor=#c2e0ff | [[(60621) 2000 FE8|60621]] || {{mp|2000 FE|8}} || — || Marso 27, 2000 || Mauna Kea || J. J. Kavelaars, B. Gladman, Petit, J.-M., M. J. Holman || res—[[Resonant trans-Neptunian object#2:5|2:5]]—[[Minor-planet moon#60621|moon]] || align=right | ''158 km'' || {{M+J|60621}} |-id=622 bgcolor=#fefefe | 60622 Pritchet || {{mp|2000 FK|8}} || {{MoMP|60622|Pritchet}} || Marso 30, 2000 || [[Dominion Astrophysical Observatory|NRC-DAO]] || [[David D. Balam|D. D. Balam]] || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60622}} |-id=623 bgcolor=#fefefe | 60623 || {{mp|2000 FW|13}} || — || Marso 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|60623}} |-id=624 bgcolor=#fefefe | 60624 || {{mp|2000 FT|14}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hungaria asteroids|''H'']] || align=right | ''1.0 km'' || {{M+J|60624}} |-id=625 bgcolor=#e9e9e9 | 60625 || {{mp|2000 FA|17}} || — || Marso 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.0 km || {{M+J|60625}} |-id=626 bgcolor=#fefefe | 60626 || {{mp|2000 FU|21}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60626}} |-id=627 bgcolor=#fefefe | 60627 || {{mp|2000 FJ|23}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.3 km || {{M+J|60627}} |-id=628 bgcolor=#fefefe | 60628 || {{mp|2000 FX|24}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.9 km || {{M+J|60628}} |-id=629 bgcolor=#fefefe | 60629 || {{mp|2000 FX|25}} || — || Marso 27, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60629}} |-id=630 bgcolor=#fefefe | 60630 || {{mp|2000 FY|25}} || — || Marso 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60630}} |-id=631 bgcolor=#e9e9e9 | 60631 || {{mp|2000 FC|26}} || — || Marso 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60631}} |-id=632 bgcolor=#fefefe | 60632 || {{mp|2000 FE|27}} || — || Marso 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60632}} |-id=633 bgcolor=#fefefe | 60633 || {{mp|2000 FF|27}} || — || Marso 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60633}} |-id=634 bgcolor=#fefefe | 60634 || {{mp|2000 FW|27}} || — || Marso 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60634}} |-id=635 bgcolor=#e9e9e9 | 60635 || {{mp|2000 FD|30}} || — || Marso 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60635}} |-id=636 bgcolor=#e9e9e9 | 60636 || {{mp|2000 FH|30}} || — || Marso 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Maria family|MAR]] || align=right | 3.9 km || {{M+J|60636}} |-id=637 bgcolor=#fefefe | 60637 || {{mp|2000 FX|30}} || — || Marso 29, 2000 || [[Kvistabergs observatorium|Kvistaberg]] || [[Uppsala–DLR Asteroid Survey|Uppsala-DLR Asteroid Survey]] || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|60637}} |-id=638 bgcolor=#d6d6d6 | 60638 || {{mp|2000 FF|31}} || — || Marso 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[FIN tbl#607|EMA]] || align=right | 9.4 km || {{M+J|60638}} |-id=639 bgcolor=#fefefe | 60639 || {{mp|2000 FW|31}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60639}} |-id=640 bgcolor=#e9e9e9 | 60640 || {{mp|2000 FE|34}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|60640}} |-id=641 bgcolor=#e9e9e9 | 60641 || {{mp|2000 FP|35}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.4 km || {{M+J|60641}} |-id=642 bgcolor=#fefefe | 60642 || {{mp|2000 FP|37}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.8 km || {{M+J|60642}} |-id=643 bgcolor=#fefefe | 60643 || {{mp|2000 FU|37}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60643}} |-id=644 bgcolor=#e9e9e9 | 60644 || {{mp|2000 FY|37}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|60644}} |-id=645 bgcolor=#fefefe | 60645 || {{mp|2000 FU|38}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60645}} |-id=646 bgcolor=#d6d6d6 | 60646 || {{mp|2000 FJ|39}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.7 km || {{M+J|60646}} |-id=647 bgcolor=#fefefe | 60647 || {{mp|2000 FA|40}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60647}} |-id=648 bgcolor=#e9e9e9 | 60648 || {{mp|2000 FY|40}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60648}} |-id=649 bgcolor=#e9e9e9 | 60649 || {{mp|2000 FZ|41}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60649}} |-id=650 bgcolor=#e9e9e9 | 60650 || {{mp|2000 FF|42}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|60650}} |-id=651 bgcolor=#fefefe | 60651 || {{mp|2000 FU|42}} || — || Marso 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60651}} |-id=652 bgcolor=#fefefe | 60652 || {{mp|2000 FG|43}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60652}} |-id=653 bgcolor=#fefefe | 60653 || {{mp|2000 FA|45}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60653}} |-id=654 bgcolor=#e9e9e9 | 60654 || {{mp|2000 FP|45}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#518|RAF]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60654}} |-id=655 bgcolor=#e9e9e9 | 60655 || {{mp|2000 FV|45}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Gefion family|GEF]] || align=right | 3.3 km || {{M+J|60655}} |-id=656 bgcolor=#e9e9e9 | 60656 || {{mp|2000 FF|47}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|60656}} |-id=657 bgcolor=#e9e9e9 | 60657 || {{mp|2000 FT|47}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.5 km'' || {{M+J|60657}} |-id=658 bgcolor=#fefefe | 60658 || {{mp|2000 FG|48}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | 5.0 km || {{M+J|60658}} |-id=659 bgcolor=#fefefe | 60659 || {{mp|2000 FX|49}} || — || Marso 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|60659}} |-id=660 bgcolor=#fefefe | 60660 || {{mp|2000 FL|50}} || — || Marso 27, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 1.4 km || {{M+J|60660}} |-id=661 bgcolor=#d6d6d6 | 60661 || {{mp|2000 FF|57}} || — || Marso 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 4.0 km || {{M+J|60661}} |-id=662 bgcolor=#e9e9e9 | 60662 || {{mp|2000 FX|61}} || — || Marso 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60662}} |-id=663 bgcolor=#fefefe | 60663 || {{mp|2000 FZ|65}} || — || Marso 29, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|60663}} |-id=664 bgcolor=#e9e9e9 | 60664 || {{mp|2000 FX|72}} || — || Marso 26, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|60664}} |-id=665 bgcolor=#fefefe | 60665 || {{mp|2000 FL|73}} || — || Marso 25, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 2.0 km || {{M+J|60665}} |-id=666 bgcolor=#fefefe | 60666 || {{mp|2000 FT|73}} || — || Marso 26, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 4.7 km || {{M+J|60666}} |-id=667 bgcolor=#fefefe | 60667 || {{mp|2000 GQ|1}} || — || Abril 4, 2000 || [[Prescott Observatory|Prescott]] || [[Paul G. Comba|P. G. Comba]] || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60667}} |-id=668 bgcolor=#fefefe | 60668 || {{mp|2000 GJ|3}} || — || Abril 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 2.4 km || {{M+J|60668}} |-id=669 bgcolor=#fefefe | 60669 Georgpick || {{mp|2000 GE|4}} || {{MoMP|60669|Georgpick}} || Abril 7, 2000 || [[Kleť Observatory|Kleť]] || [[Miloš Tichý|M. Tichý]] || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|60669}} |-id=670 bgcolor=#fefefe | 60670 || {{mp|2000 GX|5}} || — || Abril 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|60670}} |-id=671 bgcolor=#e9e9e9 | 60671 || {{mp|2000 GP|9}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60671}} |-id=672 bgcolor=#e9e9e9 | 60672 || {{mp|2000 GE|10}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60672}} |-id=673 bgcolor=#e9e9e9 | 60673 || {{mp|2000 GH|10}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.6 km || {{M+J|60673}} |-id=674 bgcolor=#d6d6d6 | 60674 || {{mp|2000 GN|10}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.2 km'' || {{M+J|60674}} |-id=675 bgcolor=#fefefe | 60675 || {{mp|2000 GA|12}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60675}} |-id=676 bgcolor=#e9e9e9 | 60676 || {{mp|2000 GQ|14}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60676}} |-id=677 bgcolor=#fefefe | 60677 || {{mp|2000 GO|18}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60677}} |-id=678 bgcolor=#e9e9e9 | 60678 || {{mp|2000 GA|23}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.8 km || {{M+J|60678}} |-id=679 bgcolor=#d6d6d6 | 60679 || {{mp|2000 GE|24}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60679}} |-id=680 bgcolor=#e9e9e9 | 60680 || {{mp|2000 GW|27}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60680}} |-id=681 bgcolor=#fefefe | 60681 || {{mp|2000 GE|31}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60681}} |-id=682 bgcolor=#d6d6d6 | 60682 || {{mp|2000 GU|31}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | ''5.9 km'' || {{M+J|60682}} |-id=683 bgcolor=#fefefe | 60683 || {{mp|2000 GL|33}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.4 km || {{M+J|60683}} |-id=684 bgcolor=#fefefe | 60684 || {{mp|2000 GA|34}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60684}} |-id=685 bgcolor=#fefefe | 60685 || {{mp|2000 GP|34}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60685}} |-id=686 bgcolor=#e9e9e9 | 60686 || {{mp|2000 GN|35}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|60686}} |-id=687 bgcolor=#e9e9e9 | 60687 || {{mp|2000 GS|35}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60687}} |-id=688 bgcolor=#d6d6d6 | 60688 || {{mp|2000 GY|35}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60688}} |-id=689 bgcolor=#fa8072 | 60689 || {{mp|2000 GG|37}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60689}} |-id=690 bgcolor=#fefefe | 60690 || {{mp|2000 GD|38}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|60690}} |-id=691 bgcolor=#d6d6d6 | 60691 || {{mp|2000 GJ|38}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.3 km'' || {{M+J|60691}} |-id=692 bgcolor=#fefefe | 60692 || {{mp|2000 GC|40}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60692}} |-id=693 bgcolor=#d6d6d6 | 60693 || {{mp|2000 GX|40}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60693}} |-id=694 bgcolor=#e9e9e9 | 60694 || {{mp|2000 GG|41}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60694}} |-id=695 bgcolor=#fefefe | 60695 || {{mp|2000 GM|42}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60695}} |-id=696 bgcolor=#e9e9e9 | 60696 || {{mp|2000 GQ|43}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.2 km'' || {{M+J|60696}} |-id=697 bgcolor=#fefefe | 60697 || {{mp|2000 GG|45}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60697}} |-id=698 bgcolor=#e9e9e9 | 60698 || {{mp|2000 GB|46}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.9 km || {{M+J|60698}} |-id=699 bgcolor=#e9e9e9 | 60699 || {{mp|2000 GN|47}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60699}} |-id=700 bgcolor=#fefefe | 60700 || {{mp|2000 GL|50}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|60700}} |} == 60701–60800 == {{Anchor|701}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#e9e9e9 | 60701 || {{mp|2000 GQ|51}} || — || Abril 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|60701}} |-id=702 bgcolor=#d6d6d6 | 60702 || {{mp|2000 GU|52}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.4 km || {{M+J|60702}} |-id=703 bgcolor=#d6d6d6 | 60703 || {{mp|2000 GU|53}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60703}} |-id=704 bgcolor=#e9e9e9 | 60704 || {{mp|2000 GK|55}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|60704}} |-id=705 bgcolor=#e9e9e9 | 60705 || {{mp|2000 GU|55}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|60705}} |-id=706 bgcolor=#d6d6d6 | 60706 || {{mp|2000 GB|56}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|60706}} |-id=707 bgcolor=#d6d6d6 | 60707 || {{mp|2000 GP|56}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|60707}} |-id=708 bgcolor=#e9e9e9 | 60708 || {{mp|2000 GC|57}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || {{LoMP|17392|(17392)}} || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|60708}} |-id=709 bgcolor=#fefefe | 60709 || {{mp|2000 GN|57}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60709}} |-id=710 bgcolor=#fefefe | 60710 || {{mp|2000 GU|57}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60710}} |-id=711 bgcolor=#e9e9e9 | 60711 || {{mp|2000 GS|59}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|60711}} |-id=712 bgcolor=#d6d6d6 | 60712 || {{mp|2000 GM|60}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#631|URS]] || align=right | 9.5 km || {{M+J|60712}} |-id=713 bgcolor=#fefefe | 60713 || {{mp|2000 GK|61}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60713}} |-id=714 bgcolor=#fefefe | 60714 || {{mp|2000 GN|62}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60714}} |-id=715 bgcolor=#fefefe | 60715 || {{mp|2000 GX|64}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|60715}} |-id=716 bgcolor=#fefefe | 60716 || {{mp|2000 GD|65}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Fast rotator (asteroid)#60716|fast]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60716}} |-id=717 bgcolor=#fefefe | 60717 || {{mp|2000 GZ|66}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60717}} |-id=718 bgcolor=#fefefe | 60718 || {{mp|2000 GN|69}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60718}} |-id=719 bgcolor=#fefefe | 60719 || {{mp|2000 GQ|69}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60719}} |-id=720 bgcolor=#fefefe | 60720 || {{mp|2000 GC|72}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60720}} |-id=721 bgcolor=#e9e9e9 | 60721 || {{mp|2000 GA|73}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.6 km || {{M+J|60721}} |-id=722 bgcolor=#e9e9e9 | 60722 || {{mp|2000 GE|73}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60722}} |-id=723 bgcolor=#fefefe | 60723 || {{mp|2000 GU|73}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|60723}} |-id=724 bgcolor=#fefefe | 60724 || {{mp|2000 GE|74}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60724}} |-id=725 bgcolor=#d6d6d6 | 60725 || {{mp|2000 GH|74}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 7.5 km || {{M+J|60725}} |-id=726 bgcolor=#fefefe | 60726 || {{mp|2000 GE|75}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60726}} |-id=727 bgcolor=#fefefe | 60727 || {{mp|2000 GO|75}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|60727}} |-id=728 bgcolor=#fefefe | 60728 || {{mp|2000 GS|76}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.4 km || {{M+J|60728}} |-id=729 bgcolor=#fefefe | 60729 || {{mp|2000 GZ|78}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60729}} |-id=730 bgcolor=#fefefe | 60730 || {{mp|2000 GC|79}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60730}} |-id=731 bgcolor=#fefefe | 60731 || {{mp|2000 GQ|79}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60731}} |-id=732 bgcolor=#d6d6d6 | 60732 || {{mp|2000 GK|80}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 7.4 km || {{M+J|60732}} |-id=733 bgcolor=#fa8072 | 60733 || {{mp|2000 GL|80}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60733}} |-id=734 bgcolor=#fefefe | 60734 || {{mp|2000 GT|80}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60734}} |-id=735 bgcolor=#fa8072 | 60735 || {{mp|2000 GF|82}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60735}} |-id=736 bgcolor=#fefefe | 60736 || {{mp|2000 GJ|82}} || — || Abril 8, 2000 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || — || align=right | 3.6 km || {{M+J|60736}} |-id=737 bgcolor=#e9e9e9 | 60737 || {{mp|2000 GB|87}} || — || Abril 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|60737}} |-id=738 bgcolor=#e9e9e9 | 60738 || {{mp|2000 GK|87}} || — || Abril 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|60738}} |-id=739 bgcolor=#d6d6d6 | 60739 || {{mp|2000 GR|87}} || — || Abril 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 3.7 km || {{M+J|60739}} |-id=740 bgcolor=#e9e9e9 | 60740 || {{mp|2000 GU|89}} || — || Abril 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|60740}} |-id=741 bgcolor=#e9e9e9 | 60741 || {{mp|2000 GY|90}} || — || Abril 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Slow rotator (asteroid)#60741|slow]] || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|60741}} |-id=742 bgcolor=#e9e9e9 | 60742 || {{mp|2000 GY|91}} || — || Abril 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 13 km || {{M+J|60742}} |-id=743 bgcolor=#e9e9e9 | 60743 || {{mp|2000 GU|92}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60743}} |-id=744 bgcolor=#fefefe | 60744 || {{mp|2000 GB|93}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60744}} |-id=745 bgcolor=#e9e9e9 | 60745 || {{mp|2000 GQ|93}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.1 km'' || {{M+J|60745}} |-id=746 bgcolor=#fefefe | 60746 || {{mp|2000 GA|95}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Slow rotator (asteroid)#60746|slow]] || align=right | 2.2 km || {{M+J|60746}} |-id=747 bgcolor=#fefefe | 60747 || {{mp|2000 GW|95}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|60747}} |-id=748 bgcolor=#e9e9e9 | 60748 || {{mp|2000 GC|96}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.3 km'' || {{M+J|60748}} |-id=749 bgcolor=#fefefe | 60749 || {{mp|2000 GF|96}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.7 km || {{M+J|60749}} |-id=750 bgcolor=#fefefe | 60750 || {{mp|2000 GQ|98}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|60750}} |-id=751 bgcolor=#e9e9e9 | 60751 || {{mp|2000 GU|98}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Adeona family|ADE]] || align=right | 5.7 km || {{M+J|60751}} |-id=752 bgcolor=#fefefe | 60752 || {{mp|2000 GM|99}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60752}} |-id=753 bgcolor=#fefefe | 60753 || {{mp|2000 GA|101}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Duponta|(1338)]] ([[Flora family|FLO]]) || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60753}} |-id=754 bgcolor=#fefefe | 60754 || {{mp|2000 GH|101}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60754}} |-id=755 bgcolor=#d6d6d6 | 60755 || {{mp|2000 GU|101}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.1 km || {{M+J|60755}} |-id=756 bgcolor=#fefefe | 60756 || {{mp|2000 GM|104}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60756}} |-id=757 bgcolor=#fefefe | 60757 || {{mp|2000 GK|107}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|60757}} |-id=758 bgcolor=#fefefe | 60758 || {{mp|2000 GP|108}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60758}} |-id=759 bgcolor=#d6d6d6 | 60759 || {{mp|2000 GA|112}} || — || Abril 3, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[FIN tbl#608|BRA]] || align=right | 4.1 km || {{M+J|60759}} |-id=760 bgcolor=#d6d6d6 | 60760 || {{mp|2000 GC|113}} || — || Abril 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 4.6 km || {{M+J|60760}} |-id=761 bgcolor=#fefefe | 60761 || {{mp|2000 GK|113}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60761}} |-id=762 bgcolor=#fefefe | 60762 || {{mp|2000 GA|115}} || — || Abril 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60762}} |-id=763 bgcolor=#fefefe | 60763 || {{mp|2000 GN|118}} || — || Abril 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60763}} |-id=764 bgcolor=#e9e9e9 | 60764 || {{mp|2000 GV|122}} || — || Abril 11, 2000 || [[Fountain Hills Observatory|Fountain Hills]] || [[Charles W. Juels|C. W. Juels]] || — || align=right | ''6.0 km'' || {{M+J|60764}} |-id=765 bgcolor=#fefefe | 60765 || {{mp|2000 GE|124}} || — || Abril 7, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60765}} |-id=766 bgcolor=#e9e9e9 | 60766 || {{mp|2000 GU|124}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]]—{{Interloper|502}} || align=right | 6.4 km || {{M+J|60766}} |-id=767 bgcolor=#fefefe | 60767 || {{mp|2000 GU|133}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 2.5 km || {{M+J|60767}} |-id=768 bgcolor=#e9e9e9 | 60768 || {{mp|2000 GY|136}} || — || Abril 12, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|60768}} |-id=769 bgcolor=#fefefe | 60769 || {{mp|2000 GF|143}} || — || Abril 7, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60769}} |-id=770 bgcolor=#fefefe | 60770 || {{mp|2000 GL|143}} || — || Abril 7, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 3.6 km || {{M+J|60770}} |-id=771 bgcolor=#fefefe | 60771 || {{mp|2000 GS|154}} || — || Abril 6, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60771}} |-id=772 bgcolor=#e9e9e9 | 60772 || {{mp|2000 GY|155}} || — || Abril 6, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60772}} |-id=773 bgcolor=#d6d6d6 | 60773 || {{mp|2000 GD|158}} || — || Abril 7, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Slow rotator (asteroid)#60773|slow]] || align=right | 7.9 km || {{M+J|60773}} |-id=774 bgcolor=#e9e9e9 | 60774 || {{mp|2000 GW|159}} || — || Abril 7, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|60774}} |-id=775 bgcolor=#d6d6d6 | 60775 || {{mp|2000 GG|160}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 6.3 km || {{M+J|60775}} |-id=776 bgcolor=#e9e9e9 | 60776 || {{mp|2000 GP|160}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|60776}} |-id=777 bgcolor=#e9e9e9 | 60777 || {{mp|2000 GS|162}} || — || Abril 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Adeona family|ADE]] || align=right | 7.1 km || {{M+J|60777}} |-id=778 bgcolor=#fefefe | 60778 || {{mp|2000 GU|162}} || — || Abril 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60778}} |-id=779 bgcolor=#e9e9e9 | 60779 || {{mp|2000 GY|162}} || — || Abril 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|60779}} |-id=780 bgcolor=#fefefe | 60780 || {{mp|2000 GA|164}} || — || Abril 12, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60780}} |-id=781 bgcolor=#e9e9e9 | 60781 || {{mp|2000 GD|164}} || — || Abril 12, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60781}} |-id=782 bgcolor=#e9e9e9 | 60782 || {{mp|2000 GJ|166}} || — || Abril 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[FIN tbl#515|AST]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60782}} |-id=783 bgcolor=#fefefe | 60783 || {{mp|2000 GB|171}} || — || Abril 5, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60783}} |-id=784 bgcolor=#fefefe | 60784 || {{mp|2000 GC|178}} || — || Abril 2, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 4.7 km || {{M+J|60784}} |-id=785 bgcolor=#fefefe | 60785 || {{mp|2000 GT|179}} || — || Abril 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60785}} |-id=786 bgcolor=#fefefe | 60786 || {{mp|2000 GP|182}} || — || Abril 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60786}} |-id=787 bgcolor=#e9e9e9 | 60787 || {{mp|2000 GW|183}} || — || Abril 14, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60787}} |-id=788 bgcolor=#fefefe | 60788 || 2000 HW || — || Abril 24, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60788}} |-id=789 bgcolor=#fefefe | 60789 || {{mp|2000 HW|1}} || — || Abril 25, 2000 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60789}} |-id=790 bgcolor=#fefefe | 60790 || {{mp|2000 HD|4}} || — || Abril 26, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|60790}} |-id=791 bgcolor=#fefefe | 60791 || {{mp|2000 HM|6}} || — || Abril 24, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 3.7 km || {{M+J|60791}} |-id=792 bgcolor=#d6d6d6 | 60792 || {{mp|2000 HS|6}} || — || Abril 24, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Themis family|THM]] || align=right | 6.0 km || {{M+J|60792}} |-id=793 bgcolor=#e9e9e9 | 60793 || {{mp|2000 HQ|7}} || — || Abril 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''5.8 km'' || {{M+J|60793}} |-id=794 bgcolor=#d6d6d6 | 60794 || {{mp|2000 HR|7}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|60794}} |-id=795 bgcolor=#fefefe | 60795 || {{mp|2000 HO|8}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|60795}} |-id=796 bgcolor=#fefefe | 60796 || {{mp|2000 HB|9}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60796}} |-id=797 bgcolor=#fefefe | 60797 || {{mp|2000 HR|10}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|60797}} |-id=798 bgcolor=#fefefe | 60798 || {{mp|2000 HV|10}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.3 km || {{M+J|60798}} |-id=799 bgcolor=#e9e9e9 | 60799 || {{mp|2000 HV|11}} || — || Abril 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60799}} |-id=800 bgcolor=#fefefe | 60800 || {{mp|2000 HJ|12}} || — || Abril 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60800}} |} == 60801–60900 == {{Anchor|801}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#fefefe | 60801 || {{mp|2000 HA|15}} || — || Abril 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60801}} |-id=802 bgcolor=#e9e9e9 | 60802 || {{mp|2000 HK|15}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60802}} |-id=803 bgcolor=#e9e9e9 | 60803 || {{mp|2000 HF|18}} || — || Abril 24, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60803}} |-id=804 bgcolor=#fefefe | 60804 || {{mp|2000 HD|23}} || — || Abril 30, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60804}} |-id=805 bgcolor=#fefefe | 60805 || {{mp|2000 HS|23}} || — || Abril 26, 2000 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60805}} |-id=806 bgcolor=#fefefe | 60806 || {{mp|2000 HT|25}} || — || Abril 24, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60806}} |-id=807 bgcolor=#e9e9e9 | 60807 || {{mp|2000 HN|26}} || — || Abril 24, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 7.5 km || {{M+J|60807}} |-id=808 bgcolor=#d6d6d6 | 60808 || {{mp|2000 HQ|26}} || — || Abril 24, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 6.1 km || {{M+J|60808}} |-id=809 bgcolor=#fefefe | 60809 || {{mp|2000 HG|28}} || — || Abril 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 3.1 km || {{M+J|60809}} |-id=810 bgcolor=#d6d6d6 | 60810 || {{mp|2000 HT|28}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60810}} |-id=811 bgcolor=#e9e9e9 | 60811 || {{mp|2000 HE|30}} || — || Abril 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Juno clump|JUN]] || align=right | 8.7 km || {{M+J|60811}} |-id=812 bgcolor=#e9e9e9 | 60812 || {{mp|2000 HL|30}} || — || Abril 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|60812}} |-id=813 bgcolor=#e9e9e9 | 60813 || {{mp|2000 HG|31}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|60813}} |-id=814 bgcolor=#fefefe | 60814 || {{mp|2000 HG|32}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60814}} |-id=815 bgcolor=#e9e9e9 | 60815 || {{mp|2000 HY|32}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#803|HNS]] || align=right | 4.1 km || {{M+J|60815}} |-id=816 bgcolor=#fefefe | 60816 || {{mp|2000 HO|34}} || — || Abril 25, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|60816}} |-id=817 bgcolor=#e9e9e9 | 60817 || {{mp|2000 HR|37}} || — || Abril 29, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[FIN tbl#803|HNS]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60817}} |-id=818 bgcolor=#e9e9e9 | 60818 || {{mp|2000 HM|38}} || — || Abril 28, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60818}} |-id=819 bgcolor=#e9e9e9 | 60819 || {{mp|2000 HY|38}} || — || Abril 28, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[FIN tbl#519|HOF]] || align=right | 6.3 km || {{M+J|60819}} |-id=820 bgcolor=#fefefe | 60820 || {{mp|2000 HZ|39}} || — || Abril 30, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60820}} |-id=821 bgcolor=#e9e9e9 | 60821 || {{mp|2000 HD|40}} || — || Abril 30, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | 2.3 km || {{M+J|60821}} |-id=822 bgcolor=#d6d6d6 | 60822 || {{mp|2000 HX|42}} || — || Abril 29, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 5.8 km || {{M+J|60822}} |-id=823 bgcolor=#e9e9e9 | 60823 || {{mp|2000 HB|43}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60823}} |-id=824 bgcolor=#fefefe | 60824 || {{mp|2000 HG|43}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60824}} |-id=825 bgcolor=#fefefe | 60825 || {{mp|2000 HW|45}} || — || Abril 26, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60825}} |-id=826 bgcolor=#fefefe | 60826 || {{mp|2000 HO|46}} || — || Abril 29, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.1 km'' || {{M+J|60826}} |-id=827 bgcolor=#e9e9e9 | 60827 || {{mp|2000 HW|46}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|60827}} |-id=828 bgcolor=#fefefe | 60828 || {{mp|2000 HX|46}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|60828}} |-id=829 bgcolor=#fefefe | 60829 || {{mp|2000 HY|46}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60829}} |-id=830 bgcolor=#fefefe | 60830 || {{mp|2000 HZ|47}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60830}} |-id=831 bgcolor=#e9e9e9 | 60831 || {{mp|2000 HL|48}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.4 km || {{M+J|60831}} |-id=832 bgcolor=#fefefe | 60832 || {{mp|2000 HU|48}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|60832}} |-id=833 bgcolor=#e9e9e9 | 60833 || {{mp|2000 HB|49}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Gefion family|GEF]] || align=right | 2.8 km || {{M+J|60833}} |-id=834 bgcolor=#fefefe | 60834 || {{mp|2000 HL|49}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|60834}} |-id=835 bgcolor=#fefefe | 60835 || {{mp|2000 HU|49}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60835}} |-id=836 bgcolor=#d6d6d6 | 60836 || {{mp|2000 HZ|49}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.2 km || {{M+J|60836}} |-id=837 bgcolor=#fefefe | 60837 || {{mp|2000 HU|53}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60837}} |-id=838 bgcolor=#d6d6d6 | 60838 || {{mp|2000 HD|55}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 7.2 km || {{M+J|60838}} |-id=839 bgcolor=#fefefe | 60839 || {{mp|2000 HB|56}} || — || Abril 24, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60839}} |-id=840 bgcolor=#fefefe | 60840 || {{mp|2000 HD|57}} || — || Abril 24, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60840}} |-id=841 bgcolor=#e9e9e9 | 60841 || {{mp|2000 HN|57}} || — || Abril 24, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 7.3 km || {{M+J|60841}} |-id=842 bgcolor=#fefefe | 60842 || {{mp|2000 HP|61}} || — || Abril 25, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60842}} |-id=843 bgcolor=#fefefe | 60843 || {{mp|2000 HS|61}} || — || Abril 25, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60843}} |-id=844 bgcolor=#fefefe | 60844 || {{mp|2000 HF|62}} || — || Abril 25, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right data-sort-value="0.94" | ''940 m'' || {{M+J|60844}} |-id=845 bgcolor=#fefefe | 60845 || {{mp|2000 HP|62}} || — || Abril 25, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60845}} |-id=846 bgcolor=#fefefe | 60846 || {{mp|2000 HB|63}} || — || Abril 26, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60846}} |-id=847 bgcolor=#fefefe | 60847 || {{mp|2000 HC|64}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60847}} |-id=848 bgcolor=#e9e9e9 | 60848 || {{mp|2000 HQ|64}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60848}} |-id=849 bgcolor=#fefefe | 60849 || {{mp|2000 HV|64}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|60849}} |-id=850 bgcolor=#e9e9e9 | 60850 || {{mp|2000 HE|65}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60850}} |-id=851 bgcolor=#fefefe | 60851 || {{mp|2000 HN|65}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60851}} |-id=852 bgcolor=#fefefe | 60852 || {{mp|2000 HU|65}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60852}} |-id=853 bgcolor=#fefefe | 60853 || {{mp|2000 HZ|65}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60853}} |-id=854 bgcolor=#e9e9e9 | 60854 || {{mp|2000 HE|66}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|60854}} |-id=855 bgcolor=#fefefe | 60855 || {{mp|2000 HU|66}} || — || Abril 26, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60855}} |-id=856 bgcolor=#fefefe | 60856 || {{mp|2000 HA|68}} || — || Abril 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60856}} |-id=857 bgcolor=#e9e9e9 | 60857 || {{mp|2000 HD|68}} || — || Abril 27, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60857}} |-id=858 bgcolor=#fefefe | 60858 || {{mp|2000 HE|68}} || — || Abril 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 5.5 km || {{M+J|60858}} |-id=859 bgcolor=#fefefe | 60859 || {{mp|2000 HF|68}} || — || Abril 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|60859}} |-id=860 bgcolor=#fefefe | 60860 || {{mp|2000 HR|72}} || — || Abril 26, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Vesta family|V]] || align=right data-sort-value="0.97" | ''970 m'' || {{M+J|60860}} |-id=861 bgcolor=#e9e9e9 | 60861 || {{mp|2000 HJ|73}} || — || Abril 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60861}} |-id=862 bgcolor=#fefefe | 60862 || {{mp|2000 HJ|74}} || — || Abril 30, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60862}} |-id=863 bgcolor=#e9e9e9 | 60863 || {{mp|2000 HK|75}} || — || Abril 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|60863}} |-id=864 bgcolor=#d6d6d6 | 60864 || {{mp|2000 HM|75}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 11 km || {{M+J|60864}} |-id=865 bgcolor=#fefefe | 60865 || {{mp|2000 HG|76}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60865}} |-id=866 bgcolor=#e9e9e9 | 60866 || {{mp|2000 HM|79}} || — || Abril 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|60866}} |-id=867 bgcolor=#fefefe | 60867 || {{mp|2000 HD|81}} || — || Abril 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60867}} |-id=868 bgcolor=#fefefe | 60868 || {{mp|2000 HG|81}} || — || Abril 28, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 4.0 km || {{M+J|60868}} |-id=869 bgcolor=#d6d6d6 | 60869 || {{mp|2000 HZ|82}} || — || Abril 29, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''5.7 km'' || {{M+J|60869}} |-id=870 bgcolor=#fefefe | 60870 || {{mp|2000 HC|83}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60870}} |-id=871 bgcolor=#fefefe | 60871 || {{mp|2000 HE|83}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60871}} |-id=872 bgcolor=#e9e9e9 | 60872 || {{mp|2000 HE|86}} || — || Abril 30, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[FIN tbl#512|DOR]] || align=right | 7.1 km || {{M+J|60872}} |-id=873 bgcolor=#fefefe | 60873 || {{mp|2000 HL|86}} || — || Abril 30, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|60873}} |-id=874 bgcolor=#e9e9e9 | 60874 || {{mp|2000 HT|86}} || — || Abril 30, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|60874}} |-id=875 bgcolor=#fefefe | 60875 || {{mp|2000 HV|86}} || — || Abril 30, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60875}} |-id=876 bgcolor=#d6d6d6 | 60876 || {{mp|2000 HD|88}} || — || Abril 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 10 km || {{M+J|60876}} |-id=877 bgcolor=#fefefe | 60877 || {{mp|2000 HD|89}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60877}} |-id=878 bgcolor=#fefefe | 60878 || {{mp|2000 HW|89}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60878}} |-id=879 bgcolor=#e9e9e9 | 60879 || {{mp|2000 HE|90}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60879}} |-id=880 bgcolor=#e9e9e9 | 60880 || {{mp|2000 HG|90}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60880}} |-id=881 bgcolor=#fefefe | 60881 || {{mp|2000 HE|94}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60881}} |-id=882 bgcolor=#fefefe | 60882 || {{mp|2000 HM|95}} || — || Abril 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60882}} |-id=883 bgcolor=#e9e9e9 | 60883 || {{mp|2000 HK|101}} || — || Abril 26, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|60883}} |-id=884 bgcolor=#fefefe | 60884 || {{mp|2000 JH|6}} || — || Mayo 3, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60884}} |-id=885 bgcolor=#d6d6d6 | 60885 || {{mp|2000 JX|6}} || — || Mayo 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.6 km || {{M+J|60885}} |-id=886 bgcolor=#fa8072 | 60886 || {{mp|2000 JB|10}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60886}} |-id=887 bgcolor=#fefefe | 60887 || {{mp|2000 JS|12}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60887}} |-id=888 bgcolor=#fefefe | 60888 || {{mp|2000 JA|14}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60888}} |-id=889 bgcolor=#fefefe | 60889 || {{mp|2000 JC|15}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60889}} |-id=890 bgcolor=#fefefe | 60890 || {{mp|2000 JK|17}} || — || Mayo 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|60890}} |-id=891 bgcolor=#fefefe | 60891 || {{mp|2000 JL|18}} || — || Mayo 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60891}} |-id=892 bgcolor=#e9e9e9 | 60892 || {{mp|2000 JH|19}} || — || Mayo 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.1 km || {{M+J|60892}} |-id=893 bgcolor=#e9e9e9 | 60893 || {{mp|2000 JH|21}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60893}} |-id=894 bgcolor=#fefefe | 60894 || {{mp|2000 JP|21}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|60894}} |-id=895 bgcolor=#fefefe | 60895 || {{mp|2000 JM|22}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60895}} |-id=896 bgcolor=#e9e9e9 | 60896 || {{mp|2000 JB|23}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Adeona family|ADE]] || align=right | 7.5 km || {{M+J|60896}} |-id=897 bgcolor=#fefefe | 60897 || {{mp|2000 JP|24}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|60897}} |-id=898 bgcolor=#fefefe | 60898 || {{mp|2000 JQ|25}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60898}} |-id=899 bgcolor=#fefefe | 60899 || {{mp|2000 JN|26}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60899}} |-id=900 bgcolor=#fefefe | 60900 || {{mp|2000 JR|26}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#406|ERI]] || align=right | 5.0 km || {{M+J|60900}} |} == 60901–61000 == {{Anchor|901}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#fefefe | 60901 || {{mp|2000 JX|26}} || — || Mayo 7, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60901}} |-id=902 bgcolor=#d6d6d6 | 60902 || {{mp|2000 JX|27}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 7.2 km || {{M+J|60902}} |-id=903 bgcolor=#e9e9e9 | 60903 || {{mp|2000 JS|28}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60903}} |-id=904 bgcolor=#fefefe | 60904 || {{mp|2000 JG|29}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|60904}} |-id=905 bgcolor=#fefefe | 60905 || {{mp|2000 JP|29}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|60905}} |-id=906 bgcolor=#fefefe | 60906 || {{mp|2000 JG|30}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.0 km || {{M+J|60906}} |-id=907 bgcolor=#fefefe | 60907 || {{mp|2000 JL|30}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60907}} |-id=908 bgcolor=#fefefe | 60908 || {{mp|2000 JP|30}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 4.2 km || {{M+J|60908}} |-id=909 bgcolor=#fefefe | 60909 || {{mp|2000 JH|31}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60909}} |-id=910 bgcolor=#fefefe | 60910 || {{mp|2000 JJ|31}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60910}} |-id=911 bgcolor=#fefefe | 60911 || {{mp|2000 JO|31}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|60911}} |-id=912 bgcolor=#fefefe | 60912 || {{mp|2000 JJ|33}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60912}} |-id=913 bgcolor=#e9e9e9 | 60913 || {{mp|2000 JR|34}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|60913}} |-id=914 bgcolor=#e9e9e9 | 60914 || {{mp|2000 JL|35}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60914}} |-id=915 bgcolor=#fefefe | 60915 || {{mp|2000 JT|35}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60915}} |-id=916 bgcolor=#fefefe | 60916 || {{mp|2000 JL|37}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|60916}} |-id=917 bgcolor=#fefefe | 60917 || {{mp|2000 JK|38}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60917}} |-id=918 bgcolor=#fefefe | 60918 || {{mp|2000 JZ|38}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60918}} |-id=919 bgcolor=#e9e9e9 | 60919 || {{mp|2000 JY|39}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60919}} |-id=920 bgcolor=#fefefe | 60920 || {{mp|2000 JV|40}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60920}} |-id=921 bgcolor=#fefefe | 60921 || {{mp|2000 JY|40}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60921}} |-id=922 bgcolor=#fefefe | 60922 || {{mp|2000 JF|41}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60922}} |-id=923 bgcolor=#fefefe | 60923 || {{mp|2000 JR|43}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || NYS—{{Interloper|405}} || align=right | 4.6 km || {{M+J|60923}} |-id=924 bgcolor=#fa8072 | 60924 || {{mp|2000 JF|44}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60924}} |-id=925 bgcolor=#e9e9e9 | 60925 || {{mp|2000 JB|45}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60925}} |-id=926 bgcolor=#d6d6d6 | 60926 || {{mp|2000 JH|45}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 10 km || {{M+J|60926}} |-id=927 bgcolor=#d6d6d6 | 60927 || {{mp|2000 JQ|45}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.7 km || {{M+J|60927}} |-id=928 bgcolor=#fefefe | 60928 || {{mp|2000 JR|45}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60928}} |-id=929 bgcolor=#fefefe | 60929 || {{mp|2000 JO|46}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60929}} |-id=930 bgcolor=#e9e9e9 | 60930 || {{mp|2000 JX|46}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.0 km || {{M+J|60930}} |-id=931 bgcolor=#e9e9e9 | 60931 || {{mp|2000 JH|47}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|60931}} |-id=932 bgcolor=#e9e9e9 | 60932 || {{mp|2000 JY|49}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60932}} |-id=933 bgcolor=#fefefe | 60933 || {{mp|2000 JK|51}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60933}} |-id=934 bgcolor=#d6d6d6 | 60934 || {{mp|2000 JL|51}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Cybele asteroid|CYB]] || align=right | 7.3 km || {{M+J|60934}} |-id=935 bgcolor=#fefefe | 60935 || {{mp|2000 JN|51}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60935}} |-id=936 bgcolor=#fefefe | 60936 || {{mp|2000 JT|52}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|60936}} |-id=937 bgcolor=#e9e9e9 | 60937 || {{mp|2000 JQ|53}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.3 km || {{M+J|60937}} |-id=938 bgcolor=#fefefe | 60938 || {{mp|2000 JF|54}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60938}} |-id=939 bgcolor=#fefefe | 60939 || {{mp|2000 JH|54}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60939}} |-id=940 bgcolor=#fefefe | 60940 || {{mp|2000 JJ|54}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60940}} |-id=941 bgcolor=#fefefe | 60941 || {{mp|2000 JQ|54}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60941}} |-id=942 bgcolor=#fefefe | 60942 || {{mp|2000 JZ|54}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60942}} |-id=943 bgcolor=#fefefe | 60943 || {{mp|2000 JV|55}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60943}} |-id=944 bgcolor=#fefefe | 60944 || {{mp|2000 JB|56}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|60944}} |-id=945 bgcolor=#fefefe | 60945 || {{mp|2000 JV|56}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60945}} |-id=946 bgcolor=#e9e9e9 | 60946 || {{mp|2000 JY|57}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60946}} |-id=947 bgcolor=#e9e9e9 | 60947 || {{mp|2000 JH|58}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.8 km || {{M+J|60947}} |-id=948 bgcolor=#fefefe | 60948 || {{mp|2000 JE|61}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.0 km || {{M+J|60948}} |-id=949 bgcolor=#fefefe | 60949 || {{mp|2000 JM|61}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Slow rotator (asteroid)#60949|slow?]] || align=right | 2.0 km || {{M+J|60949}} |-id=950 bgcolor=#fefefe | 60950 || {{mp|2000 JP|61}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60950}} |-id=951 bgcolor=#fefefe | 60951 || {{mp|2000 JA|62}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.1 km || {{M+J|60951}} |-id=952 bgcolor=#e9e9e9 | 60952 || {{mp|2000 JM|62}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60952}} |-id=953 bgcolor=#d6d6d6 | 60953 || {{mp|2000 JT|62}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 11 km || {{M+J|60953}} |-id=954 bgcolor=#fefefe | 60954 || {{mp|2000 JF|63}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60954}} |-id=955 bgcolor=#fefefe | 60955 || {{mp|2000 JG|65}} || — || Mayo 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60955}} |-id=956 bgcolor=#fefefe | 60956 || {{mp|2000 JT|69}} || — || Mayo 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 2.4 km || {{M+J|60956}} |-id=957 bgcolor=#e9e9e9 | 60957 || {{mp|2000 JD|71}} || — || Mayo 1, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60957}} |-id=958 bgcolor=#fefefe | 60958 || {{mp|2000 JD|72}} || — || Mayo 1, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 1.2 km || {{M+J|60958}} |-id=959 bgcolor=#fefefe | 60959 || {{mp|2000 JH|73}} || — || Mayo 2, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60959}} |-id=960 bgcolor=#fefefe | 60960 || {{mp|2000 JC|74}} || — || Mayo 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60960}} |-id=961 bgcolor=#fefefe | 60961 || {{mp|2000 JY|74}} || — || Mayo 4, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60961}} |-id=962 bgcolor=#fefefe | 60962 || {{mp|2000 JB|76}} || — || Mayo 6, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|60962}} |-id=963 bgcolor=#fefefe | 60963 || {{mp|2000 JL|76}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 1.9 km || {{M+J|60963}} |-id=964 bgcolor=#e9e9e9 | 60964 || {{mp|2000 JS|76}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60964}} |-id=965 bgcolor=#fefefe | 60965 || {{mp|2000 JA|77}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60965}} |-id=966 bgcolor=#fefefe | 60966 || {{mp|2000 JH|80}} || — || Mayo 6, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60966}} |-id=967 bgcolor=#fefefe | 60967 || {{mp|2000 JJ|80}} || — || Mayo 6, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60967}} |-id=968 bgcolor=#fefefe | 60968 || {{mp|2000 JY|82}} || — || Mayo 7, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60968}} |-id=969 bgcolor=#fefefe | 60969 || {{mp|2000 JO|83}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60969}} |-id=970 bgcolor=#e9e9e9 | 60970 || {{mp|2000 JA|85}} || — || Mayo 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60970}} |-id=971 bgcolor=#fefefe | 60971 || {{mp|2000 JM|85}} || — || Mayo 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60971}} |-id=972 bgcolor=#e9e9e9 | 60972 Matenko || 2000 KN || {{MoMP|60972|Matenko}} || Mayo 23, 2000 || [[Modra Observatory|Modra]] || [[Adrián Galád|A. Galád]], [[Peter Kolény|P. Kolény]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60972}} |-id=973 bgcolor=#fefefe | 60973 || {{mp|2000 KC|2}} || — || Mayo 26, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 3.6 km || {{M+J|60973}} |-id=974 bgcolor=#fefefe | 60974 || {{mp|2000 KC|3}} || — || Mayo 25, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | 2.7 km || {{M+J|60974}} |-id=975 bgcolor=#e9e9e9 | 60975 || {{mp|2000 KR|3}} || — || Mayo 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|60975}} |-id=976 bgcolor=#fefefe | 60976 || {{mp|2000 KW|5}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60976}} |-id=977 bgcolor=#fefefe | 60977 || {{mp|2000 KE|6}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60977}} |-id=978 bgcolor=#e9e9e9 | 60978 || {{mp|2000 KP|7}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.7 km || {{M+J|60978}} |-id=979 bgcolor=#fefefe | 60979 || {{mp|2000 KW|7}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60979}} |-id=980 bgcolor=#fefefe | 60980 || {{mp|2000 KF|9}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 4.7 km || {{M+J|60980}} |-id=981 bgcolor=#fefefe | 60981 || {{mp|2000 KP|12}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60981}} |-id=982 bgcolor=#fefefe | 60982 || {{mp|2000 KO|13}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60982}} |-id=983 bgcolor=#fefefe | 60983 || {{mp|2000 KP|13}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60983}} |-id=984 bgcolor=#d6d6d6 | 60984 || {{mp|2000 KQ|13}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.3 km || {{M+J|60984}} |-id=985 bgcolor=#d6d6d6 | 60985 || {{mp|2000 KW|14}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.5 km || {{M+J|60985}} |-id=986 bgcolor=#e9e9e9 | 60986 || {{mp|2000 KN|17}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60986}} |-id=987 bgcolor=#d6d6d6 | 60987 || {{mp|2000 KW|18}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#609|VER]] || align=right | 6.7 km || {{M+J|60987}} |-id=988 bgcolor=#fefefe | 60988 || {{mp|2000 KR|19}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60988}} |-id=989 bgcolor=#fefefe | 60989 || {{mp|2000 KJ|22}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60989}} |-id=990 bgcolor=#fefefe | 60990 || {{mp|2000 KU|22}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.8 km || {{M+J|60990}} |-id=991 bgcolor=#fefefe | 60991 || {{mp|2000 KK|24}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60991}} |-id=992 bgcolor=#fefefe | 60992 || {{mp|2000 KO|24}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60992}} |-id=993 bgcolor=#fefefe | 60993 || {{mp|2000 KP|24}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60993}} |-id=994 bgcolor=#fefefe | 60994 || {{mp|2000 KA|26}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60994}} |-id=995 bgcolor=#fefefe | 60995 || {{mp|2000 KD|26}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60995}} |-id=996 bgcolor=#fefefe | 60996 || {{mp|2000 KK|26}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|60996}} |-id=997 bgcolor=#fefefe | 60997 || {{mp|2000 KU|27}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60997}} |-id=998 bgcolor=#fefefe | 60998 || {{mp|2000 KE|28}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60998}} |-id=999 bgcolor=#fefefe | 60999 || {{mp|2000 KC|30}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60999}} |-id=000 bgcolor=#e9e9e9 | 61000 || {{mp|2000 KD|31}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61000}} |} == Mga sanggunian == {{Reflist|35em}} == Mga panlabas na kawing == * [https://www.minorplanetcenter.net/iau/lists/NumberedMPs050001.html Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (55001)–(60000)] (IAU Minor Planet Center) (sa Ingles) {{DEFAULTSORT:Talaan ng mga planetang menor: 60001-65000}} [[Kategorya:Talaan ng mga planetang menor batay sa numero|60000]] 2zzvc1sdxjcldxcvrw1trux1w500hgw 2219992 2219991 2026-08-10T14:32:03Z Allyriana000 119761 2219992 wikitext text/x-wiki {{Talaan ng mga planetang menor/intro|mula=60001}}{{TOC001|prefix=60}} == 60001–60100 == {{Anchor|001}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2|top-link=no}} |-bgcolor=#d6d6d6 | 60001 Adélka || {{mp|1999 TG|5}} || {{MoMP|60001|Adélka}} || Oktubre 4, 1999 || [[Observatoř Ondřejov|Ondřejov]] || [[Lenka Kotková|L. Kotková]] || — || align=right | ''5.9 km'' || {{M+J|60001}} |-id=002 bgcolor=#e9e9e9 | 60002 || {{mp|1999 TU|5}} || — || Oktubre 6, 1999 || [[High Point, NC|High Point]] || [[Dennis K. Chesney|D. K. Chesney]] || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | 4.8 km || {{M+J|60002}} |-id=003 bgcolor=#fefefe | 60003 || {{mp|1999 TM|7}} || — || Oktubre 7, 1999 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]], [[Mario Jurić|M. Jurić]] || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60003}} |-id=004 bgcolor=#d6d6d6 | 60004 || {{mp|1999 TC|13}} || — || Oktubre 10, 1999 || [[Oizumi Observatory|Oizumi]] || [[Takao Kobayashi|T. Kobayashi]] || [[Themis family|THM]] || align=right | ''7.3 km'' || {{M+J|60004}} |-id=005 bgcolor=#d6d6d6 | 60005 || {{mp|1999 TW|15}} || — || Oktubre 7, 1999 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]], [[Mario Jurić|M. Jurić]] || — || align=right | 5.5 km || {{M+J|60005}} |-id=006 bgcolor=#d6d6d6 | 60006 Holgermandel || {{mp|1999 TB|16}} || {{MoMP|60006|Holgermandel}} || Oktubre 13, 1999 || [[Starkenburg-Sternwarte|Starkenburg Observatory]] || [[Starkenburg Observatory|Starkenburg]] || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | 4.7 km || {{M+J|60006}} |-id=007 bgcolor=#d6d6d6 | 60007 || {{mp|1999 TO|16}} || — || Oktubre 13, 1999 || [[Observatoř Ondřejov|Ondřejov]] || [[Peter Kušnirák|P. Kušnirák]], [[Petr Pravec|P. Pravec]] || [[Themis family|THM]] || align=right | 7.0 km || {{M+J|60007}} |-id=008 bgcolor=#d6d6d6 | 60008 Jarda || {{mp|1999 TP|16}} || {{MoMP|60008|Jarda}} || Oktubre 14, 1999 || Ondřejov || [[Lenka Kotková|L. Kotková]] || — || align=right | 4.3 km || {{M+J|60008}} |-id=009 bgcolor=#e9e9e9 | 60009 || {{mp|1999 TL|17}} || — || Oktubre 15, 1999 || [[Modra Observatory|Modra]] || Galád, A., Tóth || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|60009}} |-id=010 bgcolor=#e9e9e9 | 60010 || {{mp|1999 TK|18}} || — || Oktubre 13, 1999 || [[Xinglong Station (NAOC)|Xinglong]] || [[Beijing Schmidt CCD Asteroid Program|SCAP]] || — || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|60010}} |-id=011 bgcolor=#e9e9e9 | 60011 || {{mp|1999 TA|20}} || — || Oktubre 15, 1999 || Xinglong || SCAP || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60011}} |-id=012 bgcolor=#d6d6d6 | 60012 || {{mp|1999 TU|26}} || — || Oktubre 3, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|60012}} |-id=013 bgcolor=#d6d6d6 | 60013 || {{mp|1999 TW|26}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.2 km'' || {{M+J|60013}} |-id=014 bgcolor=#fefefe | 60014 || {{mp|1999 TW|27}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 2.3 km || {{M+J|60014}} |-id=015 bgcolor=#e9e9e9 | 60015 || {{mp|1999 TD|31}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Padua family|PAD]] || align=right | 7.2 km || {{M+J|60015}} |-id=016 bgcolor=#d6d6d6 | 60016 || {{mp|1999 TJ|33}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.4 km || {{M+J|60016}} |-id=017 bgcolor=#d6d6d6 | 60017 || {{mp|1999 TP|36}} || — || Oktubre 12, 1999 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''7.7 km'' || {{M+J|60017}} |-id=018 bgcolor=#fefefe | 60018 || {{mp|1999 TN|37}} || — || Oktubre 15, 1999 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60018}} |-id=019 bgcolor=#d6d6d6 | 60019 || {{mp|1999 TW|38}} || — || Oktubre 1, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 8.8 km || {{M+J|60019}} |-id=020 bgcolor=#e9e9e9 | 60020 || {{mp|1999 TN|39}} || — || Oktubre 3, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|60020}} |-id=021 bgcolor=#d6d6d6 | 60021 || {{mp|1999 TT|42}} || — || Oktubre 3, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|60021}} |-id=022 bgcolor=#d6d6d6 | 60022 || {{mp|1999 TX|44}} || — || Oktubre 3, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''5.9 km'' || {{M+J|60022}} |-id=023 bgcolor=#d6d6d6 | 60023 || {{mp|1999 TC|45}} || — || Oktubre 3, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''6.3 km'' || {{M+J|60023}} |-id=024 bgcolor=#d6d6d6 | 60024 || {{mp|1999 TW|47}} || — || Oktubre 4, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Slow rotator (asteroid)#60024|slow]] || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|60024}} |-id=025 bgcolor=#d6d6d6 | 60025 || {{mp|1999 TY|52}} || — || Oktubre 6, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Themis family|THM]] || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|60025}} |-id=026 bgcolor=#d6d6d6 | 60026 || {{mp|1999 TC|72}} || — || Oktubre 9, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 7.3 km || {{M+J|60026}} |-id=027 bgcolor=#e9e9e9 | 60027 || {{mp|1999 TP|80}} || — || Oktubre 11, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60027}} |-id=028 bgcolor=#e9e9e9 | 60028 || {{mp|1999 TB|81}} || — || Oktubre 11, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|60028}} |-id=029 bgcolor=#d6d6d6 | 60029 || {{mp|1999 TM|88}} || — || Oktubre 2, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 7.8 km || {{M+J|60029}} |-id=030 bgcolor=#e9e9e9 | 60030 || {{mp|1999 TE|89}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Padua family|PAD]] || align=right | 5.0 km || {{M+J|60030}} |-id=031 bgcolor=#d6d6d6 | 60031 || {{mp|1999 TH|89}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.7 km'' || {{M+J|60031}} |-id=032 bgcolor=#e9e9e9 | 60032 || {{mp|1999 TJ|92}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.6 km || {{M+J|60032}} |-id=033 bgcolor=#fefefe | 60033 || {{mp|1999 TV|92}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|60033}} |-id=034 bgcolor=#fefefe | 60034 || {{mp|1999 TX|92}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60034}} |-id=035 bgcolor=#e9e9e9 | 60035 || {{mp|1999 TO|93}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60035}} |-id=036 bgcolor=#d6d6d6 | 60036 || {{mp|1999 TD|94}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 9.1 km || {{M+J|60036}} |-id=037 bgcolor=#fefefe | 60037 || {{mp|1999 TH|94}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|60037}} |-id=038 bgcolor=#d6d6d6 | 60038 || {{mp|1999 TR|94}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.6 km || {{M+J|60038}} |-id=039 bgcolor=#fefefe | 60039 || {{mp|1999 TS|94}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|60039}} |-id=040 bgcolor=#e9e9e9 | 60040 || {{mp|1999 TK|96}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#535|WIT]] || align=right | 2.8 km || {{M+J|60040}} |-id=041 bgcolor=#d6d6d6 | 60041 || {{mp|1999 TF|100}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.7 km || {{M+J|60041}} |-id=042 bgcolor=#d6d6d6 | 60042 || {{mp|1999 TF|102}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#903|ULA]]—[[Cybele asteroid|CYB]] || align=right | 15 km || {{M+J|60042}} |-id=043 bgcolor=#d6d6d6 | 60043 || {{mp|1999 TT|102}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#617|THB]] || align=right | 5.2 km || {{M+J|60043}} |-id=044 bgcolor=#d6d6d6 | 60044 || {{mp|1999 TA|103}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.9 km || {{M+J|60044}} |-id=045 bgcolor=#e9e9e9 | 60045 || {{mp|1999 TD|104}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 3.2 km || {{M+J|60045}} |-id=046 bgcolor=#fefefe | 60046 || {{mp|1999 TL|104}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.4 km || {{M+J|60046}} |-id=047 bgcolor=#d6d6d6 | 60047 || {{mp|1999 TQ|104}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|60047}} |-id=048 bgcolor=#fefefe | 60048 || {{mp|1999 TS|104}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.6 km || {{M+J|60048}} |-id=049 bgcolor=#d6d6d6 | 60049 || {{mp|1999 TW|105}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 11 km || {{M+J|60049}} |-id=050 bgcolor=#d6d6d6 | 60050 || {{mp|1999 TJ|106}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Minor-planet moon#60050|moon]] || align=right | 7.2 km || {{M+J|60050}} |-id=051 bgcolor=#d6d6d6 | 60051 || {{mp|1999 TN|106}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 9.0 km || {{M+J|60051}} |-id=052 bgcolor=#d6d6d6 | 60052 || {{mp|1999 TM|107}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 6.7 km || {{M+J|60052}} |-id=053 bgcolor=#d6d6d6 | 60053 || {{mp|1999 TB|109}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.9 km || {{M+J|60053}} |-id=054 bgcolor=#fefefe | 60054 || {{mp|1999 TF|110}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60054}} |-id=055 bgcolor=#e9e9e9 | 60055 || {{mp|1999 TB|112}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 9.5 km || {{M+J|60055}} |-id=056 bgcolor=#d6d6d6 | 60056 || {{mp|1999 TG|116}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.6 km || {{M+J|60056}} |-id=057 bgcolor=#d6d6d6 | 60057 || {{mp|1999 TZ|117}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 12 km || {{M+J|60057}} |-id=058 bgcolor=#e9e9e9 | 60058 || {{mp|1999 TE|118}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#519|HOF]] || align=right | 5.4 km || {{M+J|60058}} |-id=059 bgcolor=#fefefe | 60059 || {{mp|1999 TG|118}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60059}} |-id=060 bgcolor=#e9e9e9 | 60060 || {{mp|1999 TS|118}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Padua family|PAD]] || align=right | 5.5 km || {{M+J|60060}} |-id=061 bgcolor=#fefefe | 60061 || {{mp|1999 TY|118}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|60061}} |-id=062 bgcolor=#d6d6d6 | 60062 || {{mp|1999 TE|119}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]]—[[Fast rotator (asteroid)#60062|fast]] || align=right | 6.6 km || {{M+J|60062}} |-id=063 bgcolor=#d6d6d6 | 60063 || {{mp|1999 TN|121}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|60063}} |-id=064 bgcolor=#d6d6d6 | 60064 || {{mp|1999 TG|123}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 3.1 km || {{M+J|60064}} |-id=065 bgcolor=#d6d6d6 | 60065 || {{mp|1999 TR|123}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 9.8 km || {{M+J|60065}} |-id=066 bgcolor=#d6d6d6 | 60066 || {{mp|1999 TM|124}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 5.1 km || {{M+J|60066}} |-id=067 bgcolor=#d6d6d6 | 60067 || {{mp|1999 TH|126}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.4 km'' || {{M+J|60067}} |-id=068 bgcolor=#d6d6d6 | 60068 || {{mp|1999 TN|127}} || — || Oktubre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 6.9 km || {{M+J|60068}} |-id=069 bgcolor=#d6d6d6 | 60069 || {{mp|1999 TK|129}} || — || Oktubre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Fast rotator (asteroid)#60069|fast]] || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|60069}} |-id=070 bgcolor=#fefefe | 60070 || {{mp|1999 TY|129}} || — || Oktubre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60070}} |-id=071 bgcolor=#d6d6d6 | 60071 || {{mp|1999 TY|131}} || — || Oktubre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 2.4 km || {{M+J|60071}} |-id=072 bgcolor=#fefefe | 60072 || {{mp|1999 TN|132}} || — || Oktubre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|60072}} |-id=073 bgcolor=#d6d6d6 | 60073 || {{mp|1999 TQ|135}} || — || Oktubre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|60073}} |-id=074 bgcolor=#e9e9e9 | 60074 || {{mp|1999 TV|137}} || — || Oktubre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60074}} |-id=075 bgcolor=#d6d6d6 | 60075 || {{mp|1999 TZ|142}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60075}} |-id=076 bgcolor=#fefefe | 60076 || {{mp|1999 TC|143}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|60076}} |-id=077 bgcolor=#d6d6d6 | 60077 || {{mp|1999 TZ|143}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|60077}} |-id=078 bgcolor=#d6d6d6 | 60078 || {{mp|1999 TS|146}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.3 km || {{M+J|60078}} |-id=079 bgcolor=#d6d6d6 | 60079 || {{mp|1999 TB|147}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.9 km || {{M+J|60079}} |-id=080 bgcolor=#d6d6d6 | 60080 || {{mp|1999 TG|149}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.6 km || {{M+J|60080}} |-id=081 bgcolor=#e9e9e9 | 60081 || {{mp|1999 TV|149}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60081}} |-id=082 bgcolor=#e9e9e9 | 60082 || {{mp|1999 TL|150}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60082}} |-id=083 bgcolor=#d6d6d6 | 60083 || {{mp|1999 TG|151}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.1 km || {{M+J|60083}} |-id=084 bgcolor=#e9e9e9 | 60084 || {{mp|1999 TT|151}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|60084}} |-id=085 bgcolor=#d6d6d6 | 60085 || {{mp|1999 TA|152}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.0 km'' || {{M+J|60085}} |-id=086 bgcolor=#fefefe | 60086 || {{mp|1999 TC|152}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 1.8 km || {{M+J|60086}} |-id=087 bgcolor=#d6d6d6 | 60087 || {{mp|1999 TY|152}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60087}} |-id=088 bgcolor=#d6d6d6 | 60088 || {{mp|1999 TR|153}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.3 km || {{M+J|60088}} |-id=089 bgcolor=#d6d6d6 | 60089 || {{mp|1999 TK|154}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60089}} |-id=090 bgcolor=#fefefe | 60090 || {{mp|1999 TC|156}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60090}} |-id=091 bgcolor=#e9e9e9 | 60091 || {{mp|1999 TG|156}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.6 km || {{M+J|60091}} |-id=092 bgcolor=#d6d6d6 | 60092 || {{mp|1999 TJ|157}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.0 km'' || {{M+J|60092}} |-id=093 bgcolor=#d6d6d6 | 60093 || {{mp|1999 TR|157}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.3 km || {{M+J|60093}} |-id=094 bgcolor=#d6d6d6 | 60094 || {{mp|1999 TQ|161}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60094}} |-id=095 bgcolor=#d6d6d6 | 60095 || {{mp|1999 TX|162}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''7.1 km'' || {{M+J|60095}} |-id=096 bgcolor=#fefefe | 60096 || {{mp|1999 TG|166}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60096}} |-id=097 bgcolor=#fefefe | 60097 || {{mp|1999 TZ|166}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60097}} |-id=098 bgcolor=#d6d6d6 | 60098 || {{mp|1999 TM|170}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.6 km || {{M+J|60098}} |-id=099 bgcolor=#e9e9e9 | 60099 || {{mp|1999 TW|173}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.7 km || {{M+J|60099}} |-id=100 bgcolor=#e9e9e9 | 60100 || {{mp|1999 TV|175}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|60100}} |} == 60101–60200 == {{Anchor|101}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#d6d6d6 | 60101 || {{mp|1999 TJ|176}} || — || Oktubre 10, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|60101}} |-id=102 bgcolor=#fefefe | 60102 || {{mp|1999 TY|182}} || — || Oktubre 11, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60102}} |-id=103 bgcolor=#d6d6d6 | 60103 || {{mp|1999 TP|187}} || — || Oktubre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 12 km || {{M+J|60103}} |-id=104 bgcolor=#d6d6d6 | 60104 || {{mp|1999 TZ|194}} || — || Oktubre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|60104}} |-id=105 bgcolor=#fefefe | 60105 || {{mp|1999 TJ|197}} || — || Oktubre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60105}} |-id=106 bgcolor=#e9e9e9 | 60106 || {{mp|1999 TT|201}} || — || Oktubre 13, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.5 km || {{M+J|60106}} |-id=107 bgcolor=#d6d6d6 | 60107 || {{mp|1999 TY|201}} || — || Oktubre 13, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Cybele asteroid|CYB]] || align=right | ''9.4 km'' || {{M+J|60107}} |-id=108 bgcolor=#d6d6d6 | 60108 || {{mp|1999 TF|205}} || — || Oktubre 13, 1999 || Socorro || LINEAR || {{LoMP|31811|(31811)}} || align=right | ''5.6 km'' || {{M+J|60108}} |-id=109 bgcolor=#d6d6d6 | 60109 || {{mp|1999 TO|212}} || — || Oktubre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | ''6.8 km'' || {{M+J|60109}} |-id=110 bgcolor=#e9e9e9 | 60110 || {{mp|1999 TB|213}} || — || Oktubre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.4 km || {{M+J|60110}} |-id=111 bgcolor=#d6d6d6 | 60111 || {{mp|1999 TL|213}} || — || Oktubre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.5 km'' || {{M+J|60111}} |-id=112 bgcolor=#fefefe | 60112 || {{mp|1999 TZ|216}} || — || Oktubre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60112}} |-id=113 bgcolor=#e9e9e9 | 60113 || {{mp|1999 TB|217}} || — || Oktubre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.9 km || {{M+J|60113}} |-id=114 bgcolor=#d6d6d6 | 60114 || {{mp|1999 TD|222}} || — || Oktubre 2, 1999 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 3.9 km || {{M+J|60114}} |-id=115 bgcolor=#d6d6d6 | 60115 || {{mp|1999 TK|222}} || — || Oktubre 2, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|60115}} |-id=116 bgcolor=#d6d6d6 | 60116 || {{mp|1999 TW|222}} || — || Oktubre 2, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || EOS || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|60116}} |-id=117 bgcolor=#d6d6d6 | 60117 || {{mp|1999 TZ|222}} || — || Oktubre 3, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || EOS || align=right | 6.5 km || {{M+J|60117}} |-id=118 bgcolor=#fefefe | 60118 || {{mp|1999 TQ|223}} || — || Oktubre 2, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60118}} |-id=119 bgcolor=#e9e9e9 | 60119 || {{mp|1999 TU|223}} || — || Oktubre 2, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Juno clump|JUN]] || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60119}} |-id=120 bgcolor=#d6d6d6 | 60120 || {{mp|1999 TW|227}} || — || Oktubre 1, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|60120}} |-id=121 bgcolor=#fefefe | 60121 || {{mp|1999 TE|235}} || — || Oktubre 3, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 5.0 km || {{M+J|60121}} |-id=122 bgcolor=#d6d6d6 | 60122 || {{mp|1999 TU|239}} || — || Oktubre 4, 1999 || Catalina || CSS || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.8 km || {{M+J|60122}} |-id=123 bgcolor=#d6d6d6 | 60123 || {{mp|1999 TU|240}} || — || Oktubre 4, 1999 || Catalina || CSS || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 8.7 km || {{M+J|60123}} |-id=124 bgcolor=#d6d6d6 | 60124 || {{mp|1999 TG|243}} || — || Oktubre 5, 1999 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 6.5 km || {{M+J|60124}} |-id=125 bgcolor=#d6d6d6 | 60125 || {{mp|1999 TW|246}} || — || Oktubre 6, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60125}} |-id=126 bgcolor=#e9e9e9 | 60126 || {{mp|1999 TU|251}} || — || Oktubre 7, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 4.6 km || {{M+J|60126}} |-id=127 bgcolor=#d6d6d6 | 60127 || {{mp|1999 TQ|254}} || — || Oktubre 8, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 13 km || {{M+J|60127}} |-id=128 bgcolor=#d6d6d6 | 60128 || {{mp|1999 TS|254}} || — || Oktubre 8, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 10 km || {{M+J|60128}} |-id=129 bgcolor=#d6d6d6 | 60129 || {{mp|1999 TG|256}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.4 km || {{M+J|60129}} |-id=130 bgcolor=#d6d6d6 | 60130 || {{mp|1999 TP|256}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60130}} |-id=131 bgcolor=#d6d6d6 | 60131 || {{mp|1999 TY|256}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|60131}} |-id=132 bgcolor=#d6d6d6 | 60132 || {{mp|1999 TN|259}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 7.1 km || {{M+J|60132}} |-id=133 bgcolor=#e9e9e9 | 60133 || {{mp|1999 TM|266}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60133}} |-id=134 bgcolor=#d6d6d6 | 60134 || {{mp|1999 TO|272}} || — || Oktubre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|60134}} |-id=135 bgcolor=#d6d6d6 | 60135 || {{mp|1999 TS|279}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 8.2 km || {{M+J|60135}} |-id=136 bgcolor=#d6d6d6 | 60136 || {{mp|1999 TV|279}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || THM || align=right | 9.7 km || {{M+J|60136}} |-id=137 bgcolor=#d6d6d6 | 60137 || {{mp|1999 TC|280}} || — || Oktubre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || THM || align=right | 7.1 km || {{M+J|60137}} |-id=138 bgcolor=#fefefe | 60138 || {{mp|1999 TV|280}} || — || Oktubre 8, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60138}} |-id=139 bgcolor=#fefefe | 60139 || {{mp|1999 TP|285}} || — || Oktubre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60139}} |-id=140 bgcolor=#d6d6d6 | 60140 || {{mp|1999 TA|288}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|60140}} |-id=141 bgcolor=#d6d6d6 | 60141 || {{mp|1999 TE|290}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | ''7.7 km'' || {{M+J|60141}} |-id=142 bgcolor=#d6d6d6 | 60142 || {{mp|1999 TS|290}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#609|VER]] || align=right | 9.8 km || {{M+J|60142}} |-id=143 bgcolor=#d6d6d6 | 60143 || {{mp|1999 TV|292}} || — || Oktubre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.1 km'' || {{M+J|60143}} |-id=144 bgcolor=#e9e9e9 | 60144 || {{mp|1999 TN|293}} || — || Oktubre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#517|KON]] || align=right | 5.9 km || {{M+J|60144}} |-id=145 bgcolor=#fefefe | 60145 || {{mp|1999 TB|313}} || — || Oktubre 8, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.1 km'' || {{M+J|60145}} |-id=146 bgcolor=#e9e9e9 | 60146 || {{mp|1999 TF|316}} || — || Oktubre 10, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60146}} |-id=147 bgcolor=#d6d6d6 | 60147 || {{mp|1999 TC|320}} || — || Oktubre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 6.4 km || {{M+J|60147}} |-id=148 bgcolor=#d6d6d6 | 60148 Seanurban || {{mp|1999 US|1}} || {{MoMP|60148|Seanurban}} || Oktubre 16, 1999 || [[Observatoř Ondřejov|Ondřejov]] || [[Peter Kušnirák|P. Kušnirák]], [[Petr Pravec|P. Pravec]] || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60148}} |-id=149 bgcolor=#d6d6d6 | 60149 || {{mp|1999 UC|2}} || — || Oktubre 16, 1999 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || KOR || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60149}} |-id=150 bgcolor=#fefefe | 60150 Zacharias || {{mp|1999 UY|2}} || {{MoMP|60150|Zacharias}} || Oktubre 19, 1999 || [[Observatoř Ondřejov|Ondřejov]] || [[Petr Pravec|P. Pravec]], [[Peter Kušnirák|P. Kušnirák]] || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60150}} |-id=151 bgcolor=#fefefe | 60151 || {{mp|1999 UZ|6}} || — || Oktubre 29, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60151}} |-id=152 bgcolor=#d6d6d6 | 60152 || {{mp|1999 UG|13}} || — || Oktubre 29, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Eos family|EOS]]—[[Fast rotator (asteroid)#60152|fast]] || align=right | 6.6 km || {{M+J|60152}} |-id=153 bgcolor=#d6d6d6 | 60153 || {{mp|1999 UV|13}} || — || Oktubre 29, 1999 || Catalina || CSS || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 9.6 km || {{M+J|60153}} |-id=154 bgcolor=#fefefe | 60154 || {{mp|1999 UB|14}} || — || Oktubre 29, 1999 || Catalina || CSS || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60154}} |-id=155 bgcolor=#d6d6d6 | 60155 || {{mp|1999 UJ|17}} || — || Oktubre 29, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 7.0 km || {{M+J|60155}} |-id=156 bgcolor=#e9e9e9 | 60156 || {{mp|1999 UK|18}} || — || Oktubre 30, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || {{LoMP|12739|(12739)}} || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|60156}} |-id=157 bgcolor=#d6d6d6 | 60157 || {{mp|1999 UT|23}} || — || Oktubre 28, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | 5.2 km || {{M+J|60157}} |-id=158 bgcolor=#d6d6d6 | 60158 || {{mp|1999 UH|24}} || — || Oktubre 28, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | 10 km || {{M+J|60158}} |-id=159 bgcolor=#e9e9e9 | 60159 || {{mp|1999 UL|24}} || — || Oktubre 28, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|60159}} |-id=160 bgcolor=#e9e9e9 | 60160 || {{mp|1999 UQ|25}} || — || Oktubre 29, 1999 || Catalina || CSS || [[Slow rotator (asteroid)#60160|slow]] || align=right | 4.1 km || {{M+J|60160}} |-id=161 bgcolor=#fefefe | 60161 || {{mp|1999 UZ|25}} || — || Oktubre 30, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60161}} |-id=162 bgcolor=#d6d6d6 | 60162 || {{mp|1999 UE|26}} || — || Oktubre 30, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''7.2 km'' || {{M+J|60162}} |-id=163 bgcolor=#d6d6d6 | 60163 || {{mp|1999 UE|28}} || — || Oktubre 30, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 5.9 km || {{M+J|60163}} |-id=164 bgcolor=#d6d6d6 | 60164 || {{mp|1999 UF|28}} || — || Oktubre 30, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60164}} |-id=165 bgcolor=#d6d6d6 | 60165 || {{mp|1999 UZ|30}} || — || Oktubre 31, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 7.3 km || {{M+J|60165}} |-id=166 bgcolor=#d6d6d6 | 60166 || {{mp|1999 UC|31}} || — || Oktubre 31, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Themis family|THM]] || align=right | 5.4 km || {{M+J|60166}} |-id=167 bgcolor=#e9e9e9 | 60167 || {{mp|1999 UN|33}} || — || Oktubre 31, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 7.5 km || {{M+J|60167}} |-id=168 bgcolor=#e9e9e9 | 60168 || {{mp|1999 UV|41}} || — || Oktubre 19, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[FIN tbl#535|WIT]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60168}} |-id=169 bgcolor=#fefefe | 60169 || {{mp|1999 UH|44}} || — || Oktubre 29, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60169}} |-id=170 bgcolor=#fefefe | 60170 || {{mp|1999 US|45}} || — || Oktubre 31, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60170}} |-id=171 bgcolor=#d6d6d6 | 60171 || {{mp|1999 UP|47}} || — || Oktubre 30, 1999 || Catalina || CSS || [[FIN tbl#614|TEL]] || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|60171}} |-id=172 bgcolor=#d6d6d6 | 60172 || {{mp|1999 UY|48}} || — || Oktubre 31, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | 7.5 km || {{M+J|60172}} |-id=173 bgcolor=#e9e9e9 | 60173 || {{mp|1999 UV|50}} || — || Oktubre 30, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''5.3 km'' || {{M+J|60173}} |-id=174 bgcolor=#d6d6d6 | 60174 || {{mp|1999 UV|56}} || — || Oktubre 29, 1999 || Catalina || CSS || [[Themis family|THM]] || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|60174}} |-id=175 bgcolor=#d6d6d6 | 60175 || {{mp|1999 VQ|1}} || — || Nobyembre 3, 1999 || [[Starkenburg-Sternwarte|Starkenburg Observatory]] || [[Starkenburg Observatory|Starkenburg]] || — || align=right | 8.2 km || {{M+J|60175}} |-id=176 bgcolor=#fefefe | 60176 || {{mp|1999 VY|5}} || — || Nobyembre 5, 1999 || [[Oizumi Observatory|Oizumi]] || [[Takao Kobayashi|T. Kobayashi]] || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60176}} |-id=177 bgcolor=#fefefe | 60177 || {{mp|1999 VU|6}} || — || Nobyembre 8, 1999 || [[Baton Rouge Astronomical Society Highland Road Park Observatory|Baton Rouge]] || [[Walter R. Cooney Jr.|W. R. Cooney Jr.]] || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60177}} |-id=178 bgcolor=#e9e9e9 | 60178 || {{mp|1999 VY|6}} || — || Nobyembre 8, 1999 || [[Fountain Hills Observatory|Fountain Hills]] || [[Charles W. Juels|C. W. Juels]] || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60178}} |-id=179 bgcolor=#d6d6d6 | 60179 || {{mp|1999 VE|7}} || — || Nobyembre 7, 1999 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || — || align=right | ''6.1 km'' || {{M+J|60179}} |-id=180 bgcolor=#d6d6d6 | 60180 || {{mp|1999 VK|8}} || — || Nobyembre 8, 1999 || Višnjan Observatory || K. Korlević || [[Themis family|THM]] || align=right | ''4.5 km'' || {{M+J|60180}} |-id=181 bgcolor=#d6d6d6 | 60181 || {{mp|1999 VV|9}} || — || Nobyembre 9, 1999 || [[Fountain Hills Observatory|Fountain Hills]] || [[Charles W. Juels|C. W. Juels]] || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | 4.9 km || {{M+J|60181}} |-id=182 bgcolor=#fefefe | 60182 || {{mp|1999 VS|10}} || — || Nobyembre 9, 1999 || [[Oizumi Observatory|Oizumi]] || [[Takao Kobayashi|T. Kobayashi]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60182}} |-id=183 bgcolor=#d6d6d6 | 60183 Falcone || {{mp|1999 VR|11}} || {{MoMP|60183|Falcone}} || Nobyembre 5, 1999 || [[Osservatorio Astronomico di Monte Agliale|Monte Agliale]] || Santangelo, M. M. M. || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 3.2 km || {{M+J|60183}} |-id=184 bgcolor=#e9e9e9 | 60184 || {{mp|1999 VM|16}} || — || Nobyembre 2, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|60184}} |-id=185 bgcolor=#fefefe | 60185 || {{mp|1999 VY|21}} || — || Nobyembre 12, 1999 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60185}} |-id=186 bgcolor=#d6d6d6 | 60186 Las Cruces || {{mp|1999 VH|22}} || {{MoMP|60186|Las Cruces}} || Nobyembre 13, 1999 || [[Jornada Observatory|Jornada]] || Dixon, D. S., Stevens, J. || — || align=right | 13 km || {{M+J|60186}} |-id=187 bgcolor=#fa8072 | 60187 || {{mp|1999 VL|23}} || — || Nobyembre 14, 1999 || [[Fountain Hills Observatory|Fountain Hills]] || [[Charles W. Juels|C. W. Juels]] || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60187}} |-id=188 bgcolor=#fefefe | 60188 || {{mp|1999 VH|25}} || — || Nobyembre 13, 1999 || [[Oizumi Observatory|Oizumi]] || [[Takao Kobayashi|T. Kobayashi]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60188}} |-id=189 bgcolor=#d6d6d6 | 60189 || {{mp|1999 VM|27}} || — || Nobyembre 3, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Asteroid family#Traversa|(5651)]]—[[Slow rotator (asteroid)#60189|slow]] || align=right | 10 km || {{M+J|60189}} |-id=190 bgcolor=#d6d6d6 | 60190 || {{mp|1999 VG|31}} || — || Nobyembre 3, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''9.2 km'' || {{M+J|60190}} |-id=191 bgcolor=#fefefe | 60191 || {{mp|1999 VP|35}} || — || Nobyembre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|60191}} |-id=192 bgcolor=#fefefe | 60192 || {{mp|1999 VU|42}} || — || Nobyembre 4, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60192}} |-id=193 bgcolor=#fefefe | 60193 || {{mp|1999 VJ|43}} || — || Nobyembre 1, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60193}} |-id=194 bgcolor=#d6d6d6 | 60194 || {{mp|1999 VU|43}} || — || Nobyembre 1, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | 5.4 km || {{M+J|60194}} |-id=195 bgcolor=#e9e9e9 | 60195 || {{mp|1999 VM|44}} || — || Nobyembre 3, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | 5.9 km || {{M+J|60195}} |-id=196 bgcolor=#e9e9e9 | 60196 || {{mp|1999 VG|52}} || — || Nobyembre 3, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[FIN tbl#519|HOF]] || align=right | 6.4 km || {{M+J|60196}} |-id=197 bgcolor=#e9e9e9 | 60197 || {{mp|1999 VO|52}} || — || Nobyembre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|60197}} |-id=198 bgcolor=#e9e9e9 | 60198 || {{mp|1999 VT|54}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|60198}} |-id=199 bgcolor=#fefefe | 60199 || {{mp|1999 VF|56}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | 1.7 km || {{M+J|60199}} |-id=200 bgcolor=#d6d6d6 | 60200 || {{mp|1999 VV|56}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|60200}} |} == 60201–60300 == {{Anchor|201}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#e9e9e9 | 60201 || {{mp|1999 VD|58}} || — || Nobyembre 4, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|60201}} |-id=202 bgcolor=#d6d6d6 | 60202 || {{mp|1999 VU|58}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 9.6 km || {{M+J|60202}} |-id=203 bgcolor=#fefefe | 60203 || {{mp|1999 VK|59}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60203}} |-id=204 bgcolor=#d6d6d6 | 60204 || {{mp|1999 VO|63}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 5.8 km || {{M+J|60204}} |-id=205 bgcolor=#d6d6d6 | 60205 || {{mp|1999 VS|64}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.9 km || {{M+J|60205}} |-id=206 bgcolor=#fefefe | 60206 || {{mp|1999 VZ|68}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60206}} |-id=207 bgcolor=#d6d6d6 | 60207 || {{mp|1999 VA|69}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60207}} |-id=208 bgcolor=#d6d6d6 | 60208 || {{mp|1999 VQ|72}} || — || Nobyembre 15, 1999 || [[Observatoř Ondřejov|Ondřejov]] || [[Petr Pravec|P. Pravec]] || [[Hygiea family|HYG]]—[[Slow rotator (asteroid)#60208|slow]] || align=right | 8.8 km || {{M+J|60208}} |-id=209 bgcolor=#e9e9e9 | 60209 || {{mp|1999 VR|75}} || — || Nobyembre 5, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60209}} |-id=210 bgcolor=#fefefe | 60210 || {{mp|1999 VN|76}} || — || Nobyembre 5, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60210}} |-id=211 bgcolor=#fefefe | 60211 || {{mp|1999 VX|77}} || — || Nobyembre 3, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60211}} |-id=212 bgcolor=#d6d6d6 | 60212 || {{mp|1999 VB|79}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 11 km || {{M+J|60212}} |-id=213 bgcolor=#fefefe | 60213 || {{mp|1999 VE|79}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60213}} |-id=214 bgcolor=#d6d6d6 | 60214 || {{mp|1999 VO|81}} || — || Nobyembre 5, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.5 km'' || {{M+J|60214}} |-id=215 bgcolor=#fefefe | 60215 || {{mp|1999 VQ|81}} || — || Nobyembre 5, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60215}} |-id=216 bgcolor=#fa8072 | 60216 || {{mp|1999 VG|82}} || — || Nobyembre 5, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60216}} |-id=217 bgcolor=#fefefe | 60217 || {{mp|1999 VC|89}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60217}} |-id=218 bgcolor=#d6d6d6 | 60218 || {{mp|1999 VP|92}} || — || Nobyembre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.7 km || {{M+J|60218}} |-id=219 bgcolor=#d6d6d6 | 60219 || {{mp|1999 VY|93}} || — || Nobyembre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60219}} |-id=220 bgcolor=#e9e9e9 | 60220 || {{mp|1999 VA|95}} || — || Nobyembre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60220}} |-id=221 bgcolor=#e9e9e9 | 60221 || {{mp|1999 VY|96}} || — || Nobyembre 9, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|60221}} |-id=222 bgcolor=#d6d6d6 | 60222 || {{mp|1999 VB|115}} || — || Nobyembre 9, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''6.5 km'' || {{M+J|60222}} |-id=223 bgcolor=#d6d6d6 | 60223 || {{mp|1999 VD|118}} || — || Nobyembre 9, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60223}} |-id=224 bgcolor=#e9e9e9 | 60224 || {{mp|1999 VE|118}} || — || Nobyembre 9, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60224}} |-id=225 bgcolor=#fefefe | 60225 || {{mp|1999 VK|122}} || — || Nobyembre 4, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60225}} |-id=226 bgcolor=#e9e9e9 | 60226 || {{mp|1999 VF|126}} || — || Nobyembre 9, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60226}} |-id=227 bgcolor=#d6d6d6 | 60227 || {{mp|1999 VD|133}} || — || Nobyembre 10, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 4.2 km || {{M+J|60227}} |-id=228 bgcolor=#d6d6d6 | 60228 || {{mp|1999 VL|145}} || — || Nobyembre 9, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|60228}} |-id=229 bgcolor=#fefefe | 60229 || {{mp|1999 VZ|145}} || — || Nobyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60229}} |-id=230 bgcolor=#e9e9e9 | 60230 || {{mp|1999 VD|146}} || — || Nobyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.4 km || {{M+J|60230}} |-id=231 bgcolor=#d6d6d6 | 60231 || {{mp|1999 VK|148}} || — || Nobyembre 14, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|60231}} |-id=232 bgcolor=#d6d6d6 | 60232 || {{mp|1999 VL|148}} || — || Nobyembre 14, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Hilda family|HIL]]—[[Hilda asteroid|3:2]] || align=right | 12 km || {{M+J|60232}} |-id=233 bgcolor=#e9e9e9 | 60233 || {{mp|1999 VZ|153}} || — || Nobyembre 13, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 7.0 km || {{M+J|60233}} |-id=234 bgcolor=#fefefe | 60234 || {{mp|1999 VK|157}} || — || Nobyembre 14, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Hungaria asteroids|''H'']] || align=right | ''1.1 km'' || {{M+J|60234}} |-id=235 bgcolor=#d6d6d6 | 60235 || {{mp|1999 VO|163}} || — || Nobyembre 14, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#603|SYL]]—[[Cybele asteroid|CYB]] || align=right | 12 km || {{M+J|60235}} |-id=236 bgcolor=#d6d6d6 | 60236 || {{mp|1999 VH|165}} || — || Nobyembre 14, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.5 km'' || {{M+J|60236}} |-id=237 bgcolor=#fefefe | 60237 || {{mp|1999 VS|167}} || — || Nobyembre 14, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60237}} |-id=238 bgcolor=#e9e9e9 | 60238 || {{mp|1999 VQ|174}} || — || Nobyembre 1, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60238}} |-id=239 bgcolor=#fefefe | 60239 || {{mp|1999 VE|176}} || — || Nobyembre 2, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60239}} |-id=240 bgcolor=#e9e9e9 | 60240 || {{mp|1999 VO|178}} || — || Nobyembre 6, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|60240}} |-id=241 bgcolor=#fefefe | 60241 || {{mp|1999 VJ|180}} || — || Nobyembre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60241}} |-id=242 bgcolor=#e9e9e9 | 60242 || {{mp|1999 VJ|184}} || — || Nobyembre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|60242}} |-id=243 bgcolor=#e9e9e9 | 60243 || {{mp|1999 VM|184}} || — || Nobyembre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60243}} |-id=244 bgcolor=#fefefe | 60244 || {{mp|1999 VN|186}} || — || Nobyembre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60244}} |-id=245 bgcolor=#fefefe | 60245 || {{mp|1999 VA|190}} || — || Nobyembre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60245}} |-id=246 bgcolor=#fefefe | 60246 || {{mp|1999 VP|190}} || — || Nobyembre 15, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60246}} |-id=247 bgcolor=#e9e9e9 | 60247 || {{mp|1999 VW|193}} || — || Nobyembre 3, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 2.6 km || {{M+J|60247}} |-id=248 bgcolor=#fefefe | 60248 || {{mp|1999 VW|197}} || — || Nobyembre 3, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 4.3 km || {{M+J|60248}} |-id=249 bgcolor=#d6d6d6 | 60249 || {{mp|1999 VC|199}} || — || Nobyembre 4, 1999 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[FIN tbl#631|URS]] || align=right | 12 km || {{M+J|60249}} |-id=250 bgcolor=#d6d6d6 | 60250 || {{mp|1999 VO|200}} || — || Nobyembre 6, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 8.6 km || {{M+J|60250}} |-id=251 bgcolor=#d6d6d6 | 60251 || {{mp|1999 VO|202}} || — || Nobyembre 5, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | ''6.1 km'' || {{M+J|60251}} |-id=252 bgcolor=#e9e9e9 | 60252 || {{mp|1999 VP|204}} || — || Nobyembre 9, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60252}} |-id=253 bgcolor=#d6d6d6 | 60253 || {{mp|1999 VB|225}} || — || Nobyembre 5, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | ''7.1 km'' || {{M+J|60253}} |-id=254 bgcolor=#d6d6d6 | 60254 || {{mp|1999 VO|226}} || — || Nobyembre 13, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 11 km || {{M+J|60254}} |-id=255 bgcolor=#fefefe | 60255 || {{mp|1999 WO|4}} || — || Nobyembre 28, 1999 || [[Oizumi Observatory|Oizumi]] || [[Takao Kobayashi|T. Kobayashi]] || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60255}} |-id=256 bgcolor=#d6d6d6 | 60256 || {{mp|1999 WB|20}} || — || Nobyembre 16, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[FIN tbl#609|VER]] || align=right | 7.3 km || {{M+J|60256}} |-id=257 bgcolor=#c2ffff | 60257 || {{mp|1999 WB|25}} || — || Nobyembre 28, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Greek camp|L4]] || align=right | ''10 km'' || {{M+J|60257}} |-id=258 bgcolor=#d6d6d6 | 60258 || {{mp|1999 XL|4}} || — || Disyembre 4, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 6.7 km || {{M+J|60258}} |-id=259 bgcolor=#fefefe | 60259 || {{mp|1999 XY|5}} || — || Disyembre 4, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60259}} |-id=260 bgcolor=#fefefe | 60260 || {{mp|1999 XO|6}} || — || Disyembre 4, 1999 || Catalina || CSS || [[Vesta family|V]]—[[Slow rotator (asteroid)#60260|slow]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60260}} |-id=261 bgcolor=#d6d6d6 | 60261 || {{mp|1999 XC|14}} || — || Disyembre 5, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''5.8 km'' || {{M+J|60261}} |-id=262 bgcolor=#d6d6d6 | 60262 || {{mp|1999 XB|18}} || — || Disyembre 3, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|60262}} |-id=263 bgcolor=#e9e9e9 | 60263 || {{mp|1999 XB|20}} || — || Disyembre 5, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 4.3 km || {{M+J|60263}} |-id=264 bgcolor=#e9e9e9 | 60264 || {{mp|1999 XX|21}} || — || Disyembre 5, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60264}} |-id=265 bgcolor=#d6d6d6 | 60265 || {{mp|1999 XY|22}} || — || Disyembre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 11 km || {{M+J|60265}} |-id=266 bgcolor=#d6d6d6 | 60266 || {{mp|1999 XB|25}} || — || Disyembre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Cybele asteroid|CYB]] || align=right | 13 km || {{M+J|60266}} |-id=267 bgcolor=#d6d6d6 | 60267 || {{mp|1999 XF|27}} || — || Disyembre 6, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''5.4 km'' || {{M+J|60267}} |-id=268 bgcolor=#d6d6d6 | 60268 || {{mp|1999 XU|38}} || — || Disyembre 6, 1999 || [[Farpoint Observatory|Farpoint]] || [[Gary Hug|G. Hug]], [[Graham E. Bell|G. Bell]] || — || align=right | 11 km || {{M+J|60268}} |-id=269 bgcolor=#fefefe | 60269 || {{mp|1999 XN|46}} || — || Disyembre 7, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60269}} |-id=270 bgcolor=#fefefe | 60270 || {{mp|1999 XJ|54}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60270}} |-id=271 bgcolor=#fefefe | 60271 || {{mp|1999 XN|56}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60271}} |-id=272 bgcolor=#fefefe | 60272 || {{mp|1999 XT|64}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60272}} |-id=273 bgcolor=#e9e9e9 | 60273 || {{mp|1999 XM|70}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60273}} |-id=274 bgcolor=#e9e9e9 | 60274 || {{mp|1999 XJ|82}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60274}} |-id=275 bgcolor=#fefefe | 60275 || {{mp|1999 XH|85}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60275}} |-id=276 bgcolor=#fefefe | 60276 || {{mp|1999 XL|85}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60276}} |-id=277 bgcolor=#e9e9e9 | 60277 || {{mp|1999 XH|89}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60277}} |-id=278 bgcolor=#fefefe | 60278 || {{mp|1999 XE|91}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60278}} |-id=279 bgcolor=#fefefe | 60279 || {{mp|1999 XQ|92}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60279}} |-id=280 bgcolor=#e9e9e9 | 60280 || {{mp|1999 XZ|94}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60280}} |-id=281 bgcolor=#fefefe | 60281 || {{mp|1999 XF|95}} || — || Disyembre 7, 1999 || [[Oizumi Observatory|Oizumi]] || [[Takao Kobayashi|T. Kobayashi]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60281}} |-id=282 bgcolor=#fefefe | 60282 || {{mp|1999 XK|96}} || — || Disyembre 7, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || NYS || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60282}} |-id=283 bgcolor=#fefefe | 60283 || {{mp|1999 XB|101}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60283}} |-id=284 bgcolor=#e9e9e9 | 60284 || {{mp|1999 XY|102}} || — || Disyembre 7, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 3.1 km || {{M+J|60284}} |-id=285 bgcolor=#fefefe | 60285 || {{mp|1999 XR|106}} || — || Disyembre 4, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Vesta family|V]] || align=right | 2.7 km || {{M+J|60285}} |-id=286 bgcolor=#d6d6d6 | 60286 || {{mp|1999 XG|107}} || — || Disyembre 4, 1999 || Catalina || CSS || — || align=right | ''6.3 km'' || {{M+J|60286}} |-id=287 bgcolor=#fefefe | 60287 || {{mp|1999 XV|111}} || — || Disyembre 7, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60287}} |-id=288 bgcolor=#d6d6d6 | 60288 || {{mp|1999 XW|114}} || — || Disyembre 11, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 14 km || {{M+J|60288}} |-id=289 bgcolor=#d6d6d6 | 60289 || {{mp|1999 XS|125}} || — || Disyembre 7, 1999 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|60289}} |-id=290 bgcolor=#d6d6d6 | 60290 || {{mp|1999 XJ|127}} || — || Disyembre 9, 1999 || [[Fountain Hills Observatory|Fountain Hills]] || [[Charles W. Juels|C. W. Juels]] || — || align=right | 4.5 km || {{M+J|60290}} |-id=291 bgcolor=#fefefe | 60291 || {{mp|1999 XV|140}} || — || Disyembre 2, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 4.2 km || {{M+J|60291}} |-id=292 bgcolor=#fefefe | 60292 || {{mp|1999 XO|143}} || — || Disyembre 14, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60292}} |-id=293 bgcolor=#fefefe | 60293 || {{mp|1999 XZ|148}} || — || Disyembre 8, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60293}} |-id=294 bgcolor=#fefefe | 60294 || {{mp|1999 XZ|152}} || — || Disyembre 7, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.0 km'' || {{M+J|60294}} |-id=295 bgcolor=#e9e9e9 | 60295 || {{mp|1999 XL|154}} || — || Disyembre 8, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|60295}} |-id=296 bgcolor=#e9e9e9 | 60296 || {{mp|1999 XF|156}} || — || Disyembre 8, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60296}} |-id=297 bgcolor=#fefefe | 60297 || {{mp|1999 XD|157}} || — || Disyembre 8, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60297}} |-id=298 bgcolor=#fefefe | 60298 || {{mp|1999 XF|168}} || — || Disyembre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60298}} |-id=299 bgcolor=#e9e9e9 | 60299 || {{mp|1999 XX|174}} || — || Disyembre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.9 km || {{M+J|60299}} |-id=300 bgcolor=#fefefe | 60300 || {{mp|1999 XV|176}} || — || Disyembre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 4.9 km || {{M+J|60300}} |} == 60301–60400 == {{Anchor|301}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#fefefe | 60301 || {{mp|1999 XL|178}} || — || Disyembre 10, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60301}} |-id=302 bgcolor=#fefefe | 60302 || {{mp|1999 XM|180}} || — || Disyembre 10, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60302}} |-id=303 bgcolor=#d6d6d6 | 60303 || {{mp|1999 XW|184}} || — || Disyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''7.5 km'' || {{M+J|60303}} |-id=304 bgcolor=#fefefe | 60304 || {{mp|1999 XT|189}} || — || Disyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|60304}} |-id=305 bgcolor=#fefefe | 60305 || {{mp|1999 XU|190}} || — || Disyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#406|ERI]] || align=right | 6.1 km || {{M+J|60305}} |-id=306 bgcolor=#d6d6d6 | 60306 || {{mp|1999 XW|190}} || — || Disyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.1 km || {{M+J|60306}} |-id=307 bgcolor=#d6d6d6 | 60307 || {{mp|1999 XR|193}} || — || Disyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.7 km'' || {{M+J|60307}} |-id=308 bgcolor=#fefefe | 60308 || {{mp|1999 XH|204}} || — || Disyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|60308}} |-id=309 bgcolor=#fefefe | 60309 || {{mp|1999 XZ|206}} || — || Disyembre 12, 1999 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60309}} |-id=310 bgcolor=#e9e9e9 | 60310 || {{mp|1999 XD|215}} || — || Disyembre 14, 1999 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]]—[[Slow rotator (asteroid)#60310|slow]] || align=right | 3.3 km || {{M+J|60310}} |-id=311 bgcolor=#fefefe | 60311 || {{mp|1999 XS|216}} || — || Disyembre 13, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60311}} |-id=312 bgcolor=#fefefe | 60312 || {{mp|1999 XM|218}} || — || Disyembre 13, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60312}} |-id=313 bgcolor=#c2ffff | 60313 || {{mp|1999 XW|218}} || — || Disyembre 15, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Greek camp|L4]] || align=right | 11 km || {{M+J|60313}} |-id=314 bgcolor=#d6d6d6 | 60314 || {{mp|1999 XU|226}} || — || Disyembre 14, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 7.5 km || {{M+J|60314}} |-id=315 bgcolor=#fefefe | 60315 || {{mp|1999 XF|227}} || — || Disyembre 15, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60315}} |-id=316 bgcolor=#e9e9e9 | 60316 || {{mp|1999 XU|228}} || — || Disyembre 14, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60316}} |-id=317 bgcolor=#fefefe | 60317 || {{mp|1999 XD|234}} || — || Disyembre 4, 1999 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|60317}} |-id=318 bgcolor=#d6d6d6 | 60318 || {{mp|1999 XB|235}} || — || Disyembre 3, 1999 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Hilda asteroid|3:2]] || align=right | ''10 km'' || {{M+J|60318}} |-id=319 bgcolor=#e9e9e9 | 60319 || {{mp|1999 XL|242}} || — || Disyembre 12, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60319}} |-id=320 bgcolor=#d6d6d6 | 60320 || {{mp|1999 XG|253}} || — || Disyembre 12, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|60320}} |-id=321 bgcolor=#fefefe | 60321 || {{mp|1999 XK|254}} || — || Disyembre 12, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60321}} |-id=322 bgcolor=#c2ffff | 60322 || {{mp|1999 XB|257}} || — || Disyembre 7, 1999 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Greek camp|L4]] || align=right | ''20 km'' || {{M+J|60322}} |-id=323 bgcolor=#fefefe | 60323 || {{mp|1999 YC|8}} || — || Disyembre 27, 1999 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60323}} |-id=324 bgcolor=#e9e9e9 | 60324 || {{mp|1999 YX|10}} || — || Disyembre 27, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60324}} |-id=325 bgcolor=#fefefe | 60325 || {{mp|1999 YQ|12}} || — || Disyembre 27, 1999 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60325}} |-id=326 bgcolor=#fefefe | 60326 || {{mp|1999 YB|23}} || — || Disyembre 30, 1999 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60326}} |-id=327 bgcolor=#e9e9e9 | 60327 || {{mp|2000 AW|5}} || — || Enero 4, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60327}} |-id=328 bgcolor=#c2ffff | 60328 || {{mp|2000 AH|7}} || — || Enero 2, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Greek camp|L4]] || align=right | ''20 km'' || {{M+J|60328}} |-id=329 bgcolor=#d6d6d6 | 60329 || {{mp|2000 AL|11}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#609|VER]] || align=right | 10 km || {{M+J|60329}} |-id=330 bgcolor=#fefefe | 60330 || {{mp|2000 AG|17}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60330}} |-id=331 bgcolor=#e9e9e9 | 60331 || {{mp|2000 AS|29}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|60331}} |-id=332 bgcolor=#fefefe | 60332 || {{mp|2000 AJ|35}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60332}} |-id=333 bgcolor=#e9e9e9 | 60333 || {{mp|2000 AY|40}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60333}} |-id=334 bgcolor=#fefefe | 60334 || {{mp|2000 AN|42}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hungaria asteroids|''H'']] || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60334}} |-id=335 bgcolor=#fefefe | 60335 || {{mp|2000 AR|42}} || — || Enero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || ''H'' || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60335}} |-id=336 bgcolor=#e9e9e9 | 60336 || {{mp|2000 AK|46}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60336}} |-id=337 bgcolor=#e9e9e9 | 60337 || {{mp|2000 AF|51}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60337}} |-id=338 bgcolor=#e9e9e9 | 60338 || {{mp|2000 AW|56}} || — || Enero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60338}} |-id=339 bgcolor=#e9e9e9 | 60339 || {{mp|2000 AP|62}} || — || Enero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|60339}} |-id=340 bgcolor=#fefefe | 60340 || {{mp|2000 AF|63}} || — || Enero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60340}} |-id=341 bgcolor=#e9e9e9 | 60341 || {{mp|2000 AQ|64}} || — || Enero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|60341}} |-id=342 bgcolor=#fefefe | 60342 || {{mp|2000 AH|68}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60342}} |-id=343 bgcolor=#fefefe | 60343 || {{mp|2000 AY|72}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60343}} |-id=344 bgcolor=#fefefe | 60344 || {{mp|2000 AS|73}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || NYS || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60344}} |-id=345 bgcolor=#fefefe | 60345 || {{mp|2000 AD|76}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60345}} |-id=346 bgcolor=#d6d6d6 | 60346 || {{mp|2000 AB|77}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.2 km || {{M+J|60346}} |-id=347 bgcolor=#fefefe | 60347 || {{mp|2000 AD|78}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.4 km || {{M+J|60347}} |-id=348 bgcolor=#fefefe | 60348 || {{mp|2000 AT|81}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60348}} |-id=349 bgcolor=#e9e9e9 | 60349 || {{mp|2000 AS|83}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|60349}} |-id=350 bgcolor=#fefefe | 60350 || {{mp|2000 AC|86}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60350}} |-id=351 bgcolor=#fefefe | 60351 || {{mp|2000 AG|87}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 3.3 km || {{M+J|60351}} |-id=352 bgcolor=#fefefe | 60352 || {{mp|2000 AC|88}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60352}} |-id=353 bgcolor=#fefefe | 60353 || {{mp|2000 AN|88}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60353}} |-id=354 bgcolor=#fefefe | 60354 || {{mp|2000 AP|88}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 1.9 km || {{M+J|60354}} |-id=355 bgcolor=#fefefe | 60355 || {{mp|2000 AE|91}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.8 km || {{M+J|60355}} |-id=356 bgcolor=#fefefe | 60356 || {{mp|2000 AC|93}} || — || Enero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hungaria family|H]] || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60356}} |-id=357 bgcolor=#e9e9e9 | 60357 || {{mp|2000 AG|96}} || — || Enero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.7 km'' || {{M+J|60357}} |-id=358 bgcolor=#fefefe | 60358 || {{mp|2000 AR|98}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 2.8 km || {{M+J|60358}} |-id=359 bgcolor=#d6d6d6 | 60359 || {{mp|2000 AJ|100}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 9.6 km || {{M+J|60359}} |-id=360 bgcolor=#fefefe | 60360 || {{mp|2000 AN|100}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60360}} |-id=361 bgcolor=#d6d6d6 | 60361 || {{mp|2000 AT|100}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|60361}} |-id=362 bgcolor=#e9e9e9 | 60362 || {{mp|2000 AU|103}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 4.4 km || {{M+J|60362}} |-id=363 bgcolor=#e9e9e9 | 60363 || {{mp|2000 AT|105}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|60363}} |-id=364 bgcolor=#e9e9e9 | 60364 || {{mp|2000 AE|108}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60364}} |-id=365 bgcolor=#fefefe | 60365 || {{mp|2000 AT|109}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60365}} |-id=366 bgcolor=#fefefe | 60366 || {{mp|2000 AX|114}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|60366}} |-id=367 bgcolor=#e9e9e9 | 60367 || {{mp|2000 AN|115}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|60367}} |-id=368 bgcolor=#d6d6d6 | 60368 || {{mp|2000 AQ|119}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#607|EMA]] || align=right | 8.2 km || {{M+J|60368}} |-id=369 bgcolor=#fefefe | 60369 || {{mp|2000 AJ|120}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60369}} |-id=370 bgcolor=#d6d6d6 | 60370 || {{mp|2000 AG|126}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.9 km'' || {{M+J|60370}} |-id=371 bgcolor=#fefefe | 60371 || {{mp|2000 AN|139}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.0 km || {{M+J|60371}} |-id=372 bgcolor=#fefefe | 60372 || {{mp|2000 AG|141}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60372}} |-id=373 bgcolor=#fefefe | 60373 || {{mp|2000 AC|144}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60373}} |-id=374 bgcolor=#fefefe | 60374 || {{mp|2000 AY|144}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hungaria asteroids|''H'']] || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60374}} |-id=375 bgcolor=#fa8072 | 60375 || {{mp|2000 AY|146}} || — || Enero 8, 2000 || Socorro || LINEAR || ''H'' || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60375}} |-id=376 bgcolor=#fefefe | 60376 || {{mp|2000 AH|150}} || — || Enero 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60376}} |-id=377 bgcolor=#d6d6d6 | 60377 || {{mp|2000 AC|165}} || — || Enero 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Fast rotator (asteroid)#60377|fast]] || align=right | 11 km || {{M+J|60377}} |-id=378 bgcolor=#d6d6d6 | 60378 || {{mp|2000 AL|165}} || — || Enero 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | 7.1 km || {{M+J|60378}} |-id=379 bgcolor=#d6d6d6 | 60379 || {{mp|2000 AL|167}} || — || Enero 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.7 km || {{M+J|60379}} |-id=380 bgcolor=#e9e9e9 | 60380 || {{mp|2000 AY|168}} || — || Enero 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|60380}} |-id=381 bgcolor=#d6d6d6 | 60381 || {{mp|2000 AX|180}} || — || Enero 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hilda asteroid|3:2]] || align=right | 15 km || {{M+J|60381}} |-id=382 bgcolor=#fefefe | 60382 || {{mp|2000 AR|182}} || — || Enero 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 1.8 km || {{M+J|60382}} |-id=383 bgcolor=#c2ffff | 60383 || {{mp|2000 AR|184}} || — || Enero 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Greek camp|L4]] || align=right | 35 km || {{M+J|60383}} |-id=384 bgcolor=#d6d6d6 | 60384 || {{mp|2000 AU|185}} || — || Enero 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''9.4 km'' || {{M+J|60384}} |-id=385 bgcolor=#fefefe | 60385 || {{mp|2000 AC|195}} || — || Enero 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.2 km || {{M+J|60385}} |-id=386 bgcolor=#e9e9e9 | 60386 || {{mp|2000 AV|202}} || — || Enero 10, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.6 km || {{M+J|60386}} |-id=387 bgcolor=#d6d6d6 | 60387 || {{mp|2000 AM|207}} || — || Enero 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 4.5 km || {{M+J|60387}} |-id=388 bgcolor=#c2ffff | 60388 || {{mp|2000 AY|217}} || — || Enero 8, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Greek camp|L4]] || align=right | ''10 km'' || {{M+J|60388}} |-id=389 bgcolor=#fefefe | 60389 || {{mp|2000 AO|220}} || — || Enero 8, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60389}} |-id=390 bgcolor=#fefefe | 60390 || {{mp|2000 AD|223}} || — || Enero 9, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60390}} |-id=391 bgcolor=#fefefe | 60391 || {{mp|2000 AQ|224}} || — || Enero 11, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60391}} |-id=392 bgcolor=#fefefe | 60392 || {{mp|2000 AK|227}} || — || Enero 10, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | 2.1 km || {{M+J|60392}} |-id=393 bgcolor=#e9e9e9 | 60393 || {{mp|2000 AX|232}} || — || Enero 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60393}} |-id=394 bgcolor=#fefefe | 60394 || {{mp|2000 AY|234}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60394}} |-id=395 bgcolor=#d6d6d6 | 60395 || {{mp|2000 AJ|237}} || — || Enero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 14 km || {{M+J|60395}} |-id=396 bgcolor=#fa8072 | 60396 || {{mp|2000 AG|243}} || — || Enero 7, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Hungaria asteroids|''H'']] || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60396}} |-id=397 bgcolor=#e9e9e9 | 60397 || {{mp|2000 AH|243}} || — || Enero 7, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 6.5 km || {{M+J|60397}} |-id=398 bgcolor=#d6d6d6 | 60398 || {{mp|2000 AG|251}} || — || Enero 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Hilda asteroid|3:2]] || align=right | 12 km || {{M+J|60398}} |-id=399 bgcolor=#c2ffff | 60399 || {{mp|2000 AY|253}} || — || Enero 7, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Greek camp|L4]] || align=right | 17 km || {{M+J|60399}} |-id=400 bgcolor=#fefefe | 60400 || {{mp|2000 BA|8}} || — || Enero 29, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60400}} |} == 60401–60500 == {{Anchor|401}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#c2ffff | 60401 || {{mp|2000 BQ|21}} || — || Enero 29, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Greek camp|L4]] || align=right | 18 km || {{M+J|60401}} |-id=402 bgcolor=#fefefe | 60402 || {{mp|2000 BL|27}} || — || Enero 30, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60402}} |-id=403 bgcolor=#e9e9e9 | 60403 || {{mp|2000 BK|30}} || — || Enero 27, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 5.2 km || {{M+J|60403}} |-id=404 bgcolor=#fefefe | 60404 || {{mp|2000 BR|37}} || — || Enero 26, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60404}} |-id=405 bgcolor=#e9e9e9 | 60405 || {{mp|2000 BV|51}} || — || Enero 30, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60405}} |-id=406 bgcolor=#fefefe | 60406 Albertosuci || {{mp|2000 CR|1}} || {{MoMP|60406|Albertosuci}} || Pebrero 3, 2000 || [[Osservatorio Astronomico della Montagna Pistoiese|San Marcello]] || [[Luciano Tesi|L. Tesi]], [[Andrea Boattini|A. Boattini]] || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60406}} |-id=407 bgcolor=#d6d6d6 | 60407 || {{mp|2000 CZ|1}} || — || Pebrero 2, 2000 || [[Uenohara Observatory|Uenohara]] || [[Nobuhiro Kawasato|N. Kawasato]] || — || align=right | 5.1 km || {{M+J|60407}} |-id=408 bgcolor=#fefefe | 60408 || {{mp|2000 CB|6}} || — || Pebrero 2, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60408}} |-id=409 bgcolor=#fefefe | 60409 || {{mp|2000 CO|6}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | 2.4 km || {{M+J|60409}} |-id=410 bgcolor=#d6d6d6 | 60410 || {{mp|2000 CG|16}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.0 km || {{M+J|60410}} |-id=411 bgcolor=#fefefe | 60411 || {{mp|2000 CP|20}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60411}} |-id=412 bgcolor=#d6d6d6 | 60412 || {{mp|2000 CT|22}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.6 km || {{M+J|60412}} |-id=413 bgcolor=#e9e9e9 | 60413 || {{mp|2000 CO|23}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|60413}} |-id=414 bgcolor=#e9e9e9 | 60414 || {{mp|2000 CS|23}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|60414}} |-id=415 bgcolor=#e9e9e9 | 60415 || {{mp|2000 CP|24}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Maria family|MAR]] || align=right | 2.9 km || {{M+J|60415}} |-id=416 bgcolor=#fefefe | 60416 || {{mp|2000 CZ|25}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|60416}} |-id=417 bgcolor=#e9e9e9 | 60417 || {{mp|2000 CD|27}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|60417}} |-id=418 bgcolor=#d6d6d6 | 60418 || {{mp|2000 CU|28}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | ''6.5 km'' || {{M+J|60418}} |-id=419 bgcolor=#fefefe | 60419 || {{mp|2000 CY|28}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60419}} |-id=420 bgcolor=#fefefe | 60420 || {{mp|2000 CC|30}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|60420}} |-id=421 bgcolor=#c2ffff | 60421 || {{mp|2000 CZ|31}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Greek camp|L4]] || align=right | 14 km || {{M+J|60421}} |-id=422 bgcolor=#fefefe | 60422 || {{mp|2000 CR|35}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60422}} |-id=423 bgcolor=#fefefe | 60423 Chvojen || {{mp|2000 CO|39}} || {{MoMP|60423|Chvojen}} || Pebrero 4, 2000 || [[Kleť Observatory|Kleť]] || [[Miloš Tichý|M. Tichý]] || [[Hungaria asteroids|''H'']] || align=right data-sort-value="0.92" | ''920 m'' || {{M+J|60423}} |-id=424 bgcolor=#fefefe | 60424 || {{mp|2000 CY|48}} || — || Pebrero 2, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 3.6 km || {{M+J|60424}} |-id=425 bgcolor=#e9e9e9 | 60425 || {{mp|2000 CA|49}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.1 km || {{M+J|60425}} |-id=426 bgcolor=#e9e9e9 | 60426 || {{mp|2000 CJ|49}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.5 km'' || {{M+J|60426}} |-id=427 bgcolor=#fefefe | 60427 || {{mp|2000 CV|50}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60427}} |-id=428 bgcolor=#e9e9e9 | 60428 || {{mp|2000 CZ|50}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60428}} |-id=429 bgcolor=#fefefe | 60429 || {{mp|2000 CJ|52}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60429}} |-id=430 bgcolor=#e9e9e9 | 60430 || {{mp|2000 CF|55}} || — || Pebrero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || {{LoMP|12739|(12739)}} || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60430}} |-id=431 bgcolor=#fefefe | 60431 || {{mp|2000 CO|58}} || — || Pebrero 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|60431}} |-id=432 bgcolor=#fefefe | 60432 || {{mp|2000 CV|61}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60432}} |-id=433 bgcolor=#e9e9e9 | 60433 || {{mp|2000 CZ|61}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|60433}} |-id=434 bgcolor=#e9e9e9 | 60434 || {{mp|2000 CJ|63}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 3.7 km || {{M+J|60434}} |-id=435 bgcolor=#e9e9e9 | 60435 || {{mp|2000 CH|65}} || — || Pebrero 3, 2000 || Socorro || LINEAR || EUN || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60435}} |-id=436 bgcolor=#e9e9e9 | 60436 || {{mp|2000 CY|70}} || — || Pebrero 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|60436}} |-id=437 bgcolor=#fefefe | 60437 || {{mp|2000 CU|76}} || — || Pebrero 10, 2000 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60437}} |-id=438 bgcolor=#e9e9e9 | 60438 || {{mp|2000 CF|78}} || — || Pebrero 7, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|60438}} |-id=439 bgcolor=#fefefe | 60439 || {{mp|2000 CS|81}} || — || Pebrero 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60439}} |-id=440 bgcolor=#d6d6d6 | 60440 || {{mp|2000 CY|82}} || — || Pebrero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''8.3 km'' || {{M+J|60440}} |-id=441 bgcolor=#fefefe | 60441 || {{mp|2000 CB|83}} || — || Pebrero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60441}} |-id=442 bgcolor=#e9e9e9 | 60442 || {{mp|2000 CQ|83}} || — || Pebrero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.7 km || {{M+J|60442}} |-id=443 bgcolor=#e9e9e9 | 60443 || {{mp|2000 CH|85}} || — || Pebrero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Gefion family|GEF]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60443}} |-id=444 bgcolor=#d6d6d6 | 60444 || {{mp|2000 CV|85}} || — || Pebrero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 4.8 km || {{M+J|60444}} |-id=445 bgcolor=#e9e9e9 | 60445 || {{mp|2000 CA|87}} || — || Pebrero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.9 km'' || {{M+J|60445}} |-id=446 bgcolor=#d6d6d6 | 60446 || {{mp|2000 CA|88}} || — || Pebrero 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 7.0 km || {{M+J|60446}} |-id=447 bgcolor=#e9e9e9 | 60447 || {{mp|2000 CL|90}} || — || Pebrero 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60447}} |-id=448 bgcolor=#fefefe | 60448 || {{mp|2000 CU|91}} || — || Pebrero 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.4 km || {{M+J|60448}} |-id=449 bgcolor=#d6d6d6 | 60449 || {{mp|2000 CA|92}} || — || Pebrero 6, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 4.7 km || {{M+J|60449}} |-id=450 bgcolor=#fefefe | 60450 || {{mp|2000 CG|93}} || — || Pebrero 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|60450}} |-id=451 bgcolor=#e9e9e9 | 60451 || {{mp|2000 CH|93}} || — || Pebrero 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.2 km || {{M+J|60451}} |-id=452 bgcolor=#fefefe | 60452 || {{mp|2000 CV|96}} || — || Pebrero 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60452}} |-id=453 bgcolor=#e9e9e9 | 60453 || {{mp|2000 CR|102}} || — || Pebrero 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60453}} |-id=454 bgcolor=#c2e0ff | 60454 || {{mp|2000 CH|105}} || — || Pebrero 5, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Marc Buie|M. W. Buie]] || [[Classical Kuiper belt object|cubewano]] ([[Cold classical|cold]]) || align=right | ''153 km'' || {{M+J|60454}} |-id=455 bgcolor=#e9e9e9 | 60455 || {{mp|2000 CY|106}} || — || Pebrero 5, 2000 || Kitt Peak || M. W. Buie || — || align=right | 4.8 km || {{M+J|60455}} |-id=456 bgcolor=#d6d6d6 | 60456 || {{mp|2000 CD|108}} || — || Pebrero 5, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 8.7 km || {{M+J|60456}} |-id=457 bgcolor=#fefefe | 60457 || {{mp|2000 CS|108}} || — || Pebrero 5, 2000 || Catalina || CSS || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60457}} |-id=458 bgcolor=#c2e0ff | 60458 || {{mp|2000 CM|114}} || — || Pebrero 5, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Marc Buie|M. W. Buie]] || [[Scattered-disc object|SDO]]—[[Minor-planet moon#60458|moon]] || align=right | ''126 km'' || {{M+J|60458}} |-id=459 bgcolor=#e9e9e9 | 60459 || {{mp|2000 CE|120}} || — || Pebrero 2, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60459}} |-id=460 bgcolor=#e9e9e9 | 60460 || {{mp|2000 DJ|2}} || — || Pebrero 26, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 4.7 km || {{M+J|60460}} |-id=461 bgcolor=#fefefe | 60461 || {{mp|2000 DH|4}} || — || Pebrero 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60461}} |-id=462 bgcolor=#fefefe | 60462 || {{mp|2000 DM|4}} || — || Pebrero 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|60462}} |-id=463 bgcolor=#d6d6d6 | 60463 || {{mp|2000 DC|5}} || — || Pebrero 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#614|TEL]] || align=right | 4.8 km || {{M+J|60463}} |-id=464 bgcolor=#e9e9e9 | 60464 || {{mp|2000 DU|6}} || — || Pebrero 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60464}} |-id=465 bgcolor=#d6d6d6 | 60465 || {{mp|2000 DM|9}} || — || Pebrero 26, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 3.9 km || {{M+J|60465}} |-id=466 bgcolor=#fefefe | 60466 || {{mp|2000 DK|12}} || — || Pebrero 27, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 4.8 km || {{M+J|60466}} |-id=467 bgcolor=#fefefe | 60467 || {{mp|2000 DB|14}} || — || Pebrero 28, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60467}} |-id=468 bgcolor=#e9e9e9 | 60468 || {{mp|2000 DD|18}} || — || Pebrero 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|60468}} |-id=469 bgcolor=#fefefe | 60469 || {{mp|2000 DF|22}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60469}} |-id=470 bgcolor=#fefefe | 60470 || {{mp|2000 DW|23}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | 1.9 km || {{M+J|60470}} |-id=471 bgcolor=#fefefe | 60471 || {{mp|2000 DT|25}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60471}} |-id=472 bgcolor=#e9e9e9 | 60472 || {{mp|2000 DY|26}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60472}} |-id=473 bgcolor=#d6d6d6 | 60473 || {{mp|2000 DY|27}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 10 km || {{M+J|60473}} |-id=474 bgcolor=#d6d6d6 | 60474 || {{mp|2000 DT|32}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|60474}} |-id=475 bgcolor=#d6d6d6 | 60475 || {{mp|2000 DC|36}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.6 km'' || {{M+J|60475}} |-id=476 bgcolor=#e9e9e9 | 60476 || {{mp|2000 DV|36}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|60476}} |-id=477 bgcolor=#e9e9e9 | 60477 || {{mp|2000 DE|37}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.6 km || {{M+J|60477}} |-id=478 bgcolor=#e9e9e9 | 60478 || {{mp|2000 DK|37}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60478}} |-id=479 bgcolor=#e9e9e9 | 60479 || {{mp|2000 DX|37}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60479}} |-id=480 bgcolor=#d6d6d6 | 60480 || {{mp|2000 DD|38}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.4 km || {{M+J|60480}} |-id=481 bgcolor=#e9e9e9 | 60481 || {{mp|2000 DF|42}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|60481}} |-id=482 bgcolor=#fefefe | 60482 || {{mp|2000 DN|42}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60482}} |-id=483 bgcolor=#e9e9e9 | 60483 || {{mp|2000 DD|44}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60483}} |-id=484 bgcolor=#fefefe | 60484 || {{mp|2000 DM|55}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60484}} |-id=485 bgcolor=#fefefe | 60485 || {{mp|2000 DM|63}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60485}} |-id=486 bgcolor=#d6d6d6 | 60486 || {{mp|2000 DS|66}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60486}} |-id=487 bgcolor=#fefefe | 60487 || {{mp|2000 DM|70}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60487}} |-id=488 bgcolor=#e9e9e9 | 60488 || {{mp|2000 DF|74}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|60488}} |-id=489 bgcolor=#e9e9e9 | 60489 || {{mp|2000 DP|74}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|60489}} |-id=490 bgcolor=#e9e9e9 | 60490 || {{mp|2000 DX|74}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|60490}} |-id=491 bgcolor=#fefefe | 60491 || {{mp|2000 DD|78}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60491}} |-id=492 bgcolor=#fefefe | 60492 || {{mp|2000 DG|82}} || — || Pebrero 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60492}} |-id=493 bgcolor=#e9e9e9 | 60493 || {{mp|2000 DC|83}} || — || Pebrero 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60493}} |-id=494 bgcolor=#e9e9e9 | 60494 || {{mp|2000 DE|88}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60494}} |-id=495 bgcolor=#fefefe | 60495 || {{mp|2000 DF|88}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 3.1 km || {{M+J|60495}} |-id=496 bgcolor=#e9e9e9 | 60496 || {{mp|2000 DC|89}} || — || Pebrero 26, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60496}} |-id=497 bgcolor=#d6d6d6 | 60497 || {{mp|2000 DH|91}} || — || Pebrero 27, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''8.2 km'' || {{M+J|60497}} |-id=498 bgcolor=#d6d6d6 | 60498 || {{mp|2000 DC|92}} || — || Pebrero 27, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 7.8 km || {{M+J|60498}} |-id=499 bgcolor=#e9e9e9 | 60499 || {{mp|2000 DN|94}} || — || Pebrero 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|60499}} |-id=500 bgcolor=#fefefe | 60500 || {{mp|2000 DW|95}} || — || Pebrero 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60500}} |} == 60501–60600 == {{Anchor|501}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#d6d6d6 | 60501 || {{mp|2000 DN|96}} || — || Pebrero 29, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 6.0 km || {{M+J|60501}} |-id=502 bgcolor=#fefefe | 60502 || {{mp|2000 DT|96}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60502}} |-id=503 bgcolor=#d6d6d6 | 60503 || {{mp|2000 DY|100}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.1 km || {{M+J|60503}} |-id=504 bgcolor=#e9e9e9 | 60504 || {{mp|2000 DL|102}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.7 km || {{M+J|60504}} |-id=505 bgcolor=#fefefe | 60505 || {{mp|2000 DB|104}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60505}} |-id=506 bgcolor=#fefefe | 60506 || {{mp|2000 DH|104}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60506}} |-id=507 bgcolor=#fefefe | 60507 || {{mp|2000 DG|106}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60507}} |-id=508 bgcolor=#d6d6d6 | 60508 || {{mp|2000 DJ|107}} || — || Pebrero 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.0 km'' || {{M+J|60508}} |-id=509 bgcolor=#fefefe | 60509 || {{mp|2000 EA|2}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60509}} |-id=510 bgcolor=#e9e9e9 | 60510 || {{mp|2000 EV|3}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60510}} |-id=511 bgcolor=#fefefe | 60511 || {{mp|2000 EF|4}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hungaria family|H]] || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60511}} |-id=512 bgcolor=#d6d6d6 | 60512 || {{mp|2000 EU|8}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|60512}} |-id=513 bgcolor=#fefefe | 60513 || {{mp|2000 EK|11}} || — || Marso 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60513}} |-id=514 bgcolor=#e9e9e9 | 60514 || {{mp|2000 EC|12}} || — || Marso 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60514}} |-id=515 bgcolor=#fefefe | 60515 || {{mp|2000 EQ|14}} || — || Marso 5, 2000 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || — || align=right | 4.2 km || {{M+J|60515}} |-id=516 bgcolor=#d6d6d6 | 60516 || {{mp|2000 EX|16}} || — || Marso 3, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 5.8 km || {{M+J|60516}} |-id=517 bgcolor=#fefefe | 60517 || {{mp|2000 EC|18}} || — || Marso 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60517}} |-id=518 bgcolor=#fefefe | 60518 || {{mp|2000 ET|19}} || — || Marso 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60518}} |-id=519 bgcolor=#fefefe | 60519 || {{mp|2000 EU|25}} || — || Marso 8, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60519}} |-id=520 bgcolor=#d6d6d6 | 60520 || {{mp|2000 ET|32}} || — || Marso 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.8 km || {{M+J|60520}} |-id=521 bgcolor=#e9e9e9 | 60521 || {{mp|2000 EM|34}} || — || Marso 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.8 km || {{M+J|60521}} |-id=522 bgcolor=#d6d6d6 | 60522 || {{mp|2000 EP|35}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 9.6 km || {{M+J|60522}} |-id=523 bgcolor=#fefefe | 60523 || {{mp|2000 EM|37}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60523}} |-id=524 bgcolor=#d6d6d6 | 60524 || {{mp|2000 EA|40}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|60524}} |-id=525 bgcolor=#e9e9e9 | 60525 || {{mp|2000 EW|40}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|60525}} |-id=526 bgcolor=#e9e9e9 | 60526 || {{mp|2000 EU|41}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60526}} |-id=527 bgcolor=#d6d6d6 | 60527 || {{mp|2000 EE|43}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.7 km || {{M+J|60527}} |-id=528 bgcolor=#e9e9e9 | 60528 || {{mp|2000 EN|44}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60528}} |-id=529 bgcolor=#fefefe | 60529 || {{mp|2000 EU|47}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|60529}} |-id=530 bgcolor=#e9e9e9 | 60530 || {{mp|2000 ED|48}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|60530}} |-id=531 bgcolor=#e9e9e9 | 60531 || {{mp|2000 EF|50}} || — || Marso 9, 2000 || [[Tebbutt Observatory|Tebbutt]] || [[Frank B. Zoltowski|F. B. Zoltowski]] || — || align=right | 5.3 km || {{M+J|60531}} |-id=532 bgcolor=#e9e9e9 | 60532 Henson || {{mp|2000 EX|50}} || {{MoMP|60532|Henson}} || Marso 11, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 7.4 km || {{M+J|60532}} |-id=533 bgcolor=#e9e9e9 | 60533 || {{mp|2000 EC|55}} || — || Marso 10, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 5.4 km || {{M+J|60533}} |-id=534 bgcolor=#fefefe | 60534 || {{mp|2000 EB|56}} || — || Marso 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60534}} |-id=535 bgcolor=#fefefe | 60535 || {{mp|2000 EM|56}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60535}} |-id=536 bgcolor=#fefefe | 60536 || {{mp|2000 EE|58}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60536}} |-id=537 bgcolor=#fefefe | 60537 || {{mp|2000 ED|59}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60537}} |-id=538 bgcolor=#e9e9e9 | 60538 || {{mp|2000 EX|60}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60538}} |-id=539 bgcolor=#d6d6d6 | 60539 || {{mp|2000 EB|61}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.6 km || {{M+J|60539}} |-id=540 bgcolor=#fefefe | 60540 || {{mp|2000 EZ|61}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|60540}} |-id=541 bgcolor=#e9e9e9 | 60541 || {{mp|2000 EN|63}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#513|MRX]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60541}} |-id=542 bgcolor=#fefefe | 60542 || {{mp|2000 EQ|66}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]]—{{Interloper|404}} || align=right | 5.2 km || {{M+J|60542}} |-id=543 bgcolor=#fefefe | 60543 || {{mp|2000 ET|77}} || — || Marso 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60543}} |-id=544 bgcolor=#e9e9e9 | 60544 || {{mp|2000 EP|78}} || — || Marso 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|60544}} |-id=545 bgcolor=#d6d6d6 | 60545 || {{mp|2000 ES|83}} || — || Marso 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.6 km || {{M+J|60545}} |-id=546 bgcolor=#e9e9e9 | 60546 || {{mp|2000 EE|85}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60546}} |-id=547 bgcolor=#fefefe | 60547 || {{mp|2000 EF|86}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60547}} |-id=548 bgcolor=#fefefe | 60548 || {{mp|2000 EH|86}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60548}} |-id=549 bgcolor=#fefefe | 60549 || {{mp|2000 EL|87}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60549}} |-id=550 bgcolor=#e9e9e9 | 60550 || {{mp|2000 EX|87}} || — || Marso 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60550}} |-id=551 bgcolor=#d6d6d6 | 60551 || {{mp|2000 EQ|88}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.3 km || {{M+J|60551}} |-id=552 bgcolor=#d6d6d6 | 60552 || {{mp|2000 EO|89}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60552}} |-id=553 bgcolor=#fefefe | 60553 || {{mp|2000 ED|91}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 3.1 km || {{M+J|60553}} |-id=554 bgcolor=#e9e9e9 | 60554 || {{mp|2000 EZ|93}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 3.2 km || {{M+J|60554}} |-id=555 bgcolor=#fefefe | 60555 || {{mp|2000 EJ|94}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60555}} |-id=556 bgcolor=#e9e9e9 | 60556 || {{mp|2000 EL|95}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Maria family|MAR]] || align=right | 3.4 km || {{M+J|60556}} |-id=557 bgcolor=#fefefe | 60557 || {{mp|2000 EW|95}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.2 km || {{M+J|60557}} |-id=558 bgcolor=#c7ff8f | [[60558 Echeclus]] || {{mp|2000 EC|98}} || {{MoMP|60558|Echeclus}} || Marso 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Centaur (small Solar System body)|centaur]]—{{nowrap|[[List of numbered comets#174P|Comet (174P)]]}} || align=right | 59 km || {{M+J|60558}} |-id=559 bgcolor=#d6d6d6 | 60559 || {{mp|2000 EN|98}} || — || Marso 9, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Themis family|THM]] || align=right | 6.9 km || {{M+J|60559}} |-id=560 bgcolor=#fefefe | 60560 || {{mp|2000 EQ|103}} || — || Marso 12, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60560}} |-id=561 bgcolor=#fefefe | 60561 || {{mp|2000 EX|104}} || — || Marso 11, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|60561}} |-id=562 bgcolor=#e9e9e9 | 60562 || {{mp|2000 EH|106}} || — || Marso 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 4.3 km || {{M+J|60562}} |-id=563 bgcolor=#fefefe | 60563 || {{mp|2000 EF|107}} || — || Marso 5, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|60563}} |-id=564 bgcolor=#fefefe | 60564 || {{mp|2000 ER|108}} || — || Marso 8, 2000 || Haleakala || NEAT || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60564}} |-id=565 bgcolor=#e9e9e9 | 60565 || {{mp|2000 EB|109}} || — || Marso 8, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[FIN tbl#518|RAF]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60565}} |-id=566 bgcolor=#e9e9e9 | 60566 || {{mp|2000 EH|109}} || — || Marso 8, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || — || align=right | 4.1 km || {{M+J|60566}} |-id=567 bgcolor=#e9e9e9 | 60567 || {{mp|2000 EL|110}} || — || Marso 8, 2000 || Haleakala || NEAT || — || align=right | ''5.2 km'' || {{M+J|60567}} |-id=568 bgcolor=#e9e9e9 | 60568 || {{mp|2000 ED|111}} || — || Marso 8, 2000 || Haleakala || NEAT || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|60568}} |-id=569 bgcolor=#fefefe | 60569 || {{mp|2000 EH|112}} || — || Marso 9, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60569}} |-id=570 bgcolor=#d6d6d6 | 60570 || {{mp|2000 ET|113}} || — || Marso 9, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 6.1 km || {{M+J|60570}} |-id=571 bgcolor=#fefefe | 60571 || {{mp|2000 ER|116}} || — || Marso 10, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 5.0 km || {{M+J|60571}} |-id=572 bgcolor=#e9e9e9 | 60572 || {{mp|2000 EB|117}} || — || Marso 10, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.7 km || {{M+J|60572}} |-id=573 bgcolor=#e9e9e9 | 60573 || {{mp|2000 ED|118}} || — || Marso 11, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 4.0 km || {{M+J|60573}} |-id=574 bgcolor=#d6d6d6 | 60574 || {{mp|2000 EK|119}} || — || Marso 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[FIN tbl#612|TIR]] || align=right | ''8.1 km'' || {{M+J|60574}} |-id=575 bgcolor=#e9e9e9 | 60575 || {{mp|2000 EY|121}} || — || Marso 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|60575}} |-id=576 bgcolor=#d6d6d6 | 60576 || {{mp|2000 EJ|122}} || — || Marso 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|60576}} |-id=577 bgcolor=#d6d6d6 | 60577 || {{mp|2000 EW|122}} || — || Marso 11, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 5.7 km || {{M+J|60577}} |-id=578 bgcolor=#e9e9e9 | 60578 || {{mp|2000 ED|123}} || — || Marso 11, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60578}} |-id=579 bgcolor=#e9e9e9 | 60579 || {{mp|2000 EK|127}} || — || Marso 11, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|60579}} |-id=580 bgcolor=#fefefe | 60580 || {{mp|2000 ER|127}} || — || Marso 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60580}} |-id=581 bgcolor=#e9e9e9 | 60581 || {{mp|2000 EE|128}} || — || Marso 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Fast rotator (asteroid)#60581|fast]] || align=right | 4.1 km || {{M+J|60581}} |-id=582 bgcolor=#fefefe | 60582 || {{mp|2000 EB|130}} || — || Marso 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60582}} |-id=583 bgcolor=#fefefe | 60583 || {{mp|2000 EQ|132}} || — || Marso 11, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60583}} |-id=584 bgcolor=#e9e9e9 | 60584 || {{mp|2000 EW|132}} || — || Marso 11, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|60584}} |-id=585 bgcolor=#fefefe | 60585 || {{mp|2000 EZ|132}} || — || Marso 11, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60585}} |-id=586 bgcolor=#e9e9e9 | 60586 || {{mp|2000 EZ|136}} || — || Marso 12, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60586}} |-id=587 bgcolor=#e9e9e9 | 60587 || {{mp|2000 EL|139}} || — || Marso 11, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60587}} |-id=588 bgcolor=#fefefe | 60588 || {{mp|2000 EQ|139}} || — || Marso 12, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60588}} |-id=589 bgcolor=#d6d6d6 | 60589 || {{mp|2000 EU|139}} || — || Marso 12, 2000 || Catalina || CSS || — || align=right | 9.8 km || {{M+J|60589}} |-id=590 bgcolor=#e9e9e9 | 60590 || {{mp|2000 EE|140}} || — || Marso 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''5.6 km'' || {{M+J|60590}} |-id=591 bgcolor=#fefefe | 60591 || {{mp|2000 EV|141}} || — || Marso 2, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 2.3 km || {{M+J|60591}} |-id=592 bgcolor=#e9e9e9 | 60592 || {{mp|2000 EE|146}} || — || Marso 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60592}} |-id=593 bgcolor=#fefefe | 60593 || {{mp|2000 EN|146}} || — || Marso 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60593}} |-id=594 bgcolor=#e9e9e9 | 60594 || {{mp|2000 ER|147}} || — || Marso 4, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60594}} |-id=595 bgcolor=#e9e9e9 | 60595 || {{mp|2000 EN|150}} || — || Marso 5, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''4.9 km'' || {{M+J|60595}} |-id=596 bgcolor=#fefefe | 60596 || {{mp|2000 EZ|150}} || — || Marso 5, 2000 || Haleakala || NEAT || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60596}} |-id=597 bgcolor=#e9e9e9 | 60597 || {{mp|2000 EJ|154}} || — || Marso 6, 2000 || Haleakala || NEAT || — || align=right | 6.6 km || {{M+J|60597}} |-id=598 bgcolor=#e9e9e9 | 60598 || {{mp|2000 EX|154}} || — || Marso 7, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Maria family|MAR]] || align=right | 3.2 km || {{M+J|60598}} |-id=599 bgcolor=#e9e9e9 | 60599 || {{mp|2000 EY|154}} || — || Marso 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|60599}} |-id=600 bgcolor=#e9e9e9 | 60600 || {{mp|2000 EG|157}} || — || Marso 11, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60600}} |} == 60601–60700 == {{Anchor|601}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#fefefe | 60601 || {{mp|2000 EQ|157}} || — || Marso 12, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60601}} |-id=602 bgcolor=#e9e9e9 | 60602 || {{mp|2000 EV|161}} || — || Marso 3, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|60602}} |-id=603 bgcolor=#fefefe | 60603 || {{mp|2000 EF|163}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60603}} |-id=604 bgcolor=#fefefe | 60604 || {{mp|2000 EP|164}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 1.8 km || {{M+J|60604}} |-id=605 bgcolor=#d6d6d6 | 60605 || {{mp|2000 EZ|167}} || — || Marso 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#609|VER]] || align=right | 8.8 km || {{M+J|60605}} |-id=606 bgcolor=#e9e9e9 | 60606 || {{mp|2000 EC|171}} || — || Marso 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.5 km || {{M+J|60606}} |-id=607 bgcolor=#fefefe | 60607 || {{mp|2000 EA|172}} || — || Marso 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60607}} |-id=608 bgcolor=#c2e0ff | 60608 || {{mp|2000 EE|173}} || — || Marso 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Jane Luu|J. X. Luu]], [[Chad Trujillo|C. A. Trujillo]], Evans, W. || [[Centaur (small Solar System body)|centaur]] || align=right | 117 km || {{M+J|60608}} |-id=609 bgcolor=#e9e9e9 | 60609 Kerryprice || {{mp|2000 EA|175}} || {{MoMP|60609|Kerryprice}} || Marso 2, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60609}} |-id=610 bgcolor=#e9e9e9 | 60610 || {{mp|2000 EB|181}} || — || Marso 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 5.4 km || {{M+J|60610}} |-id=611 bgcolor=#d6d6d6 | 60611 || {{mp|2000 ED|185}} || — || Marso 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.1 km || {{M+J|60611}} |-id=612 bgcolor=#d6d6d6 | 60612 || {{mp|2000 EE|190}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || {{LoMP|43176|(43176)}} || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|60612}} |-id=613 bgcolor=#e9e9e9 | 60613 || {{mp|2000 EO|196}} || — || Marso 3, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Adeona family|ADE]] || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60613}} |-id=614 bgcolor=#e9e9e9 | 60614 Tomshea || {{mp|2000 EU|198}} || {{MoMP|60614|Tomshea}} || Marso 1, 2000 || [[Catalina Sky Survey|Catalina]] || [[Catalina Sky Survey|CSS]] || — || align=right | 3.7 km || {{M+J|60614}} |-id=615 bgcolor=#e9e9e9 | 60615 || {{mp|2000 EV|205}} || — || Marso 12, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|60615}} |-id=616 bgcolor=#d6d6d6 | 60616 || {{mp|2000 FH|1}} || — || Marso 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''9.8 km'' || {{M+J|60616}} |-id=617 bgcolor=#fefefe | 60617 || {{mp|2000 FM|3}} || — || Marso 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60617}} |-id=618 bgcolor=#fefefe | 60618 || {{mp|2000 FP|3}} || — || Marso 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60618}} |-id=619 bgcolor=#e9e9e9 | 60619 || {{mp|2000 FZ|4}} || — || Marso 27, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60619}} |-id=620 bgcolor=#c2e0ff | 60620 || {{mp|2000 FD|8}} || — || Marso 27, 2000 || [[Mauna Kea Observatory|Mauna Kea]] || [[John J. Kavelaars|J. J. Kavelaars]], [[Brett J. Gladman|B. Gladman]], Petit, J.-M., [[Matthew J. Holman|M. J. Holman]] || [[Resonant trans-Neptunian object|res]]—[[Resonant trans-Neptunian object#4:7|''4:7'']] || align=right | ''177 km'' || {{M+J|60620}} |-id=621 bgcolor=#c2e0ff | [[(60621) 2000 FE8|60621]] || {{mp|2000 FE|8}} || — || Marso 27, 2000 || Mauna Kea || J. J. Kavelaars, B. Gladman, Petit, J.-M., M. J. Holman || res—[[Resonant trans-Neptunian object#2:5|2:5]]—[[Minor-planet moon#60621|moon]] || align=right | ''158 km'' || {{M+J|60621}} |-id=622 bgcolor=#fefefe | 60622 Pritchet || {{mp|2000 FK|8}} || {{MoMP|60622|Pritchet}} || Marso 30, 2000 || [[Dominion Astrophysical Observatory|NRC-DAO]] || [[David D. Balam|D. D. Balam]] || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60622}} |-id=623 bgcolor=#fefefe | 60623 || {{mp|2000 FW|13}} || — || Marso 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|60623}} |-id=624 bgcolor=#fefefe | 60624 || {{mp|2000 FT|14}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hungaria asteroids|''H'']] || align=right | ''1.0 km'' || {{M+J|60624}} |-id=625 bgcolor=#e9e9e9 | 60625 || {{mp|2000 FA|17}} || — || Marso 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.0 km || {{M+J|60625}} |-id=626 bgcolor=#fefefe | 60626 || {{mp|2000 FU|21}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60626}} |-id=627 bgcolor=#fefefe | 60627 || {{mp|2000 FJ|23}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.3 km || {{M+J|60627}} |-id=628 bgcolor=#fefefe | 60628 || {{mp|2000 FX|24}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.9 km || {{M+J|60628}} |-id=629 bgcolor=#fefefe | 60629 || {{mp|2000 FX|25}} || — || Marso 27, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60629}} |-id=630 bgcolor=#fefefe | 60630 || {{mp|2000 FY|25}} || — || Marso 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60630}} |-id=631 bgcolor=#e9e9e9 | 60631 || {{mp|2000 FC|26}} || — || Marso 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60631}} |-id=632 bgcolor=#fefefe | 60632 || {{mp|2000 FE|27}} || — || Marso 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60632}} |-id=633 bgcolor=#fefefe | 60633 || {{mp|2000 FF|27}} || — || Marso 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60633}} |-id=634 bgcolor=#fefefe | 60634 || {{mp|2000 FW|27}} || — || Marso 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60634}} |-id=635 bgcolor=#e9e9e9 | 60635 || {{mp|2000 FD|30}} || — || Marso 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60635}} |-id=636 bgcolor=#e9e9e9 | 60636 || {{mp|2000 FH|30}} || — || Marso 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Maria family|MAR]] || align=right | 3.9 km || {{M+J|60636}} |-id=637 bgcolor=#fefefe | 60637 || {{mp|2000 FX|30}} || — || Marso 29, 2000 || [[Kvistabergs observatorium|Kvistaberg]] || [[Uppsala–DLR Asteroid Survey|Uppsala-DLR Asteroid Survey]] || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|60637}} |-id=638 bgcolor=#d6d6d6 | 60638 || {{mp|2000 FF|31}} || — || Marso 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[FIN tbl#607|EMA]] || align=right | 9.4 km || {{M+J|60638}} |-id=639 bgcolor=#fefefe | 60639 || {{mp|2000 FW|31}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60639}} |-id=640 bgcolor=#e9e9e9 | 60640 || {{mp|2000 FE|34}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|60640}} |-id=641 bgcolor=#e9e9e9 | 60641 || {{mp|2000 FP|35}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.4 km || {{M+J|60641}} |-id=642 bgcolor=#fefefe | 60642 || {{mp|2000 FP|37}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.8 km || {{M+J|60642}} |-id=643 bgcolor=#fefefe | 60643 || {{mp|2000 FU|37}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60643}} |-id=644 bgcolor=#e9e9e9 | 60644 || {{mp|2000 FY|37}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|60644}} |-id=645 bgcolor=#fefefe | 60645 || {{mp|2000 FU|38}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60645}} |-id=646 bgcolor=#d6d6d6 | 60646 || {{mp|2000 FJ|39}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.7 km || {{M+J|60646}} |-id=647 bgcolor=#fefefe | 60647 || {{mp|2000 FA|40}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60647}} |-id=648 bgcolor=#e9e9e9 | 60648 || {{mp|2000 FY|40}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60648}} |-id=649 bgcolor=#e9e9e9 | 60649 || {{mp|2000 FZ|41}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60649}} |-id=650 bgcolor=#e9e9e9 | 60650 || {{mp|2000 FF|42}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|60650}} |-id=651 bgcolor=#fefefe | 60651 || {{mp|2000 FU|42}} || — || Marso 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60651}} |-id=652 bgcolor=#fefefe | 60652 || {{mp|2000 FG|43}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60652}} |-id=653 bgcolor=#fefefe | 60653 || {{mp|2000 FA|45}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60653}} |-id=654 bgcolor=#e9e9e9 | 60654 || {{mp|2000 FP|45}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#518|RAF]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60654}} |-id=655 bgcolor=#e9e9e9 | 60655 || {{mp|2000 FV|45}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Gefion family|GEF]] || align=right | 3.3 km || {{M+J|60655}} |-id=656 bgcolor=#e9e9e9 | 60656 || {{mp|2000 FF|47}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|60656}} |-id=657 bgcolor=#e9e9e9 | 60657 || {{mp|2000 FT|47}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.5 km'' || {{M+J|60657}} |-id=658 bgcolor=#fefefe | 60658 || {{mp|2000 FG|48}} || — || Marso 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | 5.0 km || {{M+J|60658}} |-id=659 bgcolor=#fefefe | 60659 || {{mp|2000 FX|49}} || — || Marso 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|60659}} |-id=660 bgcolor=#fefefe | 60660 || {{mp|2000 FL|50}} || — || Marso 27, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 1.4 km || {{M+J|60660}} |-id=661 bgcolor=#d6d6d6 | 60661 || {{mp|2000 FF|57}} || — || Marso 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 4.0 km || {{M+J|60661}} |-id=662 bgcolor=#e9e9e9 | 60662 || {{mp|2000 FX|61}} || — || Marso 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60662}} |-id=663 bgcolor=#fefefe | 60663 || {{mp|2000 FZ|65}} || — || Marso 29, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|60663}} |-id=664 bgcolor=#e9e9e9 | 60664 || {{mp|2000 FX|72}} || — || Marso 26, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|60664}} |-id=665 bgcolor=#fefefe | 60665 || {{mp|2000 FL|73}} || — || Marso 25, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 2.0 km || {{M+J|60665}} |-id=666 bgcolor=#fefefe | 60666 || {{mp|2000 FT|73}} || — || Marso 26, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 4.7 km || {{M+J|60666}} |-id=667 bgcolor=#fefefe | 60667 || {{mp|2000 GQ|1}} || — || Abril 4, 2000 || [[Prescott Observatory|Prescott]] || [[Paul G. Comba|P. G. Comba]] || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60667}} |-id=668 bgcolor=#fefefe | 60668 || {{mp|2000 GJ|3}} || — || Abril 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 2.4 km || {{M+J|60668}} |-id=669 bgcolor=#fefefe | 60669 Georgpick || {{mp|2000 GE|4}} || {{MoMP|60669|Georgpick}} || Abril 7, 2000 || [[Kleť Observatory|Kleť]] || [[Miloš Tichý|M. Tichý]] || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|60669}} |-id=670 bgcolor=#fefefe | 60670 || {{mp|2000 GX|5}} || — || Abril 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|60670}} |-id=671 bgcolor=#e9e9e9 | 60671 || {{mp|2000 GP|9}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60671}} |-id=672 bgcolor=#e9e9e9 | 60672 || {{mp|2000 GE|10}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60672}} |-id=673 bgcolor=#e9e9e9 | 60673 || {{mp|2000 GH|10}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.6 km || {{M+J|60673}} |-id=674 bgcolor=#d6d6d6 | 60674 || {{mp|2000 GN|10}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.2 km'' || {{M+J|60674}} |-id=675 bgcolor=#fefefe | 60675 || {{mp|2000 GA|12}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60675}} |-id=676 bgcolor=#e9e9e9 | 60676 || {{mp|2000 GQ|14}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60676}} |-id=677 bgcolor=#fefefe | 60677 || {{mp|2000 GO|18}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60677}} |-id=678 bgcolor=#e9e9e9 | 60678 || {{mp|2000 GA|23}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.8 km || {{M+J|60678}} |-id=679 bgcolor=#d6d6d6 | 60679 || {{mp|2000 GE|24}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60679}} |-id=680 bgcolor=#e9e9e9 | 60680 || {{mp|2000 GW|27}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60680}} |-id=681 bgcolor=#fefefe | 60681 || {{mp|2000 GE|31}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60681}} |-id=682 bgcolor=#d6d6d6 | 60682 || {{mp|2000 GU|31}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | ''5.9 km'' || {{M+J|60682}} |-id=683 bgcolor=#fefefe | 60683 || {{mp|2000 GL|33}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.4 km || {{M+J|60683}} |-id=684 bgcolor=#fefefe | 60684 || {{mp|2000 GA|34}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60684}} |-id=685 bgcolor=#fefefe | 60685 || {{mp|2000 GP|34}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60685}} |-id=686 bgcolor=#e9e9e9 | 60686 || {{mp|2000 GN|35}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|60686}} |-id=687 bgcolor=#e9e9e9 | 60687 || {{mp|2000 GS|35}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60687}} |-id=688 bgcolor=#d6d6d6 | 60688 || {{mp|2000 GY|35}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60688}} |-id=689 bgcolor=#fa8072 | 60689 || {{mp|2000 GG|37}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60689}} |-id=690 bgcolor=#fefefe | 60690 || {{mp|2000 GD|38}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|60690}} |-id=691 bgcolor=#d6d6d6 | 60691 || {{mp|2000 GJ|38}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.3 km'' || {{M+J|60691}} |-id=692 bgcolor=#fefefe | 60692 || {{mp|2000 GC|40}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60692}} |-id=693 bgcolor=#d6d6d6 | 60693 || {{mp|2000 GX|40}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60693}} |-id=694 bgcolor=#e9e9e9 | 60694 || {{mp|2000 GG|41}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60694}} |-id=695 bgcolor=#fefefe | 60695 || {{mp|2000 GM|42}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60695}} |-id=696 bgcolor=#e9e9e9 | 60696 || {{mp|2000 GQ|43}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.2 km'' || {{M+J|60696}} |-id=697 bgcolor=#fefefe | 60697 || {{mp|2000 GG|45}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60697}} |-id=698 bgcolor=#e9e9e9 | 60698 || {{mp|2000 GB|46}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.9 km || {{M+J|60698}} |-id=699 bgcolor=#e9e9e9 | 60699 || {{mp|2000 GN|47}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60699}} |-id=700 bgcolor=#fefefe | 60700 || {{mp|2000 GL|50}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|60700}} |} == 60701–60800 == {{Anchor|701}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#e9e9e9 | 60701 || {{mp|2000 GQ|51}} || — || Abril 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|60701}} |-id=702 bgcolor=#d6d6d6 | 60702 || {{mp|2000 GU|52}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.4 km || {{M+J|60702}} |-id=703 bgcolor=#d6d6d6 | 60703 || {{mp|2000 GU|53}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60703}} |-id=704 bgcolor=#e9e9e9 | 60704 || {{mp|2000 GK|55}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|60704}} |-id=705 bgcolor=#e9e9e9 | 60705 || {{mp|2000 GU|55}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|60705}} |-id=706 bgcolor=#d6d6d6 | 60706 || {{mp|2000 GB|56}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|60706}} |-id=707 bgcolor=#d6d6d6 | 60707 || {{mp|2000 GP|56}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|60707}} |-id=708 bgcolor=#e9e9e9 | 60708 || {{mp|2000 GC|57}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || {{LoMP|17392|(17392)}} || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|60708}} |-id=709 bgcolor=#fefefe | 60709 || {{mp|2000 GN|57}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60709}} |-id=710 bgcolor=#fefefe | 60710 || {{mp|2000 GU|57}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60710}} |-id=711 bgcolor=#e9e9e9 | 60711 || {{mp|2000 GS|59}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|60711}} |-id=712 bgcolor=#d6d6d6 | 60712 || {{mp|2000 GM|60}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#631|URS]] || align=right | 9.5 km || {{M+J|60712}} |-id=713 bgcolor=#fefefe | 60713 || {{mp|2000 GK|61}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60713}} |-id=714 bgcolor=#fefefe | 60714 || {{mp|2000 GN|62}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60714}} |-id=715 bgcolor=#fefefe | 60715 || {{mp|2000 GX|64}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|60715}} |-id=716 bgcolor=#fefefe | 60716 || {{mp|2000 GD|65}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Fast rotator (asteroid)#60716|fast]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60716}} |-id=717 bgcolor=#fefefe | 60717 || {{mp|2000 GZ|66}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60717}} |-id=718 bgcolor=#fefefe | 60718 || {{mp|2000 GN|69}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60718}} |-id=719 bgcolor=#fefefe | 60719 || {{mp|2000 GQ|69}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60719}} |-id=720 bgcolor=#fefefe | 60720 || {{mp|2000 GC|72}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60720}} |-id=721 bgcolor=#e9e9e9 | 60721 || {{mp|2000 GA|73}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.6 km || {{M+J|60721}} |-id=722 bgcolor=#e9e9e9 | 60722 || {{mp|2000 GE|73}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60722}} |-id=723 bgcolor=#fefefe | 60723 || {{mp|2000 GU|73}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|60723}} |-id=724 bgcolor=#fefefe | 60724 || {{mp|2000 GE|74}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60724}} |-id=725 bgcolor=#d6d6d6 | 60725 || {{mp|2000 GH|74}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 7.5 km || {{M+J|60725}} |-id=726 bgcolor=#fefefe | 60726 || {{mp|2000 GE|75}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60726}} |-id=727 bgcolor=#fefefe | 60727 || {{mp|2000 GO|75}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|60727}} |-id=728 bgcolor=#fefefe | 60728 || {{mp|2000 GS|76}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.4 km || {{M+J|60728}} |-id=729 bgcolor=#fefefe | 60729 || {{mp|2000 GZ|78}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60729}} |-id=730 bgcolor=#fefefe | 60730 || {{mp|2000 GC|79}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60730}} |-id=731 bgcolor=#fefefe | 60731 || {{mp|2000 GQ|79}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60731}} |-id=732 bgcolor=#d6d6d6 | 60732 || {{mp|2000 GK|80}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 7.4 km || {{M+J|60732}} |-id=733 bgcolor=#fa8072 | 60733 || {{mp|2000 GL|80}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60733}} |-id=734 bgcolor=#fefefe | 60734 || {{mp|2000 GT|80}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60734}} |-id=735 bgcolor=#fa8072 | 60735 || {{mp|2000 GF|82}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60735}} |-id=736 bgcolor=#fefefe | 60736 || {{mp|2000 GJ|82}} || — || Abril 8, 2000 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || — || align=right | 3.6 km || {{M+J|60736}} |-id=737 bgcolor=#e9e9e9 | 60737 || {{mp|2000 GB|87}} || — || Abril 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|60737}} |-id=738 bgcolor=#e9e9e9 | 60738 || {{mp|2000 GK|87}} || — || Abril 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|60738}} |-id=739 bgcolor=#d6d6d6 | 60739 || {{mp|2000 GR|87}} || — || Abril 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 3.7 km || {{M+J|60739}} |-id=740 bgcolor=#e9e9e9 | 60740 || {{mp|2000 GU|89}} || — || Abril 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|60740}} |-id=741 bgcolor=#e9e9e9 | 60741 || {{mp|2000 GY|90}} || — || Abril 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Slow rotator (asteroid)#60741|slow]] || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|60741}} |-id=742 bgcolor=#e9e9e9 | 60742 || {{mp|2000 GY|91}} || — || Abril 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 13 km || {{M+J|60742}} |-id=743 bgcolor=#e9e9e9 | 60743 || {{mp|2000 GU|92}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60743}} |-id=744 bgcolor=#fefefe | 60744 || {{mp|2000 GB|93}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60744}} |-id=745 bgcolor=#e9e9e9 | 60745 || {{mp|2000 GQ|93}} || — || Abril 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.1 km'' || {{M+J|60745}} |-id=746 bgcolor=#fefefe | 60746 || {{mp|2000 GA|95}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Slow rotator (asteroid)#60746|slow]] || align=right | 2.2 km || {{M+J|60746}} |-id=747 bgcolor=#fefefe | 60747 || {{mp|2000 GW|95}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|60747}} |-id=748 bgcolor=#e9e9e9 | 60748 || {{mp|2000 GC|96}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.3 km'' || {{M+J|60748}} |-id=749 bgcolor=#fefefe | 60749 || {{mp|2000 GF|96}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.7 km || {{M+J|60749}} |-id=750 bgcolor=#fefefe | 60750 || {{mp|2000 GQ|98}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|60750}} |-id=751 bgcolor=#e9e9e9 | 60751 || {{mp|2000 GU|98}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Adeona family|ADE]] || align=right | 5.7 km || {{M+J|60751}} |-id=752 bgcolor=#fefefe | 60752 || {{mp|2000 GM|99}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60752}} |-id=753 bgcolor=#fefefe | 60753 || {{mp|2000 GA|101}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Duponta|(1338)]] ([[Flora family|FLO]]) || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60753}} |-id=754 bgcolor=#fefefe | 60754 || {{mp|2000 GH|101}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60754}} |-id=755 bgcolor=#d6d6d6 | 60755 || {{mp|2000 GU|101}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.1 km || {{M+J|60755}} |-id=756 bgcolor=#fefefe | 60756 || {{mp|2000 GM|104}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60756}} |-id=757 bgcolor=#fefefe | 60757 || {{mp|2000 GK|107}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|60757}} |-id=758 bgcolor=#fefefe | 60758 || {{mp|2000 GP|108}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|60758}} |-id=759 bgcolor=#d6d6d6 | 60759 || {{mp|2000 GA|112}} || — || Abril 3, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[FIN tbl#608|BRA]] || align=right | 4.1 km || {{M+J|60759}} |-id=760 bgcolor=#d6d6d6 | 60760 || {{mp|2000 GC|113}} || — || Abril 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 4.6 km || {{M+J|60760}} |-id=761 bgcolor=#fefefe | 60761 || {{mp|2000 GK|113}} || — || Abril 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60761}} |-id=762 bgcolor=#fefefe | 60762 || {{mp|2000 GA|115}} || — || Abril 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60762}} |-id=763 bgcolor=#fefefe | 60763 || {{mp|2000 GN|118}} || — || Abril 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60763}} |-id=764 bgcolor=#e9e9e9 | 60764 || {{mp|2000 GV|122}} || — || Abril 11, 2000 || [[Fountain Hills Observatory|Fountain Hills]] || [[Charles W. Juels|C. W. Juels]] || — || align=right | ''6.0 km'' || {{M+J|60764}} |-id=765 bgcolor=#fefefe | 60765 || {{mp|2000 GE|124}} || — || Abril 7, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60765}} |-id=766 bgcolor=#e9e9e9 | 60766 || {{mp|2000 GU|124}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]]—{{Interloper|502}} || align=right | 6.4 km || {{M+J|60766}} |-id=767 bgcolor=#fefefe | 60767 || {{mp|2000 GU|133}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 2.5 km || {{M+J|60767}} |-id=768 bgcolor=#e9e9e9 | 60768 || {{mp|2000 GY|136}} || — || Abril 12, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|60768}} |-id=769 bgcolor=#fefefe | 60769 || {{mp|2000 GF|143}} || — || Abril 7, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|60769}} |-id=770 bgcolor=#fefefe | 60770 || {{mp|2000 GL|143}} || — || Abril 7, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 3.6 km || {{M+J|60770}} |-id=771 bgcolor=#fefefe | 60771 || {{mp|2000 GS|154}} || — || Abril 6, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60771}} |-id=772 bgcolor=#e9e9e9 | 60772 || {{mp|2000 GY|155}} || — || Abril 6, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60772}} |-id=773 bgcolor=#d6d6d6 | 60773 || {{mp|2000 GD|158}} || — || Abril 7, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Slow rotator (asteroid)#60773|slow]] || align=right | 7.9 km || {{M+J|60773}} |-id=774 bgcolor=#e9e9e9 | 60774 || {{mp|2000 GW|159}} || — || Abril 7, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|60774}} |-id=775 bgcolor=#d6d6d6 | 60775 || {{mp|2000 GG|160}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 6.3 km || {{M+J|60775}} |-id=776 bgcolor=#e9e9e9 | 60776 || {{mp|2000 GP|160}} || — || Abril 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|60776}} |-id=777 bgcolor=#e9e9e9 | 60777 || {{mp|2000 GS|162}} || — || Abril 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Adeona family|ADE]] || align=right | 7.1 km || {{M+J|60777}} |-id=778 bgcolor=#fefefe | 60778 || {{mp|2000 GU|162}} || — || Abril 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60778}} |-id=779 bgcolor=#e9e9e9 | 60779 || {{mp|2000 GY|162}} || — || Abril 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|60779}} |-id=780 bgcolor=#fefefe | 60780 || {{mp|2000 GA|164}} || — || Abril 12, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60780}} |-id=781 bgcolor=#e9e9e9 | 60781 || {{mp|2000 GD|164}} || — || Abril 12, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60781}} |-id=782 bgcolor=#e9e9e9 | 60782 || {{mp|2000 GJ|166}} || — || Abril 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[FIN tbl#515|AST]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60782}} |-id=783 bgcolor=#fefefe | 60783 || {{mp|2000 GB|171}} || — || Abril 5, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60783}} |-id=784 bgcolor=#fefefe | 60784 || {{mp|2000 GC|178}} || — || Abril 2, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 4.7 km || {{M+J|60784}} |-id=785 bgcolor=#fefefe | 60785 || {{mp|2000 GT|179}} || — || Abril 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60785}} |-id=786 bgcolor=#fefefe | 60786 || {{mp|2000 GP|182}} || — || Abril 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60786}} |-id=787 bgcolor=#e9e9e9 | 60787 || {{mp|2000 GW|183}} || — || Abril 14, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60787}} |-id=788 bgcolor=#fefefe | 60788 || 2000 HW || — || Abril 24, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60788}} |-id=789 bgcolor=#fefefe | 60789 || {{mp|2000 HW|1}} || — || Abril 25, 2000 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60789}} |-id=790 bgcolor=#fefefe | 60790 || {{mp|2000 HD|4}} || — || Abril 26, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|60790}} |-id=791 bgcolor=#fefefe | 60791 || {{mp|2000 HM|6}} || — || Abril 24, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 3.7 km || {{M+J|60791}} |-id=792 bgcolor=#d6d6d6 | 60792 || {{mp|2000 HS|6}} || — || Abril 24, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Themis family|THM]] || align=right | 6.0 km || {{M+J|60792}} |-id=793 bgcolor=#e9e9e9 | 60793 || {{mp|2000 HQ|7}} || — || Abril 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''5.8 km'' || {{M+J|60793}} |-id=794 bgcolor=#d6d6d6 | 60794 || {{mp|2000 HR|7}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|60794}} |-id=795 bgcolor=#fefefe | 60795 || {{mp|2000 HO|8}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|60795}} |-id=796 bgcolor=#fefefe | 60796 || {{mp|2000 HB|9}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60796}} |-id=797 bgcolor=#fefefe | 60797 || {{mp|2000 HR|10}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|60797}} |-id=798 bgcolor=#fefefe | 60798 || {{mp|2000 HV|10}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.3 km || {{M+J|60798}} |-id=799 bgcolor=#e9e9e9 | 60799 || {{mp|2000 HV|11}} || — || Abril 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60799}} |-id=800 bgcolor=#fefefe | 60800 || {{mp|2000 HJ|12}} || — || Abril 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60800}} |} == 60801–60900 == {{Anchor|801}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#fefefe | 60801 || {{mp|2000 HA|15}} || — || Abril 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60801}} |-id=802 bgcolor=#e9e9e9 | 60802 || {{mp|2000 HK|15}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60802}} |-id=803 bgcolor=#e9e9e9 | 60803 || {{mp|2000 HF|18}} || — || Abril 24, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60803}} |-id=804 bgcolor=#fefefe | 60804 || {{mp|2000 HD|23}} || — || Abril 30, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60804}} |-id=805 bgcolor=#fefefe | 60805 || {{mp|2000 HS|23}} || — || Abril 26, 2000 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60805}} |-id=806 bgcolor=#fefefe | 60806 || {{mp|2000 HT|25}} || — || Abril 24, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60806}} |-id=807 bgcolor=#e9e9e9 | 60807 || {{mp|2000 HN|26}} || — || Abril 24, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 7.5 km || {{M+J|60807}} |-id=808 bgcolor=#d6d6d6 | 60808 || {{mp|2000 HQ|26}} || — || Abril 24, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 6.1 km || {{M+J|60808}} |-id=809 bgcolor=#fefefe | 60809 || {{mp|2000 HG|28}} || — || Abril 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 3.1 km || {{M+J|60809}} |-id=810 bgcolor=#d6d6d6 | 60810 || {{mp|2000 HT|28}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60810}} |-id=811 bgcolor=#e9e9e9 | 60811 || {{mp|2000 HE|30}} || — || Abril 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Juno clump|JUN]] || align=right | 8.7 km || {{M+J|60811}} |-id=812 bgcolor=#e9e9e9 | 60812 || {{mp|2000 HL|30}} || — || Abril 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|60812}} |-id=813 bgcolor=#e9e9e9 | 60813 || {{mp|2000 HG|31}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|60813}} |-id=814 bgcolor=#fefefe | 60814 || {{mp|2000 HG|32}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60814}} |-id=815 bgcolor=#e9e9e9 | 60815 || {{mp|2000 HY|32}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#803|HNS]] || align=right | 4.1 km || {{M+J|60815}} |-id=816 bgcolor=#fefefe | 60816 || {{mp|2000 HO|34}} || — || Abril 25, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|60816}} |-id=817 bgcolor=#e9e9e9 | 60817 || {{mp|2000 HR|37}} || — || Abril 29, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[FIN tbl#803|HNS]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60817}} |-id=818 bgcolor=#e9e9e9 | 60818 || {{mp|2000 HM|38}} || — || Abril 28, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60818}} |-id=819 bgcolor=#e9e9e9 | 60819 || {{mp|2000 HY|38}} || — || Abril 28, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[FIN tbl#519|HOF]] || align=right | 6.3 km || {{M+J|60819}} |-id=820 bgcolor=#fefefe | 60820 || {{mp|2000 HZ|39}} || — || Abril 30, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60820}} |-id=821 bgcolor=#e9e9e9 | 60821 || {{mp|2000 HD|40}} || — || Abril 30, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | 2.3 km || {{M+J|60821}} |-id=822 bgcolor=#d6d6d6 | 60822 || {{mp|2000 HX|42}} || — || Abril 29, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 5.8 km || {{M+J|60822}} |-id=823 bgcolor=#e9e9e9 | 60823 || {{mp|2000 HB|43}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60823}} |-id=824 bgcolor=#fefefe | 60824 || {{mp|2000 HG|43}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60824}} |-id=825 bgcolor=#fefefe | 60825 || {{mp|2000 HW|45}} || — || Abril 26, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60825}} |-id=826 bgcolor=#fefefe | 60826 || {{mp|2000 HO|46}} || — || Abril 29, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.1 km'' || {{M+J|60826}} |-id=827 bgcolor=#e9e9e9 | 60827 || {{mp|2000 HW|46}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|60827}} |-id=828 bgcolor=#fefefe | 60828 || {{mp|2000 HX|46}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|60828}} |-id=829 bgcolor=#fefefe | 60829 || {{mp|2000 HY|46}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60829}} |-id=830 bgcolor=#fefefe | 60830 || {{mp|2000 HZ|47}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60830}} |-id=831 bgcolor=#e9e9e9 | 60831 || {{mp|2000 HL|48}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.4 km || {{M+J|60831}} |-id=832 bgcolor=#fefefe | 60832 || {{mp|2000 HU|48}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|60832}} |-id=833 bgcolor=#e9e9e9 | 60833 || {{mp|2000 HB|49}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Gefion family|GEF]] || align=right | 2.8 km || {{M+J|60833}} |-id=834 bgcolor=#fefefe | 60834 || {{mp|2000 HL|49}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|60834}} |-id=835 bgcolor=#fefefe | 60835 || {{mp|2000 HU|49}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60835}} |-id=836 bgcolor=#d6d6d6 | 60836 || {{mp|2000 HZ|49}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.2 km || {{M+J|60836}} |-id=837 bgcolor=#fefefe | 60837 || {{mp|2000 HU|53}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60837}} |-id=838 bgcolor=#d6d6d6 | 60838 || {{mp|2000 HD|55}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 7.2 km || {{M+J|60838}} |-id=839 bgcolor=#fefefe | 60839 || {{mp|2000 HB|56}} || — || Abril 24, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60839}} |-id=840 bgcolor=#fefefe | 60840 || {{mp|2000 HD|57}} || — || Abril 24, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60840}} |-id=841 bgcolor=#e9e9e9 | 60841 || {{mp|2000 HN|57}} || — || Abril 24, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 7.3 km || {{M+J|60841}} |-id=842 bgcolor=#fefefe | 60842 || {{mp|2000 HP|61}} || — || Abril 25, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60842}} |-id=843 bgcolor=#fefefe | 60843 || {{mp|2000 HS|61}} || — || Abril 25, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|60843}} |-id=844 bgcolor=#fefefe | 60844 || {{mp|2000 HF|62}} || — || Abril 25, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right data-sort-value="0.94" | ''940 m'' || {{M+J|60844}} |-id=845 bgcolor=#fefefe | 60845 || {{mp|2000 HP|62}} || — || Abril 25, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60845}} |-id=846 bgcolor=#fefefe | 60846 || {{mp|2000 HB|63}} || — || Abril 26, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60846}} |-id=847 bgcolor=#fefefe | 60847 || {{mp|2000 HC|64}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60847}} |-id=848 bgcolor=#e9e9e9 | 60848 || {{mp|2000 HQ|64}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|60848}} |-id=849 bgcolor=#fefefe | 60849 || {{mp|2000 HV|64}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|60849}} |-id=850 bgcolor=#e9e9e9 | 60850 || {{mp|2000 HE|65}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60850}} |-id=851 bgcolor=#fefefe | 60851 || {{mp|2000 HN|65}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60851}} |-id=852 bgcolor=#fefefe | 60852 || {{mp|2000 HU|65}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60852}} |-id=853 bgcolor=#fefefe | 60853 || {{mp|2000 HZ|65}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60853}} |-id=854 bgcolor=#e9e9e9 | 60854 || {{mp|2000 HE|66}} || — || Abril 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|60854}} |-id=855 bgcolor=#fefefe | 60855 || {{mp|2000 HU|66}} || — || Abril 26, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60855}} |-id=856 bgcolor=#fefefe | 60856 || {{mp|2000 HA|68}} || — || Abril 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60856}} |-id=857 bgcolor=#e9e9e9 | 60857 || {{mp|2000 HD|68}} || — || Abril 27, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60857}} |-id=858 bgcolor=#fefefe | 60858 || {{mp|2000 HE|68}} || — || Abril 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 5.5 km || {{M+J|60858}} |-id=859 bgcolor=#fefefe | 60859 || {{mp|2000 HF|68}} || — || Abril 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|60859}} |-id=860 bgcolor=#fefefe | 60860 || {{mp|2000 HR|72}} || — || Abril 26, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Vesta family|V]] || align=right data-sort-value="0.97" | ''970 m'' || {{M+J|60860}} |-id=861 bgcolor=#e9e9e9 | 60861 || {{mp|2000 HJ|73}} || — || Abril 27, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|60861}} |-id=862 bgcolor=#fefefe | 60862 || {{mp|2000 HJ|74}} || — || Abril 30, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60862}} |-id=863 bgcolor=#e9e9e9 | 60863 || {{mp|2000 HK|75}} || — || Abril 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|60863}} |-id=864 bgcolor=#d6d6d6 | 60864 || {{mp|2000 HM|75}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 11 km || {{M+J|60864}} |-id=865 bgcolor=#fefefe | 60865 || {{mp|2000 HG|76}} || — || Abril 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60865}} |-id=866 bgcolor=#e9e9e9 | 60866 || {{mp|2000 HM|79}} || — || Abril 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|60866}} |-id=867 bgcolor=#fefefe | 60867 || {{mp|2000 HD|81}} || — || Abril 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60867}} |-id=868 bgcolor=#fefefe | 60868 || {{mp|2000 HG|81}} || — || Abril 28, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 4.0 km || {{M+J|60868}} |-id=869 bgcolor=#d6d6d6 | 60869 || {{mp|2000 HZ|82}} || — || Abril 29, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''5.7 km'' || {{M+J|60869}} |-id=870 bgcolor=#fefefe | 60870 || {{mp|2000 HC|83}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60870}} |-id=871 bgcolor=#fefefe | 60871 || {{mp|2000 HE|83}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60871}} |-id=872 bgcolor=#e9e9e9 | 60872 || {{mp|2000 HE|86}} || — || Abril 30, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[FIN tbl#512|DOR]] || align=right | 7.1 km || {{M+J|60872}} |-id=873 bgcolor=#fefefe | 60873 || {{mp|2000 HL|86}} || — || Abril 30, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|60873}} |-id=874 bgcolor=#e9e9e9 | 60874 || {{mp|2000 HT|86}} || — || Abril 30, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|60874}} |-id=875 bgcolor=#fefefe | 60875 || {{mp|2000 HV|86}} || — || Abril 30, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60875}} |-id=876 bgcolor=#d6d6d6 | 60876 || {{mp|2000 HD|88}} || — || Abril 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 10 km || {{M+J|60876}} |-id=877 bgcolor=#fefefe | 60877 || {{mp|2000 HD|89}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60877}} |-id=878 bgcolor=#fefefe | 60878 || {{mp|2000 HW|89}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60878}} |-id=879 bgcolor=#e9e9e9 | 60879 || {{mp|2000 HE|90}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60879}} |-id=880 bgcolor=#e9e9e9 | 60880 || {{mp|2000 HG|90}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60880}} |-id=881 bgcolor=#fefefe | 60881 || {{mp|2000 HE|94}} || — || Abril 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60881}} |-id=882 bgcolor=#fefefe | 60882 || {{mp|2000 HM|95}} || — || Abril 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|60882}} |-id=883 bgcolor=#e9e9e9 | 60883 || {{mp|2000 HK|101}} || — || Abril 26, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|60883}} |-id=884 bgcolor=#fefefe | 60884 || {{mp|2000 JH|6}} || — || Mayo 3, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60884}} |-id=885 bgcolor=#d6d6d6 | 60885 || {{mp|2000 JX|6}} || — || Mayo 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.6 km || {{M+J|60885}} |-id=886 bgcolor=#fa8072 | 60886 || {{mp|2000 JB|10}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60886}} |-id=887 bgcolor=#fefefe | 60887 || {{mp|2000 JS|12}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60887}} |-id=888 bgcolor=#fefefe | 60888 || {{mp|2000 JA|14}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60888}} |-id=889 bgcolor=#fefefe | 60889 || {{mp|2000 JC|15}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60889}} |-id=890 bgcolor=#fefefe | 60890 || {{mp|2000 JK|17}} || — || Mayo 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|60890}} |-id=891 bgcolor=#fefefe | 60891 || {{mp|2000 JL|18}} || — || Mayo 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60891}} |-id=892 bgcolor=#e9e9e9 | 60892 || {{mp|2000 JH|19}} || — || Mayo 4, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.1 km || {{M+J|60892}} |-id=893 bgcolor=#e9e9e9 | 60893 || {{mp|2000 JH|21}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60893}} |-id=894 bgcolor=#fefefe | 60894 || {{mp|2000 JP|21}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|60894}} |-id=895 bgcolor=#fefefe | 60895 || {{mp|2000 JM|22}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60895}} |-id=896 bgcolor=#e9e9e9 | 60896 || {{mp|2000 JB|23}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Adeona family|ADE]] || align=right | 7.5 km || {{M+J|60896}} |-id=897 bgcolor=#fefefe | 60897 || {{mp|2000 JP|24}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|60897}} |-id=898 bgcolor=#fefefe | 60898 || {{mp|2000 JQ|25}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|60898}} |-id=899 bgcolor=#fefefe | 60899 || {{mp|2000 JN|26}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60899}} |-id=900 bgcolor=#fefefe | 60900 || {{mp|2000 JR|26}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#406|ERI]] || align=right | 5.0 km || {{M+J|60900}} |} == 60901–61000 == {{Anchor|901}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#fefefe | 60901 || {{mp|2000 JX|26}} || — || Mayo 7, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60901}} |-id=902 bgcolor=#d6d6d6 | 60902 || {{mp|2000 JX|27}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 7.2 km || {{M+J|60902}} |-id=903 bgcolor=#e9e9e9 | 60903 || {{mp|2000 JS|28}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60903}} |-id=904 bgcolor=#fefefe | 60904 || {{mp|2000 JG|29}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|60904}} |-id=905 bgcolor=#fefefe | 60905 || {{mp|2000 JP|29}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|60905}} |-id=906 bgcolor=#fefefe | 60906 || {{mp|2000 JG|30}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.0 km || {{M+J|60906}} |-id=907 bgcolor=#fefefe | 60907 || {{mp|2000 JL|30}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60907}} |-id=908 bgcolor=#fefefe | 60908 || {{mp|2000 JP|30}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 4.2 km || {{M+J|60908}} |-id=909 bgcolor=#fefefe | 60909 || {{mp|2000 JH|31}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60909}} |-id=910 bgcolor=#fefefe | 60910 || {{mp|2000 JJ|31}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60910}} |-id=911 bgcolor=#fefefe | 60911 || {{mp|2000 JO|31}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|60911}} |-id=912 bgcolor=#fefefe | 60912 || {{mp|2000 JJ|33}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|60912}} |-id=913 bgcolor=#e9e9e9 | 60913 || {{mp|2000 JR|34}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|60913}} |-id=914 bgcolor=#e9e9e9 | 60914 || {{mp|2000 JL|35}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60914}} |-id=915 bgcolor=#fefefe | 60915 || {{mp|2000 JT|35}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60915}} |-id=916 bgcolor=#fefefe | 60916 || {{mp|2000 JL|37}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|60916}} |-id=917 bgcolor=#fefefe | 60917 || {{mp|2000 JK|38}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|60917}} |-id=918 bgcolor=#fefefe | 60918 || {{mp|2000 JZ|38}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60918}} |-id=919 bgcolor=#e9e9e9 | 60919 || {{mp|2000 JY|39}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60919}} |-id=920 bgcolor=#fefefe | 60920 || {{mp|2000 JV|40}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60920}} |-id=921 bgcolor=#fefefe | 60921 || {{mp|2000 JY|40}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60921}} |-id=922 bgcolor=#fefefe | 60922 || {{mp|2000 JF|41}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60922}} |-id=923 bgcolor=#fefefe | 60923 || {{mp|2000 JR|43}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || NYS—{{Interloper|405}} || align=right | 4.6 km || {{M+J|60923}} |-id=924 bgcolor=#fa8072 | 60924 || {{mp|2000 JF|44}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60924}} |-id=925 bgcolor=#e9e9e9 | 60925 || {{mp|2000 JB|45}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60925}} |-id=926 bgcolor=#d6d6d6 | 60926 || {{mp|2000 JH|45}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 10 km || {{M+J|60926}} |-id=927 bgcolor=#d6d6d6 | 60927 || {{mp|2000 JQ|45}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.7 km || {{M+J|60927}} |-id=928 bgcolor=#fefefe | 60928 || {{mp|2000 JR|45}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60928}} |-id=929 bgcolor=#fefefe | 60929 || {{mp|2000 JO|46}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60929}} |-id=930 bgcolor=#e9e9e9 | 60930 || {{mp|2000 JX|46}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.0 km || {{M+J|60930}} |-id=931 bgcolor=#e9e9e9 | 60931 || {{mp|2000 JH|47}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|60931}} |-id=932 bgcolor=#e9e9e9 | 60932 || {{mp|2000 JY|49}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|60932}} |-id=933 bgcolor=#fefefe | 60933 || {{mp|2000 JK|51}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60933}} |-id=934 bgcolor=#d6d6d6 | 60934 || {{mp|2000 JL|51}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Cybele asteroid|CYB]] || align=right | 7.3 km || {{M+J|60934}} |-id=935 bgcolor=#fefefe | 60935 || {{mp|2000 JN|51}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60935}} |-id=936 bgcolor=#fefefe | 60936 || {{mp|2000 JT|52}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|60936}} |-id=937 bgcolor=#e9e9e9 | 60937 || {{mp|2000 JQ|53}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.3 km || {{M+J|60937}} |-id=938 bgcolor=#fefefe | 60938 || {{mp|2000 JF|54}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60938}} |-id=939 bgcolor=#fefefe | 60939 || {{mp|2000 JH|54}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60939}} |-id=940 bgcolor=#fefefe | 60940 || {{mp|2000 JJ|54}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|60940}} |-id=941 bgcolor=#fefefe | 60941 || {{mp|2000 JQ|54}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|60941}} |-id=942 bgcolor=#fefefe | 60942 || {{mp|2000 JZ|54}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60942}} |-id=943 bgcolor=#fefefe | 60943 || {{mp|2000 JV|55}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|60943}} |-id=944 bgcolor=#fefefe | 60944 || {{mp|2000 JB|56}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|60944}} |-id=945 bgcolor=#fefefe | 60945 || {{mp|2000 JV|56}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60945}} |-id=946 bgcolor=#e9e9e9 | 60946 || {{mp|2000 JY|57}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|60946}} |-id=947 bgcolor=#e9e9e9 | 60947 || {{mp|2000 JH|58}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.8 km || {{M+J|60947}} |-id=948 bgcolor=#fefefe | 60948 || {{mp|2000 JE|61}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.0 km || {{M+J|60948}} |-id=949 bgcolor=#fefefe | 60949 || {{mp|2000 JM|61}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Slow rotator (asteroid)#60949|slow?]] || align=right | 2.0 km || {{M+J|60949}} |-id=950 bgcolor=#fefefe | 60950 || {{mp|2000 JP|61}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60950}} |-id=951 bgcolor=#fefefe | 60951 || {{mp|2000 JA|62}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.1 km || {{M+J|60951}} |-id=952 bgcolor=#e9e9e9 | 60952 || {{mp|2000 JM|62}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60952}} |-id=953 bgcolor=#d6d6d6 | 60953 || {{mp|2000 JT|62}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 11 km || {{M+J|60953}} |-id=954 bgcolor=#fefefe | 60954 || {{mp|2000 JF|63}} || — || Mayo 9, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|60954}} |-id=955 bgcolor=#fefefe | 60955 || {{mp|2000 JG|65}} || — || Mayo 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60955}} |-id=956 bgcolor=#fefefe | 60956 || {{mp|2000 JT|69}} || — || Mayo 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 2.4 km || {{M+J|60956}} |-id=957 bgcolor=#e9e9e9 | 60957 || {{mp|2000 JD|71}} || — || Mayo 1, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|60957}} |-id=958 bgcolor=#fefefe | 60958 || {{mp|2000 JD|72}} || — || Mayo 1, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 1.2 km || {{M+J|60958}} |-id=959 bgcolor=#fefefe | 60959 || {{mp|2000 JH|73}} || — || Mayo 2, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60959}} |-id=960 bgcolor=#fefefe | 60960 || {{mp|2000 JC|74}} || — || Mayo 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|60960}} |-id=961 bgcolor=#fefefe | 60961 || {{mp|2000 JY|74}} || — || Mayo 4, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60961}} |-id=962 bgcolor=#fefefe | 60962 || {{mp|2000 JB|76}} || — || Mayo 6, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|60962}} |-id=963 bgcolor=#fefefe | 60963 || {{mp|2000 JL|76}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 1.9 km || {{M+J|60963}} |-id=964 bgcolor=#e9e9e9 | 60964 || {{mp|2000 JS|76}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|60964}} |-id=965 bgcolor=#fefefe | 60965 || {{mp|2000 JA|77}} || — || Mayo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|60965}} |-id=966 bgcolor=#fefefe | 60966 || {{mp|2000 JH|80}} || — || Mayo 6, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60966}} |-id=967 bgcolor=#fefefe | 60967 || {{mp|2000 JJ|80}} || — || Mayo 6, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|60967}} |-id=968 bgcolor=#fefefe | 60968 || {{mp|2000 JY|82}} || — || Mayo 7, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60968}} |-id=969 bgcolor=#fefefe | 60969 || {{mp|2000 JO|83}} || — || Mayo 6, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60969}} |-id=970 bgcolor=#e9e9e9 | 60970 || {{mp|2000 JA|85}} || — || Mayo 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|60970}} |-id=971 bgcolor=#fefefe | 60971 || {{mp|2000 JM|85}} || — || Mayo 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60971}} |-id=972 bgcolor=#e9e9e9 | 60972 Matenko || 2000 KN || {{MoMP|60972|Matenko}} || Mayo 23, 2000 || [[Modra Observatory|Modra]] || [[Adrián Galád|A. Galád]], [[Peter Kolény|P. Kolény]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60972}} |-id=973 bgcolor=#fefefe | 60973 || {{mp|2000 KC|2}} || — || Mayo 26, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 3.6 km || {{M+J|60973}} |-id=974 bgcolor=#fefefe | 60974 || {{mp|2000 KC|3}} || — || Mayo 25, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | 2.7 km || {{M+J|60974}} |-id=975 bgcolor=#e9e9e9 | 60975 || {{mp|2000 KR|3}} || — || Mayo 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|60975}} |-id=976 bgcolor=#fefefe | 60976 || {{mp|2000 KW|5}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|60976}} |-id=977 bgcolor=#fefefe | 60977 || {{mp|2000 KE|6}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|60977}} |-id=978 bgcolor=#e9e9e9 | 60978 || {{mp|2000 KP|7}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.7 km || {{M+J|60978}} |-id=979 bgcolor=#fefefe | 60979 || {{mp|2000 KW|7}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60979}} |-id=980 bgcolor=#fefefe | 60980 || {{mp|2000 KF|9}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 4.7 km || {{M+J|60980}} |-id=981 bgcolor=#fefefe | 60981 || {{mp|2000 KP|12}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60981}} |-id=982 bgcolor=#fefefe | 60982 || {{mp|2000 KO|13}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60982}} |-id=983 bgcolor=#fefefe | 60983 || {{mp|2000 KP|13}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|60983}} |-id=984 bgcolor=#d6d6d6 | 60984 || {{mp|2000 KQ|13}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.3 km || {{M+J|60984}} |-id=985 bgcolor=#d6d6d6 | 60985 || {{mp|2000 KW|14}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.5 km || {{M+J|60985}} |-id=986 bgcolor=#e9e9e9 | 60986 || {{mp|2000 KN|17}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|60986}} |-id=987 bgcolor=#d6d6d6 | 60987 || {{mp|2000 KW|18}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#609|VER]] || align=right | 6.7 km || {{M+J|60987}} |-id=988 bgcolor=#fefefe | 60988 || {{mp|2000 KR|19}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60988}} |-id=989 bgcolor=#fefefe | 60989 || {{mp|2000 KJ|22}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60989}} |-id=990 bgcolor=#fefefe | 60990 || {{mp|2000 KU|22}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.8 km || {{M+J|60990}} |-id=991 bgcolor=#fefefe | 60991 || {{mp|2000 KK|24}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|60991}} |-id=992 bgcolor=#fefefe | 60992 || {{mp|2000 KO|24}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|60992}} |-id=993 bgcolor=#fefefe | 60993 || {{mp|2000 KP|24}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60993}} |-id=994 bgcolor=#fefefe | 60994 || {{mp|2000 KA|26}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|60994}} |-id=995 bgcolor=#fefefe | 60995 || {{mp|2000 KD|26}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|60995}} |-id=996 bgcolor=#fefefe | 60996 || {{mp|2000 KK|26}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|60996}} |-id=997 bgcolor=#fefefe | 60997 || {{mp|2000 KU|27}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|60997}} |-id=998 bgcolor=#fefefe | 60998 || {{mp|2000 KE|28}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|60998}} |-id=999 bgcolor=#fefefe | 60999 || {{mp|2000 KC|30}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|60999}} |-id=000 bgcolor=#e9e9e9 | 61000 || {{mp|2000 KD|31}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61000}} |} == Mga sanggunian == {{Reflist|35em}} == Mga panlabas na kawing == * [https://www.minorplanetcenter.net/iau/lists/NumberedMPs050001.html Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (60001)–(65000)] (IAU Minor Planet Center) (sa Ingles) {{DEFAULTSORT:Talaan ng mga planetang menor: 60001-65000}} [[Kategorya:Talaan ng mga planetang menor batay sa numero|60000]] 64snw8f6fim7di56gfvge0f28vk3d3i Talaan ng mga planetang menor: 61001–62000 0 339069 2219996 2026-08-10T14:46:42Z Allyriana000 119761 Bagong pahina: {{Talaan ng mga planetang menor/intro|mula=61001}}{{TOC001|prefix=61}} == 61001–61100 == {{Anchor|001}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2|top-link=no}} |-bgcolor=#fefefe | 61001 || {{mp|2000 KJ|31}} || — || Mayo 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61001}} |-id=002 bgcolor=#fefefe | 61002 || {{mp|2000 KS|32}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || —... 2219996 wikitext text/x-wiki {{Talaan ng mga planetang menor/intro|mula=61001}}{{TOC001|prefix=61}} == 61001–61100 == {{Anchor|001}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2|top-link=no}} |-bgcolor=#fefefe | 61001 || {{mp|2000 KJ|31}} || — || Mayo 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61001}} |-id=002 bgcolor=#fefefe | 61002 || {{mp|2000 KS|32}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61002}} |-id=003 bgcolor=#fefefe | 61003 || {{mp|2000 KU|32}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|61003}} |-id=004 bgcolor=#fefefe | 61004 || {{mp|2000 KH|33}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|61004}} |-id=005 bgcolor=#fefefe | 61005 || {{mp|2000 KA|35}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|61005}} |-id=006 bgcolor=#fefefe | 61006 || {{mp|2000 KR|35}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.4 km || {{M+J|61006}} |-id=007 bgcolor=#fefefe | 61007 || {{mp|2000 KV|35}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61007}} |-id=008 bgcolor=#fefefe | 61008 || {{mp|2000 KE|36}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61008}} |-id=009 bgcolor=#fefefe | 61009 || {{mp|2000 KH|36}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|61009}} |-id=010 bgcolor=#e9e9e9 | 61010 || {{mp|2000 KR|36}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61010}} |-id=011 bgcolor=#fefefe | 61011 || {{mp|2000 KJ|40}} || — || Mayo 26, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|61011}} |-id=012 bgcolor=#fefefe | 61012 || {{mp|2000 KP|41}} || — || Mayo 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61012}} |-id=013 bgcolor=#e9e9e9 | 61013 || {{mp|2000 KR|41}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|61013}} |-id=014 bgcolor=#fefefe | 61014 || {{mp|2000 KV|41}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|61014}} |-id=015 bgcolor=#e9e9e9 | 61015 || {{mp|2000 KJ|42}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|61015}} |-id=016 bgcolor=#fefefe | 61016 || {{mp|2000 KT|42}} || — || Mayo 25, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|61016}} |-id=017 bgcolor=#e9e9e9 | 61017 || {{mp|2000 KX|42}} || — || Mayo 25, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|61017}} |-id=018 bgcolor=#fefefe | 61018 || {{mp|2000 KA|46}} || — || Mayo 30, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61018}} |-id=019 bgcolor=#fefefe | 61019 || {{mp|2000 KU|46}} || — || Mayo 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|61019}} |-id=020 bgcolor=#d6d6d6 | 61020 || {{mp|2000 KC|47}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Fast rotator (asteroid)#61020|fast]] || align=right | 6.3 km || {{M+J|61020}} |-id=021 bgcolor=#fefefe | 61021 || {{mp|2000 KS|49}} || — || Mayo 30, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61021}} |-id=022 bgcolor=#fefefe | 61022 || {{mp|2000 KY|49}} || — || Mayo 30, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61022}} |-id=023 bgcolor=#fefefe | 61023 || {{mp|2000 KV|50}} || — || Mayo 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61023}} |-id=024 bgcolor=#d6d6d6 | 61024 || {{mp|2000 KJ|52}} || — || Mayo 23, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Eos family|EOS]] || align=right | 6.2 km || {{M+J|61024}} |-id=025 bgcolor=#e9e9e9 | 61025 || {{mp|2000 KU|52}} || — || Mayo 25, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 5.0 km || {{M+J|61025}} |-id=026 bgcolor=#fefefe | 61026 || {{mp|2000 KG|53}} || — || Mayo 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61026}} |-id=027 bgcolor=#e9e9e9 | 61027 || {{mp|2000 KP|53}} || — || Mayo 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61027}} |-id=028 bgcolor=#fefefe | 61028 || {{mp|2000 KR|53}} || — || Mayo 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|61028}} |-id=029 bgcolor=#fefefe | 61029 || {{mp|2000 KG|55}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61029}} |-id=030 bgcolor=#fefefe | 61030 || {{mp|2000 KN|55}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|61030}} |-id=031 bgcolor=#fefefe | 61031 || {{mp|2000 KQ|55}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|61031}} |-id=032 bgcolor=#fefefe | 61032 || {{mp|2000 KC|56}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|61032}} |-id=033 bgcolor=#fefefe | 61033 || {{mp|2000 KG|56}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|61033}} |-id=034 bgcolor=#d6d6d6 | 61034 || {{mp|2000 KX|56}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.4 km || {{M+J|61034}} |-id=035 bgcolor=#d6d6d6 | 61035 || {{mp|2000 KN|57}} || — || Mayo 24, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 4.9 km || {{M+J|61035}} |-id=036 bgcolor=#fefefe | 61036 || {{mp|2000 KC|59}} || — || Mayo 24, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|61036}} |-id=037 bgcolor=#e9e9e9 | 61037 || {{mp|2000 KG|59}} || — || Mayo 24, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|61037}} |-id=038 bgcolor=#e9e9e9 | 61038 || {{mp|2000 KU|59}} || — || Mayo 25, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 3.6 km || {{M+J|61038}} |-id=039 bgcolor=#d6d6d6 | 61039 || {{mp|2000 KW|59}} || — || Mayo 25, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Themis family|THM]] || align=right | 7.7 km || {{M+J|61039}} |-id=040 bgcolor=#d6d6d6 | 61040 || {{mp|2000 KQ|60}} || — || Mayo 25, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 6.6 km || {{M+J|61040}} |-id=041 bgcolor=#e9e9e9 | 61041 || {{mp|2000 KR|60}} || — || Mayo 25, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | 2.4 km || {{M+J|61041}} |-id=042 bgcolor=#d6d6d6 | 61042 Noviello || {{mp|2000 KB|61}} || {{MoMP|61042|Noviello}} || Mayo 25, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Jupiter Tisserand invariant|T<sub>j</sub> <small>(2.97)</small>]]—[[Hilda family|HIL]]—[[Hilda asteroid|3:2]] || align=right | 16 km || {{M+J|61042}} |-id=043 bgcolor=#fefefe | 61043 || {{mp|2000 KJ|61}} || — || Mayo 25, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 3.9 km || {{M+J|61043}} |-id=044 bgcolor=#d6d6d6 | 61044 || {{mp|2000 KT|62}} || — || Mayo 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 3.8 km || {{M+J|61044}} |-id=045 bgcolor=#fefefe | 61045 || {{mp|2000 KU|62}} || — || Mayo 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|61045}} |-id=046 bgcolor=#e9e9e9 | 61046 || {{mp|2000 KB|63}} || — || Mayo 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61046}} |-id=047 bgcolor=#fefefe | 61047 || {{mp|2000 KJ|63}} || — || Mayo 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|61047}} |-id=048 bgcolor=#e9e9e9 | 61048 || {{mp|2000 KV|63}} || — || Mayo 26, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 8.3 km || {{M+J|61048}} |-id=049 bgcolor=#e9e9e9 | 61049 || {{mp|2000 KF|65}} || — || Mayo 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61049}} |-id=050 bgcolor=#fefefe | 61050 || {{mp|2000 KM|72}} || — || Mayo 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|61050}} |-id=051 bgcolor=#fefefe | 61051 || {{mp|2000 KC|73}} || — || Mayo 28, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|61051}} |-id=052 bgcolor=#fefefe | 61052 || {{mp|2000 KF|73}} || — || Mayo 28, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61052}} |-id=053 bgcolor=#d6d6d6 | 61053 || {{mp|2000 KQ|73}} || — || Mayo 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 8.7 km || {{M+J|61053}} |-id=054 bgcolor=#e9e9e9 | 61054 || {{mp|2000 KR|74}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|61054}} |-id=055 bgcolor=#e9e9e9 | 61055 || {{mp|2000 KJ|75}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|61055}} |-id=056 bgcolor=#e9e9e9 | 61056 || {{mp|2000 KN|75}} || — || Mayo 27, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61056}} |-id=057 bgcolor=#e9e9e9 | 61057 || {{mp|2000 KD|76}} || — || Mayo 27, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 3.8 km || {{M+J|61057}} |-id=058 bgcolor=#fefefe | 61058 || {{mp|2000 KT|78}} || — || Mayo 27, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61058}} |-id=059 bgcolor=#fefefe | 61059 || 2000 LX || — || Hunyo 2, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|61059}} |-id=060 bgcolor=#fefefe | 61060 || {{mp|2000 LH|1}} || — || Hunyo 2, 2000 || [[Črni Vrh Observatory|Črni Vrh]] || Matičič, S. || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|61060}} |-id=061 bgcolor=#fefefe | 61061 || {{mp|2000 LX|1}} || — || Hunyo 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 2.7 km || {{M+J|61061}} |-id=062 bgcolor=#fefefe | 61062 || {{mp|2000 LF|2}} || — || Hunyo 3, 2000 || [[Prescott Observatory|Prescott]] || [[Paul G. Comba|P. G. Comba]] || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61062}} |-id=063 bgcolor=#e9e9e9 | 61063 || {{mp|2000 LN|4}} || — || Hunyo 4, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''5.7 km'' || {{M+J|61063}} |-id=064 bgcolor=#fefefe | 61064 || {{mp|2000 LW|4}} || — || Hunyo 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Matterania|(883)]] || align=right | 3.8 km || {{M+J|61064}} |-id=065 bgcolor=#fefefe | 61065 || {{mp|2000 LE|5}} || — || Hunyo 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61065}} |-id=066 bgcolor=#fefefe | 61066 || {{mp|2000 LV|5}} || — || Hunyo 4, 2000 || [[Reedy Creek Observatory|Reedy Creek]] || [[John Broughton|J. Broughton]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|61066}} |-id=067 bgcolor=#fefefe | 61067 || {{mp|2000 LQ|6}} || — || Hunyo 6, 2000 || [[Prescott Observatory|Prescott]] || [[Paul G. Comba|P. G. Comba]] || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|61067}} |-id=068 bgcolor=#fefefe | 61068 || {{mp|2000 LR|6}} || — || Hunyo 6, 2000 || Prescott || P. G. Comba || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|61068}} |-id=069 bgcolor=#fefefe | 61069 || {{mp|2000 LS|7}} || — || Hunyo 5, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|61069}} |-id=070 bgcolor=#e9e9e9 | 61070 || {{mp|2000 LV|7}} || — || Hunyo 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.1 km || {{M+J|61070}} |-id=071 bgcolor=#fefefe | 61071 || {{mp|2000 LS|8}} || — || Hunyo 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|61071}} |-id=072 bgcolor=#fefefe | 61072 || {{mp|2000 LW|8}} || — || Hunyo 5, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | 2.6 km || {{M+J|61072}} |-id=073 bgcolor=#e9e9e9 | 61073 || {{mp|2000 LB|9}} || — || Hunyo 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|61073}} |-id=074 bgcolor=#e9e9e9 | 61074 || {{mp|2000 LR|9}} || — || Hunyo 5, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.9 km || {{M+J|61074}} |-id=075 bgcolor=#e9e9e9 | 61075 || {{mp|2000 LQ|10}} || — || Hunyo 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.1 km || {{M+J|61075}} |-id=076 bgcolor=#e9e9e9 | 61076 || {{mp|2000 LP|14}} || — || Hunyo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|61076}} |-id=077 bgcolor=#fefefe | 61077 || {{mp|2000 LU|15}} || — || Hunyo 7, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61077}} |-id=078 bgcolor=#fefefe | 61078 || {{mp|2000 LZ|15}} || — || Hunyo 6, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|61078}} |-id=079 bgcolor=#fefefe | 61079 || {{mp|2000 LY|17}} || — || Hunyo 8, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|61079}} |-id=080 bgcolor=#fefefe | 61080 || {{mp|2000 LW|19}} || — || Hunyo 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.6 km || {{M+J|61080}} |-id=081 bgcolor=#fefefe | 61081 || {{mp|2000 LZ|19}} || — || Hunyo 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61081}} |-id=082 bgcolor=#fefefe | 61082 || {{mp|2000 LB|20}} || — || Hunyo 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|61082}} |-id=083 bgcolor=#fefefe | 61083 || {{mp|2000 LE|20}} || — || Hunyo 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61083}} |-id=084 bgcolor=#d6d6d6 | 61084 || {{mp|2000 LF|20}} || — || Hunyo 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.2 km || {{M+J|61084}} |-id=085 bgcolor=#fefefe | 61085 || {{mp|2000 LL|21}} || — || Hunyo 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|61085}} |-id=086 bgcolor=#fefefe | 61086 || {{mp|2000 LU|21}} || — || Hunyo 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|61086}} |-id=087 bgcolor=#e9e9e9 | 61087 || {{mp|2000 LY|21}} || — || Hunyo 8, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|61087}} |-id=088 bgcolor=#fefefe | 61088 || {{mp|2000 LZ|21}} || — || Hunyo 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.6 km || {{M+J|61088}} |-id=089 bgcolor=#d6d6d6 | 61089 || {{mp|2000 LO|22}} || — || Hunyo 6, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.1 km || {{M+J|61089}} |-id=090 bgcolor=#fefefe | 61090 || {{mp|2000 LN|23}} || — || Hunyo 1, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 3.5 km || {{M+J|61090}} |-id=091 bgcolor=#fefefe | 61091 || {{mp|2000 LU|27}} || — || Hunyo 6, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|61091}} |-id=092 bgcolor=#fefefe | 61092 || {{mp|2000 LV|27}} || — || Hunyo 6, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || NYS—{{Interloper|405}} || align=right | 6.3 km || {{M+J|61092}} |-id=093 bgcolor=#fefefe | 61093 || {{mp|2000 LW|27}} || — || Hunyo 6, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61093}} |-id=094 bgcolor=#e9e9e9 | 61094 || {{mp|2000 LH|28}} || — || Hunyo 6, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[FIN tbl#512|DOR]] || align=right | 8.7 km || {{M+J|61094}} |-id=095 bgcolor=#fefefe | 61095 || {{mp|2000 LP|28}} || — || Hunyo 9, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|61095}} |-id=096 bgcolor=#fefefe | 61096 || {{mp|2000 LS|28}} || — || Hunyo 9, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 5.7 km || {{M+J|61096}} |-id=097 bgcolor=#fefefe | 61097 || {{mp|2000 LT|28}} || — || Hunyo 12, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Hungaria family|H]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61097}} |-id=098 bgcolor=#fefefe | 61098 || {{mp|2000 LY|28}} || — || Hunyo 6, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|61098}} |-id=099 bgcolor=#e9e9e9 | 61099 || {{mp|2000 LG|29}} || — || Hunyo 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61099}} |-id=100 bgcolor=#fefefe | 61100 || {{mp|2000 LJ|29}} || — || Hunyo 11, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61100}} |} == 61101–61200 == {{Anchor|101}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#fefefe | 61101 || {{mp|2000 LD|30}} || — || Hunyo 7, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 1.4 km || {{M+J|61101}} |-id=102 bgcolor=#d6d6d6 | 61102 || {{mp|2000 LM|30}} || — || Hunyo 7, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Cybele asteroid|CYB]] || align=right | 11 km || {{M+J|61102}} |-id=103 bgcolor=#e9e9e9 | 61103 || {{mp|2000 LP|30}} || — || Hunyo 9, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || — || align=right | 6.4 km || {{M+J|61103}} |-id=104 bgcolor=#fefefe | 61104 || {{mp|2000 LU|30}} || — || Hunyo 10, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|61104}} |-id=105 bgcolor=#fefefe | 61105 || {{mp|2000 LN|31}} || — || Hunyo 5, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|61105}} |-id=106 bgcolor=#e9e9e9 | 61106 || {{mp|2000 LQ|31}} || — || Hunyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61106}} |-id=107 bgcolor=#fefefe | 61107 || {{mp|2000 LR|31}} || — || Hunyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|61107}} |-id=108 bgcolor=#e9e9e9 | 61108 || {{mp|2000 LT|31}} || — || Hunyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | 3.0 km || {{M+J|61108}} |-id=109 bgcolor=#fefefe | 61109 || {{mp|2000 LU|31}} || — || Hunyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61109}} |-id=110 bgcolor=#fefefe | 61110 || {{mp|2000 LC|32}} || — || Hunyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|61110}} |-id=111 bgcolor=#fefefe | 61111 || {{mp|2000 LD|33}} || — || Hunyo 4, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 2.3 km || {{M+J|61111}} |-id=112 bgcolor=#fefefe | 61112 || {{mp|2000 LO|33}} || — || Hunyo 4, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61112}} |-id=113 bgcolor=#fefefe | 61113 || {{mp|2000 LP|33}} || — || Hunyo 4, 2000 || Haleakala || NEAT || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 2.3 km || {{M+J|61113}} |-id=114 bgcolor=#e9e9e9 | 61114 || {{mp|2000 LJ|34}} || — || Hunyo 3, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|61114}} |-id=115 bgcolor=#e9e9e9 | 61115 || {{mp|2000 LQ|34}} || — || Hunyo 3, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''6.3 km'' || {{M+J|61115}} |-id=116 bgcolor=#fefefe | 61116 || {{mp|2000 LT|34}} || — || Hunyo 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|61116}} |-id=117 bgcolor=#fefefe | 61117 || {{mp|2000 LX|34}} || — || Hunyo 1, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|61117}} |-id=118 bgcolor=#fefefe | 61118 || {{mp|2000 LV|35}} || — || Hunyo 1, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|61118}} |-id=119 bgcolor=#fefefe | 61119 || {{mp|2000 LJ|36}} || — || Hunyo 1, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61119}} |-id=120 bgcolor=#e9e9e9 | 61120 || {{mp|2000 LL|36}} || — || Hunyo 1, 2000 || Haleakala || NEAT || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|61120}} |-id=121 bgcolor=#fefefe | 61121 || 2000 MU || — || Hunyo 23, 2000 || [[Reedy Creek Observatory|Reedy Creek]] || [[John Broughton|J. Broughton]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|61121}} |-id=122 bgcolor=#fefefe | 61122 || {{mp|2000 MM|1}} || — || Hunyo 25, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61122}} |-id=123 bgcolor=#fefefe | 61123 || {{mp|2000 MN|1}} || — || Hunyo 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|61123}} |-id=124 bgcolor=#fefefe | 61124 || {{mp|2000 MX|1}} || — || Hunyo 27, 2000 || [[Reedy Creek Observatory|Reedy Creek]] || [[John Broughton|J. Broughton]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 1.8 km || {{M+J|61124}} |-id=125 bgcolor=#fefefe | 61125 || {{mp|2000 MK|2}} || — || Hunyo 24, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || NYS || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61125}} |-id=126 bgcolor=#e9e9e9 | 61126 || {{mp|2000 MN|4}} || — || Hunyo 25, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[FIN tbl#528|LEO]] || align=right | ''6.5 km'' || {{M+J|61126}} |-id=127 bgcolor=#fefefe | 61127 || {{mp|2000 MH|5}} || — || Hunyo 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|61127}} |-id=128 bgcolor=#e9e9e9 | 61128 || {{mp|2000 MB|6}} || — || Hunyo 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61128}} |-id=129 bgcolor=#fefefe | 61129 || {{mp|2000 MD|6}} || — || Hunyo 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 2.1 km || {{M+J|61129}} |-id=130 bgcolor=#fefefe | 61130 || 2000 NK || — || Hulyo 2, 2000 || [[Prescott Observatory|Prescott]] || [[Paul G. Comba|P. G. Comba]] || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|61130}} |-id=131 bgcolor=#fefefe | 61131 || {{mp|2000 NN|1}} || — || Hulyo 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61131}} |-id=132 bgcolor=#fefefe | 61132 || {{mp|2000 NC|2}} || — || Hulyo 5, 2000 || [[Reedy Creek Observatory|Reedy Creek]] || [[John Broughton|J. Broughton]] || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 4.5 km || {{M+J|61132}} |-id=133 bgcolor=#fefefe | 61133 || {{mp|2000 NL|2}} || — || Hulyo 5, 2000 || [[Prescott Observatory|Prescott]] || [[Paul G. Comba|P. G. Comba]] || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61133}} |-id=134 bgcolor=#fefefe | 61134 || {{mp|2000 NP|2}} || — || Hulyo 3, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61134}} |-id=135 bgcolor=#e9e9e9 | 61135 || {{mp|2000 NT|2}} || — || Hulyo 5, 2000 || [[Observatoř Ondřejov|Ondřejov]] || [[Peter Kušnirák|P. Kušnirák]], [[Petr Pravec|P. Pravec]] || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61135}} |-id=136 bgcolor=#e9e9e9 | 61136 || {{mp|2000 NC|4}} || — || Hulyo 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 6.6 km || {{M+J|61136}} |-id=137 bgcolor=#fefefe | 61137 || {{mp|2000 NR|4}} || — || Hulyo 3, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 4.5 km || {{M+J|61137}} |-id=138 bgcolor=#fefefe | 61138 || {{mp|2000 NX|4}} || — || Hulyo 7, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|61138}} |-id=139 bgcolor=#fefefe | 61139 || {{mp|2000 NO|5}} || — || Hulyo 7, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.3 km || {{M+J|61139}} |-id=140 bgcolor=#e9e9e9 | 61140 || {{mp|2000 NR|5}} || — || Hulyo 8, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61140}} |-id=141 bgcolor=#e9e9e9 | 61141 || {{mp|2000 NZ|5}} || — || Hulyo 8, 2000 || [[Bisei Spaceguard Center|Bisei SG Center]] || [[Bisei Asteroid Tracking Telescope for Rapid Survey|BATTeRS]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 3.6 km || {{M+J|61141}} |-id=142 bgcolor=#fefefe | 61142 || {{mp|2000 NW|6}} || — || Hulyo 4, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | 2.3 km || {{M+J|61142}} |-id=143 bgcolor=#d6d6d6 | 61143 || {{mp|2000 ND|7}} || — || Hulyo 4, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | 7.3 km || {{M+J|61143}} |-id=144 bgcolor=#fefefe | 61144 || {{mp|2000 NW|8}} || — || Hulyo 5, 2000 || [[Goodricke-Pigott Observatory|Goodricke-Pigott]] || [[Roy A. Tucker|R. A. Tucker]] || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|61144}} |-id=145 bgcolor=#fefefe | 61145 || {{mp|2000 NX|8}} || — || Hulyo 7, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|61145}} |-id=146 bgcolor=#fefefe | 61146 || {{mp|2000 NO|10}} || — || Hulyo 10, 2000 || [[Valinhos Observatory|Valinhos]] || [[Paulo R. Holvorcem|P. R. Holvorcem]] || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61146}} |-id=147 bgcolor=#fefefe | 61147 || {{mp|2000 ND|11}} || — || Hulyo 10, 2000 || Valinhos || P. R. Holvorcem || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|61147}} |-id=148 bgcolor=#fefefe | 61148 || {{mp|2000 NL|11}} || — || Hulyo 10, 2000 || Valinhos || Valinhos || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|61148}} |-id=149 bgcolor=#fefefe | 61149 || {{mp|2000 NU|11}} || — || Hulyo 4, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|61149}} |-id=150 bgcolor=#fefefe | 61150 || {{mp|2000 NV|11}} || — || Hulyo 4, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61150}} |-id=151 bgcolor=#fefefe | 61151 || {{mp|2000 NV|12}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|61151}} |-id=152 bgcolor=#fefefe | 61152 || {{mp|2000 NE|13}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61152}} |-id=153 bgcolor=#fefefe | 61153 || {{mp|2000 NV|13}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | 3.0 km || {{M+J|61153}} |-id=154 bgcolor=#e9e9e9 | 61154 || {{mp|2000 NW|13}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Gefion family|GEF]] || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|61154}} |-id=155 bgcolor=#fefefe | 61155 || {{mp|2000 NH|14}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 4.8 km || {{M+J|61155}} |-id=156 bgcolor=#e9e9e9 | 61156 || {{mp|2000 NJ|14}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 7.4 km || {{M+J|61156}} |-id=157 bgcolor=#fefefe | 61157 || {{mp|2000 NE|15}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[FIN tbl#406|ERI]] || align=right | 4.6 km || {{M+J|61157}} |-id=158 bgcolor=#e9e9e9 | 61158 || {{mp|2000 NN|15}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|61158}} |-id=159 bgcolor=#fefefe | 61159 || {{mp|2000 NZ|16}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 3.7 km || {{M+J|61159}} |-id=160 bgcolor=#e9e9e9 | 61160 || {{mp|2000 NH|18}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|61160}} |-id=161 bgcolor=#e9e9e9 | 61161 || {{mp|2000 NP|18}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|61161}} |-id=162 bgcolor=#fefefe | 61162 || {{mp|2000 NV|18}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 1.4 km || {{M+J|61162}} |-id=163 bgcolor=#fefefe | 61163 || {{mp|2000 NY|18}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|61163}} |-id=164 bgcolor=#fefefe | 61164 || {{mp|2000 NM|19}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|61164}} |-id=165 bgcolor=#e9e9e9 | 61165 || {{mp|2000 NR|19}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|61165}} |-id=166 bgcolor=#e9e9e9 | 61166 || {{mp|2000 NU|19}} || — || Hulyo 5, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''5.9 km'' || {{M+J|61166}} |-id=167 bgcolor=#e9e9e9 | 61167 || {{mp|2000 NJ|20}} || — || Hulyo 6, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''5.5 km'' || {{M+J|61167}} |-id=168 bgcolor=#fefefe | 61168 || {{mp|2000 NU|20}} || — || Hulyo 6, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|61168}} |-id=169 bgcolor=#fefefe | 61169 || {{mp|2000 NY|20}} || — || Hulyo 6, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|61169}} |-id=170 bgcolor=#e9e9e9 | 61170 || {{mp|2000 NZ|20}} || — || Hulyo 6, 2000 || Kitt Peak || Spacewatch || — || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|61170}} |-id=171 bgcolor=#fefefe | 61171 || {{mp|2000 NA|21}} || — || Hulyo 6, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Vesta family|V]] || align=right | 2.9 km || {{M+J|61171}} |-id=172 bgcolor=#e9e9e9 | 61172 || {{mp|2000 NE|21}} || — || Hulyo 7, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Maria family|MAR]] || align=right | 4.2 km || {{M+J|61172}} |-id=173 bgcolor=#fefefe | 61173 || {{mp|2000 NB|22}} || — || Hulyo 7, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61173}} |-id=174 bgcolor=#fefefe | 61174 || {{mp|2000 NN|22}} || — || Hulyo 7, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61174}} |-id=175 bgcolor=#e9e9e9 | 61175 || {{mp|2000 NO|22}} || — || Hulyo 7, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 4.6 km || {{M+J|61175}} |-id=176 bgcolor=#fefefe | 61176 || {{mp|2000 NZ|22}} || — || Hulyo 5, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|61176}} |-id=177 bgcolor=#fefefe | 61177 || {{mp|2000 NJ|23}} || — || Hulyo 5, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|61177}} |-id=178 bgcolor=#fefefe | 61178 || {{mp|2000 NT|23}} || — || Hulyo 5, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61178}} |-id=179 bgcolor=#fefefe | 61179 || {{mp|2000 NL|24}} || — || Hulyo 4, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61179}} |-id=180 bgcolor=#fefefe | 61180 || {{mp|2000 NQ|24}} || — || Hulyo 4, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61180}} |-id=181 bgcolor=#fefefe | 61181 || {{mp|2000 NT|24}} || — || Hulyo 4, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|61181}} |-id=182 bgcolor=#e9e9e9 | 61182 || {{mp|2000 NJ|25}} || — || Hulyo 4, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|61182}} |-id=183 bgcolor=#fefefe | 61183 || {{mp|2000 NB|26}} || — || Hulyo 4, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61183}} |-id=184 bgcolor=#e9e9e9 | 61184 || {{mp|2000 NO|26}} || — || Hulyo 4, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 4.8 km || {{M+J|61184}} |-id=185 bgcolor=#d6d6d6 | 61185 || {{mp|2000 NS|26}} || — || Hulyo 4, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|61185}} |-id=186 bgcolor=#e9e9e9 | 61186 || {{mp|2000 NA|27}} || — || Hulyo 4, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 4.6 km || {{M+J|61186}} |-id=187 bgcolor=#e9e9e9 | 61187 || {{mp|2000 NM|27}} || — || Hulyo 4, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|61187}} |-id=188 bgcolor=#fefefe | 61188 || {{mp|2000 NT|27}} || — || Hulyo 4, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|61188}} |-id=189 bgcolor=#fefefe | 61189 Ohsadaharu || {{mp|2000 NE|29}} || {{MoMP|61189|Ohsadaharu}} || Hulyo 8, 2000 || [[Bisei Spaceguard Center|Bisei SG Center]] || [[Bisei Asteroid Tracking Telescope for Rapid Survey|BATTeRS]] || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|61189}} |-id=190 bgcolor=#fefefe | 61190 Johnschutt || {{mp|2000 NF|29}} || {{MoMP|61190|Johnschutt}} || Hulyo 1, 2000 || [[Anza, CA|Anza]] || [[Michael Collins (astronomer)|M. Collins]], White, M. || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|61190}} |-id=191 bgcolor=#fefefe | 61191 || 2000 OA || — || Hulyo 21, 2000 || [[Prescott Observatory|Prescott]] || [[Paul G. Comba|P. G. Comba]] || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61191}} |-id=192 bgcolor=#fefefe | 61192 || 2000 OU || — || Hulyo 23, 2000 || [[Farpoint Observatory|Farpoint]] || [[Gary Hug|G. Hug]] || — || align=right | 3.7 km || {{M+J|61192}} |-id=193 bgcolor=#fefefe | 61193 || {{mp|2000 OQ|1}} || — || Hulyo 26, 2000 || [[Prescott Observatory|Prescott]] || [[Paul G. Comba|P. G. Comba]] || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61193}} |-id=194 bgcolor=#fefefe | 61194 || {{mp|2000 OU|1}} || — || Hulyo 24, 2000 || [[Farpoint Observatory|Farpoint]] || [[Farpoint Observatory|Farpoint]] || [[Vesta family|V]] || align=right | 2.0 km || {{M+J|61194}} |-id=195 bgcolor=#fefefe | 61195 Martinoli || {{mp|2000 OU|2}} || {{MoMP|61195|Martinoli}} || Hulyo 28, 2000 || [[Osservatorio Astronomico di Gnosca|Gnosca]] || [[Stefano Sposetti|S. Sposetti]] || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61195}} |-id=196 bgcolor=#fefefe | 61196 || {{mp|2000 OD|3}} || — || Hulyo 23, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 3.7 km || {{M+J|61196}} |-id=197 bgcolor=#d6d6d6 | 61197 || {{mp|2000 OG|3}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''10 km'' || {{M+J|61197}} |-id=198 bgcolor=#fefefe | 61198 || {{mp|2000 ON|3}} || — || Hulyo 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|61198}} |-id=199 bgcolor=#fefefe | 61199 || {{mp|2000 OA|4}} || — || Hulyo 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|61199}} |-id=200 bgcolor=#fefefe | 61200 || {{mp|2000 OC|4}} || — || Hulyo 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.3 km || {{M+J|61200}} |} == 61201–61300 == {{Anchor|201}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#fefefe | 61201 || {{mp|2000 OK|4}} || — || Hulyo 24, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|61201}} |-id=202 bgcolor=#fefefe | 61202 || {{mp|2000 OM|4}} || — || Hulyo 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61202}} |-id=203 bgcolor=#fefefe | 61203 || {{mp|2000 OY|4}} || — || Hulyo 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61203}} |-id=204 bgcolor=#fefefe | 61204 || {{mp|2000 OP|5}} || — || Hulyo 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61204}} |-id=205 bgcolor=#fefefe | 61205 || {{mp|2000 OL|6}} || — || Hulyo 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|61205}} |-id=206 bgcolor=#fefefe | 61206 || {{mp|2000 OS|6}} || — || Hulyo 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|61206}} |-id=207 bgcolor=#e9e9e9 | 61207 || {{mp|2000 OZ|7}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Nele|(1547)]] || align=right | 3.9 km || {{M+J|61207}} |-id=208 bgcolor=#fefefe | 61208 Stonařov || {{mp|2000 OD|8}} || {{MoMP|61208|Stonařov}} || Hulyo 30, 2000 || [[Kleť Observatory|Kleť]] || [[Jana Tichá|J. Tichá]], [[Miloš Tichý|M. Tichý]] || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61208}} |-id=209 bgcolor=#fefefe | 61209 || {{mp|2000 OM|9}} || — || Hulyo 30, 2000 || [[Reedy Creek Observatory|Reedy Creek]] || [[John Broughton|J. Broughton]] || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61209}} |-id=210 bgcolor=#fefefe | 61210 || {{mp|2000 OU|9}} || — || Hulyo 23, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|61210}} |-id=211 bgcolor=#fefefe | 61211 || {{mp|2000 OH|10}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|61211}} |-id=212 bgcolor=#fefefe | 61212 || {{mp|2000 OJ|10}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|61212}} |-id=213 bgcolor=#fefefe | 61213 || {{mp|2000 OK|10}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.3 km || {{M+J|61213}} |-id=214 bgcolor=#fefefe | 61214 || {{mp|2000 OQ|10}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | 3.0 km || {{M+J|61214}} |-id=215 bgcolor=#fefefe | 61215 || {{mp|2000 OX|10}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.5 km || {{M+J|61215}} |-id=216 bgcolor=#fefefe | 61216 || {{mp|2000 OA|11}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|61216}} |-id=217 bgcolor=#fefefe | 61217 || {{mp|2000 OF|11}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|61217}} |-id=218 bgcolor=#fefefe | 61218 || {{mp|2000 OH|11}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61218}} |-id=219 bgcolor=#fefefe | 61219 || {{mp|2000 ON|12}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.2 km || {{M+J|61219}} |-id=220 bgcolor=#fefefe | 61220 || {{mp|2000 OO|12}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|61220}} |-id=221 bgcolor=#fefefe | 61221 || {{mp|2000 OZ|12}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61221}} |-id=222 bgcolor=#fefefe | 61222 || {{mp|2000 OC|13}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61222}} |-id=223 bgcolor=#fefefe | 61223 || {{mp|2000 OL|13}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|61223}} |-id=224 bgcolor=#fefefe | 61224 || {{mp|2000 OO|13}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.0 km || {{M+J|61224}} |-id=225 bgcolor=#e9e9e9 | 61225 || {{mp|2000 OP|13}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.5 km || {{M+J|61225}} |-id=226 bgcolor=#e9e9e9 | 61226 || {{mp|2000 OR|13}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#803|HNS]] || align=right | ''5.5 km'' || {{M+J|61226}} |-id=227 bgcolor=#fefefe | 61227 || {{mp|2000 OS|13}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61227}} |-id=228 bgcolor=#fefefe | 61228 || {{mp|2000 OX|13}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|61228}} |-id=229 bgcolor=#fefefe | 61229 || {{mp|2000 OA|14}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|61229}} |-id=230 bgcolor=#fefefe | 61230 || {{mp|2000 OG|14}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|61230}} |-id=231 bgcolor=#fefefe | 61231 || {{mp|2000 OA|15}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|61231}} |-id=232 bgcolor=#fefefe | 61232 || {{mp|2000 OB|15}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61232}} |-id=233 bgcolor=#e9e9e9 | 61233 || {{mp|2000 ON|15}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|61233}} |-id=234 bgcolor=#fefefe | 61234 || {{mp|2000 OR|15}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.8 km || {{M+J|61234}} |-id=235 bgcolor=#fefefe | 61235 || {{mp|2000 OT|15}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|61235}} |-id=236 bgcolor=#fefefe | 61236 || {{mp|2000 ON|16}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|61236}} |-id=237 bgcolor=#fefefe | 61237 || {{mp|2000 OP|16}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|61237}} |-id=238 bgcolor=#fefefe | 61238 || {{mp|2000 OF|17}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|61238}} |-id=239 bgcolor=#fefefe | 61239 || {{mp|2000 OP|17}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|61239}} |-id=240 bgcolor=#fefefe | 61240 || {{mp|2000 OT|17}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61240}} |-id=241 bgcolor=#fefefe | 61241 || {{mp|2000 OW|17}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|61241}} |-id=242 bgcolor=#e9e9e9 | 61242 || {{mp|2000 OX|17}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|61242}} |-id=243 bgcolor=#e9e9e9 | 61243 || {{mp|2000 OJ|18}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Padua family|PAD]] || align=right | ''5.2 km'' || {{M+J|61243}} |-id=244 bgcolor=#fefefe | 61244 || {{mp|2000 OM|19}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|61244}} |-id=245 bgcolor=#fefefe | 61245 || {{mp|2000 ON|22}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61245}} |-id=246 bgcolor=#fefefe | 61246 || {{mp|2000 OX|22}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|61246}} |-id=247 bgcolor=#e9e9e9 | 61247 || {{mp|2000 OF|23}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.6 km || {{M+J|61247}} |-id=248 bgcolor=#e9e9e9 | 61248 || {{mp|2000 OH|23}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61248}} |-id=249 bgcolor=#fefefe | 61249 || {{mp|2000 OO|23}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|61249}} |-id=250 bgcolor=#e9e9e9 | 61250 || {{mp|2000 OV|23}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|61250}} |-id=251 bgcolor=#fefefe | 61251 || {{mp|2000 OE|24}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.3 km || {{M+J|61251}} |-id=252 bgcolor=#e9e9e9 | 61252 || {{mp|2000 OK|24}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61252}} |-id=253 bgcolor=#fefefe | 61253 || {{mp|2000 OM|24}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 3.3 km || {{M+J|61253}} |-id=254 bgcolor=#fefefe | 61254 || {{mp|2000 OC|25}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || V || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61254}} |-id=255 bgcolor=#fefefe | 61255 || {{mp|2000 OJ|25}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61255}} |-id=256 bgcolor=#fa8072 | 61256 || {{mp|2000 OT|25}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|61256}} |-id=257 bgcolor=#fefefe | 61257 || {{mp|2000 OY|25}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|61257}} |-id=258 bgcolor=#fefefe | 61258 || {{mp|2000 OD|26}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|61258}} |-id=259 bgcolor=#e9e9e9 | 61259 || {{mp|2000 OG|26}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|61259}} |-id=260 bgcolor=#fefefe | 61260 || {{mp|2000 OF|27}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61260}} |-id=261 bgcolor=#fefefe | 61261 || {{mp|2000 OO|27}} || — || Hulyo 23, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.5 km || {{M+J|61261}} |-id=262 bgcolor=#fefefe | 61262 || {{mp|2000 OJ|28}} || — || Hulyo 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61262}} |-id=263 bgcolor=#e9e9e9 | 61263 || {{mp|2000 OR|28}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61263}} |-id=264 bgcolor=#e9e9e9 | 61264 || {{mp|2000 OH|29}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|61264}} |-id=265 bgcolor=#fefefe | 61265 || {{mp|2000 ON|29}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|61265}} |-id=266 bgcolor=#e9e9e9 | 61266 || {{mp|2000 OY|29}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 3.9 km || {{M+J|61266}} |-id=267 bgcolor=#fefefe | 61267 || {{mp|2000 OC|30}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61267}} |-id=268 bgcolor=#d6d6d6 | 61268 || {{mp|2000 OG|30}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.2 km || {{M+J|61268}} |-id=269 bgcolor=#fefefe | 61269 || {{mp|2000 OK|30}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61269}} |-id=270 bgcolor=#fefefe | 61270 || {{mp|2000 OC|31}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61270}} |-id=271 bgcolor=#fefefe | 61271 || {{mp|2000 OE|31}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|61271}} |-id=272 bgcolor=#fefefe | 61272 || {{mp|2000 OR|31}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|61272}} |-id=273 bgcolor=#fefefe | 61273 || {{mp|2000 OL|32}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|61273}} |-id=274 bgcolor=#fefefe | 61274 || {{mp|2000 OE|33}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|61274}} |-id=275 bgcolor=#e9e9e9 | 61275 || {{mp|2000 OE|34}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | 4.5 km || {{M+J|61275}} |-id=276 bgcolor=#fefefe | 61276 || {{mp|2000 OH|34}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61276}} |-id=277 bgcolor=#e9e9e9 | 61277 || {{mp|2000 OS|34}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|61277}} |-id=278 bgcolor=#fefefe | 61278 || {{mp|2000 OU|34}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|61278}} |-id=279 bgcolor=#fefefe | 61279 || {{mp|2000 OF|35}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|61279}} |-id=280 bgcolor=#fefefe | 61280 || {{mp|2000 OH|35}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|61280}} |-id=281 bgcolor=#fefefe | 61281 || {{mp|2000 OK|35}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|61281}} |-id=282 bgcolor=#fefefe | 61282 || {{mp|2000 OE|36}} || — || Hulyo 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|61282}} |-id=283 bgcolor=#e9e9e9 | 61283 || {{mp|2000 OX|37}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.0 km || {{M+J|61283}} |-id=284 bgcolor=#e9e9e9 | 61284 || {{mp|2000 OF|39}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Maria family|MAR]] || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|61284}} |-id=285 bgcolor=#e9e9e9 | 61285 || {{mp|2000 OL|39}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|61285}} |-id=286 bgcolor=#fefefe | 61286 || {{mp|2000 OL|41}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|61286}} |-id=287 bgcolor=#e9e9e9 | 61287 || {{mp|2000 OR|41}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|61287}} |-id=288 bgcolor=#fefefe | 61288 || {{mp|2000 OE|42}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|61288}} |-id=289 bgcolor=#fefefe | 61289 || {{mp|2000 OU|42}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|61289}} |-id=290 bgcolor=#e9e9e9 | 61290 || {{mp|2000 OX|42}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Gefion family|GEF]] || align=right | 4.6 km || {{M+J|61290}} |-id=291 bgcolor=#fefefe | 61291 || {{mp|2000 OA|43}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|61291}} |-id=292 bgcolor=#fefefe | 61292 || {{mp|2000 OL|43}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|61292}} |-id=293 bgcolor=#fefefe | 61293 || {{mp|2000 OZ|43}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|61293}} |-id=294 bgcolor=#fefefe | 61294 || {{mp|2000 OK|44}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|61294}} |-id=295 bgcolor=#fefefe | 61295 || {{mp|2000 OX|44}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 2.7 km || {{M+J|61295}} |-id=296 bgcolor=#fefefe | 61296 || {{mp|2000 ON|45}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|61296}} |-id=297 bgcolor=#fefefe | 61297 || {{mp|2000 OD|46}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|61297}} |-id=298 bgcolor=#e9e9e9 | 61298 || {{mp|2000 OG|46}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.4 km || {{M+J|61298}} |-id=299 bgcolor=#fefefe | 61299 || {{mp|2000 OQ|46}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|61299}} |-id=300 bgcolor=#fefefe | 61300 || {{mp|2000 OJ|47}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61300}} |} == 61301–61400 == {{Anchor|301}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#e9e9e9 | 61301 || {{mp|2000 ON|47}} || — || Hulyo 31, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61301}} |-id=302 bgcolor=#fefefe | 61302 || {{mp|2000 OS|47}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|61302}} |-id=303 bgcolor=#fefefe | 61303 || {{mp|2000 OY|47}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61303}} |-id=304 bgcolor=#fefefe | 61304 || {{mp|2000 OJ|48}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61304}} |-id=305 bgcolor=#e9e9e9 | 61305 || {{mp|2000 OV|48}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.8 km || {{M+J|61305}} |-id=306 bgcolor=#fefefe | 61306 || {{mp|2000 OF|49}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61306}} |-id=307 bgcolor=#e9e9e9 | 61307 || {{mp|2000 OJ|49}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Maria family|MAR]] || align=right | 4.0 km || {{M+J|61307}} |-id=308 bgcolor=#fefefe | 61308 || {{mp|2000 ON|49}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61308}} |-id=309 bgcolor=#fefefe | 61309 || {{mp|2000 OF|50}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 6.8 km || {{M+J|61309}} |-id=310 bgcolor=#fefefe | 61310 || {{mp|2000 OQ|50}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|61310}} |-id=311 bgcolor=#fefefe | 61311 || {{mp|2000 OR|50}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61311}} |-id=312 bgcolor=#fefefe | 61312 || {{mp|2000 OS|50}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || NYS || align=right | 3.0 km || {{M+J|61312}} |-id=313 bgcolor=#e9e9e9 | 61313 || {{mp|2000 OF|51}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|61313}} |-id=314 bgcolor=#fefefe | 61314 || {{mp|2000 OH|51}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 2.9 km || {{M+J|61314}} |-id=315 bgcolor=#fefefe | 61315 || {{mp|2000 OM|51}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.7 km || {{M+J|61315}} |-id=316 bgcolor=#fefefe | 61316 || {{mp|2000 ON|51}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.5 km || {{M+J|61316}} |-id=317 bgcolor=#e9e9e9 | 61317 || {{mp|2000 OO|51}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.0 km'' || {{M+J|61317}} |-id=318 bgcolor=#fefefe | 61318 || {{mp|2000 OV|51}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.5 km'' || {{M+J|61318}} |-id=319 bgcolor=#e9e9e9 | 61319 || {{mp|2000 OW|51}} || — || Hulyo 30, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|61319}} |-id=320 bgcolor=#fefefe | 61320 || {{mp|2000 OZ|51}} || — || Hulyo 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|61320}} |-id=321 bgcolor=#fefefe | 61321 || {{mp|2000 OO|54}} || — || Hulyo 29, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | 2.4 km || {{M+J|61321}} |-id=322 bgcolor=#fefefe | 61322 || {{mp|2000 OT|54}} || — || Hulyo 29, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|61322}} |-id=323 bgcolor=#fefefe | 61323 || {{mp|2000 OZ|54}} || — || Hulyo 29, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61323}} |-id=324 bgcolor=#fefefe | 61324 || {{mp|2000 OO|56}} || — || Hulyo 29, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|61324}} |-id=325 bgcolor=#d6d6d6 | 61325 || {{mp|2000 OV|56}} || — || Hulyo 29, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 5.0 km || {{M+J|61325}} |-id=326 bgcolor=#fefefe | 61326 || {{mp|2000 OP|57}} || — || Hulyo 29, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|61326}} |-id=327 bgcolor=#e9e9e9 | 61327 || {{mp|2000 OR|57}} || — || Hulyo 29, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61327}} |-id=328 bgcolor=#d6d6d6 | 61328 || {{mp|2000 OD|58}} || — || Hulyo 29, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''7.1 km'' || {{M+J|61328}} |-id=329 bgcolor=#d6d6d6 | 61329 || {{mp|2000 OG|58}} || — || Hulyo 29, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|61329}} |-id=330 bgcolor=#fefefe | 61330 || {{mp|2000 OT|58}} || — || Hulyo 29, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61330}} |-id=331 bgcolor=#fefefe | 61331 || {{mp|2000 OH|59}} || — || Hulyo 29, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61331}} |-id=332 bgcolor=#fefefe | 61332 || {{mp|2000 OL|59}} || — || Hulyo 29, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61332}} |-id=333 bgcolor=#e9e9e9 | 61333 || {{mp|2000 OP|59}} || — || Hulyo 29, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61333}} |-id=334 bgcolor=#fefefe | 61334 || {{mp|2000 OS|59}} || — || Hulyo 29, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61334}} |-id=335 bgcolor=#e9e9e9 | 61335 || {{mp|2000 OT|59}} || — || Hulyo 29, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|61335}} |-id=336 bgcolor=#fefefe | 61336 || {{mp|2000 OT|67}} || — || Hulyo 23, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Fast rotator (asteroid)#61336|fast]] || align=right | 2.6 km || {{M+J|61336}} |-id=337 bgcolor=#e9e9e9 | 61337 || {{mp|2000 OE|68}} || — || Hulyo 29, 2000 || [[Cerro Tololo Inter-American Observatory|Cerro Tololo]] || [[Marc Buie|M. W. Buie]] || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|61337}} |-id=338 bgcolor=#d6d6d6 | 61338 || 2000 PK || — || Agosto 1, 2000 || [[Bergisch Gladbach Observatory|Bergisch Gladbach]] || [[Wolf Bickel|W. Bickel]] || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.9 km'' || {{M+J|61338}} |-id=339 bgcolor=#d6d6d6 | 61339 || {{mp|2000 PA|1}} || — || Agosto 1, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 6.4 km || {{M+J|61339}} |-id=340 bgcolor=#e9e9e9 | 61340 || {{mp|2000 PY|2}} || — || Agosto 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|61340}} |-id=341 bgcolor=#fefefe | 61341 || {{mp|2000 PC|3}} || — || Agosto 1, 2000 || [[Reedy Creek Observatory|Reedy Creek]] || [[John Broughton|J. Broughton]] || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|61341}} |-id=342 bgcolor=#fefefe | 61342 Lovejoy || {{mp|2000 PJ|3}} || {{MoMP|61342|Lovejoy}} || Agosto 3, 2000 || [[Loomberah Observatory|Loomberah]] || [[Gordon J. Garradd|G. J. Garradd]] || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|61342}} |-id=343 bgcolor=#fa8072 | 61343 || {{mp|2000 PC|5}} || — || Agosto 2, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61343}} |-id=344 bgcolor=#fefefe | 61344 Jicakyoryokutai || {{mp|2000 PT|5}} || {{MoMP|61344|Jicakyoryokutai}} || Agosto 3, 2000 || [[Bisei Spaceguard Center|Bisei SG Center]] || [[Bisei Asteroid Tracking Telescope for Rapid Survey|BATTeRS]] || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|61344}} |-id=345 bgcolor=#fefefe | 61345 || {{mp|2000 PU|5}} || — || Agosto 3, 2000 || [[Bergisch Gladbach Observatory|Bergisch Gladbach]] || [[Wolf Bickel|W. Bickel]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61345}} |-id=346 bgcolor=#e9e9e9 | 61346 || {{mp|2000 PD|8}} || — || Agosto 3, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61346}} |-id=347 bgcolor=#e9e9e9 | 61347 || {{mp|2000 PE|8}} || — || Agosto 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|61347}} |-id=348 bgcolor=#e9e9e9 | 61348 || {{mp|2000 PF|8}} || — || Agosto 4, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Maria family|MAR]] || align=right | 3.9 km || {{M+J|61348}} |-id=349 bgcolor=#e9e9e9 | 61349 || {{mp|2000 PD|9}} || — || Agosto 6, 2000 || [[Siding Spring Observatory|Siding Spring]] || [[Robert H. McNaught|R. H. McNaught]] || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|61349}} |-id=350 bgcolor=#e9e9e9 | 61350 || {{mp|2000 PL|9}} || — || Agosto 6, 2000 || Siding Spring || R. H. McNaught || — || align=right | 4.0 km || {{M+J|61350}} |-id=351 bgcolor=#fefefe | 61351 || {{mp|2000 PS|9}} || — || Agosto 9, 2000 || [[Ametlla de Mar Observatory|Ametlla de Mar]] || [[Jaume Nomen|J. Nomen]] || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61351}} |-id=352 bgcolor=#e9e9e9 | 61352 || {{mp|2000 PY|9}} || — || Agosto 1, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|61352}} |-id=353 bgcolor=#fefefe | 61353 || {{mp|2000 PE|10}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61353}} |-id=354 bgcolor=#e9e9e9 | 61354 || {{mp|2000 PY|10}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61354}} |-id=355 bgcolor=#d6d6d6 | 61355 || {{mp|2000 PD|11}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.8 km || {{M+J|61355}} |-id=356 bgcolor=#e9e9e9 | 61356 || {{mp|2000 PG|11}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61356}} |-id=357 bgcolor=#e9e9e9 | 61357 || {{mp|2000 PZ|11}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.1 km || {{M+J|61357}} |-id=358 bgcolor=#e9e9e9 | 61358 || {{mp|2000 PK|12}} || — || Agosto 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61358}} |-id=359 bgcolor=#e9e9e9 | 61359 || {{mp|2000 PW|13}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|61359}} |-id=360 bgcolor=#e9e9e9 | 61360 || {{mp|2000 PB|14}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|61360}} |-id=361 bgcolor=#e9e9e9 | 61361 || {{mp|2000 PB|18}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61361}} |-id=362 bgcolor=#fefefe | 61362 || {{mp|2000 PO|19}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|61362}} |-id=363 bgcolor=#fefefe | 61363 || {{mp|2000 PT|19}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|61363}} |-id=364 bgcolor=#fefefe | 61364 || {{mp|2000 PH|20}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|61364}} |-id=365 bgcolor=#fefefe | 61365 || {{mp|2000 PW|20}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 2.0 km || {{M+J|61365}} |-id=366 bgcolor=#e9e9e9 | 61366 || {{mp|2000 PE|21}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.9 km'' || {{M+J|61366}} |-id=367 bgcolor=#e9e9e9 | 61367 || {{mp|2000 PG|22}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.3 km || {{M+J|61367}} |-id=368 bgcolor=#fefefe | 61368 || {{mp|2000 PH|22}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|61368}} |-id=369 bgcolor=#e9e9e9 | 61369 || {{mp|2000 PO|22}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Gefion family|GEF]] || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61369}} |-id=370 bgcolor=#e9e9e9 | 61370 || {{mp|2000 PU|22}} || — || Agosto 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|61370}} |-id=371 bgcolor=#fefefe | 61371 || {{mp|2000 PO|23}} || — || Agosto 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.3 km || {{M+J|61371}} |-id=372 bgcolor=#fefefe | 61372 || {{mp|2000 PQ|23}} || — || Agosto 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|61372}} |-id=373 bgcolor=#fefefe | 61373 || {{mp|2000 PG|24}} || — || Agosto 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|61373}} |-id=374 bgcolor=#fefefe | 61374 || {{mp|2000 PA|25}} || — || Agosto 3, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|61374}} |-id=375 bgcolor=#e9e9e9 | 61375 || {{mp|2000 PE|25}} || — || Agosto 3, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|61375}} |-id=376 bgcolor=#fefefe | 61376 || {{mp|2000 PC|28}} || — || Agosto 4, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|61376}} |-id=377 bgcolor=#fefefe | 61377 || {{mp|2000 PO|28}} || — || Agosto 3, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61377}} |-id=378 bgcolor=#fefefe | 61378 || {{mp|2000 PU|28}} || — || Agosto 2, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61378}} |-id=379 bgcolor=#e9e9e9 | 61379 || {{mp|2000 PG|29}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#518|RAF]] || align=right | 2.7 km || {{M+J|61379}} |-id=380 bgcolor=#fefefe | 61380 || {{mp|2000 PH|29}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61380}} |-id=381 bgcolor=#e9e9e9 | 61381 || {{mp|2000 PL|29}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|61381}} |-id=382 bgcolor=#fefefe | 61382 || {{mp|2000 PR|29}} || — || Agosto 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.3 km || {{M+J|61382}} |-id=383 bgcolor=#fefefe | 61383 || 2000 QB || — || Agosto 20, 2000 || [[Prescott Observatory|Prescott]] || [[Paul G. Comba|P. G. Comba]] || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|61383}} |-id=384 bgcolor=#fefefe | 61384 Arturoromer || 2000 QW || {{MoMP|61384|Arturoromer}} || Agosto 22, 2000 || [[Osservatorio Astronomico di Gnosca|Gnosca]] || [[Stefano Sposetti|S. Sposetti]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|61384}} |-id=385 bgcolor=#e9e9e9 | 61385 || {{mp|2000 QG|1}} || — || Agosto 23, 2000 || [[Reedy Creek Observatory|Reedy Creek]] || [[John Broughton|J. Broughton]] || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|61385}} |-id=386 bgcolor=#fefefe | 61386 Namikoshi || {{mp|2000 QT|1}} || {{MoMP|61386|Namikoshi}} || Agosto 24, 2000 || [[Osservatorio Astronomico di Gnosca|Gnosca]] || [[Stefano Sposetti|S. Sposetti]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61386}} |-id=387 bgcolor=#e9e9e9 | 61387 || {{mp|2000 QR|2}} || — || Agosto 24, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|61387}} |-id=388 bgcolor=#e9e9e9 | 61388 || {{mp|2000 QA|3}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.2 km || {{M+J|61388}} |-id=389 bgcolor=#fefefe | 61389 || {{mp|2000 QD|3}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|61389}} |-id=390 bgcolor=#fefefe | 61390 || {{mp|2000 QR|3}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|61390}} |-id=391 bgcolor=#e9e9e9 | 61391 || {{mp|2000 QT|3}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61391}} |-id=392 bgcolor=#fefefe | 61392 || {{mp|2000 QC|4}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61392}} |-id=393 bgcolor=#fefefe | 61393 || {{mp|2000 QD|4}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.4 km || {{M+J|61393}} |-id=394 bgcolor=#fefefe | 61394 || {{mp|2000 QY|4}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61394}} |-id=395 bgcolor=#fefefe | 61395 || {{mp|2000 QZ|4}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61395}} |-id=396 bgcolor=#e9e9e9 | 61396 || {{mp|2000 QD|5}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || {{LoMP|13314|(13314)}} || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|61396}} |-id=397 bgcolor=#fefefe | 61397 || {{mp|2000 QF|5}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|61397}} |-id=398 bgcolor=#e9e9e9 | 61398 || {{mp|2000 QJ|5}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61398}} |-id=399 bgcolor=#fefefe | 61399 || {{mp|2000 QZ|5}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61399}} |-id=400 bgcolor=#e9e9e9 | 61400 Voxandreae || {{mp|2000 QM|6}} || {{MoMP|61400|Voxandreae}} || Agosto 25, 2000 || [[Emerald Lane Observatory|Emerald Lane]] || [[Loren C. Ball|L. Ball]] || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|61400}} |} == 61401–61500 == {{Anchor|401}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#e9e9e9 | 61401 Schiff || {{mp|2000 QQ|6}} || {{MoMP|61401|Schiff}} || Agosto 25, 2000 || [[Osservatorio Astronomico di Gnosca|Gnosca]] || [[Stefano Sposetti|S. Sposetti]] || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61401}} |-id=402 bgcolor=#e9e9e9 | 61402 Franciseveritt || {{mp|2000 QS|6}} || {{MoMP|61402|Franciseveritt}} || Agosto 25, 2000 || Gnosca || S. Sposetti || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61402}} |-id=403 bgcolor=#e9e9e9 | 61403 || {{mp|2000 QG|9}} || — || Agosto 25, 2000 || [[Oakley Observatory|Oakley]] || Wolfe, C., Bettelheim, E. || — || align=right | ''6.3 km'' || {{M+J|61403}} |-id=404 bgcolor=#e9e9e9 | 61404 Očenášek || {{mp|2000 QM|9}} || {{MoMP|61404|Očenášek}} || Agosto 26, 2000 || [[Observatoř Ondřejov|Ondřejov]] || [[Petr Pravec|P. Pravec]], [[Peter Kušnirák|P. Kušnirák]] || — || align=right | 6.5 km || {{M+J|61404}} |-id=405 bgcolor=#e9e9e9 | 61405 || {{mp|2000 QT|9}} || — || Agosto 24, 2000 || [[Bergisch Gladbach Observatory|Bergisch Gladbach]] || [[Wolf Bickel|W. Bickel]] || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61405}} |-id=406 bgcolor=#fefefe | 61406 || {{mp|2000 QZ|9}} || — || Agosto 24, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61406}} |-id=407 bgcolor=#e9e9e9 | 61407 || {{mp|2000 QK|10}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61407}} |-id=408 bgcolor=#e9e9e9 | 61408 || {{mp|2000 QR|11}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|61408}} |-id=409 bgcolor=#e9e9e9 | 61409 || {{mp|2000 QW|11}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|61409}} |-id=410 bgcolor=#fefefe | 61410 || {{mp|2000 QX|11}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|61410}} |-id=411 bgcolor=#fefefe | 61411 || {{mp|2000 QC|12}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|61411}} |-id=412 bgcolor=#d6d6d6 | 61412 || {{mp|2000 QF|12}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.3 km'' || {{M+J|61412}} |-id=413 bgcolor=#fefefe | 61413 || {{mp|2000 QG|12}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61413}} |-id=414 bgcolor=#fefefe | 61414 || {{mp|2000 QH|12}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61414}} |-id=415 bgcolor=#e9e9e9 | 61415 || {{mp|2000 QK|12}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|61415}} |-id=416 bgcolor=#fa8072 | 61416 || {{mp|2000 QL|12}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|61416}} |-id=417 bgcolor=#fefefe | 61417 || {{mp|2000 QP|13}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|61417}} |-id=418 bgcolor=#d6d6d6 | 61418 || {{mp|2000 QR|13}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|61418}} |-id=419 bgcolor=#fefefe | 61419 || {{mp|2000 QM|14}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61419}} |-id=420 bgcolor=#e9e9e9 | 61420 || {{mp|2000 QN|14}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61420}} |-id=421 bgcolor=#e9e9e9 | 61421 || {{mp|2000 QU|14}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|61421}} |-id=422 bgcolor=#d6d6d6 | 61422 || {{mp|2000 QN|15}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61422}} |-id=423 bgcolor=#d6d6d6 | 61423 || {{mp|2000 QS|15}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 6.3 km || {{M+J|61423}} |-id=424 bgcolor=#fefefe | 61424 || {{mp|2000 QX|15}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|61424}} |-id=425 bgcolor=#fefefe | 61425 || {{mp|2000 QA|16}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|61425}} |-id=426 bgcolor=#fefefe | 61426 || {{mp|2000 QP|16}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|61426}} |-id=427 bgcolor=#e9e9e9 | 61427 || {{mp|2000 QR|16}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|61427}} |-id=428 bgcolor=#fefefe | 61428 || {{mp|2000 QA|17}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|61428}} |-id=429 bgcolor=#e9e9e9 | 61429 || {{mp|2000 QF|17}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|61429}} |-id=430 bgcolor=#fefefe | 61430 || {{mp|2000 QJ|17}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.0 km || {{M+J|61430}} |-id=431 bgcolor=#d6d6d6 | 61431 || {{mp|2000 QY|17}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 5.0 km || {{M+J|61431}} |-id=432 bgcolor=#e9e9e9 | 61432 || {{mp|2000 QS|18}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#519|HOF]] || align=right | ''4.9 km'' || {{M+J|61432}} |-id=433 bgcolor=#fefefe | 61433 || {{mp|2000 QY|18}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|61433}} |-id=434 bgcolor=#e9e9e9 | 61434 || {{mp|2000 QB|19}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|61434}} |-id=435 bgcolor=#e9e9e9 | 61435 || {{mp|2000 QC|19}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|61435}} |-id=436 bgcolor=#fefefe | 61436 || {{mp|2000 QD|19}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|61436}} |-id=437 bgcolor=#fefefe | 61437 || {{mp|2000 QQ|19}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.7 km || {{M+J|61437}} |-id=438 bgcolor=#d6d6d6 | 61438 || {{mp|2000 QE|20}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 6.8 km || {{M+J|61438}} |-id=439 bgcolor=#fefefe | 61439 || {{mp|2000 QM|22}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|61439}} |-id=440 bgcolor=#d6d6d6 | 61440 || {{mp|2000 QE|23}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 3.4 km || {{M+J|61440}} |-id=441 bgcolor=#e9e9e9 | 61441 || {{mp|2000 QW|23}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|61441}} |-id=442 bgcolor=#e9e9e9 | 61442 || {{mp|2000 QK|24}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61442}} |-id=443 bgcolor=#fefefe | 61443 || {{mp|2000 QW|24}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|61443}} |-id=444 bgcolor=#e9e9e9 | 61444 Katokimiko || {{mp|2000 QB|25}} || {{MoMP|61444|Katokimiko}} || Agosto 25, 2000 || [[Bisei Spaceguard Center|Bisei SG Center]] || [[Bisei Asteroid Tracking Telescope for Rapid Survey|BATTeRS]] || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61444}} |-id=445 bgcolor=#fefefe | 61445 || {{mp|2000 QF|25}} || — || Agosto 26, 2000 || [[Oakley Observatory|Oakley]] || [[Oakley Observatory|Oakley]] || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61445}} |-id=446 bgcolor=#e9e9e9 | 61446 || {{mp|2000 QH|27}} || — || Agosto 24, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61446}} |-id=447 bgcolor=#fefefe | 61447 || {{mp|2000 QN|27}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|61447}} |-id=448 bgcolor=#fefefe | 61448 || {{mp|2000 QR|27}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|61448}} |-id=449 bgcolor=#e9e9e9 | 61449 || {{mp|2000 QX|27}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|61449}} |-id=450 bgcolor=#d6d6d6 | 61450 || {{mp|2000 QC|28}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.9 km || {{M+J|61450}} |-id=451 bgcolor=#d6d6d6 | 61451 || {{mp|2000 QD|29}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | 6.7 km || {{M+J|61451}} |-id=452 bgcolor=#e9e9e9 | 61452 || {{mp|2000 QH|29}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61452}} |-id=453 bgcolor=#fefefe | 61453 || {{mp|2000 QL|29}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|61453}} |-id=454 bgcolor=#e9e9e9 | 61454 || {{mp|2000 QE|30}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|61454}} |-id=455 bgcolor=#fefefe | 61455 || {{mp|2000 QF|30}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 6.2 km || {{M+J|61455}} |-id=456 bgcolor=#e9e9e9 | 61456 || {{mp|2000 QH|30}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|61456}} |-id=457 bgcolor=#fefefe | 61457 || {{mp|2000 QM|30}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|61457}} |-id=458 bgcolor=#fefefe | 61458 || {{mp|2000 QT|30}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.8 km || {{M+J|61458}} |-id=459 bgcolor=#fefefe | 61459 || {{mp|2000 QW|30}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|61459}} |-id=460 bgcolor=#fefefe | 61460 || {{mp|2000 QX|30}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.4 km || {{M+J|61460}} |-id=461 bgcolor=#e9e9e9 | 61461 || {{mp|2000 QA|31}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.7 km'' || {{M+J|61461}} |-id=462 bgcolor=#d6d6d6 | 61462 || {{mp|2000 QH|31}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.7 km || {{M+J|61462}} |-id=463 bgcolor=#e9e9e9 | 61463 || {{mp|2000 QT|31}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|61463}} |-id=464 bgcolor=#fefefe | 61464 || {{mp|2000 QC|32}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 2.1 km || {{M+J|61464}} |-id=465 bgcolor=#e9e9e9 | 61465 || {{mp|2000 QY|32}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|61465}} |-id=466 bgcolor=#fefefe | 61466 || {{mp|2000 QZ|32}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|61466}} |-id=467 bgcolor=#d6d6d6 | 61467 || {{mp|2000 QD|33}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''7.1 km'' || {{M+J|61467}} |-id=468 bgcolor=#fefefe | 61468 || {{mp|2000 QM|33}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|61468}} |-id=469 bgcolor=#fefefe | 61469 || {{mp|2000 QJ|35}} || — || Agosto 23, 2000 || [[Nachi-Katsuura Observatory|Nachi-Katsuura]] || [[Yoshisada Shimizu|Y. Shimizu]], [[Takeshi Urata|T. Urata]] || — || align=right | 5.7 km || {{M+J|61469}} |-id=470 bgcolor=#e9e9e9 | 61470 || {{mp|2000 QK|35}} || — || Agosto 27, 2000 || [[Bisei Spaceguard Center|Bisei SG Center]] || [[Bisei Asteroid Tracking Telescope for Rapid Survey|BATTeRS]] || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61470}} |-id=471 bgcolor=#fefefe | 61471 || {{mp|2000 QQ|35}} || — || Agosto 28, 2000 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || [[FIN tbl#406|ERI]] || align=right | 4.4 km || {{M+J|61471}} |-id=472 bgcolor=#d6d6d6 | 61472 || {{mp|2000 QS|35}} || — || Agosto 28, 2000 || [[Osservatorio Astronomico di Farra d'Isonzo|Farra d'Isonzo]] || Farra d'Isonzo || [[Themis family|THM]] || align=right | 8.1 km || {{M+J|61472}} |-id=473 bgcolor=#e9e9e9 | 61473 || {{mp|2000 QT|35}} || — || Agosto 29, 2000 || Farra d'Isonzo || Farra d'Isonzo || [[FIN tbl#519|HOF]] || align=right | ''7.5 km'' || {{M+J|61473}} |-id=474 bgcolor=#e9e9e9 | 61474 || {{mp|2000 QA|36}} || — || Agosto 24, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61474}} |-id=475 bgcolor=#d6d6d6 | 61475 || {{mp|2000 QH|37}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|61475}} |-id=476 bgcolor=#e9e9e9 | 61476 || {{mp|2000 QJ|37}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61476}} |-id=477 bgcolor=#e9e9e9 | 61477 || {{mp|2000 QS|37}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#512|DOR]] || align=right | 6.2 km || {{M+J|61477}} |-id=478 bgcolor=#fefefe | 61478 || {{mp|2000 QC|38}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|61478}} |-id=479 bgcolor=#fefefe | 61479 || {{mp|2000 QH|39}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|61479}} |-id=480 bgcolor=#d6d6d6 | 61480 || {{mp|2000 QY|39}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|61480}} |-id=481 bgcolor=#e9e9e9 | 61481 || {{mp|2000 QN|40}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#519|HOF]] || align=right | ''6.5 km'' || {{M+J|61481}} |-id=482 bgcolor=#fefefe | 61482 || {{mp|2000 QU|40}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|61482}} |-id=483 bgcolor=#e9e9e9 | 61483 || {{mp|2000 QP|41}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|61483}} |-id=484 bgcolor=#d6d6d6 | 61484 || {{mp|2000 QY|41}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|61484}} |-id=485 bgcolor=#e9e9e9 | 61485 || {{mp|2000 QH|42}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61485}} |-id=486 bgcolor=#d6d6d6 | 61486 || {{mp|2000 QQ|42}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 3.1 km || {{M+J|61486}} |-id=487 bgcolor=#e9e9e9 | 61487 || {{mp|2000 QB|43}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61487}} |-id=488 bgcolor=#fefefe | 61488 || {{mp|2000 QB|45}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|61488}} |-id=489 bgcolor=#d6d6d6 | 61489 || {{mp|2000 QN|46}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61489}} |-id=490 bgcolor=#e9e9e9 | 61490 || {{mp|2000 QH|47}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Padua family|PAD]] || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|61490}} |-id=491 bgcolor=#e9e9e9 | 61491 || {{mp|2000 QJ|47}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|61491}} |-id=492 bgcolor=#fefefe | 61492 || {{mp|2000 QL|48}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | 2.7 km || {{M+J|61492}} |-id=493 bgcolor=#e9e9e9 | 61493 || {{mp|2000 QO|48}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|61493}} |-id=494 bgcolor=#e9e9e9 | 61494 || {{mp|2000 QG|49}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|61494}} |-id=495 bgcolor=#fefefe | 61495 || {{mp|2000 QJ|49}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|61495}} |-id=496 bgcolor=#e9e9e9 | 61496 || {{mp|2000 QO|49}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.0 km || {{M+J|61496}} |-id=497 bgcolor=#d6d6d6 | 61497 || {{mp|2000 QH|50}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]]—{{Interloper|605}} || align=right | 2.5 km || {{M+J|61497}} |-id=498 bgcolor=#e9e9e9 | 61498 || {{mp|2000 QM|50}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Maria family|MAR]] || align=right | 2.8 km || {{M+J|61498}} |-id=499 bgcolor=#d6d6d6 | 61499 || {{mp|2000 QD|51}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 2.7 km || {{M+J|61499}} |-id=500 bgcolor=#fefefe | 61500 || {{mp|2000 QV|51}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 4.4 km || {{M+J|61500}} |} == 61501–61600 == {{Anchor|501}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#fefefe | 61501 || {{mp|2000 QB|52}} || — || Agosto 24, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 4.2 km || {{M+J|61501}} |-id=502 bgcolor=#d6d6d6 | 61502 || {{mp|2000 QM|53}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.9 km || {{M+J|61502}} |-id=503 bgcolor=#fefefe | 61503 || {{mp|2000 QN|53}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61503}} |-id=504 bgcolor=#fefefe | 61504 || {{mp|2000 QS|53}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|61504}} |-id=505 bgcolor=#fefefe | 61505 || {{mp|2000 QX|53}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|61505}} |-id=506 bgcolor=#fefefe | 61506 || {{mp|2000 QQ|54}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|61506}} |-id=507 bgcolor=#fefefe | 61507 || {{mp|2000 QS|54}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|61507}} |-id=508 bgcolor=#e9e9e9 | 61508 || {{mp|2000 QZ|54}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61508}} |-id=509 bgcolor=#e9e9e9 | 61509 || {{mp|2000 QC|55}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.5 km'' || {{M+J|61509}} |-id=510 bgcolor=#e9e9e9 | 61510 || {{mp|2000 QF|55}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|61510}} |-id=511 bgcolor=#e9e9e9 | 61511 || {{mp|2000 QG|55}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|61511}} |-id=512 bgcolor=#fefefe | 61512 || {{mp|2000 QD|57}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61512}} |-id=513 bgcolor=#d6d6d6 | 61513 || {{mp|2000 QP|57}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 2.8 km || {{M+J|61513}} |-id=514 bgcolor=#fefefe | 61514 || {{mp|2000 QU|57}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#408|SUL]] || align=right | 4.9 km || {{M+J|61514}} |-id=515 bgcolor=#e9e9e9 | 61515 || {{mp|2000 QY|57}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|61515}} |-id=516 bgcolor=#fefefe | 61516 || {{mp|2000 QA|58}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61516}} |-id=517 bgcolor=#e9e9e9 | 61517 || {{mp|2000 QC|58}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|61517}} |-id=518 bgcolor=#d6d6d6 | 61518 || {{mp|2000 QZ|58}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.1 km || {{M+J|61518}} |-id=519 bgcolor=#e9e9e9 | 61519 || {{mp|2000 QE|59}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61519}} |-id=520 bgcolor=#e9e9e9 | 61520 || {{mp|2000 QH|59}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Maria family|MAR]] || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61520}} |-id=521 bgcolor=#fefefe | 61521 || {{mp|2000 QJ|59}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.3 km || {{M+J|61521}} |-id=522 bgcolor=#e9e9e9 | 61522 || {{mp|2000 QL|59}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|61522}} |-id=523 bgcolor=#e9e9e9 | 61523 || {{mp|2000 QO|60}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|61523}} |-id=524 bgcolor=#fefefe | 61524 || {{mp|2000 QR|60}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|61524}} |-id=525 bgcolor=#e9e9e9 | 61525 || {{mp|2000 QA|61}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|61525}} |-id=526 bgcolor=#e9e9e9 | 61526 || {{mp|2000 QL|61}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.2 km'' || {{M+J|61526}} |-id=527 bgcolor=#d6d6d6 | 61527 || {{mp|2000 QP|61}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.1 km || {{M+J|61527}} |-id=528 bgcolor=#fefefe | 61528 || {{mp|2000 QU|61}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|61528}} |-id=529 bgcolor=#fefefe | 61529 || {{mp|2000 QY|61}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61529}} |-id=530 bgcolor=#fefefe | 61530 || {{mp|2000 QJ|62}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61530}} |-id=531 bgcolor=#e9e9e9 | 61531 || {{mp|2000 QR|62}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|61531}} |-id=532 bgcolor=#d6d6d6 | 61532 || {{mp|2000 QS|62}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.7 km || {{M+J|61532}} |-id=533 bgcolor=#e9e9e9 | 61533 || {{mp|2000 QC|63}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#512|DOR]] || align=right | 9.0 km || {{M+J|61533}} |-id=534 bgcolor=#e9e9e9 | 61534 || {{mp|2000 QJ|63}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|61534}} |-id=535 bgcolor=#fefefe | 61535 || {{mp|2000 QN|63}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61535}} |-id=536 bgcolor=#fefefe | 61536 || {{mp|2000 QR|63}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 2.9 km || {{M+J|61536}} |-id=537 bgcolor=#fefefe | 61537 || {{mp|2000 QZ|63}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || V || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|61537}} |-id=538 bgcolor=#e9e9e9 | 61538 || {{mp|2000 QA|64}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|61538}} |-id=539 bgcolor=#fefefe | 61539 || {{mp|2000 QB|64}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61539}} |-id=540 bgcolor=#fefefe | 61540 || {{mp|2000 QD|64}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|61540}} |-id=541 bgcolor=#d6d6d6 | 61541 || {{mp|2000 QF|64}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 9.8 km || {{M+J|61541}} |-id=542 bgcolor=#e9e9e9 | 61542 || {{mp|2000 QH|64}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61542}} |-id=543 bgcolor=#e9e9e9 | 61543 || {{mp|2000 QM|64}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.7 km'' || {{M+J|61543}} |-id=544 bgcolor=#fefefe | 61544 || {{mp|2000 QZ|64}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.0 km || {{M+J|61544}} |-id=545 bgcolor=#e9e9e9 | 61545 || {{mp|2000 QD|65}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61545}} |-id=546 bgcolor=#fefefe | 61546 || {{mp|2000 QT|65}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|61546}} |-id=547 bgcolor=#e9e9e9 | 61547 || {{mp|2000 QO|66}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|61547}} |-id=548 bgcolor=#d6d6d6 | 61548 || {{mp|2000 QW|67}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 6.1 km || {{M+J|61548}} |-id=549 bgcolor=#e9e9e9 | 61549 || {{mp|2000 QJ|68}} || — || Agosto 28, 2000 || [[Reedy Creek Observatory|Reedy Creek]] || [[John Broughton|J. Broughton]] || [[Maria family|MAR]] || align=right | 4.3 km || {{M+J|61549}} |-id=550 bgcolor=#fa8072 | 61550 || {{mp|2000 QK|70}} || — || Agosto 28, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61550}} |-id=551 bgcolor=#d6d6d6 | 61551 || {{mp|2000 QJ|71}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.3 km || {{M+J|61551}} |-id=552 bgcolor=#fefefe | 61552 || {{mp|2000 QT|71}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61552}} |-id=553 bgcolor=#fefefe | 61553 || {{mp|2000 QE|72}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61553}} |-id=554 bgcolor=#fefefe | 61554 || {{mp|2000 QH|72}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|61554}} |-id=555 bgcolor=#e9e9e9 | 61555 || {{mp|2000 QC|73}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61555}} |-id=556 bgcolor=#e9e9e9 | 61556 || {{mp|2000 QY|73}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|61556}} |-id=557 bgcolor=#e9e9e9 | 61557 || {{mp|2000 QG|74}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Padua family|PAD]] || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|61557}} |-id=558 bgcolor=#e9e9e9 | 61558 || {{mp|2000 QM|74}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|61558}} |-id=559 bgcolor=#fefefe | 61559 || {{mp|2000 QQ|74}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|61559}} |-id=560 bgcolor=#fefefe | 61560 || {{mp|2000 QT|74}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || NYS—{{Interloper|405}} || align=right | 3.3 km || {{M+J|61560}} |-id=561 bgcolor=#fefefe | 61561 || {{mp|2000 QY|74}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61561}} |-id=562 bgcolor=#fefefe | 61562 || {{mp|2000 QR|75}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61562}} |-id=563 bgcolor=#d6d6d6 | 61563 || {{mp|2000 QU|75}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|61563}} |-id=564 bgcolor=#fefefe | 61564 || {{mp|2000 QA|76}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61564}} |-id=565 bgcolor=#e9e9e9 | 61565 || {{mp|2000 QB|76}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61565}} |-id=566 bgcolor=#d6d6d6 | 61566 || {{mp|2000 QR|76}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.3 km || {{M+J|61566}} |-id=567 bgcolor=#d6d6d6 | 61567 || {{mp|2000 QW|76}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | ''6.4 km'' || {{M+J|61567}} |-id=568 bgcolor=#fefefe | 61568 || {{mp|2000 QB|77}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|61568}} |-id=569 bgcolor=#fefefe | 61569 || {{mp|2000 QL|77}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|61569}} |-id=570 bgcolor=#e9e9e9 | 61570 || {{mp|2000 QQ|77}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|61570}} |-id=571 bgcolor=#d6d6d6 | 61571 || {{mp|2000 QD|78}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 3.4 km || {{M+J|61571}} |-id=572 bgcolor=#e9e9e9 | 61572 || {{mp|2000 QA|79}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|61572}} |-id=573 bgcolor=#fefefe | 61573 || {{mp|2000 QB|79}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 2.2 km || {{M+J|61573}} |-id=574 bgcolor=#fefefe | 61574 || {{mp|2000 QE|79}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|61574}} |-id=575 bgcolor=#e9e9e9 | 61575 || {{mp|2000 QW|79}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|61575}} |-id=576 bgcolor=#d6d6d6 | 61576 || {{mp|2000 QG|80}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | ''7.8 km'' || {{M+J|61576}} |-id=577 bgcolor=#d6d6d6 | 61577 || {{mp|2000 QL|81}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61577}} |-id=578 bgcolor=#d6d6d6 | 61578 || {{mp|2000 QU|81}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|61578}} |-id=579 bgcolor=#e9e9e9 | 61579 || {{mp|2000 QZ|81}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61579}} |-id=580 bgcolor=#d6d6d6 | 61580 || {{mp|2000 QP|82}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|61580}} |-id=581 bgcolor=#fefefe | 61581 || {{mp|2000 QR|82}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|61581}} |-id=582 bgcolor=#d6d6d6 | 61582 || {{mp|2000 QX|82}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 9.2 km || {{M+J|61582}} |-id=583 bgcolor=#fefefe | 61583 || {{mp|2000 QH|83}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61583}} |-id=584 bgcolor=#e9e9e9 | 61584 || {{mp|2000 QR|83}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.8 km || {{M+J|61584}} |-id=585 bgcolor=#e9e9e9 | 61585 || {{mp|2000 QB|84}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61585}} |-id=586 bgcolor=#fefefe | 61586 || {{mp|2000 QC|84}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61586}} |-id=587 bgcolor=#e9e9e9 | 61587 || {{mp|2000 QJ|84}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|61587}} |-id=588 bgcolor=#fefefe | 61588 || {{mp|2000 QD|85}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|61588}} |-id=589 bgcolor=#e9e9e9 | 61589 || {{mp|2000 QL|85}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61589}} |-id=590 bgcolor=#e9e9e9 | 61590 || {{mp|2000 QR|85}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#504|NEM]] || align=right | ''6.4 km'' || {{M+J|61590}} |-id=591 bgcolor=#d6d6d6 | 61591 || {{mp|2000 QS|86}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.4 km || {{M+J|61591}} |-id=592 bgcolor=#fefefe | 61592 || {{mp|2000 QT|86}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61592}} |-id=593 bgcolor=#e9e9e9 | 61593 || {{mp|2000 QZ|87}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61593}} |-id=594 bgcolor=#e9e9e9 | 61594 || {{mp|2000 QB|88}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61594}} |-id=595 bgcolor=#d6d6d6 | 61595 || {{mp|2000 QT|89}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | ''8.3 km'' || {{M+J|61595}} |-id=596 bgcolor=#fefefe | 61596 || {{mp|2000 QV|89}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|61596}} |-id=597 bgcolor=#fefefe | 61597 || {{mp|2000 QW|90}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61597}} |-id=598 bgcolor=#e9e9e9 | 61598 || {{mp|2000 QJ|91}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|61598}} |-id=599 bgcolor=#e9e9e9 | 61599 || {{mp|2000 QR|91}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|61599}} |-id=600 bgcolor=#fefefe | 61600 || {{mp|2000 QS|91}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|61600}} |} == 61601–61700 == {{Anchor|601}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#e9e9e9 | 61601 || {{mp|2000 QW|91}} || — || Agosto 25, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61601}} |-id=602 bgcolor=#d6d6d6 | 61602 || {{mp|2000 QB|92}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.6 km || {{M+J|61602}} |-id=603 bgcolor=#e9e9e9 | 61603 || {{mp|2000 QL|92}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.4 km || {{M+J|61603}} |-id=604 bgcolor=#e9e9e9 | 61604 || {{mp|2000 QO|92}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Gefion family|GEF]] || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|61604}} |-id=605 bgcolor=#e9e9e9 | 61605 || {{mp|2000 QQ|92}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#519|HOF]] || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|61605}} |-id=606 bgcolor=#e9e9e9 | 61606 || {{mp|2000 QR|92}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61606}} |-id=607 bgcolor=#e9e9e9 | 61607 || {{mp|2000 QD|93}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 3.2 km || {{M+J|61607}} |-id=608 bgcolor=#e9e9e9 | 61608 || {{mp|2000 QQ|93}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|61608}} |-id=609 bgcolor=#fefefe | 61609 || {{mp|2000 QQ|94}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 3.6 km || {{M+J|61609}} |-id=610 bgcolor=#c2ffff | 61610 || {{mp|2000 QK|95}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Trojan camp|L5]] || align=right | 16 km || {{M+J|61610}} |-id=611 bgcolor=#e9e9e9 | 61611 || {{mp|2000 QR|96}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.9 km || {{M+J|61611}} |-id=612 bgcolor=#e9e9e9 | 61612 || {{mp|2000 QC|97}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#504|NEM]] || align=right | ''5.3 km'' || {{M+J|61612}} |-id=613 bgcolor=#e9e9e9 | 61613 || {{mp|2000 QY|97}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.6 km'' || {{M+J|61613}} |-id=614 bgcolor=#d6d6d6 | 61614 || {{mp|2000 QC|98}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.7 km || {{M+J|61614}} |-id=615 bgcolor=#fefefe | 61615 || {{mp|2000 QE|98}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|61615}} |-id=616 bgcolor=#d6d6d6 | 61616 || {{mp|2000 QH|98}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | ''6.8 km'' || {{M+J|61616}} |-id=617 bgcolor=#fefefe | 61617 || {{mp|2000 QJ|98}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61617}} |-id=618 bgcolor=#e9e9e9 | 61618 || {{mp|2000 QT|98}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|61618}} |-id=619 bgcolor=#d6d6d6 | 61619 || {{mp|2000 QA|99}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.3 km || {{M+J|61619}} |-id=620 bgcolor=#e9e9e9 | 61620 || {{mp|2000 QW|100}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|61620}} |-id=621 bgcolor=#e9e9e9 | 61621 || {{mp|2000 QY|100}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61621}} |-id=622 bgcolor=#d6d6d6 | 61622 || {{mp|2000 QD|101}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.7 km || {{M+J|61622}} |-id=623 bgcolor=#fefefe | 61623 || {{mp|2000 QP|101}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.3 km || {{M+J|61623}} |-id=624 bgcolor=#e9e9e9 | 61624 || {{mp|2000 QQ|101}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|61624}} |-id=625 bgcolor=#e9e9e9 | 61625 || {{mp|2000 QW|101}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|61625}} |-id=626 bgcolor=#e9e9e9 | 61626 || {{mp|2000 QA|102}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61626}} |-id=627 bgcolor=#d6d6d6 | 61627 || {{mp|2000 QD|102}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.4 km || {{M+J|61627}} |-id=628 bgcolor=#fefefe | 61628 || {{mp|2000 QF|102}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|61628}} |-id=629 bgcolor=#fefefe | 61629 || {{mp|2000 QK|102}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|61629}} |-id=630 bgcolor=#e9e9e9 | 61630 || {{mp|2000 QP|102}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|61630}} |-id=631 bgcolor=#e9e9e9 | 61631 || {{mp|2000 QX|102}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.7 km || {{M+J|61631}} |-id=632 bgcolor=#e9e9e9 | 61632 || {{mp|2000 QZ|102}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.2 km'' || {{M+J|61632}} |-id=633 bgcolor=#fefefe | 61633 || {{mp|2000 QG|103}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61633}} |-id=634 bgcolor=#d6d6d6 | 61634 || {{mp|2000 QY|103}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.6 km'' || {{M+J|61634}} |-id=635 bgcolor=#fefefe | 61635 || {{mp|2000 QA|104}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61635}} |-id=636 bgcolor=#fefefe | 61636 || {{mp|2000 QD|104}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61636}} |-id=637 bgcolor=#e9e9e9 | 61637 || {{mp|2000 QJ|104}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61637}} |-id=638 bgcolor=#fefefe | 61638 || {{mp|2000 QO|104}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61638}} |-id=639 bgcolor=#e9e9e9 | 61639 || {{mp|2000 QX|104}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]]—[[Slow rotator (asteroid)#61639|slow]] || align=right | 3.2 km || {{M+J|61639}} |-id=640 bgcolor=#e9e9e9 | 61640 || {{mp|2000 QT|105}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 9.6 km || {{M+J|61640}} |-id=641 bgcolor=#fefefe | 61641 || {{mp|2000 QS|106}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 1.8 km || {{M+J|61641}} |-id=642 bgcolor=#d6d6d6 | 61642 || {{mp|2000 QE|107}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 7.8 km || {{M+J|61642}} |-id=643 bgcolor=#fefefe | 61643 || {{mp|2000 QN|108}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61643}} |-id=644 bgcolor=#e9e9e9 | 61644 || {{mp|2000 QE|109}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 3.2 km || {{M+J|61644}} |-id=645 bgcolor=#e9e9e9 | 61645 || {{mp|2000 QT|109}} || — || Agosto 27, 2000 || [[Observatoř Ondřejov|Ondřejov]] || [[Peter Kušnirák|P. Kušnirák]], [[Petr Pravec|P. Pravec]] || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61645}} |-id=646 bgcolor=#fefefe | 61646 || {{mp|2000 QC|110}} || — || Agosto 24, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|61646}} |-id=647 bgcolor=#e9e9e9 | 61647 || {{mp|2000 QJ|110}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#504|NEM]] || align=right | ''5.3 km'' || {{M+J|61647}} |-id=648 bgcolor=#fefefe | 61648 || {{mp|2000 QK|111}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.4 km || {{M+J|61648}} |-id=649 bgcolor=#d6d6d6 | 61649 || {{mp|2000 QO|111}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.4 km || {{M+J|61649}} |-id=650 bgcolor=#fefefe | 61650 || {{mp|2000 QQ|111}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.3 km || {{M+J|61650}} |-id=651 bgcolor=#d6d6d6 | 61651 || {{mp|2000 QW|111}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.2 km || {{M+J|61651}} |-id=652 bgcolor=#e9e9e9 | 61652 || {{mp|2000 QO|112}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|61652}} |-id=653 bgcolor=#e9e9e9 | 61653 || {{mp|2000 QU|112}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61653}} |-id=654 bgcolor=#d6d6d6 | 61654 || {{mp|2000 QB|113}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#614|TEL]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61654}} |-id=655 bgcolor=#d6d6d6 | 61655 || {{mp|2000 QF|113}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|61655}} |-id=656 bgcolor=#e9e9e9 | 61656 || {{mp|2000 QR|113}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61656}} |-id=657 bgcolor=#d6d6d6 | 61657 || {{mp|2000 QZ|113}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|61657}} |-id=658 bgcolor=#fefefe | 61658 || {{mp|2000 QJ|114}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 3.7 km || {{M+J|61658}} |-id=659 bgcolor=#fefefe | 61659 || {{mp|2000 QK|114}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|61659}} |-id=660 bgcolor=#d6d6d6 | 61660 || {{mp|2000 QP|114}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|61660}} |-id=661 bgcolor=#fefefe | 61661 || {{mp|2000 QC|115}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Levin|(2076)]] || align=right | 2.7 km || {{M+J|61661}} |-id=662 bgcolor=#e9e9e9 | 61662 || {{mp|2000 QQ|115}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61662}} |-id=663 bgcolor=#fefefe | 61663 || {{mp|2000 QB|116}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|61663}} |-id=664 bgcolor=#e9e9e9 | 61664 || {{mp|2000 QE|116}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#535|WIT]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61664}} |-id=665 bgcolor=#fefefe | 61665 || {{mp|2000 QZ|116}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|61665}} |-id=666 bgcolor=#d6d6d6 | 61666 || {{mp|2000 QS|117}} || — || Agosto 30, 2000 || [[Osservatorio Astronomico di Farra d'Isonzo|Farra d'Isonzo]] || Farra d'Isonzo || [[Eos family|EOS]] || align=right | 6.2 km || {{M+J|61666}} |-id=667 bgcolor=#e9e9e9 | 61667 || {{mp|2000 QD|118}} || — || Agosto 25, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|61667}} |-id=668 bgcolor=#d6d6d6 | 61668 || {{mp|2000 QF|118}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|61668}} |-id=669 bgcolor=#d6d6d6 | 61669 || {{mp|2000 QR|118}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || EOS || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|61669}} |-id=670 bgcolor=#e9e9e9 | 61670 || {{mp|2000 QA|119}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61670}} |-id=671 bgcolor=#e9e9e9 | 61671 || {{mp|2000 QH|119}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|61671}} |-id=672 bgcolor=#d6d6d6 | 61672 || {{mp|2000 QQ|120}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.4 km'' || {{M+J|61672}} |-id=673 bgcolor=#e9e9e9 | 61673 || {{mp|2000 QN|121}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | 2.6 km || {{M+J|61673}} |-id=674 bgcolor=#d6d6d6 | 61674 || {{mp|2000 QX|121}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.2 km || {{M+J|61674}} |-id=675 bgcolor=#fefefe | 61675 || {{mp|2000 QQ|122}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61675}} |-id=676 bgcolor=#e9e9e9 | 61676 || {{mp|2000 QM|123}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#803|HNS]] || align=right | 4.7 km || {{M+J|61676}} |-id=677 bgcolor=#d6d6d6 | 61677 || {{mp|2000 QC|124}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 3.8 km || {{M+J|61677}} |-id=678 bgcolor=#d6d6d6 | 61678 || {{mp|2000 QE|124}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || EOS || align=right | 5.3 km || {{M+J|61678}} |-id=679 bgcolor=#d6d6d6 | 61679 || {{mp|2000 QH|124}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.9 km'' || {{M+J|61679}} |-id=680 bgcolor=#e9e9e9 | 61680 || {{mp|2000 QJ|124}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|61680}} |-id=681 bgcolor=#d6d6d6 | 61681 || {{mp|2000 QO|124}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 3.3 km || {{M+J|61681}} |-id=682 bgcolor=#fefefe | 61682 || {{mp|2000 QV|124}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 2.8 km || {{M+J|61682}} |-id=683 bgcolor=#e9e9e9 | 61683 || {{mp|2000 QX|125}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61683}} |-id=684 bgcolor=#e9e9e9 | 61684 || {{mp|2000 QB|126}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.0 km'' || {{M+J|61684}} |-id=685 bgcolor=#fefefe | 61685 || {{mp|2000 QJ|126}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61685}} |-id=686 bgcolor=#d6d6d6 | 61686 || {{mp|2000 QV|126}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.8 km || {{M+J|61686}} |-id=687 bgcolor=#d6d6d6 | 61687 || {{mp|2000 QY|126}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.5 km || {{M+J|61687}} |-id=688 bgcolor=#fefefe | 61688 || {{mp|2000 QC|127}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61688}} |-id=689 bgcolor=#e9e9e9 | 61689 || {{mp|2000 QH|127}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 3.8 km || {{M+J|61689}} |-id=690 bgcolor=#e9e9e9 | 61690 || {{mp|2000 QV|127}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|61690}} |-id=691 bgcolor=#e9e9e9 | 61691 || {{mp|2000 QV|128}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.4 km'' || {{M+J|61691}} |-id=692 bgcolor=#e9e9e9 | 61692 || {{mp|2000 QE|129}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61692}} |-id=693 bgcolor=#e9e9e9 | 61693 || {{mp|2000 QT|130}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|61693}} |-id=694 bgcolor=#d6d6d6 | 61694 || {{mp|2000 QB|132}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61694}} |-id=695 bgcolor=#fefefe | 61695 || {{mp|2000 QD|132}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|61695}} |-id=696 bgcolor=#fefefe | 61696 || {{mp|2000 QL|132}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 4.2 km || {{M+J|61696}} |-id=697 bgcolor=#fefefe | 61697 || {{mp|2000 QR|132}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|61697}} |-id=698 bgcolor=#fefefe | 61698 || {{mp|2000 QU|132}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.9 km || {{M+J|61698}} |-id=699 bgcolor=#fefefe | 61699 || {{mp|2000 QV|132}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61699}} |-id=700 bgcolor=#d6d6d6 | 61700 || {{mp|2000 QG|133}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.6 km || {{M+J|61700}} |} == 61701–61800 == {{Anchor|701}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#e9e9e9 | 61701 || {{mp|2000 QH|133}} || — || Agosto 26, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|61701}} |-id=702 bgcolor=#fefefe | 61702 || {{mp|2000 QL|133}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|61702}} |-id=703 bgcolor=#fefefe | 61703 || {{mp|2000 QW|133}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61703}} |-id=704 bgcolor=#e9e9e9 | 61704 || {{mp|2000 QN|134}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61704}} |-id=705 bgcolor=#fefefe | 61705 || {{mp|2000 QZ|134}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.3 km || {{M+J|61705}} |-id=706 bgcolor=#fefefe | 61706 || {{mp|2000 QD|136}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|61706}} |-id=707 bgcolor=#fefefe | 61707 || {{mp|2000 QU|137}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.2 km'' || {{M+J|61707}} |-id=708 bgcolor=#d6d6d6 | 61708 || {{mp|2000 QF|138}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.9 km || {{M+J|61708}} |-id=709 bgcolor=#fefefe | 61709 || {{mp|2000 QM|138}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|61709}} |-id=710 bgcolor=#e9e9e9 | 61710 || {{mp|2000 QQ|138}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.8 km'' || {{M+J|61710}} |-id=711 bgcolor=#e9e9e9 | 61711 || {{mp|2000 QR|139}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61711}} |-id=712 bgcolor=#e9e9e9 | 61712 || {{mp|2000 QT|139}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.7 km || {{M+J|61712}} |-id=713 bgcolor=#fefefe | 61713 || {{mp|2000 QJ|141}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61713}} |-id=714 bgcolor=#fefefe | 61714 || {{mp|2000 QW|141}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61714}} |-id=715 bgcolor=#e9e9e9 | 61715 || {{mp|2000 QX|141}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61715}} |-id=716 bgcolor=#d6d6d6 | 61716 || {{mp|2000 QC|142}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.6 km || {{M+J|61716}} |-id=717 bgcolor=#e9e9e9 | 61717 || {{mp|2000 QU|142}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|61717}} |-id=718 bgcolor=#e9e9e9 | 61718 || {{mp|2000 QY|142}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#519|HOF]] || align=right | ''7.8 km'' || {{M+J|61718}} |-id=719 bgcolor=#fefefe | 61719 || {{mp|2000 QK|143}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|61719}} |-id=720 bgcolor=#e9e9e9 | 61720 || {{mp|2000 QM|143}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|61720}} |-id=721 bgcolor=#e9e9e9 | 61721 || {{mp|2000 QT|144}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|61721}} |-id=722 bgcolor=#d6d6d6 | 61722 || {{mp|2000 QY|144}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''7.7 km'' || {{M+J|61722}} |-id=723 bgcolor=#e9e9e9 | 61723 || {{mp|2000 QJ|145}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61723}} |-id=724 bgcolor=#fefefe | 61724 || {{mp|2000 QL|145}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61724}} |-id=725 bgcolor=#e9e9e9 | 61725 || {{mp|2000 QY|145}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Gefion family|GEF]] || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|61725}} |-id=726 bgcolor=#d6d6d6 | 61726 || {{mp|2000 QK|146}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.3 km || {{M+J|61726}} |-id=727 bgcolor=#d6d6d6 | 61727 || {{mp|2000 QU|146}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#614|TEL]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61727}} |-id=728 bgcolor=#e9e9e9 | 61728 || {{mp|2000 QT|147}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#802|GAL]] || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|61728}} |-id=729 bgcolor=#e9e9e9 | 61729 || {{mp|2000 QX|147}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#803|HNS]] || align=right | 2.7 km || {{M+J|61729}} |-id=730 bgcolor=#fefefe | 61730 || {{mp|2000 QJ|148}} || — || Agosto 27, 2000 || [[Kvistabergs observatorium|Kvistaberg]] || [[Uppsala–DLR Asteroid Survey|Uppsala-DLR Asteroid Survey]] || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61730}} |-id=731 bgcolor=#e9e9e9 | 61731 || {{mp|2000 QV|148}} || — || Agosto 29, 2000 || [[Siding Spring Observatory|Siding Spring]] || [[Robert H. McNaught|R. H. McNaught]] || — || align=right | 6.9 km || {{M+J|61731}} |-id=732 bgcolor=#d6d6d6 | 61732 || {{mp|2000 QB|150}} || — || Agosto 25, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.0 km || {{M+J|61732}} |-id=733 bgcolor=#e9e9e9 | 61733 || {{mp|2000 QU|150}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 4.7 km || {{M+J|61733}} |-id=734 bgcolor=#fefefe | 61734 || {{mp|2000 QA|151}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|61734}} |-id=735 bgcolor=#fefefe | 61735 || {{mp|2000 QQ|151}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|61735}} |-id=736 bgcolor=#fefefe | 61736 || {{mp|2000 QL|152}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|61736}} |-id=737 bgcolor=#d6d6d6 | 61737 || {{mp|2000 QQ|152}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.3 km || {{M+J|61737}} |-id=738 bgcolor=#fefefe | 61738 || {{mp|2000 QS|152}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.4 km'' || {{M+J|61738}} |-id=739 bgcolor=#fefefe | 61739 || {{mp|2000 QT|152}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|61739}} |-id=740 bgcolor=#e9e9e9 | 61740 || {{mp|2000 QD|153}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Padua family|PAD]] || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|61740}} |-id=741 bgcolor=#fefefe | 61741 || {{mp|2000 QK|153}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|61741}} |-id=742 bgcolor=#fefefe | 61742 || {{mp|2000 QM|153}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|61742}} |-id=743 bgcolor=#e9e9e9 | 61743 || {{mp|2000 QV|153}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|61743}} |-id=744 bgcolor=#d6d6d6 | 61744 || {{mp|2000 QD|154}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.4 km || {{M+J|61744}} |-id=745 bgcolor=#e9e9e9 | 61745 || {{mp|2000 QF|154}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|61745}} |-id=746 bgcolor=#e9e9e9 | 61746 || {{mp|2000 QB|155}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|61746}} |-id=747 bgcolor=#d6d6d6 | 61747 || {{mp|2000 QJ|155}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.7 km'' || {{M+J|61747}} |-id=748 bgcolor=#e9e9e9 | 61748 || {{mp|2000 QY|155}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Gefion family|GEF]] || align=right | 3.3 km || {{M+J|61748}} |-id=749 bgcolor=#e9e9e9 | 61749 || {{mp|2000 QU|156}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61749}} |-id=750 bgcolor=#e9e9e9 | 61750 || {{mp|2000 QD|157}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Slow rotator (asteroid)#61750|slow]] || align=right | 3.0 km || {{M+J|61750}} |-id=751 bgcolor=#e9e9e9 | 61751 || {{mp|2000 QN|157}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61751}} |-id=752 bgcolor=#fefefe | 61752 || {{mp|2000 QT|157}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61752}} |-id=753 bgcolor=#d6d6d6 | 61753 || {{mp|2000 QD|159}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#631|URS]] || align=right | 6.7 km || {{M+J|61753}} |-id=754 bgcolor=#e9e9e9 | 61754 || {{mp|2000 QP|159}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|61754}} |-id=755 bgcolor=#e9e9e9 | 61755 || {{mp|2000 QE|160}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|61755}} |-id=756 bgcolor=#fefefe | 61756 || {{mp|2000 QJ|160}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|61756}} |-id=757 bgcolor=#fefefe | 61757 || {{mp|2000 QS|160}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61757}} |-id=758 bgcolor=#e9e9e9 | 61758 || {{mp|2000 QA|164}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.8 km || {{M+J|61758}} |-id=759 bgcolor=#e9e9e9 | 61759 || {{mp|2000 QB|164}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|61759}} |-id=760 bgcolor=#e9e9e9 | 61760 || {{mp|2000 QG|165}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|61760}} |-id=761 bgcolor=#e9e9e9 | 61761 || {{mp|2000 QS|165}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.4 km'' || {{M+J|61761}} |-id=762 bgcolor=#e9e9e9 | 61762 || {{mp|2000 QT|165}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.6 km || {{M+J|61762}} |-id=763 bgcolor=#d6d6d6 | 61763 || {{mp|2000 QF|166}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|61763}} |-id=764 bgcolor=#e9e9e9 | 61764 || {{mp|2000 QT|166}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Padua family|PAD]] || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|61764}} |-id=765 bgcolor=#d6d6d6 | 61765 || {{mp|2000 QA|167}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|61765}} |-id=766 bgcolor=#e9e9e9 | 61766 || {{mp|2000 QX|167}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61766}} |-id=767 bgcolor=#e9e9e9 | 61767 || {{mp|2000 QB|168}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|61767}} |-id=768 bgcolor=#e9e9e9 | 61768 || {{mp|2000 QK|168}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.8 km || {{M+J|61768}} |-id=769 bgcolor=#d6d6d6 | 61769 || {{mp|2000 QM|168}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.2 km || {{M+J|61769}} |-id=770 bgcolor=#d6d6d6 | 61770 || {{mp|2000 QE|170}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.4 km || {{M+J|61770}} |-id=771 bgcolor=#fefefe | 61771 || {{mp|2000 QJ|170}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61771}} |-id=772 bgcolor=#fefefe | 61772 || {{mp|2000 QL|170}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#408|SUL]] || align=right | 4.1 km || {{M+J|61772}} |-id=773 bgcolor=#d6d6d6 | 61773 || {{mp|2000 QJ|171}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.3 km || {{M+J|61773}} |-id=774 bgcolor=#d6d6d6 | 61774 || {{mp|2000 QV|171}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.7 km || {{M+J|61774}} |-id=775 bgcolor=#e9e9e9 | 61775 || {{mp|2000 QK|172}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|61775}} |-id=776 bgcolor=#e9e9e9 | 61776 || {{mp|2000 QP|172}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61776}} |-id=777 bgcolor=#e9e9e9 | 61777 || {{mp|2000 QW|172}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Fast rotator (asteroid)#61777|fast]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61777}} |-id=778 bgcolor=#fefefe | 61778 || {{mp|2000 QA|174}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.4 km || {{M+J|61778}} |-id=779 bgcolor=#d6d6d6 | 61779 || {{mp|2000 QV|174}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.1 km || {{M+J|61779}} |-id=780 bgcolor=#e9e9e9 | 61780 || {{mp|2000 QQ|175}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.3 km || {{M+J|61780}} |-id=781 bgcolor=#e9e9e9 | 61781 || {{mp|2000 QH|177}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Gefion family|GEF]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61781}} |-id=782 bgcolor=#e9e9e9 | 61782 || {{mp|2000 QN|177}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61782}} |-id=783 bgcolor=#fefefe | 61783 || {{mp|2000 QU|177}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61783}} |-id=784 bgcolor=#e9e9e9 | 61784 || {{mp|2000 QL|178}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.2 km || {{M+J|61784}} |-id=785 bgcolor=#d6d6d6 | 61785 || {{mp|2000 QM|178}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|61785}} |-id=786 bgcolor=#e9e9e9 | 61786 || {{mp|2000 QZ|178}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.2 km'' || {{M+J|61786}} |-id=787 bgcolor=#d6d6d6 | 61787 || {{mp|2000 QK|179}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.7 km'' || {{M+J|61787}} |-id=788 bgcolor=#fefefe | 61788 || {{mp|2000 QP|181}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 6.2 km || {{M+J|61788}} |-id=789 bgcolor=#d6d6d6 | 61789 || {{mp|2000 QM|182}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.0 km || {{M+J|61789}} |-id=790 bgcolor=#e9e9e9 | 61790 || {{mp|2000 QO|182}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61790}} |-id=791 bgcolor=#e9e9e9 | 61791 || {{mp|2000 QV|182}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.7 km || {{M+J|61791}} |-id=792 bgcolor=#e9e9e9 | 61792 || {{mp|2000 QA|183}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#519|HOF]] || align=right | ''5.6 km'' || {{M+J|61792}} |-id=793 bgcolor=#d6d6d6 | 61793 || {{mp|2000 QB|183}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61793}} |-id=794 bgcolor=#fefefe | 61794 || {{mp|2000 QD|183}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61794}} |-id=795 bgcolor=#e9e9e9 | 61795 || {{mp|2000 QF|183}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61795}} |-id=796 bgcolor=#d6d6d6 | 61796 || {{mp|2000 QM|183}} || — || Agosto 24, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.8 km || {{M+J|61796}} |-id=797 bgcolor=#fefefe | 61797 || {{mp|2000 QO|183}} || — || Agosto 25, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61797}} |-id=798 bgcolor=#e9e9e9 | 61798 || {{mp|2000 QY|183}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61798}} |-id=799 bgcolor=#fa8072 | 61799 || {{mp|2000 QC|184}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Slow rotator (asteroid)#61799|slow]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61799}} |-id=800 bgcolor=#e9e9e9 | 61800 || {{mp|2000 QU|184}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61800}} |} == 61801–61900 == {{Anchor|801}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#fefefe | 61801 || {{mp|2000 QV|184}} || — || Agosto 26, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61801}} |-id=802 bgcolor=#d6d6d6 | 61802 || {{mp|2000 QA|185}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#614|TEL]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61802}} |-id=803 bgcolor=#fefefe | 61803 || {{mp|2000 QL|185}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61803}} |-id=804 bgcolor=#fefefe | 61804 || {{mp|2000 QO|185}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 2.0 km || {{M+J|61804}} |-id=805 bgcolor=#fefefe | 61805 || {{mp|2000 QR|185}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#408|SUL]] || align=right | 4.0 km || {{M+J|61805}} |-id=806 bgcolor=#e9e9e9 | 61806 || {{mp|2000 QZ|185}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61806}} |-id=807 bgcolor=#e9e9e9 | 61807 || {{mp|2000 QC|186}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61807}} |-id=808 bgcolor=#fefefe | 61808 || {{mp|2000 QD|187}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|61808}} |-id=809 bgcolor=#fefefe | 61809 || {{mp|2000 QG|187}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61809}} |-id=810 bgcolor=#fefefe | 61810 || {{mp|2000 QM|187}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61810}} |-id=811 bgcolor=#fefefe | 61811 || {{mp|2000 QQ|187}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 2.2 km || {{M+J|61811}} |-id=812 bgcolor=#fefefe | 61812 || {{mp|2000 QP|189}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61812}} |-id=813 bgcolor=#e9e9e9 | 61813 || {{mp|2000 QQ|189}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|61813}} |-id=814 bgcolor=#fefefe | 61814 || {{mp|2000 QX|189}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|61814}} |-id=815 bgcolor=#fefefe | 61815 || {{mp|2000 QZ|189}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#406|ERI]] || align=right | 5.2 km || {{M+J|61815}} |-id=816 bgcolor=#fefefe | 61816 || {{mp|2000 QR|190}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|61816}} |-id=817 bgcolor=#fefefe | 61817 || {{mp|2000 QV|190}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61817}} |-id=818 bgcolor=#fefefe | 61818 || {{mp|2000 QW|190}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|61818}} |-id=819 bgcolor=#fefefe | 61819 || {{mp|2000 QT|191}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.6 km || {{M+J|61819}} |-id=820 bgcolor=#d6d6d6 | 61820 || {{mp|2000 QV|191}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#603|SYL]]—[[Cybele asteroid|CYB]] || align=right | 8.9 km || {{M+J|61820}} |-id=821 bgcolor=#fefefe | 61821 || {{mp|2000 QW|191}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.3 km || {{M+J|61821}} |-id=822 bgcolor=#d6d6d6 | 61822 || {{mp|2000 QF|192}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''7.0 km'' || {{M+J|61822}} |-id=823 bgcolor=#d6d6d6 | 61823 || {{mp|2000 QF|193}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Themis family|THM]] || align=right | ''5.5 km'' || {{M+J|61823}} |-id=824 bgcolor=#e9e9e9 | 61824 || {{mp|2000 QU|193}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.9 km'' || {{M+J|61824}} |-id=825 bgcolor=#e9e9e9 | 61825 || {{mp|2000 QV|193}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#514|AGN]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61825}} |-id=826 bgcolor=#fefefe | 61826 || {{mp|2000 QC|194}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | 4.4 km || {{M+J|61826}} |-id=827 bgcolor=#e9e9e9 | 61827 || {{mp|2000 QZ|194}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.8 km'' || {{M+J|61827}} |-id=828 bgcolor=#fefefe | 61828 || {{mp|2000 QC|195}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.6 km'' || {{M+J|61828}} |-id=829 bgcolor=#e9e9e9 | 61829 || {{mp|2000 QL|195}} || — || Agosto 26, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61829}} |-id=830 bgcolor=#d6d6d6 | 61830 || {{mp|2000 QA|196}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|61830}} |-id=831 bgcolor=#e9e9e9 | 61831 || {{mp|2000 QB|196}} || — || Agosto 28, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61831}} |-id=832 bgcolor=#e9e9e9 | 61832 || {{mp|2000 QL|196}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|61832}} |-id=833 bgcolor=#fefefe | 61833 || {{mp|2000 QM|196}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.0 km || {{M+J|61833}} |-id=834 bgcolor=#e9e9e9 | 61834 || {{mp|2000 QS|196}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.9 km'' || {{M+J|61834}} |-id=835 bgcolor=#d6d6d6 | 61835 || {{mp|2000 QX|196}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61835}} |-id=836 bgcolor=#fefefe | 61836 || {{mp|2000 QA|197}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|61836}} |-id=837 bgcolor=#fefefe | 61837 || {{mp|2000 QC|197}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61837}} |-id=838 bgcolor=#e9e9e9 | 61838 || {{mp|2000 QL|197}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#515|AST]] || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61838}} |-id=839 bgcolor=#fefefe | 61839 || {{mp|2000 QA|198}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|61839}} |-id=840 bgcolor=#e9e9e9 | 61840 || {{mp|2000 QL|198}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | 2.5 km || {{M+J|61840}} |-id=841 bgcolor=#e9e9e9 | 61841 || {{mp|2000 QW|199}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.2 km || {{M+J|61841}} |-id=842 bgcolor=#e9e9e9 | 61842 || {{mp|2000 QE|200}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61842}} |-id=843 bgcolor=#e9e9e9 | 61843 || {{mp|2000 QT|200}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61843}} |-id=844 bgcolor=#d6d6d6 | 61844 || {{mp|2000 QU|200}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.1 km || {{M+J|61844}} |-id=845 bgcolor=#d6d6d6 | 61845 || {{mp|2000 QW|200}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.4 km'' || {{M+J|61845}} |-id=846 bgcolor=#e9e9e9 | 61846 || {{mp|2000 QH|201}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|61846}} |-id=847 bgcolor=#fefefe | 61847 || {{mp|2000 QW|201}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 4.3 km || {{M+J|61847}} |-id=848 bgcolor=#d6d6d6 | 61848 || {{mp|2000 QG|202}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.0 km'' || {{M+J|61848}} |-id=849 bgcolor=#fefefe | 61849 || {{mp|2000 QP|202}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61849}} |-id=850 bgcolor=#e9e9e9 | 61850 || {{mp|2000 QZ|202}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | ''2.9 km'' || {{M+J|61850}} |-id=851 bgcolor=#fefefe | 61851 || {{mp|2000 QA|204}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|61851}} |-id=852 bgcolor=#d6d6d6 | 61852 || {{mp|2000 QB|204}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 3.1 km || {{M+J|61852}} |-id=853 bgcolor=#fefefe | 61853 || {{mp|2000 QO|204}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61853}} |-id=854 bgcolor=#d6d6d6 | 61854 || {{mp|2000 QQ|204}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 8.1 km || {{M+J|61854}} |-id=855 bgcolor=#d6d6d6 | 61855 || {{mp|2000 QE|205}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61855}} |-id=856 bgcolor=#e9e9e9 | 61856 || {{mp|2000 QJ|205}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.9 km'' || {{M+J|61856}} |-id=857 bgcolor=#d6d6d6 | 61857 || {{mp|2000 QL|205}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61857}} |-id=858 bgcolor=#fefefe | 61858 || {{mp|2000 QM|205}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61858}} |-id=859 bgcolor=#d6d6d6 | 61859 || {{mp|2000 QS|205}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.1 km || {{M+J|61859}} |-id=860 bgcolor=#e9e9e9 | 61860 || {{mp|2000 QT|205}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.2 km'' || {{M+J|61860}} |-id=861 bgcolor=#e9e9e9 | 61861 || {{mp|2000 QA|207}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61861}} |-id=862 bgcolor=#d6d6d6 | 61862 || {{mp|2000 QA|208}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 3.4 km || {{M+J|61862}} |-id=863 bgcolor=#fefefe | 61863 || {{mp|2000 QJ|208}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Massalia family|MAS]] || align=right | ''1.7 km'' || {{M+J|61863}} |-id=864 bgcolor=#d6d6d6 | 61864 || {{mp|2000 QL|208}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|61864}} |-id=865 bgcolor=#d6d6d6 | 61865 || {{mp|2000 QO|210}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61865}} |-id=866 bgcolor=#fefefe | 61866 || {{mp|2000 QE|211}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|61866}} |-id=867 bgcolor=#e9e9e9 | 61867 || {{mp|2000 QQ|211}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.7 km || {{M+J|61867}} |-id=868 bgcolor=#d6d6d6 | 61868 || {{mp|2000 QN|212}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.6 km'' || {{M+J|61868}} |-id=869 bgcolor=#d6d6d6 | 61869 || {{mp|2000 QO|212}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.2 km'' || {{M+J|61869}} |-id=870 bgcolor=#e9e9e9 | 61870 || {{mp|2000 QV|212}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61870}} |-id=871 bgcolor=#fefefe | 61871 || {{mp|2000 QE|213}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61871}} |-id=872 bgcolor=#d6d6d6 | 61872 || {{mp|2000 QH|213}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 3.6 km || {{M+J|61872}} |-id=873 bgcolor=#d6d6d6 | 61873 || {{mp|2000 QN|213}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.5 km'' || {{M+J|61873}} |-id=874 bgcolor=#d6d6d6 | 61874 || {{mp|2000 QX|213}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.0 km || {{M+J|61874}} |-id=875 bgcolor=#fefefe | 61875 || {{mp|2000 QS|214}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|61875}} |-id=876 bgcolor=#d6d6d6 | 61876 || {{mp|2000 QN|215}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Koronis family|KOR]] || align=right | 3.6 km || {{M+J|61876}} |-id=877 bgcolor=#d6d6d6 | 61877 || {{mp|2000 QU|215}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|61877}} |-id=878 bgcolor=#d6d6d6 | 61878 || {{mp|2000 QD|216}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.4 km || {{M+J|61878}} |-id=879 bgcolor=#d6d6d6 | 61879 || {{mp|2000 QQ|216}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.5 km'' || {{M+J|61879}} |-id=880 bgcolor=#d6d6d6 | 61880 || {{mp|2000 QC|217}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.0 km'' || {{M+J|61880}} |-id=881 bgcolor=#d6d6d6 | 61881 || {{mp|2000 QS|217}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.9 km || {{M+J|61881}} |-id=882 bgcolor=#d6d6d6 | 61882 || {{mp|2000 QA|218}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.2 km'' || {{M+J|61882}} |-id=883 bgcolor=#fefefe | 61883 || {{mp|2000 QU|218}} || — || Agosto 20, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 1.9 km || {{M+J|61883}} |-id=884 bgcolor=#d6d6d6 | 61884 || {{mp|2000 QJ|219}} || — || Agosto 20, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || [[Themis family|THM]] || align=right | ''5.2 km'' || {{M+J|61884}} |-id=885 bgcolor=#e9e9e9 | 61885 || {{mp|2000 QN|219}} || — || Agosto 20, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.8 km'' || {{M+J|61885}} |-id=886 bgcolor=#e9e9e9 | 61886 || {{mp|2000 QV|219}} || — || Agosto 20, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.3 km'' || {{M+J|61886}} |-id=887 bgcolor=#e9e9e9 | 61887 || {{mp|2000 QF|220}} || — || Agosto 21, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|61887}} |-id=888 bgcolor=#e9e9e9 | 61888 || {{mp|2000 QO|220}} || — || Agosto 21, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|61888}} |-id=889 bgcolor=#fefefe | 61889 || {{mp|2000 QL|221}} || — || Agosto 21, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61889}} |-id=890 bgcolor=#fefefe | 61890 || {{mp|2000 QZ|221}} || — || Agosto 21, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | ''2.0 km'' || {{M+J|61890}} |-id=891 bgcolor=#fefefe | 61891 || {{mp|2000 QO|222}} || — || Agosto 21, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.1 km || {{M+J|61891}} |-id=892 bgcolor=#fefefe | 61892 || {{mp|2000 QQ|222}} || — || Agosto 21, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|61892}} |-id=893 bgcolor=#fefefe | 61893 || {{mp|2000 QX|222}} || — || Agosto 21, 2000 || Anderson Mesa || LONEOS || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|61893}} |-id=894 bgcolor=#e9e9e9 | 61894 || {{mp|2000 QT|224}} || — || Agosto 26, 2000 || [[Haleakala]] || [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]] || — || align=right | 4.3 km || {{M+J|61894}} |-id=895 bgcolor=#e9e9e9 | 61895 || {{mp|2000 QV|224}} || — || Agosto 26, 2000 || Haleakala || NEAT || — || align=right | 4.8 km || {{M+J|61895}} |-id=896 bgcolor=#c2ffff | 61896 || {{mp|2000 QG|227}} || — || Agosto 31, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || [[Trojan camp|L5]] || align=right | 18 km || {{M+J|61896}} |-id=897 bgcolor=#e9e9e9 | 61897 || {{mp|2000 QY|227}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.8 km'' || {{M+J|61897}} |-id=898 bgcolor=#fefefe | 61898 || {{mp|2000 QZ|227}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]]—[[Fast rotator (asteroid)#61898|fast]] || align=right | ''1.6 km'' || {{M+J|61898}} |-id=899 bgcolor=#e9e9e9 | 61899 || {{mp|2000 QN|228}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61899}} |-id=900 bgcolor=#e9e9e9 | 61900 || {{mp|2000 QQ|228}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.8 km || {{M+J|61900}} |} == 61901–62000 == {{Anchor|901}} {{Talaan ng mga planetang menor/ulo2}} |-bgcolor=#e9e9e9 | 61901 || {{mp|2000 QX|228}} || — || Agosto 31, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 4.7 km || {{M+J|61901}} |-id=902 bgcolor=#d6d6d6 | 61902 || {{mp|2000 QH|229}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|61902}} |-id=903 bgcolor=#e9e9e9 | 61903 || {{mp|2000 QA|230}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61903}} |-id=904 bgcolor=#e9e9e9 | 61904 || {{mp|2000 QD|230}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|61904}} |-id=905 bgcolor=#e9e9e9 | 61905 || {{mp|2000 QF|230}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.6 km'' || {{M+J|61905}} |-id=906 bgcolor=#e9e9e9 | 61906 || {{mp|2000 QJ|230}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|61906}} |-id=907 bgcolor=#d6d6d6 | 61907 || {{mp|2000 QK|230}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.0 km || {{M+J|61907}} |-id=908 bgcolor=#d6d6d6 | 61908 || {{mp|2000 QT|230}} || — || Agosto 31, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.6 km || {{M+J|61908}} |-id=909 bgcolor=#e9e9e9 | 61909 || {{mp|2000 QR|231}} || — || Agosto 29, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | 1.8 km || {{M+J|61909}} |-id=910 bgcolor=#e9e9e9 | 61910 || {{mp|2000 QW|243}} || — || Agosto 21, 2000 || [[Lowell Observatory, Anderson Mesa Station|Anderson Mesa]] || [[Lowell Observatory Near-Earth-Object Search|LONEOS]] || — || align=right | 5.6 km || {{M+J|61910}} |-id=911 bgcolor=#fefefe | 61911 || {{mp|2000 QP|244}} || — || Agosto 25, 2000 || [[Cerro Tololo Inter-American Observatory|Cerro Tololo]] || [[Marc Buie|M. W. Buie]] || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 3.1 km || {{M+J|61911}} |-id=912 bgcolor=#e9e9e9 | 61912 Storrs || {{mp|2000 QC|247}} || {{MoMP|61912|Storrs}} || Agosto 27, 2000 || Cerro Tololo || Kern, S. D. || — || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|61912}} |-id=913 bgcolor=#e9e9e9 | 61913 Lanning || {{mp|2000 QJ|248}} || {{MoMP|61913|Lanning}} || Agosto 28, 2000 || Cerro Tololo || Kern, S. D. || — || align=right | ''3.0 km'' || {{M+J|61913}} |-id=914 bgcolor=#e9e9e9 | 61914 || 2000 RK || — || Setyembre 1, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 3.9 km || {{M+J|61914}} |-id=915 bgcolor=#d6d6d6 | 61915 || 2000 RO || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''6.4 km'' || {{M+J|61915}} |-id=916 bgcolor=#fefefe | 61916 || {{mp|2000 RB|1}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61916}} |-id=917 bgcolor=#fefefe | 61917 || {{mp|2000 RH|1}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61917}} |-id=918 bgcolor=#e9e9e9 | 61918 || {{mp|2000 RR|1}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.9 km'' || {{M+J|61918}} |-id=919 bgcolor=#fefefe | 61919 || {{mp|2000 RU|1}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]]—{{Interloper|405}} || align=right | 4.5 km || {{M+J|61919}} |-id=920 bgcolor=#fefefe | 61920 || {{mp|2000 RV|1}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || NYS || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|61920}} |-id=921 bgcolor=#fefefe | 61921 || {{mp|2000 RW|1}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.7 km || {{M+J|61921}} |-id=922 bgcolor=#e9e9e9 | 61922 || {{mp|2000 RA|2}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.8 km || {{M+J|61922}} |-id=923 bgcolor=#fefefe | 61923 || {{mp|2000 RF|2}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.5 km || {{M+J|61923}} |-id=924 bgcolor=#d6d6d6 | 61924 || {{mp|2000 RL|2}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 10 km || {{M+J|61924}} |-id=925 bgcolor=#d6d6d6 | 61925 || {{mp|2000 RA|3}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Slow rotator (asteroid)#61925|slow]]—{{Interloper|902}} || align=right | 8.2 km || {{M+J|61925}} |-id=926 bgcolor=#d6d6d6 | 61926 || {{mp|2000 RN|3}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.2 km || {{M+J|61926}} |-id=927 bgcolor=#e9e9e9 | 61927 || {{mp|2000 RZ|3}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Gefion family|GEF]] || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61927}} |-id=928 bgcolor=#e9e9e9 | 61928 || {{mp|2000 RP|4}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Nele|(1547)]] || align=right | 3.0 km || {{M+J|61928}} |-id=929 bgcolor=#fefefe | 61929 || {{mp|2000 RB|5}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.3 km'' || {{M+J|61929}} |-id=930 bgcolor=#d6d6d6 | 61930 || {{mp|2000 RP|5}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 10 km || {{M+J|61930}} |-id=931 bgcolor=#fefefe | 61931 || {{mp|2000 RS|5}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Nysa family|NYS]] || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61931}} |-id=932 bgcolor=#fefefe | 61932 || {{mp|2000 RN|6}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.3 km'' || {{M+J|61932}} |-id=933 bgcolor=#e9e9e9 | 61933 || {{mp|2000 RR|6}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|61933}} |-id=934 bgcolor=#fefefe | 61934 || {{mp|2000 RA|7}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 1.8 km || {{M+J|61934}} |-id=935 bgcolor=#d6d6d6 | 61935 || {{mp|2000 RT|7}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Hygiea family|HYG]] || align=right | 10 km || {{M+J|61935}} |-id=936 bgcolor=#e9e9e9 | 61936 || {{mp|2000 RZ|7}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61936}} |-id=937 bgcolor=#e9e9e9 | 61937 || {{mp|2000 RK|9}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.0 km || {{M+J|61937}} |-id=938 bgcolor=#fefefe | 61938 || {{mp|2000 RT|9}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61938}} |-id=939 bgcolor=#e9e9e9 | 61939 || {{mp|2000 RA|11}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.2 km'' || {{M+J|61939}} |-id=940 bgcolor=#d6d6d6 | 61940 || {{mp|2000 RB|11}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|61940}} |-id=941 bgcolor=#fefefe | 61941 || {{mp|2000 RE|11}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61941}} |-id=942 bgcolor=#fefefe | 61942 || {{mp|2000 RP|12}} || — || Setyembre 2, 2000 || [[Zvjezdarnica Višnjan|Višnjan Observatory]] || [[Korado Korlević|K. Korlević]] || — || align=right | ''2.1 km'' || {{M+J|61942}} |-id=943 bgcolor=#fefefe | 61943 || {{mp|2000 RT|12}} || — || Setyembre 1, 2000 || [[Socorro, NM|Socorro]] || [[Lincoln Near-Earth Asteroid Research|LINEAR]] || — || align=right | 3.0 km || {{M+J|61943}} |-id=944 bgcolor=#fefefe | 61944 || {{mp|2000 RM|13}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.2 km || {{M+J|61944}} |-id=945 bgcolor=#d6d6d6 | 61945 || {{mp|2000 RO|13}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.6 km || {{M+J|61945}} |-id=946 bgcolor=#e9e9e9 | 61946 || {{mp|2000 RQ|13}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eunomia family|EUN]] || align=right | 2.6 km || {{M+J|61946}} |-id=947 bgcolor=#d6d6d6 | 61947 || {{mp|2000 RG|14}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.0 km || {{M+J|61947}} |-id=948 bgcolor=#d6d6d6 | 61948 || {{mp|2000 RA|15}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''8.3 km'' || {{M+J|61948}} |-id=949 bgcolor=#fefefe | 61949 || {{mp|2000 RL|16}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.7 km'' || {{M+J|61949}} |-id=950 bgcolor=#d6d6d6 | 61950 || {{mp|2000 RQ|16}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''8.1 km'' || {{M+J|61950}} |-id=951 bgcolor=#e9e9e9 | 61951 || {{mp|2000 RE|17}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|61951}} |-id=952 bgcolor=#e9e9e9 | 61952 || {{mp|2000 RG|17}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.5 km'' || {{M+J|61952}} |-id=953 bgcolor=#d6d6d6 | 61953 || {{mp|2000 RK|17}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.1 km || {{M+J|61953}} |-id=954 bgcolor=#d6d6d6 | 61954 || {{mp|2000 RB|18}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|61954}} |-id=955 bgcolor=#e9e9e9 | 61955 || {{mp|2000 RK|18}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.2 km || {{M+J|61955}} |-id=956 bgcolor=#fefefe | 61956 || {{mp|2000 RS|18}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Phocaea family|PHO]] || align=right | 2.1 km || {{M+J|61956}} |-id=957 bgcolor=#d6d6d6 | 61957 || {{mp|2000 RE|19}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#631|URS]] || align=right | 11 km || {{M+J|61957}} |-id=958 bgcolor=#e9e9e9 | 61958 || {{mp|2000 RR|19}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.7 km || {{M+J|61958}} |-id=959 bgcolor=#d6d6d6 | 61959 || {{mp|2000 RS|19}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.8 km || {{M+J|61959}} |-id=960 bgcolor=#d6d6d6 | 61960 || {{mp|2000 RV|19}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 9.1 km || {{M+J|61960}} |-id=961 bgcolor=#d6d6d6 | 61961 || {{mp|2000 RC|20}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 6.5 km || {{M+J|61961}} |-id=962 bgcolor=#fefefe | 61962 || {{mp|2000 RV|20}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.6 km || {{M+J|61962}} |-id=963 bgcolor=#e9e9e9 | 61963 || {{mp|2000 RY|20}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.0 km'' || {{M+J|61963}} |-id=964 bgcolor=#e9e9e9 | 61964 || {{mp|2000 RQ|21}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.4 km || {{M+J|61964}} |-id=965 bgcolor=#d6d6d6 | 61965 || {{mp|2000 RS|22}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''5.4 km'' || {{M+J|61965}} |-id=966 bgcolor=#e9e9e9 | 61966 || {{mp|2000 RU|22}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Asteroid family#Astraea family|(5)]] || align=right | 4.0 km || {{M+J|61966}} |-id=967 bgcolor=#e9e9e9 | 61967 || {{mp|2000 RV|23}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|61967}} |-id=968 bgcolor=#fefefe | 61968 || {{mp|2000 RW|23}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.5 km'' || {{M+J|61968}} |-id=969 bgcolor=#e9e9e9 | 61969 || {{mp|2000 RG|24}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.1 km'' || {{M+J|61969}} |-id=970 bgcolor=#d6d6d6 | 61970 || {{mp|2000 RV|24}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.1 km'' || {{M+J|61970}} |-id=971 bgcolor=#fefefe | 61971 || {{mp|2000 RW|24}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|61971}} |-id=972 bgcolor=#fefefe | 61972 || {{mp|2000 RB|26}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|61972}} |-id=973 bgcolor=#d6d6d6 | 61973 || {{mp|2000 RY|26}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 4.6 km || {{M+J|61973}} |-id=974 bgcolor=#e9e9e9 | 61974 || {{mp|2000 RC|27}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|61974}} |-id=975 bgcolor=#d6d6d6 | 61975 || {{mp|2000 RJ|27}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | 5.9 km || {{M+J|61975}} |-id=976 bgcolor=#e9e9e9 | 61976 || {{mp|2000 RS|27}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.1 km || {{M+J|61976}} |-id=977 bgcolor=#fefefe | 61977 || {{mp|2000 RK|28}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''3.4 km'' || {{M+J|61977}} |-id=978 bgcolor=#e9e9e9 | 61978 || {{mp|2000 RN|28}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Padua family|PAD]] || align=right | ''3.9 km'' || {{M+J|61978}} |-id=979 bgcolor=#fefefe | 61979 || {{mp|2000 RO|28}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.4 km'' || {{M+J|61979}} |-id=980 bgcolor=#e9e9e9 | 61980 || {{mp|2000 RZ|29}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.9 km'' || {{M+J|61980}} |-id=981 bgcolor=#d6d6d6 | 61981 || {{mp|2000 RB|30}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.5 km || {{M+J|61981}} |-id=982 bgcolor=#d6d6d6 | 61982 || {{mp|2000 RL|30}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 5.8 km || {{M+J|61982}} |-id=983 bgcolor=#e9e9e9 | 61983 || {{mp|2000 RN|30}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 3.5 km || {{M+J|61983}} |-id=984 bgcolor=#d6d6d6 | 61984 || {{mp|2000 RR|30}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 7.3 km || {{M+J|61984}} |-id=985 bgcolor=#e9e9e9 | 61985 || {{mp|2000 RW|30}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''4.3 km'' || {{M+J|61985}} |-id=986 bgcolor=#fefefe | 61986 || {{mp|2000 RY|30}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | 3.1 km || {{M+J|61986}} |-id=987 bgcolor=#d6d6d6 | 61987 || {{mp|2000 RD|31}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 6.4 km || {{M+J|61987}} |-id=988 bgcolor=#e9e9e9 | 61988 || {{mp|2000 RN|32}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.8 km'' || {{M+J|61988}} |-id=989 bgcolor=#e9e9e9 | 61989 || {{mp|2000 RP|32}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.7 km'' || {{M+J|61989}} |-id=990 bgcolor=#d6d6d6 | 61990 || {{mp|2000 RG|33}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Eos family|EOS]] || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|61990}} |-id=991 bgcolor=#fefefe | 61991 || {{mp|2000 RL|33}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[FIN tbl#408|SUL]] || align=right | 6.2 km || {{M+J|61991}} |-id=992 bgcolor=#e9e9e9 | 61992 || {{mp|2000 RN|33}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''5.1 km'' || {{M+J|61992}} |-id=993 bgcolor=#e9e9e9 | 61993 || {{mp|2000 RR|33}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Padua family|PAD]] || align=right | ''4.8 km'' || {{M+J|61993}} |-id=994 bgcolor=#e9e9e9 | 61994 || {{mp|2000 RT|33}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Adeona family|ADE]] || align=right | 5.9 km || {{M+J|61994}} |-id=995 bgcolor=#fefefe | 61995 || {{mp|2000 RG|34}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || [[Vesta family|V]] || align=right | ''1.5 km'' || {{M+J|61995}} |-id=996 bgcolor=#e9e9e9 | 61996 || {{mp|2000 RO|34}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 4.1 km || {{M+J|61996}} |-id=997 bgcolor=#e9e9e9 | 61997 || {{mp|2000 RR|34}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | ''2.7 km'' || {{M+J|61997}} |-id=998 bgcolor=#fefefe | 61998 || {{mp|2000 RT|34}} || — || Setyembre 1, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.5 km || {{M+J|61998}} |-id=999 bgcolor=#e9e9e9 | 61999 || {{mp|2000 RT|35}} || — || Setyembre 2, 2000 || Socorro || LINEAR || — || align=right | 2.9 km || {{M+J|61999}} |-id=000 bgcolor=#d6d6d6 | 62000 || {{mp|2000 RA|36}} || — || Setyembre 3, 2000 || [[Kitt Peak National Observatory|Kitt Peak]] || [[Spacewatch]] || — || align=right | ''6.7 km'' || {{M+J|62000}} |} == Mga sanggunian == {{Reflist|35em}} == Mga panlabas na kawing == * [https://www.minorplanetcenter.net/iau/lists/NumberedMPs050001.html Discovery Circumstances: Numbered Minor Planets (60001)–(65000)] (IAU Minor Planet Center) (sa Ingles) {{DEFAULTSORT:Talaan ng mga planetang menor: 60001-65000}} [[Kategorya:Talaan ng mga planetang menor batay sa numero|61000]] as1hbz5ez9p50zzpd3dp1n4d3rwi53d Katinig sa likuran 0 339070 2220029 2026-08-11T01:19:36Z GinawaSaHapon 102500 Bagong pahina: {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa. --> {{IPA notice}} Sa [[ponetika]], '''katínig sa likurán''' ang mga [[katinig]] na nabubuo gamit ang likurang bahagi ng [[dila]].<ref>{{SOWL}}</ref> Kinabibilangan ito ng mga [[katinig sa paleta]], [[Katinig sa ngala-ngala|ngala-ngala]], at [[Katinig sa tilao|tilao]], gayundin ang mga [[katinig sa gilagid-paleta]]. Sa [[wikang Tagalog]], pawang mga katinig sa likuran ang mga tunog na {{IP... 2220029 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa. --> {{IPA notice}} Sa [[ponetika]], '''katínig sa likurán''' ang mga [[katinig]] na nabubuo gamit ang likurang bahagi ng [[dila]].<ref>{{SOWL}}</ref> Kinabibilangan ito ng mga [[katinig sa paleta]], [[Katinig sa ngala-ngala|ngala-ngala]], at [[Katinig sa tilao|tilao]], gayundin ang mga [[katinig sa gilagid-paleta]]. Sa [[wikang Tagalog]], pawang mga katinig sa likuran ang mga tunog na {{IPA|[j k g w]}}. == Uri == === Pulmonikong katinig === Nasa talahanayan sa baba ang mga pulmonikong katinig sa likuran na may kaakibat na simbolo sa [[Internasyonal na Ponetikong Alpabeto]]. Nahahati ito sa mga grupo ayon sa [[lugar ng artikulasyon]]. Para sa bawat pares, nasa taas ang di-matunog na anyo habang nasa baba naman ang [[Tunog (ponetika)|matunog]]. {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- ! colspan="6" |[[Katinig sa paleta]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɲ̊}}}} |[[Wikang Jalapa Mazatec|Jalapa Mazatec]] |{{Lang|maj|hñá}} |'brotsa' |{{IPA|[ɲ̊á]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɲ}}}} |[[Wikang Albanes|Albanes]] |{{Lang|sq|një}} |'isa' |{{IPA|[ɲə]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|köy}} |'pamayanan' |{{IPA|[cʰœj̊ʷ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟ}}}} |[[Wikang Latbiyano|Latbiyano]] |{{Lang|lv|ģimene}} |'pamilya' |{{IPA|[ˈɟime̞ne̞]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɕ}}}} |[[Wikang Danes|Danes]] |{{Lang|da|tjener}} |'tagasilbi' |{{IPA|[ˈt͡ɕeːnɐ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|dʑ}}}} |[[Wikang Katalan|Katalan]] |{{Lang|ca|mitjà}} |'katamtaman' |{{IPA|[mi(d)ˈd͡ʑä]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|cç}}}} |[[Wikang Navajo|Navajo]] |{{Lang|nv|ashkii}} |'batang lalaki' |{{IPA|[aʃc͡çiː]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟʝ}}}} |[[Wikang Albanes|Albanes]] |{{Lang|sq|gjë}} |'bagay' |{{IPA|[ɟ͡ʝə]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c𝼆}}}} |[[Wikang Hadza|Hadza]] |{{Lang|hts|tlaa}} |'magkita' |{{IPA|[c͜𝼆aʔa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟʎ̝}}}} |[[Wikang Sandawe|Sandawe]] |{{Lang|sad|dlani}} |'palaso' |{{IPA|[ɟʎ̝àní]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta't gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɕ}}}} |[[Wikang Danes|Danes]] |{{Lang|da|sjæl}} |'kaluluwa' |{{IPA|[ˈɕeːˀl]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʑ}}}} |[[Wikang Kastila|Kastila]] (Paraguay) |{{Lang|es|carro}} |'sasakyan' |{{Ipa|[ˈkaʑo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ç}}}} |[[Wikang Ungaro|Unggaro]] |{{Lang|hu|kapj}} |'kunin' |{{IPA|[ˈkɒpç]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʝ}}}} |[[Wikang Italyano|Italyano]] (Timog) |{{Lang|it|figlio}} |'anak na lalaki' |{{IPA|[ˈfiʝːo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼆}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|dil}} |'dila' |{{IPA|[ˈd̟iʎ̟̊]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̝}}}} |[[Wikang Jebero|Jebero]] |? |'eskopeta' |{{IPA|[iˈʎ̝apa]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa paleta]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|j}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |[[maya]] |{{IPA|[ˈmajɐ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̥}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|dil}} |'dila' |{{IPA|[ˈd̟iʎ̟̊]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] |{{Lang|en|million}} |'milyon' |{{IPA|[ˈmɪʎən]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa paleta pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̮}}}} |[[Wikang O'odham|O'odham]] |{{Lang|ood|leʼeje}} |'makulit na bata' |{{IPA|[ʎ̮ɨʔɨd͡ʒɨ]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa ngala-ngala]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋ̊}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|fy nghot}} |'amerikana' |{{IPA|[və ŋ̊ɔt]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋ}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |nganga |{{IPA|[ŋɐˈŋa]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa labi't ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k͡p}}}} |[[Wikang Igbo|Igbo]] |{{Lang|ig|kpọ́}} |'tawag' |{{IPA|[k͡pɔ́]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡ͡b}}}} |[[Wikang Yoruba|Yoruba]] |{{Lang|yo|gbogbo}} |'lahat' |{{IPA|[ɡ͡boɡ͡bo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |kuto |{{IPA|[ˈkuto]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|g}}}} | colspan="2" |gulo |{{IPA|[ɡulɔ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kx}}}} |[[Wikang Navajo|Navajo]] |{{Lang|nv|kǫʼ}} |'apoy' |{{IPA|[k͡xõʔ˩]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡɣ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (RP) |{{Lang|en|good}} |'maayos' |{{IPA|[ˈɡ͡ɣʊˑd̥]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k𝼄}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Hiw|Hiw]] |{{Lang|hiw|kwōr̄}} |'panaginip' |{{IPA|[kwok͜𝼄]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡʟ̝}}}} |{{Lang|hiw|qr̄ē}} |'[[lumba-lumba]]' |{{IPA|[kʷɡ͡ʟ̝ɪ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa labi't ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʍ}}}} |[[Wikang Persa|Persa]] (Klasiko) |{{Lang|fa|خواستن}} {{Lang|fa-Latn|xwâstän}} |'nais' |{{IPA|[xʷɑːs.ˈtan]}} |- | colspan="5" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|x}}}} |[[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] |{{Lang|af|groot}} |'malaki' |{{Ipa|[xrʊət]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɣ}}}} |[[Wikang Griyego|Griyego]] |{{Lang|el|γάλα}} {{Lang|el-Latn|gála}} |'gatas' |{{IPA|[ˈɣala]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼄}}}} |[[Wikang Wahgi|Wahgi]] |{{Lang|whg|nòⱡ}} |'tubig' |{{IPA|[no𝼄˩]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̝}}}} |[[Wikang Archi|Archi]] |{{Lang|aqc|наӏлъдут}} {{Lang|aqc-Latn|naydut}} |'bughaw' |{{IPA|[naʟ̝dut]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa labi't ngala-ngala]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|w}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |araw |{{IPA|[ˈɐɾaw]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa ngala-ngala]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɰ}}}} |[[Wikang Guarani|Guarani]] |{{Lang|gug|gotyo}} |'malapit' |{{IPA|[ɰoˈtɨo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̥}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|pwll}} |'sapa, hukay' |{{IPA|[pʊʟ̥]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (Katimugang Amerika) |{{Lang|en|middle}} |'gitna' |{{IPA|[ˈmɪɾʟ̩]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa ngala-ngala pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̆}}}} |colspan="4" ! {{N/a}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa tilao]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɴ̥}}}} |[[Wikang Hilagang Totonac|Hilagang Totonac]] |? |'palda ko' |{{IPA|[kiɴˈqαn]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɴ}}}} |[[Wikang Quechua|Quechua]] |{{Lang|qu|sunqu}} |'puso' |{{IPA|[ˈs̠oɴqo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|q}}}} |[[Wikang Arabe|Arabo]] |{{Lang|ar|قـط}} {{Lang|ar-Latn|qiṭṭ}} |'pusa' |{{IPA|[qitˤː]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɢ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (Australia) |{{Lang|en|gaudy}} |'mayabang' |{{IPA|[ˈɡ̠oːɾi]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa tilao't tagukan]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|q͡ʡ}}}} |[[Wikang Somali|Somali]] |{{Lang|so|qiiq}} |'umusok' |{{IPA|[q͡ʡíìq͡ʡ]}} |- | colspan="5" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa tilao't labi]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|q͡p}}}} |[[Wikang Iha|Iha]] |{{Lang|ihp|kpohi}} |'mabuti' |{{IPA|[q͡pohi]}} |- | colspan="5" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|qχ}}}} |[[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] |{{Lang|gsw|Gschänk}} |'kasalukuyan' |{{IPA|[ˈkʃæɴq͡χ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɢʁ}}}} |[[Wikang Ekagi|Ekagi]] |{{Lang|ekg|gaati}} |'sampu' |{{IPA|[ɢ͡ʁaːti]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|χ}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|chwech}} |'anim' |{{IPA|[χweːχ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʁ}}}} |[[Wikang Hebreo|Ebreo]] |{{Lang|he|עוֹרֵב}} {{Lang|he-Latn|orev}} |'uwak' |{{IPA|[ʔoˈʁ̞ev]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa tilao pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̠}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (Estados Unidos) |{{Lang|en|wool}} |'[[lana]]' |{{IPA|[wʊʟ̠]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa tilao]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɢ̆}}}} |[[Wikang Aleman|Aleman]] |{{Lang|de|Ehre}} |'dangal' |{{IPA|[ˈʔeːʀ̆ə]}} |- | rowspan="2" |[[Matinding katinig na pakatal sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʀ̥}}}} |[[Wikang Aleman|Aleman]] |{{Lang|de|treten}} |'humakbang' |{{IPA|[ˈtʀ̥eːtn̩]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʀ}}}} |[[Wikang Portuges|Portuges]] |{{Lang|pt|rarear}} |'tumumal pa lalo' |{{IPA|[ʀɐɾiˈaɾ]}} |- |} === Di-pulmonikong katinig === {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- ! colspan="6" |[[Katinig sa paleta]] |- |[[Matunog na paloob na katinig sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʄ}}}} |[[Wikang Swahili|Swahili]] |{{Lang|sw|jana}} |'kahapon' |{{IPA|[ʄana]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʄ̊}}}} |[[Wikang Ngiti|Ngiti]] |{{Lang|niy|kátdyɛ̀kɛ̀}} |'batad' |{{IPA|[káʄ̥ɛ̀kɛ̀]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|cʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Hausa|Hausa]] |? |'damo' |{{IPA|[cʼaːɽa]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɕʼ}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c𝼆ʼ}}}} |[[Wikang Hadza|Hadza]] |{{Lang|hts|mitdla}} |'buto' |{{IPA|[mitc𝼆ʼa]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɕʼ}}}} |[[Wikang Kabardino|Kabardino]] |{{Lang|kbd|пщӀы}} {{Lang|kbd-Latn|pśʼy}} |'sampu' |{{IPA|[pɕʼə]}} |- | rowspan="2" |[[Tenuis na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Khoekhoe|Khoekhoe]] | rowspan="2" |{{Lang|naq|ǂgā-amǃnâ}} | rowspan="2" |'ilagay sa bibig' | rowspan="2" |{{IPA|[k͜ǂààʔám̀ŋ͜ǃã̀ã̀]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǂ|qǂ}}}} |- | rowspan="2" |[[Matunog na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Yeyi|Yeyi]] | rowspan="2" |{{Lang|yey|ugǂoara}} | rowspan="2" |'[[hunyango]]' | rowspan="2" |{{IPA|[uᶢǂo̯aɾa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡǂ|ɢǂ}}}} |- | rowspan="2" |[[Pailong na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǂ̃|ŋǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Taa|Taa]] | rowspan="2" |{{Lang|nmn|ǂnûm}} | rowspan="2" |'dalawa' | rowspan="2" |{{IPA|[ᵑǂûm]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǂ̃|ɴǂ}}}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa ngala-ngala]] |- |[[Matunog na paloob na katinig sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɠ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|ukuza}} |'dumating' |{{IPA|[uˈɠuːza]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɠ̊}}}} |[[Wikang Uspantek|Uspantek]] |{{Lang|usp|k'aam}} |'kawad' |{{IPA|[ɠ̊aːm]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|kʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] ([[Gales]]) |{{Lang|en|back}} |'likod' |{{IPA|[bækʼ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kxʼ}}}} |[[Wikang Xhosa|Xhosa]] |{{Lang|xh|krola}} |'ukitin' |{{IPA|[kxʼola]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k𝼄ʼ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|umklomelo}} |'premyo' |{{IPA|[umk𝼄ʼɔˈmɛːlo]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|xʼ}}}} |[[WIkang Tlingit|Tlingit]] |{{Lang|tli|xʼáaxʼ}} |'mansanas' |{{IPA|[xʼáːxʼ]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa tilao]] |- |[[Matunog na paloob na katinig sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʛ}}}} |[[Wikang Konso|Konso]] |{{Lang|kxc|poq’oota}} |'panga' |{{IPA|[poʛoːta]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʛ̥}}}} |[[Wikang Kaqchikel|Kaqchikel]] |{{Lang|cak|qʼijobʼäl}} |'orasan' |{{IPA|[ʛ̥iχoˈɓəɬ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|qʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Quechua|Quechua]] |{{Lang|qu|q'illu}} |'dilaw' |{{IPA|[qʼɛʎʊ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|qχʼ}}}} |[[Wikang Lillooet|Lillooet]] |{{Lang|lil|q̓əs}} |'kulot' |{{IPA|[q͡χʼəs]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa tilao pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|q𝼄ʼ}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|χʼ}}}} |[[Wikang Dakota|Dakota]] |{{Lang|dak|haŋȟʼáŋna}} |'umaga' |{{IPA|[hãχʼã.na]}} |} == Tingnan din == * [[Katinig sa harapan]] == Sanggunian == {{reflist}} {{Articulation navbox}} 91ebzgxhg4ttu8jyuik55aymiz59qzr 2220035 2220029 2026-08-11T01:25:55Z GinawaSaHapon 102500 2220035 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa. --> {{IPA notice}} Sa [[ponetika]], '''katínig sa likurán''' o '''dorsál''' ang mga [[katinig]] na nabubuo gamit ang likurang bahagi ng [[dila]].<ref>{{SOWL}}</ref> Kinabibilangan ito ng mga [[katinig sa paleta]], [[Katinig sa ngala-ngala|ngala-ngala]], at [[Katinig sa tilao|tilao]], gayundin ang mga [[katinig sa gilagid-paleta]]. Sa [[wikang Tagalog]], pawang mga katinig sa likuran ang mga tunog na {{IPA|[j k g w]}}. == Uri == === Pulmonikong katinig === Nasa talahanayan sa baba ang mga pulmonikong katinig sa likuran na may kaakibat na simbolo sa [[Internasyonal na Ponetikong Alpabeto]]. Nahahati ito sa mga grupo ayon sa [[lugar ng artikulasyon]]. Para sa bawat pares, nasa taas ang di-matunog na anyo habang nasa baba naman ang [[Tunog (ponetika)|matunog]]. {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- ! colspan="6" |[[Katinig sa paleta]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɲ̊}}}} |[[Wikang Jalapa Mazatec|Jalapa Mazatec]] |{{Lang|maj|hñá}} |'brotsa' |{{IPA|[ɲ̊á]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɲ}}}} |[[Wikang Albanes|Albanes]] |{{Lang|sq|një}} |'isa' |{{IPA|[ɲə]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|köy}} |'pamayanan' |{{IPA|[cʰœj̊ʷ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟ}}}} |[[Wikang Latbiyano|Latbiyano]] |{{Lang|lv|ģimene}} |'pamilya' |{{IPA|[ˈɟime̞ne̞]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɕ}}}} |[[Wikang Danes|Danes]] |{{Lang|da|tjener}} |'tagasilbi' |{{IPA|[ˈt͡ɕeːnɐ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|dʑ}}}} |[[Wikang Katalan|Katalan]] |{{Lang|ca|mitjà}} |'katamtaman' |{{IPA|[mi(d)ˈd͡ʑä]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|cç}}}} |[[Wikang Navajo|Navajo]] |{{Lang|nv|ashkii}} |'batang lalaki' |{{IPA|[aʃc͡çiː]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟʝ}}}} |[[Wikang Albanes|Albanes]] |{{Lang|sq|gjë}} |'bagay' |{{IPA|[ɟ͡ʝə]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c𝼆}}}} |[[Wikang Hadza|Hadza]] |{{Lang|hts|tlaa}} |'magkita' |{{IPA|[c͜𝼆aʔa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟʎ̝}}}} |[[Wikang Sandawe|Sandawe]] |{{Lang|sad|dlani}} |'palaso' |{{IPA|[ɟʎ̝àní]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta't gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɕ}}}} |[[Wikang Danes|Danes]] |{{Lang|da|sjæl}} |'kaluluwa' |{{IPA|[ˈɕeːˀl]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʑ}}}} |[[Wikang Kastila|Kastila]] (Paraguay) |{{Lang|es|carro}} |'sasakyan' |{{Ipa|[ˈkaʑo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ç}}}} |[[Wikang Ungaro|Unggaro]] |{{Lang|hu|kapj}} |'kunin' |{{IPA|[ˈkɒpç]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʝ}}}} |[[Wikang Italyano|Italyano]] (Timog) |{{Lang|it|figlio}} |'anak na lalaki' |{{IPA|[ˈfiʝːo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼆}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|dil}} |'dila' |{{IPA|[ˈd̟iʎ̟̊]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̝}}}} |[[Wikang Jebero|Jebero]] |? |'eskopeta' |{{IPA|[iˈʎ̝apa]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa paleta]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|j}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |[[maya]] |{{IPA|[ˈmajɐ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̥}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|dil}} |'dila' |{{IPA|[ˈd̟iʎ̟̊]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] |{{Lang|en|million}} |'milyon' |{{IPA|[ˈmɪʎən]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa paleta pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̮}}}} |[[Wikang O'odham|O'odham]] |{{Lang|ood|leʼeje}} |'makulit na bata' |{{IPA|[ʎ̮ɨʔɨd͡ʒɨ]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa ngala-ngala]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋ̊}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|fy nghot}} |'amerikana' |{{IPA|[və ŋ̊ɔt]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋ}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |nganga |{{IPA|[ŋɐˈŋa]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa labi't ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k͡p}}}} |[[Wikang Igbo|Igbo]] |{{Lang|ig|kpọ́}} |'tawag' |{{IPA|[k͡pɔ́]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡ͡b}}}} |[[Wikang Yoruba|Yoruba]] |{{Lang|yo|gbogbo}} |'lahat' |{{IPA|[ɡ͡boɡ͡bo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |kuto |{{IPA|[ˈkuto]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|g}}}} | colspan="2" |gulo |{{IPA|[ɡulɔ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kx}}}} |[[Wikang Navajo|Navajo]] |{{Lang|nv|kǫʼ}} |'apoy' |{{IPA|[k͡xõʔ˩]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡɣ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (RP) |{{Lang|en|good}} |'maayos' |{{IPA|[ˈɡ͡ɣʊˑd̥]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k𝼄}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Hiw|Hiw]] |{{Lang|hiw|kwōr̄}} |'panaginip' |{{IPA|[kwok͜𝼄]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡʟ̝}}}} |{{Lang|hiw|qr̄ē}} |'[[lumba-lumba]]' |{{IPA|[kʷɡ͡ʟ̝ɪ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa labi't ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʍ}}}} |[[Wikang Persa|Persa]] (Klasiko) |{{Lang|fa|خواستن}} {{Lang|fa-Latn|xwâstän}} |'nais' |{{IPA|[xʷɑːs.ˈtan]}} |- | colspan="5" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|x}}}} |[[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] |{{Lang|af|groot}} |'malaki' |{{Ipa|[xrʊət]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɣ}}}} |[[Wikang Griyego|Griyego]] |{{Lang|el|γάλα}} {{Lang|el-Latn|gála}} |'gatas' |{{IPA|[ˈɣala]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼄}}}} |[[Wikang Wahgi|Wahgi]] |{{Lang|whg|nòⱡ}} |'tubig' |{{IPA|[no𝼄˩]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̝}}}} |[[Wikang Archi|Archi]] |{{Lang|aqc|наӏлъдут}} {{Lang|aqc-Latn|naydut}} |'bughaw' |{{IPA|[naʟ̝dut]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa labi't ngala-ngala]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|w}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |araw |{{IPA|[ˈɐɾaw]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa ngala-ngala]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɰ}}}} |[[Wikang Guarani|Guarani]] |{{Lang|gug|gotyo}} |'malapit' |{{IPA|[ɰoˈtɨo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̥}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|pwll}} |'sapa, hukay' |{{IPA|[pʊʟ̥]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (Katimugang Amerika) |{{Lang|en|middle}} |'gitna' |{{IPA|[ˈmɪɾʟ̩]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa ngala-ngala pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̆}}}} |colspan="4" ! {{N/a}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa tilao]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɴ̥}}}} |[[Wikang Hilagang Totonac|Hilagang Totonac]] |? |'palda ko' |{{IPA|[kiɴˈqαn]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɴ}}}} |[[Wikang Quechua|Quechua]] |{{Lang|qu|sunqu}} |'puso' |{{IPA|[ˈs̠oɴqo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|q}}}} |[[Wikang Arabe|Arabo]] |{{Lang|ar|قـط}} {{Lang|ar-Latn|qiṭṭ}} |'pusa' |{{IPA|[qitˤː]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɢ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (Australia) |{{Lang|en|gaudy}} |'mayabang' |{{IPA|[ˈɡ̠oːɾi]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa tilao't tagukan]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|q͡ʡ}}}} |[[Wikang Somali|Somali]] |{{Lang|so|qiiq}} |'umusok' |{{IPA|[q͡ʡíìq͡ʡ]}} |- | colspan="5" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa tilao't labi]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|q͡p}}}} |[[Wikang Iha|Iha]] |{{Lang|ihp|kpohi}} |'mabuti' |{{IPA|[q͡pohi]}} |- | colspan="5" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|qχ}}}} |[[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] |{{Lang|gsw|Gschänk}} |'kasalukuyan' |{{IPA|[ˈkʃæɴq͡χ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɢʁ}}}} |[[Wikang Ekagi|Ekagi]] |{{Lang|ekg|gaati}} |'sampu' |{{IPA|[ɢ͡ʁaːti]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|χ}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|chwech}} |'anim' |{{IPA|[χweːχ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʁ}}}} |[[Wikang Hebreo|Ebreo]] |{{Lang|he|עוֹרֵב}} {{Lang|he-Latn|orev}} |'uwak' |{{IPA|[ʔoˈʁ̞ev]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa tilao pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̠}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (Estados Unidos) |{{Lang|en|wool}} |'[[lana]]' |{{IPA|[wʊʟ̠]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa tilao]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɢ̆}}}} |[[Wikang Aleman|Aleman]] |{{Lang|de|Ehre}} |'dangal' |{{IPA|[ˈʔeːʀ̆ə]}} |- | rowspan="2" |[[Matinding katinig na pakatal sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʀ̥}}}} |[[Wikang Aleman|Aleman]] |{{Lang|de|treten}} |'humakbang' |{{IPA|[ˈtʀ̥eːtn̩]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʀ}}}} |[[Wikang Portuges|Portuges]] |{{Lang|pt|rarear}} |'tumumal pa lalo' |{{IPA|[ʀɐɾiˈaɾ]}} |- |} === Di-pulmonikong katinig === {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- ! colspan="6" |[[Katinig sa paleta]] |- |[[Matunog na paloob na katinig sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʄ}}}} |[[Wikang Swahili|Swahili]] |{{Lang|sw|jana}} |'kahapon' |{{IPA|[ʄana]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʄ̊}}}} |[[Wikang Ngiti|Ngiti]] |{{Lang|niy|kátdyɛ̀kɛ̀}} |'batad' |{{IPA|[káʄ̥ɛ̀kɛ̀]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|cʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Hausa|Hausa]] |? |'damo' |{{IPA|[cʼaːɽa]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɕʼ}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c𝼆ʼ}}}} |[[Wikang Hadza|Hadza]] |{{Lang|hts|mitdla}} |'buto' |{{IPA|[mitc𝼆ʼa]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɕʼ}}}} |[[Wikang Kabardino|Kabardino]] |{{Lang|kbd|пщӀы}} {{Lang|kbd-Latn|pśʼy}} |'sampu' |{{IPA|[pɕʼə]}} |- | rowspan="2" |[[Tenuis na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Khoekhoe|Khoekhoe]] | rowspan="2" |{{Lang|naq|ǂgā-amǃnâ}} | rowspan="2" |'ilagay sa bibig' | rowspan="2" |{{IPA|[k͜ǂààʔám̀ŋ͜ǃã̀ã̀]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǂ|qǂ}}}} |- | rowspan="2" |[[Matunog na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Yeyi|Yeyi]] | rowspan="2" |{{Lang|yey|ugǂoara}} | rowspan="2" |'[[hunyango]]' | rowspan="2" |{{IPA|[uᶢǂo̯aɾa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡǂ|ɢǂ}}}} |- | rowspan="2" |[[Pailong na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǂ̃|ŋǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Taa|Taa]] | rowspan="2" |{{Lang|nmn|ǂnûm}} | rowspan="2" |'dalawa' | rowspan="2" |{{IPA|[ᵑǂûm]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǂ̃|ɴǂ}}}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa ngala-ngala]] |- |[[Matunog na paloob na katinig sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɠ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|ukuza}} |'dumating' |{{IPA|[uˈɠuːza]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɠ̊}}}} |[[Wikang Uspantek|Uspantek]] |{{Lang|usp|k'aam}} |'kawad' |{{IPA|[ɠ̊aːm]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|kʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] ([[Gales]]) |{{Lang|en|back}} |'likod' |{{IPA|[bækʼ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kxʼ}}}} |[[Wikang Xhosa|Xhosa]] |{{Lang|xh|krola}} |'ukitin' |{{IPA|[kxʼola]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k𝼄ʼ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|umklomelo}} |'premyo' |{{IPA|[umk𝼄ʼɔˈmɛːlo]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|xʼ}}}} |[[WIkang Tlingit|Tlingit]] |{{Lang|tli|xʼáaxʼ}} |'mansanas' |{{IPA|[xʼáːxʼ]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa tilao]] |- |[[Matunog na paloob na katinig sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʛ}}}} |[[Wikang Konso|Konso]] |{{Lang|kxc|poq’oota}} |'panga' |{{IPA|[poʛoːta]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʛ̥}}}} |[[Wikang Kaqchikel|Kaqchikel]] |{{Lang|cak|qʼijobʼäl}} |'orasan' |{{IPA|[ʛ̥iχoˈɓəɬ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|qʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Quechua|Quechua]] |{{Lang|qu|q'illu}} |'dilaw' |{{IPA|[qʼɛʎʊ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|qχʼ}}}} |[[Wikang Lillooet|Lillooet]] |{{Lang|lil|q̓əs}} |'kulot' |{{IPA|[q͡χʼəs]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa tilao pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|q𝼄ʼ}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|χʼ}}}} |[[Wikang Dakota|Dakota]] |{{Lang|dak|haŋȟʼáŋna}} |'umaga' |{{IPA|[hãχʼã.na]}} |} == Tingnan din == * [[Katinig sa harapan]] == Sanggunian == {{reflist}} {{Articulation navbox}} rievoko9cqp4ao64ddtfuq1a88zqoex 2220038 2220035 2026-08-11T01:28:00Z GinawaSaHapon 102500 /* Tingnan din */ 2220038 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates}}<!-- Panatilihin ang paggamit ng tuldik sa unang banggit ng paksa. --> {{IPA notice}} Sa [[ponetika]], '''katínig sa likurán''' o '''dorsál''' ang mga [[katinig]] na nabubuo gamit ang likurang bahagi ng [[dila]].<ref>{{SOWL}}</ref> Kinabibilangan ito ng mga [[katinig sa paleta]], [[Katinig sa ngala-ngala|ngala-ngala]], at [[Katinig sa tilao|tilao]], gayundin ang mga [[katinig sa gilagid-paleta]]. Sa [[wikang Tagalog]], pawang mga katinig sa likuran ang mga tunog na {{IPA|[j k g w]}}. == Uri == === Pulmonikong katinig === Nasa talahanayan sa baba ang mga pulmonikong katinig sa likuran na may kaakibat na simbolo sa [[Internasyonal na Ponetikong Alpabeto]]. Nahahati ito sa mga grupo ayon sa [[lugar ng artikulasyon]]. Para sa bawat pares, nasa taas ang di-matunog na anyo habang nasa baba naman ang [[Tunog (ponetika)|matunog]]. {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- ! colspan="6" |[[Katinig sa paleta]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɲ̊}}}} |[[Wikang Jalapa Mazatec|Jalapa Mazatec]] |{{Lang|maj|hñá}} |'brotsa' |{{IPA|[ɲ̊á]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɲ}}}} |[[Wikang Albanes|Albanes]] |{{Lang|sq|një}} |'isa' |{{IPA|[ɲə]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|köy}} |'pamayanan' |{{IPA|[cʰœj̊ʷ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟ}}}} |[[Wikang Latbiyano|Latbiyano]] |{{Lang|lv|ģimene}} |'pamilya' |{{IPA|[ˈɟime̞ne̞]}} |- | rowspan="2" |[[Matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɕ}}}} |[[Wikang Danes|Danes]] |{{Lang|da|tjener}} |'tagasilbi' |{{IPA|[ˈt͡ɕeːnɐ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|dʑ}}}} |[[Wikang Katalan|Katalan]] |{{Lang|ca|mitjà}} |'katamtaman' |{{IPA|[mi(d)ˈd͡ʑä]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|cç}}}} |[[Wikang Navajo|Navajo]] |{{Lang|nv|ashkii}} |'batang lalaki' |{{IPA|[aʃc͡çiː]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟʝ}}}} |[[Wikang Albanes|Albanes]] |{{Lang|sq|gjë}} |'bagay' |{{IPA|[ɟ͡ʝə]}} |- | rowspan="2" |[[Di-matinis na katinig na pasara-sutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c𝼆}}}} |[[Wikang Hadza|Hadza]] |{{Lang|hts|tlaa}} |'magkita' |{{IPA|[c͜𝼆aʔa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɟʎ̝}}}} |[[Wikang Sandawe|Sandawe]] |{{Lang|sad|dlani}} |'palaso' |{{IPA|[ɟʎ̝àní]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta't gilagid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɕ}}}} |[[Wikang Danes|Danes]] |{{Lang|da|sjæl}} |'kaluluwa' |{{IPA|[ˈɕeːˀl]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʑ}}}} |[[Wikang Kastila|Kastila]] (Paraguay) |{{Lang|es|carro}} |'sasakyan' |{{Ipa|[ˈkaʑo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ç}}}} |[[Wikang Ungaro|Unggaro]] |{{Lang|hu|kapj}} |'kunin' |{{IPA|[ˈkɒpç]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʝ}}}} |[[Wikang Italyano|Italyano]] (Timog) |{{Lang|it|figlio}} |'anak na lalaki' |{{IPA|[ˈfiʝːo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼆}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|dil}} |'dila' |{{IPA|[ˈd̟iʎ̟̊]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̝}}}} |[[Wikang Jebero|Jebero]] |? |'eskopeta' |{{IPA|[iˈʎ̝apa]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa paleta]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|j}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |[[maya]] |{{IPA|[ˈmajɐ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̥}}}} |[[Wikang Turko|Turko]] |{{Lang|tr|dil}} |'dila' |{{IPA|[ˈd̟iʎ̟̊]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] |{{Lang|en|million}} |'milyon' |{{IPA|[ˈmɪʎən]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa paleta pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʎ̮}}}} |[[Wikang O'odham|O'odham]] |{{Lang|ood|leʼeje}} |'makulit na bata' |{{IPA|[ʎ̮ɨʔɨd͡ʒɨ]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa ngala-ngala]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋ̊}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|fy nghot}} |'amerikana' |{{IPA|[və ŋ̊ɔt]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ŋ}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |nganga |{{IPA|[ŋɐˈŋa]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa labi't ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k͡p}}}} |[[Wikang Igbo|Igbo]] |{{Lang|ig|kpọ́}} |'tawag' |{{IPA|[k͡pɔ́]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡ͡b}}}} |[[Wikang Yoruba|Yoruba]] |{{Lang|yo|gbogbo}} |'lahat' |{{IPA|[ɡ͡boɡ͡bo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |kuto |{{IPA|[ˈkuto]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|g}}}} | colspan="2" |gulo |{{IPA|[ɡulɔ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kx}}}} |[[Wikang Navajo|Navajo]] |{{Lang|nv|kǫʼ}} |'apoy' |{{IPA|[k͡xõʔ˩]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡɣ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (RP) |{{Lang|en|good}} |'maayos' |{{IPA|[ˈɡ͡ɣʊˑd̥]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k𝼄}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Hiw|Hiw]] |{{Lang|hiw|kwōr̄}} |'panaginip' |{{IPA|[kwok͜𝼄]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡʟ̝}}}} |{{Lang|hiw|qr̄ē}} |'[[lumba-lumba]]' |{{IPA|[kʷɡ͡ʟ̝ɪ]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa labi't ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʍ}}}} |[[Wikang Persa|Persa]] (Klasiko) |{{Lang|fa|خواستن}} {{Lang|fa-Latn|xwâstän}} |'nais' |{{IPA|[xʷɑːs.ˈtan]}} |- | colspan="5" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|x}}}} |[[Wikang Afrikaans|Afrikaans]] |{{Lang|af|groot}} |'malaki' |{{Ipa|[xrʊət]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɣ}}}} |[[Wikang Griyego|Griyego]] |{{Lang|el|γάλα}} {{Lang|el-Latn|gála}} |'gatas' |{{IPA|[ˈɣala]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|𝼄}}}} |[[Wikang Wahgi|Wahgi]] |{{Lang|whg|nòⱡ}} |'tubig' |{{IPA|[no𝼄˩]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̝}}}} |[[Wikang Archi|Archi]] |{{Lang|aqc|наӏлъдут}} {{Lang|aqc-Latn|naydut}} |'bughaw' |{{IPA|[naʟ̝dut]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa labi't ngala-ngala]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|w}}}} |[[Wikang Tagalog|Tagalog]] | colspan="2" |araw |{{IPA|[ˈɐɾaw]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa ngala-ngala]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɰ}}}} |[[Wikang Guarani|Guarani]] |{{Lang|gug|gotyo}} |'malapit' |{{IPA|[ɰoˈtɨo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̥}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|pwll}} |'sapa, hukay' |{{IPA|[pʊʟ̥]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (Katimugang Amerika) |{{Lang|en|middle}} |'gitna' |{{IPA|[ˈmɪɾʟ̩]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa ngala-ngala pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̆}}}} |colspan="4" ! {{N/a}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa tilao]] |- | rowspan="2" |[[Katinig na pailong sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɴ̥}}}} |[[Wikang Hilagang Totonac|Hilagang Totonac]] |? |'palda ko' |{{IPA|[kiɴˈqαn]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɴ}}}} |[[Wikang Quechua|Quechua]] |{{Lang|qu|sunqu}} |'puso' |{{IPA|[ˈs̠oɴqo]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|q}}}} |[[Wikang Arabe|Arabo]] |{{Lang|ar|قـط}} {{Lang|ar-Latn|qiṭṭ}} |'pusa' |{{IPA|[qitˤː]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɢ}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (Australia) |{{Lang|en|gaudy}} |'mayabang' |{{IPA|[ˈɡ̠oːɾi]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa tilao't tagukan]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|q͡ʡ}}}} |[[Wikang Somali|Somali]] |{{Lang|so|qiiq}} |'umusok' |{{IPA|[q͡ʡíìq͡ʡ]}} |- | colspan="5" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara sa tilao't labi]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|q͡p}}}} |[[Wikang Iha|Iha]] |{{Lang|ihp|kpohi}} |'mabuti' |{{IPA|[q͡pohi]}} |- | colspan="5" ! {{N/a}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasara-sutsot sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|qχ}}}} |[[Wikang Alemaniko|Alemaniko]] |{{Lang|gsw|Gschänk}} |'kasalukuyan' |{{IPA|[ˈkʃæɴq͡χ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɢʁ}}}} |[[Wikang Ekagi|Ekagi]] |{{Lang|ekg|gaati}} |'sampu' |{{IPA|[ɢ͡ʁaːti]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na pasutsot sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|χ}}}} |[[Wikang Gales|Gales]] |{{Lang|cy|chwech}} |'anim' |{{IPA|[χweːχ]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʁ}}}} |[[Wikang Hebreo|Ebreo]] |{{Lang|he|עוֹרֵב}} {{Lang|he-Latn|orev}} |'uwak' |{{IPA|[ʔoˈʁ̞ev]}} |- | rowspan="2" |[[Katinig na palapit sa tilao pagilid]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʟ̠}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] (Estados Unidos) |{{Lang|en|wool}} |'[[lana]]' |{{IPA|[wʊʟ̠]}} |- | rowspan="2" |[[Simpleng katinig na pakatal sa tilao]] | colspan="5" ! {{N/a}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɢ̆}}}} |[[Wikang Aleman|Aleman]] |{{Lang|de|Ehre}} |'dangal' |{{IPA|[ˈʔeːʀ̆ə]}} |- | rowspan="2" |[[Matinding katinig na pakatal sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʀ̥}}}} |[[Wikang Aleman|Aleman]] |{{Lang|de|treten}} |'humakbang' |{{IPA|[ˈtʀ̥eːtn̩]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʀ}}}} |[[Wikang Portuges|Portuges]] |{{Lang|pt|rarear}} |'tumumal pa lalo' |{{IPA|[ʀɐɾiˈaɾ]}} |- |} === Di-pulmonikong katinig === {{table alignment}} {| class="wikitable defaultcenter" |- ! rowspan="2" | Pangalan !! rowspan="2" | IPA ! colspan="4" |Halimbawa |- !Wika !Salita !Kahulugan !Bigkas |- ! colspan="6" |[[Katinig sa paleta]] |- |[[Matunog na paloob na katinig sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʄ}}}} |[[Wikang Swahili|Swahili]] |{{Lang|sw|jana}} |'kahapon' |{{IPA|[ʄana]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʄ̊}}}} |[[Wikang Ngiti|Ngiti]] |{{Lang|niy|kátdyɛ̀kɛ̀}} |'batad' |{{IPA|[káʄ̥ɛ̀kɛ̀]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|cʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Hausa|Hausa]] |? |'damo' |{{IPA|[cʼaːɽa]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|tɕʼ}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa paleta pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|c𝼆ʼ}}}} |[[Wikang Hadza|Hadza]] |{{Lang|hts|mitdla}} |'buto' |{{IPA|[mitc𝼆ʼa]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɕʼ}}}} |[[Wikang Kabardino|Kabardino]] |{{Lang|kbd|пщӀы}} {{Lang|kbd-Latn|pśʼy}} |'sampu' |{{IPA|[pɕʼə]}} |- | rowspan="2" |[[Tenuis na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Khoekhoe|Khoekhoe]] | rowspan="2" |{{Lang|naq|ǂgā-amǃnâ}} | rowspan="2" |'ilagay sa bibig' | rowspan="2" |{{IPA|[k͜ǂààʔám̀ŋ͜ǃã̀ã̀]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kǂ|qǂ}}}} |- | rowspan="2" |[[Matunog na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Yeyi|Yeyi]] | rowspan="2" |{{Lang|yey|ugǂoara}} | rowspan="2" |'[[hunyango]]' | rowspan="2" |{{IPA|[uᶢǂo̯aɾa]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɡǂ|ɢǂ}}}} |- | rowspan="2" |[[Pailong na katinig na pitik sa paleta]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǂ̃|ŋǂ}}}} | rowspan="2" |[[Wikang Taa|Taa]] | rowspan="2" |{{Lang|nmn|ǂnûm}} | rowspan="2" |'dalawa' | rowspan="2" |{{IPA|[ᵑǂûm]}} |- |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ǂ̃|ɴǂ}}}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa ngala-ngala]] |- |[[Matunog na paloob na katinig sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɠ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|ukuza}} |'dumating' |{{IPA|[uˈɠuːza]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ɠ̊}}}} |[[Wikang Uspantek|Uspantek]] |{{Lang|usp|k'aam}} |'kawad' |{{IPA|[ɠ̊aːm]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|kʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Ingles|Ingles]] ([[Gales]]) |{{Lang|en|back}} |'likod' |{{IPA|[bækʼ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|kxʼ}}}} |[[Wikang Xhosa|Xhosa]] |{{Lang|xh|krola}} |'ukitin' |{{IPA|[kxʼola]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa ngala-ngala pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|k𝼄ʼ}}}} |[[Wikang Zulu|Zulu]] |{{Lang|zu|umklomelo}} |'premyo' |{{IPA|[umk𝼄ʼɔˈmɛːlo]}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa ngala-ngala]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|xʼ}}}} |[[WIkang Tlingit|Tlingit]] |{{Lang|tli|xʼáaxʼ}} |'mansanas' |{{IPA|[xʼáːxʼ]}} |- ! colspan="6" |[[Katinig sa tilao]] |- |[[Matunog na paloob na katinig sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʛ}}}} |[[Wikang Konso|Konso]] |{{Lang|kxc|poq’oota}} |'panga' |{{IPA|[poʛoːta]}} |- |[[Di-matunog na paloob na katinig sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|ʛ̥}}}} |[[Wikang Kaqchikel|Kaqchikel]] |{{Lang|cak|qʼijobʼäl}} |'orasan' |{{IPA|[ʛ̥iχoˈɓəɬ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|qʼ|audio=yes}}}} |[[Wikang Quechua|Quechua]] |{{Lang|qu|q'illu}} |'dilaw' |{{IPA|[qʼɛʎʊ]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|qχʼ}}}} |[[Wikang Lillooet|Lillooet]] |{{Lang|lil|q̓əs}} |'kulot' |{{IPA|[q͡χʼəs]}} |- |[[Palabas na katinig na pasara-sutsot sa tilao pagilid]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|q𝼄ʼ}}}} | colspan="4" ! {{N/a}} |- |[[Palabas na katinig na pasutsot sa tilao]] |{{Big|{{IPA link|audio=yes|χʼ}}}} |[[Wikang Dakota|Dakota]] |{{Lang|dak|haŋȟʼáŋna}} |'umaga' |{{IPA|[hãχʼã.na]}} |} == Tingnan din == * [[Katinig sa harapan]] * [[Likurang patinig]] == Sanggunian == {{reflist}} {{Articulation navbox}} nm858s3mdn7dgr3orlm48w8wk7ur7b4 Dorsal 0 339071 2220036 2026-08-11T01:26:30Z GinawaSaHapon 102500 Ikinakarga sa [[Katinig sa likuran]] 2220036 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Katinig sa likuran]] p220unhjbc2v6owe7f619z9aksoe1oo Call of Duty: Mobile 0 339072 2220065 2026-08-11T06:31:45Z Lolbet101 163542 Bagong artikulo tungkol sa Call of Duty: Mobile (New article about Call of Duty: Mobile.) 2220065 wikitext text/x-wiki {{infobox video game | title = Call of Duty: Mobile | image = File:Call of Duty Mobile 2023 logo.svg | developer = [[TiMi Studio Group]] | publisher = {{ubl|[[Activision]]|[[Garena]]|[[VNG Games]]}} | writer = Brian Bloom | series = ''[[Call of Duty]]'' | released = {{Start date and age|2019|9|29}} ([[Timog-silangang Asya]])<br/>{{Start date and age|2019|10|1}} (Internasyonal)<br/>{{Start date and age|2020|12|24}} ([[Tsina|Kalupaang Tsina]]) | platforms = [[Android]]<br/>[[iOS]]<br/>[[iPadOS]]<br/>[[HarmonyOS]]<br/>[[HarmonyOS Next]]<br/>[[Windows]] | genre = [[First-person shooter]]<br/>[[Third-person shooter]] | engine = [[Unity (larong makina)|Unity]] | modes = [[Multiplayer na laro|Multiplayer]]<br/>[[Battle royale na laro|Battle royale]] |image size=250px}} Ang '''''Call of Duty: Mobile''''' (pinaikli: CoDM) ay isang larong [[Multiplayer na laro|multiplayer]] na binuo ng [[TiMi Studio Group]] at inilathala ng [[Activision]] para sa mga [[Android]] at [[iOS]].<ref>{{Cite web |title=Call of Duty: Mobile |url=https://hwb.gov.wales/keeping-safe-online/in-the-know/call-of-duty |access-date=2026-08-11 |website=hwb.gov.wales |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Doster |first=S. E. |date=2019-10-15 |title=Call of Duty Mobile Is Fun Even For Hardcore Players |url=https://kotaku.com/call-of-duty-mobile-is-fun-even-for-hardcore-players-1838982764 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191017112003/https://kotaku.com/call-of-duty-mobile-is-fun-even-for-hardcore-players-1838982764 |archive-date=2019-10-17 |access-date=2026-08-11 |website=Kotaku |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-10 |title=Call of Duty Mobile Guide |url=https://www.gamepressure.com/call-of-duty-mobile/ |access-date=2026-08-11 |website=Gamepressure.com |language=en}}</ref> Inilabas ito bilang isang larong free-to-play na bahagi ng seryeng ''[[Call of Duty]]'' at isa sa mga pinakamalalaking paglulunsad ng mga larong mobile.<ref name=":0">{{Cite web |last=Howard |first=Brandon |date=2019-10-09 |title=Call Of Duty Mobile: Every Feature Explained |url=https://www.thegamer.com/call-of-duty-mobile-every-feature-explained/ |access-date=2026-08-11 |website=TheGamer |language=en}}</ref> Ang '''''Call of Duty: Mobile''''' ay inilabas noong 2019 at naglalaman ito ng mga mapa, tauhan, armas, at iba pang elemento mula sa iba't ibang laro ng seryeng ''Call of Duty''.<ref name=":1">{{Cite web |date=2019-10-01 |title=Call of Duty: Mobile: Everything you need to know (Out now!) |url=https://www.androidauthority.com/call-of-duty-mobile-966556/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191019163224/https://www.androidauthority.com/call-of-duty-mobile-966556/ |archive-date=2019-10-19 |access-date=2026-08-11 |website=Android Authority |language=en}}</ref> Pangunahing nakatuon ang laro ang labanang ''Multiplayer'' kung saan maaaring makipaglaro ang mga manlalaro laban sa isa't isa.<ref name=":0" /> Kabilang sa mga pangunahing mode nito ang ''Team Deathmatch'', ''Frontline'', ''Domination'', ''Hardpoint'', ''Free-For-All'', at ''Search & Destroy''.<ref name=":1" /><ref>{{Cite web |title=CoD Mobile Game Modes Overview: How To Play Each Mode |url=https://www.gamespot.com/articles/cod-mobile-game-modes-overview-how-to-play-each-mode/1100-6497667/ |access-date=2026-08-11 |website=GameSpot |language=en-US}}</ref> Mayroon din itong ''Battle Royale'', kung saan maaaring makipaglaban ang mga manlalaro nang mag-isa o kasama ang isang pangkat.<ref name=":0" /> May iba't-ibang modes rin ang larong ito tulad ng ''Zombies''.<ref>{{Cite web |last=Bacon |first=Space |date=2023-02-23 |title=Call Of Duty Mobile Game Modes Overview Explained {{!}} Codashop Blog Philippines |url=https://news.codashop.com/ph/call-of-duty-mobile-game-modes-explained/ |access-date=2026-08-11 |language=en-US}}</ref> Patuloy na nagdaragdag ang laro ng mga bagong nilalaman at mode sa pamamagitan ng mga update. == Tingnan din == * [[Call of Duty: Advanced Warfare]] * [[Mobile Legends: Bang Bang]] * [[Larong bidyo]] == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Stub}} [[Kategorya:Larong bidyo]] [[Kategorya:Mga laro ng Android]] grdqhg711anjm20chhbz3vxf6f5pa01 2220068 2220065 2026-08-11T06:39:21Z Lolbet101 163542 2220068 wikitext text/x-wiki {{infobox video game | title = Call of Duty: Mobile | image = File:Call of Duty Mobile 2023 logo.svg | developer = [[TiMi Studio Group]] | publisher = {{ubl|[[Activision]]|[[Garena]]|[[VNG Games]]}} | writer = Brian Bloom | series = ''[[Call of Duty]]'' | released = {{Start date and age|2019|9|29}} ([[Timog-silangang Asya]])<br/>{{Start date and age|2019|10|1}} (Internasyonal)<br/>{{Start date and age|2020|12|24}} ([[Tsina|Kalupaang Tsina]]) | platforms = [[Android]]<br/>[[iOS]]<br/>[[iPadOS]]<br/>[[HarmonyOS]]<br/>[[HarmonyOS Next]]<br/>[[Windows]] | genre = [[First-person shooter]]<br/>[[Third-person shooter]] | engine = [[Unity (larong makina)|Unity]] | modes = [[Multiplayer na laro|Multiplayer]]<br/>[[Battle royale na laro|Battle royale]] |image size=250px}} Ang '''''Call of Duty: Mobile''''' (pinaikli: CoDM) ay isang larong [[Multiplayer na laro|multiplayer]] na binuo ng [[TiMi Studio Group]] at inilathala ng [[Activision]] para sa mga [[Android]] at [[iOS]].<ref>{{Cite web |title=Call of Duty: Mobile |url=https://hwb.gov.wales/keeping-safe-online/in-the-know/call-of-duty |access-date=2026-08-11 |website=hwb.gov.wales |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Doster |first=S. E. |date=2019-10-15 |title=Call of Duty Mobile Is Fun Even For Hardcore Players |url=https://kotaku.com/call-of-duty-mobile-is-fun-even-for-hardcore-players-1838982764 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191017112003/https://kotaku.com/call-of-duty-mobile-is-fun-even-for-hardcore-players-1838982764 |archive-date=2019-10-17 |access-date=2026-08-11 |website=Kotaku |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-10 |title=Call of Duty Mobile Guide |url=https://www.gamepressure.com/call-of-duty-mobile/ |access-date=2026-08-11 |website=Gamepressure.com |language=en}}</ref> Inilabas ito bilang isang larong free-to-play na bahagi ng seryeng ''[[Call of Duty]]'' at isa sa mga pinakamalalaking paglulunsad ng mga larong mobile.<ref name=":0">{{Cite web |last=Howard |first=Brandon |date=2019-10-09 |title=Call Of Duty Mobile: Every Feature Explained |url=https://www.thegamer.com/call-of-duty-mobile-every-feature-explained/ |access-date=2026-08-11 |website=TheGamer |language=en}}</ref> Ang '''''Call of Duty: Mobile''''' ay inilabas noong 2019 at naglalaman ito ng mga mapa, tauhan, armas, at iba pang elemento mula sa iba't ibang laro ng seryeng ''Call of Duty''.<ref name=":1">{{Cite web |date=2019-10-01 |title=Call of Duty: Mobile: Everything you need to know (Out now!) |url=https://www.androidauthority.com/call-of-duty-mobile-966556/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191019163224/https://www.androidauthority.com/call-of-duty-mobile-966556/ |archive-date=2019-10-19 |access-date=2026-08-11 |website=Android Authority |language=en}}</ref> Pangunahing nakatuon ang laro ang labanang ''Multiplayer'' kung saan maaaring makipaglaro ang mga manlalaro laban sa isa't isa.<ref name=":0" /> Kabilang sa mga pangunahing mode nito ang ''Team Deathmatch'', ''Frontline'', ''Domination'', ''Hardpoint'', ''Free-For-All'', at ''Search & Destroy''.<ref name=":1" /><ref>{{Cite web |title=CoD Mobile Game Modes Overview: How To Play Each Mode |url=https://www.gamespot.com/articles/cod-mobile-game-modes-overview-how-to-play-each-mode/1100-6497667/ |access-date=2026-08-11 |website=GameSpot |language=en-US}}</ref> Mayroon din itong ''Battle Royale'', kung saan maaaring makipaglaban ang mga manlalaro nang mag-isa o kasama ang isang pangkat.<ref name=":0" /> May iba't-ibang modes rin ang larong ito tulad ng ''Zombies''.<ref>{{Cite web |last=Bacon |first=Space |date=2023-02-23 |title=Call Of Duty Mobile Game Modes Overview Explained {{!}} Codashop Blog Philippines |url=https://news.codashop.com/ph/call-of-duty-mobile-game-modes-explained/ |access-date=2026-08-11 |language=en-US}}</ref> Patuloy na nagdaragdag ang laro ng mga bagong nilalaman at mode sa pamamagitan ng mga update. == Tingnan din == * [[Call of Duty: Advanced Warfare]] * [[Mobile Legends: Bang Bang]] * [[Larong bidyo]] == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Usbong|Laro}} [[Kategorya:Larong bidyo]] [[Kategorya:Mga laro ng Android]] 2evglru52xafp1pdpnp4ggek9tlrxxb 2220069 2220068 2026-08-11T06:41:12Z Lolbet101 163542 2220069 wikitext text/x-wiki {{infobox video game | title = Call of Duty: Mobile | image = File:Call of Duty Mobile 2023 logo.svg | developer = [[TiMi Studio Group]] | publisher = {{ubl|[[Activision]]|[[Garena]]|[[VNG Games]]}} | writer = Brian Bloom | series = ''[[Call of Duty]]'' | released = {{Start date and age|2019|9|29}} ([[Timog-silangang Asya]])<br/>{{Start date and age|2019|10|1}} (Internasyonal)<br/>{{Start date and age|2020|12|24}} ([[Tsina|Kalupaang Tsina]]) | platforms = [[Android]]<br/>[[iOS]]<br/>[[iPadOS]]<br/>[[HarmonyOS]]<br/>[[HarmonyOS Next]]<br/>[[Windows]] | genre = [[First-person shooter]]<br/>[[Third-person shooter]] | engine = [[Unity (larong makina)|Unity]] | modes = [[Multiplayer na laro|Multiplayer]]<br/>[[Battle royale na laro|Battle royale]] |image size=250px}} Ang '''''Call of Duty: Mobile''''' (pinaikli: CoDM) ay isang larong [[Multiplayer na laro|multiplayer]] na binuo ng [[TiMi Studio Group]] at inilathala ng [[Activision]] para sa mga [[Android]] at [[iOS]].<ref>{{Cite web |title=Call of Duty: Mobile |url=https://hwb.gov.wales/keeping-safe-online/in-the-know/call-of-duty |access-date=2026-08-11 |website=hwb.gov.wales |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Doster |first=S. E. |date=2019-10-15 |title=Call of Duty Mobile Is Fun Even For Hardcore Players |url=https://kotaku.com/call-of-duty-mobile-is-fun-even-for-hardcore-players-1838982764 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191017112003/https://kotaku.com/call-of-duty-mobile-is-fun-even-for-hardcore-players-1838982764 |archive-date=2019-10-17 |access-date=2026-08-11 |website=Kotaku |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-10 |title=Call of Duty Mobile Guide |url=https://www.gamepressure.com/call-of-duty-mobile/ |access-date=2026-08-11 |website=Gamepressure.com |language=en}}</ref> Inilabas ito bilang isang larong free-to-play na bahagi ng seryeng ''[[Call of Duty]]'' at isa sa mga pinakamalalaking paglulunsad ng mga larong mobile.<ref name=":0">{{Cite web |last=Howard |first=Brandon |date=2019-10-09 |title=Call Of Duty Mobile: Every Feature Explained |url=https://www.thegamer.com/call-of-duty-mobile-every-feature-explained/ |access-date=2026-08-11 |website=TheGamer |language=en}}</ref> Ang '''''Call of Duty: Mobile''''' ay inilabas noong 2019 at naglalaman ito ng mga mapa, tauhan, armas, at iba pang elemento mula sa iba't ibang laro ng seryeng ''Call of Duty''.<ref name=":1">{{Cite web |date=2019-10-01 |title=Call of Duty: Mobile: Everything you need to know (Out now!) |url=https://www.androidauthority.com/call-of-duty-mobile-966556/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191019163224/https://www.androidauthority.com/call-of-duty-mobile-966556/ |archive-date=2019-10-19 |access-date=2026-08-11 |website=Android Authority |language=en}}</ref> Pangunahing nakatuon ang laro ang labanang ''Multiplayer'' kung saan maaaring makipaglaro ang mga manlalaro laban sa isa't isa.<ref name=":0" /> Kabilang sa mga pangunahing mode nito ang ''Team Deathmatch'', ''Frontline'', ''Domination'', ''Hardpoint'', ''Free-For-All'', at ''Search & Destroy''.<ref name=":1" /><ref>{{Cite web |title=CoD Mobile Game Modes Overview: How To Play Each Mode |url=https://www.gamespot.com/articles/cod-mobile-game-modes-overview-how-to-play-each-mode/1100-6497667/ |access-date=2026-08-11 |website=GameSpot |language=en-US}}</ref> Mayroon din itong ''Battle Royale'', kung saan maaaring makipaglaban ang mga manlalaro nang mag-isa o kasama ang isang pangkat.<ref name=":0" /> May iba't-ibang modes rin ang larong ito tulad ng ''Zombies''.<ref>{{Cite web |last=Bacon |first=Space |date=2023-02-23 |title=Call Of Duty Mobile Game Modes Overview Explained {{!}} Codashop Blog Philippines |url=https://news.codashop.com/ph/call-of-duty-mobile-game-modes-explained/ |access-date=2026-08-11 |language=en-US}}</ref> Patuloy na nagdaragdag ang laro ng mga bagong nilalaman at mode sa pamamagitan ng mga update. == Tingnan din == * [[Call of Duty: Advanced Warfare]] * [[Mobile Legends: Bang Bang]] * [[Larong bidyo]] == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Usbong|Laro}} [[Kategorya:Mga laro ng Android]] b7d5okt9esuujzbx4cy9o4yjjhmyfyr 2220070 2220069 2026-08-11T06:42:04Z Lolbet101 163542 2220070 wikitext text/x-wiki {{infobox video game | title = Call of Duty: Mobile | image = File:Call of Duty Mobile 2023 logo.svg | developer = [[TiMi Studio Group]] | publisher = {{ubl|[[Activision]]|[[Garena]]|[[VNG Games]]}} | writer = Brian Bloom | series = ''[[Call of Duty]]'' | released = {{Start date and age|2019|9|29}} ([[Timog-silangang Asya]])<br/>{{Start date and age|2019|10|1}} (Internasyonal)<br/>{{Start date and age|2020|12|24}} ([[Tsina|Kalupaang Tsina]]) | platforms = [[Android]]<br/>[[iOS]]<br/>[[iPadOS]]<br/>[[HarmonyOS]]<br/>[[HarmonyOS Next]]<br/>[[Windows]] | genre = [[First-person shooter]]<br/>[[Third-person shooter]] | engine = [[Unity (larong makina)|Unity]] | modes = [[Multiplayer na laro|Multiplayer]]<br/>[[Battle royale na laro|Battle royale]] |image size=250px}} Ang '''''Call of Duty: Mobile''''' (pinaikli: CoDM) ay isang larong [[Multiplayer na laro|multiplayer]] na binuo ng [[TiMi Studio Group]] at inilathala ng [[Activision]] para sa mga [[Android]] at [[iOS]].<ref>{{Cite web |title=Call of Duty: Mobile |url=https://hwb.gov.wales/keeping-safe-online/in-the-know/call-of-duty |access-date=2026-08-11 |website=hwb.gov.wales |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Doster |first=S. E. |date=2019-10-15 |title=Call of Duty Mobile Is Fun Even For Hardcore Players |url=https://kotaku.com/call-of-duty-mobile-is-fun-even-for-hardcore-players-1838982764 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191017112003/https://kotaku.com/call-of-duty-mobile-is-fun-even-for-hardcore-players-1838982764 |archive-date=2019-10-17 |access-date=2026-08-11 |website=Kotaku |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2019-10-10 |title=Call of Duty Mobile Guide |url=https://www.gamepressure.com/call-of-duty-mobile/ |access-date=2026-08-11 |website=Gamepressure.com |language=en}}</ref> Inilabas ito bilang isang larong free-to-play na bahagi ng seryeng ''[[Call of Duty]]'' at isa sa mga pinakamalalaking paglulunsad ng mga larong mobile.<ref name=":0">{{Cite web |last=Howard |first=Brandon |date=2019-10-09 |title=Call Of Duty Mobile: Every Feature Explained |url=https://www.thegamer.com/call-of-duty-mobile-every-feature-explained/ |access-date=2026-08-11 |website=TheGamer |language=en}}</ref> Ang '''''Call of Duty: Mobile''''' ay inilabas noong 2019 at naglalaman ito ng mga mapa, tauhan, armas, at iba pang elemento mula sa iba't ibang laro ng seryeng ''Call of Duty''.<ref name=":1">{{Cite web |date=2019-10-01 |title=Call of Duty: Mobile: Everything you need to know (Out now!) |url=https://www.androidauthority.com/call-of-duty-mobile-966556/ |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20191019163224/https://www.androidauthority.com/call-of-duty-mobile-966556/ |archive-date=2019-10-19 |access-date=2026-08-11 |website=Android Authority |language=en}}</ref> Pangunahing nakatuon ang laro ang labanang ''Multiplayer'' kung saan maaaring makipaglaro ang mga manlalaro laban sa isa't isa.<ref name=":0" /> Kabilang sa mga pangunahing mode nito ang ''Team Deathmatch'', ''Frontline'', ''Domination'', ''Hardpoint'', ''Free-For-All'', at ''Search & Destroy''.<ref name=":1" /><ref>{{Cite web |title=CoD Mobile Game Modes Overview: How To Play Each Mode |url=https://www.gamespot.com/articles/cod-mobile-game-modes-overview-how-to-play-each-mode/1100-6497667/ |access-date=2026-08-11 |website=GameSpot |language=en-US}}</ref> Mayroon din itong ''Battle Royale'', kung saan maaaring makipaglaban ang mga manlalaro nang mag-isa o kasama ang isang pangkat.<ref name=":0" /> May iba't-ibang modes rin ang larong ito tulad ng ''Zombies''.<ref>{{Cite web |last=Bacon |first=Space |date=2023-02-23 |title=Call Of Duty Mobile Game Modes Overview Explained {{!}} Codashop Blog Philippines |url=https://news.codashop.com/ph/call-of-duty-mobile-game-modes-explained/ |access-date=2026-08-11 |language=en-US}}</ref> Patuloy na nagdaragdag ang laro ng mga bagong nilalaman at mode sa pamamagitan ng mga update. == Tingnan din == * [[Call of Duty: Advanced Warfare]] * [[Mobile Legends: Bang Bang]] * [[Larong bidyo]] == Mga sanggunian == {{Reflist}} {{Usbong|Laro}} [[Kategorya:Mga laro ng Android]] [[Kategorya:Mga laro ng iOS]] cap8djkvvm54v5v59x5abpu755358ez